กุ้งขาว

ค�ำแนะนำ�

การปอ้ งกนั สัตวน์ �้ำจากภยั ธรรมชาติ

“ภัยธรรมชาติ” หมายถงึ อันตรายจากส่งิ ที่เกิด มี และเป็นอยู่ตามธรรมดาของส่ิงนั้น ๆ โดยมิไดม้ ีการปรงุ แต่ง อาทิ
อุทกภัย และฝนแล้ง เป็นต้น กรมประมง จึงขอเสนอแนวทางป้องกันหรือลดความสูญเสีย และความเสียหายแก่เกษตรกร
ผูเ้ พาะเลีย้ งสตั ว์น�้ำจากการประสบภาวะฝนแลง้ ฝนต้นฤดู และอทุ กภัย ดงั น้ี

ภาวะฝนแล้ง

ภาวะฝนแล้งและฝนทิ้งช่วงท�ำให้ปริมาณน�้ำมีน้อยท้ังในแหล่งน�้ำธรรมชาติและแหล่งน�้ำชลประทานซึ่งเป็น
แหล่งน้�ำส�ำคัญท่ีใช้ในการเพาะเลี้ยงสัตว์น้�ำและเกิดผลกระทบต่อการประมง ตลอดจนสภาพแวดล้อมไม่เหมาะสมต่อ
การแพร่ขยายพันธุ์ และการเจรญิ เตบิ โตของสตั ว์น้ำ� โดยมวี ิธีการปฏิบัตดิ งั นี้
1. ควบคุมการใชน้ �้ำและรกั ษาปรมิ าณน้ำ� ในทเ่ี ลีย้ งสตั วน์ �้ำใหม้ กี ารสญู เสียน้อย เชน่ การร่วั ซึม การก�ำจดั วชั พชื
2. ท�ำรม่ เงาให้สตั วน์ ้ำ� เขา้ พกั และป้องกันการระเหยน�ำ้ บางสว่ น
3. ลดปรมิ าณการใหอ้ าหารสตั ว์นำ้� ที่มากเกนิ ความจำ� เปน็ จะท�ำให้น้ำ� เสยี
4. เพมิ่ ปริมาณออกซเิ จนโดยใช้เคร่ืองสูบนำ้� จากก้นบอ่ พน่ ใหส้ มั ผัสอากาศและไหลคืนลงบอ่
5. ปรบั สภาพดินและคุณสมบัติของนำ�้ เช่น นำ�้ ลกึ 1 เมตร ใส่ปูนขาว 50 กก./ไร่ ถ้าพน้ื บอ่ มตี ะไคร่หรอื แก๊สมากเกินไป
ควรใส่เกลอื 50 กก./ไร่ เพื่อปรบั สภาพผวิ ดินให้ดขี นึ้
6. จับสตั ว์นำ้� ที่ไดข้ นาดขน้ึ จำ� หน่ายหรือบริโภคในเวลาเช้าหรือเยน็ เพอื่ ลดปรมิ าณสัตวน์ ้�ำในบอ่
7. ตรวจสอบคุณสมบัติของน้�ำจากภายนอกท่ีจะสูบเข้าบ่อเลี้ยง เช่น พบว่ามีตะกอนและแร่ธาตุต่าง ๆ เข้มข้น
ควรงดการสบู น�ำ้ เขา้ บอ่
8. งดเว้นการรบกวนสตั ว์นำ้� เพราะการตกใจจะทำ� ใหส้ ัตวน์ ้�ำสญู เสียพลงั งานและอาจตายได้
9. งดเว้นการขนย้ายสัตวน์ ำ้� โดยเด็ดขาด หากจ�ำเป็นควรท�ำอยา่ งระมดั ระวัง
10. แจ้งความเสยี หายตามแบบฟอรม์ กรมประมง เพ่อื การขอรบั ความชว่ ยเหลืออยา่ งถกู ตอ้ ง และรวดเรว็

ภาวะฝนต้นฤดู

การเตรยี มการรับภาวะฝนตน้ ฤดู เกษตรกรผูเ้ พาะเล้ียงสตั ว์นำ�้ ควรปฏบิ ตั ิ ดงั นี้
1. ไม่ควรสูบน้�ำฝนแรกเข้าบ่อ เพราะน้�ำจะพัดพาส่ิงสกปรกจากผิวดินลงสู่แหล่งน�้ำธรรมชาติ ควรปล่อยให้น้�ำ
มีปรมิ าณเพิม่ ขน้ึ จงึ นำ� น�ำ้ ไปใชใ้ นการเพาะเลี้ยงสตั วน์ �้ำ
2. ควรสูบน้ำ� ในบ่อใหส้ มั ผสั อากาศจะชว่ ยเพิ่มปริมาณออกซิเจนและป้องกนั การแบ่งช้นั ของน้�ำ
3. ปอ้ งกันการไหลของน�้ำฝนทจ่ี ะชะลา้ งแร่ธาตแุ ละสารเคมจี ากผิวดนิ ลงสู่บ่อ ซึ่งอาจเปน็ อันตรายตอ่ สัตว์น้�ำได้
4. งดการรบกวน การจับ และขนย้ายสัตว์นำ�้ ควรรอจนกวา่ คณุ สมบัติของน้�ำมสี ภาพดเี ปน็ ปกติ
5. งดจับสัตวน์ �ำ้ เพ่ือการอนุรกั ษ์ เน่ืองจากสตั ว์น�ำ้ จะผสมพนั ธหุ์ ลังจากฝนตกใหม่ ๆ

ภาวะอทุ กภัย

การป้องกันสัตว์น้�ำสูญหายจากภาวะอุทกภัยควรปฏิบัติตามสภาวการณ์ก่อนเกิดภาวะอุทกภัย คือ ให้จับสัตว์น้�ำ
ที่ได้ขนาดตลาดต้องการออกจ�ำหน่ายก่อนช่วงมรสุมในฤดูฝน พร้อมท้ังสร้างกระชังไนลอน กระชังเน้ืออวน บ่อซีเมนต์
หรือขงึ อวนไนลอนลอ้ มรอบบอ่ เพ่อื กักขงั สตั วน์ �้ำ

“สตั วน์ ้�ำจะปลอดภัย ใหป้ ้องกนั หมน่ั ดแู ล”