ขุมทรัพย์บรรพกาล พระราชบัญญัติคุ้มครองซากดึกดำบรรพ์ พ.ศ.2551 ฉบับประชาชน

พระราชบัญญตั คิ ้มุ ครองซากดกึ ด�ำ บรรพ์ พ.ศ. ๒๕๕๑ ฉบบั ประชาชน

อธบิ ดีกรมทรพั ยากรธรณ ี นายสมหมาย เตชวาล
รองอธิบดีกรมทรพั ยากรธรณ ี นายนิวตั ิ มณขี ัติย์
รองอธบิ ดีกรมทรพั ยากรธรณ ี นายมนตรี เหลอื งองิ คะสตุ
ผูอ้ �ำ นวยการกองค้มุ ครองซากดึกดำ�บรรพ์ นายนมิ ติ ร ศรคลงั
อำ�นวยการผลติ นายปรชี า สายทอง
เขยี นเรื่อง นายประชา คตุ ตกิ ุล
เขยี นรูป นายกฤษณะ อารยะประยรู

¾ÔÁ¾ì¤ÃÑ駷Õè 1 ¨Ó¹Ç¹ 3,000 เลม่ à´×͹มถิ นุ ายน 2563
¨Ñ´¾ÔÁ¾ìâ´Â กองคมุ้ ครองซากดึกดำ�บรรพ์ ¡ÃÁ·ÃѾÂҡøóÕ
75/10 ¶¹¹พระรามที่ 6 เขตราชเทวี กรงุ เทพมหานคร 10400
โทรÈѾ·ì 0 2621 9847 โทรสาร 0 2621 9841

ข้อมูลทางºÃóҹءÃÁ
¡ÃÁ·ÃѾÂҡøóÕ, 2563,
พระราชบญั ญตั คิ ุ้มครองซากดึกด�ำ บรรพ์ พ.ศ. 2551, 42 ˹éÒ
1.พระราชบัญญตั ิ 2.ซาก´Ö¡´ำ�บรþì 3.แหลง่ ซากดึกดำ�บรรพ์

¾ÔÁ¾ì·Õè ·Ù·ÇÔ¹¾ÃÔé¹µÔé§
10/122 หมทู่ ่ี 8 µ.ÊÓâçà˹×Í Í.เมืองสมทุ รปราการ ¨.ÊÁطûÃÒ¡Òà 10270
â·ÃÈѾ·ì 0 2185 9953 และ 09 6996 5447
E-mail: [email protected]

การคุ้มครองซากดึกดำ�บรรพ์

ซากดกึ ด�ำ บรรพ์ หรอื ฟอสซลิ ในเมอื งไทยถกู คน้ พบมารอ้ ยกวา่ ปแี ลว้ แตเ่ พง่ิ มกี าร
สำ�รวจอย่างเป็นระบบเมื่อห้าสิบกว่าปีนี้มานี้เอง ทำ�ให้ค้นพบเพิ่มขึ้นอีกมากมาย ทั้งซากพืช
และสัตว์ แตม่ ีหลายส่วนท่ถี ูกทำ�ลายอย่างนา่ เสยี ดายดว้ ยความร้เู ท่าไม่ถึงการณ์
กรมทรัพยากรธรณีได้ตั้งใจอนุรักษ์ซากดึกดำ�บรรพ์ และแหล่งซากดึกดำ�บรรพ์
มาตลอด โดยการเผยแพร่ความรู้ด้านซากดึกดำ�บรรพ์ ส่งเสริมให้มีการเรียนในโรงเรียน
และทส่ี �ำ คญั อยา่ งยง่ิ คอื การผลกั ดนั ใหม้ พี ระราชบญั ญตั คิ มุ้ ครองซากดกึ ด�ำ บรรพ์ เพอ่ื การอนรุ กั ษ์
และป้องกันการคา้ ซากดึกดำ�บรรพ์แบบไม่ถกู ตอ้ งตามหลกั การ
จนประสบความสำ�เร็จในปี พ.ศ. 2551 ทพ่ี ระราชบัญญัติคมุ้ ครองซากดกึ ด�ำ บรรพ์
ฉบับแรกของไทยถูกประกาศใช้ และกรมทรัพยากรธรณีได้เร่งประชาสัมพันธ์ให้เป็นที่ทราบ
กนั อยา่ งทว่ั ถงึ โดยการจดั ประชมุ สมั มนาวชิ าการ จดั ท�ำ สอ่ื ประชาสมั พนั ธน์ านาชนดิ เพอ่ื เผยแพร่
และฝกึ อบรมให้ผู้ทเ่ี กี่ยวข้องและประชาชนท่ัวไปไดร้ ับรู้ และทำ�ความเข้าใจ
หนังสอื การ์ตูนเลม่ น้ีก็เปน็ อกี รปู แบบหนง่ึ ของความพยายามทจ่ี ะทำ�ให้ทุกคนได้รบั รู้
เขา้ ใจ และปฏบิ ตั ติ นไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ งเมอ่ื ไดพ้ บเจอซากดกึ ด�ำ บรรพ์ หรอื ไดพ้ บเหน็ สง่ิ ทส่ี งสยั วา่
อาจเปน็ ซากดกึ ด�ำ บรรพ์ กรมทรพั ยากรธรณหี วงั วา่ การรว่ มอนรุ กั ษซ์ ากดกึ ด�ำ บรรพอ์ ยา่ งถกู วธิ ี
จะเกดิ ประโยชนต์ อ่ สังคมไทยโดยทัว่ กัน

(นายสมหมาย เตชวาล)
อธิบดีกรมทรพั ยากรธรณี

นอ้ งบู้ พน่ี วิ

นกั ธรณวี ทิ ยา นักบรรพชีวินวทิ ยา
พ่ีอ๋นั พโ่ี อเล่ อธิบดสี มหมาย

เจา้ หน้าที่ อบต. นายก อบต. กรมทรพั ยากรธรณี

พชี่ า้ ง น้องติม๋
สแกน QR code
ดูในมอื ถือก็ไดจ้ ้ะ

เจ้าของสวนผลไม้ สุดทีร่ ักของพ่ชี ้าง
ผอ.นมิ ติ ร
ต้องดาวน์โหลดแอป พีเ่ บม้ิ
สำ�หรบั สแกน QR code
ก่อนนะชา้ งงง..

เพอ่ื นบ้านแสนดี กองคมุ้ ครองซากดึกดำ�บรรพ์

1

เชานอี้ ากาศดี เมอ่ื คนื
จังเลยแม ฝนฉ่าํ เชยี วนะ...

เดยี๋ วกนิ ขา วเสร็จ แมจ่ ะเตรียมนา้ํ ใหจะ.... ฝนฟา เปนใจ
แลวพอ จะออกไป กลับมากนิ กลางวัน ปน ้ีนา จะมเี งิน
ดูสวนซกั หนอยดีกวา ใชเยอะแน ชา งเอย.
ที่บานนะจะ

ฝนฉํ่า ดนิ โอเหะ.ล. วโคเกลไะหเทลอะ อา... อะไรโผลนะ
ดนิ แฉะ เชียวแหละ เปน แทงโดเชียว

สวนช้างงงงง..

2

เอ...นมี่ นั อะไรกัน?? แมมาดูท่สี วนส.ิ . ดีจ้ะ.ๆ..
ไมน าจะเปน หนิ นะน่ี ไมร่ ู้อะไรโผลมา จะไดช้ ว่ ยกนั ดู
ท่เี นนิ ทายสวน ไม่รอู้ ะไรเลย
เหมือนกระดกู
รอึ ะไรพวกนั้นนะแม่ งง..

พเี่ บมิ้ มม... พี่ช้างเค้าเจอของดี งัน้ ใหแ้ ม่ชวนพเี่ บิม้ เขา
โผลอ่ ยู่ท้ายสวนฉนั โนน่ แหนะคะ่ มาช่วยดใู หด้ ว้ ยดีไหม?
วานพี่ไปชว่ ยดูกนั หนอ่ ย....ว่างไหมคะ?
เอ้อ..อะไรกนั ละ่
ไปดูกัน ฉนั กว็ ่างอยู่ ไป ๆ

ขอบใจจะ้ ... เอ้อ...
อาศัยรถพ่เี บ้ิมไปน้ะ
ยงั งปี้ ระจ�ำ แหละ
ฮๆิ เกรงใจจัง

3

จะเป็นพวกขวานหนิ น้ันสคิ ะ... เจอเจา้ ที่ ช้างง...ชา้ งโวย้ เขา้ มาสดุ
หมอ้ ไห ก�ำ ไลโบราณ เข้าซะละม๊ังคราวน้ี อย่ตู รงไหน ทางเลย้ ยย....
รึเปลา่ นะตม๋ิ รึว่า

กำ�แพงเมอื งเก่า
ฮะๆๆ

เละน่าดู ตม๋ิ มา..พ่เี บิ้มมาดู มาดู

ไม่เละ กแ็ ลง้

ขนาดนนั้ เลยรึ

ไมโ่ มเ้ ลยเนาะ เหน็ ที่แรกขนลุกซ่เู ลย

4

ทแี รกกน็ ึกว่าเป็น อุ๊ย.... ดแู ปลกจัง ดูอกี ทีก็ เหมือนจะไป
ก้อนหนิ ... ดไู ปดมู า ไม่เคยเห็น ทางกระดกู ช้าง มา้
ววั ควาย พวกน้ันนะ
กไ็ มน่ ่าใช่

ฉนั ว่าอย่าเฉยเลยนะ ไปแจง้ รู้เบอร์ใครบา้ งไหมล่ะ?
ผู้ใหญ่ กำ�นัน อบต. นายอำ�เภอ โทรเลย ๆ .....เอา้ นมี่ ือถือ
ผ้วู า่ ฯ กันดีกว่า เผ่ือว่าจะเป็น
..พีเ่ บิม้
อะไรพิสดารกว่าทเี่ ราคิดนะ

โผลอ่ ย่ทู ้ายสวนคณุ ช้างน้ะ ผ้ใู หญ่ อ๋อ.... ท้ายสวนเจา้ ช้างเหรอ เอ้อ..
กช็ ้าง ผัวยัยต๋มิ งั๊ย......
เด๋ียวแจง้ กำ�นัน อบต. ให้ ดว่ นเลยๆ
เดยี๋ วผใู้ หญเ่ ขา้ ไปหานะ

พี่ชา้ ง-พี่เบม้ิ -พี่ผู้ใหญ่ ด�ำ เนนิ การตามมาตรา ๒๕ วรรค ๑ 5

นถี่ ้าเปน็ ฟอสซิลละก็ ไม่ต้องตกใจ ผแู้ใลหว้ ญโนม่ ่นา
จะยงั ไงกนั ก็ไม่ หรอกแม่
รเู้ รอ่ื งเลยนะ

สวัสดคี รับผใู้ หญ่ สวัสดีครับ มาเรว็ ดีจังครับ....
สวัสดีทุกทา่ นครบั เอ้าพ่ีช้างพาพี่ อบต. เข้าไปดกู ัน

แปลกจรงิ ๆ พีเ่ บมิ้ ยังไงร?ึ น่าจะเป็นซาก คอื ตอนน้ี ตอ้ งกันพืน้ ที่ ไมใ่ ห้ใครเข้ามา
แบบน้ผี มกไ็ ม่เคยเห็น ฟอสซิลนะ เดยี๋ ว รบกวนหลักฐาน เด๋ยี วผมจะประสาน
แต่เคยได้ยนิ เพ่ือน ผมประสานงานให้ ทางกรมทรัพยากรธรณีใหเ้ ขามาสำ�รวจ
อบต. ทชี่ ัยภูมเิ ล่าให้ฟัง
ตรวจสอบให้ชัดเจน

ผมสั่งให้ลกู นอ้ งเอา ถา้ ไมไ้ มพ่ อ...
เล่อื ย คอ้ น ตะปมู า ไปเอาท่ีสวน
ผใู้ หญ่มาเพิม่ ได้
....ไมเ้ ดยี๋ วหาแถว
ในสวนน้แี หละ นะอน๋ั

6 นายก อบต. เปน็ “เจา้ พนักงานทอ้ งถนิ่ ” ตามมาตรา ๓ ดำ�เนินการตามมาตรา ๒๕ วรรค ๒

ต้องรบกวนพีผ่ ใู้ หญ่ โอ้ย...เป็นหน้าทอ่ี ยู่เเลว้ อนั๋
เปน็ ธรุ ะดูแลดว้ ยนะครบั เเถวนไี้ มต่ ้องเปน็ ห่วงเลย

พีช่ ้างต้องหาไมไ้ ผม่ า หวงไว้ขูด ช่วงนี้กต็ ้องชว่ ยกันดูแล
ปดิ ทางเข้าสวนด้วยนะ เองร?ึ ? ฮะๆ ไมใ่ หใ้ ครเข้ารบกวน
หลักฐานนะครับ
กลวั พวกขูดเลข

เดย๋ี วคืนนีผ้ มชวน อา่ ว.... ฝากดูแลดว้ ยครับ สบายใจ
พี่เบม้ิ มานอนเฝา้ เหรอ?? เดีย๋ วผมรีบแจ้ง ไดเ้ ลยครบั
กองคุ้มครองซากดึกดำ�บรรพ์
เลยครบั กรมทรัพยากรธรณี
ก่อนนะครบั

7

เใมชอ่ื ค่ เชร้าับนี้เเอพงิง่ คพรบับ เจ้าหน้าที่ อบต.ทำ�ร้ัวก้ัน ขอบคุณมากเลยครับทา่ น
ตดิ ป้ายหา้ มเข้า รบกวนท�ำ หนังสอื แจ้งเรอื่ ง
เรียบรอ้ ยแลว้ ครับ เป็นทางการมาดว้ ยนะครบั
จะได้ดำ�เนนิ การตอ่ ไป ตาม พ.ร.บ.
ตอนนผี้ ู้ใหญ่บ้าน คมุ้ ครองซากดึกด�ำ บรรพค์ รบั
กช็ ว่ ยดแู ลความ
เรียบรอ้ ยอยู่ครับ

เดย๋ี วผมแจง้ ใหน้ กั บรรพชวี นิ วิทยา นอ้ งบู้เตรียมรถ แลว้ ท�ำ ค�ำ สัง่ ครบั พ่ี พร่งุ นเ้ี ช้า
กับนกั ธรณีรบี เดินทางมาตรวจสอบ เดนิ ทางออกไปตรวจสอบ เดนิ ทางไดเ้ ลยครบั
ดว่ นเลยนะ
ด่วนเลยนะครบั

ร้ผู ลแล้วรบี โทรแจ้งผมดว้ ยนะ จัดดว่ นสดุ เลยคะ่ ผอ.
ทางนี้เด๋ยี วผมจะน�ำ เรยี นเบอื้ งตน้

ใหท้ า่ นอธบิ ดีทราบกอ่ น

8 กรมทรพั ยากรธรณี ดำ�เนนิ การตามมาตรา ๒๕ วรรค ๓

โน่นไงๆ พีช่ ้างๆ สวสั ดีค่ะพ่ชี ้าง- สวัสดีคะ่ ...ใช่ค่ะๆ
มาแลว้ ๆ พี่ต๋มิ ใช่มั๊ยคะ พช่ี ้างพาเจา้ หน้าที่
ไปดพู ้ืนทก่ี ันเร็ว

เชญิ ครับๆ แถวน้เี คยมใี ครเจอ
ทางน้เี ลยครบั แบบของพชี่ ้างมย้ั คะ

อ๋อยังไมเ่ คยไดย้ ิน
เลยนะครบั

แถวนี้กม็ โี อกาสเจอ กเ็ ปน็ ได.้ ... อะไรคอ เมยี เจ้า
เจ้าคอยาวนะพ่ีนวิ แต่อย่างอน่ื ก็มีนะ ยาวรึพี่ชา้ ง ของสวนม๊งั

9

พี่ ๆ อบต. เม่ือคนื ผมกน็ อน เห็นอะไรมั๊ย? จๆุ๊
เขาท�ำ รั้วกั้นแลว้ เฝ้าอยทู่ ่ีนเ่ี ลยครับ

ซากเศษกระดกู นะบู้ ใชค่ รบั .... ชิ้นใหญท่ างน้ี
หลายชนิ้ เลย ฝงั ตอ่ ลงไปลึกเลย
ทางนีด้ ้วย

เด๋ียวต้องส�ำ รวจใหท้ ่วั กอ่ น ผมจะไล่ดูเลาะ ตรงน้ีใช่ น่าจะใช่
เด๋ียวพี่ลงไปทางโน้นนะ แนวนไ้ี ป รเี ปลา่ ครบั นะครับ

10 มาตรา ๒๕ วรรค ๓ “เมื่อไดร้ ับรายงานตามวรรคสอง ใหก้ รมทรพั ยากรธรณี

ที่เราพบในสวนพช่ี ้างนี่ เปน็ ฟอสซลิ แนน่ อนนะคะ เป็นตัวอะไร
เปน็ ช้นิ สว่ นกระดูกของสัตว์มีกระดูกสนั หลัง คะเนี่ย?

ยังไม่สามารถระบแุ น่ ตามต�ำ แหน่งในแผนท่ีธรณวี ทิ ยา เราอยู่บน
ชดั ไดใ้ นตอนนนี้ ะคะ ช้ันหินตะกอนยุคครีเทเชยี สนะครบั
ตอ้ งศึกษาใหล้ ะเอียดกว่านีอ้ กี คะ่

ยคุ ครีเทเชียสนีม้ ัน ออ๋ ... นานกว่านน้ั เป็นรอ้ ยล้านปี โอย้ ... นับกันยงั ไง
กพ่ี นั ปีกนั เหรอครับ เยอะเลยครบั นนู่ นนน ไหวนี่ นานแท้

ด�ำ เนินการตรวจสอบเบือ้ งตน้ ให้แลว้ เสร็จภายในเจด็ วนั นบั แต่วันทไี่ ดร้ บั รายงาน” 11

เทา่ ที่ส�ำ รวจเบอ้ื งตน้ เราพบซากกระดกู กระจายตวั
ออกไปทางดา้ นเหนอื เกือบถงึ ริมน้ำ�เลยค่ะ คงต้องขอแรงเจา้ หนา้ ท่ี อบต. ช่วยขยายแนวเขตหวง
หา้ มออกไปให้คลมุ ท่ัวพื้นท่ดี ้านนีด้ ว้ ยนะคะ

เดี๋ยวผมใหฝ้ า่ ยช่างเข้ามา พ่ชี า้ งไม่เหงาแลว้ เดย๋ี วผมจดั เจา้ หนา้ ท่ี
ดำ�เนนิ การทันทีเลยครับ เข้ามารว่ มดแู ล ตลอดเวลาดว้ ยครบั

สงสยั ไม่ใช่เร่อื งเล็กๆ
แล้ว.... อย่างน้ี

เดี๋ยวผมชวน ทสม. สว่ นใหญท่ ่ีเห็นตอนน้ี อยู่ในหมวดหิน
มาชว่ ยดูแลอกี แรงครบั เป็นเศษกระดกู คะ่ ผอ. โคกกรวดค่ะ

12 ทสม. คือ อาสาสมคั รพิทักษท์ รัพยากรธรรมชาติและสิง่ แวดล้อมหมู่บา้ น

นิวดแู ลเรื่องความเรยี บรอ้ ยของแหล่งใหด้ ี อยใู่ นหมวดหนิ
ตามท่ี พ.ร.บ.คุ้มครองซากดกึ ดำ�บรรพก์ �ำ หนดนะ โคกกรวดเหรอ ผอ.นิมติ ร

ใชค่ รบั ทา่ นอธบิ ดี ช่วยดใู ห้ดดี ้วยนะ เคยมีรายงาน นวิ กบั บู้ เขาเคยส�ำ รวจแหลง่
เร่อื งพบซากหอยสองฝา ท่ที า่ นวา่ เมื่อปีท่แี ลว้ ดว้ ยครับ
ท่านไมต่ ้องเปน็ หว่ งเลยครับ
ในหมวดหนิ นดี้ ้วยนี่ ใช่ไหม?

ผอ.ช่วยเช็คเวลาให้ผมไป
ดใู นพนื้ ท่ดี ้วยนะ ตอนนก้ี ำ�ลงั
ขอบคุณมาก ผอ.นมิ ติ ร ไปกระทรวงฯ
ผมเหน็ รยูปอใดนเยไล่ียมนเ์ทลส่ี ย่งให้แล้วคมุ้ ดค�ำ รเนอนิงซกาากรดตกึาดมำ�บพร.รร.พบ์.
อยา่ งใหข้ าดตกบกพร่องนะ

ครบั ทา่ น น่าจะเจอชน้ิ ใหญ่ ๆ
อธบิ ดี เหมือนท่ีบา้ นพนงั เส่ือ ชัยภมู ินะ

13

หัวหนา้ สั่งวา่ ต้อง ก็พวกเราเคยสรา้ ง ตอนนเ้ี ราพบซากกระดูกของสตั ว์
สรา้ งแขง็ แรง ๆ อะไรไมแ่ ขง็ แรงเหรอ มกี ระดกู สนั หลัง ตามต�ำ แหนง่ ที่
หน่อยนะ กว่าจะสำ�รวจเสรจ็ พบในแผนที่ธรณีวทิ ยาระบุว่ามอี ายุ
ไม่ร้นู านเทา่ ไหร่
ประมาณร้อยล้านปนี ะครบั

พวกเราจะส�ำ รวจเก็บขอ้ มูลในพ้ืนท่เี พิม่ เตมิ แล้วจะน�ำ ข้อมูล
เขา้ ไปพิจารณารว่ มกันกบั ผเู้ ชี่ยวชาญในกรมทรพั ยากรธรณี นะคะ

แลว้ พื้นทีห่ วงหา้ มน่ี ออ๋ .. ยงั คงตอ้ งห้ามเขา้ รบกวน
ช่วงน้ีตอ้ งจัดการอย่างไรครบั เดด็ ขาดต่อไป จนกว่าจะศกึ ษา

.เบอ้ื งต้นเสร็จครับ

14

ถา้ เปน็ ซากดึกด�ำ บรรพ์ แตถ่ า้ ร้วู ่าเป็นซากดึกด�ำ บรรพ์
ท่ไี มม่ คี วามสำ�คญั อะไรมาก ท่ีส�ำ คัญ แต่ยงั ตอ้ งศกึ ษาวิจยั เพิม่ เตมิ
ทางกรมทรัพยากรธรณจี ะรบี
แจง้ มาเพื่อใหย้ กเลกิ เขตหวงหา้ มครบั ทางอธิบดกี รมทรัพยากรธรณี
จะประกาศ

ให้เป็นเขตส�ำ รวจและศึกษาวิจัยฯ คะ่ แล้วถา้ รแู้ นช่ ัดวา่ เปน็ ซากดึกด�ำ บรรพส์ ำ�คญั ก็จะตอ้ ง
ประกาศให้เป็นแหลง่ ซากดกึ ดำ�บรรพ์ท่ขี น้ึ ทะเบยี นเลยคะ่

เร่ืองพวกน้ีก�ำ หนดไว้ใน พ.ร.บ. คุ้มครองซากดึกด�ำ บรรพ์เลยนะครับ
ต้องประกาศในราชกจิ จานเุ บกษาครับ

15

เนย่ี ค่ะ
ตวั อยา่ งประกาศ
ให้พื้นทเ่ี ป็นแหลง่

ศึกษาวจิ ยั ฯ

ต้องระบรุ ะยะเวลาการส�ำ รวจ
พรอ้ มกับแนบแผนทีท่ จ่ี ะต้องใชส้ �ำ หรับการศกึ ษาฯ

ให้ชดั เจนด้วยนะครบั

16 มาตรา ๑๒ อธิบดีโดยความเหน็ ชอบของคณะกรรมการมอี �ำ นาจประกาศในราชกจิ จานุเบกษา

ขนาดนั้นเลยนิ
อ๋อ...

ก�ำ หนดใหพ้ ้นื ท่ใี ดเป็นเขตสำ�รวจและศกึ ษาวิจยั เกย่ี วกับแหล่งซากดกึ ด�ำ บรรพห์ รอื ซากดกึ ด�ำ บรรพ์ 17

ทะแเบลยี้วนน่ีตแหัวอลยง่ ่าซงาปกรดะึกกดา�ำ ศบขรน้ึ รพ์
แผนพตใทหรอ้ แี่ อ้งช้ หรมดั ละรเจบ่งปู นฯุพถดกิา่ ท้วยดั ย่ปี ตนรแำ�ะะลแคกหะราแนศับนง่คบลุม

18 มาตรา ๑๔ ใหอ้ ธิบดโี ดยความเห็นชอบของคณะกรรมการมอี ำ�นาจประกาศ

ออ๋ ...
ขนาดน้ีเลยน้อ

ในราชกิจจานุเบกษา ให้พนื้ ทีบ่ ริเวณน้ันเปน็ แหล่งซากดกึ ดำ�บรรพท์ ข่ี ้นึ ทะเบียน 19

แบบนี้เราก็จะเสยี ออ๋ ...เจา้ ของท่ีจะไดร้ ับ มันจะคุ้มเหรอพอ่ ..
พ้ืนท่ีทำ�สวนไปเยอะ ค่าทดแทนการใช้พืน้ ท่ีครบั ถ้าเขาใหเ้ รานดิ เดยี วล่ะ

เลยนะพอ่

เขามหี ลกั เกณฑ์ นัน้ สเิ นาะ
วิธคี ำ�นวณค่าทด จะหายไปก่ีงาน
แทนใหเ้ ปน็ รายปี
ก่ไี ร่ ก็ไม่รู้
นะคะ่ ถึงเวลานัน้ แตถ่ ้าพ่ชี า้ ง-พตี่ มิ๋
พี่ตม๋ิ ไม่ตอ้ งเป็นหว่ งนะคะ รสู้ กึ วา่ ไมค่ ้มุ คา่ หรือไม่ยตุ ธิ รรมก็
.เรี่องนี้มีคณะอนกุ รรมการ ท�ำ เร่ืองอทุ ธรณถ์ งึ รัฐมนตรี
พจิ ารณาให้อยา่ งยตุ ิธรรมคะ่ วา่ การกระทรวงทรพั ยากร

ธรรมชาตแิ ละสิง่ แวดล้อม
ไดด้ ว้ ยนะครบั

พีช่ ้าง-พี่ติ๋ม ไมต่ ้องหว่ ง ใชค่ ะตอ้ งรบี สำ�รวจให้ แตถ่ ้าศกึ ษาไมเ่ สร็จ
หรอกครับ ผมช่วย เสร็จภายใน 3 ปีจะได้ ก็อาจจะตอ้ งต่ออายุ
ประสานงานใหเ้ ต็มที่
เม่ือกไี้ ด้ยินพีน่ ิวบอกด้วยวา่ ไมร่ บกวนนาน ได้คร้งั ละปี
ไม่เกนิ 2 ครงั้ ครบั
ประกาศเขตสำ�รวจนี่ใช้บงั คบั
ไมเ่ กนิ 3 ปี เองนะ

20 มาตรา ๑๒ วรรค ๒ ประกาศเขตส�ำ รวจและศกึ ษาวจิ ยั เกีย่ วกับแหล่งซากดึกด�ำ บรรพ์
หรอื ซากดึกด�ำ บรรพ์ ให้ใชบ้ ังคบั ไดไ้ มเ่ กินสามปี

คือสำ�รวจเสรจ็ ก็จบเลยใชม่ ย๊ั ครบั ถา้ ไม่มอี ะไรส�ำ คัญกจ็ บค่ะ แต่ถา้ ผลการศึกษา
ระบแุ น่ชัดว่าเป็นซากดึกด�ำ บรรพส์ �ำ คญั

อธบิ ดีทา่ นกจ็ ะตอ้ งประกาศให้เปน็ เขตแหล่ง
ซากดึกดำ�บรรพ์ทขี่ ึ้นทะเบียนนะคะ

ยาวเลยสคิ ะทนี ้ี พน้ื ที่แหลง่ ซากดกึ ดำ�บรรพท์ ่ีขนึ้ ทะเบยี น เป็นแหลง่ ที่พบ
ซากดกึ ด�ำ บรรพ์ท่ีสำ�คัญจริง ๆ เชน่ เป็นชนดิ ทพ่ี บน้อยมาก

หรือเปน็ ชนิดใหมข่ องโลก

แลว้ ถ้าสุดยอดจริง ๆ ขอซ้อื เฉพาะท่ดี นิ เหรอคะ ?
ทางกรมทรัพยากรธรณีกอ็ าจจะ อ๋อ..... รวมทงั้ ตวั
ขอซือ้ ทพ่ี ีช่ ้างเลยนะ จะได้สรา้ งเป็น ซากฟอสซิลดว้ ยนะคะ
แหลง่ เรยี นรู้ หรอื วนั หนึ่งอาจกลายเป็น

พพิ ิธภณั ฑซ์ ากดึกด�ำ บรรพ์
ประจ�ำ จงั หวดั เลยกไ็ ด้นะคะ

มาตรา ๑๕ ให้อธบิ ดีโดยความเห็นชอบของคณะกรรมการมอี ำ�นาจจดั ซอ้ื 21
แหล่งซากดึกด�ำ บรรพท์ ีข่ ้นึ ทะเบียนตามหลกั เกณฑ์ และวิธีการทค่ี ณะกรรมการก�ำ หนด

คอื งคี้ รับ ถ้าแหลง่ และตัวซากดกึ ดำ�บรรพ์ ส่วนท่ดี ินนกี่ ย็ ังคงให้
ถกู ข้นึ ทะเบียนแลว้ พ่ีช้างต้องสง่ มอบ พชี่ า้ ง-พตี่ ๋มิ ดูแลตอ่ ไป และก็ตอ้ ง
กไ็ ด้รบั ค่าทดแทนเปน็ รายปีค่ะ
ซากดกึ ดำ�บรรพใ์ ห้ทางราชการภายใน 15 วัน
แลว้ กไ็ ดร้ ับคา่ ตอบแทนทยี่ ตุ ิธรรม

อ่าว เม่อื กเี้ ห็นวา่ ออ๋ .... ทางกรมทรัพยากรธรณีอาจจะขอซือ้ ท่ีดินถา้ เห็นว่าเปน็
จะซอ้ื ทดี่ นิ ดว้ ย.... แหลง่ ท่ีสำ�คัญมาก สมควรรกั ษาเป็นสมบตั ขิ องชาติ และพัฒนา

เพ่อื เปน็ แหลง่ เรียนร้ขู องชาวไทยค่ะ

พช่ี า้ ง..... ถึงเวลานน้ั ยงั ไง เอ้อ..... แบบน้กี ค็ อ่ ย เขา้ ท่า.. แหมพูด
พวกพี่สองคนกไ็ ดร้ ับค่าทดแทน เขา้ ท่าหน่อย ฮะ่ ๆๆ เปน็ เรอื ไปโนน่ ...
แน่นอนอยูแ่ ลว้ ทั้งจากตัวซากฟอสซิล

ละก็ค่าใชท้ ่ีดิน

มาตรา ๑๖ ผมู้ ีสทิ ธไิ ด้รบั เงนิ ค่าทดแทนตามมาตรา ๑๒ และมาตรา ๑๔

22 ผู้ใดไม่พอใจในจ�ำ นวนค่าทดแทนมีสิทธิอทุ ธรณ์ตอ่ รฐั มนตรีภายในหกสบิ วัน

มาคยุ กันแบบน้ีก็ ค่ะ... ถ้าอา่ นเองก็ตอ้ ง
เข้าใจง่ายหน่อยนะครับ คอ่ ยๆ ทำ�ความเข้าใจทลี ะ

บรรทัดเลย 555

ผมเคยเข้าอบรมเร่อื ง รู้สึกวา่ จะมเี ร่ืองอนื่ ๆ พ่ีนวิ ๆ... เอาให้พ่ี ๆ
พ.ร.บ.ซากฯ กบั ทาง อีก เยอะแยะ เคา้ ดูสคิ รบั
กรมทรัพยเ์ หมือน งงไปหมดเลย

กนั นะครบั

น่ีเลยคะ่ .... หนงั สือรวม เอาเก็บไวใ้ ช้ มมี าเล่มเดยี ว
พ.ร.บ. ทัง้ ฉบับ และประกาศต่าง ๆ เลยครับ เหรอครบั ….พ่ีนิว

ครบถ้วนเลยค่ะ

23

ตดิ กระเปา๋ ไว้อา้ งอิง ทจ่ี รงิ โหลดจาก นี่ค่ะ QR code
เล่มเดยี ว... เอ้.... เว็บไซตข์ องกรม ยิง แลว้ โหลด
ทรัพยากรธรณี ไดเ้ ลย เตม็ เลม่
เอาไงดี
กไ็ ดน้ ะคะ

งน้ั พี่ช้างเอาเกบ็ ไว้ พวกเราเซฟไวใ้ น
อ่านดีกวา่ ... เดี๋ยวผมไป มือถอื เลยนะคะ่
ปริน๊ ตท์ ่สี �ำ นักงานเองก็ไดค้ รับ เผอื่ ฉกุ เฉิน เปิดดู
เม่อื ไหร่ก็ได้

เย่ยี มเลย เดย๋ี วผมเซฟเกบ็ ไวด้ ว้ ย อ๋อ... ใชค่ ะ่
ต่อไปคงไดใ้ ช้อยูเ่ รอื่ ย ๆ เพราะว่ามี แตห่ ลักๆ กเ็ ป็นเรอ่ื งการคุ้มครอง
เรือ่ งอน่ื ๆ อีกหลายเรอ่ื งอยู่นะครบั
ซากฟอสซลิ น่ีแหละคะ่
ถา้ จำ�ไมผ่ ดิ

24

เรือ่ งท่ีสำ�คญั ๆ กค็ อื คณะกรรมการคุม้ ครองซากดกึ ดำ�บรรพ์
กองทุนซากดกึ ด�ำ บรรพฯ์ เรอื่ งการค้าซากฟอสซิล
การน�ำ เขา้ -สง่ ออกซากดึกดำ�บรรพ์ ประมาณนแี้ หละ

คงตอ้ งศึกษากัน พ่อ ๆ ถามต่อซ.ี่ .. เออ้ .... ถ้าสมมุติว่าเจา้ ซาก
หลายวนั เลย กว่าจะรู้หมด ถามซี่ พวกนไ้ี ม่ได้สลกั สำ�คัญอะไรมาก

แลว้ ผมตอ้ งท�ำ ยังไงตอ่ ครบั

ตาม พ.ร.บ. คนทีม่ ซี ากฟอสซิล นา่ จะได้ราคาอยู่นะ แล้วแต่หายาก-งา่ ย
อย่ใู นครอบครอง ก็ต้องแจ้งใหท้ าง ของโบราณ แตถ่ า้ เราจะขายฟอสซิล
กรมทรพั ยากรธรณีทราบเพอ่ื ทราบ กต็ อ้ งขออนุญาตจากกรม
เฉย ๆ นะคะ ตวั ฟอสซิลกย็ ังคง ทรัพยากรธรณกี อ่ นนะคะ

เป็นของเจา้ ของตามเดมิ

มาตรา ๒๘ หา้ มมิใหผ้ ู้ใดทำ�การค้าซากดึกดำ�บรรพ์ เวน้ แต่จะไดร้ บั อนุญาตจากอธิบดี 25

สรุปคือซอ้ื ขายได้ แตต่ ้องขออนญุ าตจาก รายละเอยี ดหาดไู ด้จาก QR Code
อธิบดีกรมทรพั ยากรธรณีคะ่ ท่ีใหไ้ ปได้เลยนะครบั

ผมเคยเห็นฟอสซลิ เหน็ แลว้ อยากได้ ถ้าผมไป
หอยของเมอื งนอก ตัวเบ้อเรอ่ เท่ยี วเมืองนอกแล้วซื้อกลบั
น�ำ เขา้ มาได้ครับ แตต่ อ้ งแจ้งให้
อธบิ ดีกรมทรพั ยากรธรณที ราบ มาจะได้ม๊ยั ครับน่ี
ตามหลกั เกณฑ์ในหนังสือนแ้ี หละ เดีย๋ วผมสรปุ ให้ฟังงา่ ยๆ

อย่างนน้ี ะครบั

มาตรา ๓๓ ผู้ใดน�ำ ซากดึกดำ�บรรพ์ หรอื ซากดกึ ดำ�บรรพ์ทไ่ี ดถ้ ูกแปรสภาพหรอื
เปล่ยี นแปลงเป็นรปู ลกั ษณะอ่ืนเข้ามาในราชอาณาจักร ต้องแจง้ เปน็ หนังสือให้อธบิ ดีทราบ

26

คอื ถา้ เปน็ ฟอสซิลของเมอื งนอก สำ�หรบั ฟอสซลิ ท่ีพบในประเทศไทย
จะนำ�เข้า หรอื สง่ ออก ได้หมดเลย หา้ มส่งออก ยกเวน้ ไดร้ ับอนุญาตจาก

เพยี งแต่ตอ้ งทำ�หนังสือแจง้ ให้ อธบิ ดีกรมทรัพยากรธรณคี ่ะ
อธบิ ดีกรมทรพั ยากรธรณที ราบ
ตามหลักเกณฑ์ท่ีก�ำ หนดไวแ้ ลว้

คือถ้ามฟี อสซลิ ของไทย ต้องแจง้ ครอบครอง แจง้ การคน้ พบ หา้ มส่งออก ห้ามซ้ือ-ขาย
ถ้าเป็นของเมอื งนอก นำ�เข้าต้องแจง้ อธิบดีกรมทรพั ยากรธรณี สง่ ออก-ซื้อ-ขาย ต้องขออนญุ าต

พี่อ๋ันยอด ๆ ๆ

มาตรา ๓๔ ผ้ใู ดสง่ หรอื น�ำ ซากดกึ ด�ำ บรรพ์ หรือซากดึกดำ�บรรพท์ ่ไี ด้ถูกแปรสภาพ
หรือเปลี่ยนแปลงเปน็ รูปลกั ษณะอนื่ ซึง่ ไม่ใชซ่ ากดึกดำ�บรรพท์ ่พี บในราชอาณาจกั ร

ออกนอกราชอาณาจักรตอ้ งแจ้งเปน็ หนังสอื ใหอ้ ธิบดที ราบ
มาตรา ๓๕ ห้ามมใิ หผ้ ้ใู ดสง่ หรือน�ำ ซากดึกด�ำ บรรพ์ หรือซากดกึ ดำ�บรรพท์ ่ีไดถ้ กู แปรสภาพ

หรือเปลยี่ นแปลงเป็นรูปลกั ษณะอื่น ซึง่ เปน็ ซากดึกด�ำ บรรพท์ พ่ี บในราชอาณาจกั ร
ออกนอกราชอาณาจกั ร เว้นแต่จะได้รับอนญุ าตจากอธบิ ดี

27

คยุ กนั แปรบ๊ เดยี วเข้าใจ ผมมีสรปุ สาระส�ำ คญั ๆ ของ พ.ร.บ.นม้ี าดว้ ยชดุ นึงครบั
กันหมดเลย ฮ่าๆๆๆ เดย๋ี วผมมีอะไรให้ดู

มาแลว้ วว นเี่ ลยครับ..... พูดผดิ รึ นี่ครับ ๆ อินโฟกราฟฟกิ
ท�ำ เรอ่ื งง่ายให้เปน็ เรอ่ื งยาก เปล่าเนีย่ ผมทำ�เองกบั มือเลย....555

ตามเคย..ขี้โม้ บูม้ อบให้พี่ อบต. ใชค่ รับ ๆ เดย๋ี วผมจะ
ไวใ้ ช้งานเลยสิ เล่าใหฟ้ งั คร่าวๆ ดว้ ยครบั

28

มมี าชุดเดียว แตม่ ี อ๋อ แนน่ อน เยยี่ มยอด เดยี๋ วผมขอเอาไปตดิ บอร์ด
QR code ให้ดาวน์โหลด ท่ี อบต.เลยเรอื่ งก�ำ ลังดังครบั ....
ชาวบา้ นจะไดเ้ ห็นด้วย
ได้ใชไ่ หมครบั ?

เชิญทุกทา่ นไปรว่ ม เชิญทุกทา่ นไปดว้ ยกันเลยนะครับ
รบั ฟงั สรุปทห่ี น้า อบต. จะไดบ้ รรยายให้เจา้ หน้าท่ี อบต. ฟงั ดว้ ยเลย

ด้วยกันเลยดีม๊ยั คะ

เดีย๋ วทาง อบต. จะไดช้ ่วยประชาสัมพนั ธ์เร่ืองราว
เกี่ยวกับ พ.ร.บ.คุ้มครองซากดึกดำ�บรรพ์ ใหค้ รู นักเรียน
ชาวบา้ นในชุมชนได้รบั ทราบ และท�ำ ความเข้าใจดว้ ยอีกทางครบั

29

ตดิ บอร์ดเลยนะครับ แผน่ แรกเปน็ ที่มาทีไ่ ปของ พ.ร.บ.
ชาวบ้านทั่วไปจะ และความหมายของคำ�ส�ำ คญั ๆ ใน
ได้เห็นทัว่ กัน
แผ่นแรกนเ้ี ก่ียวกับ พ.ร.บ. ครับ
อะไรบา้ งครับ

ก็มเี รอ่ื งซาก และแหลง่ ซากฟอสซิลถัดลงไปกเ็ ปน็ ความ
หมายของ พนกั งานเจา้ หนา้ ท่ี กับ เจ้าพนกั งานทอ้ งถน่ิ

เค้ามีควิ อารโ์ ค้ด
ใหย้ งิ ด้วยน้ะ

พ.ร.บ.นมี้ ที ้ังหมด ใชค่ ่ะ... ส่วนใหญท่ ่คี ุยกนั
8 หมวดนะครบั วันนี้ อยูใ่ นหมวด 2 กบั

3 ค่ะ

30

31

บอรด์ น้เี ป็นเร่อื ง ราอยา่ ลนะอเเป๋ออคยีน็ ะ่ดร.ก.า..ยต็ ม้อแตงาเต่ถปรงึ ดิ ขานน้ั พะ.คระ.บ.
การคมุ้ ครองฟอสซลิ
อย่างท่เี ราก�ำ ลงั ท�ำ อยู่

นแี่ หละครบั

เคา้ มคี ิวอารโ์ ค้ด
ให้ยิงด้วยน้ะ

32

สรปุ แบบน้ี ไม่ต้องอา่ น
พ.ร.บ. ท้ังเล่มนะครับ
อ้มื ... ดูเข้าใจงา่ ยขึน้ นะครับ
บอร์ดนเ้ี หมาะมาก สำ�หรบั
พ่ชี า้ ง-พี่ติม๋ 555

33

อ๋อ..ใชค่ ่ะ
ห้ามค้าตามมาตรา ๒๘ ค่ะ
แตถ่ า้ ขออนุญาตตามข้ันตอน และ
อธิบดกี รมทรพั ยากรธรณอี นุญาต

ก็ซื้อขายได้ค่ะ

เง่อื นไขคือ ทุกชิน้ ที่จะซื้อ-ขายกัน
ตอ้ งผ่านการตรวจสอบจากผเู้ ชยี่ วชาญ

ของกรมฯ ก่อนวา่ เป็นฟอสซลิ ที่
อนุญาตให้ท�ำ การคา้ ไดค้ รับ

34

เค้ามีควิ อาร์โค้ด
ใหย้ ิงด้วยนะ้

อ้าว... ได้ยนิ มาว่า
“หา้ มคา้ ซากฟอสซิลไม่ใชเ่ หรอครับ?”

อ๋อ.... กรมทรพั ยากรธรณี
ตอ้ งตรวจก่อนทกุ ชน้ิ เลยนะครบั

35

เปน็ เรือ่ งของ
การส่งออกฟอสซลิ ทีพ่ บในเมอื งไทยมี 2 ประเภทคอื
ประเภทที่ตอ้ งขึ้นทะเบียน ส่งออกไปวจิ ยั หรอื ซ่อมแซมเทา่ นนั้

และต้องสง่ กลบั มาภายใน 2 ปี
ค้นพบ คอื ไปเจอหลงั จากมีการ
ประกาศใช้ พ.ร.บ. ในปี 2551

อกี ประเภทคือไม่ตอ้ งข้นึ ทะเบยี น
แบบนี้ไมส่ ำ�คญั มาก ส่งออกได้แต่ต้องเปน็ ฟอสซิลท่ี
แจ้งการค้นพบ หรอื แจง้ ครอบครอง เท่าน้นั นะครับ

36

อ๋อ.. แล้วแผน่ ขวามอื นี่กเ็ ปน็ เร่ือง
นำ�เข้า-สง่ ออก ฟอสซลิ ของต่างประเทศ

ครอบครอง คอื ฟอสซิลท่ีมีอยู่แลว้ ตัง้ แต่
กอ่ นประกาศใช้ พ.ร.บ. ฉบบั นี้ ซึ่งตอ้ งแจ้งการครอบครอง

ใหท้ างราชการทราบ ตามมาตรา ๖๓
ในบทเฉพาะกาลครบั ผม

37

พ่นี อ้ งครับ บ้านเราเจอฟอสซิล ถ้าเปน็ ช้นิ ส�ำ คัญกส็ ดุ ยอดเลยนะครบั
อย่ทู ี่สวนพ่ีช้างเค้า ตอนนี่เจา้ หนา้ ท่ี อาจมกี ารจดั ตงั้ เปน็ แหลง่ เรยี นรู้ประจำ�อำ�เภอ
กรมทรัพยากรธรณกี ำ�ลังมาตรวจสอบ หรือเผลอๆ อาจเปน็ ประจ�ำ จงั หวัดไปนู่นเลย

ดีใจจงั เลย.. บา้ นเรา สี่เหลียมขาว-ด�ำ ขา้ งบนน้ัน
กม็ ไี ดโนเสาร์ด้วยนิ มนั อะไรรึยัยแมว?

38

ฝากทุกทา่ นชว่ ยกันดูแล ขอขอบคณุ ทุกทา่ นท่ใี หค้ วามสนใจ
รว่ มกันรักษาซากฟอสซิล เราจะรีบศึกษาและแจ้งผลใหท้ ราบผา่ นทาง
สมบตั ขิ องแผน่ ดนิ ของทกุ คน
ทา่ นนายก อบต. เรว็ ๆ น้ีคะ่
ใหด้ ดี ้วยนะครบั

ควิ อารโ์ ค้ด ส�ำ หรบั
โปสเตอรท์ งั้ 5 จ้ะ สแกนด้วยมือถอื

แลว้ ก็ดาวน์โหลดได้เลย

39