คำ ชี้แจง : ให้นักเรียนจำ แนกคำ ต่อไปนี้ ลงในช่องภาษาบาลีหรือภาษาสันสกฤตให้ถูกต้อง กีฑา ทัพพี ครรภ์ ศีรษะ ราชินี สงกรานต์ อัชฌาสัย สังสรรค์ วิญญาณ รัฐบาล ศาสตร์ ปัจจุบัน ปราชญ์ วนิพก แพทย์ กีฬา ฤกษ์ อัคนี โอฬาร ปฏิบัติ อาทิตย์ ปฏิเสธ นิพพาน เทศนา วิทยา แบบฝึกหัดเรื่องภาษาบาลี-สันสกฤต ภาษาบาลี ภาษาสันสกฤต ๔๖
บทที่๔
บทที่ ๔ กลุ่มคำ และประโยค ระบุลักษณะของประโยค (ท ๔.๑ ป.๖/๔) ประโยคใช้สื่อสารในชีวิตประจำ วัน การใช้ปรโยคได้ถูกต้อง จะทำ ให้การสื่อสารมีประสิทธิภาพ กลุ่มคำ และปรโยค ประโยค กลุ่มคำ หรือวลี ประโยคซ้อน ประโยคสามัญ ประโยครวม ตัวชี้วัด สาระสำ คัญ แผนผังสาระการเรียนรู้
กลุ่มคำ หรือวลี คือ กลุ่มของคำ ที่รวมกันแล้วมีความหมาย แต่ยัง ไม่สมบูรณ์ สามารถทำ หน้าที่ได้ทั้งประธาน ภาคแสดง และบทขยาย ประโยค ประโยค คือ กลุ่มคำ ที่มีใจความสำ คัญครบถ้วนสมบูรณ์ว่า ใคร ทำ อะไร หรือเกิดขึ้นอย่างไร ประโยคหนึ่ง ๆ มีส่วนประกอบสำ คัญ 2 ส่วน ดังนี้ กลุ่มคำ หรือวลี ภาคประธาน ภาคแสดง กรรม (+ บทขยายกรรม) (จะมีหรือไม่มีก็ได้) ๕๐
ประโยครวมที่มีเมีนื้อความคล้อยตามกัน เช่น พี่แพี่ละน้องถีบจักรยาน พี่ถีบจักรยาน น้องถีบจักรยาน เป็นประโยคสามัญ เชื่อมด้วยคําว่า และ ประโยครวมที่มีเมีนื้อความขัดแย้งกัน เช่น ธิดาเรียนคอมพิวเตอร์แร์ต่นต่ภาเรียนดนตรีไทย ธิดาเรียนคอมพิวเตอร์ นภาเรียนดนตรีไทย เป็นประโยคสามัญ เชื่อมด้วย คําว่า แต่ ประโยครวมที่มีเมีนื้อความเลือกอย่างใดอย่างหนึ่ง เช่น เธออยากไปเที่ยวทะเลหรือนํ้าตก เธออยากไปเที่ยวทะเล เธออยากไปเที่ยวนํ้าตก เป็นประโยคสามัญ เชื่อมด้วยคําว่า หรือ ประโยคซ้อน คือ ประโยคที่มีปมีระธานและกริยาหลักเพียงตัวเดียว จะมีบมีทขยายหรือไม่มีก็ได้ ประโยคสามัญหรือประโยคความเดียว ประโยครวม คือ ประโยคที่นําประโยคสามัญตั้งแต่ ประโยคขึ้นไปมารวมกัน โดยมีคําสันธานเป็นตัวเชื่อม แบ่งออกเป็น ชนิด ตามลักษณะเนื้อความ ๒ ๔ ได้แก่ ๑. ๒. ๓. คือ ประโยคที่มีปมีระโยคหลัก เป็นใจความสําคัญ และมีปมีระโยคย่อยทําหน้าที่ขที่ยายเนื้อความประโยคหลัก โดยมีประพันธสรรพนามหรือคําบุพบทเป็นคําเชื่อม ๕๑
ประโยครวม จะใช้คําสันธานเป็นคําเชื่อม ส่วนประโยคซ้อน จะใช้ประพันธสรรพนามหรือคําบุพบทเป็นคําเชื่อม เช่น คนที่ออกกําลังกายสมํ่าเสมอย่อมมีสุขภาพแข็งแรง - คนมีสุขภาพแข็งแรง เป็นประโยคหลัก - คนออกกําลังกายสมํ่าเสมอ เป็นประโยคย่อย ทําหน้าที่ขยายคํานาม คน ซึ่งเป็นประธานของประโยคที่เป็นคําเชื่อมประโยค เช่น นักเรียนกลับบ้านเมื่อโรงเรียนเลิก - นักเรียนกลับบ้าน เป็นประโยคหลัก - โรงเรียนเลิก ประโยคย่อยทําหน้าที่ขยาย กลับบ้าน ซึ่งเป็นกริยาของประโยคหลัก เมื่อ เป็นคําเชื่อมประโยค สรุปความรู้ ข้ข้ ข้ อ ข้ อสัสั สั ง สั งเกต กลุ่มคํา คือ คําที่เรียงกันตั้งแต่ คําขึ้นไปและมีความหมายแต่ยังไม่ได้ใจความสมบูรณ์ ประโยคสามัญ คือ ประโยคทีประกอบไปด้วย ภาคประธาน และภาคแสดง เพียงประโยคเดียว ประโยครวม คือ ประโยคสามัญประโยครวมกัน ประโยคซ้อน คือ ประโยคที่มีประโยคหลักและประโยคย่อยขยายคําในประโยคหลัก ๒ ๕๒
คําชี้แจง : ให้นักเรียนแต่งประโยคให้ถูกต้องโดยกําหนดให้แต่งประโยคดังต่อไปนี้ ตอนที่ ๑ แบบฝึฝึฝึกฝึหัหัหัดหัท้ท้ ท้ า ท้ ายบท ประโยคสามัญ ประโยค ประโยคความรวม ประโยค ประโยคความซ้อน ประโยค ๑ ๑ ๑ ๕๓
แบบทดสอบท้ท้ ท้ า ท้ ายบท ตอนที่ ๒ คําชี้แจง : ให้นักเรียกเลือก กากบาททับข้อที่ถูกต้องที่สุด ข้อใดเป็นประโยคสามัญ (o-net ) ก. ทุเรียนเป็นราชาผลไม้ของไทย ข. ทุเรียนเป็นผลไม้ที่มีกลิ่นแรงมาก ค. ทุเรียนมีหนามแหลมและมีเปลือกหนา ง. ทุเรียนมีรสหวานจัดเนื่องจากมีนํ้าตาลสูง ๑. ๖๓ ข้อใดเป็นประโยครวม (o-net ) ก. คนไทยนิยมปลูกกระบองเพชรเพราะทนอากาศร้อน ข. เราสามารถปลูกกระบองเพชรในบ้านหรือในที่ทํางาน ค. เราควรเปลี่ยนกระถางใหม่เมื่อต้นกระบองเพชรโตขึ้นมาก ง. คนไทยโบราณปลูกกระบองเพชรต้นใหญ่ที่ริมรั้วเพื่อป้องกันขโมย ๒. ๖๓ ข้อใดเป็นประโยคความรวม (o-net ) ก. แม่ดูแลฉันเมื่อฉันป่วยหนัก ข. นกน้อยส่งเสียงร้องในตอนเช้า ค. คุณครูสอนเด็กนักเรียนอย่างตั้งใจ ง. วันหยุดฉันอยู่บ้านแต่พ่อของฉันไปทํางาน ๓. ๖๒ ข้อใดเป็นประโยคซ้อน (o-net ) ก. แมวเป็นสัตว์ที่รักความสะอาด ข. คุณครูรักและห่วงใยนักเรียนทุกคน ค. นายอําเภอคนใหม่พัฒนาชุมชนด้วยความตั้งใจ ง. เพื่อน ๆ ชอบเล่นกีฬากลางแจ้งในเวลาพักกลางวัน ๔. ๖๒ ข้อใดเป็นประโยคความรวม (o-net ) ก. เด็กคนนี้ชอบทําการบ้านแล้วก็ดูโทรทัศน์ไปด้วย ข. ระยะนี้นํ้าในแม่นํ้าลําคลองจะเอ่อล้นตลิ่งทุกๆวัน ค. ดอกไม้ในสวนนี้ล้วนเป็นดอกไม้ที่มีสีสันสดใสทั้งนั้น ง. เด็กนักเรียนโรงเรียนนี้ชอบทานอาหารไทยทุกชนิด ๕. ๖๐ ๕๔
ข้อใดเป็นประโยคขอร้อง (o-net ) ก. นํ้ายังร้อน ระวังลวกมือ ข. ต้องทําการบ้านให้เสร็จก่อนนะ ค. ออกกําลังทุกวัน ร่างกายแข็งแรง ง. วาดรูปดอกไม้สวย ๆ ให้เขาอีกสักภาพเถอะ ๙. ๕๙ ประโยครวมข้อใดแตกต่างจากข้ออื่น (o-net ) ก. หนังสือนิทานกับซีดีเพลง อยากได้อะไร ข. อาทิตย์นี้อยากไปทะเลหรือไปช้อปปิ้ง ค. ระหว่างของกินกับของใช้ จะซื้ออะไรให้คุณปู่ ง. ทั้งคุณย่าและคุณยายชอบกินมะม่วงอกร่อง ๑๐. ๕๙ ๗.ข้อใดมีชนิดของประโยคแตกต่างจากข้ออื่น (o-net ) ก. โรคพิษสุนัขบ้าระบาดในช่วงฤดูร้อน ข. สัตว์ที่เป็นโรคพิษสุนัขบ้าจะมีอาการดุร้าย ค. ปัจจุบันประเทศไทยมีผู้ป่วยโรคพิษสุนัขบ้ามากขึ้น ง. ผู้ป่วยส่วนมากได้รับเชื้อพิษสุนัขบ้าจากนํ้าลายของสัตว์ ๖๑ ข้อใดเป็นประโยคสามัญ (o-net ) ก. โจรหนีไปเมื่อตํารวจมา ข. หมอทํางานหนักจนป่วย ค. บุรุษไปรษณีย์ส่งจดหมายในตอนเช้า ง. นางพยาบาลที่ใส่ชุดสีขาวเป็นเพื่อนของฉัน ๘. ๖๑ ข้อใดเป็นประโยคสามัญ (o-net ) ก. คนไข้รับประทานยาครั้งละ 1 เม็ดทุกวัน ข. คุณต้องรับประทานยานี้ทุกวันจนยาหมด ค. น้องต้องเลือกระหว่างรับประทานยาหรือฉีดยา ง. นักกีฬาต้องรับประทานอาหารและดื่มนํ้าสะอาด ๖. ๖๐ ๕๕
ข้อใดเป็นประโยค (o-net ) ก. ตลาดนํ้าริมคลอง ข. พืชผักผลไม้ ค. อาหารมากมาย ง. แม่ค้าพายเรือ ๑๑. ๕๘ ข้อใดเป็นประโยคความรวม (o-net ) ก. น้องโชคดีเพราะมีพี่คอยดูแล ข. พี่รักและช่วยเหลือน้องเสมอ ค. พี่น้องต่างรักใคร่ปรองดองกัน ง. ความสามัคคีเป็นพลังสร้างความสุข ๑๒. ๕๘ ข้อใดนําประโยคสามัญที่กําหนดให้มาสร้างเป็นประโยคซ้อนได้ถูกต้อง (o-net ) . คุณยายทําขนมหม้อแกง . ขนมหม้อแกงอร่อย ก. คุณยายทําขนมหม้อแกงอร่อย ข. ขนมหม้อแกงที่คุณยายทําอร่อย ค. ขนมหม้อแกงอร่อยที่คุณยายทํา ง. คุณยายทําขนมหม้อแกงและขนมหม้อแกงอร่อย ๑๓. ๕๙ ๑ ๒ ชาวบ้านละแวกนี้ยากจน คําที่ขีดเส้นใต้ทําหน้าที่อะไรในประโยค ก. ขยายกรรม ข. ขยายกริยา ค. ขยายประธาน ง. ประธาน ๑๔. ข้อใดเป็นวลี ก.โลกมีอากาศที่ร้อนขึ้น ข.นํ้าแข็งขั้วโลกละลาย ค.ทรัพยากรธรรมชาติใต้พื้นดิน ง. ภัยพิบัติโลกเกิดจากฝีมือมนุษย์ ๑๕. ๕๖
บทที่ ๕ บทร้อยกรอง สอนสุภาพ บทที่ ๕
กลอนสุภาพ สัมผัส คณะ บทที่ ๕ บทร้อยกรอง สอนสุภาพ แต่งบทร้อยกรอง (ท ๔.๑ ป.๖/๕) การแต่งบทร้อยกรองต้องคํานึงถึงลักษณะและข้อกําหนดของบท ร้อยกรองแต่ละประเภทรู้จักเลือกสรรถ้อยคําท่ีมีความหมายและเสียง คล้องจองเหมาะสมมาใช้จึงจะทําให้บทร้อยกรองนั้นไพเราะสละสลวย เสียงวรรณยุกต์ ของคำ ท้ายวรรค แผนผังสาระการเรียนรู้ ตัวชี้วัด สาระสำ คัญ
กลอนสุภาพ กลอนสุภาพหรือเรียกอีกอย่างหนึ่งว่ากลอนแปดมีข้อกําหนดในการแต่ง ดังนี้ ๑. คณะ จํานวนคําที่กําหนดไว้สําหรับคําประพันธ์หนึ่ง ๆ จํานวนคําในการแต่ง กลอนสุภาพบทหนึ่งมี ๔ วรรคแต่ละวรรคมี ๘ คํา อาจมี ๗-๙ คําก็ได้ ๒. วรรคเป็นหนึ่งคํากลอน สัมผัสระหว่างบท วรรคสดับ วรรครอง วรรครับ วรรคส่ง บทที่๑ บาทเอก บาทโท กลอนสุภาพพึงจำ มีกำ หนด กลอนหนึ่งบทสี่วรรคกรองอักษร วรรคละแปดพยางค์นับศัพท์สุนทร อาจยิ่งหย่อนเจ็ดหรือเก้าเข้าหลักการ ห้าแห่งคำ คล้องจองต้องสัมผัส สดับจัดรับรองส่งประสงค์สมาน เสียงสูงต่ำ ต้องเรียงเยี่ยงโบราณ เป็นกลอนกานท์ครบครันฉันนี้เอย ตัวอย่าง ประพันธ์โดย : ฐะปะนีย์ นาครทรรพ และม.ล.บุญเหลือ เทพยสุวรรณ ๖๐
คําสัมผัสการแต่งบทร้อยกรองจะต้องมีความสัมพันธ์หรือเรียกว่าคําท่ีมีเสียง คล้องจองจึงทําให้บทร้อยกรองมีความไพเราะ คําสัมผัสมี ๒ ประเภทคือ ๑. คําสัมผัสนอก เป็นการสัมผัสคําระหว่างวรรคตามแบบแผนของบทร้อยกรอง ดังนั้นคําสัมผัสนอกเป็นการสัมผัสสระซ่ึงมีลักษณะดังน้ี ๑.๑ คําใน มาตรา ก กา ที่มีเสียงสระเดียวกัน เช่น เรา - เขา ดี - ศรี ๑.๒ มีเสียงสระเดียวกันและมีตัวสะกดในมาตราเดียวกัน เช่น บ่าว - สาว โรย - โชย ๒. คําสัมผัสใน เป็นการสัมผัสคําในวรรคเดียวกันจะมีหรือไม่มีก็ได้ไม่ถือว่า เป็นการผิดลักษณะการแต่งบทร้อยกรอง แต่ถ้ามีคําสัมผัสในมากก็จะทําให้ บทร้อยกรองมีความไพเราะยิ่งขึ้น คําสัมผัสในมีทั้งสัมผัสสระและสัมผัสพยัญชนะ เช่น ลิง - เล่น ลา - มา ปล่ิง - ปลา ๓. เสียงวรรณยุกต์ มีข้อกําหนดการใช้เสียงวรรณยุกต์ดังนี้ คําสุดท้ายของวรรคท่ี่ ๑ ใช้ได้ทุกเสียงแต่ไม่นิยมเสียงสามัญ คําสุดท้ายของวรรคท่ี ๒ ใช้เสียงเอกเสียงโทหรือเสียงจัตวาเสียงสามัญและเสียงตรี คําสุดท้ายของวรรคที่ ๓ และวรรคที่ ๔ ใช้เสียงสามัญหรือเสียงตรี ๒. สัมผัส กลอนสุภาพมีขัอกําหนดในการสัมผัสคือ คําสุดท้ายของวรรคที่ ๑ สัมผัสกับคําที่ ๓ หรือคําที่ ๕ ของวรรคที่ ๒ คําสุดท้ายของวรรคท่ี ๒ สัมผัสกับคําสุดท้ายของวรรคที่ ๓ คําสุดท้ายของวรรคท่ี ๓ สัมผัสกับคําที่ ๓ หรือคําที่ ๔ ของวรรคที่ ๔ คําสุดท้ายของวรรคที่ ๔ สัมผัสกับคําสุดท้ายของวรรคท่ี ๒ ในบทต่อไป ตัวอย่าง มีสลึงพึงประจบให้ครบบาท อย่าให้ขาดส่ิงของต้องประสงค์ จงมักน้อยกินน้อยค่อยบรรจง อย่าจ่ายลงให้มากจะยากนาน ไม่ควรซื้อก็อย่าไปพิไรซื้อ ให้เป็นมื้อเป็นคราวทั้งคาวหวาน เมื่อพ่อแม่แก่เฒ่าชรากาล จงเลี้ยงท่านอย่าให้อดระทดใจ สุภาษิตสอนหญิงของสุนทรภู่ ๖๑
สุนทรภู่ได้รับยกย่องให้เป็นบิดาของการแต่งกลอนสุภาพผลงาน ของท่านไม่เพียงได้รับยกย่องแต่ชาวไทยเท่านั้นท่านยังได้รับการ เชิดชูเกียรติในระดับโลกด้วยเมื่อองค์การเพ่ือการศึกษาวิทยาศาสตร์ และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติหรือยูเนสโกได้ประกาศยกย่อง สุนทรภู่ให้เป็นบุคคลผู้มีผลงานดีเด่นทางวัฒนธรรมระดับโลกในวาระ ครบ ๒๐๐ ปี วันที่ ๒๖ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๒๙ ความรู้เพิ่มเติม ๖๒
แบบทดสอบท้ท้ ท้ า ท้ ายบท ตอนที่ ๑ คําชี้แจง : ให้นักเรียกเลือก กากบาททับข้อที่ถูกต้องที่สุด จงอ่านบทประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบคําถามข้อ “เห็นฝูงปลามาเป็นกวนทวนกระแส สองเงาะแบมือจ้องเที่ยวมองจับ เหยียบศิลากลิ้งกลมคลื่นล้มพับ ลงนอนทับกันงอนหง่อหัวร่อคิก โก้งโค้งมือจ้องมองจะช้อนใหม่ กลัวปลาตกใจไม้กระดิก พอได้ที่ฉวยผับปลากลับพลิก ดิ้นดิ๊กดิ๊กโยนไปในการทราย” คุณค่าทางวรรณศิลป์ข้อใดไม่ปรากฏในบทประพันธ์ข้างต้น ก. การใช้สัมผัสสระ ข. การใช้สัมผัสพยัญชนะ ค. การใช้คําเปรียบเทียบ ง.การใช้คําแสดงภาพและเสียง ๑. ๑ ใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบคําถามข้อ "ถึงวันศุกร์สุขสันต์แสนหรรษาดอกกุหลาบสีฟ้ามารออยู่สีฟ้าจริงหรือไม่ใครจะรู้ แต่ก็ดูงามเบาะเพราะนํ้าใจ" ข้อความข้างต้นหากแบ่งวรรคให้ถูกต้องตามฉันทลักษณ์จะเป็นคําประพันธ์ ประเภทใด (o-net ) ก. กลอนสี่ ข. กลอนหก ค. กลอนแปด ง. กาพย์ยานี ๒ ๒. ๖๐ ๖๓
จงอ่านบทประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบคําถามข้อ วรรคที่ เงินและทองกองอยู่ประตูหน้าบ้าน วรรคที่ คอยเปิดอ้ายิ้มรับไม่ขับไส วรรคที่ ทรัพย์ในดินสินในนํ้าออกคลํ่าไป วรรคที่ แหลมทองไทยพร้อมจะช่วยอํานวยเอย บทประพันธ์ข้างต้น ข้อใดไม่มีสัมผัสพยัญชนะทั้ง วรรค (o-net ) ก.วรรคที่ และ วรรคที่ ข.วรรคที่ และ วรรคที่ ค.วรรคที่ และ วรรคที่ ง.วรรคที่ และ วรรคที่ ๔ ๔ ๔. ๔ ๔ ๑ ๑ ๒ ๒ ๒ ๓ ๓ ๓ ๑ ๒ ๖๒ จงอ่านบทประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบคําถามข้อ “เมื่อทําการสิ่งใดใคร่ครวญคิด เห็นถูกผิดแก้ไขให้พ้นผ่าน ใช้สมองตรองตริคิดพิจารณ์ ปรากฏงานก้าวไกลไม่ลําเค็ญ ความสําเร็จจะว่าใกล้ก็ใช่ที่ จะว่าไกลฤๅก็มีอยู่ให้เห็น ถ้าจริงจังตั้งใจไม่ยากเย็น และจะเป็นผู้ชนะตลอดกาล” ข้อใดคือคุณค่าที่ได้จากบทประพันธ์ข้างต้น (o-net ) ก.ข้อคิด ข.ความรู้ ค.ค่านิยม ง.ความเชื่อ ๓ ๓. ๖๒ ๖๔
จงใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบคําถามข้อ ๕ ๑. เจ้างามเมื่อจันทรจรสกล ๒. เจ้างามยิ่งดวงดาวที่พราวฟ้า ๓. เจ้างามพ้นไตรภพจบแดนดิน ๔. เจ้างามกว่าดาราเวหาหน ๕. ข้อใดเรียงลําดับวรรคได้ถูกต้องตามฉันทลักษณ์กลอนแปด (o-net ๖๒) ก. ๑-๒-๓-๔ ข. ๒-๔-๑-๒ ค. ๓-๑-๔-๒ ง. ๔-๓-๒-๑ ครูคนแรกคือพ่อแม่จงจําไว้ ครูผู้ให้การเลี้ยงดูคู่ศึกษา ครูพ่อแม่เปี่ยมล้นด้วยเมตตา จงรู้ค่าหาโอกาสทดแทนคุณ บทร้อยกรองนี้ให้ข้อคิดในเรื่องใด ก. ครูคือผู้ให้ที่เปี่ยมด้วยเมตตา ข. การศึกษาพาชีวิตก้าวหน้า ค. คนดีย่อมเป็นผู้เจริญ ง. การกตัญญูต่อผู้ให้กําเนิด ๖. พ่อมาจนเย็นหลงเล่นอยู่ ต่อนกสีชมพูหรือต่อไก่ ดูมอมแมมแก้มคางช่างกระไร เออนี่ใครมิได้เที่ยวซนซุก เก็บบุปผามาบ้างหรือไม่เล่า ให้แม่เขาร้อยมาลัยใส่จุก ตานั่งคอยเจ้าเฝ้าเป็นทุกข์ เพราะกลัวจะล้มลุกเจ็บป่วยไป จากบทร้อยกรอง การกระทําในข้อใดที่ทําให้ตามีความสุขได้ ก. แม่ทํางานบ้านทุกวัน ข. เด็ก ๆ แต่งตัวสะอาดเรียบร้อย ค. หลานไม่ไปเที่ยวเล่นจนมืดคํ่า ง. การที่หลานจับนกหรือไก่ได้ ๗. ๖๕
เป็นต้นกล้าพลิ้วไหวในท้องทุ่ง กลิ่นหอมฟุ่งเขียวขจีสร้างสีสัน ยามลมโบกเย็นยํ่าร้องรําพัน เพลิงตะวันโบกมือลาสู่ราตรี กลอนบทนี้มีลักษณะเด่นในด้านใด ก. การใช้คําซํ้า ข. การเล่นเสียงวรรณยุกต์ ค. การใช้คําพรรณนาให้เห็นภาพ ง. การใช้คําที่ใกล้เคียงกับธรรมชาติ ๙. ข้อใดแบ่งวรรคตอนการอ่านบทร้อยกรองไม่ถูกต้อง ก. ก็ฟูมฟาย/ ชลนา / โศกาลัย ข. พระโอรส /รู้แจ้ง /ไม่แคลงจิต ค. รําคาญ /คิดเสียใจ/ มิใคร่หาย ง. ด้วยแม่กลับ /อัปลักษณ์/ เป็นยักษ์ร้าย ๘. ข้อใดเป็นสัมผัสนอก ก. ร้อง-รํา ข. ทุ่ง-ฟุ่ง ค. โบก-โบก ง. เพลิง-ตะวัน ๑๐. ๖๖
สำ นวนที่เป็น คำ พังเพยและสุภาษิต บทที่ ๖
สำ นวน สุภาษิต ถ้อยคำ ที่เป็นหลักความจริง ให้คติสอนใจ คำ พังเพย ถ้อยคำ ที่กล่าวเปรียบเทียบ เพื่อตีความให้เข้าใจเรื่อง บทที่ ๖ สำ นวนที่เป็นคำ พังเพย และสุภาษิต วิเคราะห์เปรียบเทียบสำ นวนที่เป็นคำ พังเพยและสุภาษิต(ท๔.๑ ป.๖/๖) คำ พังเพยและสุภาษิตเป็นสำ นวนไทยที่มีความหมายเชิงเปรียบเทียบ และให้คติสอนใจ ตัวชี้วัด แผนผังสาระการเรียนรู้ สาระสำ คัญ
คําพังเพย คือคําท่ีกล่าวสืบต่อกันมาช้านานเช่นเดียวกับสํานวน เพื่อให้ตีความเข้ากับเร่ืองโดยเชื่อมโยงกับการดําเนินชีวิต หรือสิ่งแวดล้อม รอบตัวส่วนใหญ่จะมีคําคล้องจองเพื่อให้จดจําได้ง่ายและ ไพเราะ ตัวอย่าง สํานวน คือถ้อยคําที่กล่าวสืบต่อกันมาช้านานแล้วเป็นถ้อยคําจําสั้น ที่เรียบเรียงสังคมคายมีความหมายไม่ตรงตามถ้อยคํา แต่มีความหมายลึกซึ้ง กินใจในเชิงเปรียบเทียบ ไม่มีหลักฐานแสดงว่าสํานวนเป็นคํากล่าวของผู้ใด และมีขึ้นตั้งแต่สมัยใด กระต่ายขาเดียว งูกินหาง ทำ นาบนหลังคน หาผลประโยชน์ใส่ตนโดยขูดรีดผู้อื่น สีซอให้ควายฟัง สั่งสอนคนโง่ย่อมว่างเปล่า สำ นวนที่เป็นคำ พังเพย และสุภาษิต ตัวอย่าง ๗๐
สุภาษิต คือถ้อยคําที่ดีงาม เป็นคําสอนหรือหลักความจริงที่ให้ข้อคิด บอกแนวทางในการประพฤติปฏิบัติสิ่งดีงามเพื่อเป็นมงคลในการดําเนินชีวิต อยู่บ้านท่านอย่านิ่งดูดาย ปั่นวัวปั่นควายให้ลูกท่านเล่น ความกตัญญูกตเวที เป็นเครื่องหมายของคนดี แหล่งความรู้เพิ่มเติม สำ นวน สุภาษิต คำ พังเพย ตัวอย่าง สรุปความรู้ สำ นวนคำ พังเพยและสุภาษิต มีลักษณะเป็นถ้อยคำ สั้น กระชับ คล้องจองการเกิดการได้ง่ายมีความหมายลึกซึ้ง ให้ข้อคิดชี้แนวทางในการดำ เนินชีวิตที่ถูกต้องเหมาะสม ๗๑
ข้อใดให้คติในการดําเนินชีวิต “รีรีข้าวสาร สองทะนานข้าวเปลือก เลือกท้องใบลาน เก็บเบี้ยใต้ถุนร้าน คดข้าวใส่จาน พานเอาคนข้างหลังไว้” (o-net ) ก. คดข้าวใส่จาน ข. เลือกท้องใบลาน ค. เก็บเบี้ยใต้ถุนร้าน ง. พานเอาคนข้างหลังไว้ ๒. ๕๘ ๓. ๕๙ คําชี้แจง : ให้นักเรียกเลือก กากบาททับข้อที่ถูกต้องที่สุด ตอนที่ ๑ สํานวนใดมีความหมายเกี่ยวกับการพูด (o-net ) ก. นํ้าท่วมทุ่ง ผักบุ้งโหรงเหรง ข. นํ้าขุ่นไว้ใน นํ้าใสไว้นอก ค. นํ้าตาลใกล้มด ใครจะอดได้ ง. นํ้ามาปลากินมด นํ้าลดมดกินปลา ๑. ๕๘ ๗๒
ข้อใดใช้สํานวนเปรียบเทียบถูกต้อง(o-net ) ก. บริษัทของเราลงทุนไปมากแต่ได้ผลกับมาน้อย เหมือนขี่ช้างจับตั๊กแตน ข. แม้เหตุร้ายยังไม่เกิด หล่อนก็เป็นทุกข์จนล้มป่วยเข่าทํานองกระต่ายตื่นตูม ค. เมื่อนักเรียนทราบผลการสอบว่าผ่านยกชั้น ก็ดีใจราวกับยกภูเขาออกจากอก ง. เขาทําผิดแล้วกลบเกลื่อนร่องรอยไม่ให้ใครรู้ เหมือนช้างตายทั้งตัวเอาใบบัวมาปิด ๔. ๕๙ ใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบคําถาม “พ่อแม่ของฉันอุตส่าห์เก็บสะสมเงินไว้ตั้งใจว่าสิ้นปีจะไปซื้อบ้านสําหรับอยู่อาศัย แต่พี่สาวก็มาขอยืมเงินเพื่อเป็นค่าผ่าตัดพี่เขยที่ถูกรถชน พ่อแม่แม้ไม่อยากให้ยืม แต่ก็จําใจต้องให้เงินสะสมก้อนนั้นแก่พี่สาวไป แล้วก็ยังไปเยี่ยมดูอาการพี่เขย ที่โรงพยาบาลอีกด้วย” สํานวนไทยในข้อใดสรุปสถานการณ์ของพ่อแม่ได้สอดคล้องเหมาะสม(o-net ) ก. เข้าตาจน ข. ขว้างงูไม่พ้นคอ ค. หวานอมขมกลืน ง. ผงเข้าตาตัวเอง ๕. ๖๐ จงใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบคําถาม เด็กชายขวานฟ้าเป็นเด็กกําพร้ามีฐานะยากจนเขาต้องทํางานแบบตีนถีบปากกัด เพื่อเลี้ยงตัวเองและน้องๆแม้ทุกวันหยุดหรือภายหลังเลิกเรียนเขาก็ต้องทํางาน ตัวเป็นเกลียวแต่เขาไม่เคยรู้สึกท้อแท้ที่ตัวเองต้องทํางานอาบเหงื่อต่างน้ำ เพราะ ถือคติว่า.....จะทำ ให้ผ่านพ้นความยากลำ บากและเกิดความภูมิใจ สํานวนข้อใดถูกต้องและเหมาะสมท่ีจะเลือกเติมในช่องว่าง (o-net ) ก. นํ้าขึ้นให้รีบตัก ข. เก็บหอมรอมริบ ค. พึ่งลําแข้งตัวเอง ง. เก็บเบี้ยใต้ถุนร้าน ๖. ๖๑ จงใช้ข้อมูลต่อไปนี้ตอบคําถามข้อ “การที่คนโบราณห้ามเขกหัวเด็ก โดยอ้างว่าจะทําให้เด็กมีเคราะห์ร้าย ขวัญหนีไปจากตัว ทําให้เด็กเจ็บป่วย แท้จริงเป็นภูมิปัญญา เพื่อป้องกันอันตรายที่เกิดแก่เด็ก เพราะกะโหลก ของเด็กยังไม่แข็งแรง ถ้าถูกกระทบกระเทือนอาจเป็นอันตรายได้ สํานวนไทยข้อใดสอดคล้องกับข้อห้ามโบราณข้างต้น (o-net ) ก. ตัดไฟแต่ต้นลม ข. เขียนเสือให้วัวกลัว ค. อาบนํ้าร้อนมาก่อน ง. เดินตามหลังผู้ใหญ่หมาไม่กัด ๖๒ ๗ ๗. ๗๓
จงอ่านบทสนทนาต่อไปนี้แล้วตอบคําถามข้อ ด.ญ.นํ้าหวาน : “อารีเพื่อนของเรานี่ ตั้งแต่ออกไปอยู่โรงเรียนใหม่ ก็ไม่ส่งข่าว อะไรให้พวกเรารู้บ้างเลย” ด.ญ.นํ้าเย็น : “นั่นสิ…ไปเลย ฉันก็ไม่ได้ข่าวเหมือนกัน” สํานวนข้อใดเหมาะสมจะเลือกเติมในช่องว่าง(o-net 63) ก. หาทํายายาก ข. หาตัวจับยาก ค.หายเข้ากลีบเมฆ ง.หายวับไปกับตา ๘ ๘. ข้อใดมีคําพังเพย และสุภาษิต ก. กว่าถั่วจะสุกงาก็ไหม้ ตกกระไดพลอยโจน ข. วันพระไม่มีหนเดียว ตักบาตรอย่าถามพระ ค. กบเลือกนาย ตีปลาหน้าไซ ง. ตามใจปากมากหนี้ กินปูนร้อนท้อง ๙. สํานวนในข้อใดมิได้เกิดจากวรรณคดี ก. ชักใบให้เรือเสีย ข.ชักแม่น้ำ ทั้งห้า ค. กลัวดอกพิกุลจะร่วง ง. สิบแปดมงกุฎ ๑๐. ๗๔
ภาคผนวก
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๑ คำ ว่า “ว่า” ในข้อใดมีชนิดของคำ แตกต่างกับข้ออื่น(o-net ) ก. พ่อสอนว่าเป็นพี่ควรเสียสละให้น้อง ข. ครูสั่งว่าต้องส่งการบ้านก่อนเลิกเรียน ค. ทุก ๆ เช้าแม่จะบ่นว่าพวกเราอยู่เสมอเรื่องตื่นสาย ง. การไฟฟ้านครหลวงแจ้งว่าจะปรับปรุงระบบไฟฟ้า ๑. ๖๐ -เฉลย ค.เพราะ บนว่า เป็นกริยา ข้ออื่นเป็นคําเชื่อม ข้อใดเป็นคำ ชนิดเดียวกันกับคำ ที่ขีดเส้นใต้ใต้นประโยค “พี่น้องต้องช่วยเหลือกัน” (o-net ) ก. แจกันอยู่บนโต๊ะรับแขก ข. นักเรียนต่างนั่งทำ ค. สวนสาธารณะมีนกพิราบมาก ง. นักเรียนขาดทักษะการสื่อสารที่เหมาะสม ๒. ๖๐ -เฉลย ข.ต่าง ทําหน้าที่เป็นสรรพนามคล้ายกับโจทย์ คำ ที่ขีที่ ขีดเส้นใต้ใต้นข้อใดมีชนิดของคำ แตกต่างจากข้ออื่น (o-net ) ก. เด็กหญิงพอใจร้องเพลงเสียงดัง ข. เด็กชายพอเพียงสวมกางเกงใหม่ ค. เด็กหญิงพอดีชอบกินผลไม้เปรี้ยว ง. เด็กชายพอพลอ่านหนังสือหลายเล่ม ๓. ๖๑ -เฉลย ง.เพราะเป็นคําลักษณนาม ประโยค “พ่อคือบุคคลที่เป็นแบบอย่างของฉัน” มีคำ กริยาและคำ บุพบทอย่างละกี่คำ (o-net ) ก. มีคำ กริยา ๑ คำ และคำ บุพบท ๑ คำ ข. มีคำ กริยา ๑ คำ และคำ บุพบท ๒ คำ ค. มีคำ กริยา ๒ คำ และคำ บุพบท ๑ คำ ง. มีคำ กริยา ๒ คำ และคำ บุพบท ๒ คำ ๔. ๖๑ -เฉลย ค. เพราะ มีคํากริยาคือคําว่า คือ เป็น มีคําบุพบท คือ ของ คำ ว่า “ขึ้น” ในข้อใดไม่ใช่คำช่ คำกริยา (o-net ) ก. มีดเล่มนี้ทิ้งไว้นานจนขึ้นสนิม ข. รัฐบาลประกาศขึ้นราคาก๊าซหุงต้ม ค. เด็กจะมีฟันแท้ขึ้นตอนอายุประมาณ ปี ง. โรงเรียนเลื่อนเปิดภาคเรียนเร็วขึ้น สัปดาห์ ๕. ๖๒ ๖-๗ ๑ -เฉลย ง. เพราะ เป็นคําวิเศษณ์
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๑ “บ้านของคุณยายอยู่ที่จังหวัดจันทบุรี คุณยายมีรายได้จากการทำ สวนทุเรียน ฉันชอบไปเที่ยวบ้านคุณยายทุกปิดเทอม” คำ ที่ขีที่ ขีดเส้นใต้ใต้นข้อใดเป็นคำ วิเศษณ์ (o-net ) ก. ของ ข. ที่ ค. จาก ง. ทุก ๖. ๖๒ คำ ว่า “แต่” ในข้อใดเป็นคำ บุพบท (o-net ) ก. ด.ช.ศรุตมาถึงโรงเรียนแต่เช้าทุกวัน ข. ด.ญ.ศศิธรชอบฟังเพลงแต่ไม่ชอบร้องเพลง ค. ด.ช.ศราวุธไปเที่ยวเชียงใหม่แต่ด.ญ.ศิราพรไปเที่ยวภูเก็ต ง. ด.ช.ศรันย์ตั้งใจจะออกไปเที่ยวแต่ไปไม่ได้เพราะฝนตกหนัก ๗. ๖๓ คำ ที่ขีดเส้นใต้ในข้อใดไม่ใช่คำ สรรพนาม (o-net ) ก. นี่คือครอบครัวของฉัน ข. ใครเป็นเจ้าของคันนี้ ค. คุณลุงทั้งสองคนใจดีต่อพวกเรามาก ง. เขาขยันทำ งานและประหยัดอดออม ๘. ๖๓ “เที่ยวแห่งประเทศไทย ส่งเสริมให้ประชาชนเดินทางท่องเที่ยว เพื่อกระจายรายได้สู่ชนบทเช่นเกาะเกร็ดตลาดน้ำ ตลิ่งชัน วัดต่าง ๆ เป็นต้น” ข้อใดเป็นคำ นามที่แที่ตกต่างจากพวก ก. การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย ข. เกาะเกร็ด ค. ตลาดน้ำ ตลิ่งชัน ง. วัดต่าง ๆ ๙. . ข้อใดไม่ใช่อาการนาม ก. การไฟฟ้า ข. ความสุข ค. การกิน ง. ความสวย ๑๐ -เฉลย ง. เพราะ เป็นส่วนนําไปขยายฉันชอบไปเที่ยวบ้านคุณยาย -เฉลย ง. เพราะ เป็นส่วนนําไปขยายฉันชอบไปเที่ยวบ้านคุณยาย -เฉลย ค.เพราะ เป็นลักษณนาม -เฉลย ง. เพราะเป็นสามานยนาม -เฉลย ก. เพราะคําที่ตามหลังคําว่า การ หรือความ ควรเป็นคํากริยาหรือ วิเศษณ์เท่านั้น
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๑ . ชาวเขาเผ่ากะเหรี่ยงเดินทางข้ามภูเขาหลายลูก คำ นามในข้อใดทำ หน้าที่ เป็นประธานของประโยค ก. ชาวเขา ข. เผ่า ค. กะเหรี่ยง ง. ภูเขา ๑๑ . ข้อใดมีคำ สันธาน ก. เดินทางโดยรถไฟ ข. ถึงจุดหมายปลายทาง ค. ควรไว้ใจแก่กัน ง. ถ้าไม่รีบจะไปไม่ทัน ๑๒ . ข้อใดไม่ใช่ชช่นิดของคำ สันธาน ก. เชื่อมปัจจุบันกับอดีต ข. เอมใจความขัดแย้งกัน ค. เชื่อมใจความให้เลือก ง. เชื่อมใจความเป็นเหตุเป็นผลกัน ๑๓ . “ใช้ในการแสดงอารมณ์ความรู้สึกของผู้พูด หรือเพื่อเสริมคำ ให้สมบูรณ์มากขึ้น” หมายถึงข้อใด ก. คำ บุพบท ข. คำ อุทาน ค. คำ สันธาน ง. คำ นาม ๑๔ . ข้อใดมีคำ อุทานเสริมบท ก. เชิญกินข้าวกินปลาด้วยกันก่อน ข. โอ๊ย ! เจ็บจังเลย ค. ไชโย ! แม่ถูกล็อตเตอรี่ ง. เฮ่อ ! อากาศหนาวอีกแล้ว ๑๕ -เฉลย ก. เพราะทําหน้าเป็นภาคประธาน ข.และค.เป็นส่วนขยาย ง.เป็นภาคแสดง -เฉลย ง. เพราะ จะเป็นคําเชื่อม -เฉลย ก. เพราะไม่มีประเภทดังกล่าว -เฉลย ข.เพราะเป็นความหมายของคําอุทาน -เฉลย ก. เพราะ ข้ออื่นเป็นคําอุทานที่ใช้แสดงอารมณ์
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๑ . ข้อใดมีคำ กริยาแบบเดียวกับประโยค “ฉันสั่งอาหาร” ก. นกบินหนีตั้งแต่เช้า ข. ช้างลากซุง ค. งานคือเงิน ง. คุณคงจะง่วงแล้ว ๑๖ . คำ ว่า “ที่” ข้อใดใช้เป็นคำ นาม(o-net ) ก. ฉันมีที่ผืนใหญ่ใกล้แม่น้ำ ข. พ่อกำ ลังดูคนงานที่รดน้ำ ต้นไม้ในบ้านของเรา ค. เราจะไปชมการแสดงที่โรงละครแห่งชาติเร็ว ๆ นี้ ง. เพื่อนของลัดดาให้เงินขอทานที่นั่งอยู่เชิงสะพานลอย ๑๗ ๕๙ . คำ ที่ขีดเส้นใต้เป็นคำ ชนิดใดตามลำ ดับ (O-net ) ความคิดสร้างสรรค์ ทำ ให้เกิดสิ่งประดิษฐ์ทันสมัยหลายอย่าง ก. คําลักษณนาม คํานามวิสามัญ คํานามสามัญ ข. คํานามวิสามัญ คําลักษณนามคำ อาการนาม ค. คํานามสามัญ คำ อาการนาม คํานามวิสามัญ ง. คำ อาการนาม คํานามสามัญ คําลักษณนาม ๑๘ ๕๙ . สุนัขตัวโปรดซุกซนมากคำ ที่ขีดเส้นใต้ทำ หน้าที่ขยายส่วนใดของประโยค ก. ขยายประธาน ข. ขยายกรรม ค. ขยายกริยา ง. ขยายวิเศษณ์ ๑๙ . ข้อใดบอกลักษณะนามได้ถูกต้อง ก. ปากกา ๒ ปาก ข. สมุด ๑ ฉบับ ค. จดหมาย ๒ ฉบับ ง. พระสงฆ์ ๒ องค์ ๒๐ -เฉลย ข.เพราะเป็นกริยาที่ต้องมีกรรม -เฉลย ก. เพราะ คําว่าที่ หมายถึงที่ดิน เป็นคํานาม ส่วน ข. และ ง. เป็นประพันธสรรพนาม มีกริยาตามา ค.เป็นคําบุพบท -เฉลย ง.เพราะเป็นชนิดของคําตามลําดับ -เฉลย ก.เพราะขยายคําว่าสุนัข -เฉลย ค. เพราะ ปากกา มีลักษณนามเป็นแท่ง สมุดมีลักษณนามเป็นเล่ม พระสงฆ์มีลักษณนามเป็นรูป
เฉลยแบบฝึกหัดบทที่ ๒ คำ ชี้แจง : ให้นักเรียกเติมคําราชาศัพท์ในช่องว่างให้ถูกต้อง ตอนที่ ๑ พระอุระ พระกร พระอังสา พระอุทร พระปราง พระนาภี พระกรรณ พระหัตถ์ ....................... ....................... ....................... ....................... ....................... พระกรรณ พระกร พระหัตถ์ พระอังสา พระปราง
เฉลยแบบฝึกหัดบทที่ ๒ ตอนที่ ๒ คำ ชี้แจง : ให้นักเรียกเขียนคําราชาศัพท์ให้สัมพันธ์กับคําสามัญที่กําหนดให้ พระเกศา พระศอ พระเนตร พระอังสา พระหัตถ์ พระชานุ
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๒ คำ ชี้แจง : ให้นักเรียกเลือก กากบาททับข้อที่ถูกต้องที่สุด ข้อใดใช้คําราชาศัพท์ถูท์ถูกต้อง ก. พระยาเศวตพาหะช้างสำ คัญสิ้นพระชนม์แล้ว ข. หมายกำ หนดการซ้อมรับปริญญาบัตร ค. สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนีสิ้นพระชนม์ ง. พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งองคมนตรี ๑. ข้อใดใช้คำ ราชาศัพท์ไท์ม่ถูกต้อง ก. หม่อมเจ้าเกษมโสภาสิ้นชีพิตักษัย ข. สมเด็จพระวันรัตมอบเสื้อผ้าและสมุดแก่นักเรียน ค. สมเด็จกรมพระยาดำ รงราชานุภาพเป็นพระราชโอรสในพระบาทสมเด็จ พระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ง. สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงโปรดสุนัขที่ชื่อคุณฟูฟู ๒. ข้อใดแปลความหมายผิด ก. ยิ้ม หมายถึง แย้มพระโอษฐ์ ข. โกรธ หมายถึง ทรงพระสรวล ค. เข่า หมายถึงพระปราง ง. หัวใจ หมายถึง พระปราษณี ๓. ข้อใดใช้ราชาศัพท์สำ หรับพระมหากษัตริย์ไย์ม่ถูม่ถูกต้อง ก. ล้างมือ = สรงพระหัตถ์ ข. เดิน = เสด็จพระราชดำ เนิน ค. หัวเราะ = ทรงพระสรวล ง. ทำ บุญ = ทรงบำ เพ็ญพระราชกุศล ๔. ข้อใดใช้คำ ราชาศัพท์ถูท์ถูกต้อง ก. ขอเป็นข้ารองบาททุกชาติไป ข. ขอเป็นข้ารองพระบาททุกชาติไป ค. ขอเป็นข้าฉลองพระบาททุกชาติไป ง. ไม่มีข้อใดถูกต้อง ๕. -เฉลย ง. เพราะมีการใช้คําราชาศัพท์ถูกต้อง ข้อ ก. ช้างสําคัญสิ้นแล้ว ควรแก้เป็น ช้างสําคัญล้มแล้ว ข้อ ข. หมายกําหนดการ ควรแก้เป็น กําหนดการ ข้อ ค. สิ้นพระชนม์ ควรแก้เป็น สวรรคต -เฉลย ง. เพราะคําว่า ทรงโปรด ควรแก้เป็น โปรด -เฉลย ค. เพราะถุงมือใช้คําว่า ถุงพระหัตถ์ -เฉลย ก. เพราะล้างมือใช้คําว่า ชําระพระหัตถ์ -เฉลย ก. เพราะบาทหมายถึงเท้า
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๒ พระชิวหา หมายถึงอะไร ก. ปาก ข. ลิ้น ค. แขน ง. คิ้ว ๖. พระพักตร์ หมายถึงอะไร ก. คอ ข. ฟัน ค. แก้ม ง. หน้า ๗. คำ ว่า "ปู่ , ตา " ควรเรียกคำ ราชาศัพท์อย่างไร ? ก. พระปิตุลา ข. พระเชษฐา ค. พระอัยกา ง. พระอัยยิกา ๘. พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว.....หนังสือเรื่อง “ทองแดง” ใช้คำ ราชาศัพท์ว่าอย่างไร? ก. เสด็จฯ ข. ผนวช ค. ทรงพระราชนิพนธ์ ง. ทรงกระทำ ยุทธหัตถี ๙. คำ ที่พระภิกษุใช้เรียกแทนตัวเอง คือคำ ใด ? ก. กระผม ข. ข้าพเจ้า ค. เรา ง. อาตมา ๑๐. -เฉลย ข เพราะ ปาก หมายถึงพระโอษฐ์ แขน หมายถีง กร คิ้ว หมายถึง พระขนง -เฉลย ง เพราะ คอ หมายถึง พระศอ ฟัน หมายถึง พระทนต์ แก้ม หมา่ยถึง พระปราง -เฉลย ค. พระปิตุลา หมายถึง ลุง/อา(ฝั่งพ่อ) พระเชษฐา หมายถึง พี่ชาย พระอัยยิกา หมายถึง ย่า/ยาย
เฉลยแบบฝึกหัดบทที่ ๓ คำ ชี้แจง : ให้นักเรียนจำ แนกคำ ต่อไปนี้ ลงในช่องภาษาบาลีหรือภาษาสันสกฤตให้ถูกต้อง กีฑา ทัพพี ครรภ์ ศีรษะ ราชินี สงกรานต์ อัชฌาสัย สังสรรค์ วิญญาณ รัฐบาล ศาสตร์ ปัจจุบัน ปราชญ์ วนิพก แพทย์ กีฬา ฤกษ์ อัคนี โอฬาร ปฏิบัติ อาทิตย์ ปฏิเสธ นิพพาน เทศนา วิทยา ภาษาบาลี ภาษาสันสกฤต ทัพพี ราชินี อัชฌาสัย วิญญาณ รัฐบาล ปัจจุบัน วนิพก กีฬา โอฬาร ปฏิบัติ ปฏิเสธ นิพพาน กีฑา ครรภ์ ศีระษะ สงกราต์ สังสรรค์ ศาสตร์ ปราชญ์ แพทย์ ฤกษ์ อัคนี อาทิตย์ เทศนา วิทยา
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๔ ข้อใดเป็นประโยคสามัญ (o-net ) ก. ทุเรียนเป็นราชาผลไม้ของไทย ข. ทุเรียนเป็นผลไม้ที่มีกลิ่นแรงมาก ค. ทุเรียนมีหนามแหลมและมีเปลือกหนา ง. ทุเรียนมีรสหวานจัดเนื่องจากมีนํ้าตาลสูง ๑. ๖๓ ข้อใดเป็นประโยครวม (o-net ) ก. คนไทยนิยมปลูกกระบองเพชรเพราะทนอากาศร้อน ข. เราสามารถปลูกกระบองเพชรในบ้านหรือในที่ทํางาน ค. เราควรเปลี่ยนกระถางใหม่เมื่อต้นกระบองเพชรโตขึ้นมาก ง. คนไทยโบราณปลูกกระบองเพชรต้นใหญ่ที่ริมรั้วเพื่อป้องกันขโมย ๒. ๖๓ ข้อใดเป็นประโยคความรวม (o-net ) ก. แม่ดูแลฉันเมื่อฉันป่วยหนัก ข. นกน้อยส่งเสียงร้องในตอนเช้า ค. คุณครูสอนเด็กนักเรียนอย่างตั้งใจ ง. วันหยุดฉันอยู่บ้านแต่พ่อของฉันไปทํางาน ๓. ๖๒ ข้อใดเป็นประโยคซ้อน (o-net ) ก. แมวเป็นสัตว์ที่รักความสะอาด ข. คุณครูรักและห่วงใยนักเรียนทุกคน ค. นายอําเภอคนใหม่พัฒนาชุมชนด้วยความตั้งใจ ง. เพื่อน ๆ ชอบเล่นกีฬากลางแจ้งในเวลาพักกลางวัน ๔. ๖๒ ข้อใดเป็นประโยคความรวม (o-net ) ก. เด็กคนนี้ชอบทําการบ้านแล้วก็ดูโทรทัศน์ไปด้วย ข. ระยะนี้นํ้าในแม่นํ้าลําคลองจะเอ่อล้นตลิ่งทุกๆวัน ค. ดอกไม้ในสวนนี้ล้วนเป็นดอกไม้ที่มีสีสันสดใสทั้งนั้น ง. เด็กนักเรียนโรงเรียนนี้ชอบทานอาหารไทยทุกชนิด ๕. ๖๐ เฉลย ก.เพราะมีคำ เชื่อมอื่น เฉลย ข. เพราะมีคําสันธาน หรือมาเชื่อม เฉลย ง.เพราะมีประโยคสามัญ 2 ประโยค และมีคําเชื่อมว่าแต่ เฉลย ก. เพราะมีคําบุพบทมาเชื่อม ว่า ที่ เฉลย ก. เพราะมีประโยคสามัญ 2 ประโยค เชื่อมด้วยคําว่าแล้วก็
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๔ ๗.ข้อใดมีชนิดของประโยคแตกต่างจากข้ออื่น (o-net ) ก. โรคพิษสุนัขบ้าระบาดในช่วงฤดูร้อน ข. สัตว์ที่เป็นโรคพิษสุนัขบ้าจะมีอาการดุร้าย ค. ปัจจุบันประเทศไทยมีผู้ป่วยโรคพิษสุนัขบ้ามากขึ้น ง. ผู้ป่วยส่วนมากได้รับเชื้อพิษสุนัขบ้าจากนํ้าลายของสัตว์ ๖๑ ข้อใดเป็นประโยคสามัญ (o-net ) ก. โจรหนีไปเมื่อตํารวจมา ข. หมอทํางานหนักจนป่วย ค. บุรุษไปรษณีย์ส่งจดหมายในตอนเช้า ง. นางพยาบาลที่ใส่ชุดสีขาวเป็นเพื่อนของฉัน ๘. ๖๑ ข้อใดเป็นประโยคขอร้อง (o-net ) ก. นํ้ายังร้อน ระวังลวกมือ ข. ต้องทําการบ้านให้เสร็จก่อนนะ ค. ออกกําลังทุกวัน ร่างกายแข็งแรง ง. วาดรูปดอกไม้สวย ๆ ให้เขาอีกสักภาพเถอะ ๙. ๕๙ ประโยครวมข้อใดแตกต่างจากข้ออื่น (o-net ) ก. หนังสือนิทานกับซีดีเพลง อยากได้อะไร ข. อาทิตย์นี้อยากไปทะเลหรือไปช้อปปิ้ง ค. ระหว่างของกินกับของใช้ จะซื้ออะไรให้คุณปู่ ง. ทั้งคุณย่าและคุณยายชอบกินมะม่วงอกร่อง ๑๐. ๕๙ ข้อใดเป็นประโยคสามัญ (o-net ) ก. คนไข้รับประทานยาครั้งละ 1 เม็ดทุกวัน ข. คุณต้องรับประทานยานี้ทุกวันจนยาหมด ค. น้องต้องเลือกระหว่างรับประทานยาหรือฉีดยา ง. นักกีฬาต้องรับประทานอาหารและดื่มนํ้าสะอาด ๖. ๖๐ เฉลย ก. เพราะมีใจความเดียว เฉลย ข. เพราะเป็นประโยคความรวม นอกนั้นเป็นประโยคสามัญ เฉลย ค. เพราะมีใจความเดียว เฉลย ง.เพราะ มีคําว่าให้เขาอีกสักภาพเถอะ เฉลย ง. เพราะมีเนื้อความคล้อยตามกัน
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๔ ข้อใดเป็นประโยค (o-net ) ก. ตลาดนํ้าริมคลอง ข. พืชผักผลไม้ ค. อาหารมากมาย ง. แม่ค้าพายเรือ ๑๑. ๕๘ ข้อใดเป็นประโยคความรวม (o-net ) ก. น้องโชคดีเพราะมีพี่คอยดูแล ข. พี่รักและช่วยเหลือน้องเสมอ ค. พี่น้องต่างรักใคร่ปรองดองกัน ง. ความสามัคคีเป็นพลังสร้างความสุข ๑๒. ๕๘ ข้อใดนําประโยคสามัญที่กําหนดให้มาสร้างเป็นประโยคซ้อนได้ถูกต้อง (o-net ) . คุณยายทําขนมหม้อแกง . ขนมหม้อแกงอร่อย ก. คุณยายทําขนมหม้อแกงอร่อย ข. ขนมหม้อแกงที่คุณยายทําอร่อย ค. ขนมหม้อแกงอร่อยที่คุณยายทํา ง. คุณยายทําขนมหม้อแกงและขนมหม้อแกงอร่อย ๑๓. ๕๙ ๑ ๒ ชาวบ้านละแวกนี้ยากจน คําที่ขีดเส้นใต้ทําหน้าที่อะไรในประโยค ก. ขยายกรรม ข. ขยายกริยา ค. ขยายประธาน ง. ประธาน ๑๔. ข้อใดเป็นวลี ก.โลกมีอากาศที่ร้อนขึ้น ข.นํ้าแข็งขั้วโลกละลาย ค.ทรัพยากรธรรมชาติใต้พื้นดิน ง. ภัยพิบัติโลกเกิดจากฝีมือมนุษย์ ๑๕. เฉลย ง. เพราะ มีภาคประธานและภาคแสดง เฉลย ข.เพราะมีกริยา 2 คํา ฉลย ข. เพราะมีคําที่เป็นคําเชื่อมประโยค เฉลย ค. เพราะ ละแวกนี้ไปขยายคําว่าชาวบ้าน ซึ่งทําหน้าที่ประธานในประโยค เฉลย ค. เพราะ ทุกข้อมีภาคแสดง ยกเว้น ค.
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๕ จงอ่านบทประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบคําถามข้อ “เห็นฝูงปลามาเป็นกวนทวนกระแส สองเงาะแบมือจ้องเที่ยวมองจับ เหยียบศิลากลิ้งกลมคลื่นล้มพับ ลงนอนทับกันงอนหง่อหัวร่อคิก โก้งโค้งมือจ้องมองจะช้อนใหม่ กลัวปลาตกใจไม้กระดิก พอได้ที่ฉวยผับปลากลับพลิก ดิ้นดิ๊กดิ๊กโยนไปในการทราย” คุณค่าทางวรรณศิลป์ข้อใดไม่ปรากฏในบทประพันธ์ ข้างต้น ก. การใช้สัมผัสสระ ข. การใช้สัมผัสพยัญชนะ ค. การใช้คําเปรียบเทียบ ง.การใช้คําแสดงภาพและเสียง ๑. ๑ ใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบคําถามข้อ "ถึงวันศุกร์สุขสันต์แสนหรรษาดอกกุหลาบสีฟ้ามารออยู่สีฟ้าจริงหรือไม่ใครจะรู้ แต่ก็ดูงามเบาะเพราะนํ้าใจ" ข้อความข้างต้นหากแบ่งวรรคให้ถูกต้องตามฉันทลักษณ์จะเป็นคําประพันธ์ ประเภทใด (o-net ) ก. กลอนสี่ ข. กลอนหก ค. กลอนแปด ง. กาพย์ยานี ๒ ๒. ๖๐ เฉลย ค.เพราะไม่มีคําเปรียบเทียบ เฉลย ค. เพราะแบ่งได้ตามฉันทลักษณ์กลอนแปด
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๕ จงอ่านบทประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบคําถามข้อ “เมื่อทําการสิ่งใดใคร่ครวญคิด เห็นถูกผิดแก้ไขให้พ้นผ่าน ใช้สมองตรองตริคิดพิจารณ์ ปรากฏงานก้าวไกลไม่ลําเค็ญ ความสําเร็จจะว่าใกล้ก็ใช่ที่ จะว่าไกลฤๅก็มีอยู่ให้เห็น ถ้าจริงจังตั้งใจไม่ยากเย็น และจะเป็นผู้ชนะตลอดกาล” ข้อใดคือคุณค่าที่ได้จากบทประพันธ์ข้างต้น (o-net ) ก.ข้อคิด ข.ความรู้ ค.ค่านิยม ง.ความเชื่อ ๓ ๓. ๖๒ เฉลย ก.เพราะมีเนื้อหาให้ข้อคิด จงอ่านบทประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบคําถามข้อ วรรคที่ เงินและทองกองอยู่ประตูหน้าบ้าน วรรคที่ คอยเปิดอ้ายิ้มรับไม่ขับไส วรรคที่ ทรัพย์ในดินสินในนํ้าออกคลํ่าไป วรรคที่ แหลมทองไทยพร้อมจะช่วยอํานวยเอย บทประพันธ์ข้างต้น ข้อใดไม่มีสัมผัสพยัญชนะทั้ง วรรค (o-net ) ก.วรรคที่ และ วรรคที่ ข.วรรคที่ และ วรรคที่ ค.วรรคที่ และ วรรคที่ ง.วรรคที่ และ วรรคที่ ๔ ๔ ๔. ๔ ๔ ๑ ๑ ๒ ๒ ๒ ๓ ๓ ๓ ๑ ๒ ๖๒ เฉลย ก. เพราะวรรคข้างต้นไม้มีการเล่นสัมผัส
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๕ ๖. จงใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบคําถามข้อ ๕ ๑. เจ้างามเมื่อจันทรจรสกล ๒. เจ้างามยิ่งดวงดาวที่พราวฟ้า ๓. เจ้างามพ้นไตรภพจบแดนดิน ๔. เจ้างามกว่าดาราเวหาหน ๕. ข้อใดเรียงลําดับวรรคได้ถูกต้องตามฉันทลักษณ์กลอนแปด (o-net ๖๒) ก. ๑-๒-๓-๔ ข. ๒-๔-๑-๒ ค. ๓-๑-๔-๒ ง. ๔-๓-๒-๑ ครูคนแรกคือพ่อแม่จงจําไว้ ครูผู้ให้การเลี้ยงดูคู่ศึกษา ครูพ่อแม่เปี่ยมล้นด้วยเมตตา จงรู้ค่าหาโอกาสทดแทนคุณ บทร้อยกรองนี้ให้ข้อคิดในเรื่องใด ก. ครูคือผู้ให้ที่เปี่ยมด้วยเมตตา ข. การศึกษาพาชีวิตก้าวหน้า ค. คนดีย่อมเป็นผู้เจริญ ง. การกตัญญูต่อผู้ให้กําเนิด พ่อมาจนเย็นหลงเล่นอยู่ ต่อนกสีชมพูหรือต่อไก่ ดูมอมแมมแก้มคางช่างกระไร เออนี่ใครมิได้เที่ยวซนซุก เก็บบุปผามาบ้างหรือไม่เล่า ให้แม่เขาร้อยมาลัยใส่จุก ตานั่งคอยเจ้าเฝ้าเป็นทุกข์ เพราะกลัวจะล้มลุกเจ็บป่วยไป จากบทร้อยกรอง การกระทําในข้อใดที่ทําให้ตามีความสุขได้ ก. แม่ทํางานบ้านทุกวัน ข. เด็ก ๆ แต่งตัวสะอาดเรียบร้อย ค. หลานไม่ไปเที่ยวเล่นจนมืดคํ่า ง. การที่หลานจับนกหรือไก่ได้ ๗. เฉลย ข. เพราะ นํามาเรียงแล้วถูกต้องตามฉันทลักษณ์กลอนแปด เฉลย ง. เพราะบทร้อยกรองนี้ให้ข้อคิดเรื่องความกตัญญู จากบทสุดท้ายที่ว่า“จงรูปค่าหาโอกาสทดแทนคุณ” เฉลย ค. เพราะ “หลานไม่ไปเที่ยวเล่นจนมืดคํ่า” ซึ่งเป็นการกระทําของหลาน ที่ทําให้ตาไม่ต้องนั่งคอย ด้วยความเป็นห่วง
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๕ ข้อใดแบ่งวรรคตอนการอ่านบทร้อยกรองไม่ถูกต้อง ก. ก็ฟูมฟาย/ ชลนา / โศกาลัย ข. พระโอรส /รู้แจ้ง /ไม่แคลงจิต ค. รําคาญ /คิดเสียใจ/ มิใคร่หาย ง. ด้วยแม่กลับ /อัปลักษณ์/ เป็นยักษ์ร้าย ๘. เป็นต้นกล้าพลิ้วไหวในท้องทุ่ง กลิ่นหอมฟุ่งเขียวขจีสร้างสีสัน ยามลมโบกเย็นยํ่าร้องรําพัน เพลิงตะวันโบกมือลาสู่ราตรี กลอนบทนี้มีลักษณะเด่นในด้านใด ก. การใช้คําซํ้า ข. การเล่นเสียงวรรณยุกต์ ค. การใช้คําพรรณนาให้เห็นภาพ ง. การใช้คําที่ใกล้เคียงกับธรรมชาติ ๙. ข้อใดเป็นสัมผัสนอก ก. ร้อง-รํา ข. ทุ่ง-ฟุ่ง ค. โบก-โบก ง. เพลิง-ตะวัน ๑๐. เฉลย ค. เพราะ โดยทั่วไปจะแบ่งเป็น ๐๐๐/๐๐/๐๐๐ เฉลย ค. เพราะ เป็นการพรรณนาให้เห็นภาพ เฉลย ข. เพราะคําว่าทุ่ง ส่งสัมผัสกับคําว่าฟุ้ง
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๖ ข้อใดให้คติในการดําเนินชีวิต “รีรีข้าวสาร สองทะนานข้าวเปลือก เลือกท้องใบลาน เก็บเบี้ยใต้ถุนร้าน คดข้าวใส่จาน พานเอาคนข้างหลังไว้” (o-net ) ก. คดข้าวใส่จาน ข. เลือกท้องใบลาน ค. เก็บเบี้ยใต้ถุนร้าน ง. พานเอาคนข้างหลังไว้ ๒. ๕๘ ลักษณะและสรรพคุณของหล่อฮั่งก้วยในข้อความต่อไปนี้ ตรงกับสํานวนใด (o-net ) “หล่อฮั่งก้วยเป็นพืชล้มลุกอยู่ในตระกูลเดียวกับพวกแตง ผลจะวงกลม ๆ มีขนาด ใหญกว่าไข่เป็ดเล็กน้อย เป็นผลไม้มีฤทธิ์เย็น มีสรรพคุณทางยามาก ช่วยระงับ อาการไอ แก้เสียงแหบแห้ง บรรเทาอาการหลอดลมอักเสบ แก้ความดันโลหิตสูง ช่วยบํารุงหลอดเลือด เพิ่มพลังหยางโดยเฉพาะปอดและทางเดินหายใจ และมัก นํามาใช้แต่งรสหวานโดยไม่ทําให้นํ้าตาลในเลือดสูงขึ้น” ก. คมในฝัก ข. เล็กพริกขี้หนู ค. เพชรนํ้าหนึ่ง ง. เป็นกอบเป็นกํา ๓. ๕๙ สํานวนใดมีความหมายเกี่ยวกับการพูด (o-net ) ก. นํ้าท่วมทุ่ง ผักบุ้งโหรงเหรง ข. นํ้าขุ่นไว้ใน นํ้าใสไว้นอก ค. นํ้าตาลใกล้มด ใครจะอดได้ ง. นํ้ามาปลากินมด นํ้าลดมดกินปลา ๑. ๕๘ เฉลย ก.เพราะ หมายถึงพูดมาก แต่ได้เนื้อหาสาระน้อย ข.หมายถึง แม้จะไม่พอใจก็ยังแสดงสีหน้ายิ้มแย้ม ค.หมายถึง หญิงชายที่อยู่ใกล้ชิดกัน ย่อมอดใจรักกันไม่ได้ ง.หมายถึง ทีใครทีมัน เฉลย ค.เพราะเป็นสํานวนให้ข้อคิด เฉลย ข.เพราะเล็กแต่มีความสามารถเกินตัว สอดคล้องกับบทความ
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๖ ข้อใดใช้สํานวนเปรียบเทียบถูกต้อง(o-net ) ก. บริษัทของเราลงทุนไปมากแต่ได้ผลกับมาน้อย เหมือนขี่ช้างจับตั๊กแตน ข. แม้เหตุร้ายยังไม่เกิด หล่อนก็เป็นทุกข์จนล้มป่วยเข่าทํานองกระต่ายตื่นตูม ค. เมื่อนักเรียนทราบผลการสอบว่าผ่านยกชั้น ก็ดีใจราวกับยกภูเขาออกจากอก ง. เขาทําผิดแล้วกลบเกลื่อนร่องรอยไม่ให้ใครรู้ เหมือนช้างตายทั้งตัวเอาใบบัวมาปิด ๔. ๕๙ ใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบคําถาม “พ่อแม่ของฉันอุตส่าห์เก็บสะสมเงินไว้ตั้งใจว่าสิ้นปีจะไปซื้อบ้านสําหรับอยู่อาศัย แต่พี่สาวก็มาขอยืมเงินเพื่อเป็นค่าผ่าตัดพี่เขยที่ถูกรถชน พ่อแม่แม้ไม่อยากให้ยืม แต่ก็จําใจต้องให้เงินสะสมก้อนนั้นแก่พี่สาวไป แล้วก็ยังไปเยี่ยมดูอาการพี่เขยที่โรงพยาบาลอีกด้วย" สํานวนไทยในข้อใดสรุปสถานการณ์ของพ่อแม่ได้สอดคล้องเหมาะสม(o-net ) ก. เข้าตาจน ข. ขว้างงูไม่พ้นคอ ค. หวานอมขมกลืน ง. ผงเข้าตาตัวเอง ๕. ๖๐ เฉลย ค.เพราะหมายถึง ตกอยู่ในภาวะจํายอมไม่ว่า จะถูกกระทําดีหรือร้ายพอใจ หรือไม่พอใจก็ตาม จงใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบคําถาม เด็กชายขวานฟ้าเป็นเด็กกําพร้ามีฐานะยากจนเขาต้องทํางานแบบตีนถีบปากกัด เพื่อเลี้ยงตัวเองและน้องๆแม้ทุกวันหยุดหรือภายหลังเลิกเรียนเขาก็ต้องทํางาน ตัวเป็นเกลียวแต่เขาไม่เคยรู้สึกท้อแท้ที่ตัวเองต้องทํางานอาบเหงื่อต่างน้ำ เพราะถือคติว่า..... จะทำ ให้ผ่านพ้นความยากลำ บากและเกิดความภูมิใจ สํานวนข้อใดถูกต้องและเหมาะสมท่ีจะเลือกเติมในช่องว่าง (o-net ) ก. นํ้าขึ้นให้รีบตัก ข. เก็บหอมรอมริบ ค. พึ่งลําแข้งตัวเอง ง. เก็บเบี้ยใต้ถุนร้าน ๖. ๖๑ จงใช้ข้อมูลต่อไปนี้ตอบคําถามข้อ “การที่คนโบราณห้ามเขกหัวเด็ก โดยอ้างว่าจะทําให้เด็กมีเคราะห์ร้าย ขวัญหนีไปจากตัว ทําให้เด็กเจ็บป่วย แท้จริงเป็นภูมิปัญญา เพื่อป้องกันอันตรายที่เกิดแก่เด็ก เพราะกะโหลก ของเด็กยังไม่แข็งแรง ถ้าถูกกระทบกระเทือนอาจเป็นอันตรายได้ สํานวนไทยข้อใดสอดคล้องกับข้อห้ามโบราณข้างต้น (o-net ) ก. ตัดไฟแต่ต้นลม ข. เขียนเสือให้วัวกลัว ค. อาบนํ้าร้อนมาก่อน ง. เดินตามหลังผู้ใหญ่หมาไม่กัด ๖๒ ๗ ๗. เฉลย ก. เพราะมีความสอดคล้องกัน เฉลย ค. เพราะ สอดคล้องกับข้อความ เฉลย ก. เพราะหมายถึง ระงับแหล่งต้นเหตุเพื่อไม่ให้เรื่องราว หรือเหตุการณ์ลุกลามต่อไป เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๖
เฉลยแบบทดสอบบทที่ ๖ จงอ่านบทสนทนาต่อไปนี้แล้วตอบคําถามข้อ ด.ญ.นํ้าหวาน : “อารีเพื่อนของเรานี่ ตั้งแต่ออกไปอยู่โรงเรียนใหม่ ก็ไม่ส่งข่าว อะไรให้พวกเรารู้บ้างเลย” ด.ญ.นํ้าเย็น : “นั่นสิ…ไปเลย ฉันก็ไม่ได้ข่าวเหมือนกัน” สํานวนข้อใดเหมาะสมจะเลือกเติมในช่องว่าง(o-net 63) ก. หาทํายายาก ข. หาตัวจับยาก ค.หายเข้ากลีบเมฆ ง.หายวับไปกับตา ๘ ๘. ข้อใดมีคําพังเพย และสุภาษิต ก. กว่าถั่วจะสุกงาก็ไหม้ ตกกระไดพลอยโจน ข. วันพระไม่มีหนเดียว ตักบาตรอย่าถามพระ ค. กบเลือกนาย ตีปลาหน้าไซ ง. ตามใจปากมากหนี้ กินปูนร้อนท้อง ๙. สํานวนในข้อใดมิได้เกิดจากวรรณคดี ก. ชักใบให้เรือเสีย ข. ชักแม่น้ำ ทั้งห้า ค. กลัวดอกพิกุลจะร่วง ง. สิบแปดมงกุฎ ๑๐. เฉลย ค.เพราะสอดคล้องกับข้อความ เฉลย ข.คําพังเพย สุภาษิต ก.คําพังเพย คําพังเพย ค.สํานวน สํานวน ง.สุภาษิต สุภาษิต เฉลย ก. เพราะไม่ได้เกิดจากวรรณคดี ข.เกิดจากเรื่องเวสสันดรชาดก กัณฑ์มัทรี ค.เกิดจากเรื่องพิกุลทอง ง.เกิดจากเรื่องรามเกียรต
สถาบับับันบั พัพัพัฒพั นาคุคุคุ ณ คุ ณภาพวิวิวิชวิ าการ. (๒๕๖๔). หนันันังนัสืสืสือสืเรีรีรียรีนรายวิวิวิชวิ าพื้พื้ พื้ น พื้ นฐาน ภาษาไทย หลัลัลักลัภาษาและการใช้ช้ ช้ ภ ช้ ภาษาไทย ชั้ชั้ ชั้ นชั้ นประถมศึศึศึกศึษาปีปีปีที่ปีที่ ที่ที่ ๖. กรุรุรุ ง รุ งเทพฯ. ม.ป.พ. สํสํสําสํนันันักนัพิพิพิมพิพ์พ์ พ์โพ์ ฟกักักัสกั.(ม.ป.ป.). แบบฝึฝึฝึกฝึหลัลัลักลัภาษาไทย ป.๖ เล่ล่ล่มล่๑. สมุมุมุ ท มุ ทรปราการ. สิสิสินสิทวีวีวีกิวีกิกิจกิพริ้ริ้ ริ้ น ริ้ นติ้ติ้ ติ้ งติ้ ง . สํสํสําสํนันันักนัพิพิพิมพิพ์พ์ พ์โพ์ ฟกักักัสกั.(ม.ป.ป.). แบบฝึฝึฝึกฝึหลัลัลักลัภาษาไทย ป.๖ เล่ล่ล่มล่๒. สมุมุมุ ท มุ ทรปราการ. สิสิสินสิทวีวีวีกิวีกิกิจกิพริ้ริ้ ริ้ น ริ้ นติ้ติ้ ติ้ งติ้ ง . ทรูรูรู ป รู ปลูลูลู ก ลู กปัปัปัญปั ญา.(ม.ป.ป). หลัลัลักลัภาษาไทย ชั้ชั้ ชั้ นชั้ นมัมัมัธมัยมศึศึศึกศึษาปีปีปีที่ปีที่ ที่ที่ ๖ สืสืสืบสืค้ค้ ค้ น ค้ น ๑๑ กุกุกุ ม กุ มภาพัพัพันพั ธ์ธ์ ธ์ธ์ ๒๕๖๖. จากhttps://www.trueplookpanya.com/ บรรทัทัทัดทัฐานภาษาไทย เล่ล่ล่มล่๓ : ชนินินิดนิ ของคำคำคำคำ วลีลีลีลีประโยค และสัสัสัมสัพัพัพันพั ธสาร :; วิวิวิจิวิจิจินจิตน์น์ น์น์ ภาณุณุณุ พ ณุ พงศ์ศ์ ศ์ศ์ และคณะ พิพิพิมพิพ์พ์ พ์ ค พ์ ครั้รั้ รั้ งรั้ งที่ที่ ที่ที่ ๒ กรุรุรุ ง รุ งเทพฯ : สถาบับับันบั ภาษาไทย สำสำสำสำนันันักนั วิวิวิชวิ าการและมาตรฐาน การศึศึศึกศึษา สำสำสำสำนันันักนั งานคณะกรรมการการศึศึศึกศึษาขั้ขั้ ขั้ นขั้ นพื้พื้ พื้ น พื้ นฐาน กระทรวงศึศึศึกศึษาธิธิธิกธิ าร, ๒๕๕๕. เอกสารอ้างอิง