พัชราวรรณ แก้วกันทะ อาจารย์พยาบาล คณะพยาบาลศาสตร์ วิทยาลัยเชียงราย
วิลัยพร นุชสุธรรม ผู้ช่วยศาสตราจารย์ คณะพยาบาลศาสตร์ วิทยาลัยเชียงราย
คอย ละอองอ่อน อาจารย์พยาบาล วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนีพะเยา
การเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วของสังคมไทยในปัจจุบัน ทําให้วัยรุ่นต้องปรับตัวอย่างมากนอกจาก
ต้องปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนตามวัยแล้วการปรับตัวต่อสภาพสิ่งแวดล้อม การเผชิญ
ความเครียดในด้านการเรียนยังเป็นปัจจัยเสี่ยงต่อการเกิดปัญหาสุขภาพจิต แนวคิดจิตตปัญญาศึกษา
เป็นแนวคิดที่มุ่งเน้นพัฒนา การเรียนรู้เพื่อยกระดับจิตใจและปัญญาของบุคคล ด้วยหลักการพื้นฐานของ
การจัดกระบวนการเรียนรู้แนวจิตตปัญญาศึกษา 7 หลักการ
จากการศึกษาข้อมูลเบื้องต้น นักศึกษาวิทยาลัยเชียงรายเมื่อเผชิญกับปัญหาต่าง ๆ ในชีวิตจะ
ปรึกษาเพื่อนเป็นอันดับแรก และเพื่อนที่นักศึกษาไปขอรับการปรึกษามักแนะนําารูปแบบวิธีการแก้ไข
ปัญหาที่ไม่เหมาะสม
1. เพื่อเปรียบเทียบค่าเฉลี่ยคะแนนคุณลักษณะเพื่อนผู้ให้การปรึกษาของนักศึกษาพยาบาลกลุ่ม
ทดลองกับกลุ่มควบคุมหลังได้รับโปรแกรมการส่งเสริมคุณลักษณะเพื่อนผู้ให้การปรึกษาตาม
แนวคิดจิตตปัญญาศึกษา
2. เพื่อเปรียบเทียบค่าเฉลี่ยคะแนนคุณลักษณะเพื่อนผู้ให้การปรึกษาของนักศึกษาพยาบาล
ระหว่างก่อนและหลังได้ รับโปรแกรมการส่งเสริมคุณลักษณะเพื่อน ผู้ให้การปรึกษาตามแนวคิด
จิตตปัญญาศึกษา
การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัย นักศึกษาพยาบาลชั้นปีที่ 2 จำนวน
โปรแกรมการส่งเสริม
กึ่งทดลอง 131 คน กลุ่มตัวอย่างที่ศึกษา คือ
คุณลักษณะเพื่อนผู้ให้การปรึกษา
นักศึกษาพยาบาลจำนวน 52 ราย
(Quasi experimental research)
แบ่งเป็นกลุ่มทดลอง 26 ราย และ
ตามแนวคิดจิตตปัญญาศึกษา
แบบสองกลุ่มที่มีกลุ่มควบคุม และกลุ่ม
กลุ่มควบคุม 26 ราย โดยวิธีการสุ่ม
แบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคล
ทดลอง มีการทดสอบก่อนและหลังการ
ตัวอย่าง แบบง่าย ดำเนินการวิจัย
และแบบประเมินคุณลักษณะ
ระหว่างเดือนมีนาคม ถึง เดือน
เพื่อนผู้ให้การปรึกษาที่ผู้วิจัย
ทดลอง
พฤษภาคม 2561 สร้างขึ้นจากการทบทวน
วรรณกรรม
ค่าเฉลี่ยคะแนนคุณลักษณะเพื่อนผู้ให้การปรึกษาด้านความรู้เกี่ยวกับการให้การปรึกษา
ด้าน เจตคติต่อการให้การปรึกษาและด้านบุคลิกภาพในการเป็นผู้ให้การปรึกษาของกลุ่มทดลอง
สูงกว่ากลุ่มควบคุม และ ภายหลังการทดลองกลุ่มทดลองมีคะแนนสูงกว่าก่อนการได้รับ
โปรแกรม อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05
การโปรแกรมการส่งเสริมคุณลักษณะเพื่อน ผู้ให้การปรึกษาที่
พัฒนาจากแนวคิดจิตตปัญญาศึกษา และการทบทวนวรรณกรรม
สามารถส่งเสริมคุณลักษณะ เพื่อนผู้ให้การปรึกษาในนักศึกษา
พยาบาลโดยทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงจากภายในตนเอง เข้าถึง
อารมณ์ ความรู้สึก ความคิด ความเชื่อของตนเองว่ามีความเชื่อม
โยงกับโลก เกิดการเปลี่ยนแปลงขั้นพื้นฐานทางความคิดและ
จิตสำนึกใหม่เกี่ยวกับตนเองและสรรพสิ่งส่งผลสู่การปฏิบัติอย่าง
มีสติและมีปัญญา ซึ่งจะช่วยให้นักศึกษาพยาบาล มีคุณลักษณะ
เพื่อนผู้ให้้การปรึกษาที่่สามารถแก้ไขปัญหา หรือพัฒนาตนเองได้
ด้วยสติปัญญาของตนเองและยัง เป็นที่พึ่งในการให้คำปรึกษาแก่
เพื่อนนักศึกษา โดยผ่านกระบวนการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมซึ่งมี
หลักการสำคัญ คือการเรียนรู้เชิงประสบการณ์และการเรียนรู้เชิง
กระบวนการกลุ่ม