รายวิชาเทคโนโลย4ี รหสั วิชา ว22104
ระดบั ช้นั มัธยมศกึ ษาปีท่ี 2
เรอื่ ง การออกแบบวธิ กี ารแกป้ ัญหากบั การวางแผน
และดาเนนิ การแก้ปญั หา
การออกแบบวิธีการแก้ปัญหา (Solution Design)
โรงเรียนหรือชมุ ชนของนกั เรยี นมีปญั หาอะไรบา้ ง
ไม่แยกขยะ ขยะลน้
ไมป่ ระหยัดน้ําและไฟฟา้
น้าํ เนา่ เสีย
อากาศเปน็ พษิ
✓ นกั เรยี นจะเลือกออกแบบวธิ ีการแกป้ ัญหาโดยใชว้ ิธีการใด
การใช้ไดอะแกรม เพราะชว่ ยใหว้ ิเคราะห์ความสมั พนั ธใ์ นแตล่ ะขนั้ ตอนได้งา่ ย
และเหน็ ภาพมากขนึ้ อกี ท้ังยังทําใหผ้ ูอ้ น่ื เข้าใจวธิ กี ารแก้ปัญหาได้ง่าย
และรวดเรว็ ขน้ึ จากไดอะแกรมทอ่ี อกแบบ
การออกแบบวธิ ีการแก้ปัญหา (Solution Design)
การออกแบบวธิ ีการแกป้ ญั หา
ออกแบบวธิ กี ารแกป้ ญั หาหลาย ๆ วธิ ี พจิ ารณาขอ้ ดี-ขอ้ เสยี ของแต่ละวธิ ี
วธิ ที ่ี 1 วิธีท่ี 2 วธิ ีท่ี 3 วธิ ที ี่ 4 ตัดสนิ ใจเลอื กวิธที ี่เหมาะสมและดที ี่สดุ
ร่างต้นแบบวธิ กี ารแก้ปญั หา
การออกแบบวธิ กี ารแก้ปัญหา (Solution Design)
ตวั อย่าง ด้านพลงั งาน ลดการใช้นํา้ มัน
การออกแบบวธิ กี ารแก้ปญั หา (Solution Design)
แสดงวิธีการแกป้ ญั หาโดยใช้แผนภาพความคิด
การออกแบบวธิ ีการแก้ปญั หา (Solution Design)
การใชร้ ถจักรยานแทนรถยนตส์ ่วนบุคคลเพอ่ื ลดการใชน้ า้ํ มันมีผลดอี ยา่ งไร
การออกแบบวิธีการแกป้ ญั หา (Solution Design)
วิธกี ารแก้ปญั หาเพอ่ื ลดการใช้นํา้ มนั โดยให้รัฐบาลประกาศขึ้นราคานา้ํ มัน
มีข้อดี ขอ้ เสยี อย่างไร
ขอ้ ดี คอื แกป้ ญั หาไดฉ้ ับไว เมือ่ ประกาศจะมีผลบงั คบั ใชใ้ นทันที
และรฐั บาลมรี ายไดจ้ ากการเก็บภาษีจากธุรกิจนํ้ามนั ไดเ้ พิ่มมากขนึ้
ข้อเสีย คือ ประชาชนสว่ นมากจะไดร้ ับผลกระทบในการประกอบอาชีพ
อีกทั้งสนิ คา้ และบริการจะมกี ารปรบั ราคาสงู ขนึ้ เน่อื งจากผลของค่าขนสง่
การออกแบบวิธกี ารแกป้ ญั หา (Solution Design)
นักเรยี นจะเลอื กแก้ปญั หาโดยวธิ ีใด เพราะเหตใุ ด
เลอื กใชร้ ถประจาํ ทาง เพราะสะดวกและประหยดั
อีกทั้งไม่ตอ้ งกังวลกบั การหาท่ีจอดรถ
การออกแบบวิธกี ารแกป้ ัญหา (Solution Design)
ตวั อย่าง ด้านส่ิงแวดลอ้ ม ลดการใช้ถงุ พลาสติก
✓ ในชมุ ชนของนักเรียน มปี ญั หาการใช้ถงุ พลาสตกิ หรือไม่
มีวิธกี ารแก้ปญั หาอย่างไร
มีปัญหาขยะพลาสตกิ ทเี่ กิดจากการซ้ือสินค้าต่าง ๆ
มีการรณรงค์ใหน้ ําแก้วน้าํ สว่ นตัวมาซ้อื เครอื่ งดมื่ แลว้ ได้ส่วนลด
และเมือ่ ซือ้ สนิ คา้ แลว้ ไม่รับถงุ พลาสตกิ จะไดแ้ ต้มสว่ นลด
หรือนําไปสะสมแลกของสมนาคุณ
✓ การช่วยลดปัญหาขยะจากพลาสตกิ มีวธิ ีการอยา่ งไรอกี บ้าง
หากจําเปน็ ต้องใช้ถงุ พลาสติก เม่อื ไมใ่ ชจ้ ะท้งิ โดยการแยกขยะกอ่ น
เพ่อื ให้การจัดการขยะพลาสติกเป็นไปอยา่ งมปี ระสทิ ธิภาพ
นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกนั วิเคราะหเ์ ปรยี บเทียบ
และอภิปรายเก่ียวกับการนาเสนอวธิ ีการแกป้ ัญหา
ตัวอย่าง ดา้ นสิ่งแวดลอ้ ม ลดการใช้ถุงพลาสตกิ
นักเรียนแตล่ ะกล่มุ รว่ มกันวเิ คราะห์เปรียบเทียบ
และอภปิ รายเก่ียวกับการนาเสนอวธิ ีการแก้ปัญหา
แสดงวธิ กี ารแก้ปญั หาโดยใชแ้ ผนภาพความคดิ
การวางแผนและดาเนินการแก้ปัญหา
นยิ มเขียนเป็นตาราง แสดงความสมั พันธ์ระหวา่ งกจิ กรรมและระยะเวลาที่ใช้
อาจให้นา้ หนักความสา้ คัญของกจิ กรรมเข้าไปด้วย
ตวั อย่างตารางแผนปฏบิ ัตกิ าร (Action Plan)
การวางแผนและดาเนนิ การแก้ปัญหา
การเขยี นแผนปฏบิ ัติการ มปี ระโยชน์อย่างไร
ช่วยให้แสดงความสมั พันธ์ระหวา่ งกิจกรรมที่ต้องทํา
และระยะเวลาในการดาํ เนนิ การ ทําให้การแกป้ ญั หา
เปน็ ระบบและมีขน้ั ตอนในการปฏิบตั ทิ ่ีแน่นอน
และยงั ทราบระยะเวลาดาํ เนินการ จึงทําใหก้ ารแกป้ ัญหา
เสร็จตามเปา้ หมายทว่ี างไว้
สรปุ
การออกแบบวธิ กี ารแกป้ ัญหาเป็นอกี หนึ่งข้ันตอนสําคัญของการแกป้ ญั หา
เพ่ือนําไปสู่วธิ ีทีด่ ีท่ีสุด โดยใช้ไดอะแกรมชว่ ยในการวเิ คราะหค์ วามสัมพันธ์
ในแตล่ ะขนั้ ตอนได้งา่ ยขนึ้ และเหน็ ภาพมากขึน้ อกี ทง้ั ทาํ ให้ผู้อื่นเขา้ ใจวธิ กี าร
แกป้ ญั หาไดง้ ่ายและรวดเร็วขึ้นจากไดอะแกรมทอี่ อกแบบไว้ และนําไปวางแผน
ปฏิบตั ิการไดอ้ ยา่ งมีประสิทธภิ าพ