หนังสือเรียน วิชาสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป.6

๓. วางแผนก่อนเร่ิมลงมือท�ากิจกรรมต่างๆ เพ่ือลดความผิดพลาด
และความสญู เสยี ผผู้ ลติ ตอ้ งมกี ารวางแผนในการผลติ กอ่ นเรม่ิ ลงมอื ทา� กจิ กรรม
ต่างๆ อย่างรอบคอบและรัดกุม เพ่ือลดการผิดพลาดและสูญเสียท่ีอาจเกิดข้ึน
ทา� ใหก้ ารผลติ สนิ คา้ เปน็ ไปตามเป้าหมายคณุ ภาพที่วางแผนไว้

บริษทั สรา งสรรคส ่ือเพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

u การวางแผนการผลติ เพอื่ ใหค้ มุ้ ทนุ มากทสี่ ดุ

๔. ผลติ สนิ คา้ และบรกิ ารทม่ี คี ณุ ภาพดี ผผู้ ลติ ตอ้ งใชว้ สั ดหุ รอื วตั ถดุ บิ ทมี่ ี
คณุ ภาพดี เหมาะสมกบั ราคา ไม่นา� วัตถุดิบทมี่ คี ณุ ภาพตา่� กวา่ มาปลอมปนหรือ
น�าสนิ ค้าที่หมดอายมุ าวางขาย

บริษทั สรา งสรรคส่อื เพ่อื การเรียนรู (สสร.) จาํ กดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

คำ� ศัพท์น่ำรู้
จรรยาบรรณ คือ ประมวลความประพฤติท่ีผู้ประกอบอาชีพการงาน
แต่ละอย่างก�าหนดขึ้น เพื่อรักษาและส่งเสริมเกียรติคุณช่ือเสียงและฐานะ
ของสมาชิก อาจเขียนเป็นลายลกั ษณ์อักษรหรือไมก่ ็ได้
ท่ีมา : http://www.royin.go.th/dictionary/

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑๑๓

ศาสนา และวฒั นธรรม

๘หน่วยการเรยี นรู้ที่ ความสมั พนั ธท์ างเศรษฐกจิ

มาตรฐานการเรยี นรูแ้ ละตวั ชีว้ ดั บรษิ ัท สรา งสรรคส ือ่ เพอ่ื การเรยี นรู (สสร.) จาํ กดั

๑. อธิบายความสัมพนั ธร์ ะหวา่ ง .SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
ผู้ผลติ ผ้บู ริโภค ธนาคาร และรฐั บาล
(มฐ. ส ๓.๒ ป.๖/๑)

๒. ยกตัวอย่างการรวมกลุ่มทาง
เศรษฐกิจภายในทอ้ งถิน่
(มฐ. ส ๓.๒ ป.๖/๒)

สาระสา� คญั

ผู้ผลิต ผู้บริโภค ธนาคาร และรัฐบาล มีความสัมพันธ์หรือเกี่ยวข้องกันในด้านต่างๆ เช่น
การซอ้ื ขายแลกเปล่ียนสินคา้ และบริการ การแสวงหารายได้ การใชจ้ า่ ย การออม การลงทนุ ทั้งน้ี
การรวมกลมุ่ เชงิ เศรษฐกจิ ภายในทอ้ งถนิ่ สรา้ งการมสี ว่ นรว่ มของคนในชมุ ชน ชว่ ยใหเ้ กดิ เปน็ เครอื ขา่ ย
ทม่ี ีความเข้มแขง็ ทา� ให้เกดิ การชว่ ยเหลอื ซึง่ กันและกัน เสริมสรา้ งการพึง่ พาตนเองของคนในหมบู่ า้ น
รวมถงึ การตืน่ ตัวเรอ่ื งสิทธขิ องผู้บริโภคและสิทธิของผใู้ ชแ้ รงงานในประเทศไทยบรษิ ัท สรา งสรรคส่ือเพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จํากดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

แผนผงั สาระการเรยี นรู้

๑ ความสัมพันธ์ ๒
ทางเศรษฐกิจ
ความสมั พนั ธร์ ะหวา่ ง การรวมกลมุ่ ทาง
ผผู้ ลติ ผบู้ รโิ ภค เศรษฐกจิ ภายในทอ้ งถน่ิ

ธนาคาร และรฐั บาล

จากภาพ สามารถอธบิ ายได้ไหมวา่
มคี วามสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจอยา่ งไร

บรษิ ทั สรางสรรคส ื่อเพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

๑ คแวลาะมรัฐสบัมาพลนั ธร์ ะหวา่ งผูผ้ ลติ ผบู้ รโิ ภค ธนาคาร

ในระบบเศรษฐกิจแบ่งเป็นผู้ผลิต ผู้บริโภค และรัฐบาล ท้ังหมดนี้มี
ความสมั พนั ธห์ รือเกี่ยวขอ้ งกนั ในดา้ นต่างๆ

๑.๑ ความสัมพันธ์ของหนว่ ยเศรษฐกจิ

ระบบเศรษฐกจิ หมายถึง การรวมกลุ่มกันเพ่ือด�าเนินกิจกรรมทางบริษัท สรา งสรรคส อ่ื เพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จํากดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

เศรษฐกิจ เช่น การผลิต การบริโภค การแลกเปล่ียนสินค้าและบริการ
โดยผู้ท่ีด�าเนินกิจกรรมเหล่านี้ เรียกว่า หน่วยเศรษฐกิจ ซ่ึงแบ่งได้ ๓ ระดับ
คือ หนว่ ยครัวเรือน หนว่ ยธุรกจิ และหน่วยรัฐบาล

(๑) หน่วยครัวเรือน หมายถึง บุคคลคนเดียวหรือกลุ่มบุคคลในครอบครวั
หนว่ ยครวั เรอื นเปน็ ไดท้ งั้ ผผู้ ลติ หรอื เจา้ ของปจั จยั การผลติ และผบู้ รโิ ภค นอกจากนี้
หนว่ ยครัวเรือนยังถือเปน็ หน่วยเศรษฐกิจที่เล็กทีส่ ุดดว้ ย

๑๒4 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวฒั นธรรม

ตัวอยา่ งเชน่
บ้านของนายนิพนธ์เปิดเป็นร้านตัดผม และเขาท�าหน้าที่เป็นช่างตัดผม
นายนิพนธ์จึงเป็นผู้ผลิต คือ ให้บริการตัดผมแก่ลูกค้า มีรายได้จากการตัดผม
และเป็นเจ้าของปัจจัยการผลติ คือ มีรา้ นตดั ผมของตนเอง ขณะเดยี วกันกเ็ ป็น
ผู้บริโภค น�ารายไดจ้ ากการรบั ตัดผมไปซอ้ื สนิ คา้ และบรกิ ารอ่นื ๆ ตอ่ จึงเหน็ ว่า
นายนิพนธ์เปน็ ทัง้ ผ้ผู ลติ หรอื เจ้าของปัจจยั การผลติ และผู้บริโภคไปพรอ้ มๆ กัน

นอกจากนี้ นายนพิ นธย์ งั นา� เงนิ ไปฝากธนาคารบรษิ ทั สรา งสรรคส่อื เพือ่ การเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด ไดร้ บั ดอกเบยี้ เงนิ ฝากจาก
ธนาคารเปน็ ผลตอบแทน และนายนพิ นธ์เป็นพลเมืองทด่ี ีโดยจา่ ยภาษใี ห้รัฐบาล.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU(SSR.)CO.,LTD

(๒) หน่วยธุรกิจ หมายถึง รา้ นค้า หรือบริษทั ท่ีผลติ สนิ ค้าหรอื ขายสนิ ค้า
และบริการให้แก่หน่วยเศรษฐกิจอ่ืนๆ โดยหวังก�าไรสูงสุด หน่วยธุรกิจมีรายได้
จากการขายสินค้าและบรกิ าร และหน่วยธรุ กจิ มีรายจา่ ย ดังนี้ คา่ จ้างพนกั งาน
ค่าเช่าอาคาร สถานท่ี ค่าซ้อื วัตถดุ ิบสา� หรับผลติ สินคา้ และจ่ายภาษีใหร้ ฐั บาล

ตัวอยา่ งเช่น
นายปรีชาเป็นเจ้าของร้านค้า นายปรีชามีรายได้จากการขายสินค้า
และบริการในร้าน แต่ในขณะเดียวกัน นายปรีชามีค่าใช้จ่าย ดังนี้ ค่าเช่าตึก
เพื่อเปิดร้าน ค่าจ้างพนักงานดูแลประจ�าร้าน ค่าสินค้าที่ซื้อมาขายในร้าน
นอกจากนี้ นายปรีชายังกู้เงินจากธนาคารเพื่อมาขยายสาขา และจ่ายภาษีบรษิ ัท สรา งสรรคส ือ่ เพอ่ื การเรยี นรู (สสร.) จํากดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

การค้าใหร้ ัฐบาล

(๓) หนว่ ยรฐั บาล หมายถงึ องคก์ รของรฐั หรอื รฐั วสิ าหกจิ ทท่ี า� หนา้ ทคี่ วบคมุ
ดูแลและให้บริการ โดยดูแลหรือส่งเสริมหน่วยครัวเรือน และหน่วยธุรกิจให้
สามารถด�าเนนิ กจิ กรรมทางเศรษฐกิจได้อยา่ งราบร่ืน

รัฐบาลมีรายได้จากการจัดเก็บภาษีจากประชาชน และน�าไปใช้ในการ
พัฒนาประเทศ เช่น การสร้างถนน โรงเรียน โรงพยาบาล การบริการไฟฟ้า
ประปา การปอ้ งกนั ประเทศ และจา่ ยเงนิ เดอื นใหก้ บั ขา้ ราชการและพนกั งานของรฐั

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑๒5

ศาสนา และวัฒนธรรม

หนว่ ยการเรยี นรู้ท่ี

การศึกษาเร่ืองราว

๙ ทางประวัติศาสตร์
มาตรฐานการเรยี นรแู้ ละตัวช้ีวดั
บริษัท สรางสรรคส ือ่ เพือ่ การเรียนรู (สสร.) จาํ กัด
๑. อธิบายความส�าคัญของวิธีการ
ทางประวตั ศิ าสตรใ์ นการศกึ ษาเรอื่ งราว .SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
ทางประวัตศิ าสตร์ (มฐ. ส ๕.๑ ป.๖/๑)

๒. น�าเสนอข้อมูลจากหลักฐานที่
หลากหลายในการทา� ความเขา้ ใจเรอื่ งราว
ส�าคัญในอดีต (มฐ. ส ๔.๑ ป.๖/๒)

สาระส�าคัญ

วธิ กี ารทางประวตั ศิ าสตรเ์ ปน็ ขนั้ ตอนการศกึ ษาเรอ่ื งราวในอดตี ผา่ นหลกั ฐานทางประวตั ศิ าสตร์
ประกอบด้วย ๕ ขั้นตอน ได้แก่ การก�าหนดหัวข้อ การรวบรวมหลักฐาน การประเมินคุณค่าและบริษทั สรา งสรรคสื่อเพ่ือการเรียนรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ตีความหลักฐาน การสังเคราะห์ข้อมูล การสรุปและน�าเสนอข้อมูล ซ่ึงสามารถน�ามาประยุกต์ใช้
เพอื่ ศกึ ษาเรื่องราวในทอ้ งถิ่นและท�าความเข้าใจประวัติศาสตรไ์ ทยสมัยรัตนโกสนิ ทร์

แผนผงั สาระการเรยี นรู้

๑ การศึกษา ๒
เรื่องราวทาง
วธิ กี าร ประวัติศาสตร์ ตวั อยา่ งหลกั ฐาน
ทางประวตั ิศาสตร์ ที่ใช้ศกึ ษา

ประวตั ิศาสตรไ์ ทย
สมยั รตั นโกสนิ ทร์

นกั เรียนมวี ิธกี ารศกึ ษาประวตั ิ
ความเปน็ มาของยกั ษว์ ดั อรุณ-
ราชวรารามอยา่ งไร

บริษัท สรา งสรรคส ่ือเพอ่ื การเรยี นรู (สสร.) จํากดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

๑ วธิ กี ารทางประวตั ศิ าสตร์
ประวตั ศิ าสตร์ หมายถงึ เรอื่ งราวหรอื เหตกุ ารณท์ เี่ กดิ ขนึ้ ในอดตี ทมี่ หี ลกั ฐาน
ยนื ยนั และตรวจสอบได้ นกั เรยี นสามารถศกึ ษาและทา� ความเขา้ ใจประวตั ศิ าสตรด์ ว้ ย
การใชว้ ธิ กี ารทางประวตั ศิ าสตร์

๑.๑ ความหมายและความสา� คญั ของวธิ ีการทางประวตั ิศาสตร์

วธิ กี ารทางประวตั ศิ าสตร์ หมายถงึ วธิ หี รอื ขนั้ ตอนในการศกึ ษาขอ้ เทจ็ จรงิบรษิ ทั สรางสรรคส อ่ื เพอื่ การเรยี นรู (สสร.) จาํ กดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

และเหตกุ ารณส์ า� คญั ในอดตี ผา่ นหลกั ฐานทางประวตั ศิ าสตร์ เพอ่ื สามารถตอบคา� ถาม
ในประเดน็ ทสี่ นใจได้

ความส�าคัญของวิธีการทางประวัติศาสตร์ วิธีการทางประวัติศาสตร์
ชว่ ยทา� ใหก้ ารศกึ ษาประวตั ศิ าสตรม์ คี วามนา่ เชอื่ ถอื มคี วามถกู ตอ้ งเปน็ จรงิ ใกลเ้ คยี ง
กับความเป็นจริง เพราะได้มีการประเมิน พิสูจน์ ตรวจสอบ หลักฐานทาง
ประวตั ศิ าสตรอ์ ยา่ งเปน็ ระบบ

๑38 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวฒั นธรรม

๑) การกา� หนดหวั ขอ้ คอื การตง้ั คา� ถามหรอื กา� หนดประเดน็ ทตี่ อ้ งการศกึ ษา
และหาคา� ตอบ เชน่ พระนเรศวรมหาราชคอื ใคร ชอ่ื ชมุ ชนบา้ นหมอ้ มที มี่ าจากอะไร
สมยั อยธุ ยาเกดิ ขนึ้ เมอ่ื ไร

จะเหน็ ไดว้ า่ ลกั ษณะของการตงั้ คา� ถามหรอื ประเดน็ ทตี่ อ้ งการศกึ ษาสว่ นใหญ่
จะตง้ั คา� ถามดว้ ยคา� เหลา่ น้ี ไดแ้ ก่ ใคร อะไร ทไ่ี หน เมอ่ื ไร และเพราะเหตใุ ด

๒) การรวบรวมหลักฐาน คือ การ
คน้ หาและรวบรวมขอ้ มลู ทเี่ กย่ี วขอ้ งกบั หวั ขอ้
ทตี่ อ้ งการศกึ ษาจากหลกั ฐานประเภทตา่ ง ๆบริษัท สรางสรรคส ่ือเพื่อการเรยี นรู (สสร.) จํากดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ไดแ้ ก่

(๑) หลักฐานท่ีเป็นลายลักษณ์
อักษร คือ หลักฐานท่ีมีการบันทึกเป็น
ลายลักษณ์อักษรเพื่อบอกเล่าเร่ืองราว

ท่ีเกิดข้ึนในช่วงเวลานั้น เช่น ศิลาจารึก

พงศาวดาร จดหมายเหตุ วรรณกรรม u ศลิ าจารกึ หลกั ท่ี ๑ เปน็ การบอกเลา่ เรอื่ งราว
แผนที่ หนังสือพิมพ์ วารสาร นิตยสาร ในสมยั พอ่ ขนุ รามคา� แหงมหาราช

หนังสอื ประวตั ศิ าสตร์ ที่มา : พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร

(๒) หลกั ฐานทไี่ มเ่ ปน็ ลายลกั ษณ์
อกั ษร คอื สงิ่ ทม่ี นษุ ยส์ รา้ งขน้ึ ในอดตี เพอื่ การบรษิ ัท สรางสรรคส่ือเพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จํากดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ดา� เนนิ ชวี ติ รวมทง้ั ความเชอื่ หรอื ความศรทั ธา
ในศาสนา เช่น โบราณสถาน โบราณวัตถุ
ภาพถา่ ย เครอ่ื งปน้ั ดนิ เผา ศลิ ปะแขนงตา่ งๆ
เครอื่ งมอื เครอ่ื งใช้ คา� บอกเลา่ ของผรู้ ู้

นักเรียนสามารถศึกษาข้อมูลจาก
หลกั ฐานเหลา่ นไี้ ดจ้ ากหอ้ งสมดุ พพิ ธิ ภณั ฑ์
หอศลิ ป์ ซงึ่ เปน็ แหลง่ เกบ็ รกั ษาหลกั ฐานทาง uวดั ไชยวฒั นารามเปน็ หลกั ฐานทไี่ มเ่ ปน็
ประวตั ศิ าสตร์ นอกจากน้ี นกั เรยี นสามารถ ลายลกั ษณอ์ กั ษรถกู สรา้ งขนึ้ ในสมยั อยธุ ยา

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑39

ศาสนา และวัฒนธรรม

ศกึ ษาไดจ้ ากสถานทจ่ี รงิ ทเี่ กยี่ วขอ้ งได้ เชน่ อทุ ยานประวตั ศิ าสตร์ โบราณสถาน
และการสอบถามบคุ คลทมี่ คี วามรู้ เชน่ ผอู้ าวโุ สในชมุ ชน หรอื ผทู้ อ่ี ยใู่ นเหตกุ ารณ์
ประวตั ศิ าสตร์

3) การประเมินคุณค่าและตีความหลักฐาน คือ การตรวจสอบและ
ประเมินหลักฐานท่ีรวบรวมมาว่าหลักฐานแต่ละชิ้นมีความน่าเช่ือถือหรือไม่และ
มขี อ้ เทจ็ จรงิ มากนอ้ ยเพยี งใด เชน่ ขอ้ มลู การสมั ภาษณผ์ อู้ าวโุ ส ผสู้ งู อายใุ นชมุ ชน
แตล่ ะคนมคี วามคลาดเคลอื่ นแตกตา่ งกนั หรอื ไม่ ขอ้ มลู ทไ่ี ดเ้ ปน็ เหตเุ ปน็ ผลกนั หรอื
มคี วามขดั แยง้ กบั หลกั ฐานอน่ื ๆ หรอื ไม่ พยายามสบื คน้ วา่ ขอ้ มลู มคี วามแตกตา่ งกนับรษิ ัท สรา งสรรคสอื่ เพือ่ การเรียนรู (สสร.) จาํ กดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

เพราะเหตใุ ด และขอ้ มลู ใดมคี วามนา่ เชอ่ื ถอื แลว้ นา� ขอ้ มลู มาศกึ ษาเปรยี บเทยี บเพอื่
ใหไ้ ดข้ อ้ มลู ทนี่ า่ เชอื่ ถอื ทส่ี ดุ

จากนน้ั นา� ขอ้ มลู มาตคี วามโดยทา� ความเขา้ ใจวา่ หลกั ฐานทางประวตั ศิ าสตร์
ใหข้ อ้ มลู อะไรและขอ้ มลู นนั้ มคี วามหมายวา่ อยา่ งไร โดยไมน่ า� ความเชอื่ หรอื แนวคดิ
ของตนมาบดิ เบอื นใจความสา� คญั ของหลกั ฐาน ซง่ึ ตอ้ งตคี วามอยา่ งตรงไปตรงมา
พจิ ารณาขอ้ เทจ็ จรงิ บางอยา่ งแฝงอยู่ การตคี วามตอ้ งตคี วามไปตามขอ้ เทจ็ จรงิ

4) การสงั เคราะหข์ อ้ มลู คือ การนา� ข้อมูลทีผ่ ่านการประเมนิ คุณคา่ และ
ตคี วามและผ่านการตรวจสอบแลว้ มาจดั กล่มุ เปน็ ประเดน็ เรอ่ื งทีต่ ้องการ

๕) การสรุปและการน�าเสนอข้อมูล คือ การน�าข้อมูลท่ีได้รับจากการ
สงั เคราะหม์ าสรปุ แลว้ นา� เสนอเพอ่ื ตอบคา� ถามทางประวตั ศิ าสตรท์ นี่ กั เรยี นสงสยั

การสรปุ ขอ้ มลู บรษิ ทั สรางสรรคส ื่อเพื่อการเรยี นรู (สสร.) จํากดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

หลกั ฐานทางประวตั ศิ าสตรใ์ หข้ อ้ มลู ทเ่ี ปน็ ประโยชนแ์ กก่ ารศกึ ษาประวตั ศิ าสตร์
โดยการสรุปข้อมูลจากหลักฐานเหล่านั้นอาจมีท้ังความจริงและข้อเท็จจริง ซ่ึงมี
ความแตกตา่ งกนั ดงั น้ี

(๑) ความจรงิ หมายถงึ ขอ้ มลู หรอื เหตกุ ารณท์ ผ่ี า่ นการพสิ จู น์ ตรวจสอบ
แลว้ ไดร้ บั การยอมรบั วา่ เปน็ จรงิ เชอื่ ถอื ได้

(๒) ข้อเท็จจริง หมายถงึ ขอ้ มลู ประสบการณ์ และความคดิ ทย่ี งั ไมไ่ ด้
ตรวจสอบ ซงึ่ ขอ้ เทจ็ จรงิ นน้ั อาจมที งั้ สว่ นทเ่ี ปน็ ความจรงิ และความคดิ เหน็ สว่ นตวั
ปนอยู่ ขอ้ เทจ็ จรงิ นส้ี ามารถเปลย่ี นแปลงไดห้ ากมแี นวคดิ ทมี่ เี หตผุ ลมากกวา่

๑40 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวฒั นธรรม

หนว่ ยการเรียนร้ทู ่ี พฒั นาการอาณาจกั รรตั นโกสนิ ทร์

๑๐

มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชว้ี ัด บรษิ ัท สรา งสรรคสื่อเพื่อการเรียนรู (สสร.) จาํ กดั

๑. อ ธิ บ า ย พั ฒ น า ก า ร ข อ ง ไ ท ย ส มั ย .SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
รัตนโกสินทร์โดยสังเขป (มฐ. ส ๔.๓ ป.๖/๑)

๒. อ ธิ บ า ย ป ั จ จั ย ที่ ส ่ ง เ ส ริ ม ค ว า ม เ จ ริ ญ
รุ่งเรืองทางเศรษฐกิจและการปกครองของไทย
สมัยรัตนโกสนิ ทร์ (มฐ. ส ๔.๓ ป.๖/๒)

๓. ยกตัวอย่างผลงานของบุคคลส�าคัญ
ดา้ นตา่ งๆ สมยั รตั นโกสนิ ทร์ (มฐ. ส ๔.๓ ป.๖/๓)

๔. อ ธิ บ า ย ภู มิ ป ั ญ ญ า ไ ท ย ท่ี ส� า คั ญ ส มั ย
รัตนโกสินทรท์ ีน่ า่ ภาคภูมใิ จ และควรค่าแกก่ าร
อนุรักษ์ไว้ (มฐ. ส ๔.๓ ป.๖/๔)

สาระส�าคัญ

อาณาจักรรัตนโกสินทร์สถาปนาโดยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช โดย
มีพัฒนาการต่อเนื่องมาจากอาณาจักรอยุธยาและธนบุรี มีการปฏิรูปและเปล่ียนแปลงการปกครอง
การปรับปรุงระบบเศรษฐกิจ และการจัดระเบียบสังคมให้เจริญก้าวหน้าและเจริญรุ่งเรืองมาจนถึง
ปจั จบุ นั

พระมหากษัตริย์ไทยในราชวงศ์จักรีมีส่วนส�าคัญในการสร้างชาติและความเจริญรุ่งเรืองของ
อาณาจกั รรตั นโกสนิ ทร์ รวมถงึ บรรพบรุ ษุ ไทยไบดรษิ ัทส้ สรงั่างสสรรคมสอื่ เภพอ่ื กมูารเรปิียนรญัู (สสรญ.) จําากัดไทยสมยั รตั นโกสนิ ทร์ จนกลายเปน็
เอกลักษณ์ของชาติ คนรุ่นปัจจุบันจึงควรภาคภูมิใจในบรรพบุรุษไทยแล.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU(SSR.)CO.,LTD ะอนุรักษ์ภูมิปัญญาไทย
ให้คงอยู่คู่กบั สังคมไทยต่อไป

แผนผงั สาระการเรยี นรู้

๑ พฒั นาการ พฒั นาการ ๒ ผลงานของ
อาณาจกั ร
ของไทยสมยั รตั นโกสนิ ทร์ บคุ คลสา� คญั
รตั นโกสนิ ทร์ ในสมยั รตั นโกสนิ ทร์

๓

ภมู ปิ ญั ญาไทยทส่ี า� คญั สมยั รตั นโกสนิ ทร์

นักเรียนรหู้ รือไม่ อาคาร
จากภาพนมี้ ีชื่อวา่ อะไร
และมีความสา� คัญอยา่ งไร

๑ บรษิ ัท สรา งสรรคส ื่อเพื่อการเรียนรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

พฒั นาการของไทยสมยั รตั นโกสินทร์

๑.๑ การสถาปนาอาณาจกั รรัตนโกสินทร์

เมอ่ื สนิ้ กรงุ ธนบรุ ี สมเดจ็ เจา้ พระยามหากษตั รยิ ศ์ กึ พระนามเดมิ วา่ ทองดว้ ง
ได้รับการกราบบังคมทูลจากขุนนางให้พระองค์ข้ึนเถลิงถวัลยราชสมบัติเป็น
ปฐมกษตั รยิ แ์ หง่ มหาจกั รบี รมราชวงศ์ เมอื่ วนั ที่ ๖ เมษายน พ.ศ. ๒๓๒๕ ภายหลงั
มกี ารเฉลิมพระนามว่า พระบาทสมเดจ็ พระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช

พระองคท์ รงเหน็ วา่ กรงุ ธนบรุ ไี มเ่ หมาะสมในการเปน็ ราชธานี โดยทรงเลอื ก
ฝั่งตะวันออกของแม่น้�าเจ้าพระยาเป็นเมืองหลวงใหม่ แทนกรุงธนบุรีท่ีอยู่ฝั่ง
ตะวนั ตกของแมน่ า�้ เจา้ พระยา เนอ่ื งดว้ ยปจั จยั ตา่ งๆ ดงั น้ี

บรษิ ทั สรางสรรคสอ่ื เพื่อการเรยี นรู (สสร.) จํากัด

๑) พระราชวงั เดมิ ของกรงุ ธนบรุ คี บั แ.SRคANGSบANSUEทPHUAา�KARใNRหIANRไ้UUม(SSRส่.)COา.,LTDมารถขยายเขตพระราชวงั ได้
๒) พระองคท์ รงไมเ่ หน็ ดว้ ยทจ่ี ะใหพ้ ระนครแบง่ ออกเปน็ ๒ สว่ น โดยมแี มน่ า้�
เจา้ พระยาผา่ กลาง เพราะจะทา� ใหร้ กั ษาพระนครไดย้ าก
๓) พน้ื ทท่ี างฝง่ั กรงุ เทพมหานครเปน็ ทรี่ าบลมุ่ สามารถขยายเมอื งไดใ้ นอนาคต
ในขณะทกี่ รงุ ธนบรุ มี แี มน่ า�้ ผา่ กลางเมอื ง ทา� ใหไ้ มเ่ หมาะในการปอ้ งกนั ยามศกึ สงคราม
๔) ทางฝั่งกรุงธนบุรีเป็นท้องคุ้ง น้�าจากแม่น้�ากัดเซาะท�าให้ตล่ิงพังทลาย
อยเู่ สมอ จงึ ไมเ่ หมาะแกก่ ารสรา้ งเมอื งไวร้ มิ แมน่ า�้ ฝง่ั กรงุ ธนบรุ ี
๕) กรงุ เทพมหานครมที า� เลทต่ี งั้ ใกลป้ ากนา้� อา่ วไทย เออ้ื ประโยชนต์ อ่ การ
ตดิ ตอ่ คา้ ขายกบั ตา่ งชาติ

๑50 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวฒั นธรรม

บรษิ ัท สรางสรรคสอ่ื เพื่อการเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

u แผนทแี่ สดงอาณาเขตของกรงุ ธนบรุ ี u แผนทแ่ี สดงอาณาเขตของกรงุ รตั นโกสนิ ทร์

พระบาทสมเดจ็ พระพทุ ธยอดฟา้ จฬุ าโลกมหาราชพระราชทานนามเมอื งหลวง
แห่งใหม่ว่า “กรุงเทพมหานคร อมรรัตนโกสินทร์ มหินทรายุธยา มหาดิลกภพ
นพรัตนราชธานีบุรีรมย์ อุดมราชนิเวศน์มหาสถาน อมรพิมานอวตารสถิต
สกั กะทัตติยวษิ ณกุ รรมประสทิ ธ์”ิ หรือกรงุ เทพมหานคร

บรษิ ัท สรางสรรคสอ่ื เพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จํากัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

u พระบรมมหาราชวงั เปน็ ศนู ยก์ ลางการปกครองทสี่ รา้ งขน้ึ ในสมยั รตั นโกสนิ ทรต์ อนตน้

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑5๑

ศาสนา และวฒั นธรรม

หนว่ ยการเรียนร้ทู ่ี

๑๑ ประเทศเพอ่ื นบา้ นของไทย

มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด บริษทั สรา งสรรคส ่อื เพื่อการเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

๑. อธบิ ายสภาพทางสงั คม เศรษฐกิจ .SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
และการเมืองของประเทศเพื่อนบ้าน
ในปจั จุบนั (มฐ. ส ๔.๒ ป.๖/๑)

๒. บอกความสมั พนั ธข์ องกลมุ่ อาเซยี น
โดยสังเขป (มฐ. ส ๔.๒ ป.๖/๒)

สาระส�าคญั

ประเทศไทยเป็นประเทศสมาชิกในกลุ่มอาเซียน ซ่ึงประเทศที่เป็นสมาชิกอาเซียนล้วนมีความ
หลากหลายทงั้ สภาพทางสงั คม เศรษฐกจิ และการเมอื ง โดยเฉพาะประเทศเพอ่ื นบา้ นของประเทศไทย
ทง้ั เมยี นมา ลาว กัมพูชา มาเลเซยี อินโดนเี ซยี เวียดนาม ฟลิ ปิ ปินส์ บรไู น สิงคโปร์ และติมอร์-เลสเต
ฉะนนั้ เราจงึ ควรศกึ ษาขอ้ มลู ดงั กลา่ วเพอื่ ใหเ้ กดิ ความเขา้ ใจอนั ดรี ะหวา่ งกนั รวมทง้ั สรา้ งความสมั พนั ธ์
ทั้งทางด้านการเมืองและความมั่นคง ด้านเศรษฐกิจ ด้านสังคมและวัฒนธรรมให้สอดคล้องกับ
เปา้ หมายของการพัฒนาเปน็ “ประชาคมอาเซยี น”บรษิ ทั สรางสรรคส อ่ื เพ่อื การเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

แผนผงั สาระการเรยี นรู้

๑ ประเทศเพอื่ นบา้ น ๒ ความเหมอื นและความ
ของไทย
รจู้ กั ประเทศ แตกตา่ งระหวา่ งไทย
เพอ่ื นบา้ น กบั ประเทศเพอื่ นบา้ น

๓ ความเปน็ มาและความสมั พนั ธข์ องประเทศกลมุ่ อาเซยี น

ธงนเ้ี ปน็ ธงขององคก์ รใด
และมคี วามหมายอย่างไร

บริษทั สรางสรรคส ่อื เพ่ือการเรียนรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

๑ ร้จู ักประเทศเพ่ือนบ้าน
ประเทศไทยต้ังอยู่ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ฉะนั้น ประเทศ
เพ่ือนบ้านของไทย คือ ประเทศที่มีท่ีต้ังอยู่ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
ซ่งึ ท�าเลทีต่ ง้ั ของประเทศเพอ่ื นบา้ นสามารถจดั กลุม่ ได้ ๒ ลกั ษณะ ดงั นี้

ประเทศที่ตั้งอยบู่ นแผ่นดินใหญ่
• เมียนมา - ต้ังอยู่บรเิ วณทศิ ตะวนั ตกและทิศเหนือของไทย

• ลาว - ตั้งอยู่บริเวณทิศเหนือและทิศตะวันออกเฉียงเหนือบรษิ ัท สรา งสรรคส ือ่ เพื่อการเรยี นรู (สสร.) จาํ กดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ของไทย

• กมั พชู า - ตัง้ อยู่บรเิ วณทิศตะวันออกของไทย

• มาเลเซยี - ต้งั อยู่บริเวณทศิ ใต้ของไทย

• เวยี ดนาม - ต้ังอยู่บริเวณทศิ ตะวันออกของไทยถัดจากลาว

ประเทศทเ่ี ป็นหมเู่ กาะ
• สิงคโปร์ - ต้ังอยูบ่ รเิ วณทศิ ใต้ของไทยถดั จากมาเลเซยี

• อินโดนีเซยี - ตงั้ อยบู่ รเิ วณทศิ ใตข้ องไทยและอยรู่ ะหวา่ งคาบสมทุ ร

อนิ โดจนี กับทวีปออสเตรเลยี

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑75

ศาสนา และวัฒนธรรม

• ฟลิ ิปปนิ ส์ - ตั้งอยู่บริเวณทิศตะวันออกของไทยและอยู่ใน

มหาสมทุ รแปซฟิ กิ

• บรูไน - ต้ังอยู่บริเวณทิศตะวันออกเฉียงใต้ของไทยบนเกาะ

บอร์เนียว

• ตมิ อร์-เลสเต - ตั้งอยู่บริเวณทิศตะวนั ออกเฉยี งใตข้ องไทย

แตล่ ะประเทศมพี ฒั นาการทางประวตั ศิ าสตรแ์ ละความสมั พนั ธร์ ว่ มกนั มา

ตง้ั แต่อดตี และมีรายละเอยี ดที่ควรศกึ ษา ดงั นี้
บริษัท สรางสรรคส อ่ื เพื่อการเรียนรู (สสร.) จํากดั
ท่ตี ง้ั ของประเทศเพ่อื นบ้านของ.SไRANทGSANSยUEPHUใAKAนRNRIANเRUอU(SSRเ.)CชO.,LTDยี ตะวนั ออกเฉียงใต้

110000ต°Eอ. 111100ต°Eอ. 112200°ตEอ. 113300ต°Eอ. 114400ต°อE.

เมยี นมา เหนอื
เวยี ดนาม

2200°Nน. ลาว 220°Nน.

ฟลิ ปิ ปนิ ส์
ไทย

1100°Nน. กมั พชู า 1100°นN.

มาเลเซยี บรษิ ทั สรางสรรคส ่ือเพอ่ื การเรยี นรู (สสร.) จํากดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

บรไู น

0°0 00°

สงิ คโปร์ อนิ โดนเี ซยี ตมิ อร-์ เลสเต

1100°Sต. 1100°ตS.

110000ต°Eอ. 111100ต°Eอ. 112200°ตEอ. 113300ต°Eอ. 114400ต°อE.

u แผนทแ่ี สดงทต่ี งั้ ประเทศในภมู ภิ าคเอเชยี ตะวนั ออกเฉยี งใต้

๑76 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวฒั นธรรม

๑.๑ ประเทศเพือ่ นบ้านของไทย

๑) บรไู นดารุสซาลาม : Brunei Darussalam

(๑) ขอ้ มูลพ้นื ฐาน u ธงชาตปิ ระเทศบรไู น
พ้นื ท่ี ๕,๗๖๕ ตารางกโิ ลเมตร ต้งั อยู่บนเกาะบอร์เนยี ว
ประชากร ๔.๓ แสนคน (พ.ศ. ๒๕๖๒)

เมืองหลวง บันดาร์เสรีเบกาวัน

ภาษาราชการ มาเลย์ บริษัท สรางสรรคส อื่ เพื่อการเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด
ศาสนา อิสลาม (๖๗%) พทุ ธ (๑๓%) คริสต์ (๑๐%) ฮนิ ดู (๑๐%).SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU(SSR.)CO.,LTD

สกลุ เงิน บรไู นดอลลาร์

(๒) ประวัตศิ าสตรข์ องประเทศ

ในอดีตบรูไนดารุสซาลามเป็นประเทศที่มีอ�านาจด้านการค้า แต่ก็เส่ือมอ�านาจลง
เนื่องจากอิทธิพลของชาติตะวันตก พ.ศ. ๒๔๓๑ บรูไนกังวลว่าจะเสียดินแดนจึงยินยอม
อยู่ภายใต้อารักขาของอังกฤษ ต่อมาได้ส�ารวจพบน้�ามันและแก๊สธรรมชาติ ท�าให้บรูไน
เปน็ ประเทศท่มี ง่ั คัง่ และไดร้ บั เอกราชจากอังกฤษใน พ.ศ. ๒๕๒๗

(๓) ระบอบการปกครอง

ระบอบสมบรู ณาญาสทิ ธริ าชยโ์ ดยมสี มเดจ็ พระราชาธบิ ดเี ปน็ ประมขุ และผนู้ า� รฐั บาล

(๔) ลกั ษณะสงั คม

ประชากรส่วนใหญ่เป็นชาวมลายู ชาวจีน และชาวพื้นเมืองด้ังเดิม ซึ่งอยู่ร่วมกันบริษทั สรา งสรรคส่อื เพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จํากดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

อย่างสนั ติ มคี วามเปน็ อยู่ในเกณฑด์ ีเนอ่ื งจากรฐั บาลให้การสนบั สนนุ ในด้านตา่ ง ๆ เช่น
ด้านการศึกษา ดา้ นทีอ่ ยู่อาศัย และดา้ นสาธารณสุข

(5) ข้อมลู ทางเศรษฐกจิ

• สินคา้ น�าเข้าส�าคัญ : เครื่องจักรอตุ สาหกรรม รถยนต์ เครื่องใช้ไฟฟ้า สนิ ค้าเกษตร
เช่น ข้าวและผลไม้

• สนิ คา้ ส่งออกส�าคญั : น้�ามนั ดิบ แก๊สธรรมชาติ
• ตลาดน�าเขา้ ท่ีสา� คญั : ประเทศสมาชิกอาเซยี น สหภาพยุโรป สหรัฐอเมรกิ า ญ่ีป่นุ
• ตลาดสง่ ออกท่ีสา� คัญ : ประเทศสมาชกิ อาเซียน ญ่ีปุ่น เกาหลใี ต้ ออสเตรเลยี

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑77

ศาสนา และวฒั นธรรม

๒) ราชอาณาจกั รกมั พชู า : Kingdom of Cambodia

พ้นื ท่ี (๑) ขอ้ มูลพน้ื ฐาน
ประชากร ๑๘๑,๐๓๕ ตารางกโิ ลเมตร
๑๖.๗๑ ล้านคน (พ.ศ. ๒๕๖๒) u ธงชาตปิ ระเทศกมั พชู า

เมอื งหลวง กรงุ พนมเปญ

ภาษาราชการ เขมร
ศาสนา พุทธ (๙๖.๔%) อิสลาม (๒.๑%) คริสต์ (๑.๓%) อนื่ ๆ (๐.๓%)

สกุลเงนิ เรียล บรษิ ทั สรา งสรรคส ่ือเพอื่ การเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

(๒) ประวตั ศิ าสตรข์ องประเทศ

ประเทศกมั พชู าเคยเป็นที่ตง้ั ของอาณาจกั รฟนู นั เจนละ และมกี ารก่อตง้ั อาณาจักร
กมั พชู าซง่ึ มคี วามเจรญิ รงุ่ เรอื ง จนกระทง่ั อาณาจกั รกมั พชู าตกเปน็ เมอื งขนึ้ ของอาณาจกั ร
อยธุ ยา ตอ่ มาใน พ.ศ. ๒๔๐๖ อาณาจกั รกมั พชู าตกเปน็ เมอื งขนึ้ ของฝรง่ั เศส ชว่ งสงครามโลก
ครั้งที่ ๒ กัมพชู าถูกญี่ป่นุ ยึดครอง เม่อื ญ่ีปนุ่ แพ้สงคราม กัมพูชากก็ ลบั มาเปน็ เมอื งข้นึ ของ
ฝรั่งเศสอีกครั้ง ท�าใหเ้ กิดขบวนการเขมรตอ่ ตา้ นฝรั่งเศส และไดร้ บั เอกราชใน พ.ศ. ๒๔๙๖

(๓) ระบอบการปกครอง

ระบอบประชาธปิ ไตยโดยมพี ระมหากษตั รยิ เ์ ปน็ ประมขุ มนี ายกรฐั มนตรเี ปน็ หวั หนา้
รัฐบาล

(๔) ลกั ษณะสงั คม

ประชากรในประเทศกัมพูชาประกอบด้วยชาวเขมร เวียดนาม และจีน ประชากรบรษิ ัท สรางสรรคสอื่ เพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จํากัด
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ส่วนใหญข่ องประเทศนับถอื พระพุทธศาสนา มีภาษาประจ�าชาติ คอื ภาษาเขมร

(5) ขอ้ มลู ทางเศรษฐกิจ

• สินคา้ นา� เขา้ สา� คญั : ผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียม วัสดุก่อสร้าง เคร่ืองจักร ยานพาหนะ
เครอ่ื งใชไ้ ฟฟ้า เครอื่ งด่มื ผา้ ผืน และผลิตภณั ฑย์ าง

• สินค้าสง่ ออกสา� คัญ : เสื้อผา้ สิง่ ทอ รองเท้า ปลา ไม้ ยางพารา บหุ รี่ และขา้ ว
• ตลาดน�าเขา้ ทส่ี �าคญั : ประเทศจีน ฮอ่ งกง เวยี ดนาม ไทย ไตห้ วนั
• ตลาดสง่ ออกทสี่ �าคัญ : สหรัฐอเมรกิ า เยอรมนี สหราชอาณาจักร แคนาดา เวียดนาม

๑78 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวัฒนธรรม

๓) สาธารณรฐั อนิ โดนเี ซยี : Republic of Indonesia

พืน้ ท่ี (๑) ขอ้ มลู พื้นฐาน
๕,๐๗๐,๖๐๖ ตารางกโิ ลเมตร
u ธงชาตปิ ระเทศอนิ โดนเี ซยี
ประชากร ๒๗๓.๕ ลา้ นคน (พ.ศ. ๒๕๖๒)

เมืองหลวง กรงุ จาการ์ตา

ภาษาราชการ บาฮาซาอินโดนีเซีย
ศาสนา อิสลาม (๘๘%) คริสต์ (๘%) ฮินดู (๒%) พทุ ธ (๑%) อ่นื ๆ (๑%)

สกลุ เงนิ รเู ปยี ห์ บริษัท สรางสรรคส อื่ เพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จาํ กดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

(๒) ประวัตศิ าสตร์ของประเทศ

ประเทศอินโดนีเซียเคยเป็นท่ีต้ังของอาณาจักรศรีวิชัยที่มีความเจริญรุ่งเรืองมา
เป็นเวลานาน มีประชากรจากหลายเช้ือชาติอพยพเข้ามา หลังจากน้ันใน พ.ศ. ๒๑๔๖
อินโดนีเซียตกอยภู่ ายใตก้ ารปกครองของชาวฮอลนั ดา เม่ือเกดิ สงครามโลกครงั้ ที่ ๒ ญป่ี ุ่น
ไดเ้ ข้ามายึดครองอนิ โดนีเซยี หลงั สงครามโลกสิ้นสุดลง อินโดนเี ซยี ได้ถือโอกาสประกาศ
เอกราชใน พ.ศ. ๒๔๘๘ แต่ฮอลันดาไม่ยอมรับ จนเกิดขบวนการผู้รักชาติขับไล่อิทธิพล
ของฮอลันดา จนองค์การสหประชาชาติเข้ามาเจรจากดดันให้ฮอลันดามอบเอกราชแก่
อนิ โดนีเซยี วนั ที่ ๒๗ ธันวาคม พ.ศ. ๒๔๙๒

(๓) ระบอบการปกครอง
ระบอบประชาธิปไตยแบบสาธารณรัฐโดยมีประธานาธิบดีเป็นประมุขและหัวหน้า
ฝา่ ยบรหิ าร
บรษิ ัท สรางสรรคสือ่ เพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด
(๔) ลกั ษณะสังคม
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ประชากรในประเทศอินโดนีเซียส่วนใหญ่เป็นชาวชวา ซุนดา มลายู และมาดูรา
ส่วนใหญน่ บั ถือศาสนาอิสลาม ทา� ใหว้ ิถีชวี ติ สงั คม และวัฒนธรรมของประชาชนมคี วาม
เกย่ี วขอ้ งกบั ศาสนาอสิ ลาม

(5) ข้อมูลทางเศรษฐกจิ

• สนิ ค้านา� เข้าส�าคญั : น�า้ มัน เหลก็ ทอ่ เหล็ก ผลิตภัณฑ์เหล็ก สงิ่ ทอ และเคมภี ัณฑ์
• สนิ คา้ ส่งออกส�าคัญ : แก๊สธรรมชาติ แร่ธาตุ ถา่ นหนิ ผลิตภัณฑจ์ ากไม้ ส่งิ ทอ
• ตลาดน�าเขา้ ทีส่ �าคญั : ประเทศสิงคโปร์ ญี่ป่นุ จนี สหรฐั อเมรกิ า
• ตลาดสง่ ออกทส่ี า� คัญ : ประเทศกลุ่มสหภาพยุโรป ญ่ีปุน่ สหรฐั อเมริกา จนี สงิ คโปร์

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑79

ศาสนา และวัฒนธรรม

๔) สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว : The Lao People’s
Democratic Republic

(๑) ข้อมลู พนื้ ฐาน
พน้ื ที่ ๒๓๖,๘๘๐ ตารางกโิ ลเมตร
ประชากร ๗.๓ ลา้ นคน (พ.ศ. ๒๕๖๒)
u ธงชาตปิ ระเทศลาว
เมืองหลวง เวยี งจนั ทน์

ภาษาราชการ ลาว
ศาสนา พุทธ (๗๕%) อนื่ ๆ (๒๕%)บริษทั สรา งสรรคสื่อเพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จาํ กัด
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

สกุลเงนิ กบี

(๒) ประวัติศาสตร์ของประเทศ

ประเทศลาวเคยเปน็ ทต่ี งั้ ของอาณาจกั รลา้ นชา้ ง ซงึ่ ตอ่ มาแตกแยกเปน็ ๓ อาณาจกั ร
ได้แก่ หลวงพระบาง เวียงจันทน์ และจ�าปาศักดิ์ และตกเป็นเมืองขึ้นของสยาม ต่อมา
เม่ือ พ.ศ. ๒๔๓๖ ฝร่ังเศสได้เข้าปกครองดินแดนลาวซ่ึงอยู่ฝั่งซ้ายแม่น�้าโขง ภายหลัง
สงครามโลกคร้ังท่ี ๒ ฝรั่งเศสสูญเสียอ�านาจในการปกครองอินโดจีน จึงยอมยกเอกราช
ใหแ้ ก่ลาวใน พ.ศ. ๒๔๗๙

(๓) ระบอบการปกครอง

ระบอบสงั คมนยิ มโดยมพี รรคการเมืองทบี่ ริหารประเทศเพยี งพรรคเดยี ว

(๔) ลักษณะสงั คม

ประชากรในประเทศลาวประกอบดว้ ย ชาวลาว ไทดา� มง้บริษัท สรา งสรรคส อื่ เพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จํากัดและเยา้ ซงึ่ วถิ ชี วี ติ วฒั นธรรม
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

และประเพณีมีความเกี่ยวข้องกับพระพุทธศาสนาที่ยดึ ถือและปฏิบัติ

(5) ข้อมูลทางเศรษฐกิจ

• สินค้าน�าเขา้ สา� คญั : รถจกั รยานยนตแ์ ละสว่ นประกอบ เครอื่ งใชไ้ ฟฟา้ เครอื่ งอปุ โภค
บรโิ ภค

• สนิ ค้าส่งออกสา� คัญ : ไมซ้ งุ ไมแ้ ปรรปู ผลติ ภณั ฑไ์ ม้ เสอ้ื ผา้ สา� เรจ็ รปู สนิ แร่ เศษโลหะ
ถา่ นหนิ

• ตลาดน�าเข้าท่สี า� คัญ : ประเทศไทย จนี เวยี ดนาม สงิ คโปร์ ญป่ี นุ่ ออสเตรเลยี เยอรมนี
• ตลาดส่งออกทส่ี า� คญั : ประเทศไทย เวียดนาม ฝรั่งเศส ญป่ี ่นุ เยอรมนี สหรัฐอเมรกิ า

สหราชอาณาจักร เนเธอรแ์ ลนด์

๑80 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวัฒนธรรม

5) มาเลเซยี : Malaysia
(๑) ขอ้ มลู พื้นฐาน
พ้นื ท่ี ๓๒๙,๗๕๘ ตารางกโิ ลเมตร
ประชากร ๓๒.๓ ลา้ นคน (พ.ศ. ๒๕๖๒) u ธงชาตปิ ระเทศมาเลเซยี
เมืองหลวง
ภาษาราชการ กัวลาลมั เปอร์
ศาสนา มาเลย์และองั กฤษ
สกุลเงิน อิสลาม (๖๐%) พุทธ (๑๙%) คริสต์ (๑๒%) อ่ืนๆ (๙%)
รูเปียห์

บริษทั สรางสรรคส อ่ื เพอ่ื การเรยี นรู (สสร.) จาํ กดั

(๒) ประวัติศาสตรข์ องประเทศ.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU(SSR.)CO.,LTD
ในอดตี มาเลเซยี เคยเปน็ ทตี่ งั้ ของอาณาจกั รศรวี ชิ ยั และอาณาจกั รมะละกาตามลา� ดบั
ดนิ แดนบางส่วนเปน็ เมอื งข้นึ ของสยาม ตอ่ มาชาวองั กฤษไดเ้ ข้ามายึดครองพนื้ ท่บี างสว่ น
เชน่ รฐั ไทรบรุ ี รฐั กลนั ตนั รฐั ตรงั กานู และรฐั ปะลสิ หลงั สงครามโลกครง้ั ท่ี ๒ เกดิ ขอ้ พพิ าท
ระหวา่ งชาวมาเลย์ ชาวจนี และชาวอนิ เดยี องั กฤษจงึ เขา้ มาไกลเ่ กลยี่ ขอ้ พพิ าท จนกระทง่ั
พ.ศ. ๒๕๐๐ องั กฤษไดม้ อบเอกราชให้ จงึ มกี ารรวมตวั เปน็ สหพนั ธรฐั มาเลเซยี จนถงึ ปจั จบุ นั

(๓) ระบอบการปกครอง

ระบอบประชาธิปไตยแบบสหพันธรัฐซึ่งมีรัฐหลายรัฐรวมเข้าด้วยกัน โดยมีสมเด็จ
พระราชาธบิ ดเี ปน็ ประมขุ ของแตล่ ะรฐั ผลดั เปลยี่ นกนั ปกครองในฐานะประมขุ ของประเทศ
คราวละ ๕ ปี

(๔) ลักษณะสังคม

ประชากรในประเทศมาเลเซียประกอบด้วย ชาวมาเลย์ จีน อินเดยี และอ่นื ๆ จึงบริษทั สรา งสรรคส ่อื เพื่อการเรยี นรู (สสร.) จาํ กดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ท�าให้มีวัฒนธรรมท่ีหลากหลาย คุณภาพชีวิตของประชากรอยู่ในเกณฑ์ดีเพราะรัฐบาล
อดุ หนนุ เงินสนับสนนุ ด้านการศกึ ษา

(5) ขอ้ มลู ทางเศรษฐกิจ

• สินคา้ น�าเข้าสา� คญั : ชนิ้ สว่ นอปุ กรณไ์ ฟฟา้ และอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ เครอื่ งจกั รอตุ สาหกรรม
สนิ ค้าแปรรูป อาหาร

• สินค้าสง่ ออกสา� คญั : อปุ กรณไ์ ฟฟา้ และอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ นา�้ มนั ดบิ แกส๊ ธรรมชาตเิ หลว
ปโิ ตรเลยี ม เฟอร์นิเจอร์ ยาง น้า� มนั ปาล์ม

• ตลาดนา� เข้าที่ส�าคญั : ประเทศญ่ีปุ่น จนี สงิ คโปร์ สหรฐั อเมริกา ไต้หวนั ไทย
• ตลาดส่งออกที่ส�าคัญ : สหรัฐอเมรกิ า สงิ คโปร์ ญี่ป่นุ จีน ไทย ฮอ่ งกง

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑8๑

ศาสนา และวัฒนธรรม

6) สาธารณรฐั แหง่ สหภาพเมยี นมา : Republic
of the Union of Myanmar
(๑) ข้อมลู พื้นฐาน
พืน้ ที่ ๖๕๗,๗๔๐ ตารางกโิ ลเมตร
ประชากร ๕๔.๔ ล้านคน (พ.ศ. ๒๕๖๒) u ธงชาตปิ ระเทศเมยี นมา
เมอื งหลวง
ภาษาราชการ นครเนปดิ อว์
ศาสนา พมา่
สกลุ เงนิ พุทธ (๙๐%) คริสต์ (๕%) อสิ ลาม (๓.๘%) ฮินดู (๑.๒%)
จตั บริษทั สรางสรรคส่ือเพ่อื การเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

(๒) ประวัตศิ าสตร์ของประเทศ

ในอดตี ประเทศเมยี นมาเคยเปน็ ทต่ี งั้ ของอาณาจกั รพกุ าม หงสาวดี และองั วะ ตามลา� ดบั
ซงึ่ มคี วามเจรญิ รงุ่ เรอื งอยา่ งมาก ตอ่ มาถกู องั กฤษรกุ รานจนตกเปน็ อาณานคิ มยาวนานกวา่
๑๐๐ ปี และตกอยภู่ ายใตก้ ารปกครองของญปี่ นุ่ ในชว่ งสงครามโลกครง้ั ท่ี ๒ เมอื่ สงครามสน้ิ สดุ ลง
ญปี่ นุ่ เปน็ ฝา่ ยแพ้ องั กฤษจงึ ไดเ้ ขา้ มายดึ ครองอกี ครงั้ จนกระทงั่ พ.ศ. ๒๔๘๘ มกี ลมุ่ ชาตนิ ยิ ม
เรยี กรอ้ งเอกราชใหแ้ กเ่ มยี นมา และไดร้ บั เอกราชจากองั กฤษใน พ.ศ. ๒๔๙๑

(๓) ระบอบการปกครอง

ระบอบประชาธปิ ไตยแบบประธานาธบิ ดโี ดยมปี ระธานาธบิ ดเี ปน็ ประมขุ และหวั หนา้
รัฐบาล

(๔) ลกั ษณะสังคม

ประชากรในประเทศเมียนมามีหลายเช้อื ชาติ เชน่ ชาวเมียนมา ไทยใหญ่ กะเหร่ียงบรษิ ทั สรางสรรคสอ่ื เพื่อการเรียนรู (สสร.) จาํ กดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ยะไข่ มอญ คะฉน่ิ ชนิ ซง่ึ กลายเปน็ ปญั หาของประเทศดา้ นการปกครอง เมยี นมามวี ถิ ชี วี ติ
สังคม และวฒั นธรรมมีความผูกพันกบั พระพทุ ธศาสนาเป็นอยา่ งมาก

(5) ขอ้ มูลทางเศรษฐกจิ

• สนิ ค้าน�าเข้าส�าคญั : ชน้ิ สว่ นอปุ กรณไ์ ฟฟา้ และอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ เครอื่ งจกั รอตุ สาหกรรม
สนิ คา้ แปรรปู อาหาร

• สินคา้ สง่ ออกส�าคญั : แกส๊ ธรรมชาติ สิง่ ทอ ไมซ้ งุ
• ตลาดน�าเข้าท่สี า� คัญ : ประเทศจนี สิงคโปร์ ไทย
• ตลาดสง่ ออกท่ีสา� คญั : ประเทศจนี ไทย อินเดยี

๑8๒ สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวฒั นธรรม

7) สาธารณรัฐฟลิ ปิ ปนิ ส์ : Republic of
the Philippines
(๑) ขอ้ มูลพื้นฐาน
พน้ื ท่ี ๒๙๘,๑๗๐ ตารางกิโลเมตร
ประชากร ๑๐๙.๕ ล้านคน (พ.ศ. ๒๕๖๒) u ธงชาตปิ ระเทศฟลิ ปิ ปนิ ส์

เมืองหลวง กรุงมะนิลา
ภาษาราชการ ตากาลอ็ กและองั กฤษ
ศาสนา โรมนั คาทอลกิ (๘๓%) โปรเตสแตนต์ (๙%) อสิ ลาม (๕%) อน่ื ๆ (๓%)
สกลุ เงนิ เปโซ
บริษัท สรางสรรคสอ่ื เพอื่ การเรียนรู (สสร.) จํากัด
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

(๒) ประวัตศิ าสตร์ของประเทศ
ดินแดนฟิลปิ ปินสแ์ ตเ่ ดิมมีชนเผา่ พื้นเมืองอาศัยอยู่ จนกระท่ังคณะสา� รวจชาวสเปน
เดินทางมาถงึ และตั้งเปน็ ชมุ ชนชาวสเปนทน่ี า� ไปสู่การยดึ เป็นอาณานคิ มของสเปน ตอ่ มา
ผลจากการศกึ ษาแบบตะวนั ตก ทา� ใหเ้ กดิ ขบวนการตอ่ ตา้ นสเปนขน้ึ แตไ่ มส่ า� เรจ็ จนกระทง่ั
ใน พ.ศ. ๒๔๔๑ ได้เกิดความขัดแย้งและเกิดสงครามระหว่างสหรัฐอเมริกาและสเปน
สหรฐั อเมรกิ าไดร้ บั ชยั ชนะ ทา� ใหไ้ ดเ้ ขา้ มาปกครองฟลิ ปิ ปนิ ส์ จากนนั้ สหรฐั อเมรกิ าไดเ้ ขา้ มา
จัดการระบบต่างๆ ของฟลิ ปิ ปนิ ส์ รวมถงึ การปกครองระบอบประชาธิปไตย และใน พ.ศ.
๒๔๘๙ ฟิลิปปินสไ์ ด้รับอสิ รภาพอยา่ งสมบรู ณ์

(๓) ระบอบการปกครอง

ระบอบประชาธิปไตยแบบสาธารณรฐั โดยมีประธานาธิบดีเป็นประมุข

(๔) ลักษณะสงั คม

วิถีชีวิต สังคม และวัฒนธรรมของชบริษาัท สวรางฟสรรคิลสือ่ เิปพือ่ กาปรเรียินนรู (สสสร.์ไ) จดาํ กดั ้รับอิทธิพลมาจากชาติตะวันตก
เช่น สหรัฐอเมริกาและสเปน เนื่องจากฟ.SRANิลGSANิปSUEPปHUAKินARNสRIANR์เUคU(SSยR.)CตO.,LTกD เป็นเมืองขึ้นของชาติตะวันตก
มาเปน็ เวลานาน ทา� ให้ได้รับอิทธิทางสังคมและวัฒนธรรมจากชาติตะวันตก เช่น การใช้
ภาษาองั กฤษเปน็ ภาษาราชการ ประชาชนสว่ นใหญน่ บั ถอื ศาสนาครสิ ต์

(5) ข้อมูลทางเศรษฐกจิ

• สินคา้ นา� เขา้ ส�าคัญ : นา�้ มนั ดบิ นา�้ มนั สา� เรจ็ รปู แผงวงจรไฟฟา้ รถยนต์ เมด็ พลาสตกิ
เหลก็ อาหารสัตว์ ขา้ วสาลี และขา้ ว

• สินค้าส่งออกส�าคัญ : แผงวงจรไฟฟ้า คอมพิวเตอร์ ไม้ สินแร่ อุปกรณ์การแพทย์
ช้นิ ส่วนยานยนต์ ผลไม้ และน้�ามนั มะพร้าว

• ตลาดน�าเขา้ ท่สี า� คญั : ประเทศญ่ปี ่นุ จีน สิงคโปร์ สหรัฐอเมรกิ า ไตห้ วัน ไทย
• ตลาดส่งออกทส่ี �าคญั : สหรัฐอเมรกิ า ญี่ปนุ่ จีน เนเธอร์แลนด์ ฮ่องกง สิงคโปร์

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑8๓

ศาสนา และวฒั นธรรม

8) สาธารณรัฐสงิ คโปร์ : Republic of Singapore

พน้ื ท่ี (๑) ขอ้ มูลพืน้ ฐาน
ประชากร ๖๙๔.๔ ตารางกโิ ลเมตร
๕.๘ ล้านคน (พ.ศ. ๒๕๖๒) u ธงชาตปิ ระเทศสงิ คโปร์

เมืองหลวง สิงคโปร์

ภาษาราชการ องั กฤษ จีนกลาง มลายู และทมิฬ
ศาสนา พุทธ (๔๒.๕%) อิสลาม (๑๔.๙%) คริสต์ (๑๔.๖%) ฮนิ ดู (๔%)

ไมน่ ับถือศาสนา (๒๔%)บรษิ ัท สรางสรรคส ือ่ เพือ่ การเรียนรู (สสร.) จํากัด
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

สกลุ เงนิ ดอลลารส์ งิ คโปร์

(๒) ประวัติศาสตร์ของประเทศ

สิงคโปรเ์ ดมิ เปน็ จดุ พกั เรอื ของพ่อคา้ เดินเรือทม่ี าจากประเทศตา่ งๆ ต่อมาไดต้ กอยู่
ในการปกครองของสุลต่านแห่งมะละกา เป็นส่วนหน่ึงของสหพันธรัฐมาเลเซีย แต่ก็เกิด
ความขัดแยง้ ทางเชอื้ ชาติกับมาเลเซยี สิงคโปรจ์ ึงแยกตัวออกจากสหพันธรฐั มาเลเซียและ
ประกาศเอกราชใน พ.ศ. ๒๕๐๘

(๓) ระบอบการปกครอง

ระบอบประชาธปิ ไตยแบบสาธารณรฐั โดยมปี ระธานาธิบดเี ปน็ ประมุข

(๔) ลักษณะสงั คม

ประชากรในสิงคโปร์ส่วนใหญ่เป็นชาวจีนและชาวมาเลย์บรษิ ทั สรา งสรรคส ื่อเพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จํากัด รัฐบาลสนับสนุนด้านการ
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ศึกษาท�าให้ชาวสิงคโปร์มีคุณภาพชีวิตท่ีดี สังคมมีการยอมรับความแตกต่างทางเชื้อชาติ
และมกี ารผสมผสานวัฒนธรรมจีน มาเลย์ และตะวันตก

(5) ขอ้ มลู ทางเศรษฐกจิ

• สินค้าน�าเข้าส�าคัญ : เครอื่ งจกั รกล ชนิ้ สว่ นอปุ กรณอ์ เิ ลก็ ทรอนกิ ส์ ไฟฟา้ นา�้ มนั ดบิ
เคมภี ณั ฑ์ ผลติ ภณั ฑอ์ าหาร

• สินคา้ ส่งออกสา� คญั : เคร่ืองจักรกล เครอื่ งใช้ไฟฟา้ เคมีภัณฑ์ เส้ือผา้
• ตลาดน�าเขา้ ทส่ี า� คญั : ประเทศมาเลเซยี สหรฐั อเมรกิ า ฮอ่ งกง จนี ญปี่ นุ่ ไตห้ วนั ไทย
• ตลาดสง่ ออกที่ส�าคญั : ประเทศจนี ฮอ่ งกง มาเลเซีย อนิ โดนเี ซยี ไทย

๑8๔ สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวัฒนธรรม

9) สาธารณรัฐสงั คมนิยมเวยี ดนาม : Socialist
Republic of Vietnam
(๑) ข้อมลู พ้นื ฐาน
พน้ื ที่ ๓๓๑,๖๙๐ ตารางกิโลเมตร
ประชากร ๙๗.๓ ล้านคน (พ.ศ. ๒๕๖๒) u ธงชาตปิ ระเทศเวยี ดนาม

เมอื งหลวง กรุงฮานอย
ภาษาราชการ เวียดนาม
ศาสนา พทุ ธ (๗๐%) คริสต์ (๑๕%) อน่ื ๆ (๓%)
สกลุ เงนิ ดอง
บริษัท สรา งสรรคส ่ือเพ่อื การเรยี นรู (สสร.) จาํ กดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

(๒) ประวัตศิ าสตร์ของประเทศ

เวียดนามแต่เดิมเป็นอาณาจักรนามเวียต เคยอยู่ใต้การปกครองของจีนมานาน
ถงึ ๑,๐๐๐ ปี ตงั้ แต่ พ.ศ. ๔๓๒ ถงึ พ.ศ. ๑๔๘๒ ทา� ใหไ้ ด้รับอทิ ธิพลจากจีนมามาก จนกระทั่ง
สามารถรวมประเทศเวยี ดนามไดใ้ น พ.ศ. ๒๓๔๕ หลงั จากนน้ั กต็ กเปน็ เมอื งขนึ้ ของฝรงั่ เศส
และถกู รวมเขา้ กบั เขมรและลาวเปน็ สหพนั ธอ์ นิ โดจนี หลงั สงครามโลกครง้ั ท่ี ๒ มกี ารจดั ตง้ั
ขบวนการคอมมิวนิสต์เวียตมินห์และท�าสงครามกับฝร่ังเศส จนฝรั่งเศสพ่ายแพ้ ท�าให้
ได้รบั เอกราชใน พ.ศ. ๒๔๙๗

(๓) ระบอบการปกครอง

ระบอบสงั คมนยิ ม ปกครองโดยมพี รรคคอมมวิ นสิ ตเ์ วยี ดนาม ซง่ึ เปน็ พรรคการเมอื ง
เพยี งพรรคเดยี วของประเทศ

(๔) ลกั ษณะสงั คม บรษิ ัท สรา งสรรคสือ่ เพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด
วิถีชีวิต สังคม และวัฒนธรรมของชาวเวียดนามได้รับอิทธิพลมาจากประเทศจีน.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU(SSR.)CO.,LTD
และฝรั่งเศส ท�าให้มีการผสมผสานระหว่างวัฒนธรรมจีนและฝรั่งเศส เช่น การแต่งกาย
ลักษณะภาษา และอาคารบ้านเรือน

(5) ขอ้ มลู ทางเศรษฐกจิ

• สินคา้ นา� เข้าสา� คญั : วตั ถดุ บิ วสั ดสุ งิ่ ทอ เครอ่ื งหนงั เครอื่ งจกั ร ผลติ ภณั ฑป์ โิ ตรเลยี ม
• สินคา้ ส่งออกสา� คญั : นา�้ มันดบิ เสอื้ ผา้ และส่ิงทอ อาหารทะเล ยางพารา ขา้ ว กาแฟ

รองเทา้
• ตลาดน�าเขา้ ทสี่ �าคัญ : ประเทศสิงคโปร์ ญีป่ นุ่ ไต้หวนั เกาหลใี ต้ จนี
• ตลาดสง่ ออกทสี่ �าคญั : ประเทศญ่ีปนุ่ สหรัฐอเมรกิ า จีน สหภาพยุโรป

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑85

ศาสนา และวัฒนธรรม

๑0) สาธารณรัฐประชาธิปไตยติมอร์-เลสเต :
Democratic Republic of Timor-Leste
(๑) ข้อมูลพน้ื ฐาน
พนื้ ท่ี ๑๔.๖๐๙ ตารางกิโลเมตร
ประชากร ๑.๓ ลา้ นคน (พ.ศ. ๒๕๖๒)
เมอื งหลวง กรงุ ดลิ ี u ธงชาตปิ ระเทศตมิ อร-์ เลสเต
ภาษาราชการ
ศาสนา โปรตุเกสและเตตมุ
ครสิ ตน์ กิ ายโรมันคาทอลกิ (๙๑.๔%)
ครสิ ตน์ ิกายโปรเตสแตนต์ (๒.๖%) อสิ ลาม (๑.๗%)
สกลุ เงิน ดอลลารส์ หรัฐ
บรษิ ัท สรางสรรคส่ือเพื่อการเรียนรู (สสร.) จํากัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

(๒) ประวัตศิ าสตร์ของประเทศ

ชาวโปรตเุ กสไดเ้ ขา้ มาตง้ั ถน่ิ ฐานในเกาะตมิ อรป์ ี พ.ศ. ๒๐๑๖ ดว้ ยเหตผุ ลทางการคา้
จากนน้ั ดนิ แดนตมิ อรต์ กอยภู่ ายใตก้ ารปกครองของโปรตเุ กส ชาวพน้ื เมอื งเกดิ ความไมพ่ อใจ
นา� ไปสกู่ ารตอ่ ตา้ นเปน็ เวลานาน จนกองทพั ญปี่ นุ่ เขา้ มาปกครองตมิ อรใ์ นสมยั สงครามโลก
ครงั้ ที่ ๒ หลงั สงครามโลกโปรตเุ กสพยายามกลบั มามอี ทิ ธพิ ลอกี ครง้ั แตโ่ ปรตเุ กสโดนขบั ไล่
จนโปรตเุ กสมอบเอกราชใหต้ มิ อรต์ ะวนั ออก แตอ่ นิ โดนเี ซยี ไดเ้ ขา้ ยดึ ครองในปี พ.ศ. ๒๕๒๑
ตอ่ มาชาวตมิ อรต์ ะวนั ออกไดต้ อ่ ตา้ นเรยี กรอ้ งเอกราชจากอนิ โดนเี ซยี จนมกี ารลงประชามติ
เปน็ เอกราชในปี พ.ศ. ๒๕๔๒

(๓) ระบอบการปกครอง

ระบอบประชาธปิ ไตย มีประธานาธิบดีเปน็ ประมขุ และมีนายกรัฐมนตรีเปน็ หวั หน้า
ฝา่ ยบรหิ าร

(๔) ลักษณะสงั คม บรษิ ัท สรางสรรคส่ือเพอ่ื การเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ประชากรในตมิ อร-์ เลสเตสว่ นใหญเ่ ปน็ ชาวตมิ อร์ อนิ โดนเี ซยี ดา้ นวถิ ชี วี ติ สงั คม และ
วัฒนธรรมไดร้ ับอิทธิพลมาจากโปรตุเกส เช่น การใช้ภาษาและการนับถอื ศาสนาครสิ ต์

(5) ข้อมูลทางเศรษฐกิจ

• สินคา้ นา� เข้าส�าคัญ : นา�้ มนั เชอื้ เพลงิ รถยนตแ์ ละชนิ้ สว่ น เครอื่ งจกั รกลและอปุ กรณ์
ไฟฟา้ ธญั พชื เครอ่ื งดม่ื สง่ิ ทอ เหลก็ กลา้ พลาสตกิ กระดาษ

• สนิ คา้ สง่ ออกส�าคญั : กาแฟ ถวั่ เทียน อะลมู ิเนยี ม
• ตลาดน�าเข้าทส่ี า� คัญ : ประเทศอนิ โดนเี ซยี สงิ คโปร์ จนี เวยี ดนาม มาเลเซยี ออสเตรเลยี ไทย
• ตลาดสง่ ออกที่ส�าคญั : ประเทศสหรัฐอเมรกิ า เยอรมนี เบลเยียม ออสเตรเลยี ญี่ปนุ่

เกาหลใี ต้ อนิ โดนีเซีย จนี

๑86 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวฒั นธรรม

๒ ความเหมอื นและความแตกตา่ งระหว่างไทย
กับประเทศเพ่ือนบ้าน
ประเทศไทยและประเทศเพอื่ นบ้านมีท่ตี ้งั อย่ใู กลเ้ คียงกัน ทา� ใหม้ ลี กั ษณะ

หลายอย่างท่ีมีความคล้ายคลึงกันท้ังด้านภาษา ศาสนา และการปกครอง
โดยสามารถจ�าแนกได้ดงั นี้

๒.๑ ภาษา บริษทั สรา งสรรคส ่อื เพื่อการเรียนรู (สสร.) จาํ กดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ประเทศไทยและประเทศเพ่ือนบ้านมีการใชภ้ าษาราชการ ดงั นี้

ประเทศ ภาษาไทย ภาษาราชการ
ประเทศไทย
ประเทศบรไู นดารุสซาลาม ภาษามาเลย์
ประเทศกัมพชู า
ประเทศอินโดนีเซีย ภาษาเขมร
ประเทศลาว
ประเทศมาเลเซยี ภาษาบาฮาซาอนิ โดนีเซยี
ประเทศเมยี นมา
ประเทศฟิลปิ ปนิ ส์ ภาษาลาว
ประเทศสิงคโปร์
ประเทศเวยี ดนาม ภาษามาเลย์ ภาษาอังกฤษ
ประเทศตมิ อร-์ เลสเต
ภาษาพม่าบรษิ ทั สรางสรรคส อื่ เพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จํากัด
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ภาษาตากาล็อก ภาษาอังกฤษ

ภาษาองั กฤษ ภาษาจนี กลาง ภาษามลายู ภาษาทมฬิ

ภาษาเวียดนาม

ภาษาโปรตเุ กส ภาษาเตตุม

แต่ละประเทศได้ก�าหนดภาษาราชการเพื่อใช้ในการส่ือสารของประชาชน
ภายในประเทศ บางประเทศมภี าษาทค่ี ลา้ ยคลึงกนั ทั้งดา้ นการออกเสยี ง วิธกี าร
เขียน และวิธีการใช้ ตวั อยา่ งประเทศทมี่ ีภาษาท่คี ล้ายคลึงกนั เช่น

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑87

ศาสนา และวัฒนธรรม

• ภาษาไทยและภาษาลาวมีความคลา้ ยคลึงกนั
• ภาษามาเลย์ท่ีใช้ในประเทศมาเลเซียและประเทศบรูไนและอินโดนีเซีย
มคี วามคลา้ ยคลงึ กนั
ลักษณะภาษาตามประเทศที่กล่าวข้างต้นมีลักษณะที่คล้ายคลึงกัน แต่มี
การปรบั เปลย่ี นตามยคุ สมยั ลกั ษณะสงั คมและวฒั นธรรมภายในประเทศนน้ั ๆ ภาษา
ท่ีใชใ้ นแตล่ ะประเทศจึงมเี อกลกั ษณแ์ ตกต่างกัน

๒.๒ ศาสนา

บริษทั สรา งสรรคสอ่ื เพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จํากัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

u วฒั นธรรมทน่ี บั ถอื ศาสนาอสิ ลาม พระพทุ ธศาสนา และศาสนาครสิ ต์ ทเ่ี ปน็ ศาสนาหลกั ในอาเซยี น

ทม่ี า : https://www.iam-tour.com/country_info/malaysia-culture-religion/ ,
https://palanla.com/index.php?op=abroadLocation-detail&id=238

ประเทศเพอ่ื นบา้ นของไทยมีความหลากหลายทางด้านศาสนา ขึ้นอยู่กับ
วฒั นธรรมทปี่ ระเทศตนเองไดร้ บั มาตงั้ แต่อดีต แบง่ ออกเป็น ๓ ศาสนาหลกั ดงั นี้
๑) พระพทุ ธศาสนา กลมุ่ ประเทศทปี่ ระชาชนสว่ นใหญน่ บั ถอื พระพทุ ธศาสนา
จะมีรูปแบบวัฒนธรรมท่ีได้รับมาจากประเทศอินเดียและจีนเป็นหลัก ได้แก่
กมั พชู า ไทย ลาว เมยี นมา
บรษิ ัท สรา งสรรคส ือ่ เพื่อการเรยี นรู (สสร.) จํากัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

๒) ศาสนาอสิ ลาม กลมุ่ ประเทศทปี่ ระชาชนสว่ นใหญน่ บั ถอื ศาสนาอสิ ลาม
มีรูปแบบการด�ารงชีวิตตามวัฒนธรรมอิสลามที่ได้รับมาจากเอเชียกลางและ
อินเดีย ไดแ้ ก่ มาเลเซีย อนิ โดนเี ซีย และบรูไน
๓) ศาสนาคริสต์ กลุ่มประเทศที่ประชาชนส่วนใหญ่นับถือศาสนาคริสต์
จะไดร้ บั อทิ ธิพลมาจากชาตติ ะวนั ตก ไดแ้ ก่ ฟิลปิ ปนิ สแ์ ละติมอร-์ เลสเต
ส่วนประเทศเวียดนามไม่มีศาสนาประจ�าชาติ แต่ส่วนใหญ่นับถือ
พระพุทธศาสนา รองลงมาเปน็ คริสต์ อสิ ลาม และไม่นับถอื ศาสนา
ส่วนประเทศสิงคโปร์ไม่มีศาสนาประจ�าชาติ แต่ด้วยความหลากหลาย
ทางเชอ้ื ชาติ ทา� ใหป้ ระเทศสิงคโปร์มีศาสนาหลากหลายมากท่ีสุด

๑88 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวัฒนธรรม

ศาสนา ประเทศเพอื่ นบ้าน
พระพุทธศาสนา กมั พูชา ไทย ลาว เมียนมา

ศาสนาอสิ ลาม มาเลเซยี อินโดนีเซยี และบรูไน

ศาสนาคริสต์ ฟิลิปปินส์และติมอร-์ เลสเต

๒.๓ ระบอบการปกครอง
บริษัท สรางสรรคสอ่ื เพื่อการเรียนรู (สสร.) จาํ กดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
ระบอบการปกครองในภูมภิ าคเอเชียตะวนั ออกเฉียงใต้ ไดร้ บั อิทธพิ ลจาก

ชาติตะวันตกที่เข้ามามีบทบาททางการเมือง เป็นผลท�าให้ระบอบการปกครอง
ในปัจจบุ ันมีความหลากหลาย ดังนี้

๑) ระบอบประชาธปิ ไตย ประเทศทใ่ี ชร้ ะบอบดงั กลา่ วไดร้ บั อทิ ธพิ ลมาจาก
ชาตติ ะวนั ตกทน่ี ยิ มระบอบการปกครองแบบประชาธปิ ไตยเปน็ หลกั ไดแ้ ก่ กมั พชู า
ไทย อินโดนเี ซยี เมียนมา มาเลเซยี ฟลิ ปิ ปนิ ส์ สงิ คโปร์ และติมอร-์ เลสเต

๒) ระบอบสังคมนิยม ประเทศที่ใช้ระบอบดังกล่าวซึ่งมีพรรคการเมือง
เพยี งพรรคเดียวเปน็ รัฐบาล และดแู ลการปกครองในดา้ นตา่ ง ๆ แบบเบ็ดเสรจ็
ไดแ้ ก่ ลาวและเวียดนาม

๓) ระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ โดยประเทศท่ีใช้ระบอบดังกล่าว
มีการยึดรูปแบบการปกครองแบบกษัตริย์เป็นประมุข และมีอ�านาจสิทธิขาดบรษิ ทั สรา งสรรคส ่ือเพ่ือการเรียนรู (สสร.) จํากดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ในการบรหิ ารประเทศ ได้แก่ บรูไน

ระบอบการปกครอง ประเทศเพ่อื นบ้าน
ประชาธิปไตย กัมพชู า ไทย อนิ โดนเี ซีย เมยี นมา มาเลเซยี
ฟิลปิ ปินส์ สิงคโปร์ และตมิ อร-์ เลสเต
สังคมนิยม
สมบรู ณาญาสิทธิราชย์ ลาวและเวียดนาม

บรูไน

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑89

ศาสนา และวัฒนธรรม

๓ ความเปน็ มาและความสมั พนั ธข์ องประเทศกลมุ่ อาเซยี น
การรวมกลุ่มอาเซียนมีวัตถุประสงค์ คือ การรวมกลุ่มความร่วมมือทาง
เศรษฐกจิ การพฒั นาสงั คมและวฒั นธรรมภายในกลมุ่ ประเทศสมาชกิ ธา� รงรกั ษา
สันติภาพและความมั่นคง และเป็นการเปิดโอกาสให้คลายข้อพิพาทระหว่าง
ประเทศสมาชกิ อยา่ งสนั ติ โดยมคี วามเปน็ มาและความสมั พนั ธใ์ นดา้ นตา่ งๆ ดงั นี้

๓.๑ ความเปน็ มาของกลุ่มอาเซยี นบรษิ ัท สรา งสรรคสอื่ เพื่อการเรียนรู (สสร.) จํากัด
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ในวันท่ี ๘ สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๑๐ ไดม้ กี ลมุ่
ประเทศ ๕ ประเทศ คือ ไทย มาเลเซยี อนิ โดนีเซยี
ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์ ได้เข้ามาร่วมกันลงนาม
ปฏญิ ญากรุงเทพ (The Bangkok Declaration)
ซง่ึ ผู้แทนทง้ั ๕ ประเทศ ประกอบด้วย
u ผนู้ า� แตล่ ะประเทศรว่ มกนั ลงนาม
๑) นายอาดัม มาลิก (รัฐมนตรีว่าการ ปฏญิ ญากรงุ เทพ ณ วงั สราญรมย์

กระทรวงการตา่ งประเทศ ประเทศอนิ โดนีเซยี )
๒) นายตนุ อับดุลราชัก บินฮุสเซน (รองนายกรัฐมนตรี รัฐมนตรีว่าการ
กระทรวงกลาโหมและรฐั มนตรวี า่ การกระทรวงพฒั นาการแหง่ ชาติ ประเทศมาเลเซยี )
๓) นายนาซโิ ซ รามอส (รฐั มนตรวี า่ การกระทรวงการตา่ งประเทศ ประเทศ
ฟลิ ิปปนิ ส)์
บรษิ ทั สรางสรรคสอื่ เพอื่ การเรยี นรู (สสร.) จํากัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

๔) นายเอส ราชารตั นมั (รฐั มนตรวี า่ การกระทรวงการตา่ งประเทศ ประเทศ
สงิ คโปร)์
๕) พนั เอก (พเิ ศษ) ถนดั คอมนั ตร์ (รฐั มนตรวี า่ การกระทรวงการตา่ งประเทศ
ประเทศไทย)
เพอ่ื รว่ มกนั กอ่ ตงั้ สมาคมประชาชาตแิ หง่ เอเชยี ตะวนั ออกเฉยี งใต้ (Association
of Southeast Asian National หรอื ASEAN) ตอ่ มามปี ระเทศตา่ งๆ ในภมู ภิ าค
เข้าร่วมเพ่มิ เติม ได้แก่ บรูไนดารุสซาลาม (เป็นสมาชกิ วันท่ี ๗ มกราคม ๒๕๒๗)
เวยี ดนาม (เปน็ สมาชกิ วนั ท่ี ๒๘ กรกฎาคม ๒๕๓๘) ลาวและเมยี นมา (เปน็ สมาชกิ

๑90 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวัฒนธรรม

วนั ท่ี ๒๓ กรกฎาคม ๒๕๔๐) และกัมพชู า (เป็นสมาชิกวันที่ ๓๐ เมษายน ๒๕๔๒)
ตามลา� ดบั ทา� ให้อาเซียนมีสมาชกิ ครบ ๑๐ ประเทศในภมู ภิ าคเอเชยี ตะวันออก
เฉียงใต้
ส�านักงานเลขานุการอาเซียน
ตง้ั อยทู่ กี่ รงุ จาการต์ า ประเทศอนิ โดนเี ซยี
โดยมนี ายลิ้ม จอ็ ก ออย (Lim Jock
Hoi) สัญชาติบรูไน เป็นเลขาธิการ
อาเซียนคนปจั จบุ นั มีวาระในการด�ารงบริษัท สรางสรรคส่ือเพื่อการเรียนรู (สสร.) จาํ กดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
ตา� แหนง่ ๕ ปี (๑ มกราคม พ.ศ. ๒๕๖๑ - u สา� นกั งานเลขานกุ ารอาเซยี น ทก่ี รงุ จาการต์ า
๓๑ ธนั วาคม พ.ศ. ๒๕๖๕) ประเทศอนิ โดนเี ซยี

เสน้ เวลา (Timeline) ประเทศการก่อตงั้ และเขา้ รว่ มสมาชกิ อาเซยี น

เขา้ ร่วม เขา้ รว่ ม เข้าร่วม
พ.ศ. ๒5๓8 พ.ศ. ๒5๔0 พ.ศ. ๒5๔๒
•กัมพชู า
กลมุ่ ประเทศ เข้ารว่ ม
ก่อตง้ั พ.ศ. ๒5๒7

พ.ศ. ๒5๑0 •ลาวบริษทั สรา งสรรคส่อื เพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จาํ กดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

•เวียดนาม •เมียนมา

•บรูไน

•ไทย
•สิงคโปร์
•ฟิลิปปินส์
•มาเลเซยี
•อินโดนเี ซยี

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑9๑

ศาสนา และวฒั นธรรม

๑๒หน่วยการเรียนรทู้ ่ี ลกั ษณะทางกายภาพ
ของประเทศไทย

มาตรฐานการเรียนรแู้ ละตวั ชี้วดั บริษัท สรา งสรรคส่ือเพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

สืบค้นและอธิบายข้อมูลลักษณะทาง .SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
กายภาพของประเทศไทย ด้วยแผนที่
รปู ถา่ ยทางอากาศ และภาพจากดาวเทยี ม
(มฐ. ส ๕.๑ ป.๖/๑)

สาระสา� คัญ

ลักษณะทางกายภาพของประเทศไทยในแต่ละภูมิภาคมีความแตกต่างกัน สามารถสืบค้น
และอธิบายได้โดยการใช้เคร่ืองมือทางภูมิศาสตร์ เช่น แผนท่ีชนิดต่างๆ รูปถ่ายทางอากาศ
และภาพจากดาวเทียม

บรษิ ทั สรา งสรรคส อ่ื เพื่อการเรียนรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

แผนผงั สาระการเรยี นรู้

๑๒

ภมู ปิ ระเทศ ภมู อิ ากาศ

ลกั ษณะทางกายภาพ
ของประเทศไทย

๓

ทรพั ยากรธรรมชาติ

นกั เรียนคดิ วา่ พน้ื ที่ที่สามารถปลกู ขา้ ว
ได้มลี ักษณะทางกายภาพแบบใด

บริษัท สรา งสรรคส่อื เพอ่ื การเรยี นรู (สสร.) จํากดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ลกั ษณะทางกายภาพของประเทศไทย ประกอบดว้ ยลกั ษณะภมู ปิ ระเทศ
ภูมิอากาศ และทรัพยากรธรรมชาติ สามารถค้นคว้าและอธิบายได้ด้วย
เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ประเภทต่างๆ เช่น แผนที่ รูปถ่ายทางอากาศ และ

๑ภาพจากดาวเทียม
ภมู ปิ ระเทศ
ภูมิประเทศ หมายถึง ลักษณะของแผ่นดินที่มีลักษณะสูงต่�า เป็นภูเขา

ท่ีราบสูง ท่ีราบ แม่น�้า หนอง บึง เราสามารถศึกษาลักษณะภูมิประเทศของ
ประเทศไทยไดจ้ ากแผนทภี่ มู ปิ ระเทศ รปู ถา่ ยทางอากาศ และภาพจากดาวเทยี ม
ทา� ให้เห็นลักษณะภมู ิประเทศจริงของประเทศไทย

บรษิ ทั สรา งสรรคส่ือเพ่อื การเรียนรู (สสร.) จํากดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

๑98 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖ u ภาพจากดาวเทยี มเข่ือนวชิราลงกรณ

ศาสนา และวัฒนธรรม

แผนท่ีแสดงลกั ษณะภมู ิประเทศของประเทศไทย

98°ตอ. 102°ตอ. 106°ตอ.
20°น.
20°น.

บริษัท สรา งสรรคส ือ่ เพื่อการเรียนรู (สสร.) จํากัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

16°น. 16°น.

12°น. 12°น.

8°น. บรษิ ัท สรางสรรคสื่อเพอื่ การเรียนรู (สสร.) จาํ กดั 1200 8°น.
98°ตอ. 600
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD 400
100
102°ตอ. 50

20
50
100
ลึกกวา่ 100

106°ตอ.

ประเทศไทยมีลักษณะภูมิประเทศส่วนใหญ่เป็นที่ราบ บางพื้นที่มีทิวเขา
ทอดตวั จากเหนือจดใต้ และมพี ้นื ที่ตดิ ทะเลทางตอนใต้ของประเทศ ภมู ปิ ระเทศ
ของไทยแบง่ ตามภมู ภิ าคได้ ๖ ภาค ดังน้ี

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๑99

ศาสนา และวฒั นธรรม

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ่ี

๑๓ ภยั พิบัติในประเทศไทย

มาตรฐานการเรยี นรแู้ ละตัวช้ีวดั บรษิ ทั สรา งสรรคส ื่อเพื่อการเรียนรู (สสร.) จาํ กดั

อธิบายความสัมพันธ์ระหว่าง .SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
ลักษณะทางกายภาพกับภัยพิบัติใน
ประเทศไทยเพ่ือเตรียมพร้อมรับมือ
ภยั พบิ ตั ิ (มฐ. ส ๕.๑ ป.๖/๒)

สาระสา� คัญ

ลกั ษณะทางกายภาพในภูมิภาคต่าง ๆ ของประเทศไทยมคี วามแตกตา่ งกัน ซง่ึ มีความสัมพันธ์
กบั ภยั พบิ ตั ใิ นประเทศไทย และภยั พบิ ตั เิ หลา่ นน้ั สง่ ผลตอ่ การดา� รงชวี ติ ของประชากร การเตรยี มพรอ้ ม
รับมอื ภัยพบิ ัติจะชว่ ยใหป้ รบั ตัวอยรู่ ่วมกบั ธรรมชาติได้อย่างยงั่ ยืน

๑ บรษิ ทั สรางสรรคส ื่อเพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด ๒

อทุ กภยั แผนผงั สาระการเรยี นรู้.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD แผน่ ดนิ ไหว

๖ ภัยพิบัติ ๓
ในประเทศไทย
ดนิ ถลม่ และ วาตภยั
โคลนถลม่
๔
๕
สนึ ามิ
ภยั แลง้

นกั เรียนคดิ ว่า ภยั พิบตั ิ
ในประเทศไทย
มอี ะไรบา้ ง

บรษิ ัท สรางสรรคส่ือเพื่อการเรยี นรู (สสร.) จํากดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ภยั พบิ ตั ิ คอื ภยั ทก่ี อ่ ใหเ้ กดิ ความเสยี หายตอ่ ชวี ติ ทรพั ยส์ นิ และทรพั ยากร
สง่ ผลกระทบตอ่ วิถชี วี ติ ของประชากร เศรษฐกจิ และสงั คม ซงึ่ ภัยพบิ ตั ทิ พ่ี บใน

๑ประเทศไทย มดี งั น้ี
อทุ กภยั
อทุ กภยั คือ ภัยพิบัติท่ีเกิดจาก
น้�าท่ีไหลเอ่อท่วมพื้นท่ีประกอบอาชีพ
และทอี่ ยอู่ าศยั กอ่ ใหเ้ กดิ ความเสยี หาย
ต่อชีวิตและทรัพย์สิน ในประเทศไทย บริษทั สรางสรรคส่ือเพ่ือการเรียนรู (สสร.) จาํ กดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
มักเกิดในชว่ งฤดูฝน u อทุ กภยั ป ี พ.ศ. ๒๕๕๔ สรา้ งความเสยี หายบรเิ วณ
ประตรู ะบายนา้� บางโฉมศรี จังหวดั สงิ หบ์ รุ ี

ท่มี า : www.ilovetogo.com

สาเหตุ
๑) เกดิ พายฝุ นหรือมีฝนตกหนกั ในพน้ื ท่เี ปน็ เวลานาน
๒) เกิดจากน้�าทไี่ หลบ่าจากภูมปิ ระเทศแบบภูเขาหรอื ทิวเขาลงสูพ่ ้ืนท่ีราบ
๓) มพี นื้ ทอ่ี ยใู่ นบรเิ วณทรี่ าบใกลแ้ หลง่ นา�้ เชน่ พน้ื ทร่ี าบลมุ่ แมน่ า�้ และพน้ื ท่ี
นา้� ทะเลหนนุ จากชายฝงั่ ทะเลซ่ึงมีลักษณะเปน็ ที่ราบทีน่ �้าท่วมถงึ ไดง้ า่ ย

๒๑๖ สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวัฒนธรรม

๑.๑ ความสัมพันธ์ระหว่างลักษณะทางกายภาพกับอุทกภัยใน
ประเทศไทย
ลกั ษณะทางกายภาพทม่ี คี วามเสย่ี งตอ่ การเกดิ อทุ กภยั ในประเทศไทยมาก
ท่ีสุด คือ พื้นท่ีที่มีลักษณะเป็นที่ราบลุ่มแม่น้�าและชายฝั่งทะเล เช่น ภาคกลาง
และภาคใต้
ประเทศไทยประสบอทุ กภยั ทกุ ป ี เนอื่ งจากมบี รเิ วณทตี่ ง้ั อยใู่ นพนื้ ทรี่ าบลมุ่
แม่น�้าและอยู่ในเขตลมมรสุมท�าให้มีฝนตกปริมาณมาก ใน พ.ศ. ๒๕๕๔
ประเทศไทยประสบอุทกภยั ครั้งรุนแรบงรษิ ัททสรา ่ีสงสรรุดคส อ่ื เใพ่อื นการเรรียนรอู (สสบร.) จ าํ กดั๗๐ ปี เน่ืองจากประเทศไทย
ไ ด ้ รั บ อิ ท ธิ พ ล โ ด ย ต ร ง จ า ก พ า ยุ ห มุ น.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
เ ข ต ร ้ อ น ท่ี เ ค ล่ื อ น ตั ว ม า จ า ก ท า ง
ทะเลจีนใต้ ท�าให้มีปริมาณน�้าฝน
ท่ีสะสมจ�านวนมากและสร้างความ
เสียหายให้แก่บริเวณพื้นที่ภาคเหนือ
และภาคกลาง ประชาชนเสียชีวิต
กวา่ ๘๐๐ คน บา้ นเรอื น พนื้ ทก่ี ารเกษตร
และนิคมอุตสาหกรรมได้รับความ
เสยี หายอยา่ งหนัก u ภาพสถานการณอ์ ทุ กภัย
บริเวณจังหวัดชัยนาท พ.ศ. ๒๕๕๔

๑.๒ การเตรยี มพรอ้ มรบั มืออทุ กภัย

บริษทั สรา งสรรคส ือ่ เพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จํากดั

๑) จดั ของใช้จา� เป็น เช่น น�า้ ส.SRAะNGSอANSUาEPHดUAKA RNยRIANาRUU (SSไR.)ฟCO.,LTฉD ายหรือเทยี นไข และอาหาร
ท่ีเกบ็ ไว้ได้นาน เกบ็ ไวบ้ นท่สี ูง
๒) ติดตามรายงานพยากรณ์อากาศและ
ข่าวสาร จากกรมอุตุนิยมวทิ ยาและศนู ย์เตือนภัย
พิบตั อิ ยู่เสมอ
๓) เมอื่ เกดิ อทุ กภยั ใหห้ ลบขนึ้ ทส่ี งู ทา� ตาม
คา� แนะนา� ของเจ้าหน้าที่
๔) สรา้ งแนวกระสอบทราย ปอ้ งกนั นา�้ ไมใ่ ห้
ไหลทว่ มพนื้ ที่ u การทา� แนวกน้ั นา้� ดว้ ยกระสอบทราย

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๒๑7

ศาสนา และวัฒนธรรม

หน่วยการเรยี นรทู้ ่ี

สงิ่ แวดลอ้ มกบั กจิ กรรมทางเศรษฐกจิ

๑๔ และสงั คมในประเทศไทย

มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชีว้ ดั บริษทั สรางสรรคสือ่ เพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จาํ กดั

๑. วิเคราะห์ปฏิสัมพันธ์ระหว่าง .SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
ส่ิงแวดล้อมทางกายภาพกับลักษณะ
กิจกรรมทางเศรษฐกิจและสังคมใน
ประเทศไทย (มฐ. ส ๕.๒ ป.๖/๑)

๒. วิเคราะห์การเปลี่ยนแปลง
ทางกายภาพของประเทศไทยในอดีต
กับปัจจุบัน และผลที่เกิดข้ึนจากการ
เปลี่ยนแปลง (มฐ. ส ๕.๒ ป.๖/๒)

สาระส�าคญั

ภูมิประเทศ ภูมิอากาศ และทรัพยากรธรรมชาติส่งผลต่อกิจกรรมทางเศรษฐกิจและสังคม
ในประเทศไทย ขณะเดียวกันเศรษฐกิจและสังคมในประเทศไทย ก็ส่งผลให้เกิดการเปล่ียนแปลง
สิ่งแวดล้อมทางกายภาพของประเทศไทยที่เกิดข้ึนเองตามธรรมชาติ หรือจากกิจกรรมของมนุษย์
ซ่ึงการเปลย่ี นแปลงส่งผลต่อทางเศรษฐกิจและสังคม

บริษทั สรา งสรรคสอื่ เพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

๑ แผนผงั สาระการเรยี นรู้ ๒.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ปฏสิ ัมพนั ธ์ของส่งิ แวดลอ้ ม ส่ิงแวดล้อมกับ การเปลยี่ นแปลงและ
ทางกายภาพ กิจกรรมทาง ผลกระทบทางกายภาพ
เศรษฐกิจและสังคม ที่มีผลตอ่ กิจกรรมทาง
กับลกั ษณะกิจกรรม ในประเทศไทย
ทางเศรษฐกิจและสงั คม เศรษฐกิจและสงั คม
ของประเทศไทย
ในประเทศไทย

นักเรียนคดิ ว่า ชุมชนในภาพ
นา่ จะมลี กั ษณะกจิ กรรมทาง
เศรษฐกจิ และสังคมเปน็ อยา่ งไร

บรษิ ทั สรา งสรรคส่อื เพ่อื การเรยี นรู (สสร.) จํากัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

๑ กปจิฏกิสรมั รพมันทธาข์งเอศงรสษง่ิ ฐแกวิจดแลลอ้ ะมสทงั าคงมกใานยปภราะพเทกศบั ไลทกั ยษณะ

ลกั ษณะกจิ กรรมทางเศรษฐกจิ และสงั คม เชน่ ดา้ นประชากร ดา้ นเศรษฐกจิ
ด้านสังคมและวัฒนธรรม ในประเทศไทยมีความแตกต่างกันตามลักษณะ
สง่ิ แวดลอ้ มทางกายภาพในแตล่ ะพน้ื ที่ ดังนี้

บรษิ ัท สรา งสรรคสอื่ เพอื่ การเรียนรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

๒๒8 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวัฒนธรรม

๒) การประกอบอาชีพ

ภาคเหนอื เภฉาียคงตเหะวนันือออก
บริเวณแอ่ง บริเวณที่ราบสูง
ท่ีราบและที่ราบ มคี วามแหง้ แลง้ เพราะ
เชงิ เขา เปน็ พน้ื ท่ี พื้นที่เป็นดินทราย
ท่ี มี ค ว า ม อุ ด ม ประชากรในพ้ืนท่ีจึง
สมบรู ณเ์ หมาะแกก่ ารทา� เกษตรกรรม อตุ สาหกรรม นิยมประกอบอาชีพ
ขนาดย่อมและขนาดใหญ่ งานไม้และเครื่องปั้น เกษตรกรรมท่ีต้องการน้�าน้อย เช่น ข้าวนาปี อ้อย
ดินเผา มนั สา� ปะหลงั และนยิ มเลี้ยงสัตว์ เช่น โค กระบอื
บรเิ วณภเู ขา มที รพั ยากรแรห่ ลากหลาย ทส่ี า� คญั บริเวณที่มีฝนตกชุกบรษิ ัท สรางสรรคส่อื เพอ่ื การเรยี นรู (สสร.) จํากดั ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
คือ แร่ดีบุก ถ่านหิน แร่รัตนชาติ แร่ทังสเตน ตอนบนนยิ มประกอบอาชีพเพาะปลูกยางพารา.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
แรแ่ มงกานสี อุตสาหกรรมในภาคท่ีส�าคัญ คือ อุตสาหกรรม
บรเิ วณทมี่ อี ากาศเยน็ นยิ มปลกู พชื เมอื งหนาว แปรรปู ผลผลติ ทางการเกษตร เชน่ ปอ ออ้ ย มนั สา� ปะหลงั
เช่น ใบชา กาแฟ ล้ินจ่ี กระเทียม หัวหอม และ
สตรอว์เบอรร์ ี ซงึ่ เปน็ พืชเศรษฐกจิ หลักของภาค
ภาคกลาง
บรเิ วณทร่ี าบลมุ่ แมน่ า้� นยิ ม
ภาคตะวนั ตก ประกอบอาชีพเกษตรกรรม
เช่น อ้อย ข้าวโพด พืชสวน
บรเิ วณเทือกเขา สว่ นใหญเ่ ปน็ ภูเขาสลับกบั
หุบเขาที่ค่อนข้างชันและแคบกว่าหุบเขาของ พืชไร่ และขา้ วนาปรัง
ภาคเหนอื อาชพี ท่ีส�าคญั คอื การท�าเหมืองแร่ บริเวณที่มีความเจริญทาง
เชน่ สงั กะสี เหล็ก และแร่รตั นชาติ เศรษฐกิจมาก ท�าให้มีการ
บริเวณท่ีราบ นิยม ประกอบอาชีพท่ีหลากหลาย เช่น พาณิชยกรรม ธุรกิจบริการ
ประกอบอาชพี เกษตรกรรม อตุ สาหกรรม มกี ารตง้ั นคิ มอตุ สาหกรรมจา� นวนมากภายในภาค
เช่น ข้าว มันส�าปะหลัง อตุ สาหกรรมในภาคทส่ี า� คญั คอื อตุ สาหกรรมผลติ ชนิ้ สว่ น
อ้อย และเล้ยี งสตั ว์ เช่น อิเล็กทรอนิกส์ อุตสาหกรรมแปรรูปผลผลิตทางการเกษตร
กุ้งก้ามกราม หมู ไก่ และประมง เชน่ น้�าปลา กะปิ อาหารแห้ง และอาหารแชแ่ ข็ง
และโค
อตุ สาหกรรมในภาค
ทส่ี า� คญั คอื อตุ สาหกรรมแปรรปู ผลผลติ ทางการ บรษิ ัท สรา งสรรคส อื่ เพ่อื การเรียนรู (สสร.) จาํ กดั ภาคใต้

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

เกษตร เชน่ นมววั สบั ปะรด อ้อย ข้าวโพด และ บ ริ เ ว ณ
ประมง ซงึ่ มีทง้ั ประมงน�้าเค็มและน้า� กรอ่ ย เทือกเขายาว
เหนือจดใต้ มี
ฝนตกชกุ ตลอด
ภาคตะวันออก ทงั้ ปีทา� ใหม้ กี าร
บริเวณตอนบนของภาค ประกอบอาชีพเกษตรกรรม เช่น ยางพารา
เป็นที่ราบลุ่มแม่น�้า ประชากร ปาลม์ นา้� มนั ทเุ รยี น มงั คดุ กาแฟเปน็ จา� นวน
ในพื้นท่ีจึงนิยมประกอบอาชีพ มาก
เกษตรกรรม เช่น ขา้ ว สับปะรด บริเวณชายฝั่งทะเล มีทิวทัศน์สวยงาม
ปาลม์ นา้� มัน ยางพารา ท�าให้มีการประกอบอาชีพประมง การ
บรเิ วณตอนลา่ งของภาคเปน็ ทร่ี าบชายฝง่ั ทะเล มเี กาะจา� นวนมาก ทอ่ งเที่ยวและบริการ
ประชากรในพื้นท่ีนิยมประกอบอาชีพประมง การท่องเที่ยวและบริการ อุตสาหกรรมท่ีส�าคัญของภาค คือ
พาณิชยกรรม อุตสาหกรรม ยังมีท่าเรือพาณิชย์ซึ่งมีความส�าคัญ อตุ สาหกรรมยางพารา ปาล์มน�า้ มัน อาหาร
ตอ่ ประเทศในการน�าเข้าและส่งออกสินค้า และพบแรเ่ ชอื้ เพลงิ ในทะเล ทะเลแช่แขง็ และอตุ สาหกรรมท่องเทย่ี ว
อ่าวไทยและแรร่ ตั นชาติในจันทบรุ ีและตราด

๒30 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวัฒนธรรม

3) สังคมและวัฒนธรรม

ภาคเหนอื

บรเิ วณท่ีเป็นเทือกเขาและทิวเขา มีพืน้ ที่ปา่
จ�านวนมาก เกิดวัฒนธรรมความเช่ือเกี่ยวกับ
ปา่ ภเู ขา และบรรพบรุ ษุ เชน่ ประเพณตี านกว๋ ยสลาก
จงั หวดั ลา� ปาง และประเพณีบวชปา่ จังหวดั พะเยา

ภาคตะวันตก ภาคตะวนั ออกเฉียงเหนอื

บรเิ วณเทอื กเขาและทวิ เขา มกี าร บริเวณที่มีความแห้งแล้ง เพราะเป็นบรษิ ทั สรางสรรคส ่ือเพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จํากดั
รวมตัวกันเป็นชนเผ่า มีประเพณี
กินข้าวห่อเรียกขวัญของชาวไทย .SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
กะเหรีย่ งในจงั หวดั เพชรบรุ ี
ดินทรายส่วนใหญ่ และมีฝนตกเป็นระยะ
เวลาสั้น ท�าให้เกิดวัฒนธรรมการขอฝน
ตามความเชอ่ื เชน่ ประเพณแี หน่ างแมวตาม
ทอ้ งถนิ่ ทว่ั ไป และประเพณบี ญุ บง้ั ไฟ จงั หวดั
ยโสธร

ภาคกลาง

บริเวณที่เป็นพื้นที่
ราบลมุ่ แมน่ า�้ กวา้ งขวาง
อาชพี ทส่ี า� คญั คอื เกษตร-
กรรม มปี ระเพณที ส่ี า� คญั
เชน่ ประเพณที า� ขวญั ขา้ ว
การบูชาแม่โพสพ และ
การลงแขกเกี่ยวขา้ ว

ภาคตะวนั ออก ภาคใต้บริษัท สรา งสรรคสื่อเพอ่ื การเรยี นรู (สสร.) จาํ กดั

บรเิ วณเปน็ พนื้ ทร่ี าบ การด�าเนินชีวิตมีความเก่ียวข้องกับแหล่งน้�า.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
ท่ี เ ก่ี ย ว ข ้ อ ง กั บ อ า ชี พ เกิดวัฒนธรรมที่มีความเก่ียวข้องกับแหล่งน้�า เช่น
เกษตรกรรม มีประเพณี ประเพณีชักพระ จงั หวัดสุราษฎร์ธานี และประเพณี
วิ่งควาย จังหวัดชลบุรี ลอยเรือ จงั หวดั สตูล
แ ล ะ ป ร ะ เ พ ณี ข้ึ น เ ข า
เผาข้าวหลาม จังหวัด
ฉะเชิงเทรา

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๒3๑

ศาสนา และวฒั นธรรม

หนว่ ยการเรยี นร้ทู ี่

การจดั การทรพั ยากรและสง่ิ แวดล้อม

๑๕ ในประเทศไทย

มาตรฐานการเรียนรแู้ ละตวั ชว้ี ัด บรษิ ัท สรา งสรรคสือ่ เพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จาํ กดั

นา� เสนอตวั อยา่ งทสี่ ะทอ้ นใหเ้ หน็ ผล .SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
จากการรกั ษาและทา� ลายทรพั ยากรและ
สิ่งแวดล้อมและเสนอแนวทางในการ
จดั การทย่ี ่งั ยืนในประเทศไทย
(มฐ. ส ๕.๒ ป.๖/๓)

สาระส�าคัญ

แนวทางการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและส่ิงแวดล้อมที่ยั่งยืนในประเทศไทยแตกต่างกันไป
ตามลกั ษณะทางกายภาพและการดา� เนินชีวติ ของประชากรในแต่ละพ้ืนที่ ซึ่งการจดั การสิ่งแวดลอ้ ม
อยา่ งยง่ั ยืนในประเทศไทยเป็นหน้าทีข่ องคนไทยทกุ คน

บริษัท สรา งสรรคส อ่ื เพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จํากดั

แผนผงั สาระการเรยี นรู้.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

๑ การจัดการทรัพยากร ๒
และส่ิงแวดล้อม
การรักษาและ ในประเทศไทย แนวทางการจดั การ
ท�าลายทรัพยากรและ ทรัพยากรและสิง่ แวดล้อม
ส่ิงแวดลอ้ มในประเทศไทย
อยา่ งย่ังยนื

ตวั อยา่ งท่ีสะทอ้ นให้เหน็ ผลจากการ
ไมร่ ักษาทรัพยากรและท�าลาย

สิ่งแวดล้อมในประเทศไทยมีอะไรบา้ ง

บริษัท สรา งสรรคส ือ่ เพื่อการเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

การจดั การทรพั ยากรและสงิ่ แวดลอ้ ม คอื การดา� เนนิ งานอยา่ งมปี ระสทิ ธภิ าพ
ทงั้ การจดั หา การใชท้ รพั ยากรอยา่ งรคู้ ณุ คา่ และประหยดั การเกบ็ รกั ษา การสงวน

๑เพ่ือใหม้ ีพอต่อการใชง้ าน และสง่ ผลอยา่ งยง่ั ยืน
การรักษาและท�าลายทรัพยากรและสิ่งแวดล้อม
ในประเทศไทย

มนุษย์มีปฏิสัมพันธ์และพึ่งพาอาศัยทรัพยากรและส่ิงแวดล้อมตั้งแต่อดีต
เพราะทรัพยากรและส่ิงแวดล้อมเป็นบริษสทั สร่วา งสรนรคส อื่ทเพ่ือก่ีเารอเรียนื้อรู (สสปร.) จรํากัดะโยชน์ในทุกๆ ด้าน ขณะที่
มนุษย์ได้พึ่งพาอาศัยประโยชน์และเป็นช่วงเว.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU(SSR.)ลาCO.,LTD เดียวกับที่สร้างผลกระทบ
เน่อื งจากจ�านวนประชากรเพิ่มขนึ้ อย่างรวดเรว็ ในขณะทีท่ รพั ยากรเป็นสงิ่ ทม่ี อี ยู่
อยา่ งจา� กดั ประกอบกบั การใชอ้ ยา่ งไมร่ คู้ ณุ คา่ ขาดการวางแผนและจดั การอยา่ ง
เปน็ ระบบ จงึ สง่ ผลใหเ้ กดิ ปญั หาความไมเ่ พยี งพอ และเกดิ ปญั หาความเสอื่ มโทรม
ของทรัพยากรและสิ่งแวดลอ้ ม

เมื่อมนุษย์ใช้ประโยชน์จากทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมเพ่ือการพัฒนาใน
ดา้ นตา่ งๆ อยา่ งตอ่ เนอื่ ง ยอ่ มทา� ใหป้ รมิ าณการใชม้ มี ากขนึ้ อยา่ งตอ่ เนอื่ งเชน่ เดยี วกนั
ซงึ่ การบริโภคทรพั ยากรตา่ งๆ เชน่ ดนิ นา�้ ป่าไม้ แร่ รวมทงั้ ทรัพยากรอ่นื ๆ

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๒4๑

ศาสนา และวฒั นธรรม

การรักษาและท�าลายทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมในประเทศไทยส่งผล

ทั้งเชิงบวกและเชิงลบที่เกิดจากการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรและส่ิงแวดล้อม

ของมนุษย์ที่มีความแตกต่างกัน รวมท้ังภัยจากการไม่รักษาทรัพยากรและการ

ท�าลายสิ่งแวดล้อม เพ่ือป้องกันไม่ให้เกิดผลเชิงลบ จึงต้องร่วมมือกันเพ่ือดูแล

รักษาสภาพแวดล้อมที่พร้อมสนับสนุนการพัฒนาประเทศได้ต่อไปอย่างย่ังยืน

ตัวอย่างการดูแลและส่งเสริมการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและส่ิงแวดล้อม

ของประเทศไทย ดังต่อไปน้ี บรษิ ทั สรางสรรคส่อื เพ่อื การเรียนรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

๑.๑ การจดั การทรัพยากรและส่ิงแวดล้อมอย่างยัง่ ยืน

๑) โครงการองค์การบริหารส่วนจังหวัดล�าปางร่วมรณรงค์ “ไม่เผาป่า

รักษาธรรมชาติ อากาศบริสุทธ์ิหยุดฝุ่นละออง” จากปัญหาไฟป่า หมอกควัน

และฝุ่นละออง PM 2.5 ท่เี กดิ ข้นึ ในพ้ืนทข่ี องจังหวัดล�าปางถือเป็นปญั หาส�าคญั

ท่ีส่งผลกระทบตอ่ เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ และผ้ปู ว่ ยโรคระบบทางเดนิ หายใจ ซ่งึ ถอื วา่

เปน็ ผทู้ ม่ี ภี มู คิ มุ้ กนั ตา่� จงึ ทา� ใหส้ ง่ ผลกระทบโดยตรงตอ่ สขุ ภาพ นอกจากนย้ี งั กอ่ ให้

เกิดปัญหาต่อการคมนาคมและขนส่ง เน่ืองจากหมอกควันและฝุ่นละอองบดบัง

ทัศนวิสัยในการจราจร รวมถงึ ผลกระทบต่อเศรษฐกจิ ในเชงิ ท่องเทย่ี ว

จากปัญหาท่ีกล่าวมาข้างต้นนั้นจะส่งผลให้เห็นชัดเจนและรุนแรงใน

ฤดูร้อนหรือช่วงอากาศแห้งแล้งของ บรษิ ัท สรา งสรรคส ่ือเพ่ือการเรยี นรู (สสร.) จาํ กดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ทกุ ๆ ปี และทางจงั หวดั ลา� ปางยงั มคี า่ ฝนุ่

PM 2.5 อยใู่ นเขตพื้นท่ที มี่ คี า่ ดัชนีเปน็

สีแดงและส้มในภาคเหนือ ซ่ึงแสดง

ให้เห็นว่า ประชาชนได้รับผลกระทบ

ต่อสุขภาพอย่างชัดเจน สังเกตได้จาก u ฝนุ่ ในจงั หวดั ล�าปาง

ท้องฟา้ ท่ีควนั ปกคลุมตลอดทั่วบรเิ วณ ทม่ี า : https://www.matichon.co.th/news-monitor/

news_1839988

๒4๒ สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวัฒนธรรม

กองอ�านวยการป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัดล�าปาง ได้ตั้งศูนย์
บัญชาการเหตุการณ์ป้องกันและแก้ไขปัญหาไฟป่าและหมอกควันจังหวัดลา� ปาง
พ.ศ. ๒๕๖๓ โดยการทา� งานและบรู ณาการรว่ มกนั กบั ทกุ ภาคสว่ นและองคก์ รปกครอง
ส่วนท้องถ่ิน โดยการประชาสัมพันธ์สร้างจิตส�านึกและแก้ไขปัญหาดังกล่าว
และลดการเพ่ิมปริมาณหมอกควันในอากาศ โดยการห้ามเผาขยะ เศษใบไม้
กิ่งไมต้ า่ งๆ

จังหวัดล�าปางได้ด�าเนินการประชาสัมพันธ์ในรูปแบบต่างๆ เช่น จัดท�า
ป้ายประชาสัมพนั ธร์ ณรงคง์ ดเวน้ การเผา ประชาสมั พนั ธ์ผ่านส่ือออนไลนต์ ่างๆบริษัท สรางสรรคสอื่ เพื่อการเรยี นรู (สสร.) จํากัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

และสื่อวิทยุ หอกระจายเสียงในเขตพ้ืนที่ต่างๆ ของจังหวัดและชุมชนเพื่อ
สง่ิ แวดลอ้ มทด่ี ขี นึ้ ซง่ึ ทา� ใหน้ กั ทอ่ งเทย่ี วกลบั มาเทยี่ วและสง่ ผลตอ่ ระบบเศรษฐกจิ
ทม่ี ั่นคง ในพืน้ ท่ีมีอากาศที่บรสิ ุทธ์ิ มที ้องฟา้ ทป่ี ลอดโปรง่ สบายตา ไมม่ ีอุปสรรค
ในการคมนาคม

๒) โครงการสร้างฝายชะลอนา้� ปลูกตน้ ไม้และสร้างโป่งซึ่งเปน็ อาหารสัตว์
ณ อทุ ยานแหง่ ชาตทิ บั ลาน อา� เภอนาดี จงั หวดั ปราจนี บรุ ี เนอ่ื งจากการเปลย่ี นแปลง
สภาวะภูมิอากาศที่ส่งผลต่อสิ่งแวดล้อมรวมถึงสิ่งมีชีวิตอื่นๆ ซ่ึงก่อให้เกิด
ปญั หาอทุ กภยั และปัญหาภัยแลง้ ท่ีเกดิ จากภยั ธรรมชาติ ท�าให้เกดิ ความเสียหาย
ต่อระบบนิเวศ และมแี นวโน้มทจี่ ะรนุ แรงมากขน้ึ ตลอดจนการบกุ รกุ ท�าลายป่า

บริษัท สรางสรรคส่อื เพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จาํ กัด

และพ้ืนท่ีต้นน�้าล�าธารซ่ึงเป็นอีกปัจจ.SRัยANGหSANSUลEPHUักAKARทNRIA่ีทNRUU�า(SSRล.)COา.,LTDยระบบนิเวศ ซึ่งจ�าเป็นต้อง

u ฝายชะลอน�า้ บรเิ วณอทุ ยานแหง่ ชาติทบั ลาน

ท่ีมา : http://www.siamyachiyo.com/sycsite/?p=2353

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๒43

ศาสนา และวฒั นธรรม

ฟื้นฟูพ้ืนท่ีต้นน�้าล�าธารและความหลากหลายทางชีวภาพเพื่อให้อุดมสมบูรณ์

ดังเดิม และบรรเทาปัญหาต่างๆ ท่ีเกิดขึ้น การสร้างฝายชะลอน�้าเป็นแนวทาง

พระราชด�าริทฤษฎีการพัฒนาและการฟื้นฟูป่าไม้โดยการใช้ทรัพยากรท่ีมีอยู่

ให้เกิดประโยชน์สูงสุด เพ่ือเป็นแนวทางในการจัดการทรัพยากรและจัดการ

พื้นที่ต้นน�้าล�าธาร ชะลอการไหลของน�้าในช่วงฤดูฝน สร้างข้ึนเพ่ือปิดก้ัน

ทางเดินของน้�าที่เป็นร่องน�้าไม่ให้กัดเซาะล�าห้วย อีกท้ังยังสามารถกักเก็บ

น�้าไว้ใช้ในช่วงฤดูแล้งและยังท�าให้
ผิวดินมีความชุ่มช้ืนอยู่ตลอดเวลา บริษัท สรางสรรคส ือ่ เพือ่ การเรียนรู (สสร.) จํากดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ข้อมูลข้างต้นเป็นโครงการจากบริษัท

สยามยาชโิ ยะ จา� กดั ทไ่ี ดจ้ ดั ทา� โครงการ

เพ่ือชุมชนและอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม

ร่วมกับอุทยานแห่งชาติทับลานเพ่ือ

สร้างจิตส�านึกและอนุรักษ์ทรัพยากร u กจิ กรรมอนรุ กั ษส์ งิ่ แวดลอ้ มของบรษิ ทั สยามยาชโิ ยะ
ธรรมชาติ ทีม่ า : http://www.siamyachiyo.com/
sycsite/?p=2353

๓) โครงการพ้ืนที่ป่าชุมชนเขาซับแกงไก่อันเนื่องมาจากพระราชด�าริ
อา� เภอลา� สนธิ จงั หวดั ลพบรุ ี ในอดตี เขาซบั แกงไกเ่ ปน็ ทวิ เขาทมี่ คี วามอดุ มสมบรู ณ์
ดว้ ยทรพั ยากรปา่ ไมแ้ ละสตั วป์ ่า เปน็ แหลง่ ต้นน�้าของแมน่ �้าปา่ สกั ตอนล่าง
เมื่อความเจริญเข้ามาสู่พ้ืนท่ี บริษทั สรางสรรคสือ่ เพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จาํ กัด
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
ท�าให้ปา่ ชมุ ชนเขาซบั แกงไก่ มกี ารสรา้ ง
ถนน บ้านเรือน ท�าพื้นท่ีเกษตรกรรม
สภาพป่าถูกท�าลายจนมีสภาพเป็นเขา
หวั โลน้ สัตว์ป่าอพยพย้ายถ่ินและตาย
เป็นจ�านวนมาก เนื่องจากการบุกรุก
ของประชากรในพนื้ ท่ี ขาดความตระหนกั
ถงึ ความสา� คญั ของทรพั ยากรธรรมชาติ u โครงการพน้ื ทป่ี า่ ชมุ ชนเขาซบั แกงไก่ จงั หวดั ลพบรุ ี

ทม่ี า : http://www.rdpb.go.th/th/Projects

๒44 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวัฒนธรรม

ตอ่ มามกี ารจดั ตง้ั กลมุ่ เพอ่ื ดแู ลรกั ษาปา่ ชมุ ชน และไดร้ บั การอนมุ ตั จิ ากกรม
ป่าไม้ให้เป็นป่าชุมชนอย่างเป็นทางการ เน่ืองจากพื้นที่ป่าชุมชนตั้งอยู่ระหว่าง
จงั หวดั ลพบรุ แี ละสระบรุ ี ทา� ใหก้ ารดแู ลรกั ษาพนื้ ทปี่ า่ เปน็ ไปดว้ ยความยากลา� บาก
เพราะมีบุคคลภายนอกพ้ืนท่ีลักลอบเข้าไปตัดไม้และล่าสัตว์ในเวลากลางคืน
ประชากรท่ีอยู่ภายในพ้ืนที่และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจึงจัดท�ารายงานทูลเกล้าฯ
ถวายพระบาทสมเดจ็ พระมหาภมู พิ ลอดลุ ยเดชมหาราช บรมนาถบพติ ร พระองค์
จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ รับโครงการพื้นที่ป่าชุมชนเขาซับแกงไก่ไว้เป็น
โครงการอันเน่อื งมาจากพระราชด�าริบริษัท สรางสรรคส อื่ เพือ่ การเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

u กิจกรรมดแู ลรกั ษาป่าชมุ ชนเขาซับแกงไก่ จงั หวัดลพบรุ ี

ทม่ี า : http://www.rdpb.go.th/th/Projects/โครงการทสี่ า� คญั -c38/โครงการพน้ื ท่ีปา่ ชมุ ชนเขาซบั แกงไก่-
อนั เนอ่ื งมาจากพ-v7354

โครงการพนื้ ที่ชุมชนเขาซับแกงไก่อันเน่ืองมาจากพระราชด�าริ ไดร้ ับความ
ร่วมมือจากทุกภาคส่วน โดยร่วมกันในลักษณะที่ต่างฝ่ายต่างได้รับประโยชน์
และไมส่ ง่ ผลเสยี ตอ่ สว่ นรวม จากสภาพปา่ เสอื่ มโทรมในอดตี ปจั จบุ นั ปา่ ชมุ ชนเขาบริษัท สรา งสรรคส่อื เพื่อการเรียนรู (สสร.) จํากัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ซับแกงไก่ได้ฟื้นคืนสู่สภาพความอุดมสมบูรณ์ มีสัตว์หลากหลายชนิดมาอาศัย
อยู่ ตลอดจนพนั ธไ์ุ มห้ ายาก เปน็ ศนู ยก์ ารเรยี นรดู้ า้ นปา่ ในระดบั ชมุ ชนและอา� เภอ
และเปน็ แหลง่ ทอ่ งเทยี่ วเชงิ นเิ วศแหง่ ใหมข่ องจงั หวดั ลพบรุ ี โครงการอนรุ กั ษแ์ ละ
ฟน้ื ฟปู า่ เขาซบั แกงไกอ่ นั เนอ่ื งมาจากพระราชดา� ริ เปน็ แบบอยา่ งทด่ี ใี นการจดั การ
ปา่ โดยชมุ ชน ทา� ใหเ้ กดิ กระบวนการมสี ว่ นรว่ ม เกดิ ความรกั และหวงแหนทรพั ยากร
และส่ิงแวดล้อมในท้องถ่ิน ร่วมกันอนุรักษ์ฟื้นฟูทรัพยากรป่าไม้และสัตว์ป่า
สรา้ งเครอื ขา่ ยในการอนุรักษป์ า่ ตน้ น�า้ อีกทง้ั ยงั เปน็ ตน้ แบบในการดแู ลรักษาป่า
ที่ยงั่ ยืน

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๒45

ศาสนา และวัฒนธรรม

u เจ้าหน้าทีแ่ ละหนว่ ยงานทเี่ กีย่ วข้องร่วมกันลงพื้นทสี่ �ารวจป่าชมุ ชนเขาซับแกงไก่

ท่มี า : http://www.rdpb.go.th/th/Projects/โครงการท่ีส�าคัญ-c38/โครงการพ้นื ทปี่ ่าชุมชนเขาซบั แกงไก-่
อนั เนือ่ งมาจากพ-v7354

บรษิ ัท สรา งสรรคส ื่อเพ่อื การเรียนรู (สสร.) จํากดั

๒ แนวทางการจดั การทรพั ยากรและสง่ิ แวดลอ้ มอยา่ งยง่ั ยนื.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU(SSR.)CO.,LTD
การจัดการทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมอย่างย่ังยืน เป็นการด�าเนินงาน
ต่อทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมอย่างมีประสิทธิภาพโดยมีจิตส�านึก ทั้งการจัดหา
การใช้ การท�านุบ�ารุง และการสงวนรักษา รวมท้ังการวางแผนงาน กระบวนการ
จดั การกจิ กรรมและการใชท้ รพั ยากรอยา่ งคมุ้ คา่ สามารถเออื้ ประโยชนแ์ กม่ นษุ ย์
ได้อย่างไม่ขาดแคลน หรือไม่เกิดปัญหาใดๆ และบรรลุเป้าหมายทางเศรษฐกิจ
สังคม และคุณภาพส่งิ แวดล้อม

๒.๑ การจดั การทรัพยากรและสิ่งแวดลอ้ มอยา่ งย่ังยืน

การจดั การทรัพยากรและสิง่ แวดล้อมอย่างยัง่ ยืน มแี นวปฏบิ ตั ิดงั นี้

๑) ใช้ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมอย่างฉลาด สมเหตุสมผลบรษิ ทั สรา งสรรคส อ่ื เพ่ือการเรียนรู (สสร.) จํากดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ใช้อยา่ งประหยัด คุ้มคา่ ตามความจา� เป็น
๒) วางแผนการใช้ทรัพยากรทุกชนิดในปริมาณท่ีส่งผลเสียต่อส่ิงแวดล้อม

นอ้ ยทส่ี ดุ และวางแผนใหอ้ ยใู่ นชว่ งเวลาทรี่ ะบบนเิ วศสามารถผลติ มาทดแทนและ
ฟื้นตัวกลบั สสู่ ภาพเดมิ ได้

๓) หากจ�าเป็นต้องมีการปล่อยของเสียหรือมลพิษออกสู่สิ่งแวดล้อม
ต้องควบคุมใหอ้ ย่ใู นระดับทีร่ ะบบนิเวศสามารถดูดซบั และทา� ลายของเสียนน้ั ได้

๔) ปลูกฝังจิตส�านึกความรู้สึกรักและภูมิใจในท้องถิ่น ชุมชน เพ่ือ
ช่วยกันรักษาทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมในชุมชน สังคม รวมไปถึงประเทศชาติ

๒46 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวัฒนธรรม

สร้างความรู้ ความเข้าใจถึงข้อดีในการรักษาทรัพยากรและส่ิงแวดล้อม
สรา้ งความตระหนกั และปลูกฝงั คา่ นยิ มท่เี หมาะสม

๕) ร่วมกันฟื้นฟูสภาพแวดล้อมในท้องถิ่นที่เส่ือมโทรมให้ดีข้ึน เช่น
โครงการปลกู ป่าทดแทน โครงการปลกู ป่าชายเลน ลดการใช้น�้าบาดาล รวมท้ัง
ปรับปรุง ซ่อมแซมสิ่งที่เสื่อมโทรมให้คืนสภาพก่อนน�าไปใช้ เพ่ือให้ระบบ
ส่ิงแวดล้อมดีข้ึน การคัดแยกขยะต้ังแต่ต้นทาง และการร่วมกันจัดการขยะ
ในชุมชน

๖) มุ่งเน้นความเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม โดยการพัฒนาทุกๆ ด้านบรษิ ทั สรางสรรคสอ่ื เพ่ือการเรียนรู (สสร.) จาํ กดั
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ใหส้ อดคลอ้ งกบั ระบบนเิ วศทอี่ ยบู่ นหลกั การพงึ่ พาอาศยั ซง่ึ กนั และกนั และดา� รงอยู่
ไดอ้ ยา่ งยงั่ ยนื เพอื่ คงความอดุ มสมบรู ณ์ เชน่ การปลกู พชื ทเ่ี หมาะกบั สภาพแวดลอ้ ม
และชนดิ ของดนิ

๒.๒ การใชก้ ระบวนการทางภมู ศิ าสตรช์ ว่ ยจดั การทรพั ยากรและสง่ิ แวดลอ้ ม

การใช้กระบวนการทางภูมิศาสตร์ ประกอบด้วย

๑) การตง้ั ค�าถามเชิงภูมิศาสตร์
๒) การรวบรวมข้อมลู
๓) การจัดการข้อมูล
๔) การวเิ คราะหข์ อ้ มลู
บริษัท สรา งสรรคส่ือเพือ่ การเรียนรู (สสร.) จํากดั

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

๕) การสรุปเพอื่ ตอบค�าถาม

เราสามารถใช้กระบวนการทางภูมิศาสตร์ในการจัดการทรัพยากรและ
ส่ิงแวดล้อมในประเทศไทย โดยต้ังค�าถามเชิงภูมิศาสตร์ท่ีเกี่ยวข้องกับปัญหา
ทรพั ยากรและสง่ิ แวดลอ้ ม เชน่ ปญั หาสง่ิ แวดลอ้ มในประเทศไทยทคี่ วรแกป้ ญั หา
อยา่ งเรง่ ดว่ นมอี ะไรบา้ ง และมแี นวทางการจดั การอยา่ งไร จากนนั้ รวบรวมขอ้ มลู
จัดการข้อมูล วิเคราะหป์ ญั หาดงั กล่าว เพอื่ หาแนวทางการจดั การทรัพยากรและ
ส่ิงแวดล้อมอยา่ งย่งั ยืนที่เหมาะสมตอ่ ไป

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.๖ ๒47

ศาสนา และวฒั นธรรม

สรปุ

ทรพั ยากรธรรมชาตทิ งั้ ดนิ นา�้ แร่ ปา่ ไม้ และสตั วป์ า่ ลว้ นมคี วามสา� คญั กบั ประชากร
ในการน�าไปใช้ประโยชน์เพ่ือการด�ารงชีวิต ด้านเศรษฐกิจและสังคม ความอุดมสมบูรณ์
ของทรัพยากรและสิ่งแวดล้อม หากมนุษย์รู้จักใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าและเหมาะสม
จะสง่ ผลเชงิ บวก หากมนษุ ยใ์ ชท้ รพั ยากรฟมุ่ เฟอื ยและทา� ลายสง่ิ แวดลอ้ มจะเกดิ ผลเชงิ ลบ
เราจึงควรร่วมกันหาแนวทางการจัดการทรัพยากรและส่ิงแวดล้อมอย่างย่ังยืน โดยมี
จิตสา� นกึ รู้คณุ ค่าเพอ่ื ใหม้ ที รพั ยากรใชอ้ ยา่ งยง่ั ยนืบริษัท สรางสรรคสอ่ื เพ่อื การเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

กิจกรรมกำรเรยี นรู้เชงิ รกุ

๑. ใหน้ กั เรยี นแบง่ กลมุ่ ๔ กลมุ่ ทา� กจิ กรรมโดยรว่ มกนั คน้ ควา้ ขอ้ มลู จากการใชเ้ ทคโนโลยี
สารสนเทศต่างๆ รวบรวมข้อมูล ระดมความคิดร่วมกันในเรื่องปัญหาด้านทรัพยากร
และสง่ิ แวดล้อมท่พี บในประเทศไทย แลว้ น�าเสนอหนา้ ช้ันเรียน

๒. ให้นกั เรยี นแบง่ กลุ่ม ๔ กลุ่ม (ตามขอ้ ๑) ร่วมกันระดมความคดิ เพ่อื น�าเสนอแนวทาง
ในการจัดการทรพั ยากรและสงิ่ แวดลอ้ มตามท่ีก�าหนดไวใ้ นขอ้ ๑ อยา่ งยง่ั ยนื

บรษิ ัท สรางสรรคสื่อเพื่อการเรยี นรู (สสร.) จํากัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

ค�ำถำมพัฒนำผ้เู รยี น

๑. ตวั อยา่ งทส่ี ะทอ้ นใหเ้ หน็ ผลจากการรกั ษาทรพั ยากรและทา� ลายสงิ่ แวดลอ้ มในประเทศไทย
มอี ะไรบา้ ง

๒. ในชุมชนของนักเรียนมีทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมท่ีมีปัญหาอะไรบ้าง และมีแนวทาง
แกป้ ัญหาไดอ้ ยา่ งไร

๒48 สั ง ค ม ศึ กษ า ป.๖

ศาสนา และวฒั นธรรม

บรรณานกุ รม

กนก จนั ทรา. การรเู้ รื่องภูมศิ าสตร์ ถอดบทเรียนประสบการณ์การจดั การเรียนรูภ้ ูมิศาสตร์. กรุงเทพมหานคร: ส�านกั พิมพ์
จฬุ าลงกรณ์มหาวทิ ยาลยั , ๒๕๖๑.
กรมการศาสนา. กระทรวงวฒั นธรรม. คู่มือการปฏิบัตศิ าสนพิธ.ี พมิ พค์ รัง้ ท่ี ๓. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพช์ มุ นุมสหกรณก์ ารเกษตร
แหง่ ประเทศไทย, ๒๕๕๒.
ศาสนพธิ แี ละมารยาทไทย. กรุงเทพมหานคร: โรงพมิ พ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๖๐.
กรมทรพั ยากรธรณ.ี ธรณวี ิทยาประเทศไทย. กรงุ เทพมหานคร: กรมทรัพยากรธรณ,ี ๒๕๔๔.
กวี วรกวนิ . ภูมิศาสตรก์ ายภาพประเทศไทย. กรุงเทพมหานคร: บริษัทพัฒนาคุณภาพวชิ าการ (พว.) จ�ากดั , ๒๕๕๖.
โครงการตา� ราวทิ ยาศาสตรแ์ ละคณติ ศาสตรม์ ลู นธิ ิ สอวน.. ภมู ศิ าสตรม์ นษุ ย.์ พมิ พค์ รงั้ ท่ี ๒. กรงุ เทพมหานคร: ดา่ นสทุ ธาการพมิ พ,์ ๒๕๖๐.
ภมู ิศาสตรเ์ ทคนคิ . พิมพ์ครั้งที่ ๒. กรงุ เทพมหานคร: ด่านสทุ ธาการพมิ พ์, ๒๕๕๙.บรษิ ัท สรา งสรรคสื่อเพื่อการเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด
.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD
ภูมิศาสตรก์ ายภาพ. กรงุ เทพมหานคร: ดา่ นสทุ ธาการพิมพ,์ ๒๕๖๑.
จิรายุ อศิ รางกูร ณ อยุธยา. เศรษฐกจิ พอเพียงตามแนวพระราชด�าร.ิ วารสารอันเนือ่ งมาจากพระราชดา� ร,ิ ๔, ๒๗-๒๘. ๒๕๔๙.
ดนยั ไชยโยธา. ประวตั ิศาสตรแ์ ละวัฒนธรรมไทย. กรงุ เทพมหานคร: โอเดยี นสโตร์. ๒๕๕๐.
ประวตั ศิ าสตรไ์ ทย: ยุคกรุงธนบุรถี งึ กรุงรัตนโกสินทร.์ กรุงเทพมหานคร: โอเดยี นสโตร์, ๒๕๕๐.
ทองทพิ ภา วิรยิ ะพนั ธ์ุ. เศรษฐกิจพอเพยี ง ความพอเพยี งมวลรวมในประเทศ. กรุงเทพมหานคร: ดวงกมลสมัย, ๒๕๕๐.
ธดิ า สาระยา. อารยธรรมไทย. กรงุ เทพมหานคร: สา� นักพิมพเ์ มอื งโบราณ, ๒๕๕๒.
นนั ทวฒั น์ บรมานนั ท์. การปกครองส่วนทอ้ งถ่ิน. กรุงเทพมหานคร: วิญญชู น, ๒๕๕๒.
ประเวศ อินทองปาน. “การธ�ารงวฒั นธรรมไทยทม่ี ีรากฐานจากพระพทุธศาสนา”. วารสารมหาจุฬาวิชาการ. พระนครศรีอยุธยา:
โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวทิ ยาลัย, ๗๐-๘๕. ๒๕๕๙.
ศาสนาเชิงวิเคราะหแ์ ละเปรียบเทยี บ. กรงุ เทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาวทิ ยาลยั เกษตรศาสตร,์ ๒๕๖๑.
ปยิ ะดา วชิระวงศกร. การจดั การทรพั ยากรธรรมชาติ. กรงุ เทพมหานคร: ส�านักพมิ พจ์ ฬุ าลงกรณม์ หาวิทยาลัย, ๒๕๖๒.
พระธรรมธรี ราชมหามนุ ี (โชดก ญาณสทิ ธ)ิ . คา� บรรยายวปิ สั สนากรรมฐาน. พมิ พค์ รง้ั ท่ี ๓. กรงุ เทพมหานคร: ประยรู วงศพ์ รน้ิ ทต์ งิ้ , ๒๕๕๔.
พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบบั ประมวลธรรม. กรุงเทพมหานคร: เอส อาร์ พร้ินติง้ แมสโปรดกั ส์, ๒๕๔๓.
พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบบั ประมวลศัพท์. กรงุ เทพมหานคร: เอส อาร์ พรนิ้ ต้ิง แมสโปรดักส,์ ๒๕๔๓.
พิชาติ แกว้ พวง. สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ส�าหรบั ครูประถมศึกษา. กรุงเทพมหานคร: ศูนย์การเรยี นรู้และผลิตส่งิ พิมพ์
ระบบดิจิตอล มหาวทิ ยาลยั ราชภฏั พระนคร, ๒๕๕๗.
ภารดี มหาขนั ธ.์ การวจิ ยั เชิงประวัตศิ าสตร.์ ชลบุร:ี มหาวิทยาลยั บูรพา, ๒๕๕๓.
พน้ื ฐานอารยธรรมไทย. กรงุ เทพมหานคร: โอเดียนสโตร,์ ๒๕๕๒.บรษิ ัท สรางสรรคส่ือเพอ่ื การเรียนรู (สสร.) จาํ กัด
ราชบณั ฑิตยสถาน. พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.S.RศANG.SA๒NSU5EPH5UA4KARNเRฉIANลRUUมิ (SSพR.)รCOะ.,LTเDกยี รตพิ ระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อยหู่ ัวเน่อื งใน
โอกาสพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระเกียรติพระชนมพรรษา 7 รอบ 5 ธันวาคม ๒554. กรุงเทพมหานคร:
ราชบัณฑติ ยสถาน, ๒๕๕๖.
วันรกั ษ์ มิง่ มณนี าคิน. เศรษฐศาสตรเ์ บ้ืองตน้ ส�าหรับบคุ คลทว่ั ไป. กรงุ เทพมหานคร: มหาวทิ ยาลยั ธรรมศาสตร์ ๒๕๔๕.
วชิ ยั โถสวุ รรณจินดา. ภาษมี ูลค่าเพิ่ม. กรุงเทพมหานคร: ธรรมนิต,ิ ๒๕๓๑.
วนิ ยั วรี ะวฒั นานนท.์ สง่ิ แวดลอ้ มและการพฒั นา. นครปฐม: สถาบนั พฒั นาการสาธารณสขุ อาเซยี น, ๒๕๔๑.
วิโรจน์ เอย่ี มเจริญ. ภมู ศิ าสตรก์ ายภาพของประเทศไทย. กรงุ เทพมหานคร: สถาบันราชภัฏพระนคร, ๒๕๔๐.
ส�านักงานคณะกรรมการพิเศษเพ่ือประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชด�าริ. การประกวดตามปรัชญาของเศรษฐกิจ
พอเพยี ง ครัง้ ที่ ๒. กรงุ เทพมหานคร: อรณุ การพมิ พ์, ๒๕๕๕.
ปรัชญาช้ีถึงแนวทางการดา� รงชีวิตเศรษฐกิจพอเพยี ง. กรุงเทพมหานคร: ๒๕๕๗.
สา� นกั งานราชบณั ฑิตยสภา. สารานุกรมประวัติศาสตร์ประเทศเพอ่ื นบา้ นในอาเซยี น ฉบับราชบัณฑิตยสภา. กรุงเทพมหานคร:
อรณุ การพิมพ์, ๒๕๕๘.
ไทยศึกษา. กรุงเทพมหานคร: ส�านักพมิ พ์แห่งจฬุ าลงกรณ์มหาวิทยาลยั , ๒๕๖๑.
วา่ ดว้ ยประวตั ศิ าสตรไ์ ทย สมยั พระเจา้ กรงุ ธนบรุ .ี กรงุ เทพมหานคร: มหาวทิ ยาลยั ธนบรุ ,ี ๒๕๕๓.

สั ง ค ม ศึ ก ษ า ป.6 ๒49

ศาสนา และวัฒนธรรม

บริษทั สรางสรรคส ื่อเพอ่ื การเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD

บริษทั สรางสรรคส่ือเพอื่ การเรยี นรู (สสร.) จาํ กัด

.SRANGSANSUEPHUAKARNRIANRUU (SSR.) CO.,LTD