มาตรการปอ้ งกันการรบั สนิ บน ของโรงเรียนบ้านนาดีสรา้ งบง
***********************************
ดว้ ยการทุจรติ การรับสินบน หรอื การรับทรพั ย์สนิ หรือประโยชนอ์ ื่นใดของเจ้าหน้าทข่ี องรัฐ เป็น
รปู แบบหนึง่ ของการขดั กนั ระหวา่ งประโยชนส์ ่วนบคุ คลและประโยชนส์ ว่ นรวม และเป็นเรือ่ งท่เี ชอื่ มโยง
เกยี่ วเนือ่ งกับจรยิ ธรรมของเจ้าหนา้ ทขี่ องรฐั อนั เปน็ สาเหตุสาคัญทาใหเ้ กิดความเสยี หายตอ่ การบริหารงานและ
ภาพลักษณ์ขององค์กร
การรบั ทรพั ย์สนิ ของเจา้ หน้าทข่ี องรฐั ตามกฎหมายประกอบรฐั ธรรมนญู ว่าดว้ ยการปอ้ งกันและ
ปราบปรามการทจุ ริต ตามที่บัญญัติไวใ้ นมาตรา ๑๐๓ เจ้าหนา้ ท่ีของรฐั จะรับทรพั ย์สนิ ไดเ้ ม่ือการรับทรัพยส์ นิ
หรอื ประโยชน์อืน่ ใดน้นั ได้มกี ฎหมายหรือกฎ ข้อบังคับท่อี อกโดยอาศัยอานาจตามบทบัญญตั ิแหง่ กฎหมาย
อนญุ าตใหเ้ จา้ หน้าท่ีของรฐั รับได้ และการรบั ทรัพยส์ ินหรือประโยชน์อ่ืนใดโดยธรรมจรรยา ตามหลักเกณฑท์ ่ี
กาหนด ซง่ึ การรบั ทรัพยส์ ินในกรณนี อี้ าจจะเรียกวา่ “สนิ นา้ ใจ” ดังนั้น การรบั สินน้าใจ เจ้าหนา้ ที่ของรฐั
จะต้องปฏิบัตติ ามหลกั เกณฑท์ ี่คณะกรรมการ ป.ป.ช. กาหนดดว้ ย หากเจา้ หนา้ ที่ของรัฐละเลยหรอื ไมส่ ามารถ
แยกแยะได้วา่ การรบั ทรพั ยส์ ินนน้ั เปน็ เรื่องสนิ น้าใจหรือสนิ บนแล้ว จะทาให้เจา้ หน้าที่ผนู้ น้ั ปฏิบตั ผิ ิดกฎหมาย
และมโี ทษตอ่ เจ้าหนา้ ท่ขี องรัฐผูร้ บั ทรัพยส์ ินน้นั ดว้ ย แต่ถ้าเจา้ หนา้ ท่ขี องรฐั สามารถแยกแยะ หรือจาแนกใน
เร่อื งหลกั เกณฑ์ของการรบั ทรพั ย์สินไดแ้ ลว้ กจ็ ะสามารถปอ้ งกนั ไม่ให้มกี ารละเมิดประมวลจริยธรรม รวมถงึ
สามารถแกไ้ ขปญั หาเจ้าหนา้ ที่ของรฐั ในเรือ่ งผลประโยชน์ทับซอ้ นหรือการขดั กนั ระหว่างประโยชน์สว่ นบุคคล
และประโยชนส์ ว่ นรวม ตลอดจนปอ้ งกันการทจุ ริตของเจา้ หน้าท่ีของภาครฐั ได้
โรงเรียนบ้านนาดสี รา้ งบง จงึ ตระหนักและมีความมุง่ มน่ั ท่ีจะปฏิบตั ิงานใหโ้ ปร่งใส ยึดม่นั ในคณุ ธรรม
ปลอดจากการทจุ รติ ประพฤตมิ ิชอบ จึงได้จัดทามาตรการป้องกันการรบั สนิ บน เพ่อื เป็นแนวปฏบิ ตั ิในการ
ป้องกนั การรบั สินบน การใช้อานาจหนา้ ท่ีการเออ้ื ประโยชน์ตอ่ ตนเองหรอื ผู้อ่นื การแสวงหาผลประโยชน์
รว่ มกนั กบั องคก์ รธรุ กิจเอกชน การรับทรพั ย์สนิ หรอื ประโยชนอ์ ่ืนใดจากผอู้ ืน่ ท่ีเก่ียวเนอ่ื งเช่อื มโยงกบั การ
ขดั กันระหว่างประโยชน์ส่วนบคุ คลและประโยชน์ส่วนรวม และเป็นการสร้างความร้คู วามเข้าใจเกี่ยวกับการรบั
ทรัพย์สินหรือประโยชนอ์ ื่นใดโดยธรรมจรรยาของเจา้ หน้าที่ของรัฐให้ถูกตอ้ งตามทก่ี ฎหมาย กฎ หรือข้อบังคบั
ท่ีเกี่ยวขอ้ งกาหนด โดยใหพ้ นกั งานส่วนทอ้ งถ่นิ และลูกจ้าง ถอื ปฏิบัติในการรบั ทรัพยส์ นิ หรอื ประโยชน์อ่ืนใด
ของเจ้าหนา้ ทีข่ องรฐั ตามมาตรการป้องกนั การรับสินบน ดงั ตอ่ ไปนี้
แนวปฏิบัติในการปอ้ งกนั การรบั สนิ บน : กรณีรับทรัพยส์ นิ หรอื ประโยชนอ์ นื่ ใดโดยธรรมจรรยา
ของเจ้าหน้าที่
“การรับทรัพย์สนิ หรอื ประโยชน์อนื่ ใด โดยธรรมจรรยา” หมายความว่า การรับทรพั ยส์ ิน หรอื
ประโยชนอ์ ืน่ ใดจากญาติหรือจากบคุ คลทีใ่ ห้กนั ในโอกาสตา่ งๆ โดยปกติตามขนบธรรมเนียม ประเพณี หรือ
วฒั นธรรม หรือให้กันตามมารยาทที่ปฏิบตั กิ ันในสังคม
“ประโยชนอ์ นื่ ใด” หมายความวา่ สงิ่ ท่ีมูลคา่ ได้แก่ การลดราคา การรบั ความบันเทงิ การรบั บริการ
การรับการฝกึ อบรม หรือสิ่งอื่นใดในลกั ษณะเดยี วกันเจา้ หนา้ ท่ีจะรบั ทรัพยส์ ินหรอื ประโยชน์อนื่ ใดได้ต่อเมอื่ มี
กฎหมาย กฎ หรอื มีข้อบังคับ โดยอาศัยอานาจของกฎหมายใหร้ บั ได้ การรบั ทรัพย์สนิ หรอื ประโยชนอ์ นื่ ใด
นอกเหนือจากกฎหมาย กฎหรอื ขอ้ บงั คบั ข้างตน้ จงึ ต้องมาพิจารณาตามหลกั เกณฑก์ ารรบั ทรัพยส์ นิ โดย
ธรรมจรรยาของเจา้ หนา้ ที่ ของรฐั ตามประกาศคณะกรรมการปอ้ งกันและปราบปรามการทจุ ริตแห่งชาติ เรอ่ื ง
หลกั เกณฑก์ ารรับทรพั ย์สิน หรือประโยชนอ์ ่นื ใดโดยธรรมจรรยาของเจ้าหน้าทขี่ องรัฐ พ.ศ. ๒๕๔๓ ระเบียบ
สานกั นายกรัฐมนตรวี ่าด้วยการให้หรือรับของขวญั ของเจ้าหนา้ ที่ของรฐั พ.ศ. ๒๕๔๔
กลไกการส่งเสริมการปฏิบัตเิ พ่ือปอ้ งกนั การรับสนิ บน
๑. เสรมิ สร้างความรคู้ วามเขา้ ใจในเรอ่ื งผลประโยชนท์ บั ซอ้ นหรอื การขัดกันระหวา่ งประโยชน์
สว่ นบุคคลและประโยชนส์ ว่ นรวม และการรับทรัพย์สินหรอื ประโยชน์อืน่ ใดโดยธรรมจรรยาของเจา้ หนา้ ทขี่ อง
รัฐทถี่ ูกต้องตามกฎหมาย กฎ ระเบียบท่ีเกี่ยวขอ้ ง เพอ่ื ให้ข้าราชการและเจา้ หน้าที่สามารถแยกแยะประโยชน์
สว่ นตัวกับประโยชน์ส่วนรวม หรือความแตกตา่ งระหวา่ งสินนา้ ใจและสินบนได้ รวมถึงการแจ้งเตือนในกรณที ่ี
อาจเกดิ ความสุ่มเสย่ี งต่อการรบั ทรพั ย์สนิ หรือประโยชนอ์ ืน่ ใดท่ไี ม่เป็นไป ตามกฎ ระเบยี บ อาทิ ชว่ งเทศกาลปี
ใหม่ การดาเนินการรบั นกั เรยี น เปน็ ต้น
๒. สนบั สนุนส่งเสรมิ ใหเ้ จา้ หนา้ ที่ทกุ ระดับ เห็นความสาคญั และมีจติ สานกึ ในการตอ่ ต้านการ
ทจุ ริต คอรร์ ัปช่นั รวมทั้งจดั ใหม้ ีมาตรการควบคุมภายในเพ่ือป้องกันการทจุ ริต คอร์รัปชน่ั การให้หรือรบั สนิ บน
ในทุกรูปแบบ
๓. กากบั ดูแลให้การดาเนินการเบกิ จา่ ยคา่ ใช้จ่ายของหนว่ ยงานในสงั กัด เป็นไปตามกฎหมาย
กฎ ระเบยี บทเ่ี กย่ี วขอ้ ง โดยเครง่ ครัด
๔. แนวปฏิบตั ิในการรับทรพั ย์สนิ หรือประโยชนอ์ ื่นใดของเจา้ หน้าที่ของรัฐ ครอบคลุม การ
ปฏิบตั หิ น้าทีร่ าชการของเจา้ หนา้ ท่ีทุกระดับ ทุกกระบวนการอาทิ การสรรหาหรอื การคัดเลือกบุคลากร การ
เลื่อนตาแหนง่ การฝกึ อบรม การประเมินผลการปฏบิ ตั งิ าน การจัดซอ้ื จดั จ้าง การพจิ ารณาอนมุ ัติอนุญาต โดย
ผู้บังคับบญั ชาทกุ ระดับจะทาความเข้าใจกับผูใ้ ต้บังคับบัญชา เพอ่ื นาไปใช้ปฏบิ ตั ใิ นโครงการ กิจกรรม ทีอ่ ยู่ใน
ความรับผดิ ชอบ และควบคุมดูแลการปฏิบตั ใิ ห้เป็นไปอยา่ งมปี ระสทิ ธิภาพ สอดคล้องกับแนวปฏบิ ตั ิน้ี
๕. ให้ความเป็นธรรมและคมุ้ ครองเจา้ หน้าท่ีหรอื บุคคลอ่นื ใด ทแ่ี จ้งเบาะแสหรอื หลกั ฐาน
เรื่องการทุจริตคอร์รัปชั่น การรับ หรอื การให้สินบนในทุกรูปแบบ รวมถึงเจ้าหนา้ ท่ีท่ีปฏิเสธต่อการกระทา โดย
ใชม้ าตรการค้มุ ครองผู้ร้องเรยี น หรือผูท้ ่ีใหค้ วามร่วมมอื ในการแจ้งเบาะแสหรือพยานหลักฐานที่เกยี่ วข้อง
ตามทก่ี าหนดไวใ้ นกระบวนการจัดการขอ้ ร้องเรียน
๖. การฝา่ ฝืนไม่ปฏิบตั ติ ามระเบียบสานกั นายกรัฐมนตรวี ่าดว้ ยการใหห้ รอื รบั ของขวัญ ของ
เจา้ หนา้ ท่ีของรฐั พ.ศ. ๒๕๔๔ เจ้าหน้าทีข่ องรฐั ผู้น้ัน เป็นผกู้ ระทาความผดิ ทางวินยั ผบู้ ังคับบัญชาจะตอ้ ง
ดาเนินการทางวินยั เจา้ หน้าท่ีของรฐั ผูน้ ัน้
๗. เจา้ หน้าที่ของรัฐทไ่ี ดม้ ีการรับทรัพยส์ นิ หรอื ประโยชนอ์ น่ื ใด ทเ่ี ป็นการฝา่ ฝนื การรบั
ทรพั ย์สินฯ ตามพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าดว้ ยการปอ้ งกนั และปราบปรามการทุจริต มาตรา ๑๐๓
จะตอ้ งรบั โทษตามมาตรา ๑๒๒ มโี ทษจาคุกไม่เกินสามปี ปรบั ไม่เกนิ หกหมน่ื บาท หรอื ท้ังจาท้งั ปรับ ผู้ใดให้
ขอให้ หรอื รับวา่ จะให้ทรพั ย์สนิ หรอื ประโยชนอ์ ืน่ ใดแกเ่ จ้าหนา้ ทีข่ องรัฐฯ เพ่ือจงู ใจให้กระทาการ ไม่กระทาการ
หรอื ประวิงการกระทาอนั มิชอบดว้ ยหน้าท่ี มีโทษจาคกุ ไมเ่ กนิ ห้าปี ปรับไมเ่ กินหนึง่ แสนบาท หรือทั้งจาท้ังปรับ
ตามท่ีกาหนดไว้ในมาตรา ๑๒๓/๕ แห่งพระราชบัญญตั ปิ ระกอบรฐั ธรรมนูญ ว่าด้วยการปอ้ งกนั และ
ปราบปรามการทจุ ริต
๘. เจ้าหนา้ ที่ของรัฐรับทรพั ยส์ ินจากผู้ให้ทรพั ย์สนิ ทเ่ี กดิ จากการปฏิบัติหนา้ ท่ี ของเจา้ หน้าท่ี
ของรัฐ หรอื จากการใชอ้ านาจหนา้ ท่ีของเจ้าหน้าที่ของรัฐในการปฏิบตั ิหน้าท่ี และได้เรียก รบั ทรพั ย์สนิ จาก
การปฏบิ ตั หิ น้าที่น้ันๆ การรบั ทรัพยส์ นิ ในกรณีนีจ้ งึ เปน็ การเรยี กรับสินบนของเจ้าหน้าทร่ี ัฐ และเจา้ หนา้ ทีข่ อง
รัฐผนู้ ้ันจะมคี วามผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๑๔๙ มีโทษจาคุกตงั้ แตห่ า้ ปีถึงยี่สิบปี หรอื จาคกุ
ตลอดชวี ิตและปรับตั้งแต่สองพันบาทถึงส่ีหม่ืนบาท
๙. สอบทานแนวปฏิบัตแิ ละมาตรการดาเนนิ การอย่างสมา่ เสมอ เพอ่ื ให้สอดคล้องกบั การ
เปล่ยี นแปลงทางกฎหมาย และสภาวะทางสงั คมท่ีเปล่ียนแปลงไป