BUKU SKRAP SAINS
DIGITAL
E-BOOK
NAMA : PUTERI NUR ZULAIKHA BINTI MAHALI AMIN
SEKOLAH : SEKOLAH KEBANGSAAN DATO KELANA
DARJAH TAPAH, PERAK
: 6 IBNU SINA
GERHANA
PENGENALAN:
FENOMENA GERHANA IALAH KEJADIAN SEMULA JADI
YANG BERLAKU APABILA KESELURUHAN ATAU
SEBAHAGIAN DARIPADA CAHAYA MATAHARI TERLINDUNG
OLEH BULAN ATAU BUMI.
GERHANA TERBAHAGI KEPADA DUA IAITU GERHANA
MATAHARI DAN GERHANA BULAN.
GERHANA BULAN BERLAKU SEHINGGA TIGA KALI DALAM
SETAHUN. MANAKALA, GERHANA MATAHARI BERLAKU
SEKURANG- KURANGNYA DUA KALI DALAM SETAHUN.
1
GERHANA BULAN
GERHANA BULAN BERLAKU APABILA MATAHARI, BUMI
DAN BULAN BERADA DI DALAM SATU GARISAN LURUS.
BUMI AKAN MELINDUNGI BULAN DARIPADA TERKENA
CAHAYA MATAHARI. MATAHARI MERUPAKAN SUMBER
CAHAYA DALAM SISTEM SURIA. CAHAYA MATAHARI
BERGERAK DALAM GARIS LURUS DAN TIDAK DAPAT
MENEMBUSI OBJEK LEGAP SEPERTI BUMI.
BUMI BERADA DI ANTARA MATAHARI DAN BULAN SEMASA
GERHANA BULAN BERLAKU. MATAHARI, BULAN DAN BUMI
BERADA PADA SATU GARIS LURUS. GERHANA BULAN
BERLAKU PADA WAKTU MALAM APABILA BULAN BERADA
PADA FASA BULAN PURNAMA. BUMI MENGHALANG
CAHAYA MATAHARI DARIPADA SAMPAI KE BULAN.
BAYANG-BAYANG BUMI TERBENTUK DI PERMUKAAN
BULAN.
GERHANA BULAN BOLEH BERLAKU SEHINGGA TIGA KALI
DALAM SETAHUN. TEMPOH FENOMENA GERHANA BULAN
BIASANYA BERLAKU SEHINGGA BEBERAPA JAM.
2
GERHANA BULAN TERBAHAGI KEPADA :-
1) GERHANA BULAN PENUH
Keadaan ini berlaku di saat gerhana maksimum,
keseluruhan bulan masuk ke dalam bayangan umbra
bumi. Gerhana Bulan Penuh terjadi ketika kedudukan
matahari, bulan dan bumi berada pada kedudukan yang
lurus. Saat ini bulan akan terlihat gelap kerana cahaya
matahari masuk ke bulan dihalangi oleh bumi. Namun
keadaan bulan tidak sepenuhnya gelap, kerana
sebahagian cahaya masih mampu sampai ke
permukaan bumi oleh pantulan atmosfera bumi.
3
2) GERHANA BULAN SEPARA
Gerhana Bulan Separa terjadi ketika kedudukan
matahari, bumi dan bulan tidak pada satu garisan lurus
sehingga tidak seluruh bahagian bulan terhalang
daripada matahari oleh bumi. Sebahagian permukaan
bulan yang lain berada di daerah penumbra sehingga
masih ada sebahagian sinar matahari yang sampai
permukaan bulan. Sebahagian bulan pula berada di
bahagian umbra bumi yang terlindung daripada cahaya
matahari.
4
INI ADALAH KEJADIAN GERHANA BULAN DARIPADA MULA
HINGGA AKHIR.
5
GERHANA MATAHARI
GERHANA MATAHARI AKAN BERLAKU APABILA BULAN
MELINDUNGI BUMI DARIPADA CAHAYA MATAHARI SAMA
ADA SECARA KESELURUHAN ATAU SEBAHAGIANNYA. SAIZ
BULAN ADALAH LEBIH KECIL DARIPADA MATAHARI, MAKA
BAYANG – BAYANG BULAN YANG TERBENTUK ADALAH
KECIL DAN TIDAK CUKUP BESAR UNTUK MENUTUPI
KESELURUHAN BUMI.
CAHAYA MATAHARI BERGERAK DALAM GARIS LURUS DAN
TIDAK DAPAT MENEMBUSI OBJEK LEGAP SEPERTI BULAN.
GERHANA MATAHARI BOLEH DILIHAT DI KAWASAN
BAYANG- BAYANG BULAN PADA WAKTU SIANG SAHAJA.
GERHANA MATAHARI HANYA BOLEH BERLAKU APABILA
BULAN BERADA PADA FASA ANAK BULAN. BULAN BERADA
DI ANTARA MATAHARI DAN BUMI SEMASA BERLAKUNYA
GERHANA MATAHARI. MATAHARI, BULAN DAN BUMI
BERADA PADA SATU GARIS LURUS. BULAN MENGHALANG
CAHAYA MATAHARI DARIPADA SAMPAI KE BUMI. BAYANG-
BAYANG BULAN TERBENTUK DI PERMUKAAN BUMI.
GERHANA MATAHARI BOLEH BERLAKU SEKURANG-
KURANGNYA DUA KALI DALAM SETAHUN. TEMPOH
KEJADIAN GERHANA MATAHARI BIASANYA HANYA
BEBERAPA MINIT SAHAJA.
6
7
INI ADALAH KEJADIAN GERHANA MATAHARI DARI MULA
HINGGA AKHIR.
8