PELAN ANTI RASUAH ORGANISASI 2021-2025 (Organizational Anti Corruption Plan)

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

BIDANG KEUTAMAAN : PENTADBIRAN SEKTOR AWAM

STRATEGI 1 : Memperkukuhkan Kecekapan Penyampaian Perkhidmatan Awam

OBJEKTIF STRATEGIK 1.1 : Merekayasa Perkhidmatan Awam Ke Arah Tadbir Urus Baik

BIL. RISIKO/POTENSI RISIKO PUNCA RISIKO KESAN RISIKO INISIATIF/TINDAKAN BAHAGIAN/ TEMPOH
1.1.4 (KELEMAHAN: (TANGANI/ATASI RISIKO) PENERAJU/ PELAKSANAAN
Kepentingan PELAKSANA
GOVERNAN, INTEGRITI peribadi.
& ANTIRASUAH Kelemahan Tugasan tidak 1) Memberi taklimat Bahagian Setahun sekali
integriti dilaksanakan kepada anggota Khidmat (Januari – Jun)
Pemalsuan tuntutan dengan cekap dan mengenai proses Pengurusan
seperti tuntutan berkesan tuntutan dan kelayakan Sepanjang
perjalanan, sara hidup, yang dilayaki mengikut Kementerian tahun
kerja lebih masa Penyusutan dana pekeliling semasa dan Jabatan / berdasarkan
Agensinya kepada laporan
Kelemahan 2) Mengenakan tindakan
kawalan dalaman punitif yang tegas
kepada pelaku.
Tidak ikut
peraturan sedia
ada

50

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

BIDANG KEUTAMAAN : PENTADBIRAN SEKTOR AWAM

STRATEGI 1 : Memperkukuhkan Kecekapan Penyampaian Perkhidmatan Awam

OBJEKTIF STRATEGIK 1.1 : Merekayasa Perkhidmatan Awam Ke Arah Tadbir Urus Baik

BIL. RISIKO/POTENSI RISIKO PUNCA RISIKO KESAN RISIKO INISIATIF/TINDAKAN BAHAGIAN/ TEMPOH
1.1.5 (KELEMAHAN: (TANGANI/ATASI RISIKO) PENERAJU/ PELAKSANAAN
Kepentingan PELAKSANA
GOVERNAN, INTEGRITI peribadi.
& ANTIRASUAH Kelemahan Imej dan reputasi 1) Menguatkuasakan Bahagian Sepanjang
integriti Organisasi terjejas tindakan punitif yang Khidmat tahun
Pelanggaran waktu Kelemahan lebih tegas kepada Pengurusan berdasarkan
bertugas/masalah kawalan dalaman Kepercayaan pegawai yang tidak kepada laporan
disiplin/ ketidakhadiran umum merosot mematuhi waktu Kementerian
bertugas menyebabkan bertugas dan tidak dan Jabatan /
sistem penyampaian Kualiti kerja yang melaksanakan tugas Agensinya
perkhidmatan terjejas dihasilkan tidak yang diamanahkan.
sampai tahap
standard 2) Memberi taklimat dan Setahun sekali
kaunseling serta (Julai -
pemahaman kepada Disember)
anggota mengenai
kesan yang menjurus
kepada tatatertib.

51

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

BIDANG KEUTAMAAN : PEROLEHAN AWAM

STRATEGI 2 : Mempertingkat Keberkesanan dan Ketelusan Perolehan Awam.

OBJEKTIF STRATEGIK 2.1 : Memperkukuhkan Kerangka Perolehan Awam

BIL. RISIKO/POTENSI RISIKO PUNCA RISIKO KESAN RISIKO INISIATIF/TINDAKAN BAHAGIAN/ TEMPOH
2.1.1 (KELEMAHAN: (TANGANI/ATASI RISIKO) PENERAJU/ PELAKSANAAN
Kepentingan PELAKSANA
GOVERNAN, INTEGRITI peribadi.
& ANTIRASUAH Rasuah Pembaziran 1) Menyenaraihitamkan Bahagian Sepanjang
Kelemahan peruntukan pembekal/kontraktor Khidmat tahun
Pemalsuan atau kawalan dalaman yang didapati tidak Pengurusan berdasarkan
pelanggaran syarat Salah guna mematuhi syarat- kepada laporan
kontrak dalam proses teknologi/IT syarat ditetapkan. Bahagian
penyediaan dokumen Pembangunan Sepanjang
tender/sebut harga Pelanggaran syarat 2) Mewajibkan pembekal/ tahun
dan pembayaran kontrak kontraktor untuk Kementerian berdasarkan
mematuhi sepenuhnya dan Jabatan / tempoh
Kerapuhan nilai tatacara/syarat yang Agensinya pelaksanaan
integriti ditetapkan

Desakan hidup

3) Mewajibkan anggota Sepanjang
terlibat mengikuti tahun
kursus berkaitan berdasarkan
penyediaan dokumen kepada kursus
tender/sebut harga yang
dan proses-proses ditawarkan.
kerja

52

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

BIDANG KEUTAMAAN : PEROLEHAN AWAM

STRATEGI 2 : Mempertingkat Keberkesanan dan Ketelusan Perolehan Awam.

OBJEKTIF STRATEGIK 2.1 : Memperkukuhkan Kerangka Perolehan Awam

BIL. RISIKO/POTENSI RISIKO PUNCA RISIKO KESAN RISIKO INISIATIF/TINDAKAN BAHAGIAN/ TEMPOH
2.1.2 (KELEMAHAN: (TANGANI/ATASI RISIKO) PENERAJU/ PELAKSANAAN
Kepentingan Penyelewengan PELAKSANA
GOVERNAN, INTEGRITI peribadi. tidak terkawal
& ANTIRASUAH Rasuah 1) Mengenakan tindakan Jawatankuasa Sepanjang
Pembekalan/ amaran kepada Sebutharga/ tahun
Kelemahan dalam perkhidmatan pegawai yang sengaja/ Lembaga berdasarkan
pengurusan sebutharga tidak mengikut cuai dan gagal Tender kepada laporan
dan tender spesifikasi yang mematuhi prosedur yang diterima
ditetapkan perolehan yang Kementerian
Kelemahan ditetapkan. dan Jabatan / Sepanjang
kawalan dalaman Agensinya tahun
2) Mengikuti kursus berdasarkan
Kerapuhan nilai program pengukuhan kepada kursus
integriti tadbir urus, integriti ditawarkan.
dan antirasuah dalam
setiap agensi

53

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

BIDANG KEUTAMAAN : PEROLEHAN AWAM

STRATEGI 2 : Mempertingkat Keberkesanan dan Ketelusan Perolehan Awam.

OBJEKTIF STRATEGIK 2.1 : Memperkukuhkan Kerangka Perolehan Awam

BIL. RISIKO/POTENSI RISIKO PUNCA RISIKO KESAN RISIKO INISIATIF/TINDAKAN BAHAGIAN/ TEMPOH
2.1.3 (KELEMAHAN: (TANGANI/ATASI RISIKO) PENERAJU/ PELAKSANAAN
Pemantauan PELAKSANA
GOVERNAN, INTEGRITI projek tidak
& ANTIRASUAH dilaksanakan Peningkatan kos 1) Mengenakan tindakan Bahagian Sepanjang
secara berkala tatatertib dan punitif Pembangunan tahun
Kelemahan dalam Kelewatan sesuatu yang lebih tegas berdasarkan
pengurusan projek kepada pelaku. Kementerian kepada laporan
pemantauan projek dan Jabatan / yang diterima
pembangunan Agensinya
Sepanjang
Bekerja secara Imej Organisasi 2) Memastikan tahun
sambil lewa terjejas pematuhan Tatacara
Operasi Standard
Pegawai yang (SOP) dan
diberi pemantauan/
tanggungjawab pemeriksaan pada
kurang mahir semua projek yang
dilaksanakan.

54

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

BIDANG KEUTAMAAN : PENGUATKUASAAN UNDANG-UNDANG

STRATEGI 3 : Menginstitusikan Kredibiliti Agensi Penguatkuasaan Undang-Undang

OBJEKTIF STRATEGIK 3.1 : Meningkatkan Kecekapan dan Pengamalan Profesionalisme dalam Agensi Penguatkuasaan Undang-Undang

BIL. RISIKO/POTENSI RISIKO PUNCA RISIKO KESAN RISIKO INISIATIF/TINDAKAN BAHAGIAN/ TEMPOH
3.1.1 (KELEMAHAN: (TANGANI/ATASI RISIKO) PENERAJU/ PELAKSANAAN
Kepentingan Kerugian kepada PELAKSANA
GOVERNAN, INTEGRITI peribadi kerajaan
& ANTIRASUAH Rasuah 1) mengkaji dan Jabatan / Sepanjang
menambahbaik SOP Agensi tahun tertakluk
Penyalahgunaan kuasa pengeluaran Lesen dan JHL kpd keperluan
dalam pengeluaran Permit. TTS mengkaji
lesen dan permit semula.

Kelemahan 2) mengukuhkan Dalam tempoh
integriti mekanisme dalam tiga (3) tahun
menguatkuasakan sekali atau
pusingan kerja dan apabila
pembahagian kerja terdapat
kepada pegawai yang keperluan
terlibat dalam perkhidmatan
penguatkuasaan.

3) menguatkuasakan Sepanjang
tindakan tatatertib dan tahun
punitif yang lebih tegas berdasarkan
kepada pelaku kepada
laporan.

55

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

BIDANG KEUTAMAAN : PENGUATKUASAAN UNDANG-UNDANG

STRATEGI 3 : Menginstitusikan Kredibiliti Agensi Penguatkuasaan Undang-Undang

OBJEKTIF STRATEGIK 3.1 : Meningkatkan Kecekapan dan Pengamalan Profesionalisme dalam Agensi Penguatkuasaan Undang-Undang

BIL. RISIKO/POTENSI RISIKO PUNCA RISIKO KESAN RISIKO INISIATIF/TINDAKAN BAHAGIAN/ TEMPOH
3.1.2 (KELEMAHAN: (TANGANI/ATASI RISIKO) PENERAJU/ PELAKSANAAN
Salah guna kuasa/ Imej dan reputasi PELAKSANA
GOVERNAN, INTEGRITI budi bicara kerajaan terjejas
& ANTIRASUAH Rasuah Kerugian kepada 1) mewujudkan garis Jabatan / Penghujung
Kelemahan kerajaan panduan bagi Agensi Disember 2021
Nilai kompaun integriti penggenaan JHL
dikenakan tidak denda/kompaun. JPAS Sepanjang
seragam untuk TTS tahun
kesalahan-kesalahan 2) mewajibkan Latihan berdasarkan
yang sama Kesedaran mengenai kepada kursus
Integriti, Tadbir Urus ditawarkan.
dan Antirasuah.

3) mengenakan tindakan Sepanjang
tatatertib dan punitif tahun
yang tegas kepada berdasarkan
pelaku kepada laporan
yang diterima

56

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

BIDANG KEUTAMAAN : TADBIR URUS KORPORAT

STRATEGI 4 : Memupuk Tadbir Urus Baik Dalam Entiti Korporat

OBJEKTIF STRATEGIK 4.1: Memastikan pengamalan ketelusan oleh pihak yang mengawal entiti korporat

BIL. RISIKO/POTENSI RISIKO PUNCA RISIKO KESAN RISIKO INISIATIF/TINDAKAN BAHAGIAN/ TEMPOH
4.1.1 (KELEMAHAN: (TANGANI/ATASI RISIKO) PENERAJU/ PELAKSANAAN
Tiada ketelusan PELAKSANA
GOVERNAN, INTEGRITI Salahguna kuasa
& ANTIRASUAH Rasuah Imej dan reputasi 1. Memperkenalkan TTS Setahun sekali
kerajaan atau tapisan integriti dan LKNS sepanjang
Memastikan amalan organisasi terjejas kompetensi dalam STB tahun.
ketelusan dalam pemilihan pengurusan
pengurusan entiti Kerugian kepada tertinggi di Badan-
korporat kerajaan Badan Berkanun

Calon tidak
kompeten

57

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

BAB 4
TADBIR URUS

58

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

MEKANISME PELAKSANAAN

Untuk memastikan inisiatif antirasuah dilaksanakan secara cekap dan sistematik,
Kementerian telah menubuhkan Jawatankuasa Pembangunan OACP berdasarkan “Arahan
YAB Perdana Menteri No. 1 Tahun 2018 Siri 2 No. 1 Tahun 2019 - Pemantapan Governan,
Integriti dan Antirasuah dalam Pengurusan Pentadbiran Kerajaan Malaysia” dan dizahirkan
melalui Mesyuarat Jawatankuasa Antirasuah Peringkat Negeri Bil. 1 Tahun 2019 yang telah
diadakan pada 06 Mei 2019.

STRUKTUR PENTADBIRAN Struktur Pentadbiran Kementerian mengandungi tiga (3)
KEMENTERIAN peringkat iaitu:

Menteri a) peringkat Menteri
b) peringkat Pengurusan Tertinggi
Pengurusan Tertinggi c) peringkat Operasi

Operasi Ketiga-tiga peringkat ini memberi tumpuan kepada
tugas-tugas berikut:

a) Penilaian Risiko ;
b) Pengabsahan dasar dan penyelesaian ;
c) Pelaksanaan program dan aktiviti ; dan
d) Pemantauan dan penilaian prestasi

59

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

KERANGKA PELAKSANAAN PELAN ANTIRASUAH

Pelaksanaan OACP KePKAS merangkumi tiga peringkat yang terdiri daripada peringkat
Persekutuan, Negeri dan Kementerian. Peringkat-peringkat ini saling berkaitan dan
memainkan peranan penting dalam menyokong pelaksanaan, pelaporan dan semakan
pencapaian bagi inisiatif yang digariskan dalam pelan ini. Saling kaitan ini membantu dalam
memastikan persefahaman bersama, pembentukan dasar yang mampan, komitmen
terhadap perkongsian sumber dan pelaksanaan yang teratur.

Secara keseluruhannya, kerangka pelaksanaan OACP KePKAS ini akan mempermudahkan
pelaksanaan strategi dan inisiatif antirasuah di Kementerian. Ringkasan pelaksanaan ini
adalah seperti berikut :

PERINGKAT PERSEKUTUAN PERINGKAT NEGERI PERINGKAT KEMENTERIAN /
JABATAN

UNDANG-UNDANG DAN PERATURAN

PARLIMEN DEWAN UNDANGAN NEGERI DEWAN UNDANGAN NEGERI

KERJASAMA ANTARA KEMENTERIAN KEMENTERIAN / JABATAN KEMENTERIAN / JABATAN / AGENSI
/ JABATAN / AGENSI

INISIATIF INDUSTRI / PEMEGANG TARUH INDUSTRI / PEMEGANG TARUH

NGO / ORANG AWAM NGO / PENGGUNA

60

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

MEKANISME PENYELARASAN, PEMANTAUAN DAN PENILAIAN

Selaras dengan usaha untuk memastikan inisiatif OACP Kementerian dilaksanakan secara
cekap dan sistematik, Jawatankuasa Antirasuah MOTAC (JAR) berfungsi sebagai medium
untuk membincangkan pelaksanaan dan pemantauan inisiatif-inisiatif OACP.

Jawatankuasa Pelaksana OACP KePKAS bertindak sebagai sekretariat penyelaras OACP yang
berperanan memantau, menilai dan melapor pencapaian pelaksanaan OACP kepada
Jawatankuasa Antirasuah (JAR) Peringkat Kementerian.

PEMANTAUAN OLEH PENERAJU / JAWATANKUASA Menasihati dan mengenalpasti penyelesaian
PELAKSANA INISIATIF ANTIRASUAH terbaik untuk OACP
(JAR)
1) Membuat perbandingan KEMENTERIAN Melaporkan status pelaksanaan OACP setiap
keputusan sebenar dengan suku tahun kepada pengurusan tertinggi
sasaran (melalui pengumpulan URUS SETIA kementerian melalui mesyuarat JAR
data yang kerap) JAWATANKUASA Kementerian
PELAKSANA OACP
2) Membincangkan segala mengenukakan laporan setiap suku tahun
kekangan atau cabaran dalam BAHAGIAN / kepada Jawatankuasa Pelaksana OACP
pelaksanaan inisiatif di dalam AGENSI/JABATAN Kementerian
mesyuarat Pengurusan
Jabatan / Bahagian.

3) Menyediakan pelaporan
kepada Jawatankuasa
Pelaksana OACP pada setiap
suku tahun.

61

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

PRINSIP PENGURUSAN ANTI RASUAH PERINGKAT KePKAS
Prinsip pengurusan antirasuah ini adalah dasar yang dipegang dalam menentukan hala tuju
pengurusan pelaksanaan OACP berdasarkan empat (4) prinsip seperti:

1. KOMITMEN 2. PENILAIAN RISIKO 3. PELAKSANAAN 4. PEMANTAUAN
PENGURUSAN RASUAH INISIATIF DAN PENILAIAN
SECARA SISTEMATIK
TERTINGGI • Penilaian risiko • memastikan inisiatif
dijadikan asas yang ditetapkan • Pemantauan dan
• bertanggungjawab penting dan dilaksanakan dalam penilaian dilakukan
dalam memastikan dilaksana secara menangani secara sistematik
amalan dan berkala. sebarang risiko dengan
penghayatan rasuah yang wujud mengemukakan
integriti dan nilai daripada kelemahan laporan
etika di tahap tinggi struktur tadbir urus, pelaksanaan inisiatif
serta mengurus proses/prosedur dan penilaian
risiko rasuah secara serta berkala bagi menilai
berkesan. penguatkuasaan prestasi, kecekapan
undang-undang. dan keberkesanan
setiap
inisiatif/strategi.

62

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

PENYELARASAN

PEMANTAUAN PENILAIAN

• Menjelaskan objektif program. • mengenal pasti kekuatan dan
kelemahan setiap aktiviti.
• memadankan aktiviti dan sumber
dengan objektif. • menilai sama ada aktiviti yang
menyokong strategi tersebut
• Menterjemahkan objektif ke dalam berorientasikan matlamat yang dicapai.
indikator prestasi dan sasaran.
• memastikan bahawa aktiviti
• Membandingkan keputusan sebenar dilaksanakan sebagaimana yang
dengan sasaran (melalui pengumpulan dirancang.
data yang kerap).
• memberi maklum balas yang
• melaporkan kemajuan kepada berdasarkan situasi apabila diperlukan.
pemegang taruh berkaitan dan
memaklumkan sebarang permasalahan.

63

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

Keperluan Pemantauan Berstruktur

Pemantauan dan Penilaian / Monitoring and Evaluation
(M&E) secara berjadual bukan sahaja penting untuk
memantau prestasi pelaksanaan OACP oleh semua
pemegang taruh malah juga bertujuan untuk menilai
keberkesanannya dari semasa ke semasa agar selari
dengan matlamat yang telah ditetapkan. Oleh itu satu
jawatankuasa yang dinamakan Jawatankuasa Kerja
Pemantauan dan Penilaian OACP KePKAS akan diwujudkan
bagi memantau prestasinya sehingga tahun 2025.

Bersandarkan OACP yang telah dirangka, Kementerian diharapkan dapat
memperkemaskan usaha pencegahan rasuah sedia ada, agar lebih tegas dan komited
dalam menangani masalah rasuah, salahguna kuasa dan penyelewengan dalam organisasi
yang diterajui. OACP ini akan menjadi panduan terbaik untuk melonjakkan imej
Kementerian serta jabatan/agensinya sebagai sebuah agensi berintegriti tinggi dan bebas
rasuah.

64

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

BAB 5
KESIMPULAN

65

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

KESIMPULAN

Melihat kepada ketegasan Kerajaan Malaysia dalam memerangi rasuah di dalam negara,
Kementerian sebagai sebuah agensi kerajaan negeri akan sentiasa berusaha menyahut
seruan dan mengambil berat komitmen yang telah dinyatakan oleh kerajaan dengan
memberi sokongan penuh kepada semua usaha pengukuhan integriti, governan dan
antirasuah. Lantaran itu, Pelan Antirasuah Organisasi KePKAS (2021-2025) memperlihatkan
komitmen Kementerian dalam menyokong dasar yang telah dikeluarkan oleh kerajaan
melalui Pelan Antirasuah Nasional (NACP) sejajar dengan usaha kerajaan untuk
merealisasikan manifesto ke arah negara bebas rasuah dan berintegriti.
Pembangunan OACP KePKAS ini memperlihatkan komitmen Kementerian dalam menyokong
dasar antirasuah Kerajaan. Intipati pelan ini mengandungi tindakan yang perlu diambil
sebagai menyahut dasar Kerajaan untuk memastikan Malaysia amnya dan Sabah khususnya
menjadi sebuah negara bebas rasuah.
Ini dapat dilihat menerusi empat (4) strategi merangkumi 23 inisiatif yang telah dikenalpasti
dan digubal untuk dilaksanakan sebagai panduan pengurusan antirasuah.
Bagi memastikan keberkesanan OACP KePKAS ini, pelaksanaan semua inisiatif yang telah
dikenalpasti akan dipantau dan dikaji dari semasa ke semasa. Kementerian akan sentiasa
peka dengan perubahan semasa dengan mengambil kira maklum balas, nasihat dan
panduan daripada pelbagai pihak supaya inisiatif yang dirangka akan sentiasa relevan dan
terus menjadi panduan dan rujukan semua pihak dalam menangani salah laku dan jenayah
rasuah.

66

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

Integrity isdoing
the right thing
even when no
one iswatching

C.S. Lewis

67

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

PENGHARGAAN

Ucapan terima kasih dan sekalung budi yang tidak terhingga kepada :

Memberi Bantuan Memberi Sokongan Dan Memberi Input Dan Ahli Jawatankuasa Pelaksanaan
Nasihat, Input Dan Motivasi Kerjasama OACP KePKAS

Tunjuk Ajar

Unit Integriti Negeri YB Datuk Jafry bin Haji Arifin Pengurus Besar / Pengarah : Adam bin Valentine KePKAS
Sabah (UiNS) Menteri KePKAS Rosalind Justine
Jabatan Hidupan Liar Sabah Dg Nur Zilah Hassilah Ag Kachee JHL
Suruhanjaya YB Datuk Joniston Lumai @ Jabatan Muzium Negeri Sabah Safiatul Sayrmaillah Abdillah JMNS
Pencegahan Rasuah Bangkuai Jabatan Perlindungan Alam Mohd Faezun Jaafar JPAS
Sabah (SPRM) Pembantu Menteri KePKAS Sekitar Intan Arniesa Saturnino TTS
Lembaga Pemegang Amanah Mohd Nazrullah Safwanezan Ejan STB
Y.Bhg Tuan Jamili Nais, PhD Taman-Taman Sabah Noordelina Abdullah Minun LKNS
Setiausaha Tetap
Mohd Soffian Abu Bakar
Tuan Mohd Sofian Alfian Nair
Timbalan Setiausaha Tetap I Nismah binti Kanak

Puan Mary I. Malangking Lembaga Pelancongan Sabah Daisy Aloysius
Timbalan Setiausaha Tetap II Faizal Ahmad
Lembaga Kebudayaan Negeri
Sabah Affendy Abdullah

Suzan Chan
Rachel Tham
Sarah Azira Abd Rahman

Masi Maksud
Hairul Aris

68

PELAN ANTIRASUAH ORGANISASI 2021-2025

Kementerian Pelancongan, Kebudayaan dan Alam Sekitar
Wisma Tun Fuad Stephen, Blok A Tingkat 3,5,6 & 7
Kota Kinabalu

69