รายงาน เรื่อง จักรยาน

รายงาน
เรอื่ ง จกั รยาน

เสนอ
ผู้ช่วยศาสตราจารย์ สาโรช สอาดเอ่ยี ม

จัดทำโดย
นาย เกรียงศกั ดิ์ ขอดแกว้
รหสั 6410530432081

นกั ศึกษาช้ันปีที่ 1/1

รายงานฉบับน้เี ปน็ ส่วนหน่ึงของการศกึ ษา
รายวชิ าเทคโนโลยีสารสนเทศเพ่อื การศึกษาค้นควา้
รหสั วิชา GE4005 ภาคเรียนท่ี 3 ปกี ารศึกษา 2565

ก

คำนำ

รายงานเล่มนี้มีเนื้อหาเกีย่ วกับประวัติความเป็นมาของจักรยาน การเปลี่ยนแปลงการพัฒนา
รปู แบบ สว่ นประกอบต่างๆของจกั รยาน ตัง้ แตอ่ ดีตจนถงึ ปัจจุบนั รวมไปถึงประเภทของจักรยานที่มีจำหน่าย
ในปัจจุบัน และเนื้อหาเกี่ยวกับประโยชน์ที่จะได้รับจากการใช้จักรยานเพื่อออกกำลังกาย การใช้จักรยานใน
ชวี ติ ประจำวัน

รายงานเลม่ นี้เป็นส่วนหนงึ่ ของรายวิชา เทคโนโลยีสารสนเทศเพอ่ื การศึกษาคน้ คว้า รหัสวิชา
GE4005 ชัน้ ปที 1ี่ ปีการศกึ ษา 2564 สาขาวิชาการปกครอง มหาวิทยาลยั มหามกุฏราชวิทยาลยั วทิ ยาเขตล้านา
กระผมหวังว่ารายงานเล่มนี้จะเป็นประโยชน์ให้แก่ผู้อ่าน และกระตุ้นให้เพื่อนนักศึกษาหันมาใส่ใจสุขภาพ
สนใจใส่ใจในการใชจ้ ักรยานใหม้ ากยิ่งขน้ึ

ผู้จัดทำ
นาย เกรียงศักด์ิ ขอดแก้ว 6410530432081

สารบญั ข

เรอ่ื ง หนา้
คำนำ ก
สารบญั ข
ประวัติความเปน็ มาของจกั รยาน 1-3
ประเภทของจักรยาน 4 - 17
ประโยชนข์ องการป่นั จักรยาน 18 - 20
บรรณานกุ รม 21
ภาคผนวก 22

1

ประวตั คิ วามเป็นมาของจกั รยาน

รถจักรยานเป็นพาหนะทางบกที่ขับเคลื่อนไปโดยกำลังของกล้ามเนื้อมนุษย์ รถจักรยาน
นอกจากจะต้องเบากจ็ ะตอ้ งมีความฝืดที่เกิดขน้ึ ระหวา่ งล้อกบั พนื้ ดินนอ้ ยท่ีสุด และอาจจะเพ่ิมความเร็วให้มาก
ขึ้นได้พอสมควร ก่อนคริสต์ศักราช ๒,๓๐๐ปี ชาวจีนได้ประดิษฐ์ยานพาหนะทางบกที่มีลักษณะคล้าย
รถจักรยานขึ้น และต่อมาชาวอียิปต์และอินเดียก็ได้ประดิษฐ์ขึ้นเช่นเดียวกันแต่ไม่มีรายละเอียดเกี่ยวกับ
ลักษณะรูปร่าง ในปีค.ศ.๑๗๙๐ ชาวฝรั่งเศษชื่อCount Mede de Sivrac ได้ประดิษฐ์ยานพาหนะคล้าย
รถจักรยาน ประกอบด้วยล้อ ๒ล้อเชื่อมกันด้วยไม้ทำเป็นรูปคล้ายหลังม้าหรือหลังสัตว์ต่างๆ และเคลื่นที่ไป
ข้างหน้าด้วยการไสด้วยเท้า ใช้ชื่อยานพาหนะนี้ว่า Celerifere หรือ Velocifere มาจากภาษาลาติน Cefer
แปลว่า เร็ว และ Fere แปลว่า บรรทุก ต่อมาในระหว่างปีค.ศ.๑๘๑๖-๑๘๑๘ Baron Karl Friedrich von
drais de Sauerbrun ชาวเยอรมันได้ปรบั ปรุง Celerifere ด้วยการเพิ่มอุปกรณ์สำหรบั บังคับทิศทางและมที ่ี
นงั่ ที่มสี ปริงและถือว่าเป็นรถจักรยานคนั แรกของโลก

2

ในฝรั่งเศษได้นำมาใช้และให้ชื่อว่าDraiseinne เพื่อเป็นเกียรติแก่ผู้ที่ได้ประดิษฐ์ขึ้น
ศาสตราจารย์ David Gordon Wilson แห่ง MIT ได้กล่าวว่า von Drais เป็นผู้ประดิษฐ์จักรยานคันแรกของ
โลกสำหรับในอังกฤษ ไมเ่ หน็ ดว้ ยกับช่ือที่ฝรง่ั เศษไดต้ ง้ั ข้ึน และตง้ั ชื่อใหม่วา่ "Hobby horse หรือ Danny
horse" ในปี ค.ศ.๑๘๒๐ von Drais ได้ทำสถิตขิ ้ึนเป็นครั้งแรกในประวิติศาสตร์ของรถจักรยาน โดยข่ีระหว่าง
เมือง Beaume กับเมือง Dijon ด้วยความเร็ว ชั่วโมงละ ๑๕ กิโลเมตร ในปี ค.ศ.๑๘๒๑ นักประดิษฐ์ชาว
อังกฤษ ชื่อนาย Louis Gompertz ได้ปรบั ปรุงDraisienne โดยใส่เกยี ร์และสลักที่ล้อหน้าแตย่ งั คงใช้เท้าไสไป
บนพื้น ถ้า ใครที่ขาแข็งแรงดีก็สามารถทำความเร็วได้ ๑๖-๒๒ กิโลเมตรต่อชั่วโมง ต่อมาในปี ค.ศ.๑๘๓๙
Kirkpatrick MacMillan ช่างทำเกือกม้าชาวสกอตซ์ได้เปลี่ยนhobby horse มาเป็นรถจักรยาน โดยเลิกการ
ใช้เท้าไสไปบนพื้นดินและใสก่ ้านบนั ไดที่ล้อหนา้ ผู้ขี่จะป่ันลูกบันไดและบงั คับตวั รถโดยเท้า ไม่ต้องแตะพ้นื ดนิ
ทำใหม้ ีรปู รา่ งคล้ายรถจักรยานมากขนึ้ ในปคี .ศ.๑๘๖๐ สองพีน่ ้องPirreและErnest Michaux ชาวฝรง่ั เศษ ได้
ประดิษฐร์ ถจกั รยานทมี่ ลี อ้ หน้าและลอ้ หลังเกือบเท่ากัน และใชก้ ำลังขบั เคล่ือนโดยการติดตั้งกา้ นบนั ไดที่ดุมล้อ
หน้า เรยี กว่า Veloc pedePierre Lallement ซงึ่ แยกตวั ออกจากครอบครัวMichaux และไดต้ ่อVelocipede
ข้นึ และไดร้ ับความนยิ มมาก ชาวอเมรกิ นั ให้ฉายาว่า boneshaker

ต่อมาถึงช่วงของผู้ประดิษฐ์ยอดเยี่ยมชาวองั กฤษชือ่ James Starley ได้ปรับปรุงตามแบบ boneshaker ของ
Michaux และภายหลังได้รับความสำเร็จในการประดิษฐ์รถจักรยานท่ีเรียกวา่ "Penny Farthing"(เหรียญบาท
กบั เหรยี ญสลงึ ) คือล้อหนา้ เหมือนเหรียญ เพน็ นขี องอังกฤษ และลอ้ หลังเลก็ เหมอื นเหรียญฟาทงิ ค์

3

เนอ่ื งจากรถจักรยานเหรียญบาทและเหรยี ญสลงึ ค่อนข้างอนั ตราย ในป๑ี ๘๗๙ H.J. Lawson
ได้ประดิษฐร์ ถจกั รยานนิรภัยขับเคล่ือนลอ้ หลงั แต่ไม่ได้ประดิษฐ์สู่ตลาด ตอ่ มาในปคี .ศ.๑๘๘๔ James Starly
ได้ประดิษฐ์รถจกั รยานแบบนริ ภัย ซงึ่ ประกอบด้วยล้อหนา้ และลอ้ หลังเท่ากัน และโซโ่ ยงไปกับล้อหลัง ในปคี .ศ.
๑๘๘๐ Humber และคณะไดผ้ ลิตรถจักรยานตวั ถังเป็นรูปขนมเปยี กปูน ซึง่ เป็นแบบอยา่ งของจักรยานสมัย
ปจั จบุ ันนี้ ในปีค.ศ.๑๙๘๔ การแขง่ ขนั จกั รยานในกีฬาโอลิมปกิ สหรัฐอเมริกาได้มกี ารววิ ฒั นาการจักรยานมาก
ที่สุด ตัวถังรถจักรยานเปลี่ยนจากสี่เหลี่ยมขนมเปียกปูนเป็นรูปสามเหลี่ยมให้กับทีมจักรยานแบบทีมเปอร์ซู
ทของสหรัฐฯใชใ้ นการแขง่ ขันกฬี าโอลิมปิก ความจรงิ การวิวัฒนาการนมี้ ไิ ด้เกิดข้ึนเปน็ ครงั้ แรกมอนเต้แห่งศูนย์
วิทยาศาสตร์การกีฬาของอิตาลี ได้ประดิษฐ์จักรยานรูปสามเหลี่ยมให้ ฟรังเดสโก้ โมเชอร์ เวลา๖๐นาที
สามารถข่ไี ด้ระยะทาง ๕๐.๖๔๔กโิ ลเมตร ที่สนามในร่มเมอื งสตตุ การ์ท เยอรมนั ตะวันตก

จักรยานเข้ามาแพร่หลายในประเทศไทยในสมัยรัชกาลที่๕ มีการประชุมรถจักรยานเป็น
ครงั้ แรกทวี่ งั บูรพาภิรมย์ เนอ่ื งในโอกาสทกี่ รมหลวงพษิ ณุโลกประชานาถเสด็จกลับจากยุโรป พระบาทสมเด็จ
พระจุลจอมเกล้าเจ้าอย่หู ัว เสด็จพระราชดำเนนิ เมือ่ วนั ที่ ๙ กรกฎาคม พ.ศ.๒๔๔๒
วันพุธ ที่ ๒๐ กุมภาพันธ์ พ.ศ.๒๕๐๖ พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมพิ ลอดุลยเดช รัชกาลที่๙ ทรงรับ
สมาคมจักรยานสมัครเลน่ แห่งประเทศไทย เข้าอยใู่ นพระบรมราชูปถมั ภ์ จงึ ให้นบั เปน็ วันก่อต้งั สมาคมจักรยาน
แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชปู ถมั ภ์

ปัจจุบันจักรยานได้รับความนยิ มอย่างแพร่หลายทั่วท้องถ่ินแดนไทย ช่วยสร้างเสริมสุขภาพ
คณุ ภาพชวี ติ เปน็ ทางเลอื กใหมส่ ำหรบั กจิ กรรมครอบครวั พอ่ บ้าน แม่บา้ น เดก็ ๆเยาวชนประชาชน และผู้ท่ี
รักสุขภาพออกมาป่ันจักรยานในเส้นทางจักรยาน Bike Lane มีการปั่นจักรยานเพื่อการท่องเทีย่ วชมวิถีชีวติ
ในแต่ละชุมชน มีการปั่นจักรยานเพื่อพัฒนาทักษะฝึกซ้อมสำหรับการแข่งขัน มีการจัดการแข่งขันทั่วทุก
ภมู ิภาคของประเทศ มกี ารเก็บคะแนนชงิ แชมป์ประเทศไทยรางวัลถว้ ยพระราชทานในแต่ละประเภทและชนิด
จักรยาน มีนักกีฬาจักรยานทีมชาติไทย และทีมจักรยานอาชีพที่เป็นตัวแทนคนไทยเข้าร่วมการแข่งขัน
จักรยานระดับนานาชาติ เป็นความภูมิใจของคนไทย เป็นการสร้างค่านิยมในทางที่สร้างสรรค์ และเป็น
แบบอย่างในทางทีด่ ี และในวนั ที่ ๒๒ กนั ยายนของทุกปี เปน็ วนั รณรงคป์ ั่นจักรยานลดการใช้พลงั งานลดภาวะ
โลกร้อน Car Free Day

4

ประเภทของจักรยาน

- จกั รยานเสือหมอบ (Road Bikes)

ดีไซน์หลักของ road bike ถูกออกแบบมาให้ขี่ได้เร็ว บนถนนผิวเรียบ เน้นขี่ทำความเร็ว
ใช้แข่งขันทางความเรว็ ท่าขีจ่ ะก้มตัวมาก ใชพ้ ลงั เยอะเวลาข่ี โดยมแี ฮนดโ์ คง้ ลงตามช่ือลักษณะ”หมอบ" หรือ
เรียกว่า “drop handlebar” และจะเลือกใช้ยางหน้าแคบเพื่อลดแรงเสียดทาน วัสดุตัวเฟรมปัจจุบันทำด้วย
fiber carbon หรือ light weight aluminum เพื่อลดภาระการแบกน้ำหนัก แต่จักรยานประเภทนีไ้ ม่เหมาะ
เลยกบั ทางท่ไี ม่เรียบ แม้เพยี งเล็กนอ้ ย จะขีไ่ มส่ บาย มีความสะเทอื นสงู มีความเสื่ยงเสยี หายจากตกหลุม หรือ
ถนนไมเ่ รียบ และไมเ่ หมาะกับการมสี มั ภาระใดๆ

Road Bikes Credit:Instagram @loves_road_bikes

5
- จกั รยาน Cyclocross Bikes

มันคอื ร่นุ ย่อยของ road bike ใชแ้ ฮนดด์ รอปเหมือน road bike ทวั่ ไป แตอ่ อกแบบให้ลุยได้
มากกว่า สามารถวิ่งได้หลายพื้นผิว พื้นเรียบ พื้นปูนทรายขรุขระ กรวด และหญ้า ด้วยยางที่หน้ากว้างกว่า
หนากว่า มดี อกยาง และลุยได้มากกว่า (แนน่ อน มันตอ้ งหนกั กว่าและฝดื กวา่ ) วัสดุเฟรมอาจใช้วัสดุท่ีแข็งแรง
ทรี่ ับแรงกระแทกไดม้ ากกว่า เช่น chromoly หรอื titanium และอาจเหน็ ระบบเบรกที่ตา่ งออกไป เพราะต้อง
เจอกับความสกปรกจากดินโคลนในทาง off-road ได้ (เราอาจได้ยิน cross bike หรือ cx bikes ก็คือ
cyclocross เช่นกัน)

Cyclocross by Mosaic Cycles custom bike builder

6
- จกั รยานทัวริ่ง (Touring Bikes)

เป็นอีกประเภทของ road bike ที่เน้นออกแบบให้จักรยานสามารถใช้ขี่ เพื่อเดินทาง
ระยะไกล บรรทุกสัมภาระเพ่ือคา้ งแรม และเดินทางต่อเนื่องหลายๆวัน จักรยานทีม่ ีความทนทานสูง ชิ้นส่วน
ต่างๆ ถอด service เองได้ระหว่างทาง ระบบเกียรจ์ ะมีอัตราทดเบา และกว้างกวา่ จักรยานเสือหมอบท่วั ไป
รองรับการเดินทางผ่านทางชันตวั จกั รยานแข็งแรง ออกแบบใหแ้ บกน้ำหนกั ได้มาก ตดิ อปุ กรณ์ได้มาก เช่นติด
แร็ค แขวนกระเป๋า ติดบังโคลน มีจุดยึดอุปกรณ์หลายจุด รูปทรงของเฟรมอาจออกแบบให้ขี่ได้ผ่อนคลาย
ท่าทางตั้งตัว และระดับแฮนด์จะยกสูงกว่า road bike และเฟรมดีไซน์ให้ระยะระหว่างล้อยาวขึ้นเล็กน้อย
เพ่ือความเสถยี รในทางตรง ลดความหนา้ ไว

Touring Bikes on Pinterest

7
- จักรยาน Adventure Road Bikes

ถูกจัดเป็นจักรยานประเภทใหม่ โดยออกแบบมาให้ใกล้เคียงทั้งรูปทรง และการใช้งานกับ
cyclocross คือเป็น all-road bikes หรือ any-road bikes ลุยได้ แต่ออกแบบเฟรมให้จักรยานยาวขึ้น และ
ท่าขี่ตัวตั้งขึ้นมากกว่า cx เล็กน้อย เพื่อให้มีความสบาย รองรับการขี่ที่นานขึ้น ขี่ได้ทั้งวัน หรือเป็น light
touring bikes

Adventure Road Bikes by Jamis Bikes

8
- จักรยาน Triathlon/Time Trial Bikes

TT เป็นจักรยานที่เน้นความ aerodynamic เพื่อขี่ได้รวดเรว็ ที่สุด ด้วยรูปแบบ และท่าขี่กม้
และยืดตัวไปข้างหน้ามากๆ ลดแรงปะทะของลม เพื่อต้องการความเร็วสูง จะใช้ขี่ในทางราบและเรียบ ไม่มี
อุปสรรคบนถนน ระบบเกียร์จะทดให้เร็วที่สุด แต่จะหนักมากในตอนออกตัว เน้นความลื่นไหลในความเร็ว
ปลาย จะวา่ เปน็ รถจกั รยานที่ก้มหนา้ กมตาปัน่ ทำเวลากันอย่างเดยี วกว็ ่าได้

Triathlon by S-Work

9
- Fitness Bikes

เปน็ จักรยานทเ่ี อาข้อดีของ road bikes คอื เฟรมเบา ยางหนา้ แคบ ขีไ่ ด้เรว็ ดี แต่ใชแ้ ฮนด์ตรง
(“flat hanndlebar”) หรือ แฮนด์ยกเล็กน้อย (“upright handlebar”) ใช้ขี่บนถนนเรียบ เป็นทางเลือก
สำหรับคนชอบข่จี กั รยานเรว็ แต่ไมช่ อบแฮนด์ดรอป หรอื จะเลือกใช้หน้ายางกว้างหน่อยเพอ่ื ขี่ทถ่ี นนขรขุ ระข้ึนก็
ได้ เราอาจเรียกวา่ flat-bar road bikes หรอื performance hybrid bikes

Fitness Bikes by Trek

10
- Fixed-Gear/Track Bikes

จักรยานฟิกเกียร์ หรือ “Fixies” ใช้เพื่อแข่งความเร็วในสนามวงรี velodrome หรือเห็นได้
บ่อยที่นำมาเป็นจักรยานเดินทางในเมืองของกลุ่มนักปั่นบางกลุ่ม จักรยานถูกออกแบบมาให้มีความ simple
ไม่ติดอุปกรณ์ใดๆ ทำให้ไม่ต้องดูแลมาก มีเฟืองที่มีอัตราทดเดียว (จะเรียกว่าไม่มีเกียร์ ฟิกเกียร์ หรือ ซิง
เกิล้ สปดี ก็ได)้ จะเร็วหรอื ช้าขนึ้ อยู่กับการควงขา เฟอื งเปน็ ระบบที่ไม่สามารถปล่อยขาได้ ชุดบันไดจะหมุนไป
เรื่อยๆ ตามล้อหมุน จะเบรกก็ต้องฝืนขาทำให้ล้อหยุดหมุนไปด้วย ทำให้นิยมที่จะไม่มีเบรก และในบาง
ประเทศไมใ่ หจ้ ักรยานฟิกเกยี ร์วิง่ ตามถนน เนื่องจากเกิดอนั ตรายบอ่ ย

Fixed-Gear/Track Bikes Credit:Instagram @fastfixie

11
- Mountain Bikes

“MTB" ดีไซน์มาเพื่อข่ีในทาง off-road พื้นผิวขรุขระ มีแฮนด์ทรงตรง หรือยกเล็กน้อย
มีอัตราทดเกียร์ที่ต่ำมาก ใช้สำหรับขึ้นทางชัน ยางหน้ากว้าง มีดอกยางใหญ่ เพื่อช่วยตะกุยพื้นผิวที่ขรุขระ
ยางนิ่มรับแรงกระแทก โดยส่วนมากจะมีโช้คมาช่วยรับแรงกระแทกด้วย จักรยานที่มีโช้คหน้าจะเรียกว่า
“hardtails” และจักรยานท่ีมีโช๊คหนา้ และหลงั เรียกว่า “full-suspension” และ mountain bike ที่ไม่มีโช้ค
จะเรียกว่า "rigid” แต่มีหลายคนที่นำเอา mountain bike มาใช้กับทางเรียบแบบอื่นๆก็ได้ แต่จะรู้สึกว่าช้า
กนิ แรง และยวบเกนิ ไป

Mountain Bikes - Yeti SB6C Team Replica : credit TREVOR WORSEY www.enduro-mtb.com

12
- Hybrid Bikes

จักรยาน “ไฮบรดิ ” กะจะเอาขอ้ ดขี อง road bike และ MTB เขา้ ไว้ด้วยกัน จะออกแบบเพ่ือ
ความสบายกว่า road bike จะใช้แฮนด์ตรงหรือแฮนด์ยก ไม่ต้องขี่ท่าก้มตัว เบาะกว้างเน้นสบาย แต่ไม่เน้น
ความเร็วเท่า road bike แต่เน้นครอบคลุมการใช้งานของชุดเกียร์ที่มีขนาดกว้างเหมือน road bike จนถึง
mountain bike แต่ก็ไมส่ ามารถลยุ ทางขรุขระไดเ้ ท่า MTB เพราะเลือกใช้ยางขนาดปานกลางและดอกยางที่
เรยี บกวา่ และอาจจะเห็นบางรนุ่ ใส่โช้คหนา้ ได้เช่นกัน

จักรยาน hybrid จะไม่มีเอกลักษณ์ที่ชัดเจนในการขี่ จะพยามมีข้อดีของทั้งสองประเภทที่
ต่างกนั ขั้วกนั มากเข้าดวั ยกนั ทำใหก้ ารใช้งานชว่ งระหวา่ งกลางนั้นไม่ smooth เท่าไหร่

Hybrid Bikes - by Giant Bike

13
- Dual-Sport Bikes

เป็นประเภทไฮบริด ที่ปรับปรุงขึ้นมาให้มีการใช้งานทางแนวสปอร์ตชัดเจนขึ้น เน้นการขี่ท่ี
สปอร์ตลุยๆ ใกล้ mountain bike มากกว่า ลุยได้มากว่าด้วยขนาดเฟรมและใส่ยางลุยเข้าใกล้ mountain
bike และสวนมากมีโช้คหนา้ แต่ก็ยังอยากท่ีจะทำให้จกั รยานนั้นว่งิ บนถนนเรยี บได้ดีกวา่ MTB แทๆ้

Dual-Sport Bikes / credit Bikeradar.com

14
- Cruiser Bikes

จกั รยานสไต์ ครชู เชอร์ เน้นนง่ั ขี่สบาย เบาะกวา้ ง ชมวิว ท่าขห่ี ลังตรง เบาะเยื้องไปด้านกลัง
ยางใหญ่อ้วนซับแรงได้ดี ใช้กับถนนเรยี บเทา่ นั้น โดยดั่งเดิมจะใช้ระบบเกียร์ในดุมหลัง ซึ่งอาจมากทีส่ ุดแค่ 3
สปดี และใชร้ ะบบเบรกหลังภายในดมุ แบบถบี ถอยหลัง โดยสว่ นใหญใ่ ชข้ ่เี ลน่ ชวิ ๆ ใกลๆ้ เทา่ นนั้ คนทไ่ี ม่คุ้นกับ
ทรงและระบบเบรกและเกยี ร์ จะรสู้ กึ ขยี่ าก

มีจักรยานประเภทย่อยของ cruiser อีกประเภทเรียกว่า Flat-Foot Comfort Bikes เน้น
การใช้งานท่วั ไปในเมอื งมากวา่ cruiser แตน่ ำเอา design ตำแหนง่ ของเบาะท่เี ย้อื งไปทางด้านหลัง และต่ำลง
มาอกี นดิ ทำใหผ้ ูข้ วี่ างขากับพื้นได้สะดวกเมื่อหยุดปั่นเพราะระยะบนั ไดป่ันกับพื้นหา่ งกนั เพียงนดิ เดียว แต่ยังมี
ระยะยืดขาได้เตม็ ที่เหมือนเดมิ ดไี ซนน์ ี้เรม่ิ เปน็ ทสี่ นใจในการนำไปพัฒนาออกแบบเปน็ จกั รยานไฟฟา้ ใช้ในเมือง
ต่อไป

Cruiser Bikes

15
- City Bikes

ซิตี้ไบค์ ไม่เชิงจะเป็นประเภทของจักรยาน แต่เป็นรูปแบบการใช้งานในเมืองมากกว่า หรือ
อาจใชค้ ำว่า “urban bikes” หรอื “commuter bikes” กไ็ ด้ แตม่ ผี ูอ้ อกแบบและอยากผลิตจักรยานให้ตอบ
โจทย์กบั การใช้งานประเภทนโ้ี ดยเฉพาะ ตาม lifestyle คนเมอื ง ซึง่ ลกั ษณะการใชง้ านจกั รยาน อุปกรณ์ต่างๆ
และความตอ้ งการเฉพาะทางของคนเมอื ง ใช้งานไดแ้ ก่

• ผ้ใู ชง้ านเปน็ ท้งั ผู้ชายและผู้หญงิ
• ขี่งา่ ย ข่ีสบาย ขแี่ ลว้ ไมเ่ หนอื่ ยกับการข่ีมากเกินไป ขี่ไดป้ ลอดภยั
• ใส่ชดุ แต่งกายปรกติ ในชวี ิตประจำวนั ไมจ่ ะเป็นตอ้ งเปน็ ชดุ กีฬา
• ทา่ ข่สี ่งเสรมิ ให้ทัศนวิสัยดี ข่ไี ดป้ ลอดภัย
• สภาพการทต่ี อ้ งหยุดและวง่ิ บอ่ ยๆ ขบ่ี นถนนเรียบ แตล่ ยุ หลุมได้บ้าง
• บงั โคลน บังโซ่ บังกระโปรง
• ใสส่ มั ภาระได้ เชน่ มี rack แขวนกระเปา๋ ตะกร้าใสข่ อง

• ใชง้ านบอ่ ย ขไ่ี ด้ทุกวนั ทนทาน และ low maintenance
ตัวอย่างปัจจัยในการออกแบบรถจักรยานข่ีในเมอื ง ที่ผู้ออกแบบต้องคำนึงถึงและนำไปพัฒนาจักรยาน ดีไซน์
รปู ทรง อุปกรณต์ ่างๆ รวมถึงความรู้สกึ ในการข่ี เป็นต้น

City Bike - Credit

Instagram @julianarudell

16
- Folding Bikes

รถพับ ออกแบบให้พับได้ เพื่อสะดวกในการขนย้ายด้วยพาหนะแบบอื่นๆได้ง่าย เช่นใส่
รถยนต์ แบกขนึ้ รถไฟ เพือ่ นำไปขีต่ ่อในระยะใกลๆ้ เช่นเดินทางจากที่จอดรถสาธารณะไปที่ทำงานเป็นต้น รถ
พบั จะมีขนาดเลก็ ลอ้ ขนาดเล็ก เก็บไดส้ ะดวก แต่ส่ิงทเ่ี ป็นขอ้ ด้อยของรถพับคือ ล้อท่ีเล็กทำให้ข่ียากกว่าปรกติ
หน้าไวควบคุมยากขึ้นหน่อย จุดพับที่ทำไม่ดจี ะมีการสึกหรอง่าย ทำให้รถสั่นคลอนภายหลังจากการใช้งานได้
ซักระยะหนึง่ และอาจซ่อมบำรงุ ไมไ่ ดห้ รอื ไม่คุม้ ซอ่ ม

Folding Bike Dahon / credit foldingbikecritic.com

17
- Fatbike

"fat-tire bike” จักรยานยางใหญ่ ใช้งานพื้นผิวทาง off-road แบบพื้นนิ่ม เช่น ทราย หิมะ
โคลนหรือเลน ยางขนาดใหญ่ที่เตมิ ลมน้อย (5psi - 10psi) จะทำให้สามารถขี่ไปได้ในพ้ืนผิวแบบน้ี เฟรมจะมี
กว้างพิเศษรองรับขนาดล้อและยางที่ใหญ่ เกียร์จะทดให้เบามากๆกับสภาพการขี่ แต่ไม่เหมาะกับถนนแข็ง
เพราะจะกินแรงจากขนาดยางและอัตตราทดเกียร์ ในประเทศไทยเราอาจเห็นนำมาข่ีเล่นเพ่ือความสนุกกันใน
พน้ื ท่ี off-road หรือสนามปา่ เขา ไมเ่ นน้ ความเร็วเลย แต่เน้นลยุ สนุก

Fatbike photo by Instagram @probiketool

18

ประโยชน์ของการปัน่ จกั รยาน

1. ช่วยใหน้ อนหลบั ลึกกว่าเดิม
การออกปั่นจักรยานตอนเช้าๆ ช่วยให้เราหลับได้ลึกกว่าเดิมและลดปัญหาการนอนไม่หลบั

คณะแพทยศาสตร์จากมหาวิทยาลัยแสตนฟอร์ดได้ทดลองให้คนที่มีปัญหานอนหลบั ยาก (Insomnia) ออกไป
ปัน่ จกั รยานตอนเชา้ ทกุ ๆ วนั วนั ละ 20-30 นาที ผลปรากฏว่าคนท่ีมีปัญหาการนอนไม่หลบั สามารถนอนหลับ
สนิทไดเ้ ร็วข้ึนเกือบหน่งึ ชั่วโมง จากแต่กอ่ นท่ีอาจจะตอ้ งนอนรอให้งว่ งเปน็ เวลานาน การไปออกกำลังกายยาม
เช้าชว่ ยใหร้ า่ งกายเราได้รับแสงแดดตามเวลาท่คี วรจะเปน็ ช่วยให้รา่ งกายหลบั ได้ง่ายขน้ึ ในตอนกลางคืน

2. ชว่ ยใหห้ นา้ ตาดูออ่ นวยั กวา่ เดิม
ขอ้ นห้ี ลายคนนา่ จะชอบ การปัน่ จกั รยานชว่ ยให้ร่างกายเราลำเลียงออกซเิ จน และสารอาหาร

ได้ดีขึ้น และช่วยขับถ่ายสารพิษในร่างกายได้มีประสิทธิภาพขึ้น นอกจากนี้การออกกำลังกายอย่างการปั่น
จักรยานจะช่วยกระตุ้นการผลิตสารคอลลาเจน ช่วยลดรอยเหี่ยวย่นบนใบหน้า จึงไม่แปลกว่าทำไมคนที่ป่ัน
จักรยานเป็นประจำจงึ หน้าตาอิ่มเอบิ และผวิ พรรณสดใสครบั (แตอ่ ย่าลืมถ้าครีมกนั แดดกอ่ นออกรอบหละ)

3. ขบั ถา่ ยไดง้ ่ายข้นึ
ผเู้ ชยี่ วชาญด้านสขุ ภาพจากมหาวิทยาลยั Bristol ยนื ยันว่าการปั่นจักรยานจะช่วยกระตุ้นให้

อาหารไหลผา่ นลำไสไ้ ด้เร็วกว่าซ่ึงชว่ ยลดการดูดซบั น้ำในลำไส้ใหญ่ หมายความว่ากอ้ นอุจจาระก็จะไม่แห้งทำ
ให้เราถ่ายได้คล่องขึ้นครับ นอกจากนี้การปั่นจักรยานช่วยกระตุ้นการหายใจและอัตราการเต้นของหัวใจ
ซ่งึ เพ่ิมกำลงั ในการบีบรัดตวั ของลำไส้ ชว่ ยใหเ้ ราไม่รู้สึกอึดอัดหลงั การทานอาหาร และปอ้ งกันโรคมะเร็งลำไส้
อีกดว้ ย

4. เพิ่มประสิทธิภาพสมอง
ผลวิจยั จากมหาวิทยาลัยยอิลนิ อยส์พบว่าคนท่ีปนั่ จักรยานเปน็ ประจำทำคะแนนการทดสอบ

สมองได้ดีกว่าปรกติถึง 15% เพราะว่าการปั่นจักรยานช่วยกระตุ้นการสร้างเซลล์สมองในส่วน
Hippocampus เปน็ สว่ นที่ใช้บันทึกความจำ ซึ่งจะเสื่อมอยา่ งรวดเร็วหลงั อายุ 30 ครับ ชว่ ยป้องกันโรคอัลไซ
เมอร์ไดเ้ ป็นอย่างดี

5. สขุ ภาพโดยรวมแขง็ แรงขึน้
เป็นที่ทราบกันอยู่แล้วว่าการออกกำลังกายช่วยให้ระบบภูมิต้านทานของเราแข็งแรงขึ้น

เชื้อโรคต่างๆ ก็มีผลกับเราได้น้อยลง รายงานสุขภาพจากอังกฤษบอกว่าคนที่ป่ันจักรยานอย่างน้อย 30 นาที
เป็นเวลาห้าวันต่อสัปดาห์มีโอกาสป่วยน้อยกว่าคนที่ไม่ออกกำลังกายเลยกว่าเท่าตัว ข้อนี้แอดมินรู้ดี เพราะ
หลงั จากเร่มิ ปนั่ จกั รยาน อาการหอบหดื เรอ้ื รังท่เี ป็นมาต้ังแต่เดก็ กค็ อ่ ยๆ หายไปจนตอนนี้หายขาดแลว้ ครับ

19

6. อายุยืนยาว
ผลวิจัยจากมหาวิทยาลัย King’s Collegel London ทดสอบฝาแฝดกว่า 2,400 คู่ พบว่า

แฝดคนทป่ี นั่ จักรยานแค่ 45 นาที สามครั้งต่อสปั ดาห์ มอี ายุยืนยาวกว่าคแู่ ฝดทีไ่ มอ่ อกกำลังกายกว่า 9 ปี โดย
เฉลยี่ สาเหตหลกั ๆ ทีช่ ว่ ยให้อายุยืนขึน้ กเ็ พราะการปน่ั จักรยานพัฒนาระบบเลือดและระบบหายใจ ชว่ ยลดโรค
ความดัน โรคอว้ น มะเร็งประเภทตา่ งๆ โดยรวมร่างกายจะมปี ระสิทธิภาพในการฟนื้ ฟรู ักษาตวั เองมากข้ึนครับ
ช่วยลดความเส่ียงการเปน็ โรคหัวใจได้กว่า 50%

7. พทิ กั ษ์โลก
พื้นที่ในการจอดรถยนต์หนึ่งคัน สามารถใช้จอดจักรยานได้กว่า 20 คัน เราใช้วัตถุดิบและ

สารเคมตี ่างๆ และพลังงาน ในการผลิตจักรยานหนงึ่ คันน้อยกว่าการผลิตรถยนต์ถึงห้าเทา่ แนน่ นอน จักรยาน
ไม่กอ่ มลพษิ การป่นั จักรยานยังประหยัดพลงั งานมากกวา่ การเดินถึงสามเทา่ ในระยะทางเท่าๆ กัน

ผู้ผลติ รถยนตส์ มยั นี้ชอบอวด “กิโล/ลติ ร” – ว่ารถตวั เองใช้นำ้ มนั กล่ี ิตรต่อระยะทางหนึ่งกิโล
เจอจักรยานแล้วจะหนาว เพราะถ้าลองเปรียบเทียบพลงั งานที่เราใช้ในการป่นั จกั รยาน แปลออกมาให้เหมือน
รถยนต…์ จะไดป้ ระมาณ 4705 กโิ ล/ลิตร

8. เพิม่ สมรรถภาพทางเพศ
ข้อนี้เห็นหลายคนในเว็บบอร์ด Thaimtb คอนเฟริมครับ การปั่นจักรยานช่วยพัฒนาระบบ

หมุนเวียนเลือด ซึ่งผลข้างเคียงคือเพิ่มความต้องการทางเพศ ผลการศึกษาจากมหาวิทยาลัยคอร์เนล สหรัฐ
พบว่านักกีฬาจักรยานมสี มรรถภาพทางเพศเหมือนกับคนที่อายุอ่อนกว่า 4-5 ปี ในขณะที่นักกีฬาหญิงเลื่อน
อาการวยั หมดประจำเดอื น (menopause) ออกไปได้กวา่ 5 ปี ผลวิจัยจากฮาวาร์ดยังแถมใหอ้ กี ว่าผู้ชายท่ีอายุ
มากกว่า 50 ปที ีป่ ัน่ จักรยานเปน็ ประจำช่วยลดความเส่ียงอาการ “นกเขาไมข่ นั ” ไดก้ วา่ 30%

9. ลกู ในครรภ์มสี ุขภาพแข็งแรง
ผลวิจยั จากมหาวิทยาลัยมิชิแกนรายงาวา่ คุณแม่ทกี่ ำลงั ตงั้ ครรภ์ แตอ่ อกกำลงั กายเป็นประจำ

จะฟ้นื ฟรู า่ งกายหลงั การคลอดได้ดีกว่าแมท่ ไี่ ม่ออกกำลังกาย แถมลูกในท้องจะสามารถพัฒนาระบบประสาทได้
ดีกวา่ ปรกติอกี ดว้ ย

10. ทำงานได้ดีข้ึน
การศึกษาจากมหาวิทยาลัย Bristol พบว่าพนกั งานทอ่ี อกกำลังกายก่อนเขา้ หรือหลังทำงาน

มักจะทำงานไดม้ ีประสิทธิภาพดีกว่าคนปรกติท่ไี มอ่ อกกำลงั กาย การออกกำลังกายชว่ ยเพิ่มความม่ันใจ ความ
ม่งุ มนั่ ในการทำงานและชว่ ยใหร้ ับความเครียดจากการทำงานได้ดีขึ้นด้วย นอกจากนพี้ นักงานท่ีออกกำลังกาย
เปน็ ประจำมักจะใช้เวลาพกั น้อยกวา่ คนอื่น ทำงานเสร็จได้ตามเดดไลน์ และมอี ัธยาศยั ดีกว่าคนอ่นื ๆ ด้วยครับ

20

11. ลดความอว้ น
เป็นที่ทราบกันดีว่าการปั่นจักรยานช่วยเพิ่มอัตราการเผาผลาญไขมันส่วนเกินในร่างกาย

แต่มันไม่ได้เผาพลาญแค่เฉพาะตอนที่เราปั่นนะครับ ผู้เชี่ยวชาญบอกว่าร่างกายของคนที่ปั่นจักรยานเป็น
ประจำจะมีสภาวะ “After Burner” หรือเผาผลาญไขมันส่วนเกินต่อเนื่องหลังจากลงจากจักรยานแล้วต่อไป
อีก 2-3 ชว่ั โมง ซง่ึ โดยรวมแล้วการเผาผลาญหลังการป่ันอาจจะมากกวา่ ระหว่างปัน่ อกี ดว้ ยซ้ำ

นกั ป่นั ที่ซอ้ มแบบ interval (สลบั การออกแรงป่ันช้า + เร็วตามระยะเวลาที่กำหนด) สามารถ
เผาผลาญไขมนั ได้มากกว่าคนทีป่ ่ันดว้ ยความเร็วคงที่กวา่ 3.5 เท่าอกี ด้วย

12. มีเพื่อนมากขนึ้ มีความสุขมากขน้ึ
สงั คมการปั่นจักรยานในเมืองไทยคอ่ นข้างจะอบอุ่นและเป็นมิตร ใครเหน็ กันป่ันบนจักรยาน

กม็ ักจะกวักมือทกั ทายกนั เสมอๆ และหากใครมปี ญั หาอะไรกม็ กั จะชว่ ยเหลือกนั แบง่ ความรู้กันอยู่แล้ว การเข้า
กลุ่มป่ันกับคนอ่ืนๆ นอกจากจะช่วยให้เรามีกำลังใจและมีเหตุผลออกป่นั มากขน้ึ แล้วยังช่วยสง่ เสริมสุขภาพเรา
ในทางอ้อมด้วยครับ ผลการศึกษาจากมหาวิทยาลัย Howard พบว่าคนที่ไม่มีเพื่อนและไม่เข้าสังคมมีความ
เส่ียงในการเจ็บป่วยมากกวา่ คนสบู บหุ รแ่ี ละคนทเี่ ปน็ โรคอว้ นเสียอกี อย่างทเ่ี ขาว่ากันสภาพจิตใจเราบ่งบอกถึง
สภาพร่างกายครบั

13. ลดอาการเหนอื่ ยล้าและความเครียด
บางครงั้ ท่เี ราเหนือ่ ยลา้ หม่นหมองไม่อยากทำอะไร การออกไปป่ันจกั รยานรับอากาศบริสุทธ์ิ

จะชว่ ยให้เราสดชน่ื ขึ้นอย่างน่าประหลาดใจ ผมเชอื่ วา่ หลายๆ คนคงเจออาการน้คี รับ ตกเย็น เบ่ือ หม่นหมอง
ไม่อยากไปไหน แต่พอคว้าจักรยานออกไปปั่นกลับรู้สึกดีขึ้นและคลายความเครียดความกังวลไปได้หมด
งานวิจัยสุขภาพในสหรัฐหลายๆ ชิ้นยืนยันว่าการออกกำลังกายช่วยลดความหดหู่และความเหนื่อยล้าได้เป็น
อย่างดคี รับ

ดังนั้นจะเห็นได้ว่าจักรยานมกี ารพฒั นามาอยา่ งต่อเน่อื งต้ังแต่อดีตจนถงึ ปัจจุบัน ไม่ว่าจเป็นรูป
ลักณ์ภายนอก วัสดุที่ใช้ในการผลิต ทำให้จักรยานมีความสวยงาม ทนทานมีอายุการใช้งานท่ียาวนาน เป็น
ทางเลอื กให้กับผบู้ ริโภคนำไปใช้ไดอ้ ย่างเหมาะสมกับชวี ติ ประจำวนั และกระผมคดิ วา่ จกั รยานเปน็ อีกหนึ่งชนิด
กีฬาที่เหมาะกับการออกกำลังกายอย่างมาก ไม่ว่าจะเป็นเด็กหรือผู้ใหญ่ ทำให้มีสุขภาพกาย สุขภาพใจท่ี
แข็งแรง สดชื่นสดใสอยู่เสมอ มีเพื่อนที่ดี มีมิตรภาพดีๆ เป็นสังคมที่น่าอยู่ ช่วยเหลือกันและกันมีน้ำใจ ส่ิง
เหลา่ น้เี กดิ ข้ึนจริงกับการป่นั จักรยานของผมครบั

21

บรรณานกุ รม

ประวัติจกั รยาน. สบื ค้น 17 พฤษภาคม 2565, จาก
http://www.kiddeetumdee.net/book/book_47.html

ประเภทของจกั รยาน. สบื ค้น 17 พฤษภาคม 2565, จาก
https://www.tokyobike.co.th/blog/how-to-pick-best-bicycle-type-for-you

ประโยชน์ของการป่นั จกั รยาน. สบื ค้น 17 พฤษภาคม 2565, จาก
https://www.duckingtiger.com/13-reasons-to-ride-a-bicycle/

22

ภาคผนวก

ประวัติผจู้ ดั ทำ

ช่ือ-นามสกลุ รหัส นาย เกรยี งศกั ดิ์ ขอดแกว้ รหสั 6410530432081

วนั เดอื น ปี เกิด 15 มนี าคม 2521

ภมู ิลำเนา (ทอ่ี ย)ู่ 30/1 ถ.เจริญสุข ต.ช้างเผือก อ.เมือง จ.เชยี งใหม่ 50300

การศกึ ษา

ระดับประถมศกึ ษา โรงเรียนบา้ นโปง่

ระดับมัธยมศึกษาตอนตน้ โรงเรียนสนั ทรายวทยาคม

ระดับมัธยมศกึ ษาตอนปลาย โรงเรียนสนั ทรายวทิ ยาคม

ระดับอนุปริญญา ปวท. วิทยาลยั เทคนคิ เชยี งใหม่

ปัจจุบนั กำลังศกึ ษาอยู่ ระดับปริญญาตรี ชน้ั ปีท่ี 1 สาขาการปกครอง

คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหามกุฏราช

วทิ ยาลัย วทิ ยาเขตล้านนา

การทำงาน พนกั งานจ้างตามภารกจิ เทศบาลนคร เชียงใหม่

สว่ นวิศวกรรมการกอ่ สร้าง

เลขท1่ี ถ.วังสิงคค์ ำ อ.เมอื ง จ.เชยี งใหม่ 50000