การสร้างคำกริยา เล่มที่ 5 เรื่อง การสร้างคำกริยาด้วย Awalan

46

Pengimbuhan di-
หน่วยคำเตมิ di- สามารถสร้างคำกรยิ าทม่ี คี วามหมาย
ถูกกระทำ ซ่งึ จะเขียนตดิ กนั กับคำรากศัพทห์ รอื คำมลู เวลาใช้
โดยสว่ นใหญจ่ ะตามหลงั ด้วย oleh แปลว่า โดย
หน่วยคำเติม di- เป็นหน่วยคำเติมหน้าคำเพื่อสรา้ ง
ประโยค pasif (กรรมถูกกระทำ) โดยมโี ครงสรา้ งประโยคดังนี้

O + di(K) + oleh + S

ตัวอยา่ ง

ditulis แปลวา่ ถกู เขยี น

dibaca แปลว่า ถูกอา่ น

47

dimakan แปลวา่ ถูกกนิ

ตัวอย่างประโยค

Surat itu ditulis oleh adik saya.
จดหมายนนั้ ถกู เขยี นโดยนอ้ งของฉัน

Buku Bahasa Melayu dibaca oleh pelajar.
หนงั สือภาษามลายถู กู อา่ นโดยนกั เรยี น

Ikan di atas meja itu dimakan oleh kucing.
ปลาทอ่ี ย่บู นโต๊ะนน้ั ถกู กนิ โดยแมว

Pengimbuhan mempeR-
หน่วยคำเติม mempeR- เป็นหน่วยคำทีส่ ามารถใช้
ร่วมกับคำนาม คำคุณศัพท์ และคำช่วยเพือ่ สร้างคำกริยา
ดงั ตอ่ ไปนี้

48

mempeR- + คำนาม
หนว่ ยคำเตมิ mempeR- เมือ่ ผนั กบั คำนามทำให้เป็น
คำกริยา ที่มีความหมาย เอามาทำเป็น… หรือมักจะให้
ความหมาย เชงิ เปรยี บเทียบ

ตวั อยา่ ง

memperalat แปลวา่ เอามาทำเปน็ เครอื่ งมือ

memperbudak แปลวา่ เอามาทำเปน็ ทาส

memperisteri แปลว่า ทำเป็นภรรยา

ตัวอย่างประโยค
Komunis memperalat pemuda-pemuda itu.

คอมมวิ นสิ ต์ใช้เยาวชนนนั้ เปน็ เคร่ืองมอื

49

Majikan memperbudak pekerja itu.
นายจา้ งเอาคนงานนนั้ มาเป็นทาสรับใช้

Ali memperisteri Amani.
อาลีเอาอามานีมาทำเปน็ ภรรยา/อาลแี ตง่ งานกับอา

มานี

mempeR- + คุณศัพท์

หน่วยคำเติม memper- เมื่อผนวกกบั คำคณุ ศพั ท์ทำให้
เป็นคำกรยิ าที่มคี วามหมาย ทำให้…ขน้ึ /ลง

ตัวอย่าง
memperbesar แปลวา่ ทำให้ใหญ่ขน้ึ

memperkecilแปลว่า ทำให้เล็กลง

50

mempercepat แปลวา่ ทำใหเ้ รว็ ขน้ึ

memperkemas แปลว่า ทำใหเ้ รยี บร้อย
ขึ้น

ตัวอย่างประโยค

Ali memperbesar rumahnya.
อาลีไดข้ ยายบ้านของเขาใหใ้ หญข่ น้ึ

Ibu memperkemas biliknya.
แม่จัดหอ้ งให้เรียบรอ้ ยยงิ่ ขนึ้

Bapa mempertinggi rumahnya.
พ่อต่อเตมิ บา้ นให้สงู ขน้ึ

Adik mempercepat keretanya.
น้องขบั รถเรว็ ยงิ่ ขึ้น

51

memper- + คำบอกหนา้ ที่

หน่วยคำเตมิ memper- เมือ่ ผนั กับคำช่วยทำให้เปน็
คำกรยิ า มีความหมาย ไดร้ ับบางสิ่งบางอยา่ ง

ตัวอย่าง
memperolehแปลว่า ไดร้ ับบางอย่าง

ตัวอยา่ ง
ประโยค
Kakak saya memperoleh hadiah
pertama dalam pertandingan itu.
พส่ี าวฉนั ได้รับรางวัลชนะเลศิ ในการแขง่ ขันนน้ั

52

Pengimbuhan dipeR-
หนว่ ยคำเตมิ dipeR- เปน็ หน่วยคำที่สามารถใชร้ ว่ มกบั
คำนาม คำคณุ ศัพท์ และคำช่วยเพอ่ื สรา้ งคำกรยิ า ดังต่อไปน้ี

dipeR- + คำนาม

หน่วยคำเติม diper- เมื่อผนวกกับคำนามทำให้เปน็
คำกริยา ที่มีความหมาย ถูกทำให้เปน็ หรือ ได้เปน็ และมักจะ
ให้ความหมายการเปรียบเทยี บ

ตัวอย่าง

diperisteri แปลวา่ ได้เปน็ ภรรยา

diperkawan แปลว่า ไดเ้ ป็นเพอ่ื น

53

ตวั อย่างประโยค

Gadis itu diperisteri oleh Ali.
หญงิ สาวคนนน้ั ไดเ้ ปน็ ภรรยาของอาลี

Ali diperkawan oleh Saiful.
อาลไี ด้เปน็ เพ่อื นกบั ไซฟูล

Adam diperalat oleh orang tua itu.
อาดำเป็นเคร่อื งมอื ใหก้ ับคนแกน่ น้ั

diper- + คำคณุ ศัพท์
หนว่ ยคำเตมิ diper- เมือ่ ผนวกกบั คำคุณศัพท์
ทำใหเ้ ป็นคำกริยา ท่ีมีความหมาย ถกู ทำใหเ้ พิม่ ขนึ้ หรอื
ใหเ้ พิ่มขึ้น

54

ตัวอยา่ ง
diperbesar แปลว่า ถกู ขยายใหใ้ หญข่ ้ึน
diperkemas แปลว่า ถูกจดั ให้เรยี บร้อยขน้ึ

ตัวอยา่ งประโยค

Rumahnya diperbesar oleh Ali.
บา้ นของเขาอาลไี ดต้ อ่ เติมให้ใหญ่ขนึ้

Bilik itu diperkemas oleh ibu.
ห้องนั้นแมไ่ ด้จัดให้เรียบร้อยยงิ่ ขนึ้

55

diper- + คำบอกหน้าที่

หน่วยคำเติม diper- เมื่อผนวกกับคำช่วยทำให้เป็น
คำกริยา ที่มีความหมาย ถกู ได้รับมาจาก…

ตวั อย่าง

diperoleh แปลว่า ถูกได้รบั

ตัวอยา่ ง
ประโยค
Ilmu pengetahuannya diperoleh melalui

pembacaan.
ความรู้ของเขาถกู ได้รับมาจากการอา่ นหนังสอื

56

แบบทดสอบ
การสร้างคำกริยาดว้ ย Awalan

57

บรรณานุกรม

Abdul Chaer. (2008). Morfologi Bahasa Indonesia
(Pendekatan proses).Jakarta: Rineka Cipta.

Abdullah Hassan. (2005). Linguistik Am: Siri
Pengajaran dan Pembelajaran Bahasa
Melayu. Selangor: PST Professional Publishing
SDN. BHD.

Abdullah Hassan. (2007). Morfologi. Kuala Lumpur:
PST Professional Publishing SDN. BHD.

Asmah Haji Omar. (2015). Nahu Melayu Mutakhir.
Selangor: Q My Print Sdn. Bhd.

58

Nik Safiah Karim, Farid M. ONN, Hashim H. Musa dan
Ab.Hamid Mahmood. (2015). Tatabahasa
Dewan (Edisi Pertama). Dewan bahasadan
pustaka: Kuala Lumpur.

Ismail Dahaman. (2017). Canggihnya Bahasa Melayu:
Sistem pembentukan kata. Dewan
bahasadan pustaka: Kuala Lumpur.