หลักสูตรการทำพรมเช็ดเท้า 5 ชั่วโมง

ก

คำนำ

ด้วย ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอบึงสามพัน เป็นหน่วยส่งเสริม
สนับสนุนในการจัดฝกึ อบรมด้านอาชีพ หลักสูตรการทำพรมเช็ดเท้า รวมถึงการสนบั สนุน ประสานงานร่วมกับ
ภาคเี ครอื ขา่ ยในการจดั กิจกรรมการเรียนรูแ้ ละการศึกษาอาชีพใหม้ งี านทำสรา้ งรายได้ให้ตนเองและครอบครัว

เพื่อให้การดำเนินงานเป็นไปตามวัตถุประสงค์ของการดำเนนิ งานที่เนน้ เรื่องการมีอาชีพเพื่อการมีงาน
ทำมีรายได้ จึงได้คัดเลือกหลักสูตรพรมเช็ดเท้า เพื่อพัฒนาและต่อยอดมาจัดทำเป็นหลักสูตรเพื่อเผยแพร่ให้
ประชาชนท่ัวไปไดม้ ีความรู้ ความเขา้ ใจ สามารถนำไปประกอบอาชีพตอ่ ไปได้

ขอขอบคุณวิทยากรวิชาชีพ และคณะดำเนินงานการจัดการศึกษาต่อเนื่อง ที่ได้ร่วมพัฒนาหลักสูตร
และจัดทำแผนการเรียนรู้รวมทั้งสื่อต่าง ๆ ให้สำเร็จไปด้วยดี และหวังเป็นอย่างยิ่งว่าหลักสูตรเล่มนี้จะเป็น
ประโยชนต์ ่อวทิ ยากรและผู้เรยี นตอ่ ไป

ศนู ย์การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศยั อำเภอบงึ สามพัน
9 มกราคม 2566

สารบัญ ข

คำนำ หนา้

ความรู้เกี่ยวกับวัสดุ อุปกรณ์ท่ใี ช้ในการทำพรมเชด็ เทา้ ก

ความรพู้ ื้นฐานในการจดั การเรียนร้ตู ามหลักสตู รการทำพรมเชด็ เท้า 1

หลกั สตู รการทำพรมเชด็ เทา้ 5
ความเปน็ มา
จดุ ประสงค์การเรยี นรู้ 5
กลุ่มเป้าหมาย 7
ระยะเวลา 7
เนอื้ หาหลกั สูตร 7
การจดั การเรียนรู้ 7
สอ่ื การเรียนรู้ 8
การวดั และประเมนิ ผล 8
การจบหลักสูตร 8
เอกสารหลักฐานการศึกษา 8
การเทยี บโอนผลการเรียน 8
8
แผนการจดั กระบวนการเรยี นรหู้ ลักสูตรการทำพรมเชด็ เท้า 9
ใบความรู้ ความเป็นมาของพรมเชด็ เทา้ 11
ใบความรู้ วิธีทำพรมเชด็ เท้า 12
ใบงาน แบบบนั ทึกการทำพรมเชด็ เท้า 13
ใบความรู้ คณุ คา่ การทำพรมเช็ดเทา้ 14
ใบความรู้ การบรรจหุ บี ห่อ 15
ใบความรู้ การคำนวณตน้ ทุน กำไร 16
ใบงาน การคิดตน้ ทุน กำไร 17
ใบความรู้ ช่องทางการตลาด 18
แบบวัดและประเมินผลการทำพรมเช็ดเท้า 19
แบบประเมินผลงานผู้เรยี น 20

บรรณานกุ รม 21

รายชือ่ คณะผู้จดั ทำหลกั สตู ร 22

หลกั สูตรการทำพรมเชด็ เทา้ จำนวน 5 ชั่วโมง

ความรูเ้ ก่ยี วกับวัสดุ อุปกรณ์ ทีใ่ ชใ้ นการทำพรมเชด็ เท้า

กอ่ นทีผ่ เู้ รียนจะเขา้ สู่การเรมิ่ ต้นทำพรมเช็ดเทา้ ผเู้ รยี นควรเรียนรู้เก่ยี วกับวสั ดแุ ละอุปกรณท์ ใ่ี ช้ในการ
ทำพรมเช็ดเท้า ได้แก่ กระสอบปา่ น (กระสอบขา้ วสาร) เศษผา้ ยดื ตัดเปน็ รปู สเี่ หล่ยี มผืนผา้ ขนาดยาว 3 น้ิวมอื
เข็มควัก (เข็มถกั ไหมพรม) กรรไกร เข็มและดา้ ย จักรเย็บผ้า ปากกาเมจิก ทีจ่ ำเปน็ ต้องใช้ โดยมวี ิธกี ารเลอื ก
ดังน้ี

กระสอบป่าน

ใยผ้ากระสอบ โดยกำเนิดมาจากต้นปอมีการใช้งานตั้งแต่สมัยสุโขทัย เนื่องจากเป็นสิ่งสำคัญอย่างย่ิง
กับผู้คนสมัยนั้น ในทางเกษตรกรรมมีเลี้ยงสตั ว์และค้าขาย โดยคนสมัยนั้น เรียกว่า “เชือกปอฟั่น”หลังจากนนั้
เม่อื เศรษฐกจิ เจริญรุ่งเรือง มีการขนสง่ ระยะไกลเกิดขึ้น (เชน่ ธัญพชื ข้าว อาหารสัตว์ เป็นต้น)ทำให้เรมิ่ มีการใช้
กระสอบ เพ่ือขนส่งสนิ คา้ แต่กระสอบมีไม่เพยี งพอต่อความ จึงทำใหไ้ ทยตอ้ งนำเข้ากระสอบและเส้นใย มาจาก
ต่างประเทศ เป็นมูลค่าหลายล้านบาท ปี พ.ศ.2495 มารัฐบาลจึงเห็นควรให้มีการปลูกต้นปอในประเทศไทย
เพ่ือลดต้นทนุ การผลติ จึงเกดิ โรงงานทอกระสอบป่าน กรมโรงงานอุตสาหกรรม และดำเนินงานโดยรัฐวิสาหกิจ
นับแต่นั้น เป็นต้นมา ถึงแม้ว่าในปัจจุบันโรงงานที่ผลิตกระสอบ มีถึง 9 โรงงาน แต่ก็ยังทำให้กระสอบไม่
เพียงพอต่อความต้องการ ต้องนำเข้าต้นปอคุณภาพมาจากประเทศบังคลาเทศ ไทยขาดแคลนวัตถุดิบอยา่ งต้น
ปอต้องการ

เศษผ้ายืด
ผ้ายืดผลิตจากเส้นใยฝ้ายธรรมชาติ สัมผัสนุ่ม ใส่สบาย (Cotton Comfort) ไม่หด ไม่ย้วย (Shape

Retention) ย้อมด้วยสีที่ไม่มีส่วนผสมของกำมะถัน (Sulfur Free) จึงไม่ระคายเคืองผิว และเป็นมิตรต่อ
ส่ิงแวดล้อม

2

ห่วงถุงเท้า

ดา้ ย แบ่งออกเป็น
ด้ายไนล่อน เป็นเส้นด้ายใยสังเคราะห์ เหมือนเส้นใยธรรมชาติ มีคุณสมบัติที่แข็งแรง และราคาถูกกว่าเส้นใย
ธรรมชาติ จึงเป็นอีกทางเลือกหน่ึงท่ีสามารถนำมาใช้ทดแทนเส้นด้ายประเภทอื่นๆ คุณสมบัติกระด้าง อาจไม่
เหมาะสมกับงานตัดเย็บเส้ือผ้า แต่อาจเหมาะสมกับงานประเภททำสายเทปหรือสายรัด

ด้ายสปัน มีความเหนียว แข็งแรง เหมาะสำหรับใช้เย็บเบาะ เครื่องหนัง เฟอร์นิเจอร์ รองเท้า กระเป๋า ผ้าใบ
เบาะรถยนต์ และอื่นๆ ด้ายสปันมีหลายสีและหลายขนาด สามารถเลือกใช้ตามความต้องการของตัวเองได้
เลย

3

เข็ม
ควรเลือกใช้เข็ม ด้าย ใหพ้ อดี เหมาะสมกับชนดิ ของผ้า โดยดูจากขนาดดา้ ยหากใช้ดา้ ยเส้นเล็กบางเบา

ควรใช้เข็มขนาดเล็ก หากใช้เข็มขนาดใหญ่ก็ควรใช้ด้ายขนาดใหญ่เป็นเข็มเย็บผ้าขนาดเล็ก ออกแบบมาให้
เหมาะกับการเย็บผ้าเนื้อบางๆ เช่น ผ้าชีฟอง ผ้าแก้ว ผ้ามัสลิน ควรใช้คู่กับด้ายเส้นเล็กเช่น ด้ายโพลีเอสเตอร์
เม่ือเยบ็ แลว้ จะได้ตะเข็บที่ สวยเนียนกลมกลืนกบั เนื้อผา้
เขม็ เย็บผ้าธรรมดา เบอร์ 70

เหมาะกบั การเยบ็ ผา้ เนื้อบาง เชน่ ผ้า สำหรับชดุ เด็ก ผ้ามัสลนิ ผา้ แพร ควรใช้คู่กับดา้ ยเส้นเล็ก
ขอ้ แนะนำ : การเย็บผา้ เนื้อบางมากๆ การใช้คู่กับตีนผเี ย็บผ้าบางจะชว่ ยให้ตะเข็มสวยงามมากข้นึ

เข็มเยบ็ ผา้ ธรรมดา เบอร์ 75
เหมาะกบั การเย็บผา้ เนื้อบางถึงปานกลาง เช่น ผ้า สำหรบั ชุดเดก็ ผ้ามัสลนิ ผา้ แพร ควรใช้คู่กับด้าย

เสน้ เล็ก และใช้คู่กับไหมปักในกรณีทป่ี ักลวดลายตา่ งๆ
เข็มเย็บผา้ ธรรมดา เบอร์ 80

เหมาะสำหรบั ผา้ ธรรมดาทั่วไปเน้ือปานกลาง เชน่ ผา้ คอตตอน ผา้ ซาติน ผา้ ลินนิ ผ้าขนสตั วเ์ น้อื บาง
สามารถใช้ได้กับกบั ด้ายเย็บท่ัวไป ดา้ ยเมจกิ สปนั

กรรไกรตัดผ้า
กรรไกรตัดผ้ามีปลายกรรไกรด้านหนึ่งเรียวแหลม และปลายกรรไกรอีกด้านโค้ง ทำจากเหล็กกล้าไร้

สนิม ขัดเงาเรียบเป็นมันวาว มีขนาดยาวระหว่าง 20-30 เซนติเมตร (8 – 12 นิ้ว) เพื่อให้สะดวกในการใช้
งานไม่ต้องขยับเลื่อนกรรไกรหลายครั้ง ซ่ึงจะมีทั้งแบบด้ามตรงและด้ามโค้ง ซ่ึงแบบด้ามโค้งจะช่วยให้การตัด
ผ้าเที่ยงตรงเพราะเวลาตัดจะขนานไปกับผ้า ส่วนแบบด้ามตรงจะเหมาะกับการตัดตะเข็บตกแต่งหรือตัด
ชายกระโปรง ด้ามอาจทำด้วยโลหะเน้ือเดียวกับตัวกรรไกร หรือมีปลอกหุ้ม

4
กรรไกรตัดเศษด้าย

เป็นกรรไกรขนาดเล็กที่มีประโยชน์มาก ปากแหลมปลายคมมาก มีสปริงอยู่ในตัว สามารถตัด
เส้นด้ายได้ง่ายหรือจะใช้ปลายไว้เลาะผ้าก็ได้ แต่ไม่เหมาะกับการตัดผ้า

จกั รเยบ็ ผ้า
จักรเย็บผ้าแบบนี้จะใช้มอเตอร์เพียงตัวเดียวและใช้คันเหยียบเท้าเพื่อนำทางผ้า โดยสามารถปรับ

ความเร็วได้อย่างง่ายดาย ปุ่มหมุนจะช่วยให้คุณสามารถเลือกประเภทและความยาวของตะเข็บ จักรเย็บผ้านี้
เหมาะสำหรบั ผเู้ รมิ่ ต้นและคนที่มปี ระสบการณ์ จักรเยบ็ ผา้ นม้ี ีคุณสมบัติและประโยชน์มากกว่าจักรเย็บผ้าแบบ
อ่นื เพราะทำงานไดห้ ลายแบบ ซ่งึ มีประโยชน์สำหรบั การตกแตง่ เสื้อผ้าและสามารถคุณสมบัติพเิ ศษอื่น ๆ มาใช้
ในเน้อื ผา้ ได้ ผทู้ มี่ ีประสบการณส์ ามารถเย็บผ้าไดร้ วดเรว็ มากด้วยจกั รเยบ็ ผา้ ชนิดนี้

ปากกาเมจิก
ปากกาเคมีหรือปากกาเมจิก เป็นปากกาทีม่ นี ำ้ หมึกในตวั ปลายปากกามกั จะทำจากวสั ดทุ ี่ซบั นำ้ หมึก

เช่น เส้นใยอัด หรอื ผ้าสกั หลาด ตวั ด้าม (ทำจากพลาสตกิ , อะลมู เิ นียม หรือแก้ว) จะมโี พรงด้านในทีบ่ รรจุวสั ดทุ ี่
ซับน้ำหมึก เชน่ สกั หลาด เอาไว้เพ่อื เปน็ ตัวนำหมึกให้ค่อยๆ ซมึ ออกทางปลายปากกา และปากกาชนิดน้จี ะมี
ปลอกปากกาทปี่ ิดสนทิ เพอ่ื ป้องกันไม่ให้นำ้ หมกึ แหง้ ขณะที่ไมไ่ ด้ใชง้ าน

5

แบบผลติ ภณั ฑ์พรมเช็ดเทา้

ความรพู้ ้นื ฐานในการจัดการเรยี นรตู้ ามหลกั สตู รผลิตภณั ฑ์การทำพรมเช็ดเท้า

การจัดการศึกษาอาชีพในปัจจุบันมีความสำคัญมากเพราะจะเป็นการพัฒนาประชากรของประเทศให้
มีความรู้ความสามารถและทักษะในการประกอบอาชีพเป็นการแก้ปญั หาการวา่ งงานและส่งเสริมความเข้มแข็ง
ใหแ้ กเ่ ศรษฐกจิ ชุมชนซึ่งกระทรวงศึกษาธิการได้กำหนดยุทธศาสตร์ ท่จี ะพฒั นาศกั ยภาพของประชาชนในพื้นที่ให้
ประชาชนไดม้ อี าชีพที่สามารถสรา้ งรายได้ที่ม่ันคง ม่งั คัง่ และมงี านทำอยา่ งย่งั ยนื

สภาพสังคมปัจจุบันได้รับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงในด้านต่างๆ เช่น ด้านเศรษฐกิจ การเมือง
สังคมและสิ่งแวดล้อมเป็นอย่างมาก ประชากรมนุษย์เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ แต่ทรัพยากรธรรมชาติถูกใช้ไปอย่าง
รวดเร็ว และไม่เพียงพอกับจำนวนประชากรที่เพิ่มขึ้น มนุษย์จึงประสบปัญหาต่างๆตามมามากมาย
โดยเฉพาะดา้ นการดำรงชพี และชีวติ ความเป็นอยู่ของมนษุ ย์ ดังน้ันจงึ จำเปน็ อย่างย่งิ ทีม่ นษุ ยเ์ ราจะต้องสร้างส่ิง
ทดแทนเพ่อื การอยู่รอดโดยวิธีการต่างๆ

อาชพี การทำผลติ ภณั ฑจ์ ากพรมเช็ดเท้า เป็นอกี หน่ึงอาชพี ที่น่าสนใจสามารถเป็นอาชีพทางเลือก สร้าง
รายได้เสริม หรือเพื่อใช้เวลาว่างให้เกิดประโยชน์ สำนักงานส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตาม
อัธยาศัยจังหวัดเพชรบูรณ์ จึงได้ส่งเสริมการจัดทำหลักสูตรผลิตภัณฑ์จากพรมเช็ดเท้า ซึ่งเป็นการเรียนรู้
เกี่ยวกับทกั ษะงานศิลป์ มีความคิดสรา้ งสรรค์ การเลอื กใชแ้ บบลวดลายสสี ันการออกแบบ การเย็บการคำนวณ
ขนาดรูปแบบใหเ้ หมาะสมกบั งาน งานซอ่ มบำรงุ ดูแลรักษา วัสดอุ ุปกรณ์และการบริการลกู ค้าในรูปแบบต่าง ๆที่
สามารถนำความรู้ไปใช้ในการสร้างรายไดท้ ีม่ ั่นคงและยั่งยืนอยา่ งมปี ระสิทธิภาพ

หลกั สตู รการทำผลิตภณั ฑจ์ ากพรมเชด็ เท้า

1.ความเป็นมา
ภูมิปัญญาเป็นสิ่งที่อยู่คู่กับสังคมไทยตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน แต่อาจมีรูปแบบที่เปลี่ยนไปตาม

สภาพการเปลี่ยนแปลงทางสังคม สิ่งเหล่านี้กําลังจะทําให้ภูมิปัญญาที่เป็นองค์ความรู้ความเชื่อความสามารถ

6

ของคนในท้องถิ่น ที่ได้จากการสั่งสมประสบการณ์และการเรียนรู้มาเป็นระยะเวลายาวนาน ที่มีลักษณะเป็น
องค์รวม และมีคุณค่าทางวัฒนธรรม เลือนหายไปจากสังคมไทย ซึ่งหลีกเลี่ยงไม่ได้ว่าหากภูมิปัญญาเหล่านี้ถูก
กลืนไปในสังคมแห่งทุนนิยม พื้นฐานความเข้าใจธรรมชาติท่ีมีมาแต่โบราณก็จะสญู ไปตามกาลเวลา ภูมิปัญญา
จึงมีความสําคัญในการสร้างความยั่งยืนของสังคมพื้นบ้าน ที่เป็นสังคมของการพึ่งพาซึ่งกันและกัน คนกับคน
คนกบั ธรรมชาติ คนกับสัตว์ มีการพ่งึ พิงความสามารถโดยใช้ความร้จู ากประสบการณ์ที่ส่ังสมและสืบทอดกันมา
เป็นความสามารถและศักยภาพในเชิงการแก้ปัญหา การปรับตัวเรียนรู้และสืบทอดไปสู่คนรุ่นต่อไป เพื่อการ
ดํารงอยู่ของเผ่าพันธุ์ อันสร้างให้เป็นมรดกทางวัฒนธรรมชาติ เผ่าพันธุ์หรือเป็นวิถีชีวิตของชาวบ้าน สิ่งเหล่าน้ี
จําเป็นต้องอาศัยพื้นฐานความเข้าใจที่เป็นเครื่องยึดเหนี่ยวให้สังคมมีความเห็นพ้องในหลักการดําเนินชีวิต
วัฒนธรรม ประเพณีภูมิปัญญาจึงเป็นกําลังสําคัญในการสร้างความยั่งยืนของสังคมพื้นบ้านที่เป็นรากฐานการ
ดําเนินชีวิตของคนในแต่ละท้องถิ่น ที่แฝงไปด้วยขนบธรรมเนียม ประเพณีความเชื่อ ที่แสดงถึงอัตลักษณ์ของ
ชาตพิ นั ธ์อนั เปน็ สนุ ทรียะทเ่ี กิดข้ึนจากประสบการณแ์ ละแนวคดิ แหง่ ภมู ิปญั ญาผา้ ทอพืน้ บา้ น ศาสตรแ์ ละศิลป์ที่
แสดงภูมิปัญญาของคนในแต่ละท้องถิ่น แฝงด้วยความผูกพันธ์ที่เชื่อมโยงวิถีชีวิต ความเชื่อ และพิธีกรรม ซ่ึง
ได้รับการถ่ายทอดและสืบสานต่อกันมารุน่ สู่รุน่ จนถึงปัจจุบัน การทอผ้าในหลายท้องถิ่นยังคงรักษารูปแบบอนั
เป็นเอกลักษณ์เฉพาะตน รูปแบบลวดลายและกรรมวิธีในการผลิตผ้าทอ มีความแตกต่างกันในแต่ละท้องถิ่น
และลักษณะเฉพาะของเชื้อชาติ สิ่งสําคญั คือ การสอดแทรกภูมิปญั ญาแหง่ การผสมผสานความปราณีตบรรจง
ที่แสดงถึงความเจริญรุ่งเรืองของท้องถิ่นที่มีความอุดมสมบูรณ์ไปด้วยภูมิปัญญาที่ทรงคุณค่า ผ้าทอพื้นบ้านจึง
เป็นภูมิปัญญาที่แสดงออกถึงความเจริญรุ่งเรืองทางด้านศิลปะและวัฒนธรรม รวมถึงวิถีชีวิตความเป็นอยู่ของ
กลุ่มคนที่แสดงผ่านทางลวดลายและเส้นสีผ้า ที่สอดแทรกความเชื่อและขนบธรรมเนียมประเพณี อันเป็น
รากฐานทางศิลปวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์ ซึ่งคงหลีกเลี่ยงไม่ได้ว่าผ้าทอพื้นบ้านคืองานศิลปะที่เกิดจาก
ความคิด เนื่องจากเมื่อความคิดต้องการมีที่อยู่อาศัยที่แน่นอนความคิดได้รวมตัวกันเป็นภาพอันเป็นนามธรรม
เพ่ือรอการถา่ ยทอดให้เกิดเป็นรปู ธรรมเปน็ พรมเช็ดเท้า พรมเชด็ เท้ามีลักษณะเป็นผา้ รปู สี่เหลี่ยมผืนผ้า เป็นผ้า
สาํ หรับทำความสะอาดเท้า พรมเช็ดเทา้ ไดม้ กี ารพฒั นารูปแบบสนิ ค้าจากพรมเชด็ เท้าโดยมกี ารผลติ เป็นกระเป๋า
รูปแบบตา่ ง ๆ เน่ืองจากพรมเช็ดเท้าท่ีผลิตข้ึน หากไดร้ บั การพฒั นาในการแปรรูปผลติ ภัณฑ์ก็จะสร้างรายได้ที่
เพิ่มขึ้นและทําให้กลุ่มชุมชนมรี ายได้เสรมิ นอกจากการทำเกษตรกรรม ส่งผลไปสู่การหวนไปสู่การกลับถิ่นที่อยู่
เพื่อการร่วมกันพัฒนาท้องถิ่น โดยการนําภูมิปัญญาของท้องถิ่นมาพัฒนาและประยุกต์ให้เข้ากับสังคม อันเป็น
การสร้างความยั่งยืนให้แก่ชุมชนนําไปสู่การพัฒนาและสร้างอัตลักษณ์ให้กับชุมชนการพัฒนาผลิตภัณฑ์จาก
พรมเชด็ เทา้ โดยใชแ้ นวคิดภูมิปัญญาทอ้ งถ่นิ กบั แนวคดิ การออกแบบแฟชน่ั เพื่อการพัฒนาอาชีพและผลิตภัณฑ์
ชุมชน ที่เห็นความสําคัญของการพัฒนาอาชีพและผลิตภัณฑ์ชุมชน จึงมุ่งเน้นการพัฒนาแนวคิดในการ
สร้างสรรค์ผลิตภัณฑ์จากพรมเช็ดเท้า ในรูปแบบต่าง ๆ โดยนําแนวคิดภูมิปัญญาท้องถิ่นร่วมกับแนวคิดการ
ออกแบบแฟชั่นเพื่อการพัฒนารูปแบบของพรมเช็ดเท้าลายต่างๆ ที่แสดงถึงแนวคิดของการนําภูมิปัญญา
ทอ้ งถิ่นเขา้ มาผสมผสานเพ่ือการพฒั นาที่ต้งั อยู่บนพืน้ ฐานของบริบททางสังคม โดยยึดหลักเศรษฐกจิ พอเพียง ที่
สรา้ งเศรษฐกจิ ทีส่ มดุลให้กบั ชุมชน นาํ ความร้แู ละทรพั ยากรของชุมชนมาพัฒนาแนวคิดเพื่อการยงั่ ยนื

7

อีกทั้งยังสามารถนำไปประกอบเป็นอาชีพอิสระได้อีกด้วย สำหรับผู้ที่กำลังมองหาลู่ทาง ประกอบ
อาชีพอิสระที่สามารถทำอยู่ท่ีบ้านได้ และมีเวลาดแู ลบ้าน ดูแลครอบครัว การทำพรมเช็ดเท้าขายนับว่าเป็นอกี
อาชีพหน่งึ ทน่ี า่ สนใจ ลงทุนนอ้ ย ทำง่าย สรา้ งรายไดแ้ กค่ รอบครวั

2.จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้
2.1 อธบิ ายความเปน็ มาของพรมเชด็ เท้า
2.2 อธบิ ายวสั ดุ อุปกรณ์และเลอื กใช้ได้อยา่ งเหมาะสม
2.3 อธิบายขน้ั ตอนการทำพรมเช็ดเทา้
2.4 ปฏบิ ัตกิ ารทำพรมเชด็ เท้าได้
2.5 อธบิ ายคณุ ค่าของพรมเช็ดเท้าได้
2.6 จดั หาหรอื จัดทำการบรรจหุ ีบห่อได้อย่างเหมาะสม
2.7 คิดต้นทุน กำไรจากการจำหนา่ ยพรมเช็ดเท้าได้
2.8 อธบิ ายชอ่ งทางการจัดการตลาดของพรมเชด็ เท้าได้

3.กลุ่มเป้าหมาย
ประชาชนทว่ั ไป

4.ระยะเวลา 2 ชัว่ โมง
ภาคทฤษฎี 3 ชวั่ โมง
ภาคปฏิบัติ

5.เน้อื หาหลักสูตร
5.1 ความเปน็ มาของพรมเช็ดเทา้
5.2 วสั ดุ อุปกรณ์และเลอื กใชไ้ ด้อย่างเหมาะสม
5.3 ขั้นตอนการทำพรมเชด็ เท้า
5.4 การปฏบิ ตั กิ ารทำพรมเช็ดเทา้ ได้
5.5 คุณค่าของผลิตภัณฑ์พรมเช็ดเท้าได้
5.6 การจัดหาหรอื จัดทำการบรรจหุ บี หอ่ ได้อยา่ งเหมาะสม
5.7 การคดิ ตน้ ทุน กำไรจากการจำหน่ายพรมเชด็ เท้าได้
5.8 ช่องทางการจดั การตลาดของพรมเช็ดเทา้ ได้

8

6.การจดั การเรยี นรู้
การบรรยายใหค้ วามรู้ การสาธิต การลงมอื ปฏบิ ัติ การอภิปรายแลกเปลย่ี นประสบการณก์ ารเรยี นรู้

7.สอ่ื การเรยี นรู้
7.1 ส่อื สิ่งพมิ พ์ เชน่ หนังสอื ใบความรู้ แผ่นพับ
7.2 สื่ออเิ ลก็ ทรอนิกส์ สือ่ ออนไลน์
7.3 ส่อื บุคคล เช่น ผ้รู ู้ ภมู ิปัญญา
7.4 แหลง่ เรียนรู้ในชมุ ชน

8.การวัดและประเมนิ ผล
ประเมินความรูภ้ าคทฤษฎี และภาคปฏบิ ัติจากการสอบถาม แบบทดสอบ การสังเกต การมีสว่ นรว่ ม

9.การจบหลกั สตู ร
9.1 มีเวลาเรยี นและฝกึ ปฏบิ ัติตามหลกั สูตรไม่นอ้ ยกว่ารอ้ ยละ80
9.2 มผี ลการประเมินผา่ นตลอดหลกั สตู รไมน่ ้อยกว่ารอ้ ยละ60
9.3 มชี ้นิ งาน/ผลงาน ผ่านเกณฑก์ ารประเมนิ ตามมาตรฐานและคณุ ภาพ

10.เอกสารหลักฐานการศึกษาที่จะได้รับหลงั จากจบหลักสูตร
ใบสำคัญผู้ผา่ นการฝกึ อบรม (แบบ กศ.ตน.11)

11.การเทยี บโอน
เทยี บโอนเป็นรายวชิ าเขา้ สหู่ ลักสูตรการศึกษานอกระบบระดับการศึกษาข้ันพื้นฐาน โดยพจิ ารณาจาก

จำนวนช่วั โมง และความสอดคล้องกับมาตรฐานการเรยี นรูแ้ ละตวั ชว้ี ดั ตามหลกั สูตรสถานศึกษารายวชิ าเลอื ก
สาระการประกอบอาชพี ไมน่ ้อยกวา่ รอ้ ยละ 60

ลงชือ่ .............................................ผู้เขยี นหลกั สตู ร ลงชื่อ...........................................ผ้เู ห็นชอบหลักสตู ร
(นางสาวอนุสา พงศจ์ ำรัส) (นายโกศล นามโคตรศรี)
เจ้าหน้าท่ีการศึกษาตอ่ เนื่อง

ลงชื่อ..........................................ผเู้ ห็นชอบหลกั สูตร ลงช่ือ...............................................อนมุ ตั หิ ลกั สูตร
(นายพธิ พร วิพิธกาญจณ์) (นางสุกญั ญา กาโกน)
กรรมการสถานศึกษา
ผอู้ ำนวยการ กศน.อำเภอบึงสามพนั

แผนการจดั กระบวนการเร

เร่ือง จุดประสงคก์ ารเรยี นรู้ เน้อื หา การจดั กระ

1. ความเปน็ มาของ 1. อธิบายความเปน็ มา 1. ความเปน็ มาของ 1. วิทยากรอธบิ

พรมเช็ดเทา้ ของพรมเช็ดเทา้ ได้ การทำพรมเชด็ เทา้ การทำพรมเช็ดเ

2. วัสดอุ ปุ กรณแ์ ละ 2. อธิบายวัสดุ อุปกรณ์ 2. วสั ดุ อุปกรณ์ และ 1. วิทยากรอธบิ
การเลอื กใช้ พรมเช็ดเท้า
การเลอื กใช้ และเลือกใชไ้ ด้อยา่ ง 2. วทิ ยากรอธบิ
3.ขน้ั ตอนการทำ ประกอบการทำ
เหมาะสม พรมเช็ดเทา้ 3.ให้ผเู้ รียนเลอื ก
1.วิทยากรอธบิ า
3. ข้นั ตอนการทำ 3.อธบิ ายขนั้ ตอนการทำ พรมเชด็ เทา้

พรมเช็ดเทา้ พรมเชด็ เท้าได้

4. การปฏิบตั กิ ารทำ 4. ปฏิบตั กิ ารทำพรมเชด็ 4.การปฏบิ ัตกิ ารทำ 1. วทิ ยากรสาธติ
พรมเชด็ เทา้ เทา้ และผ้เู รียนล
พรมเช็ดเท้า เทา้ ได้ 2. วทิ ยากรและ
เรียนรู้

รียนร้หู ลักสูตรการทำพรมเช็ดเทา้

ะบวนการเรียนรู้ ส่ือการเรยี นรู้ วดั และประเมินผล ชั่วโมง
ทฤษฏี ปฏิบัติ
บายความเปน็ มาของ 1. ใบความรเู้ รื่องความ 1. สังเกตความสนใจ 10 นาที -
เท้า เป็นมาของพรมเชด็ เทา้ 2. ซักถาม
2. รูปภาพ 3. การมสี ว่ นร่วม 20 นาที -
บายอุปกรณ์ในการทำ 3. สอ่ื ออนไลน์ 4. ชนิ้ งาน/ผลงาน
1.ตัวอยา่ งวสั ดุ 5. ประเมนิ ผลงาน
บายวสั ดทุ ่ใี ช้ อุปกรณ์ ผู้เรียน โดยใชใ้ บงาน
ำพรมเชด็ เทา้ 2. ส่อื ออนไลน์ ที่กำหนด
กใชว้ สั ดอุ ุปกรณ์
ายการทำ 1.ใบความรู้ เรือ่ งการทำ 30 นาที 30
พรมเชด็ เทา้ นาที
ตวิธกี ารทำพรมเชด็ 2.สื่อออนไลน์
ลงมอื ปฏิบตั ิ 3. วัสดุ อุปกรณข์ องจรงิ 30 นาที 30
ะผูเ้ รียนแลกเปลย่ี น 1. ใบงาน การจดั ทำพรม นาที
เชด็ เท้า

9

เร่ือง จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้ เน้ือหา การจัดกระบ

5. คุณคา่ ของ 5. อธบิ ายคณุ ค่าของ 5. คุณคา่ ของพรมเช็ด 1.ผู้เรยี นศกึ ษ
การทำพรมเช็ดเทา้ การทำพรมเชด็ เทา้ ได้ เทา้ พรมเชด็ เท้า

6. การจัดหาหรอื 6. จดั หาหรือจัดทำการ 2.วิทยากรแล
จดั ทำบรรจหุ ีบห่อ บรรจหุ ีบหอ่ ได้อยา่ ง อภปิ รายแลก
คณุ ค่าของพ
เหมาะสม 3.วทิ ยากรสร
6. การจัดหาหรือจัดทำ 1.วิทยากรอธ
การบรรจุหบี ห่อ และเทคนิคข
2.ใหผ้ ู้เรยี นอ
บรรจุหีบหอ่

7. การคดิ ตน้ ทุน 7.คดิ ตน้ ทนุ กำไรจากการ 7. การคำนวณตน้ ทุน 1. วทิ ยากรใ
กำไร จำหนา่ ยผลิตภณั ฑ์จากพรม กำไร วธิ กี ารคิดตน้
เช็ดเทา้ ได้ 2. ให้ผู้เรียนฝ
8. ชอ่ งทางการ 8. อธิบายช่องทางการ 8. ช่องทางการตลาด 1. วิทยากรแ
จัดการการตลาด จัดการการตลาดของ ของผลติ ภัณฑ์จากพรม ศึกษา
ของผลิตภณั ฑ์จาก ผลิตภณั ฑจ์ ากผา้ ขาวม้าได้ เช็ดเท้า 2.วทิ ยากรแล
พรมเช็ดเท้า อภิปรายแลก
ชอ่ งทางการจ

บวนการเรยี นรู้ ส่อื การเรียนรู้ วดั และประเมนิ ผล ชวั่ โมง
ทฤษฎี ปฏิบตั ิ
ษาใบความรคู้ ุณค่าของ ใบความรู้ เร่ืองคณุ ค่า 15 นาที 15
ชองพรมเช็ดเทา้
นาที
ละผเู้ รียนรว่ มกนั
กเปลยี่ นเรียนรเู้ ก่ียวกับ 30 นาที 30
พรมเชด็ เทา้ นาที
รุปองค์ความรู้
ธบิ ายการจัดทำ/จัดหา 1. ใบความรู้ เรื่องการ
ของการทำบรรจุหีบหอ่ บรรจหุ ีบห่อ
ออกแบบและจัดทำ 2.ตัวอย่างการบรรจุ

หีบหอ่

ใหค้ วามรู้เกี่ยวกบั 1. ใบความรู้เร่ืองการ 15 นาที 15
นาที
นทุน กำไร คำนวณตน้ ทนุ กำไร
15 นาที 15
ฝึกการคดิ ตน้ ทนุ กำไร 2. ใบงาน นาที

แจกใบความรูใ้ หผ้ ู้เรียน 1. ใบความรู้เร่ือง 10

ช่องทางการตลาด

ละผูเ้ รียนร่วมกัน

กเปลย่ี นเรยี นรเู้ ก่ียวกบั

จัดการการตลาด

11

ใบความรู้
ความเปน็ มาของพรมเชด็ เท้า

สภาพสังคมปัจจุบันมนุษย์เราได้รับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงในด้านต่างๆ เช่น ด้านเศรษฐกิจ
การเมือง สังคมและสิ่งแวดล้อมเป็นอย่างมาก ประชากรมนุษย์เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ แต่ทรัพยากรธรรมชาติถูกใช้ไป
อย่าง รวดเร็ว และไม่เพียงพอกับจำนวนประชากรที่เพิ่มขึ้นทุกมุมโลก มนุษย์จึงประสบปัญหาต่างๆ ตามมา
มากมาย โดยเฉพาะด้านการดำรงชีพและชีวิตความเป็นอยู่ของประชาชน ดังนั้น สิ่งที่ทุกคนควรตระหนัก คือ
ทรัพยากรที่มี อยู่ และการใช้ทรัพยากรในชีวิตประจำวัน จึงจำเป็นอย่างยิ่งที่มนุษย์จะต้องลดการใช้ทรัพยากร
และการใช้ ทรัพยากรได้อย่างคุ้มค่า จากสภาพแวดล้อมปัจจุบันที่ประสบปัญหาขยะและสิ่งของเหลือใช้ เช่น
เศษผา้ ทีเ่ หลือจากการตดั เยบ็ ท่ีมี หลายรูปแบบสิง่ ของดงั กล่าวเป็นสาเหตุหน่ึงของการเกิดสภาวะโลกร้อนและ
เกิดมลภาวะเป็นพิษต่อสิ่งแวดล้อม จึง ให้เกิดแนวคิดในการพัฒนาและประดิษฐ์สิ่งประดิษฐ์จากวัสดุเหลือใช้
ประเภทเศษผ้าที่เหลือจากการตัดเย็บเพื่อลด ปริมาณขยะ ลดมลพิษให้กับสภาพแวดล้อม ลดการใช้พลังงาน
ลดการใช้ทรพั ยากรธรรมชาติและเปน็ การเพ่มิ มลู คา่ วสั ดปุ ระเภทเศษผา้ ทำใหเ้ กดิ มูลคา่ และประโยชนใ์ นการใช้
งานและเป็นสิ่งประดิษฐ์ที่เกิดจากความคิด สร้างสรรค์ ซึ่งมีลักษณะที่สวยงามและจำหน่ายได้นับเป็นช่องทาง
หนึ่งในการประกอบอาชีพ ดังนั้นการจัดการศึกษาต่อเนื่อง รูปแบบกลุ่มสนใจ โดยเน้นการรวมกลุ่มฝึกอาชีพ
วิชาการทำพรมเช็ดเท้า โดยเป็นการสร้างอาชีพให้กับชุมชนอย่างเป็นรูปธรรมและสามารถสร้างรายได้เสริม
เป็นการลดรายจา่ ยใน ครอบครัวได้เป็นอยา่ งดี

สำหรบั ผู้ทก่ี ำลงั มองหาลู่ทาง ประกอบอาชีพอสิ ระ ที่สามารถทำอยทู่ ี่บ้านได้ และมีเวลาดูแลบา้ น ดูแล
ครอบครัว การทำพรมเช็ดเท้าขายนับว่าเป็นอีกอาชีพหนึ่งที่น่าสนใจ ลงทุนน้อย ทำง่าย สร้างรายได้เป็นกอบ
เป็นกำ อีกต่างหาก สามารถทำอยู่ที่บ้านได้ และมีเวลาดูแลบ้าน ดูแลครอบครัว การทำพรมเช็ดเท้าขายนับว่า
เปน็ อกี อาชีพหนึง่ ทน่ี า่ สนใจ ลงทุนนอ้ ย ทำง่าย สรา้ งรายไดเ้ ปน็ กอบเป็นกำ อกี ต่างหากไดผ้ ลิตพรมเช็ดเท้าเป็น
อาชพี เสริมสรา้ งรายได้เสรมิ ใหก้ บั คนชมุ ชนอย่างมาก และเปน็ ที่สนใจ สร้างความสามัคคใี หก้ ับสมาชิกในชุมชน

12

ใบความรู้
การทำพรมเช็ดเทา้

วสั ดุและอุปกรณ์
1. เศษผา้ ยืด ตดั เปน็ รูปสเ่ี หลย่ี มผนื ผ้า ขนาดยาว 3 นิว้ มือ เลอื กมาสองสี หาเศษผ้า
2. เศษผ้ายดื ตดั เป็นเสน้ ยาวสำหรบั นำมาทำพรม
3. กระสอบขา้ วสาร (ปา่ น)
4. กระดาษลงั
5. กรรไกร
6. มีดคตั เตอร์
7. เขม็ ถกั ไหมพรม
8. ดา้ ย
9. ปากกาเมจิก

วธิ ที ำพรมเชด็ เทา้ แฟนซี
1. ออกแบบภาพที่จะทำพรมเชด็ เทา้ บนกระดาษแข็ง เชน่ รูปดอกไม้ และใช้กรรไกรตดั ตามรูปที่วาดไว้
2. ใช้ชามปากกลมวางบนกระดาษแข็งวาดรปู เกสรดอกไม้ แล้วใชม้ ดี คตั เตอรต์ ัดวงกลมดา้ นในออก
3. จากนัน้ นำแบบสำเรจ็ ไปทาบลงบนกระสอบปา่ น เพอ่ื วาดแบบออกมา
4. แลว้ ใช้กรรไกรตัดตามรูป โดยไมต่ อ้ งตัดตัวเกสรออก
5. ใชเ้ ศษผ้ายืดเส้นยาวเย็บขอบนอกใหห้ มดรอบดา้ น
6. นำเศษผ้ายืดรูปสีเ่ หล่ียมผืนผ้า สีใดก็ได้ มาดึงให้ติดกระสอบ (เริ่มจากตรงเกสรด้านในก่อน) โดยใช้

เขม็ ควกั มุดลงไปในรูกระสอบทเ่ี ปน็ เส้นคูเ่ ทา่ นั้น ข้นึ จากฝ่ังหนึ่งแลว้ ไปลงอีกฝั่งหนง่ึ จนกระทัง่ ครบหนึง่ รอบ
7. นำเศษผ้ายืดอีกสที ่เี หลืออยู่ มาเรมิ่ ดงึ ตวั กลีบดอกไม้จากขอบนอกก่อน ยังคงเลือกเฉพาะรูที่เป็นเส้น

คู่เหมอื นเดิม ดึงผ้าเป็นลักษณะอยา่ งขอ้ ท่ี 7 ตอ้ งทำใหค้ รบสองรอบ
8. จะเป็นลักษณะแนวเส้นงานด้านใน 1 รอบ และด้านนอก 2 รอบ จากนั้นก็มาเริ่มดึงผ้าเฉพาะตัว

เกสร โดยเว้นแถวท่ีเป็นเส้นกระสอบคู่ 4 แถว ให้เร่ิมทำแถวที่ 5 ดงึ ผา้ ไปเรอ่ื ยๆ จนกระทงั่ หมดทุกแถวที่ 5 ของ
พน้ื ท่ดี ้านใน

9. ดงึ ผ้าด้านนอก (ตัวกลบี ดอก) ให้เรม่ิ ทำแถวท่ี 5 โดยเว้นแถวท่ีเป็นเส้นกระสอบคู่ 4 แถว เหมอื นเช่น
ข้อที่ 9 จนกระทงั่ หมดทกุ แถว ท่ี 5

10. หลังจากขั้นตอนดึงผ้าเสร็จสิ้นแลว้ ก็นำกรรไกรมาตกแต่งให้เรียบร้อยเสมอกัน ก็จะได้พรมแฟนซี
ลายดอกไม้ พร้อมสำหรับการใช้งาน วางขายตามร้านค้าหรือขายของทางเน็ต เป็นงานสร้างรายได้ให้อีกทาง
หนึ่ง
หมายเหตุ : สามารถออกแบบงานพรมเชด็ เทา้ แฟนซเี ป็นรูปแบบต่างๆ ตามความตอ้ งการได้

13

ใบงาน
แบบบนั ทึกการทำพรมเช็ดเท้า

คำชแี้ จง ให้ผเู้ รียนจดบนั ทกึ ขนั้ ตอน การทำพรมเชด็ เทา้ ระหว่างท่วี ทิ ยากรบรรยาย

วสั ดุอุปกรณ์

............................................................................................................................. .................................................
.................................................................................. ............................................................................................
............................................................................................................................. .................................................
............................................................................................................................. .................................................
..............................................................................................................................................................................
............................................................................................................................. .................................................
............................................................................................................................. .................................................
..............................................................................................................................................................................

ข้นั ตอนการทำ

............................................................................................................................. .................................................
............................................................................................................................. .................................................
.................................................................................................................................................................. ............
....................................................................................................................... .......................................................
............................................................................................................................. .................................................
........................................................................................................................................................ ......................
............................................................................................................ ..................................................................
............................................................................................................................. .................................................

ความคิดเห็นส่วนตัว

............................................................................................................................. .................................................
..............................................................................................................................................................................
............................................................................................................................. .................................................
............................................................................................................................. .................................................
..............................................................................................................................................................................
............................................................................................................................. .................................................

14

ใบความรู้
คณุ ค่าของการทำพรมเช็ดเทา้

คณุ ประโยชน์ของการทำพรมเชด็ เทา้ แฟนซี
1. เป็นการใช้วสั ดุจากผา้ ใหค้ ุม้ คา่ และเกิดประโยชน์
2. สร้างอาชีพเสรมิ แก่ประชาชนท่ีตอ้ งการเพ่ิมรายได้

การใชว้ สั ดุจากธรรมชาติการทำพรมเช็ดเทา้ แฟนซี
วสั ดหุ าได้ง่ายตามครัวเรือน หรือตามโรงงานอสุ าหกรรม อกี ทั้งยงั มีราคาถกู

ความเหมาะสมสำหรับการใช้งาน
การทำพรมเช็ดเท้าขายนับว่าเป็นอีกอาชีพหนึ่งที่น่าสนใจ ลงทุนน้อย ทำง่าย สร้างรายได้ สามารถใช้

เช็ดถูทำความสะอาดได้ทุกรูปแบบ การทำพรมเช็ดเท้าขายนับว่าเป็นอีกอาชีพหนึ่งที่น่าสนใจ ลงทุนน้อย ทำ
ง่าย การผลติ พรมเชด็ เท้าเปน็ อาชีพเสริมสร้างรายได้เสรมิ ให้กบั คนชมุ ชนอยา่ งมาก และเปน็ ที่สนใจ สร้างความ
สามัคคใี ห้กบั สมาชิกในชุมชน

15

ใบความรู้
การบรรจุหบี ห่อ

ความหมายของบรรจุภณั ฑ์
บรรจุภัณฑ์หรือการบรรจุหีบห่อ หมายถึง ศาสตร์และศิลป์ที่ใช้ในการบรรจุสินค้าโดยใช้เทคโนโลยีที่

ทันสมยั และเปน็ มิตรกบั สิ่งแวดล้อม เพื่อการคุ้มครองปกป้องสนิ ค้าจากผู้ผลิตจนถงึ มือลูกค้าอย่างปลอดภัยด้วย
ต้นทุนการผลติ ทเ่ี หมาะสม

จากความหมายพอสรุปได้ว่าบรรจุภัณฑ์นั้นหมายถงึ เรื่องของวิทยาศาสตร์ และเรื่องของศิลปะที่ใช้
เพื่อการบรรจุสินค้าโดยใช้เทคโนโลยีที่ทันสมัยและทำให้เกิดความเสียหายกับสิ่งแวดล้อม และบรรจุภัณฑ์นั้น
จะต้องปกป้องตัวสินค้าให้อยู่ในสภาพที่ดีจากแหลง่ ผลิตจนถึงมือลูกค้าโดยไม่ให้ไดร้ ับความเสียหาย ทั้งนี้บรรจุ
ภณั ฑ์น้ัน ๆ จะตอ้ งมตี น้ ทุนของการผลติ ท่ีไม่สูงจนเกินไป

ความสำคญั ของการบรรจภุ ัณฑ์
ประเทศของเรามีสินค้ามีผลิตผลทางด้านการเกษตรกรรม และการประมงมากมาย เช่นผักสด ผลไม้

สด และสนิ ค้าท่เี ปน็ อาหารจากทะเล ส่งิ ทก่ี ลา่ วมานีจ้ ะไดร้ ับความเสียหายมากเนื่องจากสภาวะของอากาศการ
บรรจุหีบห่อ และการขนสง่ ที่เหมาะสมมีสว่ นท่จี ะช่วยลดความเสยี หายเหล่าน้นั ลงได้ซ่ึงเป็นการช่วยให้ผลผลิตที่
กล่าวถงึ มือผ้บู ริโภคในสภาพท่ดี ี และจะทำให้ขายไดใ้ นราคาทสี่ ูงอีกดว้ ย

นอกจากนแี้ ล้วผลติ ภัณฑ์อืน่ ๆ รวมทงั้ ผลิตภัณฑจ์ ากอาหารแปรรูปถ้าการบรรจภุ ัณฑ์และการขนส่งท่ี
เหมาะสมมสี ว่ นที่จะช่วยลดความเสยี หายและสามารถ จำหนา่ ยได้ในราคาท่สี งู เชน่ กัน

วตั ถปุ ระสงคข์ องการออกแบบบรรจุภัณฑ์
1. เพื่อสรา้ งบรรจุภณั ฑ์ใหส้ ามารถเอื้อประโยชน์ด้านหนา้ ท่ีใช้สอยไดด้ ี มคี วามปลอดภัย ประหยัดและ

มปี ระสิทธิภาพ
2. เพอื่ สรา้ งบรรจภุ ัณฑใ์ ห้สามารถส่ือสารและสร้างผลกระทบต่อผู้บรโิ ภคโดยใช้ความรู้แขนงศิลปะเข้า

มาสร้างคุณลักษณะ เช่น มีเอกลักษณ์มีลักษณะพิเศษที่ดึงดูดและสร้างการจดจำตลอดจนเข้าถึงความหมาย
และคณุ ประโยชนข์ องผลติ ภัณฑ์

3. เพอื่ ปกปอ้ งคุม้ ครองและรกั ษาคุณภาพสนิ ค้า
4. เปน็ ตวั ชบ้ี ่งและสอ่ื สารรายละเอียดสินคา้ ดงึ ดดู ผบู้ รโิ ภค แสดงถึงภาพลักษณ์
5. เป็นต้นทุนในการผลติ สนิ คา้ เมอื่ บรรจภุ ณั ฑ์ดยี อ่ มมีส่วนช่วยให้มลู ค่าสินค้าสูงขึ้น

16

ใบความรู้

การคำนวณต้นทนุ กำไร

ตวั อยา่ งการคิดต้นทนุ กำไร การผลติ และค่าใชจ้ า่ ยในการทำพรมเช็ดเทา้ แฟนซี

วนั เดอื น รายการ จำนวนสิง่ ของ จำนวนเงิน หมายเหตุ

ปี (บาท)

คา่ ใช้จา่ ย(ตน้ ทนุ ) หมายเหตุ :

1. เศษผ้า 6 ก.ก. 90 1.วสั ดทุ ี่ซอ้ื 1 ครัง้

2. ผ้ากระสอบ 2 ผืน 40 อาจจะสามารถ

3. กระดาษลงั 2 ลัง - นำไปใชค้ รง้ั ต่อไป

4. ดา้ ย 1 ม้วน 10 เชน่ ด้าย ปากกา

5. ปากกาเมจิก 1 ด้าม 15 เมจิก

6. ค่าแรง 200 2. เฉลยี่ ตน้ ทนุ ตอ่

ช้นิ คือ 355/10 มี

ค่าต่อชน้ิ ราคา

35.50 บาท

รวมค่าใชจ้ ่าย 355 3. กำไร 145 บาท

รายได้ ขายช้นิ ละ 50 บาท 50*10=500

หมายเหตุ
การกำหนดกำไรที่ต้องการขึ้นอยู่กับสิ่งเหล่านี้ด้วย เช่น ราคาตลาด ลักษณะของสินค้าและบริการ เป็น

สินค้าหายาก เป็นสินค้าเฉพาะกลุ่ม หรือมีฤดูกาลเข้ามาเกี่ยวข้องก็สามารถที่จะกำหนดกำไรที่ต้องการสูงได้
การตง้ั ราคาใหส้ ามารถแขง่ ขนั ได้นนั้ ตอ้ งอยู่บนพนื้ ฐานความสมดลุ ระหว่างความพึงพอใจของผู้ซ้ือและผู้ขายด้วย
ถา้ สนิ คา้ โดยทั่วไปมีขายกันแพร่หลาย มคี ู่แข่งมากก็ต้องกำหนดกำไรน้อยลงไป

17

ใบงาน
การคดิ ตน้ ทนุ กำไร

ผูเ้ รยี น/กลมุ่ ..................................................................................................................................................

เร่อื ง..............................................................................................................................................................

วนั เดือน ปี รายการ จำนวนสิ่งของ จำนวนเงนิ หมายเหตุ
(บาท)

ค่าใช้จ่าย (ต้นทุน) 1. ให้กำหนดกำไรที่

.................................................. ตอ้ งการเปน็ รอ้ ยละก่อน

.................................................. 2. แลว้ คำนวณหาราคาต่อ

.................................................. หนว่ ยจงึ จะทราบรายได้

.................................................. 3. นำรายไดท้ ไี่ ดม้ าใส่

.................................................. ตารางน้ี

..................................................

..................................................

..................................................

..................................................

..................................................

..................................................

รวมค่าใช้จ่าย

รายไดจ้ ากการขาย

..................................................

..................................................

..................................................

..................................................

..................................................

..................................................

..................................................

..................................................

รวมรายได้
1. กำไรท่ีต้องการ = ต้นทนุ x ( ร้อยละของกำไรทีต่ อ้ งการหารดว้ ย 100 )
2. กำหนดราคาขายต่อหน่วย = ต้นทนุ + กำไร = ____________จำนวนหน่วย

18

ใบความรู้
ชอ่ งทางการตลาด



ช่องทางจำหน่ายทางตรง
ช่องทางการจัดจำหน่ายทางตรง หมายถึง การขายผลิตภัณฑ์จากผู้ผลิตไปยังผู้บริโภค หรือผู้ใช้ทาง

อุตสาหกรรมโดยไม่มีคนกลาง หรือช่องทางศูนย์ระดับ ผู้ผลิต > ผู้บริโภค หรือ ผู้ผลิต > ผู้ใช้ทางอุตสาหกรรม
เชน่

- หนา้ รา้ น การจัดจำหน่ายสินค้าจากผผู้ ลติ ให้แกผ่ ู้บรโิ ภคโดยตรง

ชอ่ งทางการจำหนา่ ยโดยออ้ ม
ช่องทางการจัดจำหน่ายทางอ้อม หมายถึง เส้นทางท่ีสินค้าเคลื่อนย้ายจากผูผ้ ลิตโดยต้องผ่านคนกลาง

ไปยังผูบ้ รโิ ภค
ชอ่ งทางการจัดจำหน่ายหนงึ่ ระดับ ผูผ้ ลติ > ผู้คา้ ปลีก > ผ้บู รโิ ภค
ชอ่ งทางการจัดจำหน่ายสองระดบั ผผู้ ลิต > ผคู้ ้าส่ง > ผ้คู า้ ปลีก > ผบู้ ริโภค
ช่องทางการจัดจำหน่ายสามระดับ ผผู้ ลิต > ตวั แทน > ผคู้ า้ ส่ง > ผูค้ า้ ปลกี > ผบู้ ริโภค

เช่น
- ทางออนไลน์ ขายบนเพจ Facebook

19

แบบวัดและประเมินผลการทำพรมเชด็ เท้า

ประเด็นท่เี กี่ยวขอ้ ง
1. จดั เตรยี มวัสดอุ ุปกรณ์
1.1 เลือกใช้วัสดุอุปกรณ์ ได้เหมาะสมกบั ประเภทและปริมาณ
1.2 ทำความสะอาด บำรุงรกั ษาและจดั เก็บอุปกรณ์ไดอ้ ย่างถกู ตอ้ ง

2. จดั เตรียมวัตถดุ บิ
2.1 เลอื กใช้วัสด/ุ อุปกรณไ์ ด้อยา่ งเหมาะสม
2.2 เตรียมวัสด/ุ อุปกรณไ์ ด้อยา่ งเหมาะสม
2.3 จัดเก็บวัสด/ุ อุปกรณไ์ ดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ งตามประเภทของวัสด/ุ อปุ กรณ์

3. ทักษะการทำ
ทำไดต้ ามคณุ ลกั ษณะและมเี อกลักษณ์ท่ถี ูกต้อง

4. ทกั ษะการจัดตกแตง่ และนำเสนอ
จดั ตกแตง่ และนำเสนอไดอ้ ย่างเหมาะสม

20

แบบประเมนิ ผลงานผเู้ รียน

ชอ่ื - นามสกุล.............................................................................................................………………............….

หลกั สูตร ...................................................................................กลุม่ ……………….………………......................

คำช้แี จง : ให้วิทยากรประเมนิ ผลงานของผูเ้ รียนตามหวั ขอ้ ทกี่ ำหนดให้

ประเดน็ ท่ปี ระเมนิ คะแนน

ประเมนิ

(10 คะแนน)

1. ความร้คู วามเข้าใจในเนือ้ หาสาระ (20 คะแนน)

1.1 ทดสอบความรคู้ วามเข้าใจ

1.2 สอบถามความรคู้ วามเข้าใจ

2. ทักษะการปฏบิ ตั ิ (40 คะแนน)

2.1 สังเกตการณป์ ฏิบัตใิ นระหว่างการเรยี นร้กู ารจดั กจิ กรรม

2.2 ประเมนิ โดยให้สาธติ

2.3 แสดงข้นั ตอนวิธีการปฏิบตั ิ

2.4 ประเมินจากกระบวนการมีส่วนร่วม (ร่วมคิด ร่วมทำ ร่วมแกป้ ัญหา)

3. คุณภาพของผลงาน ผลการปฏิบตั ิ (40 คะแนน)

3.1 สงั เกตผลงาน

3.2 ตรวจสอบผลงาน

3.3 มีความคดิ สร้างสรรค์

3.4 ผลการปฏบิ ตั ิวา่ เปน็ ไปตามเกณฑ์ที่กำหนดหรือไม่

รวมคะแนน (100 คะแนน)

หมายเหตุ การประเมินผลการจบหลกั สตู รอาจดำเนินการได้ ดงั นี้
- การประเมนิ ระหว่างเรียน และเมอ่ื จบหลักสูตร
- ประเมินคร้งั เดยี วก่อนจบหลกั สูตร

ทั้งนี้ เกณฑ์การจบหลักสูตร จะต้องได้คะแนนรวมไม่น้อยกว่าร้อยละ 60 จึงจะผ่านเกณฑ์การ
ประเมิน

ลงชอื่ วทิ ยากร
()

21

บรรณานุกรม

การทำพรมเชด็ เทา้ (ออนไลน์). 2560, แหล่งท่มี าhttps:// http://cddata.cdd.go.th/สืบคน้ เม่อื วนั ที่
29 ธันวาคม 2564.

22

คณะผู้จดั ทำ

ทป่ี รกึ ษา ยนื ยงชาติ ผู้อำนวยการ สนง.กศน.จงั หวัดเพชรบรู ณ์
กาโกน ผอู้ ำนวยการ กศน.อำเภอบึงสามพนั
1. นายกาเรียน กจิ นัย ผู้อำนวยการ กศน.อำเภอศรีเทพ
2. นางสุกัญญา วงศว์ ริ ิยชาติ ผู้อำนวยการ กศน.อำเภอวเิ ชียรบุรี
3. นางอำนวย เพง็ ดี ผอู้ ำนวยการ กศน.อำเภอหนองไผ่
4. นายเกรยี งไกร วิพธิ กาญจน์ ประธานกรรมการสถานศึกษา
5. นางมาลี
6. นายพิธพร บรรณารกั ษป์ ฏบิ ตั ิการ
ครูผชู้ ่วย
คณะทำงาน แกว้ มูลเมือง ครู อาสาสมัคร กศน.
1. นางสาวนิสาชล โอบอ้อม ครู อาสาสมคั ร กศน.
2. นางสาวสภุ าพรรณ บวั ศรี ครู กศน.ตำบล
3. นายสุรตั น์ นามโคตรศรี ครู กศน.ตำบล
4. นายโกศล กลน่ิ หวาน ครู กศน.ตำบล
5. นางสาวเกวรนิ ทร์ ขาวกลิบ ครู กศน.ตำบล
6. นางกาหลง คะเชนรัมย์ ครู กศน.ตำบล
7. นางสาวกรวิการ์ บญุ ศริ ิวงค์ ครู กศน.ตำบล
8. นางสาวสิรลิ กั ษณ์ พลายสงู เนนิ ครู กศน.ตำบล
9. นางสาวกมนทรรศน์ ผอ่ งผวิ ครู กศน.ตำบล
10. นางสาวลลิตตา ภมุ มา ครู ศรช.
11. นางสาวบุณฑริกา พงศจ์ ำรสั บรรณารักษ์
12. นางสาวอนุสา แลบตุ ร นักวชิ าการศึกษา
13. นางสกุ ัญญา กิง่ สีเสยี ด
14. นางสาวอุษา อัตตโสภณศิรกิ ลุ ครู กศน.ตำบล
15. นางสาวเปรมฤดี

รวบรวมข้อมูลและจัดทำรูปเลม่

นางสาวอนสุ า พงศจ์ ำรัส