วันอาสฬหบูชา

กิจกรรมสง่ เสริมการอ่านออนไลน์

เนือ่ งในวันอาสาฬหบชู า

ห้องสมดุ ประชาชนจงั หวดั ยโสธร

ศูนยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั อาเภอเมืองยโสธร

สำนกั งำน กศน.จงั หวดั ยโสธร

วันอาสาฬหบชู า คือวนั ที่พระพทุ ธเจา้ ไดท้ รงประกาศพระพทุ ธศาสนาเป็นครั้งแรก

หลงั จากตรัสรู้ได้ 2 เดือน โดยแสดงปฐมเทศนาโปรดพระปญั จวคั คยี ์ทงั้ 5 ไดแ้ ก่ พระ
โกณฑญั ญะ พระวัปปะ พระภัททิยะ พระมหานามะ และพระอัสสชิ ทีป่ ่าอิสิปตน
มฤคทายวนั เมอื งพาราณสี แคว้นมคธ จนพระอญั ญาโกณฑัญญะได้บรรลธุ รรมและขอ
บวชเป็นพระภกิ ษรุ ปู แรกในพระพทุ ธศาสนา จงึ ถือว่าวันนีม้ พี ระรัตนตรัยครบองคส์ าม
บรบิ รู ณค์ รง้ั แรกในโลก คือ มที ัง้ พระพทุ ธ พระธรรม และพระสงฆ์ ซ่งึ เหตุการณน์ เ้ี กิดขึ้น
ก่อนพทุ ธศกั ราช 45 ปี

ท้งั นี้ พระธรรมทพี่ ระพุทธเจา้ ทรงแสดงแก่ปัญจวัคคียท์ ั้ง 5 เรียกว่า "ธัมมจกั
กปั ปวัตนสูตร" แปลวา่ พระสูตรแห่งการหมุนวงล้อธรรม ซงึ่ หลงั จากปฐมเทศนา หรอื
เทศนากณั ฑ์แรกทพ่ี ระองคท์ รงแสดงจบลง พระอัญญาโกณฑญั ญะก็ได้ดวงตาเหน็ ธรรม
สาเร็จเป็นพระโสดาบนั จงึ ขออุปสมบทเป็นพระภกิ ษุในพระพุทธศาสนา พระพทุ ธเจ้าก็
ไดป้ ระทานอปุ สมบทให้ดว้ ยวธิ ที ่เี รียกว่า "เอหิภกิ ขอุ ุปสมั ปทา" พระโกณฑัญญะจึงได้
เปน็ พระอรยิ สงฆอ์ งคแ์ รกในพระพุทธศาสนา ตอ่ มา พระวัปปะ พระภัททยิ ะ พระมหานา
มะ และพระอสั สชิ ก็ไดด้ วงตาเหน็ ธรรม และได้อปุ สมบทตามลาดบั

สาหรับใจความสาคัญของการปฐมเทศนา มีหลกั ธรรมสาคญั 2 ประการ คอื

1. มัชฌมิ าปฏิปทา หรือทางสายกลาง เป็นข้อปฏบิ ตั ทิ เี่ ปน็ กลาง ๆ ถกู ต้องและ
เหมาะสมทีจ่ ะใหบ้ รรลถุ งึ จดุ หมายได้ มใิ ชก่ ารดาเนินชีวติ ท่ีเอียงสุด 2 อยา่ ง หรืออยา่ ง
หน่งึ อย่างใด คือ

การหมกมุ่นในความสขุ ทางกาย มัวเมาในรูป รส กลิ่น เสยี ง รวมความเรียกว่า
เปน็ การหลงเพลดิ เพลนิ หมกมุน่ ในกามสุข หรือกามสุขัลลิกานโุ ยค

การสรา้ งความลาบากแกต่ น ดาเนินชีวิตอย่างเลือ่ นลอย เช่น บาเพ็ญตบะการ
ทรมานตน คอยพึง่ อานาจสงิ่ ศักดส์ิ ิทธิ์ เป็นตน้ ซง่ึ การดาเนินชวี ิตแบบที่ก่อความทกุ ข์ให้
ตนเหนือ่ ยแรงกาย แรงสมอง แรงความคดิ รวมเรยี กวา่ อตั ตกลิ มถานโุ ยค

ดงั น้นั เพ่อื ละเวน้ ห่างจากการปฏิบัติทางสดุ เหลา่ น้ี ต้องใชท้ างสายกลาง ซ่ึงเปน็ การ
ดาเนินชวี ติ ด้วยปัญญา โดยมหี ลักปฏิบตั ิเป็นองค์ประกอบ 8 ประการ เรยี กวา่ อริย
อัฏฐังคิกมัคค์ หรือ มรรคมีองค์ 8 ไดแ้ ก่

1. สมั มาทิฏฐิ เห็นชอบ คือ รูเ้ ขา้ ใจถูกต้อง เหน็ ตามทเี่ ป็นจรงิ

2. สมั มาสังกัปปะ ดารชิ อบ คอื คดิ สุจรติ ตัง้ ใจทาส่งิ ท่ีดงี าม

3. สัมมาวาจา เจรจาชอบ คือ กล่าวคาสุจริต

4. สมั มากัมมนั ตะ กระทาชอบ คอื ทาการทสี่ จุ รติ

5. สมั มาอาชวี ะ อาชีพชอบ คือ ประกอบสมั มาชพี หรอื อาชีพทส่ี ุจริต

6. สัมมาวายามะ พยายามชอบ คือ เพยี รละชัว่ บาเพญ็ ดี

7. สมั มาสติ ระลึกชอบ คอื ทาการด้วยจิตสานึกเสมอ ไมเ่ ผลอพลาด

8. สัมมาสมาธิ ตง้ั จติ ม่ันชอบ คือ คุมจติ ใหแ้ น่วแน่มั่นคงไมฟ่ งุ้ ซา่ น

2. อรยิ สัจ 4 แปลว่า ความจรงิ อันประเสรฐิ ของอรยิ ะ ซ่ึงคือบคุ คลทห่ี า่ งไกล
จากกิเลส ไดแ้ ก่

1. ทุกข์ ไดแ้ ก่ ปัญหาทงั้ หลายท่ีเกิดขนึ้ กับมนุษย์ บคุ คลตอ้ งกาหนดรใู้ หเ้ ทา่ ทนั
ตามความเปน็ จรงิ ว่ามนั คืออะไร ต้องยอมรบั รู้ กลา้ สูห้ น้าปัญหา กลา้ เผชญิ ความจริง
ตอ้ งเขา้ ใจในสภาวะโลกวา่ ทุกสงิ่ ไม่เท่ยี ง มกี ารเปลีย่ นแปลงไปเปน็ อยา่ งอ่ืน ไมย่ ดึ ตดิ

2. สมุทยั ได้แก่ เหตุเกิดแห่งทกุ ข์ หรือสาเหตุของปญั หา ตัวการสาคญั ของ
ทุกข์ คอื ตัณหาหรือเสน้ เชอื กแหง่ ความอยากซง่ึ สมั พนั ธก์ บั ปัจจยั อื่น ๆ

3. นโิ รธ ได้แก่ ความดบั ทุกข์ เริม่ ด้วยชีวติ ทีอ่ สิ ระ อยอู่ ยา่ งร้เู ท่าทนั โลกและ
ชีวติ ดาเนนิ ชวี ิตด้วยการใชป้ ญั ญา

4. มรรค ได้แก่ กระบวนวธิ แี ห่งการแกป้ ัญหา อนั ไดแ้ ก่ มรรคมีองค์ 8
ประการดังกลา่ วข้างตน้

กิจกรรมวนั อาสาฬหบชู า

พธิ ีกรรมโดยท่วั ไปทีน่ ยิ มกระทาในวันนี้ คือ การทาบญุ ตักบาตร รักษาศีล ฟัง
พระธรรมเทศนา และสวดมนต์ ในตอนคา่ กจ็ ะมกี ารเวยี นเทยี นท่เี ป็นการสบื ทอดประเพณี
อนั ดีงามของไทยเรา ดงั นนั้ พทุ ธศาสนิกชนทง้ั หลายควรเขา้ วัด เพื่อนอ้ มระลกึ ถึงคุณพระ
รตั นตรัย อีกทัง้ ยังเปน็ การชว่ ยชะล้างจติ ใจใหป้ ลอดโปรง่ ผ่องใส จะไดม้ รี า่ งกายและจิตใจ
ท่พี รอ้ มสาหรบั การดาเนินชีวิตในยุคทค่ี ่าครองชพี ถีบตวั สูงขน้ึ อย่างน้ี...

คณะผจู้ ดั ทา

ทีป่ รกึ ษา

นายเจียม ขนั เงิน ผู้อานวยการ กศน.อาเภอเมืองยโสธร

นายบรรลุ ทองเขม็ ครู

คณะทางาน

นางอรวรรณ ยลพนั ธ์ บรรณารกั ษ์ชานาญการ

นายสพุ ล เจริญศรี พนกั งานพมิ พ์ ส.4

รวบรวม/ออกแบบ/จัดเรยี งรปู เล่ม

นางอรวรรณ ยลพันธ์ บรรณารักษ์ชานาญการ

ห้องสมุดประชาชนจงั หวัดยโสธร

ศนู ยก์ ำรศกึ ษำนอกระบบและกำรศกึ ษำตำมอธั ยำศยั
อำเภอเมอื งยโสธร

สำนกั งำน กศน.จงั หวดั ยโสธร