BẰNG DIỆN CHẨNSƠ CẤP CỨUKỸ NĂNGNHÀ PHÁT MINH DIỆN CHẨNĐIỀU KHIỂN LIỆU PHÁP BÙI QUỐC CHÂUBIÊN SOẠNDINH THI HUONG THAOTài liệu lưu hành nội bộTỦ SÁCH THẦY THUỐC TỰ THÂN1
DIỆNCHẨNSƠ CẤP CỨUKỸ NĂNGNHÀ PHÁT MINH DIỆN CHẨNĐIỀU KHIỂN LIỆU PHÁP BÙI QUỐC CHÂUBIÊN SOẠNDINH THI HUONG THAO
Lời tri ânTầm quan trọng của sơ cấp cứuNgất xỉuĐột quỵCầm chảy máuHóc dị vậtTrúng thựcChuột rútSay tàu, say xeTức ngực khó thởTrẹo chânBỏng da467101214171922MỤCLỤCMỤCLỤC242527
Lời tri ânội ngũ Thầy Thuốc Tự Thân xin bày tỏ lòng tri ân sâu sắcđến Thầy Tổ Bùi Quốc Châu – người đã khai sinh và phátĐtriển phương pháp Diện Chẩn - Điều khiển liệu pháp.Những cống hiến to lớn và tinh thần sáng tạo không ngừng củaThầy đã mang đến cho cộng đồng một phương pháp đơn giảnmà hiệu quả, giúp mỗi người có thể chủ động chăm sóc sứckhỏe cho bản thân và hỗ trợ người khác, đặc biệt trong nhữngtình huống khẩn cấp.4
Chúng tôi cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành đến quý bạn đọcđã quan tâm, đón nhận và ủng hộ cuốn Cẩm Nang Sơ Cấp Cứubằng Phương Pháp Diện Chẩn.Chúng tôi cam kết tuân thủ đầy đủ các quy định về bản quyền,và mong rằng nội dung tài liệu này sẽ không bị sao chép hoặcsử dụng dưới bất kỳ hình thức nào khi chưa có sự đồng ý bằngvăn bản từ chúng tôi.Một lần nữa, xin chân thành cảm ơn.
TẦM QUAN TRỌNGCỦA SƠ CẤP CỨUDiện Chẩn – một phương pháp độc đáo do Giáo sư Bùi QuốcChâu sáng tạo từ năm 1980 – đã và đang chứng minh vai tròđặc biệt của mình trong công tác sơ cấp cứu. Không cầndụng cụ phức tạp hay điều kiện y tế hiện đại, Diện Chẩn chophép người thực hiện can thiệp nhanh chóng, hiệu quả, với kỹthuật đơn giản và ít tốn sức.Chính nhờ sự linh hoạt và dễ áp dụng, phương pháp này đãmang lại hy vọng sống cho rất nhiều trường hợp trong “giờvàng” – khoảng thời gian quý báu trước khi các phương tiệncấp cứu chuyên nghiệp tiếp cận hiện trường. Từ đó, DiệnChẩn không chỉ là một phương pháp hỗ trợ, mà còn là một“chiếc cầu nối” sinh tử trong những giây phút cam go nhấtcủa cuộc đời con người.rong những thời khắc sinh tử, mỗi giây trôi qua đều mang ý nghĩa quyết định. Não và tim con người khôngthể thiếu oxy quá vài phút, và chỉ cần mất khoảng 1,5 lítmáu là sự sống đã bị đe dọa nghiêm trọng. Trong những tìnhhuống khẩn cấp ấy, việc cấp cứu kịp thời là yếu tố then chốtđể giành lại sự sống.T6
TÌNH HUỐNG 1NGẤT XỈU1. NGẤT XỈU VÀ NGUYÊN NHÂN2. CÁCH SƠ CỨUNgất xỉu là tình trạng mất ý thức do thiếu máu hoặc oxy đếnnão, gây bất tỉnh và có thể ngưng thởBƯỚC 1: Kiểm tra hiện trường an toànBƯỚC 2: Ấn huyệt: 19, hoặc bộ huyệt 127, 19, 01271901912719KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 7
Dùng ngón tay hoặc que dò Diện Chẩn ấn & giữ mỗi huyệt từ30 giây đến 1 phút, lặp lại 3 vòng.Ấn huyệt 19 nếu không hiệu quả thì chuyển qua bộ huyệt 127,19, 0.BƯỚC 3: Gạch Mặt Diện ChẩnDụng cụ: Đầu ngón tay cái,que dò...(đầu tiếp xúc với daphải trơn không làm trầy da).Thao tác: Gạch nhanh vàmạnh, gạch toàn mặt ngườigặp nạn chỉ trừ 2 ổ mắt, nghỉ10 giây và lặp lại 3 lần nữa.Nếu người gặp nạn ngưng thở cần gạch liên tục nhiều vòngcho đến khi thở được.KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 8
Đầu và thân nằm ngiêng như hìnhLưu ý: Khi người gặp nạn bị tổn thương trên mặt thì chỉgạch trên đầu, chỉ thay đổi tư thế người gặp nạn khi họkhông có tổn thương vùng xương cột sống cổBƯỚC 4: Gọi cấp cứu 115, đặt người gặp nạn đúng tư thếKỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 9Quét mã QR để xem chi tiếtKỹ thuật Gạch mặtDiện Chẩn
ĐỘT QUỴTÌNH HUỐNG 21. XÁC NHẬN ĐÚNG TÌNH TRẠNG ĐỘT QUỴĐột quỵ là tình trạng chết đột ngột của các tế bào não dothiếu oxy, gây ra bởi sự tắc nghẽn lưu lượng máu hoặc vỡđộng mạch máu não...Hình ảnh dưới đây là dấu hiệu của người bị đột quỵKỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 10
2. CÁCH SƠ CỨUẤn huyệt: 19, hoặc bộ huyệt 127, 19, 0 BƯỚC 1: Gọi cấp cứu 115BƯỚC 2:Lưu ý: Dùng bước 2 chỉ khi người gặp nạn bất tỉnh, ngượclại bỏ qua bước này(tương tự như trang 7)BƯỚC 3: Gạch Mặt Diện ChẩnBƯỚC 4: Đặt người gặp nạn đúng tư thếĐầu và thân nằm ngiêngnhư hìnhNếu người gặp nạn cắnrăng hãy chèn một thanhcứng ngang miệngLưu ý: Khi người gặp nạn bị tổn thương trên mặt thì chỉgạch trên đầu, chỉ thay đổi tư thế người gặp nạn khi họkhông có tổn thương vùng xương cột sống cổ(tương tự như trang 8)KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 11
CẦM CHẢY MÁUTÌNH HUỐNG 31. PHẠM VIÁp dụng cho trường hợp chảy máu bên trong & bên ngoài cơ thể2. CÁCH SƠ CỨUBƯỚC 1: Kiểm tra hiện trường an toànBƯỚC 2: Ấn huyệt cầm máu 16, 611661KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 12
Dùng ngón tay cái và ngón tay trỏ ấn & giữ vào huyệt 16 & 61,ấn bên trái trước tầm 1 phút, nếu máu chưa ngưng chảy thì ấnbên phải.Nếu máu vẫn còn chảy thì dùng cả 2 tay ấn cả 2 huyệt trên chocả 2 bênBƯỚC 3: Băng vết thương, Gọi 115 và đặt người gặp nạnở đúng tư thếLưu ý: Khi băng vết thương phải ưu tiên lưu thông đườngthở, trường hợp người gặp nạn bị ngất xỉu cần ưu tiên sơcứu ngất xỉu trước hoặc kết hợp nhằm dành lại hơi thởcho họ trướcDùng cuộn băng hoặc miếng vải sạch quấn chặt vừa phải lênvết thương Trường hợp nếu người gặp nạn bị ói hoặc có máu chảy ra từmiệng cần đặt đầu và thân nằm ngiêng như hình ảnhGọi cấp cứu 115KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 13
HÓC DỊ VẬTTÌNH HUỐNG 4Áp dụng cho tất cả các trường hợp người gặp nạn bị hóc dịvật làm chẹt hoặc gây đau trong đường thở1. PHẠM VICÁCH 1: Ấn huyệt huyệt 19Ấn huyệt huyệt 14Huyệt 14 nằm ngay dưới dái taiDùng ngón tay trỏ hoặc que dò ...ấn & giữ huyệt 14 từ 30 giây đến1 phút, lặp lại thêm 2 lầnHuyệt 19 nằm ngay vị trí nhân trung.Dùng ngón tay cái hoặc que dò DiệnChẩn ấn & giữ huyệt 19 từ 30 giâyđến 1 phút, lặp lại 3 vòng.CÁCH 2:1914KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 14
Nắm một bàn tay lạiTay còn lại vuốt mạnh từ cổ tay vuốtxuống phần bụng tay 30 - 100 cáiLưu ý: Cần thao tác nhanh gọn, thực hiện từng bước mộtnếu không đạt cần chuyển nhanh qua bước tiếp theoCÁCH 3: Vuốt cổ tayCÁCH 4: Khích lệ ho hoặc nôn raCÁCH 5: Thực hiện kỹ thuật HeimlichNgười > 3 tuổiCách 1: Đặt một bàn tay vòng dưới bụngcủa nạn nhân và nén vào bụng. Tay cònlại vỗ lưng theo hướng từ dưới xốc ngượclên từ điểm giữa xương bả vai lên cổ gáycủa nạn nhânKỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 15
1Người < 3 tuổiCách 1: Bế bé lên và dùng3 ngón tay nhấn vào dướixương ứcCách 2: Đặt em bé nằm úp, chúiđầu xuống và vỗ sau lưngGọi 115 và tiếp tục hỗ trợ theo hướng dẫn trên Cách 2: Vòng 2 tay qua bụng nạnnhân và áp dụng một cú nén ép giữaxương ức và phần bụng dướiKỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 16
TRÚNG THỰCTÌNH HUỐNG 52. CÁCH SƠ CỨU1. NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM VÀ NGUYÊN NHÂNTriệu chứng: đau bụng, buồn nôn, nôn mửa, tiêu chảy, đau đầuvà sốt.Nguyên nhân: do ăn hoặc uống thực phẩm bị nhiễm vi khuẩn,độc tố...BƯỚC 1: Ấn huyệt 19Dùng ngón tay cái hoặc que dò DiệnChẩn ấn & giữ huyệt 19 từ 30 giâyđến 1 phút, lặp lại 3 vòng.BƯỚC 2: Gạch Mặt Diện ChẩnDụng cụ: Đầu ngón tay cái, que dò...(đầu tiếp xúc với da phải trơn khônglàm trầy da).Thao tác: Gạch nhanh và mạnh, gạchtoàn mặt người gặp nạn chỉ trừ 2 ổmắt, nghỉ 10 giây và lặp lại 2 lần nữa.19KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 17
BƯỚC 3: Ấn giữ bộ huyệt 127, 19, 0Dùng ngón tay cái hoặc que dò ấn &giữ các huyệt theo trình tự (127, 19,0) từ 30 giây đến 1 phút, lặp lại 3vòng.Dùng máy sấy hoặc ngải cứuhơ nóng ấm mỗi bộ phận 3-5phút lặp lại 3 lầnBƯỚC 4: Sấy nóng bụng, lưng, lòng bàn tay, bàn chân...Phương pháp này có thể áp dụng cho trường hợp đau bụng kinhhoặc đau bụng dữ dội.KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 18
CHUỘT RÚTTÌNH HUỐNG 61. CHUỘT RÚT VÀ NGUYÊN NHÂNChuột rút là tình trạng cơ bắp bịco cứng đột ngột, gây tê, đau,thường gặp ở chân.Nguyên nhân: mệt mỏi, thiếukhoáng chất, hoặc thói quenlàm việc không đúng cách2. CÁCH XỬ LÝCÁCH 1: Ấn huyệt 19Dùng ngón tay cái hoặc que dò DiệnChẩn ấn & giữ huyệt 19 từ 30 giâyđến 1 phút, lặp lại 3 vòng.19Lưu ý: Không dùng bước 1 khi có thai hoặc huyết áp caoKỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 19
CÁCH 2: Massage phản chiếu bàn chân trên mặt.Gãi nhẹ cằmMassage phản chiếubàn chân trên mặt.Gãi nhẹ vùng tóc hai bênchẩm gáyGãi nhẹ lông màyMassage phản chiếu bànchân ở da đầu đằng saugáy.Massage phản chiếu bànchân trên hai cung mày.KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 20
Dùng que dò hoặc ngón tay cái gạch vào các vị trí chân trênmặt dựa vào đồ hình (vùng màu xanh lá), mỗi vị trí gạch 30 giây- 1 phút, lặp lại 3 lần.CÁCH 3: Gạch vùng phản chiếu trên mặt và da đầuCÁCH 4: Gạch Mặt Diện ChẩnDụng cụ: Đầu ngón tay cái, que dò...(đầu tiếp xúc với da phải trơn khônglàm trầy da).Thao tác: Gạch nhanh và mạnh, gạchtoàn mặt người gặp nạn chỉ trừ 2 ổmắt, nghỉ 10 giây và lặp lại 2 lần nữa.KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 21
1. CÁCH XỬ LÝCÁCH 1: Gạch Mặt Diện ChẩnCÁCH 2: Ấn và giữ huyệt cùng lúc huyệt 63, 0(trong vòng 1-2 phút)063SAY TÀU, SAY XETÌNH HUỐNG 7CÁCH 2: Gạch “6 Vùng Phản Chiếu Hệ Bạch Huyệt“Dụng cụ: Ngón tay, cây sao chổi...Thao tác: Đánh từng vùng trên mặt theo chiều mũi tên, lực vừaphải & dễ chịu, mỗi vùng đánh 30 cáiKỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 22
Dọc sống mũi trên xuống Đường cong cánh mũi(h.61 xuống huyệt 64)159 159 222 222 64 64 61 61 173 283 330 330 283 14 16 16 14 26 1 234563146VÙNG 1 Đường cong ổ mắt VÙNG 2 VÙNG 3 VÙNG 4 Đường rãnh cười(đường pháp lệnh)Đường cong ụ cằm VÙNG 5 VÙNG 6 Đường vòng quanh tai(đi sát trước & sau tai)KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 23Quét mã QR để xem chi tiếtKỹ thuật đánh 6 vùng phảnchiếu hệ bạch huyết
1. CÁCH XỬ LÝCÁCH 1: Gạch Mặt Diện ChẩnTỨC NGỰC KHÓ THỞTÌNH HUỐNG 8Dụng cụ: Đầu ngón tay cái, que dòDiện Chẩn... ( đầu tiếp xúc với daphải frơn không làm trầy da).Thao tác: Gạch nhanh và lựcmạnh, gạch toàn mặt người bệnhchỉ trừ 2 ổ mắt, gạch kỹ hơn tạivùng màu xanh lá, nghỉ 10 giây vàlặp lại 2 lần nữa.Ân và giữ huyệt 28 trong 1 phút,bấm cả 2 bên mặtGạch “6 Vùng Phản Chiếu Hệ Bạch Huyết28CÁCH 2:CÁCH 2:KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 24
TRẸO CHÂNTÌNH HUỐNG 91. TRẸO CHÂN VÀ NGUYÊN NHÂNTrẹo chân là tình trạng bị cănghoặc rách các dây chằng ởkhớp mắt cá chân do bị xoayhoặc lăn đột ngột của chân2. CÁCH XỬ LÝBƯỚC 1: Ấn huyệt 19Dùng ngón tay cái hoặc que dò DiệnChẩn ấn & giữ huyệt 19 từ 30 giâyđến 1 phút, lặp lại 3 vòng.19Lưu ý: Không dùng bước 1 khi có thai hoặc huyết áp caoKỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 25
BƯỚC 2: Gạch vùng phản chiếu trên mặt và da đầuDùng que dò hoặc ngón tay cái gạch vào các vị trí bàn chântrên mặt dựa vào đồ hình (vùng màu xanh lá), mỗi vị trí gạch30 giây - 1 phút, lặp lại 3 lần.KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 26
BỎNG DATÌNH HUỐNG 101. PHẠM VIÁp dụng cho cả trường hợp bỏngnóng hoặc bỏng lạnh2. CÁCH SƠ CỨUBỏng nóng: Nhúng vếtthương vào chậu nướcmát từ 5-15 phútBỏng lạnh: Nhúng vếtthương vào chậu nước ấmtừ 5-15 phútChú ý: nếu lưỡi/ mũi/ tay...bị dính chặtvào đá lạnh hãy dùng nước ấm tưới vàovị trí tiếp xúc để tách đá ra trướcBƯỚC 1: Làm mát/ ấm vết bỏngKỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 27
1Làm lành vết bỏng & Gọi cấp cứuCách 1: Bôi dầu dừa lô hội iNaDo, bôi một lớp mỏng,đến khi vết thương khô thì tiếp tục bôi lại một lớp dầunữa (có thể thay thế bằng các loại dầu trị bỏng thôngdụng khácCách 2: Đắp thịt nha đam tươilên vết bỏng, đến khi vếtthương khô thì tiếp tục đắp lạimiếng nha đam mớiCách 3: Bôi lòng trắngtrứng gà lên vết bỏng(chỉ dành cho vết bỏngnhẹ trên da).Cách 4: Bôi mật ong, sử dụngmột miếng băng và thoa mậtong vào, sau đó bạn đắp lênvùng da bị bỏng. Để vài giờ vàthay băng 3-4 lần mỗi ngày.BƯỚC 2:KỸ NĂNG SƠ CẤP CỨU DIỆN CHẨN 28
CÔNG TY TNHH INADOVăn phòng: 169/4 Đường D2, Lương Định Của,Phường An Khánh, Tp Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minhthaythuoctuthan.comNguyễn Ngọc Anh0936 80 2660 - 098 567 2660
BẰNG DIỆN CHẨNSƠ CẤP CỨUKỸ NĂNG