ppt แพ่ง ม 6

กฎหมายแพ่งและพาณิชย์

ส 32204 กฎหมาย ม 6

ความหมายความสาํ คญั ผงั การเรียนรู้
ลกั ษณะของกฎหมาย

ประเภทของกฎหมาย

1.ความรู้ กฎหมายท่ีเก่ียวกบั ตนเอง 2.กฎหมายท่ี
พนื้ ฐาน เกี่ยวข้องกบั
ครอบครวั ชุมชน
เกย่ี วกบั ประเทศชาติและสงั คมโลก ตนเองและ
กฎหมาย ครอบครวั

กฎหมายแพง่ และพาณิชย์ , กฎหมาย
อาญา, กฎหมายอนื่ ๆ ท่ีสาํ คญั และ
ข้อตกลงระหว่างประเทศ

กฎหมายท่ีเก่ยี วกบั ตนเอง และครอบครวั

ประวตั ิความเป็ นมาความหมาย

ผัง การแบ่งหมวดหม่ ู หลกั ทว่ั ไป
การ
เรียนรู้ กฎหมายเกย่ี วกบั ตนเอง ความสามารถของบคุ คล
กฎหมายเกยี่ วกบั ครอบครวั
ชื่อบคุ คล บตั รประจาํ ตวั
ประชาชน

การหมนั้ การสมรส ทรพั ยส์ ินสามภี รรยา ความสมั พนั ธใ์ น
ครอบครวั การหยา่ มรดก ทายาท พนิ ยั กรรม

ความหมาย : กฎหมายแพ่งและพาณิชย์

กฎหมายแพ่ง เป็ นกฎหมายเอกชนว่าดว้ ยเรอ่ื ง

สิทธิ หน้าท่ี ความสมั พนั ธ์

ระหวา่ งเอกชนต่อเอกชน ตงั้ แต่เกิดจนกระทง่ั ตาย
กฎหมายแพง่ ของไทยบญั ญตั ิในรปู ของประมวล
กฎหมายรวมกบั กฎหมายพาณิชย์

รวมเรยี กวา่ กฎหมายแพง่ และพาณิชย์

กฎหมายพาณิชย์

กฎหมายว่าดว้ ยสิทธิและหนา้ ท่ีของบคุ คล อนั เป็ น
กฎหมายท่ีเก่ียวกบั การเศรษฐกิจและการคา้ โดยวาง
ระเบียบเก่ียวกบั การคา้ หรอื ธรุ กิจระหวา่ งบคุ คล

การตง้ั หา้ งหนุ้ สว่ น

การประกอบการ เรอื่ งเกย่ี วกบั ตว๋ั เงิน (เช่น เชค็ )

กฎหมายว่าดว้ ยการซ้อื ขาย การเช่าทรพั ย์ การจํานอง
การจํานาํ เป็ นตน้

การแบ่งหมวดหม่ขู อง
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณชิ ย์

ปัจจบุ นั กฎหมายแพง่ และกฎหมายพาณชิ ยข์ อง
ประเทศไทยไดบ้ ญั ญตั ิรวมเป็ นกฎหมายฉบบั เดียวกนั

เรียกวา่ "ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย"์

แบ่งออกเป็ น 6 บรรพ…….

บรรพ 1 วา่ บรรพ 2 วา่ บรรพ 3 วา่ บรรพ 4
ดว้ ยหลกั ทว่ั ไป ดว้ ยหนี้
ดว้ ยเอกสาร วา่ ดว้ ย
สญั ญา ทรพั ยส์ นิ
บรรพ 5 วา่ ดว้ ย
บรรพ 6 วา่ ดว้ ยมรดก
ครอบครวั

โดยมีผลใชบ้ งั คบั ครง้ั แรก
ใน พ.ศ. 2468 จนถึงปัจจบุ นั

ประมวลกฎหมายดังกล่าวมีอายุ

เกอื บหนึ่งศตวรรษแลว้

ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ : บรรพ 1-6

บรรพ 1 หลกั ทวั่ ไป ประกอบดว้ ย บทบญั ญตั ิ 6 ลกั ษณะ
ลกั ษณะ 1 บทเบ็ดเสร็จทวั่ ไป
ลกั ษณะ 2 บคุ คล
ลกั ษณะ 3 ทรพั ย์
ลกั ษณะ 4 นิติกรรม
ลกั ษณะ 5 ระยะเวลา
ลกั ษณะ 6 อายคุ วาม

บรรพ 2 หน้ี ประกอบดว้ ย

บทบญั ญตั ิ 5 ลกั ษณะ ดงั น้ี

ลกั ษณะ 1 บทเบ็ดเสร็จทวั่ ไป

ลกั ษณะ 2 สญั ญา

ลกั ษณะ 3 จดั การงานนอกสง่ั

ลกั ษณะ 4 ลาภมคิ วรได้ 

ลกั ษณะ 5 ละเมิด ไม่

บรรพ 3 ประกอบดว้ ยบทบญั ญตั ิ 23 ลกั ษณะ

ลกั ษณะ 1 ซ้อื ขาย ลกั ษณะ 13 จํานาํ
ลกั ษณะ 2 แลกเปล่ยี น ลกั ษณะ 14 เกบ็ ของในคลงั สนิ คา้
ลกั ษณะ 15 ตัวแทน
ลกั ษณะ 3 ให้ ลกั ษณะ 16 นายหนา้
ลกั ษณะ 4 เช่าทรพั ย์
ลกั ษณะ 5 เชา่ ซ้อื ลกั ษณะ 17 ประนปี ระนอมยอม
ลกั ษณะ 6 จา้ งแรงงาน
ลกั ษณะ 7 จา้ งทําของ ความ
ลกั ษณะ 8 รบั ขน ลกั ษณะ 18 การพนนั และขนั ต่อ
ลกั ษณะ 9 ยมื ลกั ษณะ 19 บญั ชเี ดนิ สะพดั
ลกั ษณะ 10 ฝากทรพั ย์ ลกั ษณะ 20 ประกนั ภยั
ลกั ษณะ 11 คา้ํ ประกนั ลกั ษณะ 21 ตั๋วเงนิ
ลกั ษณะ 12 จํานอง ลกั ษณะ 22 หนุ้ สว่ นและบริษทั
ลกั ษณะ 23 สมาคม

บรรพ 4 ทรพั ยส์ ิน ประกอบดว้ ยบทบญั ญตั ิ 8 ลกั ษณะ

ลกั ษณะ 1 บทเบ็ดเสรจ็ ทวั่ ไป
ลกั ษณะ 2 กรรมสิทธิ์
ลกั ษณะ 3 ครอบครอง
ลกั ษณะ 4 ภาระจํายอม
ลกั ษณะ 5 อาศยั
ลกั ษณะ 6 สิทธิเหนือพ้ืนดิน
ลกั ษณะ 7 สิทธิเกบ็ กนิ
ลกั ษณะ 8 ภาระติดพนั ในอสงั หาริมทรพั ย์

บรรพ 5 ครอบครวั ประกอบดว้ ย
บทบญั ญตั ิ 3 ลกั ษณะ ดงั น้ี

ลกั ษณะ 1 การสมรส
ลกั ษณะ 2 บิดามารดากบั บตุ ร
ลกั ษณะ 3 ค่าอปุ การะเล้ยี งด ู

บตุ ร

บรรพ 6 มรดก ประกอบดว้ ย

บทบญั ญตั ิ 6 ลกั ษณะ ดงั น้ี
ลกั ษณะ 1 บทเบ็ดเสร็จทว่ั ไป
ลกั ษณะ 2 สิทธิโดยธรรมในการรบั มรดก
ลกั ษณะ 3 พินยั กรรม
ลกั ษณะ 4 วิธีจดั การและปันทรพั ยม์ รดก
ลกั ษณะ 5 มรดกท่ีไม่มีผรู้ บั
ลกั ษณะ 6 อายคุ วาม





หลกั ทวั่ ไป : ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณชิ ย์

บคุ คล หมายถึง สิ่งซึ่งมีสิทธิและหนา้ ท่ีตามกฎหมาย
มี 2 ประเภท

1.บคุ คลธรรมดา หมายถึง มนษุ ยซ์ ึ่งมสี ภาพบคุ คล และส้นิ สภาพ
บคุ คล โดย…

การตายตามธรรมชาติ กรณีไมป่ กติ 2 ปี คอื อยใู่ น
ระหว่างการรบสงคราม
หรือตายโดยการสาบสญู ประสบภยั ในการเดินทาง
(กรณีปกติ 5 ปี ) เหตอุ นั ตรายตอ่ ชีวิต)

นติ ิบคุ คล หมายถึง สง่ิ ที่กฎหมายรบั รองใหเ้ ป็ นสภาพบคุ คล
สมมติ ใหม้ ีสิทธิหนา้ ท่ีเหมือนบคุ คลธรรมดา แบ่งเป็ น 2

ประเภท

1.นติ ิบคุ คลตามกฎหมาย 2.นิติบคุ คลตามกฎหมาย
เอกชน คือ นติ ิบคุ คลท่ีบญั ญตั ิไวใ้ น มหาชน คอื นิติบคุ คลที่
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณชิ ย์ บญั ญตั ิไวใ้ นกฎหมาย
มดี ว้ ยกนั 5ประเภท ไดแ้ ก่ มหาชนอืน่ ๆซงึ่ มีเป็ นจาํ นวน
(ก) บริษทั จํากดั มาก เช่น โรงเรยี น วดั
(ข) หา้ งหนุ้ สว่ นจํากดั จงั หวดั กระทรวง ทบวง
(ค) หา้ งหนุ้ สว่ นสามญั จดทะเบียน กรม องคก์ ารมหาชน
(ง) สมาคม เป็ นตน้
(จ) มลู นิธิ

ความสามารถของบคุ คล

การใชส้ ทิ ธิและหนา้ ท่ีของบคุ คลทมี่ อี ยไู่ ดม้ ากนอ้ ย
เพียงใดปกติทกุ คนมสี ิทธเิ ท่าเทียมกนั ตาม
กฎหมายแต่มคี วามสามารถใชส้ ิทธิแตกต่างกนั

แบ่งตามสทิ ธิได้ 2 ทาง คอื 1) การมีสิทธิ
ต่าง ๆ เชน่ สิทธิการครอบครอง สทิ ธิใน
การเรยี กรอ้ งความยตุ ิธรรม ฯลฯ

2) การใชส้ ทิ ธิต่าง ๆ เชน่ สามารถ
ในการทํานิติกรรม การสมรส การ
ไหนดหู นอ่ ยซ.ิ .หมายความว่าอะไร รบั บตุ รบญุ ธรรม เป็ นตน้

ความสามารถของบคุ คล กบั
ความแตกต่างในการใชส้ ทิ ธิ

บคุ คลไรค้ วามสามารถ
หรือบคุ คลที่ถกู จํากดั
ความสามารถ ไดแ้ ก่
ผ้เู ยาว์ ผ้ไู รค้ วามสามารถ

ผเู้ สมอื นไรค้ วามสามารถ คนวิกลจริต

ความหมายของผเู้ ยาว์

ผูเ้ ยาว์ คือ ผทู้ ี่ยงั ไมบ่ รรลนุ ิติภาวะ ผเู้ ยาวจ์ ะบรรล ุ

นิติภาวะ ตอ่ เมื่อ

1.อายุ 20 ปี บริบรู ณ์
2.สมรสแลว้ ถกู ตอ้ งตามกฎหมาย โดยมีเง่อื นไข

 หญิงชายจะสมรสไดต้ อ่ เมื่ออายคุ รบ 17 ปี

หรือ

เม่อื ศาลอนญุ าตใหส้ มรสในกรณีอายไุ มค่ รบ 17 ปี

ความหมายของคนไรค้ วามสามารถ

คนไร้ เป็ นบคุ คลวิกลจรติ ท่ีอาจ
ความ เกิดจากโรคจิต จิตฟ่ัน
สามารถ
เฟื อน จิตบกพรอ่ ง
มีผรู้ อ้ งขอตอ่ ศาลใหส้ ง่ั
เป็ นคนไรค้ วามสามารถ

พ่อ แม่ ป่ ู ย่า ตายาย ผ้สู ืบสนั ดาน (ลกู หลาน เหลน) เป็นผรู้ อ้ งขอ

ความหมายของคนเสมอื นไรค้ วามสามารถ

= บคุ คลที่มีความบกพร่อง
บางอยา่ งไม่สามารถจดั การ
คนเสมือนไร้
งานของตนเองได้ หรือถ้าได้
ความสามารถ อาจจะเสียเปรียบหรือเสีย
ประโยชน์ เช่น ติดสรุ าเมายา
ศาลสงั่ โดยการร้องขอ ประพฤติสรุ ่ยุ สรุ ่าย กายพิการ
ของ สามี ภรรยา บิดา จิตฟัน่ เฟื อนไม่สมประกอบ
มารดา ป่ ู ย่า ตา ยาย
ฯลฯ

กฎหมายท่ีเกย่ี วกบั ตนเอง

กฎหมายเกย่ี วกบั ชื่อบคุ คล

ประเภทของ  กฎหมายเกยี่ วกบั บตั ร
กฎหมายที่

เกี่ยวกบั ตนเอง ประจาํ ตวั ประชาชน

กฎหมายเกีย่ วกบั ช่ือบคุ คล

ความหมาย เป็ นถอ้ ยคําท่ีตงั้ ข้ึนเพ่ือใชเ้ รยี ก

ของช่ือบคุ คล บคุ คล เพ่ือ บ่งบอกถึงตวั บคุ คล

นน้ั เช่น ครชู ยั วฒั น์ เป็ นครทู ี่แสน

ประกอบ จะดีของนกั เรียน G 9 IP เป็ นตน้
ดว้ ย

ชื่อตวั (First Name)

ช่ือสกลุ (Family Name)

ชื่อตวั ชื่อสกลุ

(First Name) (Family Name)

เป็ นไปตามประมวลกฎหมายแพง่ และพาณิชย์
วา่ ดว้ ยกฎหมายเก่ียวกบั ตนเองและครอบครวั
บุคคลท่ีถกู ต้องตามกฎหมายจะต้องเป็ นบุคคลที่มี
ชอ่ื ตวั และชื่อสกลุ ซึ่งมีทะเบียนของทางราชการ
กาํ กบั ไว้ เพือ่ จาํ แนก หรือบง่ บอกบุคคลในการอยู่
ร่วมกนั ในสงั คม

ลกั ษณะและขอ้ หา้ มในการต้งั ชื่อตวั และชื่อสกลุ

จฑุ ามาศ

บิดามารดาหรอื บุคคลอืน่ เป็นผตู้ งั้ ให้

ธนพล เป็ นชื่อที่มีความหมายในทางมงคล

ศภุ ชั ตี๋

ชื่อตวั ต้องไมม่ คี าํ หรือความหมายหยาบคาย

ศิริกาญจนา พรพิทกั ษ์ ต้องไม่พ้องหรอื มงุ่ หมายคล้ายกบั
อธิศ ชิดชนก-ชนนี มหากษตั ริย์ราชวงศ์ หรือราชทินนาม
(บรรดาศกั ด์ิที่พระราชทาน)

ชินพฒั น์ ธิติมา เกศรา สนุ ทร ไชยวฒั น์

เป็ นชอ่ื ประจาวงศต์ ระกูลหรือประจา

มุ่งซ้อนกลาง ครอบครวั ทใ่ี ชส้ บื ทอดกนั มาตง้ั แตบ่ รรพบุรุษ

มะนานวม แพรพลอย

ใจดี เสวกชาติ บุคคลที่ชอบดว้ ยกฎหมายยอ่ มมีสิทธทิ ใี่ ชช้ อ่ื

สกุลของบดิ ามารดาไดต้ ามกรณี

ชอ่ื สกลุ

ไอ..ยิ้ม ไอ..น้อย กรณขี อตง้ั ชื่อสกลุ ตอ้ งไม่ซ้ากบั ชือ่ สกุลที่
รรู้ อบดี บุคคลอื่นจดทะเบยี นไวแ้ ลว้

สขุ เกษม แก้วนิตย์ ตอ้ งไม่พอ้ งหรอื มุ่งหมายคลา้ ยกบั มหากษตั ริย์

พระบรมวงศานุวงศ์ ราชวงศ์ หรือ

โพธ์ิแจง้ โพธ์ิทิพย์ ราชทินนาม (บรรดาศกั ด์ิทพ่ี ระราชทาน)

ฉายาวฒั นา วงศแ์ กว้ วงคเ์ รือง

มีเหตุผลไม่เป็ นไปเพือ่ การทุจริต

หลกั เกณฑก์ าร ถกู ต้องตามหลกั การตงั้ ช่ือบคุ คล
ขอเปลย่ี นชื่อตวั
และชือ่ สกลุ ชื่อเปลย่ี นเหมาะสม ไม่ยาวเกินไป
ไม่เป็ นภาษาต่างประเทศ

ผูท้ ีย่ งั ไม่บรรลนุ ิตภิ าวะตอ้ งใหบ้ ดิ า
มารดาใหค้ วามยินยอม

กฎหมายเกี่ยวกบั บตั รประจาตวั ประชาชน

บคุ คลทชี่ อบดว้ ย แสดงตนเป็ นผทู้ ม่ี ีสญั ชาติ
กฎหมายตอ้ งมีบตั ร
ประจาตวั ประชาชน แสดงภมู ิลาเนาและท่อี ยู่
เพ่ือ
ใชเ้ ป็ นหลกั ฐานในการตดิ ต่อ
ตดิ ตาม ใหค้ วามช่วยเหลือดา้ น
ต่าง ๆ ไดส้ ะดวกข้ นึ

บทบญั ญตั ิของ ประชาชนทุกคนจะต้องมบี ตั รประจาํ ตวั
กฎหมายเก่ียวกับ ประชาชน เมือ่ อายุ 7 ปี บริบูรณ์ จนถงึ ไม่
บตั รประจาตวั เกิน 70 ปี บริบูรณ์ (ตามพระราชบญั ญตั ิ
ประชาชน ว่าด้วยการขอมีบตั รประจาํ ตวั ประชาชน
พ.ศ.2554
ไม่ปฏิบตั ิตาม
กฎหมายกาหนดตอ้ ง ยนื่ คาํ ขอมบี ตั รต่อพนกั งานเจ้าหน้าท่ี
ถูกปรบั ตามอตั ราที่ ณ ทวี่ ่าการเขตท่ตี นเองมภี มู ิลาํ เนา
กาหนดไม่เกิน 200
บาท กรณบี ตั รหาย ชารดุ หมดอายุ
(ครบ6 ปี ) ใหย้ นื่ เร่ืองขอมีบตั รใหม่

ตอ่ พนกั งานเจา้ หนา้ ท่ที ีม่ ชี ือ่ ยใู่ น
ทะเบียนบา้ นภายใน 90 วนั นบั แต่

วนั ทบ่ี ตั รหาย ชารดุ หมดอายุ

การหมนั้

กฎหมาย การสมรส สินส่วนตวั
เก่ียวกบั สินสมรส
ครอบครวั ทรัพยส์ นิ ระหวา่ งสามีภรรยา
ความสมั พนั ธใ์ นครอบครวั โดยชอบธรรม
โดยพินยั กรรม
การหยา่
มรดก
ทายาท

พินยั กรรม

การหมน้ั ชาย หญิง มอี าย1ุ 7 ปี บริบรู ณ์
ถา้ ฝ่ ายใดฝ่ ายหน่ึงอายไุ มถ่ ึง ถือว่าเป็ น
สภาพบคุ คล
โมฆะ หมายถึง ไมม่ ผี ลอนั ใดเกดิ ข้ึน
ของหมนั้
การหมน้ั ตอ้ งของหมน้ั ที่เป็ นทรพั ยส์ นิ ซึ่ง
ความยินยอม เป็ นของฝ่ ายหญิง และทรพั ยจ์ ะตกเป็ นของ
ของบคุ คล ฝ่ ายหญิงทนั ที

บิดามารดา ผปู้ กครอง ผรู้ บั บตุ รบญุ ธรรม
การหมนั้ ที่ปราศจากความยนิ ยอมถือเป็ น

โมฆะ

การ ชาย-หญิง สามารถกระทําการสมรสได้
สมรส เม่ือทงั้ สองฝ่ ายมอี าย ุ17 ปี บริบรู ณ์

กรณีมีเหตอุ นั สมควร สามารถ
อนญุ าตใหส้ มรสกอ่ นได้ เชน่ ฝ่ าย
หญิงตง้ั ครรภก์ ่อน ฯลฯ

การสมรสจะชอบดว้ ยกฎหมาย
ตอ้ งมกี ารจดทะเบียนสมรสกนั

ทรพั ยส์ ินระหวา่ งสามภี รรยา

ประเภท สินส่วนตวั
ของ สินสมรส
ทรพั ยส์ ิน

สนิ สว่ นตวั ทรพั ยส์ นิ ที่ฝ่ ายใดฝ่ ายหนึ่งมอี ยู่
กอ่ นสมรส

เชน่
เครื่องใชส้ ว่ นตวั

เครือ่ งแต่งกาย

สนิ สมรส หลกั ฐานว่าระบวุ า่ เป็ นสินสมรส

ผลประโยชนท์ ่ีไดร้ บั เมื่อสมรสแลว้

เม่ือสมรสแลว้ ทรพั ยส์ ินท่ีมีอยู่
ในสนั นิษฐานไวก้ อ่ นวา่ เป็ น
สินสมรส

ความสมั พนั ธ์ สามภี รรยาตอ้ งชว่ ยเหลอื อปุ การะกนั ตาม
ในครอบครวั ความสามารถและฐานะของตน

บิดามารดาตอ้ งเล้ยี งดบู ตุ รจนบรรลนุ ิติภาวะ

บดิ ามารดาตอ้ งใหก้ ารศึกษาแกบ่ ตุ รถึงแมจ้ ะ
บรรลนุ ิติภาวะแลว้

บตุ รมสี ทิ ธใิ ชน้ ามสกลุ และไดร้ บั มรดกของบดิ า

การรบั บตุ รบญุ ธรรม ผรู้ บั ตอ้ งมีอาย ุ
มากกว่า 25ปี และตอ้ งแกก่ วา่ ผทู้ ่ีจะเป็ น
บตุ รบญุ ธรรมอย่างนอ้ ย 15 ปี

การหย่า โดยความยินยอมของทง้ั สองฝ่ าย :
มีผลต่อเม่อื ไปจดทะเบียนหยา่

โดยคําพิพากษาของศาล : มผี ล
ต่อเม่อื คาํ พพิ ากษาของศาลถึงที่สดุ

ความหมาย

ทรพั ยส์ นิ ทกุ ชนิด รวมทงั้ สิทธิ หนา้ ที่ และความ
รบั ผดิ ชอบของผตู้ าย

มรดก สทิ ธิของการไดร้ บั มรดก

• เจา้ มรดกตาย โดยธรรมชาติ

• เจา้ มรดกถกู เหตปุ กติ : ไมอ่ ยใู่ น
ศาลสงั่ ใหเ้ ป็ น ภมู ลิ ําเนาตลอด 5 ปี
บคุ คลสาบสญู
เหตพุ ิเศษ สงคราม
ตลอดเวลา 2 ปี สาบสญู

ทายาท

1. โดยชอบธรรม ไดแ้ ก่ พ่อแม่ ค่สู มรสท่ีชอบ
ดว้ ยกฎหมาย บตุ รท่ีชอบดว้ ยกฎหมายและ
บตุ รบญุ ธรรม

2.โดยพินยั กรรม ไดแ้ ก่ ผชู้ อบดว้ ยกฎหมายไม่
มีตวั ตนแลว้ ผรู้ บั โดยพินยั กรรมคือ ผทู้ ี่ผตู้ าย
แสดงเจตนาไวใ้ หเ้ ป็ นผรู้ บั มรดก

พินยั กรรม พินยั กรรม หมายถึง
เอกสารท่ีแสดงตวั
ผตู้ ายหรือ บคุ คลใดบคุ คลหน่ึง
เจา้ ของมรดก ใหเ้ ป็ นผรู้ บั มรดกตอ่
เป็ นผแู้ สดง จากผตู้ ายหรือ
เจตนาไวเ้ ป็ น เจา้ ของมรดก
หลกั ฐาน

รปู แบบพินยั กรรม

1. แบบธรรมดาหรือแบบทวั่ ไป

2. แบบเขียนเองทงั้ ฉบบั 3. แบบเอกสารฝ่ ายเมือง
4. แบบเอกสารลบั 5.แบบทาํ ดว้ ยวาจา

6.แบบทาํ ในตา่ งประเทศ แบบท่ี 2 จดั วา่ เป็น
7. แบบทําในภาวะสงคราม แบบสาคญั และเป็นแบบ
ทงี่ า่ ย

กฎหมายแพ่งเกีย่ วกบั นิติกรรมสญั ญา

หนี้ เจ้าหนี้

ลกู หน้ี

ทรพั ย์ สงั หาริมทรพั ย์ สญั ญา
ทรพั ยส์ ิน อสงั หาริมทรพั ย์ ซื้อ,ขาย
นิติกรรมสญั ญา
การโอน
กรรมสิทธ์ิ

ความหมายของหนี้

หน้ี เป็ นนิติสมั พนั ธร์ ะหว่างบุคคลตงั้ แต่สอง
ฝ่ายขนึ้ ไป ซ่ึงฝ่ายหนึ่งเรียกวา่ "เจา้ หน้ี" มี
สิทธิที่จะบงั คบั บคุ คลอีกฝ่ายหน่ึงซึ่งเรียกวา่
"ลูกหน้ี" ให้กระทาํ การหรอื งดเว้นกระทาํ การ
อยา่ งใดอยา่ งหน่ึงซ่ึงเรียกวา่ "การชาํ ระหน้ี"
บอ่ ยครงั้ ท่ีหนี้มกั จะเป็ นตวั เงิน จงึ เรียกวา่
หนี้สิน

ความหมายของนิ ติ กรรม

การกระทาํ ของบคุ คลที่ชอบด้วย
กฎหมายและโดยสมคั รใจ มงุ่ ต่อการทาํ
นิติสมั พนั ธ์ขนึ้ ระหว่างบคุ คล เพอ่ื
ก่อให้เกิดการเคลื่อนไหวแห่งสิทธิของ
ตน

ประเภทของนิติกรรมสญั ญา

สญั ญาซื้อขาย การคาํ้ ประกนั

สญั ญาขายฝาก การจาํ นํา
การเช่าทรพั ย์ การจาํ นอง

การเช่าซ้ือ

การก้ยู มื

กฎหมาย : กาหนดเวลาการไถ่ทรพั ย์สินคืน

ประเภทขายฝาก ประเภทสงั หาริมทรัพย์
อสังหารมิ ทรพั ย์ ธรรมดา และ พเิ ศษ

ต้องกาหนดเวลาในการใช้สิทธิไถ่ ต้องกาหนดเวลาไถ่คืนไม่เกิน 3
คืนภายในเวลาไม่เกิน 10 ปี นับ
จากมกี ารซ้ือขายกันกรณไี ม่ ปี นบั ต้ังแต่มกี ารซ้ือขายฝาก

กาหนดเวลาไถ่ทรพั ย์สนิ หรอื กัน กรณีไม่ได้ตกเรอ่ื งระยะเวลา

กาหนดเกินกว่า 10 ปี การไถ่ทรพั ย์สิน หรือกาหนด
มากกว่า 3 ปี กฎหมายให้
กฎหมายให้ลดลงเหลือ ลดลงเหลือ 3 ปี
10 ปี

การจาํ นาํ

เป็ นสญั ญาซ่ึงบคุ คลหนึ่ง
เรียกว่า ผจู้ าํ นํา สง่ มอบ
สงั หารมิ ทรพั ย์ (ทรพั ยท์ ่ี
เคลอื่ นท่ีได)้ ใหแ้ กบ่ คุ คล
อีกคนหนึ่งเรียกวา่ ผรู้ บั
จํานํา ครอบครองไวเ้ พื่อ
ประกนั การชําระหน้ี

การจํานอง กฎหมาย: ทรพั ยท์ ่ีจะนํามาจาํ นองได้

หมายถึง สญั ญาซง่ึ บคุ คล 1. อสงั หารมิ ทรพั ย์ เช่น ที่ดิน
หน่ึง เรียกว่า ผจู้ ํานองนํา บา้ นเรือน เป็ นตน้
ทรพั ยส์ นิ ประเภท
อสงั หารมิ ทรพั ย์ (ทรพั ยท์ ่ี 2. สงั หาริมทรพั ยพ์ เิ ศษ ไดแ้ ก่
เคลอ่ื นท่ีไมไ่ ด)้ เชน่ ท่ีดิน เรอื กาํ ป่ัน แพ สตั วพ์ าหนะ
บา้ นเรอื น ฯลฯ ตราไวแ้ ก่ เป็ นตน้
บคุ คลอีกคนหน่ึงเรยี กว่า
ผรู้ บั จํานอง เป็ นการประกนั กฎหมาย: รปู แบบการจาํ นอง
การชาํ ระหน้ี โดยไมต่ อ้ งสง่
มอบทรพั ยส์ ินนนั้ ใหแ้ ก่ผรู้ บั ตอ้ งทําเป็ นหนงั สือและจดทะเบียน
จาํ นอง ต่อพนกั งานเจา้ หนา้ ท่ี ถา้ ไม่
ปฏบิ ตั ิตามที่กฎหมายกําหนด
การจํานองถือเป็ น โมฆะ

ทรพั ย์ หมายถงึ วตั ถมุ ีรปู ร่าง ซึ่ง
ได้แก่ ส่ิงที่มองเหน็ ได้ด้วยตา
สมั ผสั ได้ด้วยมอื อาทิ โตะ๊ ตู้ ตงั่

เตียง ช้าง ม้า ววั ควาย เป็นคาํ มา
จากคาํ ในภาษาสนั สกฤตว่า

"ทฺรวฺย"