ชาติพันธุ์ชาวไท- ยวน จังหวัดราชบุรี

ท่าที่ ๑๙
ผชู้ ายและผ้หู ญิง : ผ้หู ญงิ ทั้งหมดหันหน้าชนกันเป็นวงกลมมอื ทั้งสองข้างยกข้นึ ระดบั หนา้ ผาก เท้าขวา
กา้ วหน้า เท้าซา้ ยกา้ วหลัง ศีรษะเอียงซ้ายเล็กน้อย ส่วนผู้ชายทง้ั หมดนงั่ ตง้ั เข่าซา้ ย มอื ท้งั สองขา้ งออกมาดา้ นหน้า ศรี ษะ
หน้าตรง

รูปแบบการแปรแถว

๔

๓
๔๕

๒๒ ๑๓

๔

๑

ทา่ ที่ ๒๐
ผูช้ ายและผู้หญิง : ผู้หญงิ ทง้ั หมดหันหนา้ เข้าหาผชู้ ายคตู่ ัวเอง มือทงั้ สองข้างจับกะมือผู้ชายเทา้ ซ้ายกา้ วไป
ดา้ นหนา้ เทา้ ขวาเปดิ สน้ เทา้ เลก็ นอ้ ย สว่ นผ้ชู ายทงั้ หมดนั่งตั้งเขา่ ซ้าย มือทง้ั สองข้างออกมาดา้ นหน้า ศีรษะหน้าตรง

รูปแบบการแปรแถว

๔๖

๔

๓

๒๒ ๑๓

๔

๑

ทา่ ที่ ๒๑
ผู้ชายและผู้หญงิ : ผชู้ ายเขา้ ในวงแล้วหันหนา้ ออกมาด้านนอกพร้อมจบั มอื กะผหู้ ญิง เทา้ ท้ังสองข้างส้นเท้าชิด
ปลายเท้าแยกส่วนผู้หญิง หันหน้าเข้าในวงมือท้ังสองข้างจับกะมอื ผู้ชาย เท้าท้ังสองข้างส้นเท้าชิดปลายเท้าแยก ศีรษะ
หนา้ ตรง

รปู แบบการแปรแถว

๔

๓
๔๗

๒๒ ๑๓

๔

๑

ท่าที่ ๒๒
ผู้ชายและผู้หญงิ : ผู้หญิงทั้งหมดหันหนา้ เขา้ หาผู้ชายคู่ตัวเอง มือทั้งสองข้างจับกะมือผ้ชู ายเทา้ ซ้ายก้าวไป
ด้านหนา้ เทา้ ขวาเปดิ ส้นเท้าเลก็ น้อยส่วนผ้ชู ายท้งั หมดจบั มือกะผหู้ ญงิ เทา้ ซ้ายกา้ วไปด้านหน้าเทา้ ขวาเปิดสน้ เท้าหลงั
ศรี ษะเอียงซ้าย

รูปแบบการแปรแถว

๔

๓
๔๘

๒๒ ๑๓

๔

๑

ทา่ ที่ ๒๓
ผชู้ ายและผู้หญิง : ชายทั้ง ๔ ยนื หนั หลงั ส่วนผู้หญิงยืนหนั หน้ามาดา้ นหนา้ เวที มือทั้งสองขา้ งท้งั ผู้ชายและ
ผู้หญิงไดจ้ ับมอื ประสานกนั เป็นคู่ๆ

รปู แบบการแปรแถว

๔๙

๒ ๔๑ ๓

๒
๒
๔ ๑๓

ทา่ ท่ี ๒๔
ผู้ชายและผู้หญงิ : ผู้ชายท้ังหมดหันหน้าทิศหน้าเวที เท้าขวาก้าวหน้า เท้าซ้ายเปิดสน้ เท้าหลังมอื ทง้ั ข้างต้งั วง
มือทั้งสองข้างต้ังวง มือขวาตั้งวงระดับหัวไหล่ มือซ้ายวงระดับหางคว้ิ ศีรษะเอียงตามมือสงู ส่วนผหู้ ญิงเฉียงตัวไปฝ่งั ขวา
เทา้ ซ้ายก้าวหนา้ เท้าขวาเปิดส้นเทา้ หลัง มอื ทง้ั สองข้างจีบประสานกันระดบั เอว

๕๐

รปู แบบการแปรแถว

๒ ๔๑ ๓

๔ ๑๓ ๒

ท่าที่ ๒๕

นกั แสดงผ้หู ญงิ คนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : ยืนตรงส้นเท้าชดิ ปลายเทา้ แยก มือทั้งสองข้างแบแลว้ ย่ืนมาดา้ นหน้า ศรี ษะ
หนา้ ตรง

รูปแบบการแปรแถว

๕๑

๒ ๓
๔ ๑

ท่าที่ ๒๖
นกั แสดงผู้หญิงคนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : คนที่ ๔ ๒ กา้ วเท้าขวาไปด้านข้าง มือขวาจีบควา่ ยกขึน้ บนแขนตึง มือซา้ ยย่ืน
มาด้านหน้าระดบั เอวคนที่ ๑ ๓ ก้าวเท้าซา้ ยมาดา้ นขา่ งมอื ขวาจีบคว่ายกขน้ึ บนแขนตึง มอื ซ้ายย่ืนด้านหนา้ ระดับเอว
ศรี ษะหนา้ ตรงทงั้ หมด

รูปแบบการแปรแถว

๕๒

๒ ๓
๔ ๑

ท่าที่ ๒๘
นักแสดงผหู้ ญงิ คนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : คนท่ี ๔ ๒ กา้ วเทา้ ซา้ ยมาดา้ นหนา้ เท้าขวาเปิดสน้ เท้าหลัง มือขวาจีบตรง
สะโพกมอื ซา้ ยรองจีบศรี ษะเอยี งขวาคนที่ ๑ ๓ ก้าวเทา้ ขวามาดา้ นหน้า เท้าซ้ายเปิดสน้ เทา้ หลงั มือซ้ายจบี ตรงสะโพก
มอื ซ้ายรองจีบศรี ษะเอียงซ้าย

๕๓

รูปแบบการแปรแถว ๓
๒ ๑
๔

ท่าท่ี ๒๘
นักแสดงผู้หญิงคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : คนที่ ๔ ๒ เทา้ ขวาก้าวมาด้านหนา้ เท้าซ้ายเปิดสน้ เท้า มอื ขวาหงายมือระดบั
หางตา มอื ซา้ ยแบมือย่ืนมาดา้ นหน้าระดบั เอว ศีรษะเอียงขวา คนที่ ๑ ๓ เท้าซา้ ยก้าวมาดา้ นหนา้ เท้าขวาเปิดสน้ เทา้ มอื
ซา้ ยหงายมอื ระดบั หางตา มือขวาแบย่ืนมาระดับเอว ศีรษะเอียงขวา

๕๔

รปู แบบการแปรแถว ๓
๒ ๑
๔

ทา่ ท่ี ๒๙
นกั แสดงผูห้ ญงิ คนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : คนท่ี ๔ ๒ เท้าขวาเปดิ ส้นเท้าหลงั เทา้ ซ้ายกา้ วมาด้านหนา้ มือซ้ายหงาย
ยกขึ้นระดับหางตามอื ขวาแบย่ืนมาดา้ นหน้าระดบั เอว ศีรษะเอียงซ้ายคนที่ ๑ ๓ เท้าซ้ายเปิดส้นเทา้ หลังเทา้ ขวาก้าวมา
ด้านหนา้ มือขวาหงายยกขึ้นระดบั หางตามือซา้ ยแบย่ืนมาด้านหน้าระดบั เอว ศีรษะเอยี งขวา

รปู แบบการแปรแถว

๕๕ ๓

๒ ๑
๔

ทา่ ที่ ๓๐
นักแสดงผู้หญงิ คนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : คนที่ ๔ ๒ เท้าซ้ายเปิดส้นเทา้ หลังเท้าซา้ ยตั้งเข่ามาด้านหน้า มือท้ังสองขา้ ง
แบมือด้านหน้าระดับอก ศีรษะเอียงขวาคนท่ี ๑ ๓ เท้าขวาเปิดสน้ เท้าหลงั เท้าซ้ายต้ังเข่ามาด้านหน้า มือทั้งสองข้างแบ
มอื ดา้ นหนา้ ระดบั ดา้ นหนา้ ระดบั อก ศีรษะเอยี งซา้ ย
รูปแบบการแปรแถว

๒๓

๕๖

๔๑

ท่าท่ี ๓๑
นกั แสดงผหู้ ญิงคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : คนท่ี ๔ ๒ นงั่ ทับสน้ เทา้ ทั้งสองขา้ ง มือทั้งสองขา้ งทาบท่พี นื้ ศรี ษะก้มหน้าลง
เล็กน้อย เฉียงตัวไปด้านซ้ายเล็กน้อยคนที่ ๑ ๓ น่ังทับส้นเท้าท้ังสองข้าง มือทั้งสองข้างทาบที่พ้ืน ศีรษะก้มหน้าลง
เล็กน้อย เฉียงตัวไปด้านขวาเล็กนอ้ ย
รูปแบบการแปรแถว

๒๓
๔๑
๕๗

ทา่ ที่ ๓๒
นักแสดงผูห้ ญงิ คนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : คนที่ ๔ ๒ นงั่ ทบั ส้นเทา้ ท้งั สองขา้ ง มอื ท้งั สองขา้ งจบี สง่ หลงั ศรี ษะก้มหน้าลง
เล็กน้อย เฉียงตัวไปด้านซ้ายเล็กน้อย คนที่ ๑ ๓ น่ังทับส้นเท้าทั้งสองข้าง มือทั้งสองข้างจีบส่งหลัง ศีรษะก้มหน้าลง
เล็กนอ้ ย เฉยี งตัวไปดา้ นขวาเล็กนอ้ ย
รปู แบบการแปรแถว

๒๓

๕๘

๔๑

ทา่ ที่ ๓๓
นกั แสดงผหู้ ญิงคนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : คนท่ี ๔ ๒ นั่งทบั ส้นเทา้ ท้งั สองข้าง มอื ทง้ั สองขา้ งหงายท้องแขนไปด้านหน้า
ศีรษะกม้ หนา้ ลงเลก็ น้อย เฉียงตวั ไปด้านซ้ายเล็กนอ้ ย คนท่ี ๑ ๓ นง่ั ทับส้นเทา้ ทง้ั สองขา้ ง มอื ท้งั สองข้างหงายท้องแขน
ไปด้านหนา้ ศรี ษะก้มหนา้ ลงเล็กน้อย เฉียงตัวไปด้านขวาเล็กน้อย
รปู แบบการแปรแถว

๕๙ ๓

๒ ๑
๔

ทา่ ที่ ๓๔
๖๐

นักแสดงผู้หญิงคนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : คนที่ ๔ ๒ น่ังทับส้นเท้าทั้งสองข้าง มือซ้ายแบมือไปด้านหน้ามือขวาหงาย
ท้องแขไปดา้ นขา้ งระดบั เอว ศรี ษะเอยี งขวา เฉยี งตวั ไปด้านซ้ายเล็กน้อย คนท่ี ๑ ๓ น่งั ทับสน้ เท้าทั้งสองขา้ ง มอื ขวาแบ
มอื ไปด้านหน้ามอื ซ้ายหงายท้องแขไปด้านข้างระดับเอว ศีรษะเอยี งซา้ ย เฉียงตวั ไปด้านขวาเลก็ น้อย

รปู แบบการแปรแถว
๒๓
๔๑

๖๑

ทา่ ที่ ๓๕
นักแสดงผู้หญงิ คนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : คนท่ี ๔ ๒ เท้าซ้ายเปิดส้นเท้าเท้าขวาตั้งเข่าไปด้านหน้า มือขวาต้ังวงบนมอื
ซา้ ยหงายทอ้ งแขนระดบั เอว ศีรษะเอยี งขวา เฉยี งตวั ไปดา้ นซา้ ยเลก็ น้อย คนท่ี ๑ ๓ เทา้ ขวาเปดิ สน้ เท้าเท้าซา้ ยตงั้ เข่าไป
ด้านหนา้ มือขวาต้ังวงบนมอื ซ้ายหงายท้องแขนระดับเอว ศรี ษะเอียงซา้ ย เฉยี งตัวไปดา้ นขวาเลก็ นอ้ ย
รปู แบบการแปรแถว

๒๓
๔๑

๖๒

ทา่ ที่ ๓๖
นักแสดงผูห้ ญิงคนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : คนท่ี ๔ ๒ เทา้ ซา้ ยก้าวหน้าเท้าขวาเปิดส้นเท้า มอื ซ้ายต้งั วงบนมือขวาหงาย
ท้องแขนระดับเอว ศรี ษะเอียงซา้ ย เฉยี งตวั ไปด้านซ้ายเล็กนอ้ ย คนที่ ๑ ๓ เทา้ ขวาก้าวหน้าเท้าซ้ายเปิดส้นเทา้ มอื ซา้ ย
ตงั้ วงบนมือขวาหงายทอ้ งแขนระดบั เอว ศรี ษะเอยี งขวา เฉียงตัวไปดา้ นขวาเล็กน้อย
รปู แบบการแปรแถว

๓๒
๔๑

๖๓

ทา่ ท่ี ๓๗
นกั แสดงผหู้ ญิงคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : คนท่ี ๔ ๒ เท้าซา้ ยก้าวหน้าเทา้ ขวาเปิดสน้ เท้า มอื ซ้ายต้งั วงบนมือขวาหงาย
ทอ้ งแขนระดับเอว ศีรษะเอียงซา้ ย เฉยี งตวั ไปด้านซ้ายเล็กน้อย คนที่ ๑ ๓ เท้าขวาก้าวหน้าเท้าซ้ายเปิดส้นเทา้ มอื ซา้ ย
ตั้งวงบนมือขวาหงายท้องแขนระดับเอว ศรี ษะเอยี งขวา เฉยี งตัวไปดา้ นขวาเล็กน้อย
นกั แสดงผ้ชู ายคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : คนท่ี ๑ ๔ เท้าซา้ ยกา้ วหน้าเท้าขวาเปิดส้นเท้า มอื ซ้ายตัง้ ศอกมือขวาหักศอก
แตะที่ศอกซ้าย

รูปแบบการแปรแถว

๑ ๔

๒
๓

๓๒

๑๔

๖๔

ท่าท่ี ๓๘
นักแสดงผ้ชู ายคนที่ ๑-๔ : หันดา้ นหนา้ มอื ขวาตั้งศอกมือซ้ายหกั ขอ้ ศอกแตะท่ศี อกขวา ยืนตรง
รูปแบบการแปรแถว

๑
๒๔

๓

๖๕

ท่าท่ี ๓๙
นกั แสดงผู้ชายคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : หนั ด้านหนา้ มือท้งั สองขา้ งปรบมือด้านหน้า ก้าวเทา้ ซา้ ยไปด้านหน้า
รปู แบบการแปรแถว

๑
๔

๒๓

๖๖

ท่าท่ี ๔๐
นักแสดงผู้ชายคนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : หันด้านหน้า มือทัง้ สองข้างปรบมอื ท่ใี ต้ขาขวา ยกขาขวาขึ้น
รูปแบบการแปรแถว

๑
๒๔

๓

๖๗

ทา่ ท่ี ๔๑
นกั แสดงผู้ชายคนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : หนั ด้านหนา้ มือซา้ ยแขนตงึ ด้านหน้า มือขวาแตะท่อี ก กา้ วเทา้ ซ้ายไป
ดา้ นหนา้
รูปแบบการแปรแถว

๑
๒๔

๓

๖๘

ทา่ ที่ ๔๒
นักแสดงผู้ชายคนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : หนั ด้านหน้า มอื ซา้ ยแขนแตะทศี่ อกขวา มอื ขวางอ้ แขนเขา้ หาตัว กา้ วเทา้ ซ้าย
ไปดา้ นหน้า

รปู แบบการแปรแถว

๑ ๔

๒
๓

๖๙

ทา่ ที่ ๔๓
นักแสดงผ้ชู ายคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : หนั ด้านหนา้ มือซ้ายแขนตึงดา้ นข้าง มือขวาวางท่ขี าขวา ยกขาขวาข้นึ
รปู แบบการแปรแถว

๑
๒๔

๓

๗๐

ทา่ ที่ ๔๔
นกั แสดงผู้ชายคนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : หนั ด้านหนา้ มือซ้ายแขนตงึ ดา้ นข้าง มอื ขวาแตะที่เทา้ ซ้าย ยกขาซา้ ยไป
ดา้ นหลงั
รูปแบบการแปรแถว

๑
๒๔

๓

๗๑

ทา่ ท่ี ๔๕
นกั แสดงผูช้ ายคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : หนั ด้านซา้ ย มอื ซา้ ยงอ้ แขนดา้ นล่าง มอื ขวายกแขนข้นึ เหนอื ศีรษะ ก้าวเทา้
ขวาไปด้านหนา้
รปู แบบการแปรแถว

๑
๒๔

๓

๗๒

ทา่ ที่ ๔๖
นักแสดงผู้ชายคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : หันด้านซ้าย มือทั้งสองขา้ งปรบมือด้านหน้า กา้ วเทา้ ซา้ ยไปด้านหน้า
รปู แบบการแปรแถว

๒
๑
๓
๔

๗๓

ท่าท่ี ๔๗
นักแสดงผชู้ ายคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : หันด้านหน้า มือซ้ายจับอุปกรณ์มอื ขวาหงายมือขา้ งลาตวั ก้าวเท้าขวาไป
ด้านหนา้
นกั แสดงผู้หญงิ คนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : หนั ดา้ นซา้ ย มอื ทง้ั สองข้างจบั อปุ กรณ์ ยนื ตรง

รูปแบบการแปรแถว

๒
๑

๑๓
๓๔
๒
๔

๗๔

ทา่ ท่ี ๔๘
นกั แสดงผู้ชายคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : หนั ด้านหน้า มอื ทัง้ สองขา้ งจบั อปุ กรณ์ ตง้ั เขา่ ซ้าย
นกั แสดงผหู้ ญงิ คนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : หนั ดา้ นหนา้ มือท้งั สองข้างจบั อุปกรณ์ น่ังคกุ เขา่

รูปแบบการแปรแถว

๒
๑

๑๓
๔๔
๓
๒
๗๕

ทา่ ท่ี ๔๙
นักแสดงผชู้ ายคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : หันด้านหนา้ มือท้ังสองขา้ งจับอปุ กรณ์ ตั้งเขา่ ซ้าย
นกั แสดงผหู้ ญงิ คนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : หนั ดา้ นหน้า มอื ทัง้ สองขา้ งจบั อุปกรณ์ นงั่ คกุ เข่า

รูปแบบการแปรแถว

๑๒

๗๖

๔๑

๓๓
๒
๔

ท่าท่ี ๕๐
๗๗

นักแสดงผชู้ ายคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : หันด้านหน้า มือทง้ั สองขา้ งจับอปุ กรณ์ นง่ั คกุ เข่า
นักแสดงผู้หญงิ คนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : หันดา้ นหน้า มือทงั้ สองขา้ งจับอุปกรณ์ นั่งทับส้น

รปู แบบการแปรแถว

๔๓ ๑๒ ๒๓ ๔ ๑

ท่าที่ ๕๑
นกั แสดงผ้ชู ายคนท่ี ๑ ๒ ๓ ๔ : หันด้านซ้าย มือท้ังสองขา้ งจับอปุ กรณ์ ยืนตรง
นกั แสดงผ้หู ญงิ คนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : หันดา้ นขวา มอื ทงั้ สองขา้ งจบั อปุ กรณ์ขา้ งขวา ยนื ตรง

รูปแบบการแปรแถว

๗๘

๔๓ ๑๒

๒ ๓๔ ๑

ท่าท่ี ๕๒
นักแสดงผูช้ ายคนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : หนั ด้านหนา้ มือทัง้ สองขา้ งจับอุปกรณ์ ยืนตรง
นักแสดงผู้หญงิ คนที่ ๑ ๒ ๓ ๔ : หนั ด้านหนา้ มือทงั้ สองขา้ งจบั อุปกรณข์ ้างขวา ยืนตรง
รูปแบบการแปรแถว

๗๙

๔๓ ๑ ๒
๒ ๓๔๑

ทา่ ที่ ๕๓
นกั แสดงผู้ชายคนท่ี ๑ : หนั ดา้ นซา้ ย มือทง้ั สองขา้ งจับอุปกรณ์ น่งั ขดั สมาธิ
นักแสดงผชู้ ายคนท่ี ๒ : หนั ดา้ นซ้าย มอื ทงั้ สองขา้ งจบั อุปกรณ์ น่งั ลงตั้งขาซ้าย

๘๐

นกั แสดงผชู้ ายคนท่ี ๓ : หันดา้ นหนา้ มอื ซา้ ยจบั อุปกรณม์ ือขวาโอบเอวนกั แสดงผู้หญงิ ตงั้ เขา่ ขวา
นักแสดงผชู้ ายคนที่ ๔ : หันดา้ นหลงั มือขวาจบั อปุ กรณม์ อื ซ้ายไขว้หลัง กา้ วเทา้ ซ้ายไปด้านหนา้
นักแสดงผู้หญิงคนท่ี ๑ : หันดา้ นขวา มอื ทั้งสองขา้ งจับอปุ กรณ์ ตั้งขาทง้ั สองข้าง
นกั แสดงผู้หญงิ คนที่ ๒ : หนั ดา้ นขวา มอื ทัง้ สองข้างจับอปุ กรณ์ ต้ังเขา่ ซ้าย
นกั แสดงผหู้ ญงิ คนที่ ๓ : หนั ด้านหนา้ มอื ซ้ายถืออปุ กรณ์มือขวาวางลงแขนตงึ นงั่ ลงเอียงขวา
นักแสดงผหู้ ญิงคนที่ ๔ : หันด้านหน้า มือท้งั สองข้างจบั อุปกรณ์ นั่งลงบนขานกั แสดงผ้ชู ายคนที่ ๓

รปู แบบการแปรแถว

๔ ๔๓
๒
๒
๓

๑๑

๘๑

บทที่ ๕
สรปุ ผล

กระบวนการ ขั้นตอนการสร้างสรรค์งานนาฏศิลป์ไทย ชุด ฟ้อนยกจกผ้า มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างสรรค์
ผลงานนาฏศลิ ปไ์ ทย เพือ่ สง่ เสรมิ การทอ่ งเทยี่ วเชงิ วฒั นธรรม วิถีชีวิต ๘ ชาตพิ นั ธ์ุ ซง่ึ ได้นาเอาเอกลักษณข์ องชาวไท-
ยวน ในดา้ นการทอผา้ จก มาใชใ้ นการออกแบบการแสดง รวมถงึ การนาผ้าซ่ินที่ทอดว้ ยมอื ลายพิกุลของศนู ยท์ อผ้าวัด
รางบัว ตาบลรางบัว อาเภอจอมบึง จังหวัดราชบุรี มาใช้เป็นองค์ประกอบในเคร่ืองแต่งกายอีกด้วย เพิ่มเติม
องค์ประกอบการแสดงตา่ งๆ ส่กู ารสรา้ งสรรค์การแสดง ชุด ฟ้อนยกจกผ้า

จากการศึกษาพบว่า กระบวนการสร้างสรรค์งานนาฏศิลป์ไทยรว่ มสมัย ชุด ฟ้อนยกจกผ้า มีขั้นตอนใน
การดาเนนิ งาน ๖ ขั้นตอน ดงั น้ี

ข้นั ตอนท่ี ๑ : ค้นคว้า เก็บรวบรวมข้อมูลจากเอกสาร ตารา เพ่ือเป็นกรอบแนวทางในการ
สรา้ งสรรค์งานและการลงพื้นทเี่ พือ่ สัมภาษณ์ขอ้ มลู

ขน้ั ตอนที่ ๒ : ลงพื้นท่ี เพ่ือเก็บข้อมูลจากการสมั ภาษณ์

ข้นั ตอนท่ี ๓ : ดาเนนิ การผลติ

• สร้างสรรค์ทานองเพลง เน้ือร้อง ดนตรีประกอบการแสดง โดยเน้นให้เกิด
ความสนุกสนาน สวยงาม ตัวเพลงมีการสื่อถึงวิถีชีวิตเเละธรรมชาติ มีการ
หยอกล้อกนั ของเคร่อื ง ดนตรี เหมือนการหยอกลอ้ กนั ของหนุ่มสาวชาวไทย
ยวน ขณะทอผ้าจก

• ออกแบบกระบวนท่ารา โดยใช้นาเอาท่าทางของชาวบ้านมาออกแบบการ
แสดง วถิ กี ารเก็บฝา้ ย ปนั่ ฝ้าย หลังจากนน้ั จะนาไปสกู่ ารทอผ้า ลักษณะของ
ท่าทาง จะเป็นท่าทางพ้ืนบ้าน ของชาวบ้านจรงิ ๆ ทีม่ ีการสรา้ งข้นึ การลงตัว
ใหอ้ ยู่ในการแสดง มกี ารแปรแถวหลากหลายรปู แบบ

• ออกแบบประดิษฐ์เคร่ืองแต่งกาย โดยอ้างอิงจากการแต่งกายของชาวไท-
ยวน นามาประยกุ ต์ ปรับปรงุ ให้มีความวจิ ติ รงดงามมากย่ิงขึน้

• ออกแบบอปุ กรณป์ ระกอบการแสดง ประกอบดว้ ยเครอ่ื งปนั่ ฝ้าย 4 ชิ้น กะ
ส่วย 4 ช้นิ ใชส้ ีแดงเป็นพื้น ทั้งแดงสด และแดงคร่า เพราะเชื่อวา่ สีแดงเป็น
สีแห่งพลงั และความสดใส ผ้าซิน่ ตีนจกของชาวไท-ยวน ในจงั หวัดราชบรุ ี

ขน้ั ตอนท่ี ๔ : นาเสนอการแสดงสร้างสรรคต์ ่อคณะกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ /ตัวแทนชาวไท-ยวน/
ตัวแทนวัฒนธรรมจังหวัดราชบุรี ประกอบด้วย แนวคิด รูปแบบการแสดง แนวคิด

ขน้ั ตอนที่ ๕ เคร่ืองแต่งกาย แนวเพลงประกอบการแสดง แนวคิดการออกแบบอุปกรณ์
ประกอบการแสดง

: ดาเนินการแกไ้ ขและปรับปรุง

• เคร่ืองแต่งกายปรับเปลี่ยน นาผ้าท่ีห่มตัวผู้ชายออก ผหู้ ญิงลดสไบให้
สนั้ ลง ทำผมมวย รอ้ ยพวงมำลยั ลอ้ มมวยผม และปักปิ่น

ขั้นตอนที่ ๖ : ลงพน้ื ท่ถี า่ ยทอดและเผยแพรท่ ่าราแกช่ าวไทยพ้ืนถ่ิน จงั หวดั ราชบุรี

ท้งั นก้ี ระบวนทา่ รา ไดแ้ นวทางมาจากการราโทนของชาวไทยพ้ืนถิ่นและทา่ ราพื้นฐานทางนาฏศลิ ป์ไทยใน
ยคุ รตั นโกสินทร์

องค์ประกอบการแสดงประกอบดว้ ย

1. ผู้แสดง จานวน ๘ คน แบง่ เป็นผแู้ สดงชาย ๔ คน ผู้แสดงหญิง ๔ คน
2. เคร่อื งแตง่ กาย มกี ารออกแบบตามการแตง่ กายของชาวไท-ยวน
3. อุปกรณ์ท่ีใช้ในการแสดง ประกอบด้วยเครื่องปั่นฝ้าย 4 ช้ิน กะส่วย 4 ช้ิน ใช้สีแดงเป็นพ้ืน ท้ัง

แดงสด และแดงครา่ เพราะเชอ่ื วา่ สแี ดงเปน็ สีแห่งพลังและความสดใส ผา้ ซิ่นตีนจกของชาวไท-
ยวน ในจังหวัดราชบุรี
4. ดนตรีและเพลงประกอบการแสดง เน้นให้เกิดความสนุกสนาน สวยงาม ตัวเพลงมีการส่อื ถึงวิถี
ชีวติ เเละธรรมชาติ มีการหยอกลอ้ กันของเครื่องดนตรี เหมอื นการหยอกลอ้ กันของหนุ่มสาวชาว
ไทยยวน ขณะทอผา้ จก
5. กระบวนท่ารา นาเอาท่าทางของชาวบ้านมาอยู่ในโชว์กรรมวถิ ีการเก็บฝา้ ย ปน่ั ฝ้าย หลงั จากนั้น
จะนาไปสู่การทอผา้ ลักษณะของทา่ ทาง จะเป็นท่าทางพ้ืนบ้าน ของชาวบ้านจริงๆ ทม่ี ีการสรา้ ง
ขน้ึ การลงตัวให้อยู่ในการแสดง ผสมผสานกบั นาฏศิลป์ไทยภาคเหนือ
6. รูปแบบการแปรแถว เลอื กใชแ้ ถวท่เี น้นการสือ่ ถงึ ความเปน็ หน่งึ เดียวกันของชาวไท-ยวน ขณะ
ทอผ้าจก ส่วนใหญ่จะจัดรูปแบบแถวแบบเปน็ กล่มุ

การสร้างสรรค์การแสดง ชุด ฟ้อนยกจกผา้ เพอ่ื เพ่ือสง่ เสรมิ การทอ่ งเทยี่ วเชงิ วัฒนธรรม วิถีชวี ติ ๘ ชาติ
พันธ์ุ ซ่ึงได้นาเอาเอกลักษณ์ในด้านการทอผา้ จกของชาวไท-ยวน มาใชใ้ นการออกแบบการแสดง พบว่าสามารถ
นาเอาเอกลักษณห์ รอื วฒั นธรรมไท-ยวน ความเปน็ อยู่ มาใช้เปน็ แนวทาง แรงบันดาลใจในการสรา้ งสรรคก์ ารแสดง
ได้ กระบวนการขั้นตอนการสรา้ งสรรค์ที่สาคัญ คอื การนาอตั ลักษณห์ รอื วฒั นธรรมไท-ยวน ท่ีถูกตอ้ งมาใช้เป็นแรง
บันดาลใจในออกแบบการแสดง รวมถึงการออกแบบองค์ประกอบตา่ งๆในการแสดงจาเป็นตอ้ งใชข้ ้อมลู ที่ถกู ตอ้ ง

๗๙

จากการลงพืน้ ทแี่ ละสัมภาษณต์ วั แทนชุมชน เปน็ สิ่งสาคญั เพื่อเป็นองคค์ วามรู้จากอตั ลกั ษณท์ อ้ งถิ่น จาเปน็ อย่างย่งิ
เพ่ือให้การแสดงสร้างสรรค์ออกมาไดอ้ ย่างถูกตอ้ งสมบูรณ์ทสี่ ดุ

๘๐

ภาคผนวก ก
ลงพื้นท่ี สมั ภาษณ์ผู้ให้ข้อมลู ชาวไท-ยวน

๘๒

๘๓

ภาคผนวก ข
บรรยากาศการดาเนนิ งาน การผลติ และออกแบบ

๘๔

๘๕

๘๖

๘๗

ภาคผนวก ค
การประชมุ กลมุ่ ผ้ทู รงคณุ วฒุ ิ (FOCUS GROUP)

๘๘

๘๙

๙๐