234
๙. มกั นอ้ ย สนั โดษ คณุ ยายไม่ติดในคน สัตว์ สิ่งของเลย ไม่ตดิ
ในลาภสักการะ ใครให้อะไรมา ท่านจะใช้เฉพาะสิ่งที่เป็นประโยชน์และใช้
อย่างคุ้มค่ามาก เช่น ขันพลาสติกใบหน่ึงจะใช้เป็น ๑๐ ปีจนกว่าจะแตก
ไมว่ า่ ใครจะใหอ้ ะไร คณุ ยายไมต่ ดิ ในสง่ิ เหลา่ น้ี ทา่ นจะพอใจในสงิ่ ทที่ า่ นไดร้ บั
และมเี ปา้ หมายคอื ทำ� วชิ ชากบั หลวงปู่ เชน่ หลวงปไู่ ดน้ อ้ ยหนา่ มาชะลอมหนงึ่
กส็ ง่ ใหใ้ นโรงงานทำ� วชิ ชาไปแบง่ กนั นอ้ ยหนา่ กม็ ลี กู ใหญบ่ า้ งเลก็ บา้ ง บางคน
ก็จะคิดว่า “ท�ำไมฉันได้ลูกเล็ก เธอได้ลูกใหญ่” แต่คุณยายจะบอกว่า
“ลูกใหญล่ กู เลก็ ก็ได้ ยายทานไดห้ มด”
ไม่ว่าท่านจะได้เตียงเก่าๆ ได้มุ้งที่เก่าขาด คุณยายไม่เคยเสียใจเลย
ทา่ นดใี จวา่ นคี่ ืออปุ กรณ์ท่ีจะเอาไว้สรา้ งบารมเี พอื่ ได้ปฏิบตั ิธรรมกบั หลวงปู่
ทา่ นพอใจในทกุ สง่ิ ทไี่ ดร้ บั ทา่ นสอนวา่ “พวกเราอยา่ โลภมากนะ ถา้ โลภสรา้ ง
ความดีไม่ถึงไหน ให้สันโดษมกั นอ้ ย จะไดไ้ มม่ ีเครอ่ื งผูกมาก ไม่มภี าระมาก
ไม่มเี ครอ่ื งกังวลใจมาก จะได้มีเวลาเอาใจเข้าศนู ย์กลางกายไดง้ า่ ย”
235
236
๑๐. รักความสะอาด คุณยายจะเช็ดทุก
ซอกทุกมมุ เช็ดบันไดกเ็ ชด็ ไปถงึ ใตบ้ ันได หรือบาง
ครง้ั เหน็ คุณยายเช็ดขา้ งฝาบา้ น หลวงพ่อก็ถามดว้ ย
ความแปลกใจวา่ ทำ� ไมตอ้ งทำ� ถงึ ขนาดนี้ คณุ ยายตอบ
ว่า “มันเยน็ ใจ เขา้ กลางคล่องด”ี ซึ่งในคมั ภีรว์ สิ ทุ ธ-ิ
มรรค ไดก้ ลา่ วไวใ้ นทำ� นองทว่ี า่ “นำ้� มนั กบั ไสต้ ะเกยี ง
ที่สะอาด เวลาจุดแล้วไม่มีเขม่า แสงสว่างท่ีเกิดข้ึน
จะสว่างมาก พระภิกษุที่ดูแลเสนาสนะให้สะอาด
เวลาปฏิบัติธรรม ญาณ เจตสิกจะชัดเจน”
เพราะฉะน้ันพระที่ท่านอยู่ในสายปฏิบัติจะเน้นเร่ือง
ความสะอาดและระเบยี บเป็นปกติ
ยกตวั อยา่ งหลวงพอ่ ชา สภุ ทั โท วดั หนองปา่ พง
กฏุ ิพระจะอย่หู ่างๆ กัน หลวงพอ่ ชาไปตรวจตามกุฏิ
ไปถึงทา่ นกจ็ ะไปดูห้องน�้ำกอ่ น ถา้ หอ้ งน�้ำไม่สะอาด
ทา่ นจะบอกวา่ “สว้ มไมล่ า้ ง ถามหาแตพ่ ระนพิ พาน”
237
238
วดั หนองปา่ พงสะอาดมาก ชาวตา่ งชาตสิ ว่ นใหญเ่ ปน็
นักท่องเที่ยว เมื่อเขาเห็นความสะอาด ความเป็น
ระเบียบของวัด หรือเห็นความส�ำรวมเรียบร้อยของ
พระภิกษุสามเณรจะรสู้ กึ เล่อื มใสศรัทธา ท�ำใหส้ นใจ
ที่จะเข้ามาศึกษาธรรมะและได้มาบวชอีกหลายรูป
เพราะความสะอาดเป็นระเบียบเปล่ียนชีวิตคนได้
จากนกั ทอ่ งเทยี่ วกลายเปน็ เจา้ อาวาสวดั ปา่ นานาชาติ
๑๑. รักษากฎระเบียบวินัย สมัย
สงครามโลก ญี่ปุ่นกับเยอรมันเป็นชาติมหาอ�ำนาจ
คุณยายไม่เคยไปประเทศเหล่าน้ัน แต่ท่านไปด้วย
กายละเอยี ด คณุ ยายรจู้ กั หมดทง้ั สองประเทศวา่ เปน็
คนอยา่ งไร ท่านบอกวา่ “ชาตทิ ่เี จริญรงุ่ เรือง เพราะ
พลเมอื งมวี นิ ัย มีระเบียบ”
คุณยายสอนตัวเองว่า “ทหารทางโลกมีวินัย
กองทพั จงึ เขม้ แขง็ ทหารทางธรรมกม็ ศี ลี เปน็ วนิ ยั ทำ� ให้
กองทพั ธรรมเขม้ แขง็ ” ทา่ นบอกหลวงพอ่ ทตั ตชีโวว่า
239
240
“ทุกอย่างในชีวิตประจ�ำวันที่เราเก่ียวข้องด้วย ให้ท�ำให้เรียบร้อย เราจะได้
ความเป็นระเบยี บในใจ ใจเราจะสงบ เขา้ กลางงา่ ย” ท่านเล่าว่า “สมัยยาย
เข้ามาเรียนธรรมะใหม่ๆ ตอ้ งต่อสู้กบั อปุ สรรคมาก มีคนกลน่ั แกลง้ อิจฉา
ริษยาเยอะ แต่ยายก็ไมเ่ ป็นอะไร เขาจับผดิ ยายไม่ได้ เพราะยายไมเ่ คยผดิ
กฎระเบยี บ ไม่เคยผิดวนิ ยั เลย”
๑๒. รกั การประพฤติพรหมจรรย์ สมัยเริ่มสร้างวดั ก่อนท่จี ะมี
ศูนย์พุทธจกั รปฏิบตั ธิ รรม มีคนกล่าวว่า “บา้ นยายจนั ทร์น่ะเหรอ มแี ตห่ นุ่ม
สาว จะไปสร้างวัดอะไรส�ำเร็จ” ตอนน้ันมแี ต่นกั ศึกษาอยูใ่ นวยั หนมุ่ สาว เขา
ก็เลยไม่เชื่อ ดังนั้นคุณยายจะเข้มงวดเรื่องการประพฤติพรหมจรรย์มากๆ
เพราะถ้าไม่เขม้ งวดเรื่องน้ี การสร้างบารมีก็ไมส่ ำ� เรจ็
เมอ่ื คณุ ยายยา้ ยจากวดั ปากนำ้� มาศนู ยพ์ ทุ ธจกั รฯ ตอนนนั้ มหี ลวงพบ่ี วช
หลายรูปแล้ว ท่านจะมาฉันข้าวท่ีครัวยามา เด็กวัดจะน่ังอยู่ถัดออกมา
คุณยายก็ฉันข้าวที่ครัวยามาเหมือนกัน พอตอนเช้าพระเริ่มฉัน คุณยายจะ
เดนิ มาพดู เสียงดังๆ ให้ทงั้ พระและเด็กวดั ไดย้ นิ ว่า “เน่ยี นะ ยายท�ำบุญ ยาย
อธษิ ฐานทกุ วนั เลยวา่ เกดิ ไปกภี่ พกชี่ าตจิ นกวา่ จะเขา้ พระนพิ พาน ขอใหย้ าย
ได้เกิดเป็นเพศชายได้บวชบ�ำเพ็ญพรตประพฤติพรหมจรรย์ไปตลอดชีวิต
241
242
ทกุ ๆ ชาติ อยา่ ใหต้ อ้ งไปแตง่ งานเลย ไมต่ อ้ งไปครอง
เรอื นเลย ขอใหไ้ มย่ นิ ดใี นเพศตรงขา้ ม ใหย้ นิ ดแี ตเ่ พศ
พรหมจรรย”์ คณุ ยายพดู อยา่ งนที้ กุ ๆ วนั เปน็ ๑๐ ปี
จนกระทงั่ หลวงพอ่ อายเุ กนิ ๔๐ ปไี ปแลว้ คณุ ยายบอก
วา่ “เลข ๔ ไมเ่ ปน็ ไร หนงั เรมิ่ เหย่ี วแลว้ ” จงึ เลกิ พดู
ถา้ เดก็ วดั เกดิ ปง๊ิ ใครขนึ้ มาในใจ ทา่ นจะเดนิ ไป
เฉยี ดใกลๆ้ แลว้ พดู วา่ ยายอธษิ ฐานอยา่ งนท้ี กุ วนั เลย
นะ จนคนน้นั เลิกคดิ คุณยายยำ้� อกี วา่ “ถ้าเรายังไม่
แตง่ งาน ยังเปน็ โสด เวลาเราทำ� บุญ มี ๑๐๐ บาท
เราทำ� ได้ ๑๐๐ บาท เมอ่ื ไรเรามแี ฟนกท็ ำ� ได้ ๕๐ บาท
พอมีลูก ๑ คน กเ็ หลือ ๒๐ บาท พอมีลูก ๒ คน
ไม่ตอ้ งท�ำเลยเพราะไม่มีเงนิ เหลอื ”
คุณยายสอนว่า “พวกเราก้าวเข้ามาในวัดแล้ว
เราเหมอื นเขา้ มาในสมรภมู ริ บ” คอื รบกบั กเิ ลสในตวั
เราเอง ตอ้ งอดทนเดนิ หนา้ สรา้ งความดอี ยา่ งเดยี ว ถา้
หากถอยหลังออกไปจากวัด โอกาสจะสร้างบารมีก็
243
244
ลดลง ชีวิตก็จะตกต�่ำลง เพราะว่าหมู่คณะเราสร้างบารมีรวดเร็ว เหมือน
รถด่วนขบวนสุดท้าย คือต้ังแต่เริ่มหลวงพ่อก็วางแผนแล้วก็สร้างบุญตลอด
ถา้ ใครไม่ได้มาวดั สกั เดอื นหนง่ึ เมอื่ กลบั มาอีกครง้ั จะจ�ำไมไ่ ด้เลย ยิ่งปหี นงึ่
กลบั มายงิ่ รสู้ ึกผดิ หูผิดตา
การทเ่ี ราไดอ้ ยบู่ นรถดว่ นขบวนสดุ ทา้ ย เราจะอยขู่ า้ งหนา้ ขา้ งหลงั หรอื
ตรงกลาง เราไดบ้ ญุ ไปดว้ ยกนั หมด จะถงึ พรอ้ มกนั เพราะฉะนน้ั เราตอ้ งเกาะ
กันไปให้ดี อยกู่ ันเป็นทมี อยา่ ใหห้ ลุดออกไป
สำ� หรับผหู้ ญงิ เราเปน็ เพศที่อาภัพ เพราะเราเกดิ ด้วยกรรมกาเมฯ การ
สร้างบารมีของเราไม่สะดวกสบายเหมือนอุบาสกหรือพระ เป็นเพศภาวะท่ี
ออ่ นแอ อารมณ์อ่อนไหวงา่ ย แปรปรวนงา่ ย น้อยอกน้อยใจง่าย
คุณยายเตือนเราวา่ “ยายแก่แลว้ คนแกไ่ ปอยทู่ ี่ไหนไมม่ ใี ครต้องการ
เขาคิดแต่จะไล่ออกจากบ้าน ถ้าไม่มีความดีเพียงอย่างเดียว ไม่มีใครเขา
ตอ้ งการ” ทา่ นเตอื นใหเ้ ราสงั่ สมความดใี นขณะทเ่ี รากำ� ลงั แขง็ แรง ผหู้ ญงิ พอ
อายมุ ากจะใชป้ ากเยอะ คอื ขบ้ี น่ จจู้ ี้ จกุ จกิ มเี รอื่ งอจิ ฉารษิ ยา กำ� ลงั กล็ ดลง
ท�ำอะไรก็ไม่ไหว ไม่มีใครอยากได้ ไม่มีใครอยากเข้าใกล้ จึงต้องสร้าง
245
246
ความดีไว้มากๆ แต่ถ้าพระภิกษุมีบาตรใบเดียว ท่านไปได้ทั่วโลก ย่ิงอายุ
มากเปน็ หลวงตา ยิ่งมีคนศรทั ธา
เมอื่ ญาตโิ ยมเขา้ มาวดั เขาตอ้ งการกราบหลวงพอ่ อยากใกลช้ ดิ หลวงพอ่
แต่สมยั นไ้ี มม่ โี อกาสได้เข้าพบทา่ น เขาจะคาดหวังจากเรา เพราะถอื ว่าเรา
อยู่เขตในใกล้ชิดหลวงพ่อมากกว่า เขาก็จะดูเราเป็นต้นแบบของการสร้าง
ความดี ไม่เพียงแต่เราอยู่ในสายตาของญาติโยม แม้แต่เทวดาทั้งหลาย
ทกุ ชนั้ ตา่ งกจ็ บั จอ้ งมองเรา คอยอนโุ มทนาและไดบ้ ญุ ไปดว้ ย เมอื่ เราตดั สนิ ใจ
เสียสละทุกสิ่งทางบ้านเข้ามาในวัดแล้ว ต้องท�ำตัวเป็นต้นแบบในการสร้าง
ความดี ให้เอาชีวิตเป็นเดมิ พนั ต้ังใจใหด้ ี ให้ชีวิตเรามเี ป้าหมาย อยา่ ให้หมด
ไปวนั หน่งึ คนื หนง่ึ
การทำ� ความดขี องคณุ ยายไมใ่ ชท่ ำ� เพยี งวนั เดยี ว เดอื นเดยี ว หรอื ปเี ดยี ว
แตท่ า่ นทำ� ทกุ วนั ทำ� ตลอดชวี ติ ทำ� สมำ�่ เสมอเปน็ ปกติ เปน็ นสิ ยั เปน็ ธรรมชาติ
ของท่าน ชีวติ ของท่านเป็นชวี ิตท่มี คี ณุ คา่ มาก เปน็ ชีวติ ของนกั สู้ แตไ่ ม่ใชส่ ู้
ดว้ ยกำ� ลงั ไมไ่ ดส้ กู้ บั ใครๆ ทา่ นสกู้ บั กระแสกเิ ลส เปน็ ชวี ติ ทเ่ี กดิ มาเพอ่ื สรา้ ง
บารมีอย่างเดียว
247
บทความทห่ี ลวงพ่อเขียนถึงคณุ ยายดว้ ยลายมอื ท่านเอง
ท่เี คยลงในหนังสือ “ครบรอบ ๘๐ ปี คณุ ยายอาจารย์อุบาสกิ าจันทร์ ขนนกยงู ”
248
ใจของท่านเข้มแข็ง แข็งแกร่งประดุจเพชร บุญของคุณยายมหาศาล
แตท่ า่ นไม่เคยหยุดนงิ่ ในการสร้างบุญจนถงึ วาระสดุ ทา้ ย
ตลอดชวี ติ คณุ ยายทา่ นกลวั วา่ บญุ จะนอ้ ย ทา่ นจงึ รกั บญุ รกั ธรรมะ รกั
ในการสร้างความดี คุณยายบอกเสมอว่า “พวกเราเกิดมาสร้างบารมีนะ
เพราะฉะนั้นต้องสร้างความดีทุกอนุวินาที เพราะว่าชีวิตในเมืองมนุษย์ส้ัน
เดี๋ยวก็วนั เด๋ียวก็คนื เดยี๋ วกห็ มดเวลาแล้ว ยายเข้าวดั มาตัง้ แต่อายุ ๒๙ ยงั มี
ความรู้สกึ ว่า ยายยงั ไดบ้ ุญไปนดิ เดียว”
ขอใหพ้ วกเราไดด้ ำ� เนนิ ตามรอยเทา้ ของคณุ ยาย มคี ณุ ยายเปน็ ตน้ แบบ
ทยี่ อดเยีย่ มทสี่ ุดในการสร้างบารมี ได้ตามตดิ หลวงพอ่ และมหาปชู นยี าจารย์
จนกระทั่งถงึ ท่ีสุดแหง่ ธรรม อยา่ ให้ตกรถด่วนขบวนสุดท้ายนี้เลย
249
250