ศาสนาในประเทศไทย

Religion in Thailand

ศาสนา ใน ประเทศไทย

ยศวริศ ยืนยั่ง



คำนำ

หนั งสืออิเล็กทรอนิ กส์ e-book เล่มนี้ จัดขึ้นเพื่อเป็นส่วนหนึ่ งของรายวิชา นวัตกรรม
เทคโนโลยีและการสื่อสารทางการศึกษา ED13301 เพื่อให้ได้ศึกษาเรื่อง ศาสนาของประเทศไทย
และได้ศึกษาอย่างเข้าใจเพื่อเป็นประโยชน์ กับการเรียน

ผู้จัดทำหวังว่า หนั งสือเล่มนี้ จะเป็นประโยชน์ กับผู้อ่าน หรือนั กเรียน นั กศึกษา ที่กำลังหาข้อมูล
เรื่องนี้ อยู่ หากมีข้อแนะนำหรือข้อผิดพลาดประการใด ผู้จัดทำขอน้ อบรับไว้และขออภัยมา ณ ที่นี้ ด้วย

นายยศวริศ ยืนยั่ง

ผู้จัดทำ



สารบัญ หน้ า

คำนำ 1
สารบัญ 2
ศาสนาในประเทศไทย 5
15
ประวัติการก่อเกิดศาสนาในประเทศไทย 23
ศาสนาพุทธ 29
ศาสนาอิสลาม 37
ศาสนาคริสต์ 46-47
ศาสนาฮินดู 48
ศาสนาซิกข์

อ้างอิง
ประวัติผู้จัดทำ

1

ศาสนาใน
ประเทศไทย

ประวัติการก่อเกิดศาสนา 2
ในประเทศไทย

ประเทศไทยเปิดกว้างและให้สิทธิในการนั บถือศาสนามาตั้งแต่
อดีตกาลโดยการนั บถือธรรมชาติ ผีสาง เทวดา และบรรพบุรุษ มา
ตั้งแต่สมัยก่อนประวัติศาสตร์ ปรากฏหลักฐานราวพุทธศตวรรษที่
๓ หลังจากการสังคายนาพระไตรปิฎกครั้งที่ ๓ พระเจ้าอโศก
มหาราช ทรงส่งสมณทูตไปเผยแผ่พระพุทธศาสนา ยังดินแดน
ต่างๆ ๙ สาย รวมถึงดินแดนสุวรรณภูมิ ซึ่งเชื่อว่าคือดินแดนเอเชีย
ตะวันออกเฉียงใต้ อันเป็นส่วนหนึ่ ง ของไทยในปัจจุบัน จนกระทั่ง
ปรากฏหลักฐานชัดเจนว่า พระพุทธศาสนาได้ประดิษฐานอย่าง
มั่นคงในดินแดน ประเทศไทยสมัยทวารวดีและเป็นศาสนาหลักสืบ
ต่อเนื่ องมาจนปัจจุบัน

3

อย่างไรก็ดี ปรากฏหลักฐานว่าศาสนาพราหมณ์ – ฮินดู ได้เผยแผ่มาพร้อมๆ
กับพระพุทธศาสนา และเป็นศาสนาที่เจริญรุ่งเรืองควบคู่มากับพระพุทธศาสนา
ส่วนความเชื่อดั้งเดิมก็ผสมผสานกับความเชื่อ ในพระพุทธศาสนา ต่อมาศาสนา
อิสลาม คริสต์ ซิกข์ ได้เผยแผ่เข้ามาภายหลัง ผู้คนส่วนหนึ่ งก็ได้ยอมรับนั บถือ ใน
ศาสนาดังกล่าว ดังปรากฏในปัจจุบัน

ศาสนิ กชนในประเทศไทย 4

จากสำมะโนประชากรและเคหะ พ.ศ. 2543 พ.ศ. 2551 พ.ศ. ศาสนาอิสลาม
2554และ พ.ศ. 2557 โดยสำนั กงานสถิติแห่งชาติ 5.3%
พบว่าในประเทศไทยมีผู้นั บถือศาสนาในปี พ.ศ. 2561
ล่าสุด ดังนี้ ศาสนาพุทธ
92.8%
1. ศาสนาพุทธ 92.8 % ของประชากรชาวไทยทั้งหมด

2. ศาสนาอิสลาม 5.3 % ของประชากรชาวไทยทั้งหมด

3. ศาสนาคริสต์ 1.4 % ของประชากรชาวไทยทั้งหมด

4. ศาสนาฮินดู 0.03 % ของประชากรชาวไทยทั้งหมด

5. ศาสนาซิกข์ 0.02 % ของประชากรชาวไทยทั้งหมด

5

ศาสนาพุ ทธ

พระพุทธศาสนา 6

เป็นศาสนาที่เกิดในอินเดียก่อนพุทธศักราช ๔๕ ปี ภาพจาก : สยามรัฐออนไลน์
(พุทธศั กราชเริ่มตั้งแต่ปีซึ่งพระพุทธเสด็จเข้าสู่ ปรินิ
พาน) ผู้ให้กำเนิ ดพระพุทธศาสนา คือ พระพุทธเจ้า ซี่ง
เป็นโอรสของพระเจ้าสุทโธทนะ และพระนางสิริมหา
มายา แห่งกรุงกบิลพัสดุ์ แคว้นสักกะ ซึ่งเวลานี้ อยู่ใน
เขตประเทศเนปาลในสมัยที่พระองค์ยังไม่ได้ออกบวช
มีพระนามว่าสิทธัตถะ ในขณะที่ยังทรงเป็นเด็กอยู่ก็
ทรงศีกษาศิลปวิทยาการในสำนั กต่าง ๆ หลายสำนั ก
ด้วยกันจนเป็นผู้มีความรู้ ความชำนาญในวิชาการต่าง

ๆ หลายสาขา

หลังจากที่พระพุทธเจ้า 7
ปรินิ พพานแล้ว
ภาพจาก : MGR Online
สาวกของพระองค์ก็ยังช่วยกันเผยแผ่พระพุทธศาสนา
สืบต่อมา จนกระทั่งถึงประมาณ พ.ศ. ๓๐๐ พระเจ้า

อโศกมหาราชแห่งเมืองปาฏาลีบุตร่วมกับคณะสงฆ์ได้
ส่ งพระสงฆ์ออกประกาศพระพุทธศาสนาทั้งภายในและ
ภายนอกประเทศอินเดีย คณะสงฆ์สายหนึ่ งได้เข้ามายัง

สุวรรณภูมิ อันได้แก่ดินแดนในเขตประเทศพม่าและ
ไทยในปัจจุบันนี้ พระพุทธศาสนาได้เจริญรุ่งเรืองขึ้นใน

ดินแดนนี้ ตามลำดับ

8

จนกระทั่งถึงสมัย สุโขทัยเป็นราชธานี

พ่อขุนรามคำแหงมหาราชจึงได้ทรงรับเอาพระพุทธศาสนาเป็นศาสนา
ประจำชาติไทย และเป็นศาสนาประจำชาติเรื่อยมาจนกระทั่งถึงทุกวันนี้ แม้ใน
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยก็ตราไว้ว่า พระมหากษัตริย์จะต้องทรงเป็น
พุทธมามกะ และทรงเป็นองค์เอกอัครศาสนูปถัมภก คือ แม้พระองค์จะทรง
นั บถือพระพุทธศาสนา แต่พระองค์ก็พระราชทานความอุปถัมภ์แก่ศาสนาอื่น ๆ
ในเมืองไทยด้วยเช่นกัน

ศาสดา 9

ศาสดาของศาสนาพุทธ คือ พระโคตมพุทธเจ้า มี ภาพที่แท้จริง ของ พระพุทธเจ้า
พระนามเดิมว่า เจ้าชายสิทธัตถะ ประสูติในดินแดนชมพู เป็นภาพหนึ่ ง ซึ่งสาวกของพระพุทธเจ้า แอบวาดไว้

ทวีป ตรงกับวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 6 80 ปีก่อน ในขณะที่ พระพุทธเจ้า ทรงกำลังสอนพระสาวก
พุทธศักราช ณ สวนลุมพินี วัน เจ้าชายสิทธัตถะผู้เป็น ภาพต้นฉบับนี้ ถูกเก็บไว้ใน พิพิธภัณฑ์อังกฤษ
พระราชโอรสของพระเจ้าสุทโธทนะและพระนางสิ ริมหา
มายา ทรงดำรงตำแหน่ งรัชทายาท ผู้สืบทอดราชบัลลังก์
กรุงกบิลพัสดุ์แห่งแคว้นสักกะ และเมื่อพระชนมายุ 16
พรรษา ทรงอภิเษกสมรสกับเจ้าหญิงยโสธราแห่งเมือง
เทวทหะ ต่อมาเมื่อพระชนมายุ 29 พรรษา มีพระโอรส 1

พระองค์พระนามว่า ราหุล

คัมภีร์ 10

หนั งสือ พระไตรปิฎก ฉบับสำหรับประชาชน คัมภีร์สำคัญทางพระพุทธศาสนา
(มหามกุฎราชวิทยาลัยในพระบรมราชูปถัมภ์)
คัมภีร์ทางพระพุทธศาสนา เรียกว่า พระไตรปิฎก มี๓ หมวด คือ
ผู้แต่ง สุชีพ ปุญญานุภาพ ๑. พระวินัยปิฎก ว่าด้วยวินั ยหรือศีลของภิกษุ ภิกษุณีอุบาสก และ
อุบาสิกา - พระภิกษุ(นั กบวชชาย) ถือศีล ๒๒๗ ข้อ - พระภิกษุณี(นั กบวช
หญิง) ถือศีล ๓๑๑ ข้อ ปัจจุบันนี้ ไม่มีพระภิกษุณีแล้วมีแต่แม่ชีซึ่งมีศักดิ์
เท่ากับอุบาสิกา - สามเณร สามเณรี(นั กบวชเยาวชนชาย-หญิง) ถือศีล
๑๐ ข้อ - แม่ชีถือศีล ๘ ข้อ - อุบาสก (ผู้ชาย) และอุบาสิกา (ผู้หญิง)

ถือศีล ๕ หรือศีล ๘ หรือศีลอุโบสถแล้วแต่กำลังศรัทธา
๒. พระสุตตันตปิฎก ว่าด้วยคำสอนที่มีเรื่องราวเกี่ยวกับ บุคคล สถาน

ที่ เหตุการณ์ประกอบหรือเรียกว่า ชาดก
๓. พระอภิธัมมปิฎก ว่าด้วยสภาวะธรรมล้วนๆ เกี่ยวกับจิต เจตสิก รูป

และนิ พพาน เป็นธรรมลึกซึ้งในทางพระพุทธศาสนา

นิ กาย 11
ภาพจาก : เว็บไซต์พุทธะ
1. เถรวาท

เถรวาท หรือ หีนยาน (แปลว่า ยานเล็ก)
หมายถึง คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ซึ่งคำสั่งสอน
และหลักปฏิบัติจะเป็นไปตามพระไตรปิฎก นั บถือ
เป็นประชากรส่วนใหญ่ในประเทศไทย, ศรีลังกา,
พม่า, ลาว และกัมพูชา ส่วนที่นั บถือเป็นส่วนน้ อย
พบทางตอนใต้ของประเทศเวียดนาม (โดยเฉพาะ
กลุ่มเชื้อสายเขมร), บังกลาเทศ (ในกลุ่มชนเผ่าจัก
มา และคนในสกุลพารัว) และทางตอนบนของ
มาเลเซีย (ในหมู่ผู้มีเชื้อสายไทย)

นิ กาย 12

2. มหายาน

มหายาน (แปลว่า ยานใหญ่) หรือ อาจาริยวาท
แพร่หลายในสาธารณรัฐประชาชนจีน, ญี่ปุ่น,
ไต้หวัน, เกาหลีเหนื อ, เกาหลีใต้, เวียดนามและ
สิงคโปร์ พบเป็นประชาชนส่วนน้ อยในประเทศ
เนปาล (ซึ่งอาจพบว่านั บถือร่วมกับศาสนาอื่นด้วย)
ทั้งยังพบในประเทศอินโดนี เซีย, มาเลเซีย, บรูไน
และฟิลิปปินส์ ซึ่งส่วนใหญ่มีเชื้อสายจีน




ภาพจาก : ข่าว บ้านเมือง เข้มข้นเรื่องข่าว

นิ กาย 13

3. วัชรยาน

วัชรยาน หรือ มหายานพิเศษ พบมากในเขต
ปกครองตนเองทิเบตของจีน, ประเทศภูฏาน,
มองโกเลีย และดินแดนในการปกครองรัสเซีย
เช่น สาธารณรัฐตูวา และคัลมืยคียานอกจากนี้ เป็น
ประชากรส่วนน้ อยในดินแดนลาดัก รัฐชัมมูและ
กัษมีร์ ประเทศอินเดีย, เนปาล, ปากีสถาน (ในเขต
บัลติสถาน)




ภาพจาก : โสภาพร ควร์ซ
รายงานจากฮัมบวร์ก ประเทศเยอรมนี

14

ศาสนสถาน "วัด"

วัด ในพระพุทธศาสนานอกจากจะมีศาสนบุคคล คือ ภาพจาก : iStockPhoto

พระบรมศาสดา สัมมาสัมพุทธเจ้าและพุทธบริษัท ๔ อัน
ได้แก่ พระภิกษุ พระภิกษุณีอุบาสก และอุบาสิกา และศาสน
ธรรม คือ หลักธรรมคำสอนของพระพุทธเจ้าแล้ว ยังมีศาสน
วัตถุศาสนสถาน และศาสนพิธีเป็นองค์ประกอบที่สำคัญอีก
ด้วย ศาสนสถาน-ศาสนวัตถุ ได้แก่ ที่ดินวัด และสิ่งที่ปลูก

สร้าง ในที่ดินวัด เช่น โบสถ์หรือพระอุโบสถ วิหาร ศาลา
การเปรียญ หอระฆัง หอไตร หอสวด กุฏิอันเป็นเสนาสนะ
สำหรับเป็นที่อยู่อาศัยของพระสงฆ์ นอกจากนี้ ยังมีเครื่องใช้
ของพระสงฆ์ มีไว้สำหรับเป็นที่ กราบไหว้สักการบูชาของ
พุทธศาสนิ กชนทั่วไป เช่นเดียวกับพระพุทธรูปตามวัด และ
สถานที่ต่างๆ จัดอยู่ในสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่ใครจะมาลบหลู่หรือ

ล่วงเกินไม่ได

15

ศาสนาอิสลาม

16

ชาวมุสลิม ละหมาดฮายัตขอพรให้ทุกคนรอดพ้นจาก covid-19 ศาสนาอิสลาม
Cr.ข่าวสยามรัฐ
ศาสนาอิสลามเชื่อว่า ศาสนาอิสลามเป็นศาสนา
สุดท้ายที่ถูกประทานลงมาจากชั้นฟ้า ด้วยความพอ

พระทัยของอัลลอฮ์ ที่มอบให้แก่มวลมนุษยชาติ
พระองค์ ทรงส่งท่านศาสดามุฮัมมัด บุตรอับดุลลอฮ์
มาเป็นความเมตตาแก่ชาวโลก ทั้งหลาย เพื่อยืนยัน
ความเป็นเอกะของพระองค์ นำมวลมนุษย์ออกจาก

ความมืดสู่แสงสว่าง พร้อมทั้งยอมจำนนต่อพระ
ประสงค์ของพระองค์ ด้วยความพอใจและสมัครใจ

ปฏิบัติตามคำบัญชาใช้ของพระองค์และ ออกห่าง
ไกลจากคำสั่งห้ามของพระองค์ พร้อมทั้งยึดมั่นใน

จริยธรรมอันสูงส่ง แห่งอิสลาม โดยการปฏิบัติ
ศาสนกิจตามหลักการอิสลาม ๕ ประการ และหลัก

ศรัทธาอีก ๖ ประการ เพื่อให้เกิดคุณธรรมใน
จิตสำนึ ก อันจะ นำมาซึ่งการเกื้อกูลกันในสังคม

ศาสดา 17

ท่านศาสดามุฮัมมัด ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะซัลลัม ภาพจาก ; inewhorizon.net/ศาสดามุฮัมมัดศอ็ลฯกับ/
เกิดที่นครมักกะฮ์ ซึ่งปัจจุบันอยู่ในประเทศ

ซาอุดีอาระเบีย ตั้งอยู่แถบตะวันออกกลาง ท่านเกิด
เมื่อเวลาเช้าตรู่ของวันที่ ๑๒ เดือนร่อบีอุ้ลเอาวัล ปี
ช้าง สาเหตุที่เรียกว่าปีช้าง เพราะเป็นปีที่กษัตริย์อับ
รอหะฮ์ได้นำกองทัพช้างมาเพื่อทำลายกะอ์บะฮ์ แต่
ไม่สามารถทำลายได้เพราะอัลลอฮ์ได้ทำลายกองทัพ

นั้ นเสียก่อน ซึ่งตรงกับ วันที่ ๒๒ เมษายน ค.ศ.
๕๗๑ หรือ พ.ศ. ๑๑๑๔ เมื่อท่านอับดุลมุฏฏอลิบ ผู้
เป็นปู่ได้ทราบข่าวการเกิด จึงได้รีบไปเยี่ยมและได้
ตั้งชื่อให้หลานชายว่า “มุฮัมมัด” ซึ่งมีความหมายว่า

“ผู้ได้รับการสรรเสริญ”

18

คัมภีร์ของศาสนาอิสลาม

คัมภีร์ของศาสนาอิสลาม เรียกว่า คัมภีร์อัลกุรอาน คัมภีร์อัลกุรอานจากเว็บ pixabay.com
เนื้ อหา ในคัมภีร์นี้ ทั้งหมดเป็นวจนะของพระเจ้า ที่ได้
ประทานแก่ท่านศาสดา 49 นบีมุฮัมมัด ศ็อลลัลลอฮุอะลัย
ฮิวะซัลลัม ผ่านทางสื่อคือเทวทูตญิบรีล เพื่อนำไปเผยแพร่
แก่มวลมนุษย์ ศาสดานบีมุฮัมมัดเป็นบุคคลที่อัลลอฮ์
ทรงเลือกให้ทำหน้ าที่ประกาศศาสนา และเป็นผู้นำใน
การปฏิบัติศาสนกิจ ตามคำสอนของพระองค์อัลลอฮ์
ประทานคัมภีร์แก่ท่านศาสดาเป็นระยะๆ รวมเวลาทั้งสิ้น
๒๓ ปีแบ่งเป็นสองช่วง คือ ช่วงก่อนการอพยพเป็นเวลา
๑๓ ปีเรียกว่า “มักกียะห์” และช่วงหลังการอพยพเป็นเวลา
๑๐ ปีเรียกว่า “มะดะนี ยะห์” เมื่อได้รับโองการมาท่านจะ
อ่านให้สาวกฟังและให้จดบันทึก ลงบนแผ่นหิน หนั ง
สัตว์กระดาษ กาบอินทผาลัม และวัสดุอื่นๆ เก็บไว้

19

นิ กาย

“มุสลิม”

“มุสลิม” เป็นคำภาษาอาหรับเช่นกัน
หมายถึง ผู้ที่นอบน้ อม และยอมจำนนต่อข้อ
บัญญัติของอัลลอฮ์และหมายถึงผู้ที่ยอมรับ
นั บถือ ศาสนาอิสลาม อิสลาม เป็นศาสนาที่

ถูกกำหนดมาจากพระเจ้าผู้ทรงสร้างโลก
ซึ่งมีพระนามว่า อัลลอฮ์ ดังนั้ นอิสลามจึง
เริ่มต้นตั้งแต่มีมนุษย์คนแรก ในโลกนี้ คือ
อาดัม ซึ่งพระองค์ทรงสร้างขึ้นมาจากดิน
และสร้างคู่ครองของเขา คือ เฮาวาอ์จาก
กระดูกซี่โครงด้านซ้ายของเขา และทั้งสอง
ได้ก่อให้เกิด เผ่าพันธุ์มนุษย์เป็นก๊กเป็น

เหล่า จวบจนโลกพบกับจุดจบ

20

ศาสนสถาน

“มัสยิด”

ในศาสนาอิสลาม สถาบันศาสนาได้แก่
“มัสยิด” ซึ่ง เป็นจุดศูนย์กลางสำหรับมุสลิม

ในท้องถิ่นต่างๆ ในสมัยนบีมุฮัมมัด
ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะซัลลัม มัสยิดเป็นที่
ปฏิบัติศาสนา การประชุม การศึกษา การ
บริหารประเทศ การแต่งงาน การตัดสินคดี
ความ ครบทุกด้าน สถาบันมัสยิด จึงเป็น

สถาบันบริหารทั้งด้านอาณาจักร และ
ศาสนจักรพร้อมกันไป

ศาสนสถาน 21

มัสยิดที่สำคัญทางประวัติศาสตร์ท่านนบีมุฮัมมัด ศ็อลลัลลอฮุอะลัย ฮิวะซัลลัม ได้
ระบุไว้ ๓ มัสยิด ซึ่งท่านสั่งให้ทุกคนทำนุบำรุงรักษาไว้กำชับ ให้ทุกคนพยายาม
เดินทางไปทำละหมาด ณ มัสยิดทั้ง ๓ นี้ ให้ได้ พร้อมทั้ง กล่าวไว้ด้วยว่า
จะได้รับกุศลแตกต่างลดหลั่นกันตามลำดับดังต่อไปนี้

ภาพจาก ; BBC NEWS ภาพจาก zcooby.com/madinah/ ภาพจาก : TangnamNews

๑. มัสยิดหะรอม ณ มักกะฮ์ ๒. มัสยิดนะบะวีณ มะดีนะฮ์ ๓. มัสยิดอัลอักซอ ณ ฟิลิสฏีน
ได้กุศล ๑๐๐,๐๐๐ เท่า ได้กุศล ๑,๐๐๐ เท่า ได้กุศล ๕๐๐ เท่า

22

การละหมาด ของอิสลาม

การละหมาด คือ การแสดงความเคารพนมัสการต่ออัลลอฮ์
ตะอาลา ประกอบด้วย จิตใจ วาจา และร่างกายพร้อมกัน
มุสลิมจำเป็นต้องปฏิบัติ

ละหมาดวันละ ห้าครั้ง คือ

ละหมาดดุห์ริในช่วงบ่าย
ละหมาดอัศริในช่วงเย็น
ละหมาดมัฆริบ ในช่วงตะวันลับขอบฟ้า
ละหมาดอิชาอ์ในช่วงหัวค่ำ
และละหมาดศุบฮิในช่วงแสงอรุณขึ้น

23

ศาสนาคริสต์

ศาสนาคริสต์ 24

ศาสนาคริสต์มีต้นกำเนิ ดในเอเชียตะวันตก
(อิสราเอลในปัจจุบัน) และแผ่ขยายไปตามทวีปต่าง ๆ ทั่วโลก
ในเอเชียตะวันออกไกลนั้ น คริสต์ศาสนาได้ถูกนำมาเผยแพร่
พร้อมกับการค้าขายการล่าอาณานิ คม เพื่อเหตุผลบางประการ

ในทางการเมืองและการปกครองในแถบเอเชีย ตะวันออก
เฉียงใต้ ได้แก่ โปรตุเกส สเปน และเนเธอร์แลนด์ โปรตุเกส
และสเปนได้นำเอาคริสต์ศาสนามาเผยแผ่ บริเวณลานโบสถ์
ของอาสนวิหารแม่พระปฏิสนธินิ รมล จังหวัดจันทบุรี ให้กับ
ดินแดนที่เข้าครอบครองมากที่สุด ทำให้ประเทศที่เดิมเคยถูก
สเปนและโปรตุเกสปกครองมานั้ นมีผู้นั บถือ คริสต์ศาสนา
มาก และมีวัตถุก่อสร้างโบราณซึ่งเป็นโบสถ์และศาสนสถาน
หลงเหลือเป็นร่องรอย ของประวัติศาสตร์เหล่านั้ นมากมาย

เช่น ในฟิลิปปินส์ มาเก๊า ติมอร์ ฯลฯ

ศาสดา "พระเยซู" 25

พระเยซู หรือ เยซูชาวนาซาเร็ธ เป็นชาวยิวผู้เป็น ภาพพระเยซูที่ทำจากโมเสก แนวศิลปะไบ
ศาสดาของศาสนาคริสต์ คริสต์ศาสนิ กชนเรียก แซนไทน์ จากอาสนวิหารเซฟาลู, ซิซิลี ป.
พระองค์ว่า พระเยซูคริสต์ เพราะถือว่าพระองค์เป็น
พระคริสต์ พระผู้ช่วยให้รอด เป็นพระบุตรพระเป็น ค.ศ.1130
เจ้า และเป็นพระเจ้าพระบุตรซึ่งเป็นพระบุคคลหนึ่ ง
ในพระตรีเอกภาพ นอกจากนี้ ในคัมภีร์ไบเบิลยัง
บันทึกว่าพระเยซูทรงแสดงปาฏิหาริย์ทรงรักษาคน
ตาบอดให้หายขาด รักษาคนพิการ โดยตรัสว่า บาป

ของเจ้าได้รับการให้อภัยแล้ว หลังพระเยซู
สิ้นพระชนม์ ก็ได้ทรงฟื้ นขึ้นจากความตายหลัง
สิ้นพระชนม์ได้เพียง 3 วัน และเสด็จขึ้นสู่สวรรค์

คัมภีร์ 26

พระคัมภีร์เดิม (พันธสัญญาเดิม) พระคัมภีร์ใหม่ (พันธสัญญาใหม่)

ตำรารวบรวมคำสอนของศาสนาคริสต์มีชื่อว่า "ไบเบิ้ล" ซึ่งประกอบด้วยหนั งสือ 66 เล่ม
แบ่งออกเป็น 2 ภาค คือ

1. พระคัมภีร์เดิม (พันธสัญญาเดิม) ซึ่งเป็นคัมภีร์เดิมในศาสนายูดาห์
2. พระคัมภีร์ใหม่ (พันธสัญญาใหม่) ซึ่งเขียนขึ้นใหม่โดยสาวกของพระเยซูหลายคน
คัมภีร์ทั้งสองเล่มนี้ ถือว่าเป็นพจนะของพระเจ้า ซึ่งเรียกว่าพันธสัญญา คือสัญญาที่พระเจ้ามีต่อมนุษย์
โดยคัมภีร์ทั้งสองต่างกันคือ คัมภีร์เดิมเป็นสัญญาที่พระเจ้ามีต่อชาวยิวเท่านั้ น แต่คัมภีร์ใหม่เป็น
สัญญาที่พระเจ้ามีต่อมวลมนุษย์ทั้งปวง ด้วยเหตุนี้ จึงทำให้ศาสนาคริสต์ขยายตัวได้อย่างรวดเร็ว.

27

นิ กาย

"มี 3 นิ กายใหญ่ คือ"

1. นิ กายโรมันคาทอลิก 2. นิ กายออร์ธอดอกซ์ 3. นิ กายโปรเตสแตนท์

รูปภาพจาก : Massimo Valicchia/NurPhoto ภาพจาก : Press Service of Patriach of ภาพจาก : กระทรวงวัฒนธรรม
Moscow and all Russia ชาวคริสตจักร โปรแตสแตนท์

28

ศาสนสถาน "โบสถ์คริสต์"

ศาสนสถานและศาสนวัตถุ หมายถึง สถานที่เกิดขึ้นของ
ศาสนา และสถานที่สำคัญที่เกี่ยวข้องกับชีวิตของศาสดา
เช่น สถานที่ประสูติสถานที่ ทรงแสดงพระธรรม สถานที่
สิ้นพระชนม์และสถานที่ที่บรรดาสาวกได้ออก เผยแผ่พระ
ศาสนาที่มีหลักฐานทางประวัติศาสตร์รับรอง เป็นปูชนี ย
สถาน เนื่ องจากเป็นสถานที่ที่เกี่ยวข้องกับพระศาสดาและ
การเกิดขึ้นของศาสนา ในคริสต์ศาสนามีสถานที่ที่ถือว่า
เป็นศาสนสถานอันศักดิ์สิทธิ์ ได้แก่ ภูเขาซีนายเป็นสถาน
ที่ที่พระเจ้าประทานพระบัญญัติ ๑๐ ประการ แก่โมเสส กรุง

เยรู ซาเล็มเป็นสถานที่ตั้งพระวิหารศั กดิ์สิ ทธิ์ของชาว
อิสราเอล เมืองเบธเลเฮ็มสถานที่พระเยซูประสูติเนิ นเขา
กัลวารีโอสถานที่พระเยซูเจ้า ถูกตรึงกางเขน กรุงโรม
ประเทศอิตาลีเป็นสถานที่สาวกของพระเยซูเดินทาง มา
เทศนา และที่ฝังศพของสาวกคนสำคัญ อย่างนี้ เป็นต้น

อาสนวิหารพระนางมารีอาปฏิสนธินิ รมล จันทบุรี

29

ศาสนาฮินดู

30

ภาพจาก ศาสนาฮินดู
http://www.siamganesh.com/amulet/pics/amulet-pic-TR-
ศาสนาฮินดูเป็นศาสนาที่ประชาชนส่ วนใหญ่ของ
อินเดียนั บถือ ในประเทศไทยคนรู้จักศาสนาฮินดู
ในชื่อว่า ศาสนาพราหมณ์ ดังนั้ น ชื่อทางราชการ

ของศาสนาฮินดูในประเทศไทย คือ ศาสนา
พราหมณ์-ฮินดู แต่ในบทความนี้ ขอใช้ชื่อว่าศาสนา
ฮินดูแทน เพื่อให้ตรงกับความเป็นจริง ที่ใช้กันใน

วงวิชาการทั่วไป ความจริงนั กวิชาการหลายคน
เรียกศาสนายุคที่ ยึดถือคัมภีร์ฤคเวท สามเวท ยชุร
เวท อถรรพเวท พราหมณะ อารัณยกะ และอุปนิ ษัท

ว่าศาสนาพระเวท (Vedic Religion) หรือศาสนา
พราหมณ์ (Brahmanism) เพื่อแยกให้เห็นความแตก

ต่างกับศาสนาฮินดู (Hinduism) ซึ่งพัฒนามาจาก
ศาสนาพระเวทหรือศาสนาพราหมณ์นั่ นเอง

31

เทพเจ้าทั้ง 3 องค์นี้ จะมีหน้ าที่สัมพันธ์กันศาสนาพราหมณ์เป็นศาสนาที่เน้ นการประกอบพิธีกรรมเพื่อบูชา
และสรรเสริญเทพเจ้า ผู้ที่อยู่ในฐานะสูงสุดและเป็นผู้นำทางความเชื่อของศาสนา ได้แก่ นั กบวชพราหมณ์ ซึ่งเป็นผู้
ประกอบพิธีกรรมและเป็นตัวแทนในการติดต่อกับเทพเจ้า วรรณะพราหมณ์จึงเป็นวรณะหรือชนชั้นสูงสุดของชาว
อินเดีย ศาสนาพราหมณ์ได้เจริญรุ่งเรืองมาเป็นลำดับจนกระทั่งได้วิวัฒนาการเป็นศาสนาฮินดู และหยั่งรากลึกลง

ในวัฒนธรรมประเพณี รวมทั้งความเป็นอยู่ของชาวอินเดียสื บต่อมาจนถึงปัจจุบันนี้

พระพรหม พระวิษณุ พระอิศวร หรือ พระศิวะ
เป็นผู้สร้างโลกและจักรวาล เป็นผู้คุ้มครองโลก เป็นผู้ทำลายโลกและสร้างโลกขึ้นใหม่

ภาพจาก : wikipedia, ohmsaya ภาพจาก www.astrogems.com/ ภาพจาก : photobucket.com

32

ศาสดา

ศาสนาฮินดูเป็นศาสนาที่ไม่มีศาสดา

มีเพียงแต่ความรู้ หรือพระเวทอันเกิดขึ้นจากความเปิดเผยจากพระเจ้าสู่มนุษย์ในรูปแบบ ศรุติ
(sruti) คือ การได้ยิน ได้ฟังมา ผู้ที่ได้ยินมาหมายถึงกลุ่มนั กบวชประเภทฤาษี (sage) ที่ใช้ชีวิตใน
ป่าและประพฤติปฏิบัติในธรรมช่วงแรกๆแล้วนำไปบอกไปสอนผู้อื่นตามที่ได้ยินมา โดยมิได้ต่อ
เติม พระเวทจึงเป็นอมตธรรม เป็นนิ ตยธรรม และเป็นปราณหรือลมหายใจของพระเป็นเจ้าเอง

สำหรับสาวกในศาสนาฮินดูคือผู้ปฏิบัติตามในพระเวทโดยทั่วไปรู้จักกันในนาม “ฤษี” ดังนั้ น
ศาสนาพราหมณ์ - ฮินดู ไม่มีศาสดาจริงจังเหมือนศาสนาอื่น แต่มีหัวหน้ าลัทธิหรือผู้แต่งตำรา

33

คัมภีร์

คัมภีร์ของศาสนาฮินดูเก่านั้นมีอยู่ ๔ คัมภีร์คือ

๑. คัมภีร์ฤคเวท เป็นคัมภีร์สำหรับใช้สวดสรรเสริญพระเจ้า
๒. คัมภีร์ยชุรเวท เป็นคัมภีร์รวบรวมบทร้อยกรองใช้ในพิธีบูชายัญในศาสนา
๓. คัมภีร์สามเวท เป็นคัมภีร์รวบรวมบทสวดมนต์สำหรับประกอบพิธีกรรม
ต่างๆของประชาชนทั่วไป
๔. คัมภีร์อาถรรพเวท เป็นคัมภีร์เวทมนต์คาถา
คัมภีร์เหล่านี้ เรียกว่า คัมภีร์พระเวท แต่ต่อมาได้เกิดคัมภีร์อุปนิ ษัทขึ้นอีก ซึ่ง
เป็นคัมภีร์ที่กล่าวถึงเรื่องธรรมชาติของจักรวาลและวิญญาณมนุษย์อันส่ งผลก
ระทบถึงความคิดและการดำเนิ นชีวิตของชาวอินเดียอย่างมาก.

พระเวท คัมภีร์ในศาสนาฮินดู
หน้ าหนึ่ งจากอาถรรพเวท : wikipedia

นิ กาย 34



นิ กายใหญ่ๆของศาสนาฮินดูมีอยู่ 4 นิ กายคือ

1) นิกายไวษณวะ 2) นิกายไศวะ 3) นิกายศั กติ 4) นิกายตันตระ
หรือไวษณพ

รูปภาพจาก : https://eyenoionwanya.wordpress.com

ศาสนสถาน 35

ศาสนสถาน เทวสถานหรือเทวาลัยในศาสนาฮินดู เป็นที่ ประดิษฐานรูปเคารพ
และเป็นที่ประกอบกิจกรรมทางศาสนาประจำวัน และในโอกาสสำคัญ ผู้ประกอบ

พิธีส่วนใหญ่เป็นพราหมณ์ บทสวดในการบูชา รูปเคารพใช้ภาษาสันสกฤต

ภาพจาก : Jagannath
Temple, Puri wikipedia

ภาพจาก : Kapook.com

ศาสนสถาน 36

ศาสนวัตถุ ภาพจาก sanook.com

ในศาสนาฮินดูส่วนใหญ่เป็นรูปเคารพ ได้แก่ เทพที่มี เป็นจำนวน
มากแตกต่างกันไปตามท้องถิ่นต่างๆ ซึ่งเน้ นการนั บถือเทพ ที่แตก
ต่างกัน และสัญลักษณ์แทนเทพ เนื่ องจากศาสนาฮินดูในปัจจุบัน
มีนิ กายหลักอยู่ ๒ นิ กาย คือ ไศวนิ กาย นั บถือพระศิวะว่าเป็นพระ
เป็นเจ้า สูงสุด และไวษณวนิ กาย นั บถือพระวิษณุว่าเป็นพระเป็น

เจ้าสูงสุด ในไศวนิ กาย นอกจากรูปเคารพแทนพระศิวะในปาง
ต่างๆ แล้ว สัญลักษณ์ แทนเทพที่สำคัญที่สุด คือ ศิวลิงฺค หรือ
ศิวลึงค์ ซึ่งเป็นวัตถุทรงกลม อาจจะทำด้วยหิน ทำด้วยโลหะ ทำ
ด้วยหินมีค่า ทำด้วยไม้ทำด้วยดิน ตั้งอยู่ บนฐานที่เรียกว่า โยนิ
ศิวลึงค์เป็นวัตถุสัญลักษณ์ที่ชาวฮินดูไศวนิ กายถือว่า เป็นสิ่ง
ศักดิ์สิทธิ์ที่สุด จะประดิษฐานไว้ในเทวาลัย ตรงส่วนที่เรียกว่า
ครรภคฤหะ อันเป็นที่ประดิษฐานรูปเคารพหรือสัญลักษณ์ทาง

ศาสนาที่สำคัญที่สุด

37

ศาสนาซิกข์

ศาสนาซิกข์ 38

ศาสนาซิกข์เป็นศาสนาประเภท เอกเทวนิ ยม หมาย ภาพจาก : sanook.com
ถึง ศาสนาของผู้เชื่อถือยึดมั่น ในความเป็นหนึ่ ง

เดียวของพระผู้เป็นเจ้า ผู้เป็นเอก เพียงพระองค์เดียว
เป็นศาสนาที่เน้ นในหลักของ การปฏิบัติเป็นศาสนา

แห่งความเชื่อมั่นและศรัทธา การมองโลกในแง่ดี
อย่างมีความหวังด้วยเหตุและผล สนั บสนุนด้วย
ปรัชญาศาสตร์เพื่อความก้าวหน้ าของ มนุษย์ ศาสนา
ซิกข์แนะแนวแห่งการดำรงชีวิตอย่างมี คุณค่าในรูป
ของฆราวาส ผู้ครองเรือนเป็นหลักและ การอุทิศตน
ให้เป็นประโยชน์ ต่อสังคมส่วนรวม รับใช้ ช่วยเหลือ
เพื่อนมนุษย์ด้วยกันโดยไม่ถือรังเกียจเชื้อชาติ

ศาสนา วรรณะ และภาษา

39

ศาสดา

มีอยู่ 10 พระองค์คือ

คุรุนานั ก คุรุอังคัทเทพ คุรุอมรทาส คุรุรามทาส
(พ.ศ. 2012-2082) (พ.ศ. 2047-2095) (พ.ศ. 2022-2117) (พ.ศ. 2077-2124)

ศาสดาองค์ที่ 1 ศาสดาองค์ที่ 2 ศาสดาองค์ที่ 3 ศาสดาองค์ที่ 4

รูปภาพจาก : ooxwoarakan.wordpress.com/ภาคเรียนที่2-56/ศาสดาของศาสนาซิกส์/

40

ศาสดา

มีอยู่ 10 พระองค์คือ

คุรุอรชุนเทพ คุรุหริโควินท์ คุรุหริชัย คุรุหริกริษัน
(พ.ศ. 2106-2149) (พ.ศ. 2138-2188) (พ.ศ. 2173-2204) (พ.ศ. 2199-2207)

ศาสดาองค์ที่ 5 ศาสดาองค์ที่ 6 ศาสดาองค์ที่ 7 ศาสดาองค์ที่ 8






รูปภาพจาก : ooxwoarakan.wordpress.com/ภาคเรียนที่2-56/ศาสดาของศาสนาซิกส์/

41

ศาสดา

คุรุเตฆบาหาทุร คุรุ โควินทสิ งห์
(พ.ศ. 2164-2218) (พ.ศ. 2209-2251)
ศาสดาองค์ที่ 10
ศาสดาองค์ที่ 9

ศาสดาองค์ที่ 10 ศาสดาองค์นี้ เป็นองค์สุดท้าย
เพราะก่อนสิ้นชีวิตท่านไม่ได้แต่งตั้งใครแทน โดยให้คัมภีร์ ครัมถสาหิบเป็นศาสดาแทน
และหลังจากคุรุองค์ที่ 10 แล้วศาสนาซิกข์ก็เจริญบ้างเสื่อมบ้างตามแต่ผู้มีอำนาจในบ้าน
เมืองจะพึงเห็นอย่างไร แต่ส่วนใหญ่ก็ค่อยเจริญมาตามลำดับจนมีศาสนิ กมากกว่าศาสนิ ก

ศาสนาเชนและโซโรอัสเตอร์ รวมกันเสียอีกด้วย

รูปภาพจาก : ooxwoarakan.wordpress.com/ภาคเรียนที่2-56/ศาสดาของศาสนาซิกส์/

คัมภีร์ 42

พระมหาคัมภีร์คุรุครันถ์ ซาฮิบ ภาพจาก : https://www.wikiwand.com/th/%E0%B8%84%
E0%B8%B8%E0%B8%A3%E0%B8%B8%E0%B8%84%E0%B8%
คือ พระศาสดานิรันดร์กาล ของซิกข์ซิกข์ศาสนิ กชนจึง A3%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%96%E0%B8%AA%E0%
ถือปฏิบัติต่อพระมหาคัมภีร์ดุจพระศาสดาที่แท้จริง ใน B8%B2%E0%B8%AB%E0%B8%B4%E0%B8%9E

ปัจจุบัน ศาสนสถานของซิกข์ซึ่งเดิมเรียกว่า “ธรรม
ศาลา” ได้รับการ ขนานนามเป็น “คุรุดวารา” เมื่อได้มี
การอัญเชิญพระมหาคัมภีร์มาประทับ เป็นองค์ประธาน

บนบัลลังก์ในศาสนสถาน ทุกเช้าเวลา ๐๔.๓๐ น.
ศาสนาจารย์ จะอัญเชิญพระมหาคัมภีร์มาประทับเป็นองค์

ประธานในห้องโถงชุมนุม เจริญธรรม แล้วเวลาเย็น
๑๘.๐๐ น หลังจากมีการสวดภาวนาบทสวด “แร่ห์ราส”
เสร็จสิ้นลง ศาสนาจารย์จะอัญเชิญพระมหาคัมภีร์ไป

ประทับ ชั้นบนสุดของอาคารในห้อง “สุขอาศฺนะ”

43

นิ กาย นิ กายของศาสนาสิกข์ที่สำคัญมีอยู่ 2 นิกาย ดังนี้

ภาพจาก : www.gotoknow.org/posts/613912 ภาพจาก : banglamungdistrict.go.th

1. นิ กายขาลสา หรือนิ กายสิงห์ 2. นิ กายสหัชธรี หรือนานั กปันถี
ได้แก่ นิ กายที่ถือการไว้ผมและไว้หนวดยาว ได้แก่ นิ กายที่โกนหนวดเกลี้ยงเกลา

ศาสนสถาน 44

ศาสนสถานของซิกข์มีนามว่า “คุรุดวารา” จะเป็น ภาพจาก : คุรุทวาราแห่งหนึ่ งในเอดมันตัน
สถานที่ ที่ศาสนิ กชนมาชุมนุมเจริญธรรม สวด รัฐแอลเบอร์ตา ประเทศแคนาดา
ภาวนา ฟังการบรรยายหลักธรรม โดย th.wikipedia.org/wiki/คุรุทวารา
ศาสนาจารย์ ประกอบพิธีกรรมทั้งทางศาสนา
งานเฉลิมฉลองวันสำคัญ ทางศาสนา และ
ขนบธรรมเนี ยมประเพณีท้องถิ่น เช่นการตั้งชื่อ
บุตร งานวันวิสาขะ งานมงคลสมรส พิธีรับน้ำ

อมฤต และการประกาศกิจกรรม ที่สำคัญ คุรุดวา
ราของซิกข์จึงเป็นศูนย์รวมทั้งทางโลกและทาง

ธรรมมาจน ปัจจุบันนี้

45

ศาสนา ใน ประเทศไทย ภาพจาก : shutterstock.com

(จบ.)