รายงานเชิงวิชาการ เรื่อง สามก๊ก ตอน กวนอูไปรับราชการกับโจโฉ

1

รายงานเชงิ วชิ าการ
เร่อื ง สามกก1 ตอนกวนอูไปรับราชกบั โจโฉ

โดย

นาย บณั ฑติ ยปิ เลขท่ี 8

นาย พชิ ิตชัย คำศริ ิ เลขท่ี 11

น.ส. นารีรัตน> วงค>ตาผา เลขท่ี 22

น.ส. อรษา ประเสริฐ เลขท่ี 36

น.ส. อษิตา เชอื้ เเกLนตา เลขท่ี 38

น.ส. อัญขลีพร คนมัน่ เลขท่ี 39

ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปทR ่ี 6 หอT ง 2

เสนอ
คุณครู พรภมิ ล กฬี าพนั ธ>

โรงเรียนนาแกสามัคคีวิทยา
สำนกั งานเขตพ้ืนทกี่ ารศกึ ษามัธยมศกึ ษานครพนม เขต 22

ภาคเรียนท่ี 2 ปRการศึกษา 2564

2

Ghh

3

รายงานเชิงวชิ าการ
เรื่อง สามกก1 ตอนกวนอูไปรบั ราชกบั โจโฉ

โดย

นาย บณั ฑิต ยปิ เลขท่ี 8

นาย พิชิตชัย คำศริ ิ เลขที่ 11

น.ส. นารรี ัตน> วงค>ตาผา เลขที่ 22

น.ส. อรษา ประเสรฐิ เลขที่ 36

น.ส. อษติ า เชอื้ เเกนL ตา เลขที่ 38

น.ส. อัญขลพี ร คนมนั่ เลขท่ี 39

ชนั้ มัธยมศกึ ษาปRที่ 6 หTอง 2

เสนอ
คุณครู พรภิมล กฬี าพนั ธ>

โรงเรยี นนาแกสามคั ควี ิทยา
สำนกั งานเขตพนื้ ทีก่ ารศกึ ษามธั ยมศึกษานครพนม เขต 22

ภาคเรียนที่ 2 ปRการศกึ ษา 2564

ก4

คำนำ

รายงานทางวิชาการเรื่อง สามก2ก ตอนกวนอูไปรับราชกับโจโฉ นี้เป>นส?วนหนึ่งของวิชาภาษาไทย มี
จุดประสงคI เพื่อศึกษา หาความรูLเกี่ยวกับการจัดทำ การเขียนรายงานทางวิชาการ ซึ่งรายงานทางวิชาการฉบับ
นี้มีเนื้อหาเกี่ยวกับ วรรณคดีเรื่อง สามก2ก ตอนกวนอูไปรับราชกับโจโฉ ขLาพเจLาหวังว?า เนื้อหาในรายงานทาง
วิชาการฉบบั นจี้ ะเป>นประโยชนตI ?อผูทL ส่ี นใจเปน> อยา? งดี

รายงานเล?มนี้สำเร็จสมบูรณIลงไดLดLวยดี ตLองขอขอบคุณ คุณครูพรภิมล กิฬาพันธI ที่ไดLใหLคำ แนะนำ
และเป>นท่ปี รึกษาทด่ี ี

คณะผLจู ดั ทำ

5ข

สารบัญ หนา*
ก
เร่ือง ข
คำนำ 1
สารบัญ 1-2
1. บทนำ 1-2
2. ประวตั ผิ ูLแต?ง 2
3
2.1 ตันซิ่ว (เฉินโซว,? Chen Shou) 3
2.2 หลวั กว้ันจง หรอื ลอ? กวนตง 3
3. ประวัตผิ แLู ปล 3
3.1 เจาL พระยาพระคลัง (หน) 4-15
4. จุดประสงคIของผLูแตง? 16-18
5. ลกั ษณะคำประพนั ธI 19
6. เน้อื เร่ืองเต็ม 19
7. เนอ้ื เรอ่ื งย?อ 19
8. ขLอคิดและคุณค?าจากเร่อื ง 19
8.1 ดาL นวรรณศิลปm 20
8.2 ดาL นอารมณI 21
8.3 ดาL นสังคมและวัฒนธรรม
8.3 ดLานคณุ ธรรม
บรรณานุกรม

16

สามก1ก ตอน กวนอไู ปรบั ราชการกบั โจโฉ

1. บทนำ

ในการจัดทำรานงานเชิงวิชาการนี้ขึ้นมา เพื่อสะทLอนใหLเห็นค?านิยมความสื่อสัตยIและกตัญpู อย?าง
กวนอูผูLภักดีต?อเล?าปrq สะทLอนความเชื่อเรื่องโชคลางและโหราศาตรอI ย?าง ซุนฮกและมอกายที่ไดLทำนายว?าลมพัด
ธงชัยหักนั้นแสดงถึงการอาจจะมีผูLมาปลLนค?าย และยังสะทLอนกลยุทธIการทำสงครามที่มากกว?าการสูLรบ แมL
สงครามจะมีภาพลักษณIของการเสียเลือดเนื้อและใชLกำลัง แต?ในเรื่องกลับมีการใชLกลยุทธIการวางแผน เช?นการ
แบ?งทหารเป>น 11 กองของโจโฉ เป>นตLน และอาจไดLเห็นถึง คุณค?าดLานวรรณศิลปm คุณค?าดLานเนื้อหา คุณค?า
ดาL นสงั คมอีกดวL ย ดงั นั้นรายงานวชิ าการเลม? นม้ี คี วามรูLต?างๆ มากมายใหไL ดLผทูL ่ศี กึ ษาไดLเรยี นรแูL ละศกึ ษา

2. ประวัตผิ ูDแตFง

ในทน่ี ้ี มีผLแู ตง? สองคน

2.1 ตนั ซวิ่ (เฉนิ โซว,L Chen Shou)

ภาพท่ี 1: ตันซ่วิ ผู*ประพันธ< จดหมายเหตสุ ามกกD

ท่มี า: https://www.samkok911.com/2015/09/blog-post_20.html

เกดิ ในปทq ี่ 11 ศกั ราชเกีย้ นเฮง็ หรือในปq ค.ศ. 233 เกิดทเ่ี มืองหนานจง ในแผ?นดนิ พระเจLาเล?าเส้ียนราชวงศI
ซู?ฮั่นแห?งเสฉวน ซึ่งอยู?ในยุคสามก2ก ในวัยเด็กตันซิ่วไดLศึกษาวิชาการกับอาจารยIคนหนึ่งที่มีชื่อว?า เจียวจิวว เม่ือ
ถึงวัยหนุ?มเขาก็เขLารับราชการในตำแหน?งหัวหนLาหอสมุดหลวง ต?อมาบิดาของตันซิ่วถึงแก?กรรมไป ตันซิ่วตLอง
ไวLทุกขIอยู?กับบLาน พอดีกับเขาเกิดลLมปvวยจึงตLองใหLสาวใชLปรนิบัติ ผูLคนตำบลเดียวกันทราบเรื่องต?างพากัน
ตำหนิตันซิ่วว?า ในที่สุด ตันซิ่วก็ถูกถอดออกจากราชการและเป>นที่รังเกียจของผูLคนทั่วไป จนกระทั่ง ในปq ค.ศ.
263 ตันซิ่วมีอายุ 31 ปq จ2กก2กก็ล?มสลายลง เล?าเสี้ยน ยอมจำนนต?อการบุกรุกของ เตงงาย แม?ทัพวุยก2ก เหล?า
ขLาราชการเสฉวนเดิมนั้นไดLถูกเสนอชื่อใหLเขLารับราชการในวุยก2กซึ่งเป>นราชสำนักใหม? แต?ตัสซิ่วไม?ไดLรับการ
เสนอชื่อเพราะถูกรังเกียจจากผูLคน จนกระทั่งสุมาเอี๋ยน หลานชายของสุมาอี้ ทำการปราบดาภิเษกลLมราชวงศI

72

วุ?ยในปq ค.ศ. 265 ตั้งตนเองเป>นจิ้นหวู?ตี้แห?งราชวงศIจิ้น เตียวหัวซึ่งเป>นขLาราชการมีเกียรติคนหนึ่ง ไดLอ?านงาน
เขียนของตันซิ่วและชื่นชมเขามาก หลังจากนั้น ตันซิ่วก็ถูกเรียกตัวไปยังนครหลวงโลหยาง หรือลกเอี๋ยง ใหLรับ
ตำแหน?งผูLช?วยส?วนภูมิภาค ต?อมาในปqที่ 5 ของรัชกาลจิ้นหวู?ตี้ฮ?องเตL เจียวจิวผูLเป>นอาจารยIของเขากำลังปvวย
ตันซิ่วไดLรับสานต?อหนLาที่ในการเขียนประวัติศาสตรIยุคสามก2กต?อจากเจียวจิว โดยรับช?วงเอาเอกสารต?างๆ เช?น
เอกสารเกี่ยวกับจ2กก2ก เป>นตLน มันเป>นเอกสารสำคัญสำหรับการเขียนสามก2กของเขาในเวลาต?อมา และเขา
เสียชีวติ ตอนอายุ 65 ปq

2.2 หลวั กวั้นจง หรือ ลอL กวนตง

ภาพที่ 2: หลัว กว้ันจง ผูใ* หก* ำเนิดสามกกD

ทมี่ า: https://www.blockdit.com/posts/5caf802c4a25f3127d716737

ชีวประวัติของล?อกวนตงไม?ใคร?แน?ชัด แต?มีการยืนยันว?าเขามีชีวิตอยู?ในช?วงปลายราชวงศIหยวนถึงตLน
ราชวงศIหมิงจริง นักปราชญIผูLหนึ่งชื่อ เจียจงหมิง บันทึกไวLว?าเคยพบกับล?อกวนตงในราวปq ค.ศ. 1364 และว?า
เขาเป>นชาวไท?หยวน แต?นักประวัติศาสตรIยุคเดียวกันหลายคนต?างระบุบLานเกิดของล?อกวนตงแตกต?างกันไป
เช?นมาจากหางโจวบLาง หรือเจียงหนานบLาง แต?ไท?หยวน น?าจะเป>นบLานเกิดของเขามากที่สุดเพราะเป>นที่ต้ัง
ของบาL นตระกลู หลอ ซงึ่ มีช่ือของล?อกวนตงอยใ?ู นสาแหรกตระกลู ดLวย

ล?อกวนตงเป>นผูLแต?งนิยายอิงประวัติศาสตรIเรื่องสามก2ก และไดLชื่อว?าเป>นผูLปรับปรุงเรื่อง 108 ผูLกลLา
หาญแห?งเขาเหลียงซาน ซึ่งนับเป>น 2 ใน 4 สุดยอดวรรณกรรมจีน (อีกสองเรื่องคือ ไซอิ๋ว และความฝyนในหอ
แดง)

38

3. ประวัตผิ แูD ปล

3.1 เจาT พระยาพระคลัง (หน)

ภาพที่ 3: เจา* พระยาพระคลงั (หน)

ทม่ี า: https://sites.google.com/site/mhachati/prawati-phu-taeng

เจLาพระยาพระคลัง นามเดิม หน เป>นบุตรของเจLาพระยาบดินทรIสุรินทรIzชัยกับท?านผูLหญิงเจริญ
เป>นชาวกรุงเก?าที่เจริญเติบโตรับราชการในสมัยธนบุรี มีบรรดาศักดิ์เป>นหลวงสรวิชิต ตำแหน?งนายด?านเมือง
อุทัยธานี เจLาพระยาพระคลัง (หน) เกิดในสมัยกรุงศรีอยุธยาตอนปลาย ในแผ?นดินสมเด็จพระเจLาบรมโกศ และ
ถึงอสัญกรรมเมื่อปพ.ศ.2348 ในรัชกาลสมเด็จพระเจLา กรุงธนบุรี ไดLรับราชการเป>นหลวงสรวิชิต ในสมัย
รัชกาลที่ 1 พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ}าจุฬาโลกมหาราช ไดLเลื่อนตำแหน?งเป>นพระยาพิพัฒนIโกษาและ
เป>นเจLาพระยาพระคลัง เจLาพระยาพระคลัง (หน) มีความสามารถดLานการประพันธIทั้งรLอยแกLวและรLอยกรอง
งานประพันธI ที่สำคัญ ไดLแก? ราชาธิราช สามก2ก ร?ายยาวมหาเวสสันดรชาดก (กัณฑIกุมารและกัณฑIมัทรี) บท
มโหรเี ร่ืองกากี ลิลติ เพชรมงกฎุ และอิเหนาคำฉนั ทI

4. จดุ ประสงคขL องผแูD ตงF

นกั ปราชญจI นี แต?งขน้ึ เพ่อื ใชLเปน> ตำรา สำหรบั ศกึ ษาอบุ ายทางการเมือง และการสงคราม

5. ลักษณะคำประพันธL

เรื่องสามก2กนี้แต?งดLวยลักษณะคำประพัทธIประเภทความเรียงรLองแกLว โดยแปลจากภาษาจีนมาเป>น
ภาษาไทยแลLวเรียบเรียงใหม? ใชLประโยคกะทัดรัด ไม?มีศัพทIยาก ภาษาไม?ซับซLอน การพรรณนาเด?นชัด มีบท
อปุ ไมยทล่ี ึกซง้ึ คมคาย

49

6. เน้ือเรอื่ งเตม็

โจโฉไดLออกจากพระราชวังกลับมาบLานแลLวปรึกษาเทียหยกว?า ตังสินกับพวกหLาคนซึ่งคิดรLายเรานั้น
เราก็ฆา? เสยี แลวL ยังแตเ? ลา? ปrqกับมาL เทLง เราจะคดิ ประการใดจงึ จะไดตL ัวมาฆา? เสีย เทยี หยกจงึ วา? มLาเทงL ไปอย?เู มือง
เสเหลียงนั้นมีทหารเปนอันมาก ถLาท?านจะยกกองทัพไปตีเอาบัดนี้เมืองเราก็เปนกังวลอยู? ขอใหLท?านเร?งแต?งผูLมี
สติปyญญาไปเกลี้ยกล?อมหาตัวมLาเทLงกลับเขLามา อย?าใหLทันมLาเทLงรูLว?าท?านจับตังสินกับพวกเพื่อนฆ?าเสีย
ขLาพเจLาเห็นว?ามLาเทLงไม?แจLงเนื้อความทั้งนี้ก็จะเขLามา จึงจับฆ?าเสียก็จะไดLโดยง?าย อันเล?าปqrนั้นไปอยู?เมืองชีจ๋ิว
ซ?องสุมทหารจะคอบรับกองทัพท?าน บัดนี้ทหารอLวนเสี้ยวกับทหารเราก็ยังตั้งรอกันอยู? ณ ตำบลกัวต?อ เห็นเล?า
ปqrจะใหLมีหนังสือไปคิดกับอLวนเสี้ยวเปนอันหนึ่งอันเดียวกัน ถLาท?านยกกองทัพไปรบเล?าปqr ดีรLายอLวนเสี้ยวจะยก
มาตีเมืองฮูโต•เปนมั่นคง ผูLใดซึ่งจะตLานทานอLวนเสี้ยวไดLนั้นขัดสน โจโฉจึงตอบว?า เล?าปqrนั้นเปนคนมีสติปyญญา
ถLาละไวLชLาก็จะมีกำลังมากขึ้น อุปมาเหมือนลูกนกอันขนปqกยังไม?ขึ้นพรLอม แมLเราจะนิ่งไวLใหLอยู?ในรังฉนี้ ถLาขน
ขึ้นพรLอมแลLวก็จะบินไปทางไกลไดL ซึ่งจะจับตัวนั้นเห็นจะไดLความขัดสน อLวนเสี้ยวนั้นมีทหารมากก็จริง แต?
สตปิ ญy ญานอL ย ถงึ จะคดิ ประการใดเราก็ไม?กลัว

ขณะนั้นพอกุยแกเขLามา โจโฉจึงปรึกษาว?า เราจะยกกองทัพไปรบเล?าปqr ณ เมืองชีจิ๋วฝvายทิศตวันออก
แตค? ดิ เกรงอยขู? Lางฝvายทิศเหนือ เกลอื กอLวนเส้ียวรูL จะยกกองทพั มาโจมตเี อาเมอื งฮูโต• ท?านจะคดิ เหน็ ประการใด
กุยแกจึงว?า อันความคิดอLวนเสี้ยวนั้น ถLาจะทำการสิ่งใดก็รวดเร็ว จะใชLผูLใดอLวนเสี้ยวมักคิดสงสัยมิวางใจ
ประการหนึ่งทหารทั้งปวงก็แก?งแย?งกัน จึงจะยกมาตีเมืองฮูโต• ก็เห็นจะไม?สมความคิด อันเล?าปqrนั้นก็พึ่งไดL
กลับไปอยู?เมืองชีจิ๋ว แลLวทหารของเราก็ติดไปดLวย ซึ่งจะคิดการศึกไปนั้น เห็นทหารทั้งปวงยังไม?พรLอมเปนใจ
เดียวกัน คร้ันจะนิ่งไวLทหารก็จะเปนใจประนอมกันเขLา ขอเร?งยกกองทัพไปตีเมืองชีจิ๋วเสียก?อน โจโฉไดLฟyงดังนั้น
ก็มีความยินดี จึงตอบกุยแกว?า ซึ่งเราถามนี้แกลLงจะดูความคิดท?าน ท?านว?ามาก็เหมือนน้ำใจเราคิด แลLวโจโฉก็
เกณฑIทหารไดLประมาณยี่สบิ หมนื่ ยกออกจากเมอื งฮโู ต•

ฝvายมLาใชLรูLว?าโจโฉยกมา จึงรีบไปเมืองชีจิ๋วบอกเนื้อความแก?ซุนเขียนว?า บัดนี้กองทัพโจโฉยกมา ซุน
เขียนแจLงดังนั้นก็ไปบอกแก?กวนอู ณ เมืองแหLฝ‚อตามคำมLาใชL แลLวว?าใหLจัดแจงทหารไวLใหLพรLอม แลซุนเขียนก็
ไปเมืองเสียวพ?าย บอกเนื้อความแก?เล?าปqr ๆ แจLงดังนั้นจึงว?า เราจะใหLมีหนังสือไปถึงอLวนเสี้ยวอีก ใหLยกกองทัพ
มาช?วย จึงจะตLานทานโจโฉไดL เล?าปqrก็แต?งหนังสือไปใหLอLวนเสี้ยว ซุนเขียนก็รับเอาหนังสือไปถึงเมืองกิจิ๋ว จึงเขLา
ไปหาเตียนหLอง เล?าเนื้อความใหLฟyงทุกประการ แลLวว?าท?านจงช?วยพาเขLาไปหาอLวนเสี้ยว เตียนหLองไดLฟyงดังน้ัน
ก็พาซุนเขียนเขLาไปถึงอLวนเสี้ยว ซุนเขียนคำนับแลLวส?งหนังสือใหL อLวนเสี้ยวอ?านแจLงแลLวมิไดLตอบประการใด
แกลLงทำเปนทุกขI

เตียนหLองเห็นหนLาอLวนเสี้ยวนั้นเสรLาหมองจึงถามว?า วันนี้ขLาพเจLาเห็นท?านไม?สบายนั้นมีวิตกสิ่งใดหรือ
อLวนเสี้ยวจึงบอกว?า เรานี้ใกลLจะตายอยู?แลLว จึงไม?มีความสบาย เตียนหLองจึงว?า เหตุใดท?านเจรจาเปนความ
อปั มงคล อLวนเสี้ยวจึงวา? ชวี ิตเราจะตายวันน้ีพรุ?งน้กี ไ็ มร? ูL เราวิตกถึงบตุ รหLาคน เห็นวา? บตุ รคนสุดทอL งนั้นมี

150

สติปyญญาอยู?บLาง แต?อายุยังเด็กนัก บัดนี้ก็ปvวยหนักอยู? เราจึงไม?มีความสบาย จึงคิดการส่ิงใดมิไดL เตียนหLองจึง
ตอบว?า คนทั้งปวงก็ลือชาปรากฎว?า ท?านเปนใหญ?อยู?ในหัวเมืองฝvายเหนือ เหตุใดท?านมาคิดย?อทLอ จะมาตีตัว
ตายก?อนไขLน้ันไมค? วร บัดนโ้ี จโฉกย็ กกองทพั ไปตีเมืองชีจ๋ิว เมอื งฮูโตน• น้ั หามผี Lูใดอยู?รกั ษาไม? เล?าปqrกใ็ หLหนงั สอื มา
ขอกองทัพท?านไปช?วย ถLาท?านยกกองทัพไปโจมตีเมืองฮูโต•ครั้งนี้เห็นจะไดLโดยง?าย อLวนเสี้ยวจึงตอบว?า เราก็
แจLงอยู?ว?าครั้งนี้ไดLทีทำการศึก แต?ใจเรานั้นเปนห?วงอยู?ถึงบุตร ถLาบุตรเปนอันตรายขLางหลังชีวิตเราก็จะตายดLวย
ประการหนึ่งมาทว?าจะยกไปก็ไม?มีชัยชนะ ดLวยเหตุไม?สบาย แลLวสั่งซุนเขียนว?า ครั้งนี้เราไม?ยกไปแลLว จงไป
บอกแกเ? ลา? ปเrq ถดิ ถLาอบั จนเขาL ก็ใหLมาหาเรา เราจะชว? ยทำนุบำรุงมใิ หLขัดสน

เตียนหLองไดLยินอLวนเสี้ยวว?าดังนั้นก็โกรธจึงว?า เสียดายครั้งนี้ไดLทีอยู?แลLว ควรหรือมาคิดเปนห?วงดLวย
ลูกเล็กเด็กนLอย เตียนหLองทอดใจใหญ?เดิรกระทืบเทLาออกไป ซุนเขียนก็ลาอLวนเสี้ยวกลับไปเมืองเสียวพ?าย แจLง
เนื้อความแก?เล?าปqrตามคำอLวนเสี้ยวว?า เล?าปqrไดLฟyงดังนั้นก็ตกใจจึงปรึกษาซุนเขียนว?า โจโฉยกกองทัพมาครั้งนี้
เราจะคดิ อ?านรบพง?ุ ป}องกันประการใด

เตียวหุยจึงว?าแก?เล?าปqrว?า อันทัพโจโฉยกมาครั้งนี้ ถLาจะละใหLตั้งลงไดL ก็จะมีกำลังทำการศึกคิดรLายแก?
เรา บัดนี้กองทัพโจโฉก็ยกมาใกลLเมืองเราแลLว เวลาค่ำวันนี้ขLาพเจLาจะอาสาคุมทหารยกออกไปโจมตีกองทัพโจ
โฉอย?าใหLตั้งมั่น ลงไดL เห็นโจโฉจะเสียทีเปนมั่นคง เล?าปqrไดLฟyงดังนั้นจึงว?า นLองเราแต?ก?อนมาเห็นว?าไม?มีความคิด
มีแต?ฝqมือรบพุ?งกลLาหาญ เราพึ่งไดLเห็นความคิดนLองเรา ทำกลอุบายจับเล?าตLายไดLครั้งหนึ่ง มาครั้งนี้จะยกออก
โจมตีกองทัพโจโฉมิใหLตั้งมั่นลงไดLนั้นตLองใจเรานัก แลLวเล?าปqrก็ใหLเกณฑIทหารเตรียมไวLสำหรับเล?าปqrกองหนึ่ง จัด
ทหารไวสL ำหรบั เตียวหยุ กองหน่ึง

ฝvายโจโฉยกกองทัพมาใกลLจะถึงเมืองเสียวพ?าย พอเกิดลมพายุใหญ?พัดหนักธงชัยซึ่งปyกมาบนเกวียน
นั้นหักทบลง โจโฉเห็นวิปริตดังนั้น ก็ใหLหยุดทหารตั้งค?ายมั่นไวL แลLวถามที่ปรึกษาว?า ซึ่งลมพายุพัดมาถูกธงชัย
เราหักลงทั้งนี้ จะเห็นดีแลรLายประการใด ซุนฮกจึงว?า ซึ่งเกิดพายุใหญ?พัดธงชัยหักทบลงมานั้น เปนลมตวันออก
เวลาค่ำวันนี้ดีรLายเล?าปqrจะยกออกมาปลLนค?ายเราเปนมั่นคง พอมอกายเขLามาว?าแก?โจโฉว?า ลมตวันออกพัดมา
ถูกธงชยั หกั น้นั ขLาพเจาL เหน็ วา? กลางคนื วันน้ีจะมีผูมL าปลLนค?าย

โจโฉไดLฟyงซุนฮกกับมอกายว?าตLองคำกันดังนั้นจึงว?า ซึ่งเกิดลมมาทั้งนี้หากเทพดาสำแดงเหตุใหLรูLเพราะ
บุญของเรา โจโฉจึงใหLแบ?งทหารเปนสิบเอ็ดกอง กองหนึ่งใหLอยู?รักษาค?าย แปดกองนั้นใหLนายทหารเอกคุม
ทหารเลวยกแยกออกไปซุ?มอยู?นอกค?ายทั้งแปดทิศ ถLาเห็นกองทัพผูLใดยกมาปลLนค?าย ก็ใหLทหารทั้งแปดกองตี
กระหนาบลLอมเขLามา สองกองนัน้ ใหLแยกกนั ไปตง้ั สกัดอย?ูปากทางเมอื งชจี ว๋ิ กองหนึ่ง เมอื งแหฝL อ‚ กองหนึ่ง

ครั้นเวลาสองยาม เล?าปqrกับเตียวหุยก็คุมทหารออกมาจากเมืองเสียวพ?าย เตียวหุยนั้นคิดกำเริบว?า คร้ัง
ก?อนทำกลอุบายจับเล?าตLายไดL ครั้งนี้เล?าปqrก็สรรเสริญความคิดเปนอันมาก เตียวหุยจึงขี่มLาคุมทหารเปนกอง

161

หนLา ยกเขLาไปตีปลLนค?ายโจโฉ เตียวหุยเห็นคนในค?ายนั้นนLอย แลLวไดLยินเสียงทหารภายนอกโห?รLองอื้ออึง ท้ัง
คบเพลิงก็สวา? งขนึ้ เปนอนั มาก จงึ คิดว?าดรี าL ยโจโฉจะคดิ กลอบุ าย กพ็ าทหารกลบั ออกมาหาเล?าปqr

พอพบเตียวเลี้ยวเคาทูอิกิ๋มลิเตียนซิหลงงักจิ้นแฮหัวตุLนแฮหัวเอี๋ยนคุม ทหารตีกระหนาบลLอมเขLามาทั้ง
แปดทิศ ไดLรบพุ?งฆ?าฟyนกันเปนสามารถ แลทหารซึ่งเตียวหุยคุมมานั้น เปนทหารเดิมของโจโฉก็แตกเขLาหา
นายทหารทั้งแปดกองนั้น ยังเหลือทหารซึ่งสนิธอยู?ประมาณสี่สิบเศษ เตียวหุยรบพุ?งป}องกันเปนสามารถ แลLว
พาทหารสี่สิบเศษนั้นรบฝvาออกมาไดL จึงคิดแต?ในใจว?า ครั้นจะไปหาเล?าปqrแลไปเมืองชีจิ๋วเมืองแหLฝ‚อบัดนี้ก็ไม?ไดL
เห็นทหารโจโฉจะไปตงั้ สกดั อยป?ู ากทาง จงึ พาทหารทัง้ ปวงหนขี ้ึนไปอยบู? นเขาบองเอีย๋ ง

ฝvายเล?าปqrนั้นขี่มLาคุมทหารยกหนุนเตียวหุยเขLาไป ครั้นไดLยินเสียงทหารโห?รLองอื้ออึงลLอมค?ายโจโฉเขLา
มา เล?าปqrจึงคิดว?าเตียวหุยเขLาไปปลLนค?านนั้น ดีรLายจะเสียทีแก?โจโฉ พอแลเห็นแฮหัวตุLนคุมทหารเขLามาตัดเอา
ทหารเล?าปqrไปไดLประมาณกึ่งหนึ่ง เล?าปqrเห็นดังนั้นก็โกรธ จึงขับมLาเขLารบดLวยแฮหัวตุLน พอแฮหัวเอี๋ยนคุมทหารตี
กระหนาบเขLามา เล?าปqrก็ขับมLารบพุ?งป}องกันเปนสามารถ ทหารเล?าปqrลLมตายบLาง เขLาหาโจโฉบLาง เหลือทหารซึ่ง
สนิธอยู?ประมาณสามสิบเศษ เล?าปqrจึงพาทหารรบฝvาออกมาจะกลับไปเมืองเสียวพ?าย แลเห็นแสงเพลิงในเมือง
สว?างขึ้น เล?าปqrจึงคิดว?าทหารโจโฉเขLาตีเอาเมืองไดLแลLว จึงขับมLาพาทหารหนีไปถึงปากทางเมืองชีจิ๋วแลเมืองแหL
ฝ‚อ เห็นทหารโจโฉตั้งสกัดอยู?ทั้งสองทางเปนอันมาก จึงคิดว?าครั้งนี้โจโฉยกมาทำการใหญ?หลวง เรากับเตียวหุย
ต?างคนต?างแตกไป แลกวนอูซึ่งอยู?รักษาครอบครัวในเมืองแหLฝ‚อนั้น ก็ยังไม?ไดLรูLเหตุว?าดีแลรLาย ซึ่งอLวนเสี้ยวส่ัง
มาแก?ซุนเขียนว?า ขัดสนประการใดก็ใหLไปหาเถิดจะช?วยธุระนั้น ครั้งนี้จำจะไปอาศรัยอLวนเสี้ยวอยู?ก?อน จึงจะไดL
คิดการต?อไป แลLวเล?าปqrก็พาทหารรีบหนีจะไปทางเมืองกิจิ๋ว พอพบลิเตียนคุมทหารสกัดทางอยู? เล?าปqrตกใจมิไดL
คิดอ?านสรLู บประการใด จงึ ทงิ้ ทหารสามสบิ เศษเสยี ขับมาL หนีเอาตวั รอด ลิเตียนนน้ั จบั เอาทหารเลา? ปไqr วLไดLสน้ิ

ขณะเมื่อเล?าปqrควบมLาหนีไปนั้น ทั้งกลางวันกลางคืนไดLทางประมาณพันเสLน ครั้นถึงเมืองเซียงจิ๋วจึง
บอกแก?นายประตูว?า เราจะเขLาไปหาอLวนถำเจLาเมืองซึ่งเปนบุตรอLวนเสี้ยว นายประตูก็เอาเนื้อความเขLาไปบอก
แก?อLวนถำ ๆ มีความยินดี จึงออกมาคำนับรับเล?าปqrเขLาไป เล?าปqrจึงเล?าเนื้อความแต?หลังใหLอLวนถำฟyงทุกประการ
แลวL วา? เราจะไปอาศรัยอยก?ู ับอLวนเสย้ี วผเูL ปนบิดาทา? น จะไดLคดิ อา? นกำจดั โจโฉเสีย

อLวนถำไดLฟyงดังนั้นก็มีความสงสารเปนอันมาก ก็ใหLแต?งโต2ะเลี้ยง แลLวจัดแจงที่อยู?ใหLเล?าปqrอาศรัย จึง
แต?งหนังสือบอกไปถึงบิดาตามคำเล?าปqr ใหLมLาใชLถือไปก?อน แลLวใหLทหารป}องกันรักษาเล?าปqrไปภายหลัง มLาใชL
มาถึงเมืองกิจิ๋ว ก็เอาหนังสือนั้นเขLาไปใหLแก?อLวนเสี้ยว ๆ แจLงเนื้อความก็มีใจยินดี จึงพาทหารออกมาคอยรับเล?า
ปqrอยู?นอกเมือง ครั้นเห็นเล?าปqrมาถึง อLวนเสี้ยวจึงไปจูงเอามือเล?าปqr ถLอยทีถLอยคำนับกันแลLวพาเล?าปqrเขLามาใน
เมือง อLวนเสี้ยวจึงว?าแก?เล?าปqrว?า ท?านใหLซุนเขียนมาขอกองทัพนั้น บุตรเราปvวยหนักอยู? จึงมิไดLยกไปช?วยท?าน ๆ
อย?านLอยใจแก?เราเลย เรามีความวิตกอยู?มิไดLขาด บัดนี้ท?านเสียเมืองไปแก?โจโฉ แต?ตัวท?านไดLมาเห็นหนLากันนี้
เรามีความยนิ ดนี ัก

127

เลา? ปrจq งึ วา? ครัง้ นข้ี าL พเจLาเปนคนอนาถา ซ่ึงท?านนบั ถอื น้คี ุณหาทสี่ ุดไม? แต?กอ? นนน้ั ขาL พเจLากแ็ จLงอยวู? า? น้ำใจท?าน
กวLางขวางอารี เลี้ยงทหารมิใหLอนาทร ขLาพเจLาก็คิดอยู?ว?าจะมาพึ่งอยู?ใหLท?านใชL จะไดLช?วยกันกำจัดโจโฉเสีย
บัดนี้เสียทีแก?โจโฉมาแต?ตัว แต?นLองขLาพเจLาทั้งสองกับครอบครัวยังไม?รูLว?าเปนตายประการใด ซึ่งขLาพเจLามาหา
ท?านแต?ผูLเดียวนี้ มีความอัปยศแก?คนทั้งปวงเปนอันมาก ครั้งนี้ขLาพเจLาจะขอกินน้ำสบถอยู?ทำการดLวยท?านกว?า
จะสำเร็จ อLวนเสี้ยวไดLฟyงดังนั้นก็มีความยินดี จึงจัดแจงเครื่องอุปโภคแลเครื่องบริโภคใหLเปนอันมาก ทำนุบำรุง
เล?าปไqr วLในเมอื งกิจิ๋ว

ฝvายโจโฉในเวลากลางคืนนั้น คุมทหารเขLาตีเอาเมืองเสียวพ?ายไดL แลยกกองทัพไปตีเมืองชีจิ๋ว แลบิต2ก
บิฮองกันหยง ซึ่งเล?าปqrใหLรักษาเมืองจึงคิดกันว?า ทัพโจโฉยกมาครั้งนี้ใหญ?หลวงนัก เห็นเราจะตLานทานมิไดL ก็พา
กันหนีออกจากเมือง แต?ตันเต•งเห็นจวนตัว จึงเปƒดประตูเมืองออกไปรับโจโฉใหLเปนความชอบไวL โจโฉเห็นดังน้ัน
ก็มีความยินดียกทหารเขLาไป จึงกำชับทหารมิใหLทำอันตรายแก?ชาวเมือง แลLวปรึกษาแก?ทหารทั้งปวงว?า เราจะ
ยกกองทัพไปตีเอาเมอื งแหLฝอ‚ ท?านท้ังปวงจะเหน็ เปนประการใด

ซุนฮกจึงว?า ขLาพเจLารูLกิตติศัพทIว?า เล?าปqrใหLกวนอูรักษาครอบครัวอยู?เมืองแหLฝ‚อ ซึ่งท?านจะยกกองทัพ
ไปตีนั้นควรนัก ถLาละไวLอLวนเสี้ยวก็จะยกมาพาเอาครอบครัวเล?าปqrไป โจโฉจึงตอบว?า อันกวนอูนั้นมีฝqมือกลLา
หาญชำนาญในการสงคราม เราจะใคร?ไดLตัวมาเลี้ยงเปนทหาร เราจะแต?งคนใหLไปเกลี้ยกล?อมกวนอูจึงจะไดL กุย
แกจึงว?าอันน้ำใจกวนอูนั้นซื่อสัตยIต?อเล?าปqrนัก ซึ่งจะใหLคนไปเกลี้ยกล?อมเห็นกวนอูจะมิลงใจดLวย แลผูLใดซึ่งจะ
ไปเกลี้ยกลอ? มนั้นกวนอูกค็ งจะฆา? เสยี

เตียวเลี้ยวจึงว?า ขLาพเจLากับกวนอูไดLรูLจักกันมา ครั้งนี้ขLาพเจLาจะขออาสาไปเกลี้ยกล?อมกวนอูใหLไดL เทีย
หยกจึงว?า ซึ่งเตียวเลี้ยวจะรับอาสาไปเกลี้ยกล?อมกวนอูนั้น เห็นกวนอูจะไม?มา ขLาพเจLาจะขออาสาฬ?อลวงใหL
กวนอูออกจากเมืองแหLฝ‚อแลLว ถLาเห็นกวนอูสิ้นความคิดลงเมื่อใด จึงใหLเตียวเลี้ยวไปเกลี้ยกล?อมเห็นจะไดL
โดยงา? ย

โจโฉจึงถามเทียหยกว?า ท?านจะคิดฬ?อลวงประการใด เทียหยกจึงว?า ท?านจับทหารเล?าปqrไวLไดLเปนอัน
มาก จงใหLบำเหน็จรางวัลใหLถึงขนาด แลLวสั่งใหLทำตามคำเรา จึงปล?อยเขLาไปในเมือง ใหLบอกว?าหนีกลับมาไดL
ถLาเราจะทำการก็ใหLเปนใสLศึกอยู?เมือง แลLวใหLแต?งทหารไปรบฬ?อ ถLากวนอูไล?ออกมานอกเมืองแลLว จึงใหLทหาร
ซึ่งซุ?มอยู?ทั้งสองขLางลLอมไวL จึงแต?งใหLผูLมีสติปyญญาไปเกลี้ยกล?อมกวนอูเห็นจะไดLโดยง?าย โจโฉเห็นชอบดLวย จึง
ใหLเอาทหารเล?าปqrซึ่งจับไวLไดLนั้นประมาณสี่สิบคน แลLวใหLบำเหน็จรางวัลเปนอันมาก จึงสั่งเนื้อความตามคำเทีย
หยกว?าทุกประการ ทหารทั้งปวงก็เขLาไปหากวนอูในเมืองแหLฝ‚อ แลLวบอกว?าขLาพเจLาหนีโจโฉมาไดL กวนอูไดLฟyง
ดงั นัน้ ก็มิไดมL ีความสงสยั จงึ เอาไวใL ชLสอยอย?ู

183

ครั้นเวลาสามยาม โจโฉจึงใหLแฮหัวตุLนคุมทหารหLาพันเปนกองซุ?ม แลLวสั่งซิหลงกับเคาทูว?า ถLากวนอูไล?
แฮหัวตุLนออกมาก็ใหLยกทหารตั้งสกัดไวL คอยรบป}องกันอย?าใหLกวนอูเปนอันตราย นายทหารทั้งสามคนก็ยกไป
เมอื งแหฝL ‚อ โจโฉกค็ มุ ทหารยกตามไปตง้ั อยแู? ตไ? กล แฮหัวตนุL คมุ ทหารมาตั้งอยูใ? กลเL ชิงกำแพงเมืองแหLฝอ‚

ฝvายกวนอูเห็นกองทัพมาตั้งประชิดอยู?ดังนั้นก็มิไดLยกออกรบพุ?ง ใหLทหารขึ้นรักษาหนLาที่ไวLมั่นคง แฮ
หัวตุLนมิไดLเห็นกวนอูยกออกมารบ จึงใหLทหารเลวรLองต?อลLอด?ากวนอูเปนขLอหยาบชLา กวนอูไดLยินดังนั้นก็โกรธ
จึงคุมทหารสามพันเปƒดประตูเมืองออกมารบแฮหัวตุLนไดLสิบเพลง แฮหัวตุLนแกลLงชักมLาหนี กวนอูมิไดLรูLกลอุบาย
ก็ขับมLาไล?ไปทางไกลเมืองประมาณสองรLอยเสLน กวนอูไดLคิดขึ้นมากลัวว?าทหารโจโฉจะยกเขLาทำรLายเมืองแหLฝ‚
อจงึ พาทหารกลับมา

พอไดLยินเสียงประทัด แลLวแลเห็นเคาทูกับซิหลงคุมทหารออกมารบสกัดไวLทั้งซLายขวา กวนอูก็ขับมLา
เขLารบพุ?งเปนสามารถ ซิหลง เคาทูก็รับรองป}องกันอยู? กวนอูจะกลับเขLาไปในเมือง พอพบแฮหัวตุLนคุมทหารมา
รบอLอมสกัดทางไวL ซิหลงกับเคาทูก็รบตีกระหนาบเขLามา กวนอูนั้นป}องกันลูกเกาทัณฑIไวLเปนสามารถ จะกลับ
เขLาเมืองก็ไม?ไดL จะหลีกไปขLางทางซLายขวา ทหารก็หนุนหนาเขLามา แต?รบป}องกันอยู?นั้นจนใกลLพลบค่ำ กวนอู
อิดโรยกำลังลง จึงคุมทหารหนีไปถึงเนินเขาแห?งหนึ่ง ก็ขึ้นหยุดพักอยู?บนเขานั้น แฮหัวตุLนซิหลงเคาทูเห็นดังน้ัน
กค็ มุ ทหารเขLาลLอมเชงิ เขาไวL

ฝvายทหารเล?าปqrซึ่งเขLาไปหากวนอูนั้น ครั้นเวลาพลบค่ำมิไดLเห็นกวนอูกลับเขLาเมือง ก็ชักชวนกันเปƒด
ประตูออกมาหวังจะรับโจโฉ มLาใชLเห็นดังนั้นก็เอาเนื้อความมาบอกแก?โจโฉ ๆ มีความยินดีก็คุมทหารเขLาเมือง
แหLฝ‚อ แลLวใหLเอาเพลิงเผาเมืองขึ้น หวังจะใหLกวนอูเสียน้ำใจ จึงสั่งใหLทหารรักษาครอบครัวเล?าปqrไวLจงดี แลLวโจ
โฉก็กลับมาเกณฑIทหารหนุนเขLาลLอมกวนอูไวL กวนอูเห็นแสงเพลิงในเมืองสว?างขึ้นก็ตกใจ คิดถึงครอบครัวเล?าปrq
จึงคุมทหารลงมาถึงเชิงเขา ทหารโจโฉรบสกัดไวLลงมามิไดL แลLวรื้อกลับขึ้นบนเขาเปนหลายครั้ง จนรุ?งขึ้นกวนอู
จึงขี่มLาพาทหารลงไปใกลLจะถึงเชิงเขา พอเห็นเตียวเลี้ยวขี่มLาถืองLาวขึ้นมา กวนอูจึงถามว?า ท?านจะมารบกับเรา
หรือ เตียวเลี้ยวจึงตอบว?า ขLาพเจLาจะมารบกับท?านหามิไดL ซึ่งขLาพเจLาขึ้นมานี้หวังจะแทนคุณท?าน แลLวเตียว
เลี้ยวก็ลงจากมLาเอางLาวนั้นวางไวL เขLาไปคำนับกวนอู ๆ เห็นดังนั้นก็ลงจากมLารับคำนับเตียวเลี้ยวแลLวถามเตียว
เลี้ยวว?า โจโฉใชLมาเกลี้ยกล?อมเราหรือ เตียวเลี้ยวจึงตอบว?า ท?านไดLมีคุณช?วยชีวิตขLาพเจLาไวL บัดนี้ท?านมีความ
ทุกขIใหญห? ลวง ขLาพเจาL จึงอุตส?าหขI ้ึนมาหวังจะแทนคณุ ท?าน

กวนอูจึงถามว?า ท?านคิดถึงคุณเรานั้นจะขึ้นมาช?วยเปนกำลังเราหรือ เตียวเลี้ยวก็ว?าหามิไดL กวนอูจึงว?า
ท?านจะมาเกลี้ยกล?อมแลช?วยเราก็หามิไดL ซึ่งท?านขึ้นมานี้ดLวยเหตุสิ่งใดเล?า เตียวเลี้ยวจึงตอบว?า ท?านกับเล?าปrq
เตียวหุยมีความรักกันเปนอันมาก บัดนี้เล?าปqrกับเตียวหุยแตกไป ท?านก็ยังไม?รูLเหตุว?าเปนแลตาย เวลาคืนนี้มหา
อุปราชยกกองทัพเขLาตีเมืองแหLฝ‚อไดL แลLวสั่งแก?ทหารทั้งปวงมิใหLทำอันตรายแก?อาณาประชาราษฎร อัน

194

ครอบครัวของเล?าปqrนั้น ก็แต?งใหLทหารไปพิทักษIรักษามิใหLผูLใดทำอันตรายไดL ขLาพเจLาเห็นว?ามหาอุปราชมีใจ
เมตตาผกู ความรักทา? นถึงเพียงน้ี จงึ เอาเนอ้ื ความมาแจงL แกท? า? น

กวนอูไดLฟyงดังนั้นก็โกรธ จึงว?าแก?เตียวเลี้ยวว?า เดิมเราถามตัวว?าจะเกลี้ยกล?อมหรือ ตัวว?าหามิไดL แล
ตวั มาว?ากล?าวดังน้ี จะว?าไม?เกลยี้ กล?อมน้นั ตัวจะประสงคIสิง่ ใดเล?า แลLววา? เราอยใ?ู นทน่ี กี้ ็เปนท่ีคบั ขนั อย?ู ซง่ึ เราจะ
เขLาดLวยผูLใดนอกจากเล?าปqrนั้นอย?าสงสัยเลย ตัวเราก็มิไดLรักชีวิต อันความตายอุปมาเหมือนนอนหลับ ท?านเร?ง
กลับไปบอกแกโ? จโฉใหตL ระเตรียมทหารไวใL หLพรLอม เราจะยกลงไปรบ

เตียวเลี้ยวไดLฟyงดังนั้นก็หัวเราะแลLวตอบว?า ซึ่งท?านว?าทั้งนี้โทษมีอยู?กับตัวท?านถึงสามประการ คนทั้ง
ปวงจะล?วงคระหานินทาท?านไดL กวนอูจึงว?า ตัวเราถือความสัตยIมั่นคงอยู?ว?า ถึงตัวจะตายก็มิไดLเขLากับผูLใด ซ่ึง
ท?านว?ามีโทษสามประการนั้น ดLวยเหตุสิ่งใดบLาง เตียวเลี้ยวจึงตอบว?า เดิมท?านกับเล?าปqrเตียวหุยไดLสาบาลไวLต?อ
กันว?า เปนพี่นLองร?วมสุขแลทุกขIเปนชีวิตอันเดียวกัน ถLาผLูใดตายก็จะตายดLวย ครั้งนี้เล?าปqrกับเตียวหุยแตกไป
ท?านก็ไม?รูLว?าเปนหรือตาย แลบัดนี้ทหารก็นLอยนัก ซึ่งจะยกลงไปรบนั้น ถLาท?านเปนอันตรายถึงสิ้นชีวิต ฝvายเล?า
ปqrเตียวหุยยังมีชีวิตอยู?จะเที่ยวตามหาท?าน หวังจะช?วยกันคิดการต?อไป เมื่อท?านตายเสียแลLวเล?าปqrเตียวหุยก็จะ
ตายดLวย ซงึ่ ท?านสาบาลไวLต?อกันก็จะมิเสียความสัตยไI ปหรอื คนท้งั ปวงกจ็ ะลว? งนนิ ทาว?าความคดิ ทา? นนLอย

ประการหนึ่ง เล?าปqrก็มอบครอบครัวไวLใหLท?านรักษา ถLาท?านตายเสียภรรยาเล?าปqrทั้งสองนั้นจะพึ่งผูLใด
เล?า อันตรายก็จะมีต?างๆ การซึ่งเล?าปqrปลงใจไวLแก?ท?านน้ันก็จะไม?เสียไปหรือ ขLาพเจLาเห็นไม?ชอบเปนสอง
ประการ

อีกประการหนึ่งนั้น ท?านก็มีฝqมือกลLาหาญ แลLวแจLงใจในขนบธรรมเนียมโบราณมาเปนอันมาก เหตุใด
ท?านจึงไม?รักษาชีวิตไวLคอยถLาเล?าปqr จะไดLช?วยกันคิดการทำนุบำรุงแผ?นดินใหLอยู?เย็นเปนสุข ถึงมาทว?าท?านจะไดL
ความลำบาก ก็อุปมาเหมือนหนึ่งลุยเพลิงอันลุก แลขLามพระมหาสมุทรอันกวLางใหญ? ก็จะลือชาปรากฎชื่อเสียง
ท?านไปภายหนLา ว?าเปนชาติทหารมีใจสัตยIซื่อกตัญpูต?อแผ?นดิน ซึ่งท?านจะมานะลงไปรบพุ?งกับโจโฉ ถLาชีวิต
ทา? นตายเสยี คร้งั นี้กจ็ ะไมม? ีชอื่ ปรากฎไป ขาL พเจLาเหน็ โทษมสี ามประการฉนี้ ขาL พเจLาจงึ ว?า

กวนอูไดLฟyงดังนั้น ก็นิ่งตรึกตรองอยู?เปนชLานาน ครั้นเห็นชอบดLวยจึงว?า ท?านว?าดังนี้ก็ควรแลLว แลโทษ
ซึ่งมีสามประการนั้น จะใหLเราทำประการใด เตียวเลี้ยวจึงว?า มหาอุปราชใหLทหารลLอมท?านไวLเปนอันมาก ถLา
ท?านมิสมัคเขLาดLวย เห็นชีวิตท?านจะถึงแก?ความตายหาประโยชนIมิไดL ขอใหLท?านอยู?กับมหาอุปราชก?อนเถิด จะ
ไดมL ปี ระโยชนสI ามประการ

ประการหนึ่ง ซึ่งท?านสาบาลไวLกับเล?าปqrเตียวหุยว?า จะช?วยกันทำนุบำรุงแผ?นดิน ความสัตยIขLอนี้จะไดL
คงอยู?

1105

ประการหนึ่ง ท?านจะไดLอยูป? ฏบิ ตั ริ กั ษาพส่ี ะใภLท้งั สองมิใหLเปนอนั ตรายสง่ิ ใดไดL เปนสองประการ
อีกประการหนึ่งนั้น ตัวท?านก็ฝqมือกลLาหาญมีสติปyญญา จะไดLคิดการทำนุบำรุงพระเจLาเหี้ยนเตLใหLครองราช
สมบตั ิสืบไป ขาL พเจาL เห็นมปี ระโยชนIสามประการฉนี้ จึงเตือนสติท?านใหLดำรหิ Iดูจงควร

กวนอูจึงตอบว?า ซึ่งท?านว?ามีประโยชนIแก?เราสามประการนั้นก็จริงอยู? แต?เราจะขอสัญญาไวLสาม
ประการบLาง ถLามหาอุปราชยอม เราจึงจะถอดเกราะออกเสีย แลLวจะลงไปหามหาอุปราช แมLความประการใด
ขาดแต?ขLอหนึ่ง เราก็จะสูLตายเสีย ถึงมาทว?าคนทั้งปวงจะคระหานินทาเราก็ตามเถิด เตียวเลี้ยวจึงว?า มหา
อุปราชนั้นน้ำใจกวLางขวางอารีนัก มักสมาคมดLวยผูLมีสติปyญญา ถLาท?านจะว?าประการใดมหาอุปราชก็คงจะยอม
ซงึ่ ทา? นจะขอสญั ญาสามประการน้นั คือขอL ใดบLาง

กวนอูจึงว?า เดิมเราไดLสาบาลกันไวLกับเล?าปqrเตียวหุยว?า จะช?วยกันทำนุบำรุงพระเจLาเหี้ยนเตL แลอาณา
ประชาราษฎรใหLอยู?เย็นเปนสุข ซึ่งเราจะสมัคเขLาดLวยนั้น เราจะขอเปนขLาพระเจLาเหี้ยนเตLประการหนึ่ง เราจะ
ขอปฏิบัติพี่สะใภLเราทั้งสอง แลอย?าใหLผูLใดเขLาออกกล้ำกรายเขLาถึงประตูที่อยู?ไดL จะขอเอาเบี้ยหวัดของเล?าปqrซ่ึง
เคยไดLรับพระราชทานนั้น มาใหLแก?พี่สะใภLเราทั้งสองประการหนึ่ง อีกประการหนึ่ง ถLาเรารูLว?าเล?าปqrอยู?แห?งใด
ตำบลใด ถึงมาทว?าเรามิไดLลามหาอุปราช เราก็จะไปหาเล?าปqr แมLมหาอุปราชจะหLามเราก็ไม?ฟyง แลเนื้อความ
สามประการนี้ ท?านจงเอาไปบอกแก?มหาอุปราชเถิด ถLายอมตามคำเรา ๆ จะลงไปหา เตียวเลี้ยวก็ลากวนอูแลLว
ขึน้ มาL กลับมาแจงL เนือ้ ความแกโ? จโฉทุกประการ

โจโฉไดLฟyงดังนั้นก็หัวเราะ แลLวว?าแก?เตียวเลี้ยวว?า ซึ่งกวนอูไม?ยอมดLวยเรานั้น เราเปนถึงมหาอุปราช
กวนอูจะยอมเปนขLาพระเจLาเหี้ยนเตLก็เหมือนเปนบ?าวเรา ถLาเราบังคับบัญชาราชการประการใดกวนอูก็จะไม?ขัด
ไดL กับซึ่งกวนอูว?าจะปฏิบัติรักษาพี่สะใภLทั้งสอง มิใหLผูLใดแปลกปลอมเขLาไปถึงประตูที่อยู?นั้นเราก็จะยอม ทุก
วันนี้อย?าว?าแต?ภรรยาเล?าปqrเลย ถึงภรรยาผูLนLอยลงไปเราก็มิไดLใหLทำหยาบชLา ซึ่งกวนอูจะขอเอาเบี้ยหวัดเล?าปrq
ใหLแก?พี่สะใภLนั้น เราจะใหLทวีขึ้นอีก แต?ขLอซึ่งกวนอูรูLว?าเล?าปqrอยู?แห?งใดมิไดLลาเราก?อนจะไปหากันนั้น โจโฉส่ัน
สสี ะไมย? อม แลLววา? เมอ่ื กวนอูเอาสญั ญาฉนี้ เราจะเอามาเลี้ยงไวLใหมL กี ำลงั จะไดLประโยชนIส่ิงใดเลา?

เตียวเลี้ยวจึงว?า มหาอุปราชไม?แจLงหรือ ในนิทานอิเยียงซึ่งมีมาแต?ก?อนว?า เดิมอิเยียงอยู?กับต•งหางซ่ึง
เปนเจLาเมือง ต•งหางเลี้ยงอิเยียงเปนทนายใชLสอย ครั้นอยู?มายังมีคิเป…กเจLาเมืองหนึ่งนั้น ยกกองทัพมารบฆ?าต•ง
หางตาย คิเป…กไดLอิเยียงไปไวL จึงตั้งอิเยียงเปนขุนนางที่ปรึกษา อิเยียงมีความสุขมาเปนชLานาน แลLวเซียงจูเจLา
เมืองหั้นก2กก็ยกทัพมารบฆ?าคิเป…กตาย อิเยียงนั้นมีใจเจ็บแคLนเปนอันมาก จึงไปยังเมืองหั้นก2กแลLวเขLาซ?อนตัว
อยู?ในที่ลับ จะลอบทำรLายเซียงจูใหLถึงแก?ความตาย เซียงจูจับไดLถึงสองครั้งมิไดLเอาโทษ ใหLปล?อยอิเยียงเสีย
ครั้นอยู?มาอิเยียงลอบเขLาไปซ?อนอยู?ถึงที่ขLางใน หมายจะฆ?าเซียงจูเสีย เซียงจูก็จับไดLอีกจึงถามอิเยียงว?า ตัวจะ
ทำอันตรายเรา ๆ จับไดLถึงสองครั้งแลLวก็มิไดLเอาโทษ เราใหLปล?อยตัวเสียตัวก็มิไดLหลาบจำ รื้อจะมาทำรLายเรา
อีกเราก็จับตัวไดL แลตัวผูกใจแคLนเรานั้นดLวยเหตุสิ่งใด อิเยียงจึงบอกว?า เดิมขLาพเจLาอยู?กับต•งหาง ๆ เลี้ยง

1116

ขLาพเจLาเปนทนายใชLสอย ครั้นคิเป…กยกไปฆ?าต•งหางเสีย เอาตัวขLาพเจLาไปตั้งใหLเปนขุนนางที่ปรึกษา ไดLความสุข
เปนอันมาก ครั้นนี้ท?านยกไปฆ?าคิเป…ก ซึ่งเปนนายมีคุณแก?ขLาพเจLาเสีย ขLาพเจLามีใจเจ็บแคLนอยู? คิดอ?านมาหวัง
จะทำอันตรายท?าน หวังจะแทนคุณคิเป…ก ซึ่งท?านจับขLาพเจLาไดLถึงสองครั้งแลLวปล?อยเสียนั้น ขLาพเจLายังไม?หาย
แคLน จึงลอบเขLามาจะทำรLายท?านอีกท?านก็จับไดL แลโทษขLาพเจLานี้ก็ถึงตายตามท?านจะโปรดเถิด เซียงจูจึงว?า
เราจะปล?อยเสียตัวจะคิดทำรLายเราอีกหรือไม? อิเยยี งจึงว?า ท?านปล?อยขLาพเจLาเสียขLาพเจLาก็ยังจะคิดรLายแก?ท?าน
กว?าจะสำเร็จ ขLาพเจLาจึงจะหายแคLน ถLาท?านเอ็นดูขLาพเจLา ขLาพเจLาจะขอเสื้อซึ่งท?านใส? แมLท?านโปรดใหL
ขLาพเจLาจะไดLสิ้นความพยาบาทท?าน เซียงจูไดLฟyงดังนั้นก็คิดว?า อิเยียงนี้มีน้ำใจกตัญpู จะใคร?ไดLอิเยียงไวLจึงถอด
เสื้อใหLอิเยียง ๆ ก็คำนับรับเอาเสื้อมา จึงถอดกระบี่ออกฟyนเสื้อเสียสามที แลLวว?าแก?เซียงจูว?า ขLาพเจLาไดLแทน
คุณคิเป…กแลLว อิเยยี งกเ็ อากระบเี่ ชือดคอตาย

อันน้ำใจกวนอูนั้น ถLาผูLใดมีคุณแลLวเห็นจะเปนเหมือนอิเยียง อันเล?าปqrกับกวนอูนั้นมิไดLเปนพ่ีนLองกัน
ซึ่งมีความรักกันนั้น เพราะไดLสาบาลต?อกัน เล?าปqrเปนแต?ผูLนLอย เลี้ยงกวนอูไม?ถึงขนาด กวนอูยังมีน้ำใจกตัญpู
ต?อเล?าปqr จึงคิดจะติดตามมิไดLทิ้งเสีย อันมหาอุปราชมีวาสนากว?าเล?าปqrเปนอันมาก ถLาท?านไดLกวนอูมาไวLทำนุ
บำรงุ ใหถL งึ ขนาด เหน็ กวนอูจะมีกตัญpูต?อทา? นยง่ิ นัก

โจโฉจึงว?าแก?เตียวเลี้ยวว?า ท?านว?ากล?าวทั้งนี้ก็ชอบนัก จงเร?งขึ้นไปบอกแก?กวนอูว?า ซึ่งสัญญาสาม
ประการนั้นเรายอมแลLว ท?านจงเร?งพากวนอูลงมาเถิด เตียวเลี้ยวจึงลาโจโฉขึ้นไปบอกแก?กวนอู ๆ จึงว?า ถLามหา
อุปราชยอมดังนั้นแลLว ท?านจงลงไปบอกใหLกองทัพซึ่งลLอมเราไวLนั้นเลิกไปเสีย เราจะเขLาไปแจLงเนื้อความแก?
พี่สะใภLทั้งสองคนก?อน ถLาไม?เปนอันตรายแลLว จึงจะไปหามหาอุปราช เตียวเลี้ยวก็ลงไปบอกแก?โจโฉตามคำ
กวนอูว?า โจโฉไดLฟyงดังนั้นก็ใหLมLาใชLไปสั่งทหารซึ่งลLอมกวนอูไวLนั้นใหLเลิกทัพถอย มา ซุนฮกจึงว?าแก?โจโฉว?า ซึ่ง
กวนอูยอมแก?ท?านครั้งนี้เกลือกเปนกลอุบาย โจโฉจึงตอบว?า กวนอูเปนคนมีความสัตยI เห็นจะไม?คิดอ?านฬ?อลวง
เรา

ฝvายกวนอูครั้นเห็นทหารโจโฉถอยไป ก็พาทหารเขLาไปในเมืองแหLฝ‚อ เห็นราษฎรทั้งปวงปรกติอยู? จึง
เขLาไปคำนับพี่สะใภLทั้งสองแลLวว?า ขLาพเจLาเสียทีทำใหLพี่ตกใจไดLความเดือดรLอนนั้นโทษขLาพเจLาผิดนัก พี่สะใภL
ทั้งสองจึงถามว?า เจLายังแจLงว?าเล?าปqrนั้นพลัดไปอยู?แห?งใด กวนอูจึงบอกว?ายังไม?แจLง พี่สะใภLจึงว?า โจโฉก็ไดLเมือง
แหLฝ‚อแลLว เจLาจะคิดอ?านประการใด กวนอูจึงบอกเนื้อความใหLฟyงทุกประการ แลLวว?าบัดนี้ขLาพเจLาเขLามา
ปรึกษาดLวย พี่ทั้งสองจะเห็นประการใด นางกำฮูหยินจึงว?าเวลาคืนนี้โจโฉเขLาในเมืองไดL พี่นี้เกรงอยู?ว?าจะเปน
อันตรายต?างๆ เปนเดชะบุญของเรา โจโฉกำชับทหารมิใหLแปลกปลอมเขLามาถึงประตูไดL ครั้งนี้เจLากับพี่ก็อยู?ใน
เงื้อมมือโจโฉ แลเจLาจะยอมเขLาอยู?ดLวยเขานั้น ดLวยความจำเปนก็ตามเถิด แต?พี่เกรงอยู?ขLอหนึ่งว?า ถLารูLว?าเล?าปrq
อยแู? หง? ใดเราก็จะพากันไปหา เกลือกโจโฉจะมิใหLไป

1172

กวนอูจึงตอบว?า ขLอนี้พี่ทั้งสองอย?าวิตกเลย แมLว?ารูLว?าเล?าปqrอยู?แห?งใดเราจะพากันไปหา ถึงมาทว?าโจโฉ
จะขัดขวางไวL ขLาพจLาจะคิดอ?านแกLไขไปใหLจงไดL แลLวกวนอูก็ลาพี่สะใภLทั้งสอง พาทหารประมาณสามสิบคน
ออกไปถึงหนLาค?ายโดยโฉ ๆ เห็นกวนอูมาก็มีความยินดี จึงออกไปรับกวนอูเขLามา กวนอูจึงคำนับโจโฉแลLวว?า
ตวั ขLาพเจLาเปนเชลยท?านมไิ ดLฆ?าเสีย แลวL บอกไปรับขLาพเจLาถงึ นอกค?ายน้นั คณุ หาทีส่ ดุ มไิ ดL

โจโฉไดLฟyงดังนั้นจึงว?าแก?กวนอูว?า เราก็แจLงอยู?ว?าท?านมีความสัตยIแลกตัญpู บัดนี้เรากับท?านไดLพบกัน
เราก็มีความยินดี กวนอูจึงตอบว?าเตียวเลี้ยวไปบอกขLาพเจLาว?า มหาอุปราชรับปฏิญญาณทั้งสามประการแลLว
ขLาพเจLาก็มีความยินดี เห็นว?าถึงนานไปเมื่อหนLามหาอุปราชก็จะไม?คืนคำ โจโฉจึงว?า ซึ่งปฏิญญาณของท?านน้ัน
เราไดLออกปากรับแลLว ถึงจะเปนประการใดเราก็มิใหLเสียวาจา กวนอูไดLฟyงดังนั้นก็มีความยินดีจึงว?า แมLขLาพเจLา
รูLว?าเล?าปqrอยู?ที่ใด ถึงมาทว?าเปนทางกันดารจะตLองขLามพระมหาสมุทรแลลุยเพลิงก็ดี ขLาพเจLาจะไปหาเล?าปqrใหLจง
ไดL แมLขLาพเจLายังมิทันลามหาอุปราชก็ดี ขอท?านใหLอภัยแก?ขLาพเจLา อย?าเคืองดLวยเนื้อความขLอนี้เลย โจโฉจึงว?า
ซึ่งท?านรูLข?าวเล?าปqrแลLวจะไปหาก็ตามเถิด แต?ใหLท?านตรึกตรองดูใหLเห็นควรก?อน แลLวโจโฉก็ใหLกวนอูกินโต2ะ แลLว
วา? พร?งุ นีเ้ ชLาเราจะยกกลบั ไปเมืองฮูโต•

กวนอูเขLาไปบอกพี่สะใภLแลLว ก็จัดแจงสิ่งของทั้งปวงแลLวออกมา ครั้นเวลาเชLาโจโฉก็ยกทหารไป กวนอู
จึงใหLพี่สะใภLทั้งสองขึ้นขี่รถตามกองทัพโจโฉไป เวลาค่ำถึงที่ประทับตำบลใด โจโฉจึงใหLกวนอูกับภรรยาเล?าปqrท้ัง
สองคนนั้นอยู?เรือนเดียวกัน หวังจะใหLกวนอูคิดทำรLายพี่สะใภL น้ำใจจะไดLแตกออกจากเล?าปqr จะไดLเปนสิทธิ์แก?
ตัว ฝvายกวนอูใหLพี่สะใภLทั้งสองนอนหLองขLางใน ตัวนั้นก็นั่งจุดเทียนดูหนังสือ รักษาพี่สะใภLอยู?นอกประตูยังรุ?ง
มิไดLประมาทสักเวลาหนึ่ง จนถึงเมืองฮูโต• โจโฉรูLดังนั้นก็เกรงใจกวนอูว?ามีความสัตยIแลกตัญpูต?อเล?าปqr โจโฉจึง
ใหLกวนอูกับภรรยาเล?าปqrไปอยู? ณ ตึกสองหลังมีชานกลาง กวนอูจึงใหLพี่สะใภLทั้งสองคนนั้นอยู?ตึกหนึ่ง แลLวใหL
ทหารทแ่ี กช? ราอย?รู ักษาประมาณสิบคน ตวั น้นั อยตู? กึ หนึ่งระวังรักษาพี่สะใภLทัง้ สอง

ครั้นอยู?มาวันหนึ่ง โจโฉจึงพากวนอูเขLาไปเฝ}าพระเจLาเหี้ยนเตLแลLวทูลว?า กวนอูคนนี้มีฝqมือพอจะเปนท
หารไดL พระเจLาเหี้ยนเตLก็มีความยินดีจึงตั้งกวนอูเปนนายทหาร โจโฉกับกวนอูก็ลากลับมาบLาน โจโฉจึงใหLเชิญ
กวนอูกินโตะ2 จดั แจงใหLกวนอูน่ังท่สี ูงกวา? ขนุ นางทั้งปวง แลวL ใหเL คร่ืองเงนิ เคร่ืองทองแลแพรอย?างดแี ก?กวนอเู ปน
อันมาก กวนอูรับเอาสิ่งของนั้นแลLวก็ลาโจโฉกลับมาที่อยู? จึงบอกเนื้อความทั้งปวงแก?พี่สะใภLแลLวเอาสิ่งของนั้น
ใหL

ฝvายโจโฉทำนุบำรุงกวนอูมิไดLอนาทร สามวันแต?งโต2ะไปใหLครั้งหนึ่ง หLาวันครั้งหนึ่ง แลLวจัดหญิงสาวที่
รูปงามสิบคนใหLไปอยู?ปฏิบัติกวนอู หวังจะผูกน้ำใจไวLใหLกวนอูหลง กวนอูใหLหญิงสิบคนไปอยู?ที่พี่สะใภLใชLสอย
ครั้นถึงสามวันกวนอูจึงไปเยือนพี่สะใภLครั้งหนึ่ง นั่งอยู?แต?นอกประตูแลLวถามว?า พี่อยู?ปรกติอยู?หรือ ๆ ปvวยไขL
ประการใดบLาง พี่สะใภLจึงตอบว?า ปรกติอยู?มิไดLปvวยไขLประการใด เจLารูLข?าวเล?าปqrบLางหรือไม? กวนอูว?าไม?แจLง

1183

แลLวคำนับพี่สะใภLกลับมา โจโฉรูLกิตติศัพทIว?า กวนอูปฏิบัติพี่สะใภLโดยสุจริตดังนั้น ก็สรรเสริญกวนอูว?ามีความ
สัตยIหาผLูเสมอมิไดL

ครั้นอยู?มาวันหนึ่ง โจโฉใหLเชิญกวนอูมากินโต2ะ เห็นกวนอูห?มเสื้อขาด โจโฉจึงเอาเสื้ออย?างดีใหLกวนอู
ๆ รับเอาเสื้อแลLว จึงเอาเสื้อใหม?นั้นใส?ชั้นใน เอาเสื้อเก?านั้นใส?ชั้นนอก โจโฉเห็นดังนั้นก็หัวเราะแลLวถามว?า เอา
เสือ้ ใหม?ใสช? นั้ ในน้นั กลวั จะเกา? ไปหรอื กวนอจู งึ วา? เสอ้ื เกา? นขี้ องเล?าปใqr หL บัดนี้เลา? ปจqr ะไปอย?ทู ่ใี ดมิไดแL จงL ขาL พเจาL
จึงเอาเสื้อผืนนี้ใส?ชั้นนอก หวังจะดูต?างหนLาเล?าปqr ครั้นจะเอาเสื้อใหม?นั้นใส?ชั้นนอก คนทั้งปวงจะคระหานินทา
ว?าไดLใหม?แลLวลืมเก?า โจโฉไดLยินดังนั้นก็สรรเสริญกวนอูว?ามีกตัญpูนัก แต?คิดเสียใจอยู? กวนอูก็ลาโจโฉกลับมาที่
อยู?

ครั้นอยู?มาวันหนึ่ง หญิงคนใชLมาบอกแก?กวนอูว?า บัดนี้พี่สะใภLทั้งสองรLองไหLรักกันอยู? ดLวยเหตุสิ่งใด
มิไดLแจLง กวนอูไดLฟงy ดงั นน้ั ก็ตกใจจงึ เขาL ไปถงึ ริมประตูแลLวถามว?า พท่ี ั้งสองรLองไหLดวL ยเหตสุ ิ่งใด นางกำฮูหยนิ จงึ
ตอบว?า คืนนี้พี่ฝyนเห็นเล?าปqrตกหลุมลง ครั้นตื่นขึ้นมาก็ตกใจจึงแกLฝyนแก?นางบิฮูหยิน เห็นพรLอมกันว?าเล?าปqrตาย
แลLวพี่จึงรLองไหLรัก กวนอูไดLฟyงดังนั้น พิเคราะหIดูเห็นฝyนผิดประหลาท สำคัญว?าเล?าปqrเปนอันตรายก็รLองไหLดLวย
แลLวกวนอูจึงคิดกลอุบาย ว?าแก?พี่สะใภLทั้งสองหวังจะใหLคลายความทุกขI จึงว?าฝyนนั้นจะสำคัญเอาเปนแน?มิไดL
ดLวยพี่ทั้งสองมีน้ำใจคิดถึงเล?าปqrอยู? จึงเผอิญใหLฝyนทั้งนี้ ใช?เล?าปqrจะเปนอันตรายอย?างนั้นหามิไดL พี่ทั้งสองอย?าเส
รLาโศกเลย พอคนใชLโจโฉมาบอกกวนอูว?า มหาอุปราชใหLเชิญไป กวนอูก็ลาพี่สะใภLไปหาโจโฉ ๆ เห็นหนLากวนอู
นั้นเสรLาหมองจึงถามว?า วันนี้เราเห็นท?านไม?สบาย มีทุกขIสิ่งใดหรือ กวนอูบอกว?า พี่สะใภLขLาพเจLาทั้งสองคิดถึง
เล?าปqr ดLวยมิรูLว?าเปนหรือตายแลLวชวนกันรLองไหL ขLาพเจLาก็กลั้นน้ำตามิไดL โจโฉไดLฟyงดังนั้นก็ปลอบโยนกวนอู
แลLวก็ชวนกินโต2ะ หวังจะใหLคลายความทุกขI กวนอูเสพยIสุราเมา มิไดLเกรงใจโจโฉ เอามือจับหนวดของตัวเขLา
แลLวจึงว?า เกิดมาเปนชายไม?ไดLทำนุบำรุงแผ?นดิน ทั้งเล?าปqrผูLพี่นั้นก็มีคุณมา ถLาเราจะเอาใจออกหากบัดนี้ ก็หา
ผูLใดจะนับถือว?าเปนชายไม? โจโฉไดLฟyงดังนั้นก็คิดว?า กวนอูยังมีใจสัตยIซื่อต?อเล?าปqrอยู? โจโฉทำเปนไม?ไดLยินจึง
แกลLงถามกวนอูว?า หนวดของท?านประมาณสักกี่เสLน กวนอูจึงตอบว?าหนวดของขLาพเจLาประมาณหลายรLอยเสLน
ครั้นถึงเทศกาลหนาวก็หล?นไปบLาง ขLาพเจLาจึงทำถุงใส?ไวL โจโฉไดLฟyงดังนั้นจึงเอาแพรขาวอย?างดี ทำถุงใหLกวนอู
สำหรับใสห? นวด กวนอรู บั เอาถงุ นั้นแลวL จงึ ลากลบั มาท่อี ยู?

ครั้นเวลาเชLากวนอูเขLาไปเฝ}า พระเจLาเหี้ยนเตLทอดพระเนตรเห็นกวนอูใส?ถุงหนวดดังนั้นจึงตรัสถามว?า
ถุงใส?ส่ิงใดแขวนอยูท? ่ีคอนัน้ กวนอจู ึงทลู ว?า ถงุ นมี้ หาอุปราชใหขL าL พเจLาสำหรับใสห? นวดไวL แลLวกวนอูก็ถอดถวาย
ใหLทอดพระเนตร พระเจLาเหี้ยนเตLเห็นหนวดกวนอูยาวถึงอกเสLนเลอียดงามเสมอกัน แลLวตรัสสรรเสริญว?า กวน
อูนี้หนวดงาม จึงพระทานชื่อว?า บีเยียงก•ง แปลภาษาไทยว?าเจLาหนวดงาม แลLวก็เสด็จขึ้น โจโฉกับขุนนางท้ัง
ปวงแลกวนอูก็ออกจากที่เฝ}า มาถึงประตูวังกวนอูก็ขึ้นมLาตามโจโฉไป ครั้นถึงหนLาบLานกวนอูก็ลาโจโฉจะมาท่ี
อยู?

1194

โจโฉเห็นมLากวนอูผอม จึงถามว?าเหตุใดมLาจึงผอมไม?สมตัวท?าน กวนอูจึงตอบว?า มLาตัวนี้มีกำลังนLอย
ทานกำลังขLาพเจLามิไดLจึงผอม โจโฉไดLฟyงดังนั้นจึงใหLทหารไปเอามLาเซ็กเธาวIมา แลLวถามกวนอูว?า มLาตัวนี้เปนข
องผูLใดท?านรูLจักหรือไม? กวนอูจึงว?ามLาตัวนี้ของลิโป}ขLาพเจLารูLจักอยู? โจโฉก็ใหLจัดแจงเครื่องมLาพรLอมแลLวก็ใหLกวน
อู ๆ มีความยนิ ดี ลงจากมาL คุกเข?าลงคำนับแลวL วา? ซ่ึงมหาอุปราชใหมL าL ตัวน้แี กข? าL พเจาL นัน้ คณุ หาท่สี ุดมิไดL

โจโฉไดLฟyงดังนั้นก็คิดกริ่งใจจึงถามว?า เราใหLเงินทองสิ่งของแก?ท?านมาเปนอันมากก็ไม?ยินดี ท?านไม?ว?า
ชอบใจแลมีความยินดีเหมือนเราใหLมLาตัวน้ี เหตุไฉนท?านจึงรักมLาอันเปนสัตวIเดียรัจฉานมากกว?าทรัพยIสิ่งสินอีก
เล?า กวนอูจึงตอบว?า ขLาพเจLาแจLงว?ามLาเซ็กเธาวIตัวนี้มีกำลังมาก เดิรทางไดLวันละหมื่นเสLน แมLขLาพเจLารูLข?าวว?า
เล?าปqrอยู?ที่ใด ถึงมาทว?าไกลก็จะไปหาไดLโดยเร็ว เหตุฉนี้ขLาพเจLาจึงมีความยินดี ขอบคุณมหาอุปราชมากกว?าใหL
ส่งิ ของทงั้ ปวง

โจโฉไดLฟyงดังนั้นยิ่งมีความนLอยใจ แลLวคิดว?าเราเสียทีที่ทำนุบำรุงกวนอูดLวยยศศักดิ์ศฤงคารบริวาร
กวนอูก็คิดรักเล?าปqrอยู?มิไดLขาด กวนอูก็ลาโจโฉไปที่อยู? โจโฉจึงถามเตียวเลี้ยวว?า เราเลี้ยงกวนอูก็ถึงขนาดฉนี้
แลLว กวนอูยังมีน้ำใจผูกพันรักเล?าปqrอยู? เราจะคิดอ?านประการใดกวนอูจึงจะเอาใจออกหากเล?าปqr เตียวเลี้ยงจึง
ว?า ขอใหLงดอยู?สักเวลาหนึ่งก?อน ขLาพเจLาจะไปว?ากล?าวลองความคิดกวนอูดูว?า จะมีใจสัตยIซื่อต?อเล?าปqrเที่ยงแทL
หรอื ๆ จะคิดอ?านยกั ยLายประการใดบาL ง

ครั้นเวลารุ?งเชLาเตียวเลี้ยงจึงไปหากวนอู ถLอยทีถLอยคำนับกัน เตียวเลี้ยวจึงว?าแก?กวนอูว?า ตั้งแต?มหา
อุปราชไดLท?านมาไวLก็มีความยินดี ทำนุบำรุงท?านเปนอันมาก เพราะมีความเมตตาท?าน กวนอูจึงว?าทุกวันนี้มหา
อุปราชชุบเลี้ยงเราจึงไดLมีความสุข คุณนั้นก็มีเปนอันมาก แต?จะไดLวายคิดถึงเล?าปqrนั้นหามิไดL เตียวเลี้ยวจึงตอบ
ว?า ธรรมดาเกิดมาเปนชายใหLรูLจักที่หนักที่เบา ถLาผูLใดมิไดLรูLจักที่หนักที่เบา คนทั้งปวงก็จะล?วงติเตียนว?าผูLนั้นหา
มีสติปyญญาไม? อันมหาอุปราชนี้มีน้ำใจเมตตาท?าน ทำนุบำรุงท?านยิ่งกว?าเล?าปqrอีก เหตุใดท?านจึงมีใจคิดถึงเล?าปqr
อย?ู

กวนอูจึงว?า ซึ่งมหาอุปราชมีคุณแก?เราก็จริงอยู? แต?จะเปรียบเล?าปqrนั้นยังมิไดL ดLวยเล?าปqrนั้นมีคุณแก?เรา
ก?อน ประการหนึ่งก็ไดLสาบาลไวLต?อกันว?าเปนพี่นLอง เราจึงไดLตั้งใจรักษาสัตยIอยู? ทุกวันนี้เราก็คิดถึงคุณมหา
อุปราชอยู?มิไดLขาด ถึงมาทว?าเราจะไปจากก็จะขอแทนคุณเสียก?อนใหLมีชื่อปรากฎไวLเราจึงจะไป เตียวเลี้ยวไดL
ฟyงดังนั้นจึงถามกวนอูว?า ถLาเล?าปqrถึงแก?ความตายแลLว ท?านจะอยู?กับมหาอุปราชหรือ ๆ จะคิดประการใด กวนอู
จึงตอบว?า ตัวเราเกิดมาเปนชายรักษาสัตยIมิใหLเสียวาจา ถึงมาทว?าเล?าปqrจะถึงแก?ความตาย เราก็จะตายไปตาม
ความที่ไดLสาบาลไวL เตียวเลี้ยวเห็นกวนอูนั้นมีใจสัตยIซื่อต?อเล?าปqrอยู?เปนมั่นคง ก็ลากลับมา จึงเอาเนื้อความท้ัง
ปวงบอกแก?โจโฉทุกประการ โจโฉไดLฟyงดังนั้นก็ทอดใจใหญ?มีความวิตก ซึ่งจะเอากวนอูไวLใหLขาดจากเล?าปqrก็ไม?
สมคิด แลLวสรรเสริญกวนอูว?า มีความสัตยIซื่อมั่นคงนัก ซุนฮกจึงว?าแก?โจโฉว?า อันความคิดกวนอูนั้นจะแทนคุณ

2105

มหาอุปราชเสียก?อนแลLวจึงจะไปจาก ถLามีศึกมาก็อย?าใหLกวนอูออกอาสา แมLกวนอูยังไม?มีความชอบก็จะอยู?
ดLวยมหาอปุ ราช โจโฉไดฟL yงดงั น้นั ก็เห็นชอบดLวย

1261

7. เน้อื เรอื่ งยFอ

ในสมัยพระเจLาเหี้ยนเตL โจโฉตั้งตัวเป>นมหาอุปราชสำเร็จราชการแผ?นดิน และคิดกำจัดเล?าปqrซ่ึง
ขณะนั้นครองเมืองชีจิ๋วอยู? โจโฉตีเมืองเสียวพ?ายและเมืองชีจิ๋วไดL เล?าปqrจึงหนีไปพึ่งอLวนเสี้ยว โจโฉจึงคิดจะไปตี
เมอื งแหฝL อ‚ ท่ีกวนอู รักษาครอบครัวของเลา? ปrอq ยใ?ู นเมืองนี้

โจโฉไดLใหL เทียหยก ลวง กวนอู ออกมาจากเมืองแหLฝ‚อ และลLอมจับตัวกวนอูไวL เทียหยก ไดLใชLอุบายปล?อย
ทหารของ เล?าปqr ที่ โจโฉ จับเป>นเชลย เขLาไปเป>นไสLศึกในเมืองแหLฝ‚อ จน กวนอู เชื่อใจ แลLวใหL แฮหัวตุLนคุม
ทหารไปทLารบกับ กวนอู และสกัดทางไม?ใหLกวนอูกลับเขLาไปในเมืองไดL กวนอู จึงคุมทหารหนีไปหยุดพักอยู?บน
เขา

ทหารไสLศึก เปƒดประตูเมืองรับโจโฉเขLาเมือง โจโฉใหLจุดไฟเผาเมือง สำหรับครอบครัวเล?าปqrนั้นใหLทหาร
รักษาไวLดังเดิม กวนอูตกอยู?ในวงลLอมของโจโฉ โจโฉตLองการ กวนอูไวLช?วงใชL เตียวเลี้ยว นายทหารของโจโฉจึง
อาสาเกลย้ี กลอ? มกวนอใู หLเขLารับราชการกบั โจโฉ

เตียวเลี้ยว เดิมเป>นทหารเอกของลิโป} ติดตามลิโป}มาตั้งแต?อยู?เมือง ตันลิว จนลิโป}ไดLครองเมืองชีจิ๋ว แลLว
ถูกโจโฉตีแตก ขณะที่ลิโป}ถูกลากตัวไปประหาร ลิโป}โกรธเล?าปqr ที่ไม?ช?วยเหลือจึงรLองด?าไปตลอดทาง เตียวเลี้ยว
ซึ่งถูกคุมตัวมัดไวL เดินสวนกับลิโป} ก็ใหLสติ เตือนลิโป}ว?า เกิดเป>นชายชาติทหารจะกลัวความตายทำไม กวนอูซึ่ง
อยู?ในที่นั้นดLวยไดLฟyง ก็เกิดความชื่นชมในความกลLาหาญของเตียวเลี้ยว จึงขอใหLโจโฉไวLชีวิตแก?เตียวเลี้ยว โจโฉ
ก็ยกโทษใหแL ละรับไวเL ป>นทหารของตนตัง้ แต?น้ัน

เตียวเลี้ยว รับราชการในสังกัดโจโฉ จนกระทั่งเล?าปqrเป>นศัตรูกับโจโฉตั้งตัวเป>นใหญ?อยู?ที่เมืองชีจิ๋วแทนลิโป}
โจโฉจึงยกทัพมาปราบปราม เล?าปqrนั้นหนีไปอยู?กับอLวนเสี้ยว ส?วนเตียวหุยหนีไปอยู?บนเขาบองเอี๋ยงสัน แต?กวน
อูถูกลLอมอยู?ใกลL เมืองแหLฝ‚อ เตียวเลี้ยว นายทหารของโจโฉจึงอาสาเกลี้ยกล?อมกวนอูใหLเขLารับราชการกับโจโฉ
โดยกล?าวกับกวนอวู า? หากทา? นแหกด?านคิดสLูตายกับกองทพั โจโฉ ท?านจะมคี วามผดิ 3 ประการ คือ
เล?าปqr กวนอู และ เตียวหุย ไดLสาบานเป>นพี่นLองกันที่สวนดอกทLอ ว?าแมLไม?ไดLเกิดวันเดือนปqเดียวกัน ก็ขอ ตาย
วนั เดอื นปqเดียวกนั หากกวนอู ถึงแก?ความตาย กจ็ ะถอื เป>นความผดิ ขอL ท่ี 1
เล?าปqr ซึ่งเป>นเชื้อพระวงศIคิดกอบกูLบLานเมือง บัดนี้เล?าปqrยังไม?สำเร็จการใหญ? หากกวนอูตLองตายลงเสียก?อน ก็
จะถอื เป>นความผิดขอL ท่ี 2 เพราะมิไดLอยชู? ว? ยงานเลา? ปใqr หสL ำเร็จการใหญ?
เล?าปqrฝากครอบครัวของตนแก?กวนอู หากกวนอูตาย ก็จะถือเป>นความผิดขLอที่ 3 เพราะหากกวนอูตาย ก็ย?อม
ไมม? ใี ครดูแลครอบครัวของเล?าปqr

1227

ในท่สี ดุ กวนอตู ดั สินใจยอม แต?ขอคำมัน่ สัญญา 3 ประการ ใหLเตียวเลยี้ ว นำไปบอกกบั โจโฉ วา?
กวนอูขอเป>นขLาพระเจาL เหยี้ นเตตL ามที่เคยสาบานไวกL บั เลา? ปqแr ละเตียวหยุ
ขอปฎิบัติต?อพี่สะใภLของตน(นางกำฮูหยินและบิฮูหยิน) โดยใชLเงินเบี้ยหวัดของเล?าปqrที่เคยไดLพระราชทานมาใหL
พี่สะใภLท้ังสอง และหาL มผLใู ดมากลำ้ กรายเขาL ถึงประตู
ถLากวนอรู Lวู า? เลา? ปrอq ย?ูท่ีใด ตนกจ็ ะไปหา แมจL ะไมไ? ดLรำ่ ลาโจโฉก?อนก็ตาม

นอกจากนี้เตียวเลี้ยว ยังไดLยกตัวอย?าง นิทานเรื่อง อิเยียง ผูLมีความซื่อตัตยIกตัญpู ในอดีต มาโนLมนLาว
ใจโจโฉ ใหรL ับกวนอูมาเขLาทำราชการอีกดวL ย

โจโฉตกลงใหLคำมั่นสัญญากับกวนอู ตั้งแต?นั้น กวนอู จึงตLองอยู?รับราชการในสังกัดของโจโฉ โจโฉพยายาม
ที่จะซื้อใจกวนอู อยู?ทุกวันมิไดLขาด สามวันแต?งโต2ะเลี้ยงทีหนึ่ง อีกทั้งพากวนอูไปเฝ}าพระเจLาเหี้ยนเตL กวนอู
ไดรL ับพระราชทานนามว?า 'บีเยยี งก•ง' แปลว?า เจLาหนวดงาม

วันหนึ่งโจโฉเห็นมLาของกวนอูผอมโซ จึงยก มLาเซ็กเธาวI ซึ่งเคยเป>นมLาฝqเทLาดีของลิโป} มLาเซ็กเธาวIมีกำลัง
มากวิ่งไดLวันละพันลี้ กวนอู ปลาบปลื้มใจยิ่งนัก ถึงกับหลุดปากออกมาว?า ดีจริงวันใดเมื่อเรารูLข?าวว?าท?านพี่เล?า
ปqrอยู?ที่ใด เราจะไดLไปหาเล?าปqrไดLเร็วขึ้น โจโฉจึงมีความวิตกยิ่งนัก ใจหนึ่งก็ชื่นชมกวนอูว?ามีความกตัญpูหาผLูใด
เสมอมิไดL แต?อีกใจหนึ่งรูLสึกนLอยใจที่พยายามเลี้ยงดูกวนอูดLวยทรัพยIสมบัติและยศศักดิ์เท?าใด ก็ไม?สามารถทำ
ใหกL วนอเู สื่อมความภกั ดตี อ? เลา? ปrqไดL

โจโฉจึงปรึกษากับเตียวเลี้ยวว?า เห็นจะเปล?าประโยชนIที่จะเลี้ยงดูกวนอูอีกต?อไป เตียวเลี้ยวจึงอาสาไปหย่ัง
ความคิดเห็นของกวนอูดูก?อน แลLวเตียวเลี้ยวก็ไดLคำตอบจากกวนอูว?า สำหรับโจโฉนั้น กวนอูสำนึกในบุญคุณ
อยู?เสมอ แต?เล?าปqrเป>นพี่ร?วมสาบาน มีคุณแก?กวนอูมาก?อน ถLาเล?าปqrตาย กวนอูก็จะตายตามไปดLวยดังที่สาบาน
ไวL แมLว?ากวนอูจะตLองจากโจโฉไป ก็จะไม?ลืมบุญคุณของโจโฉ และจะตLองตอบแทนบุญคุณของโจโฉอย?าง
แนน? อน

เตียวเลี้ยวนำความไปบอกโจโฉ โจโฉไดLแต?ถอนหายใจ วิตกกังวลที่ไม?สามารถซื้อใจกวนอูมาจากเล?าปqrไดL
ซุนฮกจึงแนะนำแก?โจโฉว?า เมื่อกวนอูบอกว?าจะแทนคุณก?อนจากไป เพราะฉะนั้น เวลามีศึกก็อย?าใหLกวนอูออก
รบ เพราะถาL ยังไมม? ีความชอบ กวนอู กจ็ ะยงั อยก?ู บั โจโฉเปน> ม่ันคง

โจโฉ เห็นดLวยกับซุนฮก ซ้ำยังแสรLงใชLอุบาย เพื่อใหLน้ำใจของกวนอูหักหาญแปรเปลี่ยนจากเล?าปqr ในคราว
ระหว?างเดินทัพทางไกล เมื่อหยุดทัพ ณ ตำบลใด ยามตกค่ำ โจโฉก็จัดใหLกวนอูกับ ฮูหยินของเล?าปqr พักอยู?ร?วม

1283

กระโจมเดียวกัน หมายว?าหากชายหญิงอยู?ใกลLชิดกัน ย?อมเสมือนน้ำมันใกลLเปลวไฟ ซึ่งพรLอมที่ปะทุลุกโชนดLวย
เร่ืองความรกั ความใคร? โจโฉจงึ เปƒดชอ? งใหกL วนอูคิดล?วงเกนิ ฮูหยนิ เล?าปqr ซง่ึ นำไปสกู? ารแตกหักกบั เลา? ปrq

แตก? ารณIผิดคาด ทุกคำ่ คนื กวนอู จะออกมายืนอยูห? นLากระโจมพักเพยี งลำพงั กมุ งาL วมงั กรเขยี วไวLอยา? ง
ม่นั คง ยนื เฝา} รกั ษาการณIภายนอกอย?างสงบนงิ่ ไม?ขยบั เขยอ้ี นตลอดคืน เปน> เชน? นที้ ุกคำ่ คนื

ฝvายเล?าปqrที่หลบหนีไปอยู?กับอLวนเสี้ยว ไดLยุใหLอLวนเสี้ยวออกรบกับโจโฉ อLวนเสี้ยวไดLสั่งใหL งันเหลียง
ทหารเอก เป>นทัพหนLา เดินทัพเขLาทางด?านแปะแบ2 ทหารโจโฉ มีความกริ่งเกรง ครั่นครLามในฝqมือ ของงันเหลี
ยง ไม?มีใครขันกลLาออกรบ กวนอูจึงขันอาสาออกสูLรบ โจโฉจำใจตLองใหLกวนอูออกสูLรบ กวนอูใชLงLาวฟyน งันเหลี
ยง คอขาดตายอLวนเสี้ยวจึงส?ง บุนทิว ผูLซึ่งมีฝqมือไม?ยิ่งหย?อนไปกว?า งันเหลียง ออกสูLรบ กวนอูก็ฆ?าบุนทิวตาย
เสยี อกี คน

กวนอูฆ?าแม?ทัพของอLวนเสี้ยว ตายถึงสองคน ซึ่งควรจะถือเป>นการตอบแทนบุญคุณของโจโฉไดLในระดับ
หนงึ่ อย?มู ากวนอไู ดLข?าวว?าเลา? ปrqไปอย?ดู LวยอวL นเสี้ยว จงึ ลาจากโจโฉ เพ่ือเดินทางไปหาเล?าปrq

กวนอูก็ลาโจโฉไปโดยใหLคำมั่นสัญญาว?า จะหาโอกาสตอบแทนบุญคุณของโจโฉใหLจงไดL โจโฉ นับถือใน
ความสัตยIซื่อของกวนอู และยึดมั่นในคำคำสัญญา 3 ขLอที่เคยใหLไวLกับกวนอู โจโฉขี่มLาตามไปส?งกวนอู พอตาม
กวนอูทัน โจโฉมอบเส้ือใหกL บั กวนอเู ป>นที่ระลึก

ตามมารยาท กวนอูตLอง ลงจากหลังมLาเพื่อรับเสื้อจากโจโฉ แต?กวนอู มิไดLลงจากหลังมLา ซ้ำยั้งใชLใชLงLาวรับ
เสื้อจากโจโฉ ซึ่งในสมัยนั้นถือเป>นดูหมิ่นไม?ใหLเกียรติกันอย?างรLายแรง การที่กวนอูไม?ยอมลงจากหลังมLา คง
เพราะคำนึงถึงความปลอดภัยของตัวเองก็เป>นไปไดL และถือเป>นความรอบคอบในเชิงทหาร ซึ่งโจโฉเองก็คง
เขLาใจเหตผุ ลในขLอนี้

1294

8. ขDอคิดและคณุ คFาจากเร่ือง

8.1ดาT นวรรณศลิ ปj

8.1.1 การใชLสำนวนเปรียบเทียบท่คี มคาย เพ่มิ อรรถรสในการอา? น และทำใหLเขLาใจความคิดและความรูสL ึก
ของตัวละครไดLอยา? งชัดเจน

8.1.2 บทสนทนาทมี่ วี าทศิลปm มากกว?าบทสนทนาโตตL อบกันท่วั ไป คือการสอดแทรกแง?คดิ หรือความคม
คาย เขLาไปในประโยคในบทสนทนาน้นั ดLวย

8.1.3 มีการแต?งแบบนิทานซLอนนทิ านเหน็ ไดจL ากการสอดแทรกนทิ านโบราณอย?าง ‘นทิ านอเิ ยียง’เพ่ือเปน>
ตัวอยา? งเรอ่ื งความซ่ือสตั ยIและกตญั pู ซึ่งนบั เปน> กลวิธกี ารแต?งท่ซี บั ซอL นมากขึ้น และทำใหLผอLู ?านไดL
เรียนรูLนทิ านโบราณของจีนอกี เรื่องหนงึ่ ไปดLวย

8.2 ดาT นอารมณ>

เรื่องสามก2ก ทำใหLผูLอ?านมีการคิดคาดเดาเหตุการณIที่จะเกิดขึ้นหลังจากที่ตัดละครในเรื่องติดสิ้นใจ
อะไรบLางอย?างลุLนตามผลลัพธIที่จะออกมา และหาเหตุผลของการตัดสิ้นใจของตัวละครในเรื่อง การใชLบท
สนทนาทเี่ ปน> วาทศิลปอm าจจะมกี ารสบั สนทำใหLการตีความท่อี าจไมเ? ปน> ไปตามทผี่ เูL ขียนตอL งการสื่อออกมา

8.3 ดาT นสังคมและวฒั นธรรม

8.3.1 สะทLอนค?านยิ มเรือ่ งความซื่อสัตยแI ละกตัญpู เหน็ ไดจL ากตวั ละครในเรือ่ งทย่ี กย?องการกระทำของอิ
เยียงทภ่ี ักดีจนยอมแกแL คนL พรอL มสละชีวิตเพ่ือคเิ ปก… รวมทงั้ การยกย?องกวนอูผภLู ักดตี ?อเล?าปqr

8.3.2 สะทLอนความเชื่อเรื่องโชคลาง และโหราศาสตรI เห็นไดLจากตอนที่โจโฉเชื่อและวางแผนตามคำ
ทำนายของโหรท่ีบอกวา? ธงหกั แสดงถงึ การปลนL เสบยี งในคา? ยของโจโฉ
8.3.3 สะทLอนกลยุทธIการทำสงครามที่มากกว?าการสูLรบ แมLสงครามจะมีภาพลักษณIของการเสียเลือดเนื้อ
และใชLกำลัง แต?ในเรื่องกลับมีการใชLกลยุทธIการวางแผน ไม?ว?าจะเป>นการแบ?งทหารเป>น 11 กองของโจโฉ
การใชLผูLที่มีคุณสมบัตินักการทูตอย?างเตียวเลี้ยวเพื่อเจรจาใหLกวนอูมาเป>นพวก มากกว?าจะใชLวิธีการสูLรบ
หรือการใชกL ลยุทธไI สศL ึกและทหารเพือ่ หลอกใหLกวนออู อกมารบ

2250

8.4 ดาT นคณุ ธรรม

สามก2ก" เป>นวรรณกรรมจีนที่บอกเล?าเรื่องราวของการรบราฆ?าฟyน เล?หIเหลี่ยม กลอุบายการแย?งชิงอำนาจ
แตก? ระนั้นในเรอ่ื งสามก2กกย็ งั มเี รื่องราวของ "คณุ ธรรม" แฝงอยม?ู ากดLวยเช?นกนั

โจโฉ มีระเบยี บวินยั เขมL งวดกวดขนั รักษากฏหมายและความสงบเรียบรอL ยของบLานเมือง
เลา? ปqr มีความสุภาพ วางตนไดLเหมาะสม เป>นทีร่ ักใครเ? อ็นดตู ?อผLูพบเหน็
ซุนกวน มีน้ำใจ มีความเอ้ืออาทร เป>นหว? งเป>นใยผLูใตบL ังคบั บัญชา
กวนอู ซอื่ สัตยI คณุ สมบัติสำคัญทที่ ำใหเL ขาไดLรับการยอมรับเปน> เทพเจLา
เตียวหยุ จรงิ ใจ คดิ อยา? งไร กพ็ ดู และทำอยา? งทค่ี ิด
จูล?ง มีความจงรักภกั ดี ฝvาภยนั ตรายคร้งั แลLวครง้ั เล?าเพอ่ื นายอนั เป>นทร่ี กั
ขงเบงL มีความขยนั พากเพียรพยายามนำทพั บกุ ภาคเหนือคร้งั แลLวครงั้ เล?า
สุมาอ้ี อดทนอดกลนั้ ไม?แยแสตอ? คำปรามาส ความอาฆาตมาดราL ย
จิวยี่ รกั ศกั ดิศ์ รี ยอมทำทกุ อยา? งเพอ่ื รักษาชาติบLานเมือง
เกียงอุย บากบ่นั พากเพียร พยายามกอบกรูL าชวงศIฮ่นั ที่ล?มสลายไปแลLว จนลมหายใจสุดทLาย
เตยี วเสีย้ น มคี วามเสยี สละ ยอมพลีกายเพอ่ื กำจัดทรราช
เบLงเฮก็ รจูL ักการยอมรับ เมื่อถูกจบั ถกู ปล?อย 7 ครงั้
ฮวั โต• หมอเทวดามีเมตตา รกั ษาชวี ิตคนโดยไมเ? ลือกชนช้นั
เตยี นอยุ กลาL หาญ ต?อสจูL นตวั ตายเพอื่ ปกป}องเจาL นายใหLอยร?ู อดปลอดภัย
สุมาเตก2 โช รLูจกั ปลอ? ยวาง ยอมรับส่งิ ต?าง ๆ ตามสภาพท่เี ปน>
เล?าเส้ยี น ผูยL อมแพใL หกL ับฝvายวยุ กย็ ังนบั ว?ามีคุณธรรมเพอ่ื รกั ษาสนั ตภิ าพ

การกระทำใด ๆ ทกี่ ?อใหLเกดิ "สภาพความดงี าม" ลLวนถือเป>นคุณธรรมในมุมของการปกครอง การเมอื ง
และการทหาร "คุณธรรม" ยังคงเป>นเคร่ืองมือสำคญั ในการ "ครองใจคน"

2216

บรรณานุกรม

GFsamkok. (2588). สามกก( วิทยา. สืบคLนเม่ือ 10 มถิ ุนายน, 2565, จาก
https://www.samkok911.com/2015/09/blog-post_20.html

ล.อกวนตง. สืบคLนเมื่อ 10 มถิ นุ ายน 2565, จากวกิ ิพิเดยี https://th.m.wikipedia.org/wiki/ลอ? กวนตง
Thai Literature Directory. (2015). เจ5าพระยาพระคลงั (หน). สืบคLนเม่ือ 10 มุถุนายน, 2565, จาก

https://www.sac.or.th/databases/thailitdir/cre_det.php?cr_id=91
ยง องิ คเวทย.I (n.d.). สามก(ก และสามกก( เอี้ยนหง. Retrieved July 21, 2020, from

http://pioneer.chula.ac.th/~tanongna/history/documents/T_sam.htm Wittaya. (n.d.).
อเิ ยยี ง คนตLนแบบของกวนอ.ู Retrieved July 22, 2020, from

https://www.samkok911.com/2013/07/YuRang-GuanYu-Idol.html
GFsamkok. (2588). ตนั ซิว่ ผ5ใู ห5กำเนิด 'สามกก2 วิทยา'. สบื คLนเมอ่ื 10 มิถนุ ายน, 2565, จาก

https://www.samkok911.com/2015/09/blog-post_20.html
GFsamkok. (2588). คุณธรรม ในเรื่องสามกก( . สืบคนL เม่อื 10 มิถนุ ายน, 2565, จาก

https://www.samkok911.com/2014/09/Samkok-Virtue-FOX.html