การประดิษฐ์ของใช้ ของตกแต่ง จากวัสดุในท้องถิ่น

การงานอาชีพ

ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1

การประดิษฐ์ของใช้
ของตกแต่ง
จากวัสดุในท้องถิ่น

ครูสุวรรณา แสงไตรลักษณ์

ใบความรู้ที่ 4.1 รายวิชา การงานอาชีพ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1
หน่วยที่ 4 การประดิษฐ์ของใช้ ของตกแต่งจากวัสดุในท้องถิ่น

ผลิตภัณฑ์จากวัสดุในท้องถิ่น

ความหมายของผลิตภัณฑ์จาก ด้านสังคม
วัสดุในท้องถิ่น
1.เศรษฐกิจ การนำวัสดุในท้องถิ่นมาดัดแปลง สร้างสรรค์
วัสดุ หมายถึง ของใช้ที่มีอายุการใช้งาน เพื่อสร้างสิ่งใช้สอยสนองความต้องการในครอบครัวของ
ระยะเวลาสั้นๆ สิ่งของที่ใช้แล้วหมดไป ตนเอง จากนั้นก็ขยายไปครอบครัวอื่น ระดับภูมิภาค รับ
เช่น วัสดุสิ้นเปลือง วัสดุสำนักงาน ดับชาติ ทำให้ครอบครัว มีรายได้เพิ่มขึ้น ซึ่งการผลิตระดับ
ครัวเรือนที่สามารถพัฒนาเป็นการผลิตระดับอุตสาหกรรม
ท้องถิ่น หมายถึง ท้องที่ใดท้องที่หนึ่ง จัดว่าเป็นรากฐานทางเศรษฐกิจเบื้องต้น
โดยเฉพาะ เช่น พื้นที่ภายในเขตปกครอง 2. วัฒนธรรม ผลิตภัณฑ์จากวัสดุในท้องถิ่นเป็นการแสดง
ของราชการบริหารส่วนท้องถิ่น เอกลักษณ์เฉพาะในการดำเนินชีวิตที่มีแบบแผน ขั้นตอน
ระบบ ความงาน ทั้งในด้านการประดิษฐ์ และลักษณะที่
วัสดุในท้องถิ่น หมายถึง วัสดุที่มีใน แตกต่างกัน เช่น กระติบข้าวของภาคเหนือกับกล่องข้าว
ท้องถิ่น สามารถนำมาผลิตหรือประดิษฐ์ ของชาวภาคอีสาน เป็นเอกลักษณ์เฉพาะของแต่ละภาค
เป็นสิ่งของต่าง ๆ เพื่อนำไปใช้ประโยชน์ 3. ด้านอาชีพ การประดิษฐ์ผลิตภัณฑ์จากวัสดุ ในท้องถิ่น
ในพื้นที่ใดพื้นที่หนึ่งโดยเฉพาะ และเป็น เป็นงานที่สามารถประกอบเป็นอาชีพอิสระที่อาศัยฝีมือ
ที่นิยอมรับในพื้นที่นั้น ๆ ดังนั้นวัสดุใน ความคิดสร้างสรรค์เป็นหลัก ลงทุนน้อย มีประโยชน์ต่อ
ท้องถิ่นจึงมักเป็นวัสดุที่มีมาก หาง่าย การใช้สอยหรือประดับตกแต่ง เช่น การนำกะลามะพร้าว
และราคาถูก มาต่อด้ามไม้เป็นกระบวยตักน้ำ การนำไม้ไผ่มาสานเป็น
ภาชนะและเครื่องมือจับสัตว์ต่าง ๆ

ความสำคัญของงานประดิษฐ์ จุดมุ่งหมายของการประดิษฐ์
ผลิตภัณฑ์จากวัสดุในท้องถิ่น ผลิตภัณฑ์จากวัสดุในท้องถิ่น

งานประดิษฐ์ผลิตภัณฑ์จากวัสดุในท้อง
ถิ่นมีความสำคัญต่อการดำเนินชีวิตของ
มนุษย์ทั้งทางตรงและทางอ้อม เพราะ
เป็นสิ่งจำเป็นเบื้องต้นที่สำคัญ 2 ด้าน คือ

ด้านประโยชน์ใช้สอยในชีวิตประจำวัน
ได้แก่ การประดิษฐ์ขึ้นเพื่ออำนวยความ
สะดวกในชีวิตประจำวัน เช่น การนำดิน
เหนียวมาปั้ นเป็นชาม ถ้วยหม้อ ไหใส่
อาหาร เป็นต้น

เพื่อใช้เป็นเครื่องนุ่งห่ม เพื่อใช้เป็นเครื่องประดับ

เพื่อใช้เป็นเครื่องมือ เพื่อใช้เป็นเครื่องตกแต่ง
เครื่องใช้

ใบความรู้ที่ 4.2 รายวิชา การงานอาชีพ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1
หน่วยที่ 4 การประดิษฐ์ของใช้ ของตกแต่งจากวัสดุในท้องถิ่น

ประดิษฐ์ของใช้จากวัสดุในท้องถิ่น

การประดิษฐ์ของใช้ ของตกแต่ง ตัวอย่างของใช้จากวัสดุในท้องถิ่น
จากวัสดุในท้องถิ่น

ตะกร้าและกระเป๋าผักตบชวา

วัสดุในท้องถิ่นที่นิยมนำมาใช้ในการ ประโยชน์ใช้สอย
ประดิษฐ์มักเป็นวัสดุธรรมชาติ ได้แก่ กก ใช้สำหรับใส่หรือบรรจุของ สะพายหรือวางไว้กับ
หวาย ไม้ ใบยางพารา เปลือกหอย ผักตบ
ชวา ปอ เชือกกล้วย กะลามะพร้าว ลูก ที่ตามแต่รูปแบบและการใช้งาน
และเมล็ดของพืชที่มีรูปร่างลักษณะสวย เสื่อ
งานแปลกตาเหมาะกับงานประดิษฐ์ที่
ออกแบบไว้

ของใช้

คือ สิ่งของต่าง ๆ ที่เราใช้งานในชีวิตประจำ
วัน ของใช้จะทำให้เราได้รับความสะดวก
สบาย มีหลากหลายประเภทการใช้งาน

ของใช้จากวัสดุในท้องถิ่น ประโยชน์ใช้สอย
ใช้สำหรับปูหรือรองนั่ง มีชื่อเรียกแตกต่างกันไป
ในท้องถิ่นแต่ละแห่ง ล้วนมีความแตก
ต่างกันทั้งทางวัฒนธรรม ความเป็นอยู่และ ตามแต่วัสดุที่นำมาใช้ในการทอ ได้แก่ กก ทอเสื่อ
การดำเนินชีวิต ซึ่งการที่จะตอบสนองความ กก กระจูด ทอเสื่อกระจูด
เป็นอยู่ในชีวิตเพื่อให้เกิดความสะดวก
สบายนั้น จึงต้องมีการประยุกต์และพัฒนา เครื่องปั้ นดินเผา
สิ่งต่าง ๆ รอบตัวให้มีประโยชน์ นำมาใช้
หรือทำให้เกิดมูลค่าขึ้นมาให้ได้ วัสดุภายใน ประโยชน์ใช้สอย
ท้องถิ่นจึงเป็นทางเลือกอันดับต้น ในการ มีหลากหลายรูปแบบตามประเภทและการใช้งาน
พัฒนา และจะสร้างให้เกิดเอกลักษณ์
ประจำถิ่นได้ง่ายที่สุด เช่น การนำผักตบ เช่น ครก จาน ชาม หม้อ ไห โอ่ง กระถาง และอื่น ๆ
ชวามาทำผลิตภัณฑ์จักสานจากจังหวัด อีกมากมายที่ปั้ นจากดินเหนียวและผ่านความร้อน
ชัยนาท เครื่องปั้ นดินเผาจากบ้านด่านเกวีย ตามกรรมวิธี
น อำเภอโชคชัย จังหวัดนครราชสีมา
เครื่องเซรามิกจากจังหวัดลำปาง เสื่อกกจัน
ทบูร จากจังหวัดจันทบุรี

ใบความรู้ที่ 4.3 รายวิชา การงานอาชีพ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1
หน่วยที่ 4 การประดิษฐ์ของใช้ ของตกแต่งจากวัสดุในท้องถิ่น

ประดิษฐ์ของตกแต่งจากวัสดุในท้องถิ่น

การประดิษฐ์ของใช้ ของตกแต่ง ตัวอย่างของตกแต่งจากวัสดุในท้องถิ่น
จากวัสดุในท้องถิ่น

ของตกแต่งกะลามะพร้าว

วัสดุในท้องถิ่นที่นิยมนำมาใช้ในการ ประโยชน์ใช้สอย
ประดิษฐ์มักเป็นวัสดุธรรมชาติ ได้แก่ กก ใช้สำหรับตกแต่งภายในบ้านหรือให้เป็นของ
หวาย ไม้ ใบยางพารา เปลือกหอย ผักตบ
ชวา ปอ เชือกกล้วย กะลามะพร้าว ลูก ขวัญของฝาก ชิ้นงานทำจากกะลามะพร้าวหลาก
และเมล็ดของพืชที่มีรูปร่างลักษณะสวย หลายรูแบบรูปทรง
งานแปลกตาเหมาะกับงานประดิษฐ์ที่
ออกแบบไว้ ตุ๊กตาชาววัง

ของตกแต่ง ประโยชน์ใช้สอย
ใช้สำหรับตกแต่งภายในบ้าน หรือให้เป็นของ
สิ่งที่ใช้ในการตกแต่งที่เพิ่มเข้าไปในตัว
สิ่งก่อสร้างหรือโครงสร้างของสิ่งก่อสร้างที่ ขวัญของที่ระลึก มีความสวยงาม มีหลายขนาด
อาจจะทำด้วยพลาสเตอร์, ไม้, โลหะ หรือ หลากหลายรูปแบบ ตามจินตนาการของผู้ปั้ น
หิน ในสถาปัตยกรรมลักษณะต่างๆ ของ
สมัยต่างๆ เครื่องประดับเกล็ดปลา

ของตกแต่งจากวัสดุในท้องถิ่น ประโยชน์ใช้สอย
มีหลากหลายรูปแบบตามการออกแบบของผู้
ในท้องถิ่นแต่ละแห่ง ล้วนมีความแตก
ต่างกันทั้งทางวัฒนธรรม ความเป็นอยู่และ ประดิษฐ์ มีทั้งสำหรับตกแต่งตามร่างกาย ตกแต่ง
การดำเนินชีวิต การนำวัสดุมาประดิษฐ์เป็น ภายในบ้านหรือใช้เป็นของฝาก
ชองตกแต่งจึงมาจากของที่หาได้ง่ายในท้อง
ถิ่น เช่น กะลามะพร้าว เปลือกหอย รังไหม
ดินเหนียว ใบยางพารา เป็นต้น ซึ่งมี
คุณสมบัติแตกต่างกัน ในการนำมาทำงาน
ประดิษฐ์ ของตกแต่งจากวัสดุในท้องถิ่นที่
มีชื่อเสียง เช่น เครื่องประดับจากเกล็ดปลา
จากจังหวัดสงขลา ของตกแต่งจากกะลา
มะพร้าวจากจังหวัดสมุทรสงคราม ตุ๊กตา
ชาววังบ้านบางเสด็จ จากจังหวัดอ่างทอง
ซึ่งของตกแต่งเหล่านี้ล้วนให้คุณค่าทางด้าน
ความงามเป็นคุณค่าทางจิตใจด้วย