บุคคลสำคัญในสมัยอยุธยา

ประวัติสมเด็จพระรามาธิบดีที่ 1 จัดท าโดย ด.ช.พันธุ์ธัช เป้าอารีย์ม.2/2 เลขที่ 3 เสนอ คุณครูณัฐพง ยุทธแสน โรงเรียนวัดแสงสรรค์

ค าน า รายงานนี ้จัดท าขึ ้นมาเพื่อเป็นส่วนหนึ่งในรายวิชาประวัติศาสตร์ เพื่อให้ได้ใช้ศึกษาหาความรู้เกี่ยวกับสมเด็จพระรามาธิบดีที่1โดยศึกษา มาจากหนังสือและเว็บไซต์ต่างๆซึ่งเนื ้อหาจะมีความเกี่ยวกับ ประวัติและ พระราชกรณียกิจของสมเด็จพระรามาธิบดีที่1 ผู้จัดท าคาดหวังเป็นอย่างยิ่งว่ารายงานนี ้จะมีความรู้ที่เป็นประโยชน์ แก่ผู้ที่อ่านเป็นอย่างดี 1

สารบัญ • ค าน า 1 • สารบัญ 2 พระราชประวัติ 3-6 การสถาปนากรุงศรีอยุธยา 7 การสงครามกับเขมร 8-9 ตรากฎหมาย 10-11 การศาสนา 12 การสงครามกับสุโขทัย 13 การค้าขายและสัมพันธไมตรีระหว่างประเทศ 14-15 อ้างอิง 16-20

พระราชประวัติ เกิด : 3 เมษายน พ.ศ. 1857 เสียชีวิต : พ.ศ. 1912 (55 พรรษา) บุตร : สมเด็จพระราเมศวร มเหสี: ไม่ปรากฏพระนาม (พระกนิษฐาในสมเด็จพระบรม ราชาธิราชที่1) ครองราชย์: 12 มีนาคม พ.ศ. 1894 – 1912 (18 ปี 0 วัน) 3

จดหมายเหตุโหรระบุว่าพระเจ้าอู่ทองรามาธิบดีเสด็จพระราช สมภพวันจันทร์ ขึ ้น 8 ค ่า เดือน 5 ปีขาล จ.ศ. 676 (ตรงกับวัน จันทร์ที่ 3 เมษายน พ.ศ. 1857)[3] ได้ทรงสถาปนาเมืองหลวงขึ ้น ในบริเวณที่หนองโสนเมื่อ จ.ศ. 712 ปีขาล โทศก วันศุกร์ขึ ้น 6 ค ่า เดือน 5เวลา 3 นาฬิกา 9 บาท ตรงกับวนัศกุร์ที่4 มีนาคม พ.ศ. 1893[4] หรือ 12 มีนาคม พ.ศ. 1894 ตามปฏิทินไทยสากลที่ใช้ กันอยู่ในปัจจุบัน[3] เมื่อครองราชย์ได้รับเฉลิมพระปรมาภิไธยว่า สมเด็จพระรามาธิบดีศรีสุนทรบรมบพิตรพระพุทธเจ้าอยู่หัว[5] ถึงปีระกา พ.ศ. 1912 เสด็จสวรรคต อยู่ในราชสมบัติ 20 ปี แต่ไม่ปรากฏแน่ชัดว่าพระองค์พระราชสมภพที่ไหน และมาจาก เมืองไหน เอกสารทางประวัติศาสตร์และนักประวัติศาสตร์ทั ้งไทย และต่างประเทศขัดแย้งกัน โดยมีข้อสันนิษฐานเกี่ยวกับที่มาของ พระเจ้าอู่ทองสรุปได้ดังนี ้ 4

แนวความคิดที่ 1 จดหมายเหตุลาลูแบร์ พระราชพงศาวดารกรุงศรีอยุธยา ฉบับ สมเด็จพระพนรัตน์ ระบุว่าพระเจ้าอู่ทองอพยพมาจากเชียงแสน แนวความคิดที่ 2 จดหมายเหตุวันวลิตระบุว่าทรงอพยพมาจากเมืองเพชรบุรี แนวความคิดที่ 3 ชินกาลมาลินีและพระราชพงศาวดาร ฉบับพระราชหัตถเลขา ว่า พระเจ้าอู่ทองมาจากละโว้ 5

ตามหลักฐานและโบราณคดี ทฤษฎีเกี่ยวกับที่มาของสมเด็จพระรามาธิบดีที่ 1 ในแนวคิดที่ 4 5 และ 6 สามารถผนวกรวมกันได้ กล่าวคือ เมื่อพิจารณาต านาน ทั ้งหลายแล้ว เจ้าชายวรเชษฐ์ เป็นพระโอรสในพระเจ้าบรมราชา กษัตริย์แห่งอาณาจักรละโว้ (แนวความคิดที่ 6) ต่อมาพระราช ชนกโปรดให้ไปครองเมืองพริบพรี (แนวความคิดที่ 4) และ หลังจากพระราชชนกเสด็จสวรรคตแล้ว ทรงกลับมาครองเมืองอ โยธยา (แนวความคิดที่ 5) จากนั ้นจึงเกิดโรคระบาด จึงทรงย้าย ที่ตั ้งเมืองมายังต าแหน่งปัจจุบัน[7][8] 6

การสถาปนากรุงศรีอยุธยา สมเด็จพระรามาธิบดีที่ 1 (พระเจ้าอู่ทอง) ทรงสถาปนากรุงศรี อยุธยาเป็นราชธานีเมื่อวันศุกร์ ขึ ้น 6 ค ่า เดือน 5 ปีขาล จุล ศักราช 712 ตรงกับวันที่ 4 มีนาคม พ.ศ. 1893 ชีพ่อพราหมณ์ ถวายพระนามว่า สมเด็จพระรามาธิบดี แล้วโปรดให้ขุนหลวงพะ งั่ว ซึ่งเป็นพระเชษฐาของพระมเหสีเป็น สมเด็จพระบรม ราชาธิราชเจ้า ไปครองเมืองสุพรรณบุรี ส่วนพระราเมศวร รัช ทายาทให้ไปครองเมืองลพบุรี 7

การสงครามกับเขมร ในสมัยสมเด็จพระรามาธิบดีที่ 1 พระองค์ทรงเจริญสัมพันธไมตรี กับแว่นแคว้นต่าง ๆ มากมาย แม้กระทั่ง ขอม ซึ่งก็เป็นมาด้วยดี จนกระทั่งกษัตริย์ขอมสวรรคต พระราชโอรสนาม พระบรมล า พงศ์ ทรงขึ ้นครองราชย์ ซึ่งพระบรมล าพงศ์ก็แปรพักตร์ไม่เป็น ไมตรีดังแต่ก่อน สมเด็จพระรามาธิบดีที่ 1 จึงให้สมเด็จพระราเม ศวรยกทัพไปตีกัมพูชา และให้สมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ 1 (ขุน หลวงพะงั่ว) ทรงยกทัพไปช่วย จึงสามารถตีเมืองนครธมแตกได้ พระบรมล าพงศ์สวรรคตในศึกครั้งนี ้ สมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ 1 จึงแต่งตั ้ง ปาสัต พระราชโอรสของพระบรมล าพงศ์เป็นกษัตริย์ ขอม .. 8

9

ตรากฎหมาย สมเด็จพระรามาธิบดีที่ 1 ทรงประกาศใช้กฎหมายถึง 10 ฉบับ ใน รัชสมัยของพระองค์ ได้แก่ พระราชบัญญัติลักษณะพยาน พระราชบัญญัติลักษณะอาญาหลวง พระราชบัญญัติลักษณะรับฟ้อง พระราชบัญญัติลักษณะลักพา พระราชบัญญัติลักษณะอาญาราษฎร์ พระราชบัญญัติลักษณ์โจร พระราชบัญญัติเบ็ดเสร็จว่าด้วยที่ดิน พระราชบัญญัติลักษณะผัวเมีย พระราชบัญญัติลักษณะโจรว่าด้วยโจร 10

ในประวัติศาสตร์บางแหล่งบอกว่ามีมากกว่านี ้ แต่เท่าที่หา หลักฐานได้ มีเพียงเท่านี ้เท่านั ้น 11

การศาสนา ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าให้สร้างวัดต่าง ๆ เช่น วัดพุทไธศวรรย์ (สร้างปี พ.ศ. 1876) วัดป่ าแก้ว (สร้างปี พ.ศ. 1900) และวัด พระราม (สร้างปี พ.ศ. 1912) 12

การสงครามกับสุโขทัย รัชกาลของสมเด็จพระรามาธิบดีที่ 1 (พระเจ้าอู่ทอง) แห่งกรุงศรี อยุธยานั ้นคาบเกี่บวกับรัชสมัยของ พระมหาธรรมราชาที่ 1 (ลิไท) แห่งกรุงสุโขทัย ช่วงนั ้นเป็นช่วงที่สุโขทัยมิอาจต้านทานความ แข็งแกร่งของอยุธยาได้ แม้ว่าพระมหาธรรมราชาลิไท จะเสด็จไป ประทับที่สองแคว (พิษณุโลก) เพื่อเตรียมรับศึกอยุธยาแล้วก็ตาม แต่สุดท้ายพระมหาธรรมราชาลิไทก็ได้เจรจาประนีประนอมยอม ให้กรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานีคู่กับสุโขทัย และทั ้งสองนครนี ้ก็เป็น ไมตรีต่อกันมาจนตลอดรัชกาลของพระองค์ 13

การค้าขาย และสัมพันธไมตรีระหว่างประเทศ ในด้านไมตรีกับต่างประเทศในสมัยเมื่อสร้างกรุงศรีอยุธยานั ้น ฝรั่งกับญี่ปุ่ นยังไม่มีมาค้าขาย แต่การไปมาค้าขายกับเมืองจีน, แขก, จาม, ชวา, มลายู ตลอดจนอินเดีย, เปอร์เซีย และ ลังกานั ้น ไปถึงกันมานานแล้ว 14

ส าหรับการค้าขายกับจีนนั ้น ราชวงศ์อู่ทองของไทย ตรงกับ ราชวงศ์หมิงของจีน พระเจ้าหงอู่ แห่งราชวงศ์หมิงเมื่อทราบว่า กรุงศรีอยุธยาตั ้งเป็นอิสรภาพก็แต่งให้ หลุย จงจุ่น เป็นราชทูตเข้า มาเจริญพระราชไมตรีถึงกรุงศรีอยุธยา พระองค์จึงแต่งให้ราชทูต ออกไปเมืองจีนพร้อมกับราชทูตจีน เพื่อเจริญสัมพันธไมตรีกับจีน ในคราวนั ้นด้วย 15

อ้างอิง เชิงอรรถ 1.ราชกิจจานุเบกษา, รายนามแลพระนามผู้ที่ท าลับแลไฟ ทรง พระราชอุทิศในพระเจ้าแผ่นดิน ในพระราชกุศลบรรจบรอบเถลิง ถวัลยราชสมบัติ ครบ ๒๕ ปี, เล่ม ๑๐ ตอนที่ ๓๐ หน้า ๓๑๙, ๒๒ ตุลาคม ๑๑๒ 2. Coedès, George (1968). Walter F. Vella (บ.ก.). The Indianized States of Southeast Asia. Trans.Susan Brown Cowing. University of Hawaii Press. ISBN 978-0-8248- 0368-1.5 16

3.การปรับแก้เทียบศักราช และ การอธิบายความ พระราช พงศาวดารกรุงเก่า ฉบับหลวงประเสริฐ, หน้า 21 4.นามานุกรมพระมหากษัตริย์ไทย, หน้า 49 5.พระราชพงศาวดารกรุงศรีอยุธยา ฉบับพันจันทนุมาศ (เจิม), หน้า 38 17

6.ทวิช จิตรสมบูรณ์, บ.ก. (13 กุมภาพันธ์ 2554). “พระเจ้าอู่ทอง มาจากนครวัดในเขมร (หลักฐานเพิ่มเติมครั้งที่ ๓)”. ผู้จัดการ ออนไลน์. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 20 มีนาคม 2556. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= และ |archivedate= (help) 18

7.พระราชพงศาวดารกรุงศรีอยุธยา ฉบับพันจันทนุมาศ (เจิม), หน้า 41 8.อณาจักรอยุธยา คือ กลุ่มคนกลุ่มไหนเป็นผู้ก่อตั ้งอณาจักร จากพันทิปดอตคอม 19

บรรณานุกรม • จิตร ภูมิศกัดิ์.ข้อคิดใหม่ในประวตัิศาสตร์ไทยล่มุน า้ เจ้าพระยา. ดวงกมล : กรุงเทพฯ, 2524. ISBN 9742103429 • มูลนิธิสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา. นามานุกรม พระมหากษัตริย์ไทย. กรุงเทพฯ : มูลนิธิสมเด็จพระเทพ รัตนราชสุดา, 2554. 264 หน้า. ISBN 978-616-7308-25-8 • พระราชพงศาวดารกรุงศรีอยุธยา ฉบับพันจันทนุมาศ (เจิม) และเอกสารอื่น. นนทบุรี : ศรีปัญญา, 2553. 800 หน้า. ISBN 978-616-7146-08-9 20