DASAR PERLAKSANAAN KEGIATAN KOKURIKULUM
Definisi Kokurikulum Jenis Aktiviti Kokurikulum Contoh Aktiviti Kokurikulum Kegiatan Kokurikulum Adalah Sebahagian Daripada Kurikulum Kebangsaan Penyertaan Murid Dalam Kegiatan Kokurikulum Adalah Wajib Penyertaan Semua Guru Adalah Wajid Penyertaan “Beramai-Ramai” Perlaksanaan “Kegiatan Kokurikulum” Dasar-Dasar Sokongan Dalam Perlaksanaan Kokurikulum Di Sekolah Pengenalan Dasar Perlaksanaan Kegiatan Kokurikulum Rujukan Kandungan 02 05 04 03 08 07 06 10 09 11 12 13
PENGENALAN 02
Pembangunan Kemahiran: Kurikulum membantu pelajar membangunkan kemahiran praktikal dan abstrak di luar bidang akademik. Ini termasuk sukan, seni, muzik, bahasa, kemahiran kepimpinan, antara lain. Pembinaan Karakter: Kurikulum membantu membentuk sahsiah pelajar melalui aktiviti seperti latihan dalam kepimpinan, kerja berpasukan, etika dan tanggungjawab. Kurikulum ialah semua aktiviti dan program pendidikan di luar kurikulum akademik utama yang direka bentuk untuk membantu pelajar mengembangkan potensi fizikal, mental, emosi dan sosial mereka. Matlamat utama kokurikulum adalah untuk membentuk pelajar secara holistik dan mengembangkan sahsiah mereka secara lebih luas daripada hanya menumpukan kepada aspek akademik. Matlamat kurikulum: DEFINISI KOKURIKULUM 03
Sukan dan Permainan: Kelab dan Persatuan: Unit Beruniform: Penyertaan sukan dan permainan merupakan salah satu bentuk kurikulum yang sangat popular di banyak sekolah dan institusi pendidikan. Aktiviti ini termasuk pelbagai sukan dan permainan yang dimainkan secara kompetitif atau rekreasi. Beberapa contoh sukan biasa termasuk bola sepak, bola keranjang, badminton, trek dan padang, bola tampar, hoki dan banyak lagi. Penyertaan dalam kesatuan dan kelab melibatkan pelajar dalam aktiviti kokurikulum yang memberi tumpuan kepada minat atau hobi tertentu. Kesatuan dan kelab ini boleh merangkumi pelbagai topik dan bidang, seperti bahasa, seni, sains, sosial atau keusahawanan. Contoh persatuan dan kelab termasuk kelab sastera, kelab bahasa asing, kelab fotografi, kelab sains, kelab debat dan banyak lagi. Penyertaan dalam pasukan beruniform melibatkan pelajar dalam aktiviti seperti pasukan kadet, pasukan pengakap, atau pasukan sukarelawan. Lazimnya, aktiviti ini melibatkan pemakaian pakaian seragam rasmi dan latihan khas. Tujuan utama aktiviti ini adalah untuk membentuk disiplin, kepimpinan, dan rasa tanggungjawab. Jenis-Jenis Aktiviti Kokurikulum 04
Aktiviti Sukan: Seperti bola sepak, bola keranjang, badminton, olahraga, bola tampar, renang, pingpong, hoki dan pelbagai sukan lain. Aktiviti Seni dan Budaya: Seperti drama, teater, tarian, muzik (pancaragam, koir, orkestra), seni halus (lukisan, lukisan, arca), dan seni sastera (menulis, membaca puisi). Aktiviti Saintifik dan Akademik: Seperti kelab sains, kelab matematik, pertandingan debat, olimpiade sains dan pertandingan akademik lain. Aktiviti Keusahawanan: Seperti kelab keusahawanan, simulasi perniagaan atau projek inovasi produk. Aktiviti Sosial dan Alam Sekitar: Seperti program sukarelawan, kempen alam sekitar, aktiviti sosial dalam komuniti, atau program bantuan sosial. Aktiviti Media dan Komunikasi: Seperti editorial sekolah, kelab kewartawanan, kelab radio atau TV, atau pembuatan filem. Contoh-Contoh Aktiviti Kokurikulum 05
DASAR PERLAKSANAAN KEGIATAN KOKURIKULUM Penyertaan dalam sukan dan permainan. Penyertaan dalam persatuan dan kelab. Penyertaan dalam pasukan pakaian seragam. Lain-lain kegiatan sebagaimana ditentukan oleh Menteri Pendidikan. Kegiatan kokurikulum bermaksud apa-apa kegiatan yang dirancang daripada proses pengajaran dan pembelajaran di luar bilik darjah (kurikulum) yang memberikan murid peluang untuk menambah, mengukuh dan mengamalkan kemahiran dan nilainilai yang dipelajari di bilik darjah." 06
DASAR(1) KEGIATAN KOKURIKULUM ADALAH SEBAHAGIAN DARIPADA KURIKULUM KEBANGSAAN “Kurikulum Kebangsaan ialah suatu program pendidikan yang termasuk kurikulum dan kegiatan kokurikulum yang merangkumi semua pengetahuan, kemahiran, norma, nilai, unsur kebudayaan dan kepercayaan untuk membantu perkembangan seseorang murid dengan sepenuhnya dari segi jasmani, rohani, mental dan emosi serta untuk menanam dan mempertingkatkan nilai moral yang diingini dan untuk menyampaikan pengetahuan.” Melaksanakan kokurikulum di sekolah adalah WAJIB. Kegagalan @ Keengganan melaksanakan kegiatan kokurikulum adalah suatu kesalahan yang jika disabitkan bersalah boleh dijatuhi hukuman denda atau penjara atau pun keduaduanya sekali di bawah penalti am. Subperaturan 3(1) PeraturanPeraturan Pendidikan (Kurikulum Kebangsaan) 1997 yang diterbitkan sebagai PU(A) 531/97. 07
DASAR(2) PENYERTAAN MURID DALAM KEGIATAN KOKURIKULUM ADALAH WAJIB Matlamat gerakerja kokurikulum yang dikehendaki ialah penyertaan setiap orang pelajar. Setiap pelajar hendaklah mengambil bahagian sekurangkurangnya dalam salah satu gerakerja pakaian seragam, satu kegiatan persatuan atau kelab dan satu kegiatan sukan atau permainan.” – {Perkara 5.1 Surat Pekeliling ikhtisas Bil 1/1985 KP(BS)8591/Jld. II(29)}. Sekolah mewujudkan peluang yang seluasluasnya kepada murid menyertai kegiatan kokurikulum yang mereka minati. – {Untuk tujuan ini Pengetua/Guru Besar telah diperuntukkan kuasa untuk menubuhkan kelab/persatuan di sekolah seperti dalam Peraturan 4 PeraturanPeraturan Pendidikan (Persatuan Sekolah) 1998 yang diterbitkan sebagai PU(A)196/98.}. 08
DASAR(3) PENYERTAAN SEMUA GURU ADALAH WAJIB Penyertaan semua guru sebagai penjawat atau pengkhidmat awam dalam mengurus, menyelia dan mengelola kegiatan kokurikulum di sekolah adalah wajib. Penyertaan semua guru adalah dikehendaki bagi mempastikan keberkesanan pelaksanaan gerakerja kokurikulum di sekolah” (Perkara 5.2 dalam Surat Pekeliling Ikhtisas Bil. 1/1985.). Setiap orang guru di sekolah hendaklah, secara bertulis, diberi tugas dan tanggung jawab yang spesifik, terperinci, dan kuantitatif dalam bidang kokurikulum di sekolah, seperti yang dilakukan dalam bidang kurikulum. Keengganan guru melaksanakan tugas dan tanggung jawab yang telah diperuntukan adalah suatu kesalahan daripada segi keperluan perkhidmatan atau kepatuhan dan kebertanggungjawaban penjawat awam atau pun moral dan wibawa keguruan yang boleh dikenakan tindakan disiplin mengikut “Perintah-perintah Am Pegawai Awam (Kelakuan dan tatatertib) (Bab D)”. 09
DASAR(4) PERLAKSANAAN “KEGIATAN KOKURIKULUM” "Kegiatan kokurikulum” yang dilaksanakan di sekolah hendaklah merupakan apa-apa kegiatan yang dirancang lanjutan daripada proses pengajaran dan pembelajaran (P&P) dalam bilik darjah yang memberikan murid-murid peluang untuk menambah, mengukuh dan mengamalkan pengetahuan, kemahiran dan nilai-nilai yang dipelajari di dalam bilik darjah.” {Peraturan 2 dalam PeraturanPeraturan Pendidikan (Kurikulum Kebangsaan) 1997}. Setiap kegiatan kokurikulum yang dilaksanakan hendaklah mengandungi elemen-elemen pengetahuan, pengalaman dan kemahiran baru serta nilai-nilai murni yang membantu membangunkan intelek, jasmani, emosi dan rohani murid secara seimbang. 10
DASAR(5) PENYERTAAN “BERAMAI-RAMAI” Pelaksanaan kegiatan kokurikulum di sekolah hendaklah berasaskan prinsip penyertaan beramairamai tanpa ada unsur-unsur diskriminasi atau paksaan tetapi menfokus kepada peningkatan perpaduan dan integrasi di kalangan murid-murid. (Surat Pekeliling Ikhtisas Bil. 17/2000 bertarikh 16 November 2000). Kegiatan kokurikulum yang dilaksanakan di sekolah hendaklah bersifat merentas disiplin, bersepadu dan tidak bersifat eksklusif. Penyertaan adalah terbuka kepada semua pelajar. 11
Kegiatan kokurikulum di sekolah boleh dilaksanakan dengan penglibatan dan penyertaan anggota masyarakat setempat. – {Rujuk Subperkara 4.2.1 dan Subperkara 5.2 dalam Surat Pekeliling Ikhtisas Bil. 4/1985 KP. 8591-11(32) bertajuk “Sekolah Sebagai Institusi Masyarakat”}. DASAR-DASAR SOKONGAN DALAM PERLAKSANAAN KOKURIKULUM DI SEKOLAH Sekolah mewujudkan peluang kepada muridmurid mengembangkan bakat dan potensi diri masing-masing dalam bidang-bidang kokurikulum yang mereka minati ke peringkat yang lebih tinggi sehinggalah ke peringkat antarabangsa. Kementerian Pendidikan membenarkan pihak sekolah menganjurkan program lawatan pendidikan murid semasa waktu persekolahan secara terancang. Kementerian juga menggalakkan penglibatan ibu bapa yang berminat untuk menyertai lawatanlawatan tersebut. - (Surat Pekeliling Ikhtisas Bil. 12/2000). Murid-murid juga sebaik-baiknya diberi peluang memperagakan bakat dan kecemerlangan masing-masing kepada masyarakat awam. 12
Rujukan bin, Z., & bin, Z. (2017). MOE - Kokurikulum. Moe.gov.my. https://www.moe.gov.my/en/education/sec ondary-school/kokurikulum-pendidikanmenengah Fadzil, S., & Ahmad, J. (2010). KEPENTINGAN KOKURIKULUM DALAM PENDIDIKAN DI SEKOLAH MENENGAH (pp. 8–10). http://file.upi.edu/Direktori/PROCEEDING/U PIUPSI/2010/Book_1/KEPENTINGAN_KOKURIK ULUM_DALAM_PENDIDIKAN_DI_SEKOLAH_ MENENGAH.pdf 13