คู่มือสื่อ/นวัตกรรม

คู่มือการใช้สื่ อ/นวัตกรรม

เกมการศึ กษา

แนวการสอนแบบไฮสโคป



คำนำ

คู่มือการใช้นวัตกรรมเล่มนี้ จัดจัดทำขึ้นเพื่อเป็ นส่วนหนึ่ งของ
วิชา การจัดกิจกรรมส่งเสริมทักษะการคิดสำหรับเด็กปฐมวัย
(1173316) เพื่อศึ กษาแนวการสอนและการใช้นวัตกรรมที่
สอดคล้องกับแนวการสอน

ผู้จัดทำหวังว่า คู่มือเล่มนี้ จะเป๋ นประโยชน์ กับผู้ใช้งาน หากมี
ข้อเสนอเเนะหรือข้อผิดพลาดประการใด ผู้จัดทำขอน้ อมรับไว้
และขออภัยมา ณ ที่นี้ ด้วย

คณะผู้จัดทำ

สารบัญ

หน้ า

แนวการสอนแบบไฮสโคป 1
แผนการจัดประสบการณ์ 3
สื่ อและนวัตกรรม 9
คู่มือการใช้สื่ อและนวัตกรรม 12
14
สิ่ งที่เด็กได้ 15
การใช้สื่ อ/นวัตกรรม 16
ผู้จัดทำ

1

แนวการสอนแบบไฮสโคป

การสอนแบบไฮสโคป (High/Scope) เป็ นการจัดการเรียนรู้ที่
เน้ นการลงมือทำ ผ่านมุมกิจกรรมที่หลากหลาย ที่มีสื่ อและการ
จัดกิจกรรมที่เหมาะสมกับพัฒนาการของเด็ก เป็ นตัวช่วยโดย
ปล่อยให้เด็กนั้ นเป็ นผู้ริเริ่มการเล่นหรือกิจกรรมต่าง ๆ อย่าง

อิสระด้วยตนเอง

ลักษณะสำคัญของรู ปแบบการสอนแบบไฮสโคป(High/Scope)

การแบ่งลักษณะสำคัญของรู ปแบบการสอนแบบไฮ

สโคป(High/Scope) กระตุ้นให้เด็กพัฒนาและดำเนิ นกิจกรรม
โดยใช้หลักปฏิบัติ 3 ประการ ดังนี้

1.การวางแผน (Plan) เป็ นการกำหนดแนวทางการปฏิบัติหรือ
ดำเนิ นงานตามที่ได้รับมอบหมาย โดยมีการสนทนาระหว่างครู
กับเด็ก ว่าจะทำอะไรอย่างไร ซึ่งการวางแผนนี้ เป็ นการวางแผน
กิจกรรมอาจจะใช้ แสดงด้วยภาพหรือสั ญลักษณ์ ประจำตัวเด็กซึ่ ง
จะเป็ นกระบวนการที่เด็กมีโอกาสเลือกและตัดสินใจด้วยตนเอง

2.การปฏิบัติการ (Do) หลักการนี้ เป็ นหลักการลงมือทำตาม
แผนที่วางไว้ซึ่งเป็ นส่วนที่เด็กนั้ นจะได้ร่วมกันคิด แก้ไขปั ญหา

ตัดสิ นใจและทำด้วยตัวของเด็กเองการปฏิ บัติจะช่ วยให้ เด็กได้มี

พัฒนากา

2

แนวการสอนแบบไฮสโคป

3.การทบทวน (Review)
การทบทวนจะเป็ นช่วงที่ได้งานตามจุดประสงค์ที่ได้ตั้งเป้ าไว้

โดยช่วงนี้ จะมีการอภิปรายและเล่าถึงสิ่ งที่น่ าสนใจของผลงานที่
เด็กได้ทำเพื่อทบทวนว่าเด็กนั้ นสามารถปฏิบัติตามแผนงานที่
วางไว้ได้หรือไม่หรือขณะทำมีการเปลี่ยนแบบแผนอะไรหรือ
เปล่า และหลักการชี้ให้เห็นถึงความเชื่อมโยงระหว่างวางแผน
กับการปฏิบัติ และเล่าถึงผลงานที่ตนเองได้ทำรวมถึงเล่า
ประสบการณ์ต่าง ๆ ที่ตนเองได้เจอขณะทำงาน

3

แผนการจัดประสบการณ์

จุดประสงค์

เด็กสามารถ
1. สังเกต จำแนก และเปรียบเทียบได้
2.ใช้กล้ามเนื้ อมือและตาประสานสัมพันธ์กันได้
3.เล่นร่วมกับผู้อื่นและสามารถปฏิบัติตามข้อตกลงได้อย่างถูกต้อง

สาระการเรียนรู้

สาระที่ควรรู้
สัตว์น้ำ หมายถึง สัตว์ที่อาศั ยอยู่ในน้ำหรือมีวงจรชีวิตส่วนหนึ่ ง
อยู่ในน้ำหรืออาศั ยอยู่ในบริเวณที่น้ำท่วมถึง เช่น ปลา กุ้ง ปู
หอย รวมทั้งไข่ของสัตว์น้ำนั้ น สัตว์น้ำจำพวกเลี้ยงลูกด้วยนม
ปลิงทะเล ฟองน้ำ หินปะการัง กัลปั งหา และสาหร่ายทะเล ทั้งนี้
รวมทั้งซากหรือส่วนหนึ่ งส่วนใดของสัตว์น้ำเหล่านั้ นและ
หมายความรวมถึงพันธุ์ไม้น้ำ ตามที่ได้มีพระราชกฤษฎีการะบุชื่อ

ประสบการณ์สำคัญ 4

ด้านร่างกาย

1.1.2 การใช้กล้ามเนื้ อมัดเล็ก

(1) การเล่นเครื่องเล่นสัมผัสและการสร้างจากแท่งไม้ บล็อก

ด้านอารมณ์-จิตใจ

1.2.2 การเล่น

(1) การเล่นอิสระ

(2) การเล่นรายบุคคล กลุ่มย่อย กลุ่มใหญ่

ด้านสั งคม

1.3.4 การมีปฏิสัมพันธ์ มีวินั ย มีส่วนร่วม และบทบาท สมาชิก

ของสั งคม

(3) การให้ความร่วมมือในการปฏิบัติกิจกรรมต่างๆ

1.3.5 การเล่นและทํางานแบบร่วมมือร่วมใจ

(1) การร่วมสนทนาและแลกเปลี่ยนความคิดเห็น

(2) การเล่นและทำงานร่วมกับผู้อื่น

1.3.7 การยอมรับในความเหมือนและความแตกต่างระหว่าง

บุคคล

(1) การเล่นหรือทำกิจกรรมร่วมกับกลุ่มเพื่อน

ด้านสติปั ญญา

1.4.1 การใช้ภาษา

(2) การฟั งและปฏิบัติตามคำแนะนำ

51.4.2 การคิดรวบยอด การคิดเชิงเหตุผล การตัดสินใจและ

แก้ปั ญหา
(1) การสังเกตลักษณะ ส่วนประกอบ การเปลี่ยนแปลง
และความสัมพันธ์ ของสิ่ งต่างๆโดยใช้ประสาทสัมผัส
อย่างเหมาะสม
(6) การต่อของชิ้นเล็กเติมในชิ้นใหญ่ให้สมบูรณ์ และการ
แยกชิ้ นส่ วน
(19) การตัดสินใจและมีส่วนร่วมในกระบวนการแก้ปั ญหา

ขั้นตอนการ
ดำเนิ นกิจกรรม

ขั้นนำ
1. ครู และเด็กร่วมกันสร้างข้อตกลงก่อนทำกิจกรรม

- เด็ก ๆ ต้องไม่ส่งเสียงดังขณะทำกิจกรรม
- เด็ก ๆ ต้องให้ความร่วมมือในการทำกิจกรรม
2. ครู แนะนำเกมการศึ กษา
- เกมลอตโตสัตว์น้ำ
- เกมจับคู่ภาพกับเงาสัตว์น้ำ
- เกมตัดต่อภาพสัตว์น้ำ
3. ครู แบ่งนั กเรียนเป็ นกลุ่ม 3 กลุ่ม

ขั้นสอน (การเรียนรู้ตามแนวคิดไฮ-สโคป) 6

ขั้นตอนการวางแผนการจัดประสบการณ์ (plan)

4. ครู ให้นั กเรียนแต่ละกลุ่มช่วยกันวางแผนการเลือกกิจกรรมทั้ง 3

กิจกรรม ตามลำดับก่อนหลังแล้วนำสัญญาลักษณืประจำกลุ่มติดลง

ในแผ่นวางแผน

ขั้นปฏิบัติ (do)

5. ครู ให้นั กเรียนช่วยกันวางแผนการเล่นเกมการศึ กษา โดยให้

เรียงลำดับการเลือก เกมการศึ กษาทั้ง 3 เกม ที่ครู เตรียมไว้ให้

นั กเรียนช่วยกันเล่นเกมทีละ 1 เกม เมื่อสำเร็จ จึงจะนำเกมต่อไป

มาเล่นต่อไป

6. ครู ให้คำแนะนำ ช่วยเหลือเมื่อเด็กต้องการ และใช้คำถามเพื่อ

กระตุ้นความคิดของ นั กเรียน และบันทึกการวางแผนของนั กเรียน

7. เมื่อนั กเรียนวางแผนเสร็จแล้ว ให้นั กเรียนทำกิจกรรมต่อไปใน

ขั้นปฏิบัติ

8. เมื่อนั กเรียนทำกิจกรรมเสร็จเรียบร้อยแล้วให้ทุกคนร่วมกัน

ทำความสะอาดและจัดเก็บอุปกรณ์ให้เรียบร้อย

ขั้นทบทวน (review)

9. เมื่อนั กเรียนปฏิบัติกิจกรรมจนครบ คุณครู จัดให้นั กเรียนนั่ ง

เป็ นครึ่งวงกลม ครู และนั กเรียนพูดคุยเกี่ยวกับการทำกิจกรรม

เกมการศึ กษาตามที่วางแผนที่วางไว้ เกิดปั ญหาอุปสรรค และมี

แนวทางแก้ไขอย่างไรบ้าง

ขั้นสรุ ป 7

10. เด็กช่วยกันสรุ ปกิจกรรมที่ทำในวันนี้

11. ให้เด็ก ๆ ช่วยกันเก็บอุปกรณ์เข้าที่ และช่วยกันทำความสะอาด

ห้องเรียนให้เรียบร้อย

สื่ อการเรียนรู้

1. เกมลอตโตสัตว์น้ำ
2. เกมจับคู่ภาพกับเงาสัตว์น้ำ
3. เกมตัดต่อภาพสัตว์น้ำ
4. แผ่นตารางวางแผน plan/do/ review

การประเมิน

1. สังเกตพฤติกรรมจากการเล่นเกมการศึ กษา
2. สังเกตพฤติกรรมจากการใช้กล้ามเนื้ อมัดเล็กและการทำงาน

ประสานกันระหว่างมือกับตา
3. สังเกตพฤติกรรมจากการทำงานร่วมกับผู้อื่นอย่างเป็ นขั้นตอน

แบบประเมิน 8

สื่ อ/นวัตกรรม 9

เกมลอตโตสั ตว์น้ำ

สื่ อ/นวัตกรรม 10

เกมจับคุ่ภาพกับเงา
สั ตว์น้ำ

สื่ อ/นวัตกรรม 11

เกมตัดต่อภาพสั ตว์น้ำ

คู่มือกาใช้สื่ อ/นวัตกรรม 12

เกมลอตโตสั ตว์น้ำ

1.ให้ เด็กได้สั งเกตรายละเอียดภาพแผ่นหลัก

2.ให้เด็กเลือกแผ่นลูกว่ามีสิ่ งใดบ้างที่ปรากฏในแผ่น
หลัก

เกมจับคู่ภาพกับเงา
สั ตว์น้ำ

1.ให้ เด็กได้สั งเกตเงาสั ตว์น้ำ

2.ให้ เด็กนำภาพสั ตว์มาจับคู่ให้
สั มพันธ์กันกับเงาให้ ถูกต้อง

คู่มือกาใช้สื่ อ/นวัตกรรม 13

เกมตัดต่อภาพสั ตว์น้ำ

1.ครู นำชิ้นส่วนสัตว์ทะเลแต่ละชิ้นออกจากกัน

2.ให้ เด็ กนำชิ้ นส่ วนภาพแต่ละชิ้ นมาประกอบกันให้
กลับเป็ นภาพสัตว?มะเล โดยครู มีแม่แบบให้ดู
ประกอบการประกอบ

สิ่ งที่เด็กได้ 14

เด็กได้ฝึ กลงมือ เด็กได้
ปฏิบัติด้วย วางแผนการ
ทำงานอย่าง
ตนเอง ได้เรียน เป็ นขั้นตอน
รู้และมีความสุ ข เป็ นระบบ
ในการทำงานที่

ตนสนใจ

เด็กได้
ฝึ กความมี
ระเบียบ

วินั ย

กาใช้สื่ อ/นวัตกรรม 15

การใช้สื่ อ/นวัตกรรม

วีดีโอ
การใช้สื่ อ/นวัตกรรม

ผู้จัดทำ 16

นางสาวกุลธิดา จันทร์ย้อย
รหัสนั กศึ กษา 62111566003

นางสาวพรรณอร อินทร์แสง
รหัสนั กศึ กษา 62111566018

นางสาวกัญญาณัฐ แข่งเพ็ญแข
รหัสนั กศึ กษา 62111566018

สาขาการศึ กษาปฐมวัย
ปี 3 ห้อง1