ความหมายของแผนผังภาพความคิด การเขียนแผนผังภาพความคิด คือ การถายทอด ความคิดจากสมองลงบนกระดาษแผ นเดียว โดยใหเขียนประเด็น หลักไวตรงกลาง เขียนประเด็นรองลอมรอบประเด็นหลัก ประเด็นยอยลอมรอบของประเด็นรอง แยกออกมา โดยการใชภาพ สีเสน และการโยงใย ใหมีเนื้อหาเกี่ยวของสัมพันธกัน แตละ ประเด็นจะเปนคำสำคัญ สั้น ๆ ที่มีความหมาย ชัดเจน
Tony Buzan โทนี่ บูซาน (TONY BUZAN) ชาวอังกฤษ เปนนักจิตวิทยาและผูเชี่ยวชาญดานการฝกความจำ คือ ผูคิดริเริ่ม จดบันทึกแบบ Mind Map โดยนำเอาความรู เรื่องสมอง มาปรับใชในเรื่องการเรียนรูของเขา และใชเปน เครื่องมือในการเตรียมสอบ จนไดรับเกียรตินิยมในที่สุด ตอมา โทนี่ไดเขาเปนอาจารยสอนจิตวิทยา และ เริ่มนำ MIND MAP มาใชในการถายทอด ความรูใหกับนักศึกษาของเขาช วยเหลือเด็กนักเรียนที่มีปญหาในการจดจำจากบันทึกที่จดไว ใหกลายเปนคนที่เรียนเกงขึ้นมาไดนอกจากนี้โทนี่ บูซาน ยังคนพบวา MIND MAP นั้น สามารถประยุกตใชกับกิจกรรมอื่น ๆ ทั้งในชีวิตส วนตัวและชีวิตการงาน เช น การวางแผน การตัดสินใจ การช วยจำ การแกปญหา การนำเสนองาน และการเขียนหนังสือ ไดอีกดวย ผูคิดคนแผนภาพความคิด
• คิดอยางเปนระบบ • เห็นภาพรวมของเนื้อหา • จดจำองคประกอบในเรื่องนั้นไดดีขึ้น • ใชวางแผนในการทางานไดเนื่องจากเห็นลำดับและ ความสัมพันธของงาน • ชวยในการตัดสินใจอยางเปนระบบมากขึ้น ประโยชนของการสรางแผนผังภาพความคิด
1. เริ่มตนจากจุดกึ่งกลางของกระดาษเปลา 2. วาดภาพขึ้นมาในจุดกึ่งกลางนี้ใหเปนไอเดียหลักแลวขยาย ออกไปสูความคิดรอง ลงไป 3. ระบายสีสันใหสวยงาม 4. เชื่อมโยงส วนตาง ๆ ของ Mind Map เขาดวยกันดวย ลายเสน (คลายกิ่งกานของตนไม) 5. ควรทำใหจุดเชื่อมโยงมีลักษณะเปนเสนโคงมากกวาเสนตรง 6. ใชคำสำคัญ keyword แทนการเขียนอธิบาย 7. ใชภาพวาดหรือภาพถายแทนคำพูดใหมากที่สุด ขั้นตอนการสรางแผนผังภาพความคิด
แผนภาพความคิด (Mind mapping) แผนภาพความคิด คือ การถายทอดความคิด หรือ การนำเสนอการสรุปขอมูล โดยการใชภาพ สีเสน และการโยง ใยแทนการจดยอแบบปกติ แผนภาพความคิดจะแสดง ใหเห็นขอมูลที่ถูกจัดระเบียบแลว ทำใหงายตอการจดจำ
แผนภาพมโนทัศน แผนผังมโนทัศน หมายถึง การจัดประเภทของขอมูลหรือเหตุการณที่ เหมือนหรือแตกตางกันไวในกลุมหรือ ประเภทเดียวกันโดยอาศัยคุณลักษณะ ร วมกัน เปนเกณฑ องคประกอบของ แผนผังมโนทัศนมี 3 องคประกอบ คือ มโนทัศนหลัก มโนทัศนรอง มโนทัศนยอย โดยเชื่อมโยงมโนทัศนที่มีความ สัมพันธกันดวยเสน มโนทัศน หลัก มโนทัศน รอง มโนทัศน ยอย มโนทัศน รอง มโนทัศน รอง มโนทัศน ยอย มโนทัศน ยอย มโนทัศน ยอย มโนทัศน รอง มโนทัศน รอง มโนทัศนยอย (Concept mapping)
แผนภาพตนไม แผนผังตนไมคือ เครื่องมือที่ช วยใน การวิเคราะหขอมูล และแสดงความสัมพันธ ของขอมูลอยางเปนระบบ นิยมนำมาใชใน การวิเคราะหปญหา การกำหนดมาตรการ หรือแนวทาง แกไขปญหา และการตัดสินใจ โดยแสดง เปนแผนผังที่มีรูปร างเหมือน ตนไม (Tree Diagram)
แผนภาพลำดับเหตุการณ แผนภาพเวนนคือ แผนภูมิใน รูปแบบกราฟกประเภทหนึ่งที่สรางจาก วงกลมที่คาบเกี่ยวกัน วงกลมแตละวง แสดงถึงแนวคิดหรือกลุมขอมูลที่แตกตาง กัน โดยส วนที่คาบเกี่ยวกันแสดงถึง คุณสมบัติที่มีร วมกัน นี่ทำใหไดอะแกรม เวนนเปนเครื่องมือที่ยอดเยี่ยมในการ เปรียบเทียบขอมูลและการพิจารณา ความน าจะเปน (Venn Diagram)
แผนภาพกางปลา แผนภาพกางปลา คือ เครื่องมือใน การคนหาสาเหตุและผลกระทบที่เกิดขึ้น ช วยวิเคราะหสาเหตุที่แทจริงของปญหา เปนกระบวนการที่มีโครงสรางช วยในการ ช วยระบุปจจัยพื้นฐานหรือสาเหตุของ เหตุการณไม พึงประสงค การทำความเขาใจ ถึงปจจัยตางๆ ที่เอื้อตอการทำงาน (Fishbone Diagram)
แผนภาพกระแสขอมูล แผนภาพกระแสขอมูล คือ แผนภาพที่แสดงทิศทางการไหลของ ขอมูลและอธิบาย ความสัมพันธในการ ดำเนินงานของระบบซึ่งจะทาใหทราบวา ◦ ขอมูลมาจากไหน ◦ ขอมูลไปที่ไหน ◦ เกิดกิจกรรมใดกับขอมูลบาง ในแตละขั้นตอนของระบบ ◦ จัดเก็บขอมูลที่ไหนหรือสง ขอมูลไปใหที่ใด (Flow Diagram)
แผนภาพเรดาร แผนภูมิเรดารหรือแผนภูมิใยแมงมุม มีลักษณะแกนพุงออกจากจุดศูนยกลาง คลายใยแมงมุม โดยแกนทั้งหมดมีการ กระจายออกดวยมุมที่เท ากันและดึงออกจาก กันอยางสมํ่าเสมอ แผนภูมิเรดารเหมาะ สำหรับการนำเสนอขอมูลหลากหลายตัว แปรตั้งแตสามตัวแปรขึ้นไป สามารถใช เปรียบเทียบตัวชี้วัดตาง ๆ เพื่อวิเคราะหจุด แข็งและจุดออนของสิ่งที่กำลังสนใจ (Radar Diagram), (Spider Diagram)
แผนภาพเสนเวลา แผนภาพเสนเวลา คือ แผนผังแสดงการพัฒนาหรือลำดับ เหตุการณที่เกิดขึ้นตามลำดับเวลา โดย ขึ้นอยูกับหัวขอที่สนใจ และช วงเวลาที่ สนใจ ไทมไลนถูกใชในการแสดงผล เพื่องายตอการศึกษาขอมูล โดยทั่วไป จะใส เฉพาะหัวขอสำคัญ ไม ลง รายละเอียดมากนัก ซึ่งพูดถึงบอยใน ภาพยนตรการยอนเวลาตาง (Timeline Diagram)