ปใหม สงกรานต หร�อชวงวนั หยุดยาวอ่ืนๆ
หลายคนคงเตรย� มเดินทาง
แตอยา ลืมวาการเตรย� มพรอ มและตรวจสอบความปลอดภยั
เปนสิ�งจาํ เปนและสาํ คญั เราทกุ คนจ�งตอ งรวมมือกนั
สรา งถนนปลอดภยั ไรอ บ� ัตเิ หตุ
ตรวจสอบรถ
กอ นเดนิ ทางไกล
แบตเตอร่�รถยนต ลอ และยางรถยนต
ตรวจสอบสภาพของแบตเตอร�่ ตอ งอยูในสภาพพรอ มใชงาน
ระดับน้าํ กลนั่ ความแนน ไมรว่ั ไมซ มึ ไมแ ตก มีดอกยาง
ของข้วั แบต และฉนวนหุมสาย เพ�ยงพอ และมีลมยางในระดับ
ที่เหมาะสม
ชว งลา ง ระบบเบรก
ไมมีเสียงดงั ในขณะทข่ี บั ข�่ ตรวจสอบผา เบรก
ไมมีนํ้ามนั ร่ัวไหลหรอ� ซึม และนํ้ามนั เบรกวาอยูในสภาพ
พวงมาลยั ตอ งตงั้ ตรง ที่ใชงานไดดี ไมม ีปญหา
เมอ่ื ขบั ข�่บนทางเรย� บตรง การรว่ั ซมึ
ระบบไฟสองสวา ง นาํ้ มันเครอ่� ง
ไฟสองสวา งทุกจด� ระดบั น้ํามนั เคร�่องอยใู นระดบั
สามารถใชง านได ท่เี หมาะสม
ไมมวั
ระบบระบายความรอ น เขม็ ขดั นิรภัย
ตรวจสอบระดับนํา้ หลอเยน็ สามารถใชง านไดดี สามารถ
การทาํ งานของพัดลมหมอนํา้ ดงึ ออกและกระตุกกลบั ได
มอเตอร รอยรั่วตา งๆ อยา งนุม นวล
ถุงลมนริ ภยั ระบบระบายอากาศ
ตรวจสอบกบั ผผู ลติ รถยนต ไมร ั่วซมึ หร�อมปี ญ หา
วา อยใู นชวงท่ีตองดาํ เนินการ ในการใชงาน
ตรวจสอบหร�อไม
50
เตร�ยมไวอ �นใจกวา
อใเตนยรกา�ยรลณมืมเคฉี รกุ �่อเฉงนิมอืเชฉน ุกเฉนิ ประจาํ รถ
ลอ-ยางอะไหล แมแรง เคร่�องมอื ถอดลอ
ที่เติมลมฉุกเฉิน สายพว งแบต
สายลากรถ ไฟฉาย หร�อไฟสปอตไลต
51
หสง�ิ ลที่ตงัอ งกตลรบัวจจากสเดอินทบาง
น้าํ มนั เคร่�อง
ในระดับปกติ ไมม ีจ�ดรว่ั ซึม
และไมมีสดี าํ หร�อเศษเขมาเจอ� ปน
ตัวถงั รถ ไสกรองอากาศ
ไมม รี อยบบุ ตรวจสอบฝนุ ละออง
รอยข�ดขด� รอบตัวรถ หรอ� สิง� สกปรกอ�ดตนั
ยางรถยนต หมอ นํ้า
อยใู นสภาพสมบรู ณ ตรวจสอบหมอ นํา้ หมอพกั นํ้า
ไมม กี ารสึกหรอ และระดบั น้ําหลอ เยน็
ลมยางอยใู นระดับทเี่ หมาะสม
ไมมีของแหลมคม
ทม�ิ อยูในยางรถยนต
52
เตร�ยมความพรอ ม
ของผูข ับข�่
มีใบอนญุ าตขบั รถถกู ประเภท พักผอ นใหเ พย� งพอ
ตามประเภทรถที่ตนเองขบั ไมมอี าการงวงซึม
ไมก นิ ยาทท่ี ําใหง วงซึม
ไมด่ืมสุรา หรอ� ของมึนเมา
ไมเ จ็บปวย ศกึ ษาเสนทางท่ีจะเดนิ ทาง
หร�ออยใู นสภาพรา งกายท่ีไมพ รอม และวางแผนอยางรอบคอบ
เชน เขา เฝอ ก มือเจ็บ
จนไมส ามารถจบั พวงมาลยั ได รวมถึงกาํ หนดจ�ดพักอยางเหมาะสม
การเนตอรกย� จมาพกรอ ม
ทก่ี ลาวมาแลว ผูข บั ขค่� วรจะขับข�่
ดว ยความระมัดระวงั
ไมข บั เร็ว ปาดหร�อแซง
หากขบั ข่�ในระยะทางไกล อยา งกระชั้นชดิ
ควรมผี ูขบั ข่�สํารองสลับหมนุ เว�ยน
หรอ� มีจด� แวะพักผอน
เพอ่� ไมใ หเ กิดอาการเหนื่อยลา
53
เตรย� มตวั ใหปลอดภยั
เม่อื ตองไปรถโดยสาร
รถโดยสาร
• ตองเปน รถท่ีไดรบั การอนญุ าตใหรับ-สง ผูโดยสาร
(ปายทะเบยี นพน้� เหลอื ง ตวั อกั ษรสีดาํ )
• มกี ารตดิ ต้ังอป� กรณค วามปลอดภยั ภายในตวั รถ
SAFเชน เขม็ ขดั นริ ภยั ถงั ดบั เพลิงประตฉู ุกเฉิน
พนักงานขบั รถ
• มีใบอนญุ าตขับขร�่ ถสาธารณะ
ตามประเภทรถทกี่ าํ หนด
• ไมข ับรถติดตอ กันเกนิ 4 ชั่วโมง
เวนแตจะไดพักเปน เวลาไมนอยกวา คร�่งชว่ั โมง
และขับตอ อีกไมเ กิน 4 ช่วั โมง ในรอบ 24 ชว่ั โมง
• มพี นักงานขับรถ 2 คนตอ คัน
• ไมมปี ระวตั กิ ารดืม่ สุราหร�อยาเสพตดิ
• พกั ผอนอยา งเพย� งพอ
54
ผูโดยสาร
• คาดเขด็ ขดั นริ ภยั
ตลอดการเดินทาง
• ไมข้น� -ลงนอกปาย
หร�อจ�ดจอดรถโดยสาร
• ไมยืน หร�อยนื่ แขนขา
FETYออกนอกตัวรถ
บร�ษทั ท่ีใหบร�การขนสง
• เปน บรษ� ัททีน่ าเชือ่ ถอื สามารถตรวจสอบได
• มีมาตรฐานความปลอดภยั
ท้ังในสวนของรถโดยสาร และผขู บั ข�่
• มีมาตรการใหค วามชวยเหลือเม่ือเกิดเหตฉุ กุ เฉิน
• จัดใหมีประกันความเสยี หายเพ�มเติม
จากการจัดใหม ีประกันความเสียหาย
ตามพระราชบญั ญตั ิคมุ ครองผูประสบภัยจากรถ
พ.ศ. 2535
• ไมร บั หร�อไมม ปี ระวัตริ ับผูโดยสารเกินกวาทก่ี ําหนดไว
55
เบอรโทรศพั ทฉ ุกเฉิน
เร่�องรอ งเร�ยน เหตุดวนเหตุราย
1555 ศนู ยรอ งทุกขกรุงเทพมหานคร
199 แจง เหตเุ พลงิ ไหม
191 แจง เหตดุ ว นเหตุรายทกุ ชนดิ
1300 แจงคนหาย
1155 ตํารวจทอ งเท่ยี ว สายดว นรอ งทกุ ข ใหความชว ยเหลอื
ระหวา งทอ งเท่ียว
การจราจร และอ�บตั เิ หตจุ ากการเดินทาง
1356 ศนู ยปลอดภัยคมนาคม
1586 กรมทางหลวง สาํ หรบั แจง เหตอุ บ� ตั ิเหตุบนถนน
ของกรมทางหลวง
1146 กรมทางหลวงชนบท สําหรบั แจงเหตุอบ� ตั ิเหตุบนถนน
ของกรมทางหลวงชนบท
1543 อ�บตั เิ หตุบนทางดว น
1192 ศนู ยปราบปรามการโจรกรรมรถ แจง รถหาย
1196 อบ� ัติเหตทุ างนาํ้ สาํ หรบั ผทู ่ีตองโดยสารทางเร�อ
1197 สายดวนจราจร
1137 สถานีวท� ยุ จส.100
1644 สถานวี ท� ยุ สวพ.91
หนวยแพทยเ คลื่อนท่ี
1646 ศูนยเอราวัณ สํานักการแพทย กรุงเทพมหานคร
1554 หนว ยแพทยกูช ีว�ต วชิรพยาบาล
1669 สถาบันการแพทยฉ ุกเฉนิ แหง ชาติ
56
ทค่ี วรตแิดอไปวพระลหิเวคาชงนั เดนิ ทาง
ตรวจสอบสภาพจราจรผา นทางแผนท่ี
และกลอ ง CCTV แบบ Real Time
BMA Traffic
Google Map นําทางและตรวจสอบสภาพจราจร
ซ่ึงมหี ลากหลายรปู แบบ
การเดนิ ทางใหเ ลือก
ตรวจสอบการจราจรและจ�ดท่ีเกดิ
อ�บัตเิ หตเุ พ�่อหลีกเลย่ี งเสนทาง
JS100 จส.100
ตรวจสอบสภาพการจราจร
พรอมภาพวงจรปดตามถนนเสนตา งๆ
Highway Traffic
บอกสถานทต่ี างๆ รอบตวั เรา
ท้งั ที่กนิ ที่ชอป และท่ีเทย่ี ว
Around Me
แนะนําขนสง สาธารณะทุกรูปแบบ
แถมมีระบบเตือนเมือ่ ใกลถงึ ที่หมาย
NAMTANG
ตรวจสอบสภาพอากาศ
กอนออกเดินทาง
ThCe hWaenantehler
57
ACT
เรม� ที่เรา ปลอดภัยทุกคน
บทท่ี 6 60
74
หมวกนิรภยั ปกปองชีวต� คนใชรถจกั รยานยนต 82
90
บทท่ี 7 98
ไมคาด = ถึงฆาต
บทท่ี 8
ระวังทุกแยก ปลอดภยั ทกุ ทาง
บทท่ี 9
ขน้� รถโดยสารอยางปลอดภยั
ถึงทหี่ มายแนน อน
บทที่ 10
ขบั รถสาธารณะอยา งปลอดภัย
สรางความอน� ใจตลอดการเดินทาง
6บทที่ หมวกนริ ภยั
ปกปอ งชีว�ต
คนใชร ถจกั รยานยนต
“หมวกนริ ภยั ” เปน ตวั ล็อกชีวต� ลดอาการบาดเจ็บทศี่ ีรษะ
ซง่ึ เปน สาเหตขุ องการเสยี ชวี ต� จากอบ� ตั เิ หตทุ างถนน
เราจ�งควรสวมหมวกทกุ ครัง้ ทขี่ ับข่ร� ถจกั รยานยนต
เพราะ “ชวี ต� เราไมม สี าํ รอง”
รกั ใคร
ใหใส หมวกนริ ภัย
1 3ใน ของอ�บตั เิ หตทุ างถนน 65% ของอ�บตั เิ หตุ
ในกรงุ เทพฯ เปน
รถจกั รยานยนต จากรถจักรยานยนต
บาดเจ็บทศ่ี รี ษะ
88% ของการเสียชวี �ต
จากการใชรถจกั รยานยนต
มีสาเหตจุ ากการบาดเจ็บทีศ่ ีรษะ
ในประเทศไทย
มีผทู ี่ใชรถจักรยานยนต
เพย� ง 45%* เทานั้น 22% ของผูโดยสารเทา นน้ั
ท่สี วมหมวกนิรภัย
52 ที่ยอมสวมหมวกนริ ภยั
*รวมผูขบั ข่�
และผูโดยสาร % ของผูขับข�่
สวมหมวกนิรภัย
62
กรุงเทพฯ ครองแชมป 85และโดย%สารของทง้ั ผขู บั ข�่
คนสวมหมวกนิรภัย
ป 2561
92% ของผขู บั ข�่
55% ของผูโดยสาร
78% ของวัยรนุ ไทย
ไมส วมหมวกนิรภยั
เด8ก็ %ไทยเทเพา น�ย้นั ง
ที่สวมหมวกนริ ภัย
ขณะซอ น
รถจักรยานยนต
ท่มี า : มูลนธิ ไิ ทยโรดส, 2562
63
เหตุผลของคน
ไมสวมหมวกนริ ภยั
64% 13%
เดนิ ทางระยะใกล กลัวผมเสยี ทรง
8% คิดวา
ตาํ รวจไมจับ
37% ไมไ ดข บั
ออกถนนใหญ
4% คนทนี่ ั่งมาดวยไมสวม
ก็เลยไมสวมบาง
ทีม่ า : มูลนธิ ไิ ทยโรดส และเครอ� ขา ยเฝา ระวังสถานการณค วามปลอดภัยทางถนน, 2553
64
10% หมวกนิรภยั แพง 29% ร�บ สวมหมวกนริ ภัย
ไมมที ่เี กบ็ พกลาํ บาก แลวเสยี เวลา
กลัวหาย
6% โอกาสเกดิ
อ�บตั เิ หตมุ นี อ ย
7% ไมมหี มวกนิรภยั
21% รอน อึดอดั ในความเปน จรง� อ�บัติเหตุมักเกิดข�น้
ในรัศมี 5 กม. จากที่พัก
ไมสบายหวั หมวกสกปรก
และอบ� ตั ิเหตสุ ว นใหญเ กดิ ขน้� บนถนนสายรอง
ความเชอื่มทาก่บี กอวกาวถาน“นใกสาลยๆหลไมักเปนไร”
จ�งไมเปนความจรง�
65
กะโหลกของเรา
ไมหนาอยางทคี่ ิด
สวนประกอบของศรี ษะ ประกอบดวย
ผิวหนัง กะโหลก
ความหนาของกะโหลกโดยเฉลยี่
0.25 นว�ิ หรอ�
6.5 มม.
70..128มนมว�ิ. หร�อ
สมอง
ของเหลว
หลอ เล้ียงสมอง
เมือ่ เกดิ อ�บตั ิเหตุ และศรี ษะไปกระแทกกบั ของแข็ง
ทําใหก ะโหลกหยุดเคลื่อนไหวกะทนั หนั
สมองจะลอยไปกระแทกกับกะโหลกหลายตอหลายคร้ัง
ทําให "สมองไดร บั การกระทบกระเทือน"
ชาํ้ บวม หรอ� กะโหลกราว
66
อาการบาดเจ็บที่ศีรษะ เมอ่ื เกดิ อ�บัตเิ หตุ
หากเกดิ อบ� ตั เิ หตแุ ลว เราไมสวมหมวกนริ ภัย เมอื่ ศีรษะของเราไปกระทบกับพ�้น
หรอ� วัตถุ ทาํ ใหเกดิ อาการบาดเจบ็ ได 2 แบบ คือ
แบบแผลเปด มเี ลอื ดออก
เชน หวั แตก กะโหลกรา ว
แบบไมมีแผล สมองฟกชาํ้
ตกเลอื ดในศรี ษะหรอ� บรเ� วณตา งๆ
บาดเจบ็ ทแ่ี กนประสาท
หร�อระบบเสน เลอื ด อมั พาต เปน ตน
67
ปหมกวปกอนงริ หภัวเรัยาได
ลดการบาดเจ็บทศ่ี ีรษะ
43%ของผูข บั ข่�
58%ลดการบาดขอเจง็บผทูซาอ งนศทรี าษยะ
39%ลใดนกคาวรเาสมยี เชสวีีย่ ต� ง
ท่ีมา : ศนู ยวช� าการ
เพ่อ� ความปลอดภยั ทางถนน (ศวปถ.),
มูลนธิ ิสาธารณสขุ แหงชาติ (มสช.)
68
สว นประกอบของหมวกนิรภยั ปกปอ งเราไดอ ยา งไร
สวนเปลอื กนอก (Outer Shell) แข็งแรง
นํ้าหนักเบา ทนแรงกระแทกแลว กระจายไปรอบๆ
ชวยดดู ซับแรงกระแทกกอ นถงึ ศรี ษะ
โฟมกนั กระแทก (Impact Absorbing Liner)
หนาประมาณ 1.5-3 ซม. ทาํ จากวสั ดอุ อนนุม
ยืดหยุน เพ่�อดูดซมึ และกระจายแรงกระแทก
ทําใหม แี รงกระแทกตอเนือ้ สมองลดลง
ฟองนํ้า (Comfort Padding) ชว ยใหส วมใสสบาย
กระชบั รับกบั ศีรษะ ไมหมุนหร�อขยบั ระหวางขบั ขห่� ร�อลม
หนา กาก (Face Shield) หร�อแผนกันลม
ชว ยปอ งกันแสง ฝุน แมลงขณะขบั ข�่ รวมถึงชวย
ปอ งกนั การเกิดอาการตาอกั เสบ จนอาจจะทาํ ให
เกิดตอลม มีท้ังแบบใส เพ่อ� ใชขบั ขใ�่ นเวลากลางคนื
และแบบทบึ เพอ�่ ใชในเวลากลางวนั
สายรดั คาง (Chin Strap) รัดหมวกนิรภัย
ใหแ นบติดกบั ศีรษะ ไมใหห ลุดยามเกดิ อบ� ตั ิเหตุ
สวมหมวกนิรภัย
ก็ใชวา จะขับเร็วได
ความเรว็ ท่ีเหมาะสม
อขยอทูงกี่ 4าร0ข-ับ5ข่�ร0ถจกักรมย.า/นชยมนต.
69
เแลบบอื โดกนใหจ ปมลวอกดนภัยริ แภนัยนอน
• ปลอดภยั สงู สุด • ทศั นวส� ัย
• สามารถปอ งกนั คอนขา งแคบ
แรงกระแทก • อากาศไมคอ ย
ไดรอบดา น ถายเท
แบบปด เต็มหนา • ราคาแพง
• ทัศนว�สัยการขับข�่ดี • ไมสามารถปองกัน
• ราคาไมแพงมาก แรงกระแทก
• แผนบงั ลมหนา ท่เี กิดข�้น
บรเ� วณคาง
สามารถเปด ปดได และใบหนา
แบบเต็มศีรษะ
• ราคาถกู • ปกปองเฉพาะ
• ทศั นวส� ัยดี ศรี ษะดา นบน
• อากาศถา ยเท เทา น้ัน
สะดวก แบบครง�่ ศีรษะ
70
ขอ ควรรู กอ นจา ยเง�นซอื้ หมวกนิรภัย เลือกหมวกนริ ภยั
ท่ีมสี สี วา ง ชว ยลด
สวมใสพ อดี ไมห ลวม ไมค บั ความเสี่ยงอบ� ตั ิเหตุ
เมือ่ ลองสวมใหคาดสายรดั คางใหแนน ไดอีกทางหนึ่ง
จากนนั้ ลองผลกั หมวกไปดา นหนา
ดานหลัง ถาขอบหมวกเคล่ือนขน้� ไป
ถงึ กลางศีรษะหรอ� มากกวา น้ัน
แสดงวาไมพ อดี
แมลรี ะรูมะีชบอ างยฟอง�าเกสาียศง ไมหนกั จนเกนิ ไป
เพอ�่ ฟง� เสยี ง เพราะอาจจะทําให
กระดูกตน คอหกั
การจราจรโดยรอบ เมอ่ื เกดิ แรงกระแทก
มีสายรัดคางท่มี นั่ คง
แขง็ แรง ไมห ลดุ งาย
“รัดสายท่คี างทุกครัง้
เพ่อ� การปกปองอยางแทจรง� ”
อยาลืมเปลย่ี นหมวกนิรภยั เมื่อ….
ใชง านมาแลว 3 ป เพราะโฟม หมวกไดรบั การกระแทก
และพลาสตกิ เปน อป� กรณสาํ หรับ เนื่องจากแรงกระแทก
ปอ งกนั การกระแทกอาจเสื่อมสภาพได ทําใหโฟมเส่อื มสภาพลง
71
เจพ�งรขาะอหจวับงใปยรับ
คนซอ นทา ยไมสวมหมวกนริ ภัย
คนขับข่�ไมส วมหมวกนริ ภัย ปรับไมเกนิ 500 บาท
ปรบั ไมเ กนิ 500 บาท
ขบั ข�ร่ ถยอ นศร ขับขด่� วยความเร็วเกนิ กวา ท่ีกฎหมายกําหนด
ปรบั ไมเ กิน 500 บาท • เขตชมุ ชนท่ีไมมที างเทา ไมเ กนิ 30 กม./ชม.
• เขตชมุ ชนทมี่ ที างเทา ไมเกิน 45 กม./ชม.
• เขตถนนหลกั ในกรงุ เทพฯ ไมเกนิ 80 กม./ชม.
โทษปรับไมเ กนิ 1,000 บาท
อยางไรกต็ าม ความเรว็ ท่ีแนะนํา
เพ่อ� ความปลอดภยั คือ ไมเ กนิ 50 กม./ชม.
72
ไคมนสซวอมนทท้ังาคยนขับข่� ซอนสาม
โดนปรับ 2 เทา ปรบั ไมเกนิ 1,000 บาท
ขบั รถบนทางเทา ขหับร�อขร�่นถา โหดวยาปดรเสะมียาวท
ปรับ 400-1,000 บาท ปรับ 400-1,000 บาท
ท่มี า : พระราชบัญญตั จิ ราจรทางบก พ.ศ. 2522
73
7บทท่ี ถไึงมฆค=าาดต
“เข็มขัดนริ ภยั ” เปน อีกหน่ึงอ�ปกรณที่ติดตง้ั ภายในรถยนต
ท่ชี ว ยปกปอ งชวี ต� ผอ นหนกั ใหเปน เบา เราทกุ คนจ�งควรใหค วามสําคญั
กับการคาดเข็มขัดนริ ภัยทุกครงั้ ท่ีขับข�่หร�อโดยสาร
ไมวา จะเดินทางใกลหรอ� ไกลก็ตาม
เหเบขรยกม็ หุดยขดุ เรดั รถ นาริ ภยั
เวลาท่มี คี น สตั ว หร�อรถมาตัดหนารถ เราเหยียบเบรกเพ�อ่ หยดุ รถ
แตเ ขม็ ขัดนิรภยั จะลอ็ กผูโดยสารทกุ คน ไมใ หก ระแทกกับวตั ถุตา งๆ
หร�อกระเดน็ ออกนอกตวั รถ
รูปแบบของเข็มขดั นริ ภัย
รถยนตโดยสารทว่ั ไป จะติดตง้ั เข็มขดั นิรภัยอยู 2 รูปแบบ คอื
เข็มขดั นริ ภัยแบบ 3 จด� (Lap Shoulder Belt)
มกั ติดตั้งไวบ รเ� วณทนี่ ่ังคนขบั และผูโดยสารตอนหนา
โดยยึดจากเสากลาง 1 จ�ด และยดึ จากพ�้นรถ
อีก 2 จ�ด เมื่อใชง านเข็มขัดจะถกู พาด
จากไหลไ ปจนถึงสะโพก อีกเสน จะพาดบร�เวณตกั
เข็มขัดนิรภัยแบบ 2 จ�ด
(Lap Belt) มกั ติดตั้งไวท่ีเบาะหลัง
ของรถยนต มลี กั ษณะเดียวกับ
เขม็ ขัดนริ ภัยบนเครอ่� งบิน
โดยจะพาดชว งตกั และสะโพก
76
หากไมคาด อาจถึงฆาต
แรงกระแทก เมื่อรถเกิดอ�บตั เิ หตุ ศีรษะ ใบหนา ลาํ ตวั
จ6า0กจ=ตากกรึกมรถ.ถ5/ทชทตี่ชมีว่ ั้นก�ง. จกกะรรเหะะจแวทกย่� กหงจนไปนากฉรรถกี ะขแหทารกดอ� กเบบั าพะหวนงมา าทลํายั ใหอวยั วะภายใน
(14 ม.)
เไผสมูทย่ี ค ค่ีงาทาดดจี่ เะเขขเส็ม็มยีขขัดชดั นวี นริต� ริภมภัยาัย1ก.ก5วเทา า
หากคาด ก็ไมถึงฆาต 40-60ลดการเสียชีวต�
%
หยุดตัวเราไมใ ห
กระเด็นออกนอกตวั รถ
5ลดแรงกระแทก
เทา
40-50ลดการบาดเจ็บ
%
ปองกนั อวยั วะภายในจาก
การกระทบกระเทอื นอยา งรุนแรง
ทีม่ า : คมู อื รทู ันโรคและภัยสขุ ภาพสาํ หรับประชาชน
สาํ นักสอ่ื สารความเสีย่ งและพฒั นาพฤตกิ รรมสุขภาพ กรมควบคมุ โรค กระทรวงสาธารณสุข
77
คเขาด็มถูกขว�ธดัี ปนลริ อภดยั ภแตัยละกแบวบ า
การคาดเขม็ ขดั นิรภยั แบบ 3 จ�ด พนกั พ�งไมปรับใหเอน
หร�อตั้งชนั มากเกนิ ไป
ระยะหางจากเบาะกับ
คอนโซลรถไมช ดิ เกนิ ไป
สายเข็มขัดนิรภยั ตําแหนงของเขม็ ขดั นิรภยั
เสนที่พาดบา บรเ� วณสะโพกตองแนบ
ตองพาดจาก ไปกบั กระดูกเชงิ กราน
และตา่ํ กวา เข็มขดั ปกติ
กระดกู ไหปลารา ประมาณ 5-10 ซม.
ไปยงั สะโพกอกี ฝง
การคาดเข็มขดั นริ ภัยแบบ 2 จด�
บไคมราใ�เดชวเบ ณขรม็ ต�เขวักดัณแนลหิระนภสา ัยะทโใพอหกงพ าดผาน
78
วธ� คี าดเข็มขัดนริ ภยั สําหรับทุกคน
สตรม� คี รรภ ระยะหางจากเบาะกับคอนโซลรถ
ไมช ิดเกนิ ไป หากเปน คนขบั ใหนั่งหา ง
พนักพ�งไมปรับใหเ อน จากพวงมาลยั ประมาณ 10 นว�ิ
หร�อตัง้ ชันมากเกนิ ไป
สายเข็มขัดนิรภยั เขม็ ขดั นิรภยั บร�เวณสะโพก
เสน ที่พาดบา ขยบั ใหอ ยูด า นหนา คาดผา นหนาตักมาตรงใตค รรภ
และใหสายเข็มขัดอยบู รเ� วณสะโพก
ใหสายพาดผานรอ งอกลงมา
ดานขางของชอ งทอ ง
เด็กอายไุ มเ กนิ 6 ป
ใหเลอื กใชท ่ีนงั่ สําหรับเด็ก
หรอ� Car Seat เพ่อ� ความปลอดภัย
ซงึ่ จะตองเลอื กใหเหมาะสมกบั อายุ
และขนาดตัวของเด็ก
หา มใหเ ด็กน่ังตกั เพราะหากเกดิ อ�บตั ิเหตุ
เดก็ จะไดร ับแรงกระแทกมากกวาผูใหญ
79
เด็กอายไุ มเ กนิ 7-12 ป
ใหเดก็ นัง่ บนเบาะเสรม�
หร�อ Booster Seat
เพ่อ� ใหสายของเข็มขดั นริ ภยั
พาดบร�เวณรอ งไหลของเด็กพอดี
ระวงั อยาใหสายของเข็มขดั นริ ภยั
พาดผา นใบหนา ของเดก็ เพราะอาจทําใหเ กดิ
อนั ตรายได
คาดเขม็ ขดั ทกุ ที่นงั่ ปลอดภยั กวา
แมจะนั่งเบาะหลงั กต็ องคาดเข็มขดั นริ ภัย
เพราะแรงเหวย่� งจากอบ� ัตเิ หตุอาจจะทำใหต ัวเรากระเด็น
ไปกระแทกสว นตา งๆ ของรถ
หร�อกระเดน็ ออกนอกตัวรถ
ซ่ึงอาจจะทำใหบ าดเจบ็ สาหัสหรอ� เสียชีว�ต
80
โทษทางกฎหมาย
เก่ียวกับเขม็ ขัดนริ ภยั
รถยนตส ว นตัว รถกระบะ รถแท็กซ่ี
• คนขับและผูโดยสาร ไมคาดเขม็ ขดั นิรภยั
ปรับไมเกนิ 500 บาทตอ คน
• คนท่ีน่ังดานหลังไมคาดเข็มขดั นริ ภัย
ปรบั ไมเกิน 500 บาท
รขถนตาดูสใาหธญาร รณถะบรรถรทโดกุ ยสารสาธารณะ
• คนขับไมค าดเข็มขัด ปรบั ไมเกิน 500 บาท
• หากคนน่งั ดานหลังไมท ำการคาดเขม็ ขดั
ปรบั ไมเ กิน 5,000 บาท
โดยผูขับข�ต่ อ งแจงผูโดยสารไมว า ทางวาจา
หร�อปา ยใหค าดเข็มขดั นริ ภยั
ผูประกอบการ
• ไมต ิดต้งั เขม็ ขัดนิรภยั หรอ� ชำรดุ
ปรบั สูงสุด 50,000 บาท
• รถโดยสาร คนขับไมใหผูโดยสาร
รดั เขม็ ขัดนริ ภยั ปรับเพ�ม 500 บาท
ท่ีมา : หนังสอื กฎหมายที่ควรรดู า นความปลอดภัยทางถนน ศนู ยอ ํานวยการความปลอดภยั ทางถนน/
มาตรา 44 ฉบบั ท่ี 14/2560 ประเภทรถและการคาดเข็มขดั นริ ภัย และฉบับที่ 15/2560
การเพ�มความปลอดภยั ในการโดยสารรถสาธารณะ
81
ระวงั8บทท่ี
ทกุ แยก
ปลอดภยั ทุกทาง
อบ� ตั ิเหตุทางถนน เปน เหตกุ ารณที่ไมมีใครอยากใหเ กิดข�้น
ซ่ึงนอกจากจะรบั ผิดชอบชีว�ตตนเองและผูอน่ื
โดยการขบั ข�่อยา งปลอดภัยแลว ยังตอ งระแวดระวังผูอ่ืน
โดยเฉพาะจ�ดหรอ� แยกทเี่ สยี่ งตอการเกิดอ�บตั เิ หตุ
11 จด� เส่ียง
7. ถนนเทพรักษ
อ�บตั เิ หตอุ ันตราย บรเ�วณซอยหมูบานระเบยี งทอง2
ถึงหนาทีอารพลาซา
ในกรงุ เทพมหานคร เขตบางเขน
8. ถนนสรงประภา
บร�เวณจ�ดตัดถนนเชิดว�ฒากาศ
ถึงหนวยบญั ชาการทหารพฒั นา
เขตดอนเมอื ง
5. ถนนพ�ทธมณฑลสาย 1 5
บร�เวณจด� ตดั ถนนบรมราชชนนี
ถึงตดั ถนนสวนผกั
เขตตล�งิ ชัน
9. ถนนเอกชยั 9
บร�เวณซอยเอกชัย 34-130 2
เขตบางบอน
2. ถนชนาบยาทงะขเล�นเทยี น
ถึงหนาสบถรเ�าวบณันซพอัฒยบนาางขขา น�รเาทชยี กนาร1ก6รมทด่ี ิน
เขตบางขน� เทยี น
84
6. ถนนสายไหม 3. ถนนเช่อื มสมั พันธ
บรเ� วณซอยเชอื่ มสมั พนั ธ 3
บรเ� วณซอยสายไหม 38
ถึงรา นอาหารครวั ศรส� ะเกษ ถึงตัดถนนสวุ �นทวงศ
เขตหนองจอก
เขตสายไหม
86
73
10
11
1
4
1. ถนนฉลองกรงุ
4. ถนนเฉลร.ิม9พระเกยี รติ บรเ� วณหนาโรงงานเอฟบที ี
ถึงซอยฉลองกรงุ 8 (วดั มอญ)
บรเ� วณซอยเฉลิมพระเกยี รติ ร.9 เขตลาดกระบัง
ซอย 39 ถึงหมูบานศภุ าลยั สวนหลวง ร.9
เขตประเวศ
10. ถนนฉลองกรุง 11. ถนนออ นนุช
บรเ� วณหนา ปม น้ำมนั คาลเท็กซ บร�เวณซอยประณตนอม
ถึงหนา บร�ษทั ไดนามิคร�ไซเคิล จำกดั ถงึ ซอยออนนชุ 67
เขตประเวศ
เขตหนองจอก
ท่ีมา : สํานักการจราจรและขนสง กรุงเทพมหานคร, 2561
85
กําจัดจ�ดบอด
ลดจด� เส่ียง
“จ�ดบอด” หร�อ Blind Spot เปนบรเ� วณทผี่ ขู ับข่�ไมสามารถมองเห็นดวยสายตา
ซ่งึ อาจทาํ ใหไมเหน็ รถ วัตถุ หรอ� บุคคลอื่นทอ่ี ยูร อบขา ง ทําใหเส่ียงตอการเกิดอบ� ตั เิ หตุ
จ�ดบอดจากถนน
บร�เวณทางโคง ทางข�น้ ลงเนนิ ใหชะลอความเร็ว
อยาว�งตดั หร�อแซงทางโคง
และปฏิบตั ิตามปา ยเตือนอยา งเครงครดั
จด� บอดจากรถคันใหญ ขอจงด� รบถอยดนต
ขบั หา งจากรถคนั ใหญ
และหามแซงซาย
กจ�ดระบจอกดคจูหานกาเสปารเับอเทบาีต่ ะิดนงั่ตใหัง้ ม ี
ความสูงพอดี ศรี ษะหางจาก
เพดานรถประมาณ 6 นิ�ว
เวลาเลี้ยวใหโยกตวั มาดา นหนา
เพ�่อมองเหน็ ไดช ัดเจนย�งิ ข้�น
จ�ดบอด จากกระจกมองขา ง
ปรับกระจกมองขาง
ใหก วา งจนมองเห็น
ตวั รถดา นขา ง
พ�้นถนน และเสน แบงเลน
จด� บอด กระจกหลัง
ไมว างส�ิงของบงั หนาตางบานหลงั
และปรบั องศาใหก ระจกมองหลงั เหน็ ภาพ
ดา นหลงั ทง้ั หมด
86
หากขับรถบรรทกุ หรอ� รถขนาดใหญ หร�อขบั ตามรถขนาดใหญ ใหร ะวงั จด� ดงั ตอ ไปน้ี
ดา นหนา ของรถบรรทุก
ควรอยหู า งจากคันหนาอยางนอ ย 3-4 ชว งคนั รถยนต
ดา นซายของรถบรรทุก จ�ดขบอองด ดา นขวาของรถบรรทุก
เปน พ�น้ ที่อนั ตรายที่สดุ รถบรรทกุ กอนเลี้ยว ผขู ับข�ค่ วรมอง
ผขู บั ข่�ควรมองใหด ี ใหแนใ จวาไมมรี ถ
รถขนาดใหญ รถอืน่ ควรขับเทียบเทา
กอนเปลยี่ นเลนหร�อเลีย้ ว หรอ� พน หนา รถบรรทกุ
รถอ่ืนควรหลกี เลีย่ งการอยู
บร�เวณนี้
ดา นหลังของรถบรรทุก
เวน ระยะหา งอยา งนอ ย 10 ม.
หรอ� หลกี เลีย่ งการขับตามหลัง
87
แอนยวทาางงกปารลขับอข่ร� ดถยภนตยั
ปฏบิ ตั ติ ามกฎ ตรวจสภาพรถ
ลดอ�บัตเิ หตุ กอนออกเดินทาง
เติมลมยาง
ในทป่ี ลจออดดภรถยั ตรวจสอบเคร�่องยนต
และความพรอมของรถ
ในการเดินทาง
ในชวงเวลาปกติ เคมวื่อรถชงึ ะทลาองเแพย�อ่ กมอซงอวยา
ไมม รี ถพ�งออกมา
เปดไฟหนารถเสมอ แมว าเราจะขบั รถในทางเอก
เพ�อ่ ใหรถคนั อน่ื หร�ออยูใ นทิศทางทม่ี ี
สญั ญาณไฟเขย� วก็ตาม
สังเกตเหน็ โดยงาย
88
ปรับระดับความเร็ว หากรถลืน่ ไถลหร�อเหินน้าํ
ของใบปด นาํ้ ฝนใหสมั พนั ธ ใหลดความเรว็ ใชเ กยี รต ํา่
กบั ความแรงและปร�มาณฝนตก แลวคอยเหยียบเบรก
ลดความเร็ว หามเหยยี บเบรกกะทนั หนั
เพ�มความระมดั ระวัง ทําใหร ถพลิกควาํ่ ได
ไมแ ซง
ถา ไมจําเปน
หากมนี ้าํ ทวมขงั เม่อื ยามฝนตก ท�งิ ระยะหา ง
ที่ระดับนาํ้ สูงกวา ขอบประตู จากคนั หนา
สภาพถนนเปย ก
ควรหลีกเลย่ี ง ระยะเบรกจะเพม� ข้น�
การใชเสน ทางดงั กลา ว 2 เทาจากปกติ
89
ข้น�9บทที่ อยางรปถลโดอยดสภาัยร
ถึงทห่ี มายแนน อน
การโดยสารรถสาธารณะอยา งปลอดภยั
ไมใชเพย� งการข�น้ และลงรถโดยสารเทา น้ัน
แตตอ งระมัดระวังส�ิงรอบตัวโดยรอบ
รวมถึงการปอ งกันเหตรุ า ยทีอ่ าจเกิดข้�น
โดยสารรถตู
อยา งปลอดภยั
ใชร ถตูโดยสาร คาดเข็มขัดนริ ภัย
ทีป่ า ยทะเบยี น ตลอดการเดินทาง
สีเหลืองเทานน้ั ไมทนน่ังรถทีข่ ับไมป ลอดภัย
เพราะเปนรถสาธารณะ หวาดเสยี ว หร�อผูขับข�่
ทีส่ ามารถตรวจสอบได อยูในสภาพไมส มบูรณ
xx-xxxTHAILAND
กรุงเทพมหานคร
ไมใชบร�การรถตโู ดยสารท…่ี
บรรทุกผูโดยสาร
เกินจํานวนทน่ี ง่ั
(15 คนรวมคนขบั )
รถตูโดยสารดัดแปลง
• เพ�มจาํ นวนเบาะท่นี ่งั
• ติดฟล� มกรองแสงเขม
เกินกวาทีก่ ฎหมายกาํ หนด
ไมระบุเสนทางขางรถ
> 300กม. ใหบร�การเดนิ รถเกนิ 300 กม.
หร�อตองเดนิ ทางนานกวา 4 ชม. โดยไมหยุดพกั
92
คาดเข็มขัดนิรภัยตลอดการเดินทาง
ไมขน้� -ลงนอกปา ย
หรอ� จด� จอด
บันทึกหมายเลขโทรศพั ทฉุกเฉนิ
เพ�่อแจง เหตุในกรณีที่
เกิดอบ� ตั ิเหตหุ รอ� พบเจอ
เหตกุ ารณผิดปกติ
ลงจากรถทุกคร้ัง
ท่ีรถเขา เตมิ เช้ือเพลงิ
เลอื กที่นัง่ ที่ปลอดภัย
จากการบาดเจ็บและเสียชวี ต� จากอ�บตั ิเหตุ
ตําแหนง ทนี่ ่ังความเสยี่ งสูง
ตาํ แหนงท่ีน่ังความเสย่ี งปานกลาง
ตําแหนง ที่นั่งความเส่ยี งนอ ยทสี่ ุด
ทม่ี า : มลู นิธเิ พ�อ่ ผบู รโ� ภค, สถาบนั การแพทยฉุกเฉินแหง ชาติ (สพฉ.), 2557
93
ข้�นรถทัวรดวยความอน� ใจ
เลือกใชบรก� ารบร�ษัท ไมใชบรก� ารรถโดยสาร
ใหบร�การขนสงท่ีไดม าตรฐาน ที่บรรทกุ ผูโดยสาร
ขน�้ -ลงเฉพาะจด� จอด เกินกวา ทีก่ ำหนด
รับสงเทาน้นั ไมย ืน หรอ� นัง่ ที่นง่ั เสร�ม
รถโดยสารอยใู นสภาพแขง็ แรง ตรวจสอบและบนั ทกึ
ไมดัดแปลงสภาพรถ รายละเอยี ดของผขู ับข�่
คาดเขม็ ขัดนิรภยั ตลอดการเดินทาง ผูขับข�่ตอ งไมข บั ติดตอกัน
สงั เกตทางออกฉุกเฉนิ เกิน 4 ชม. และตอ งมี
และอป� กรณความปลอดภัยตา งๆ ผูขบั ข�่สำรองในกรณฉี ุกเฉนิ
เชน คอ นทุบกระจก ถงั ดับเพลงิ
94
รอเทยถคานจงิคปกั กลาอรรดยซภอายั นนยนต
สวมหมวกนิรภยั ทุกครงั้ ไมควรถอื ขาวของ
ทซ่ี อ นรถจักรยานยนต พะรงุ พะรงั
วางเทาไวบนคนั เหยียบ
เพ่อ� ชวยในการทรงตัว หา มใชโทรศพั ท
ควรนั่งครอม ระหวา งเดินทาง
เพ�อ่ ความปลอดภัย
ควรใสก างเกง หรอ� เส้ือผา ที่ไมร ุม ราม บอกใหผ ูขบั ข�่ชะลอความเร็ว
หากหลกี เลย่ี งไมได ใหจับชายเส้อื หร�อหยดุ รถ หากขับเรว็
หรอ� กระโปรงเหนบ็ ไวท่ีขอพับหลังเขา เกินกวา ที่กฎหมายกำหนด
เพ่�อไมใหเสอื้ ผาเขา ไปพันกบั ซีล่ อ หร�อขบั ฉวดั เฉวย� น
หร�อสวนอืน่ ๆ ของรถ
หามเด็กทีม่ ีอายุต่ำกวา 3 เดือน
โดยสารรถจักรยานยนต
อยางเด็ดขาด กรณีจำเปน
ใหใชเปห รอ� ถงุ จ�งโจ
95
โดยสารรถยนตอ ยา งปลอดภัย
คาดเขม็ ขัดนิรภยั ทกุ ทีน่ ั่ง หากผูขบั ขอ่� ยใู นสภาพไมพ รอ ม
ตลอดการเดินทาง ใหห ยุดพัก หร�อเปล่ียนผูข บั ข�่
ไมน ำเดก็ เล็กนั่งตกั หากโดยสารรถแทก็ ซ่ี
ใหจ ดจำและบันทึกทะเบยี นรถ
รายละเอยี ดของผขู บั ข่�
เพอ่� ความปลอดภัย
96
ข้น� -ลงรถเมลด ว ยความสุขใจ
ข้น� -ลงรถเฉพาะปา ยจอดรถ เดินชดิ ใน หาที่นัง่ หร�อจับราว
หรอ� จ�ดรอรถประจำทางเทา น้ัน แลวยนื อยางมัน่ คง
รอใหร ถจอดสนทิ ไมยน่ื แขนขา
กอนขน�้ หร�อลงรถโดยสาร ออกนอกตัวรถ
ใหท างผูโดยสาร ไมหอ ยโหนท่บี ันได
ท่ีลงจากรถกอ น หร�อบร�เวณอืน่ ในตัวรถ
ไมเบยี ดแยง หร�อแซง
เพ�่อข�้นรถโดยสาร 97
ขับ10บทท่ี รถสาธารณะ
อยา งปลอดภัย
สรา งความอน� ใจ
ตลอดการเดินทาง