การทาสังคายนา
การประชมุ ของคณะสงฆ์เพอ่ื รวบรวมตรวจ
ชาระ สอบทานและจดั หมวดหม่หู ลักคาสอนของ
พระพุทธเจา้ เพ่อื ใหม้ แี นวทางปฏบิ ัติไปใน
แนวทางเดยี วกนั อนั จะทาให้พระพทุ ธศาสนา
มั่นคงอยไู่ ดน้ าน
การสังคายนาครัง้ ท่ี 1
สาเหต:ุ พระสุภทั ะกล่าวจาบจ้วง
พระธรรมวินยั หลงั จากพระพุทธเจา้ ปรนิ ิพพานแลว้
3 เดอื น
เวลาทก่ี ระทา: 7 เดือน
การสังคายนาครง้ั ท่ี 1
พระสงฆผ์ ู้กระทา: พระอุบาลี เป็นผตู้ อบ
ข้อซกั ถามทางพระวินัย พระอานนท์ เป็น
ผตู้ อบข้อซักถามทางพระธรรม
สถานทแี่ ละผูอ้ ุปถมั ภ์: พระเจา้ อชาตศตั รู
ถ้าสัตตบรรณ กรงุ ราชคฤห์ แคว้นมคธ
การสังคายนาคร้งั ที่ 2
สาเหต:ุ พระภกิ ษุวัชชีบุตรปฏบิ ัตผิ ิดพระวินยั เช่น ฉนั อาหารเลยเวลา
เทย่ี งเก็บเกลือไว้ในเขาสตั วแ์ ละรบั เงนิ ทองไวใ้ ช้
เวลาทก่ี ระทา: พ.ศ.100 และกระทา 8 เดอื น
การสังคายนาคร้งั ที่ 2
พระสงฆผ์ ูก้ ระทา: มีพระอรหันตเ์ ข้าร่วม 700 องค์
สถานทแ่ี ละผอู้ ปุ ถมั ภ์: พระเจ้ากาลาโศก ณ สากุการาม เมืองเวสาลี
แควน้ วชั ชี
การสงั คายนาคร้ังท่ี 3
สาเหตุ: นักบวชในศาสนาอืน่ ปลอมเข้ามาบวช (หวังลาภสกั การะ)
เวลาทกี่ ระทา: พ.ศ.234 และกระทา 9 เดือน
พระสงฆผ์ ู้กระทา: พระโมคคัลลบี ตุ รติสสเถระ และพระสงฆ์ 1000รูป
สถานทแี่ ละผอู้ ปุ ถมั ภ์: พระอโศกมหาราช
ณ อโสการาม กรุงปาฏลบี ตุ ร
การสงั คายนาครั้งที่ 4
สาเหต:ุ ตอ้ งการวางรากฐานพระพทุ ธศาสนา
เวลาทก่ี ระทา: พ.ศ.238
พระสงฆผ์ ู้กระทา: พระมหินทเถระ พระอริฏฐะ
และพระสงฆ์ 68,000รปู
สถานทแี่ ละผอู้ ปุ ถัมภ์: พระเจา้ เทวานมั ปยิ ะติส
สะณถูปาราม เมืองอนุราธปรุ ะ ประเทศลงั กา
การสังคายนาครง้ั ที่ 5
สาเหต:ุ พระสงฆใ์ นลังกาเห็นว่าพุทธะวจนะใช้วิธีการ
ทอ่ งจาบกพรอ่ งจดจาไดน้ ้อย และเกดิ ศกึ พวกทมฬิ
กับชาวสงิ หลจึงได้พระไตรปฎิ กเป็นลายลกั ษณ์อักษร
เวลาทกี่ ระทา: พ.ศ.433
พระสงฆผ์ กู้ ระทา: พระสงฆช์ าวลงั กา
สถานทแี่ ละผอู้ ปุ ถัมภ์: พระเจา้ วฏั ฏคามณอี ภยั ณ
อาโลกเลณสถาน มตเลณชนบท ประเทศลังกา
การสังคายนาครงั้ ที่ 6
สาเหตุ: ประเทศอินเดยี มีแต่พระไตรปิฎกไมม่ ีอรรถ
กถา จงึ มกี ารแปลจากภาษาลงั กาเปน็ ภาษาบาลี
เวลาทกี่ ระทา: พ.ศ.956
พระสงฆผ์ ู้กระทา: พระพุทธโฆษาจารย์ และพระ
เถระแห่งวดั มหาวิหาร
สถานทแ่ี ละผ้อู ปุ ถมั ภ์: พระเจา้ มหานาม ณ วดั
มหาวหิ าร ประเทศลังกา
การสังคายนาครั้งท่ี 7
สาเหต:ุ ลังกายังขาดคัมภีร์ฎีกา (อธิบาย
อรรถกถา)
เวลาทกี่ ระทา: พ.ศ.1587
พระสงฆผ์ ู้กระทา: พระกสั สปะและ
พระสงฆ์ 1,000รูป
สถานทแี่ ละผอู้ ปุ ถัมภ์: พระเจ้าปรากรม
พาหุมหาราช ณ ประเทศลงั กา
การสงั คายนาครง้ั ท่ี 8
สาเหตุ: พระไตรปิฎกขาดความบกพร่อง ผดิ เพีย้ น
เวลาที่กระทา: พ.ศ.2020 ใชเ้ วลา 1 ปี
พระสงฆผ์ ้กู ระทา: พระธรรมทนิ นเถระและพระสงฆ์
สถานทแ่ี ละผอู้ ปุ ถมั ภ์: พระเจา้ ติโลกราช ณ
วัดโพธาราม ประเทศไทย
การสงั คายนาครง้ั ท่ี 9
สาเหต:ุ พระผู้ใหญถ่ ูกถอดและสกึ เพราะประพฤติยอ่ หยอ่ นในพระ
ธรรมวินัย
เวลาทก่ี ระทา: พ.ศ.2331 กระทา 5 เดอื น
พระสงฆผ์ กู้ ระทา: พระเถระ 218รูป และราชบัณทฑิตคฤหสั ถ์ 32
คน และคดั ลอกลงพระไตรปฏิ กหลวง(ฉบับทองใหญ)่
สถานทแี่ ละผอู้ ปุ ถมั ภ์: พระพุทธยอดฟ้าจฬุ าโลกมหาราช ณ วดั
มหาธาตยุ ุวราชรังสฤษฎิ์
การสังคายนาครัง้ ท่ี 10
สาเหต:ุ ชาระเพอ่ื จัดพิมพใ์ นวโรกาสที่พระบาทสมเด็จ
พระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช พระชนมายุครบ
60 พรรษา(ฉบับสงั คายนา)
เวลาทก่ี ระทา: พ.ศ. 2528
พระสงฆผ์ กู้ ระทา: สมเดจ็ พระอริยวงศาคตญาณ
สถานทแี่ ละผ้อู ุปถมั ภ์: รฐั บาลไทย
ณ วัดมหาธาตยุ ุวราชรังสฤษฎ์ิ
การเผยแผพ่ ระพทุ ธศาสนา
เข้าส่ปู ระเทศไทย
พระพทุ ธศาสนาเข้าสปู่ ระเทศไทย
เถรวาท มหายาน
อาณาจกั รทวารวดี อาณาจักรศรีวิชัย
อาณาจักรพกุ าม
อาณาจกั รหรภิ ญุ ชัย
การเผยแผพ่ ระพุทธศาสนา
เข้าสูป่ ระเทศไทยใน 4 ยุค
ยุคที่ 1 : ยุคเถรวาทแบบพระเจา้ อโศก
มพหราะรเจาา้ ชอโศกมหาราชส่งพระธรรมทตู สายท่ี 8 คือ
พระโสณเถระ พระอตุ ตรเถระ มายงั ดินแดนสวุ รรณภมู ิ
ศนู ยก์ ลางอยู่ท่ีเมอื งนครปฐม
หลักฐานที่สาคญั คือ พระปฐมเจดีย์
ธรรมจกั รและกวางหมอบ
ยคุ ท่ี 2 : ยุคมหายาน แบง่ เป็น 3 ชว่ งเวลา
1. พ.ศ. 620 พระเจ้ากนษิ กะมหาราช สง่ พระธรรมทตู ไปเผยแผ่
พระพุทธศาสนาฝา่ ยมหายานในเอเชียกลางจนถึงประเทศจนี
2. พ.ศ. 1300-1800 “อาณาจักรศรีวชิ ยั ” ไดข้ ยายอานาจมาทางตอนใต้
ของไทย ทาใหพ้ ระพทุ ธศาสนาฝา่ ยมหายานเจรญิ รุ่งเรือง
3. พ.ศ. 1454-1725 ขอมนับถอื มหายาน และไดเ้ ข้ามาครอบครอง
ดินแดนในไทย จึงทาใหไ้ ทยหนั มานบั ถือพุทธศาสนาแบบมหายาน
ยคุ ที่ 3 : ยคุ เถรวาทแบบพุกาม
พระเจ้าอนุรุธมหาราช ไดแ้ ผข่ ยายอานาจมายงั ล้านนา
ทรงนาพระพทุ ธศาสนาเถรวาทแบบพกุ ามเขา้ มาด้วย
หลักฐานที่สาคัญ คือ เจดยี ว์ ดั เจ็ดยอด ไดร้ ับอิทธพิ ลแบบพกุ าม