เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยบริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 1Energy Conservation Technology Co.,ltd.เรื่อง เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัย (Energy Saving Techniques for Residential Buildings)ดร.ศุภชัย ปัญญาวีร์ อ.กาญจนาวรรณ์ ปัญญาวีร์ อ.ปฏิญญา จีระพรมงคล บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยสามารถแบ่งออกเป็นหมวดหมู่ต่างๆ เพื่อให้ครอบคลุมทั้งระบบไฟฟ้า ระบบความเย็น ระบบแสงสว่าง และพฤติกรรมการใช้งาน โดยสามารถสรุปได้ดังนี้ 1. โครงสร้างและวัสดุก่อสร้าง 2. ระบบไฟฟ้าและแสงสว่าง 3. เครื่องปรับอากาศและระบบระบายอากาศ 4. เครื่องใช้ไฟฟ้า 5. การใช้พลังงานหมุนเวียน 6. การเปลี่ยนพฤติกรรมo รายละเอียดเทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัย1. โครงสร้างและวัสดุก่อสร้าง โครงสร้างและวัสดุก่อสร้าง เป็นรากฐานสำคัญของการประหยัดพลังงานในบ้าน เพราะหากออกแบบให้ลดการถ่ายเทความร้อนได้ดี จะช่วยลดภาระเครื่องปรับอากาศ และทำให้บ้านเย็นสบายโดยธรรมชาติ ซึ่งสามารถแยกเป็นองค์ประกอบดังนี้1.1 เทคนิคการประหยัดพลังงานด้านโครงสร้างและวัสดุก่อสร้างหมวด เทคนิค รายละเอียดหลังคาติดตั้งฉนวนกันความร้อนใต้หลังคา เช่น PU Foam ใยแก้ว อลูมิเนียมฟอยล์ ช่วยกันความร้อนจากแสงแดดใช้หลังคาสีอ่อน / สะท้อนความร้อน สีอ่อนช่วยลดการดูดซับรังสี UVออกแบบให้มีช่องระบายอากาศใต้หลังคา เช่น ช่องลม / พัดลมระบาย ลดการสะสมความร้อนผนังใช้วัสดุก่อสร้างที่เป็นฉนวน เช่น อิฐมวลเบา อิฐซีเมนต์โฟม Sandwich Panelติดฉนวนเพิ่มภายในผนัง เช่น ฉนวนใยแก้ว แผ่น PU foam, EPSปลูกไม้เลื้อย / ต้นไม้ริมผนัง ช่วยกันแดด ลดผนังร้อนโดยตรงพื้น/ใต้บ้านบ้านยกพื้นสูง อากาศถ่ายเทใต้บ้านช่วยระบายความร้อนปูพื้นด้วยวัสดุเย็น เช่น กระเบื้องเซรามิกสีอ่อน หินธรรมชาติ
เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยบริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 2Energy Conservation Technology Co.,ltd.หมวด เทคนิค รายละเอียดหน้าต่าง/ประตูใช้กระจกเขียวตัดแสง หรือ Low-E Glass ลดรังสีความร้อนผ่านกระจกติดม่าน 2 ชั้น / ม่านกันความร้อน เช่น ม่านพับเคลือบฟอยล์สะท้อนความร้อนติดกันสาด / ระแนงบังแดด ลดแสงแดดโดยตรงผ่านช่องเปิดทิศทางบ้านออกแบบบ้านให้หันหน้าทิศเหนือ/ใต้ เลี่ยงแดดร้อนตรงจากทิศตะวันตกและตะวันออกวางช่องเปิดให้รับลมธรรมชาติ เพิ่มการระบายอากาศ ลดการใช้แอร์1.2 ตัวอย่างวัสดุก่อสร้างที่มีคุณสมบัติกันความร้อนดีวัสดุ ค่าการนำความร้อนต่ำ (W/m·K) หมายเหตุอิฐมวลเบา 0.12–0.16 ดีกว่าอิฐมอญทั่วไป (~0.8)PU Foam 0.024–0.03 เป็นฉนวนที่ดีที่สุดในกลุ่มโฟมกระจก Low-E ~1.5 เคลือบโลหะพิเศษลดรังสีอินฟราเรดอลูมิเนียมฟอยล์สะท้อนร้อน <0.05 ใช้ร่วมกับฉนวน1.3 Checksheet โครงสร้างและวัสดุก่อสร้างที่ช่วยประหยัดพลังงานหมวด รายการตรวจสอบ มี (✓) ไม่มี (✗) หมายเหตุ1. หลังคามีฉนวนกันความร้อนใต้หลังคา เช่น PU foam ใยแก้ว ☐ ☐ใช้หลังคาสีอ่อน / เคลือบสะท้อนความร้อน ☐ ☐มีช่องลมระบายอากาศใต้หลังคา (Air Vent / พัดลมระบาย) ☐ ☐2. ผนังใช้วัสดุก่อสร้างชนิดกันความร้อน เช่น อิฐมวลเบา ☐ ☐มีฉนวนกันความร้อนในผนัง (ใยแก้ว PU, EPS) ☐ ☐ผนังมีการปลูกไม้เลื้อย / ต้นไม้บังแดด ☐ ☐3. พื้น / ใต้บ้าน บ้านยกพื้นสูง (อากาศถ่ายเทได้) ☐ ☐ใช้วัสดุปูพื้นไม่สะสมความร้อน (เช่น กระเบื้องสีอ่อน) ☐ ☐4. หน้าต่าง / ประตูใช้กระจกเขียวตัดแสง / กระจก Low-E ☐ ☐มีม่านกันความร้อน (2 ชั้น ม่านพับเคลือบฟอยล์) ☐ ☐มีกันสาด / ระแนงบังแดดบริเวณหน้าต่าง ☐ ☐5. การวางทิศทางบ้านหันหน้าทิศเหนือ/ใต้ (เลี่ยงแดดเช้า-บ่าย) ☐ ☐ช่องเปิด (หน้าต่าง/ประตู) รับลมธรรมชาติได้ ☐ ☐มีระเบียง / กันสาดช่วยร่มเงาผนัง ☐ ☐
เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยบริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 3Energy Conservation Technology Co.,ltd.o แนวทางการใช้งาน• ให้คะแนน 1 คะแนนต่อข้อที่มี ✓• หากรวมได้> 10 ข้อ = บ้านมีโครงสร้างช่วยประหยัดพลังงานระดับ “ดีมาก”• หากรวมได้ 6–10 ข้อ = “พอใช้” และควรเสริมบางจุด• หาก < 6 ข้อ = “ปรับปรุงเร่งด่วน”2. ระบบไฟฟ้าและแสงสว่าง ระบบไฟฟ้าและแสงสว่าง มีบทบาทสำคัญต่อการใช้พลังงานในบ้าน โดยการเลือกอุปกรณ์ที่ประหยัดพลังงานและจัดการแสงสว่างให้มีประสิทธิภาพ สามารถช่วยลดค่าไฟได้มากกว่า 20–40% ในบางกรณี โดยสามารถสรุปออกเป็นเทคนิคหลักและ Checksheet ดังนี้2.1 เทคนิคการประหยัดพลังงาน ระบบไฟฟ้าและแสงสว่างกลุ่ม เทคนิค รายละเอียดอุปกรณ์ไฟฟ้าใช้หลอดไฟ LEDใช้พลังงานน้อยกว่า 80% เมื่อเทียบกับหลอดไส้ และอายุใช้งานยาวกว่าใช้อุปกรณ์เบอร์ 5เช่น พัดลม เครื่องใช้ไฟฟ้าทั่วไป ควรมีฉลากประหยัดไฟเบอร์ 5ใช้ปลั๊กแบบมีสวิตช์ หรือ Smart Plug ป้องกันไฟ Standby จากเครื่องใช้ไฟฟ้าการควบคุมแสงติดตั้ง Sensor ควบคุมไฟ (Motion/Daylight Sensor)ไฟเปิดเมื่อมีคนผ่าน หรือใช้แสงธรรมชาติก่อนใช้ระบบหรี่แสง (Dimmer) ช่วยประหยัดพลังงานในห้องที่ไม่ต้องการแสงเต็มที่ตั้งเวลาเปิด-ปิดไฟฟ้า (Timer/Smart System)เหมาะกับไฟสวน ไฟเฉลียงการจัดวางแสงใช้แสงธรรมชาติให้มากที่สุด ออกแบบช่องแสง หน้าต่าง Skylight เพื่อลดการเปิดไฟกลางวันทาสีผนังและฝ้าเพดานด้วยโทนสว่าง ช่วยสะท้อนแสงได้ดี ใช้ไฟน้อยลงเลือกโคมไฟที่กระจายแสงดี ช่วยลดจำนวนหลอดไฟที่ต้องติดตั้ง
เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยบริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 4Energy Conservation Technology Co.,ltd.2.2 Checksheet ระบบไฟฟ้าและแสงสว่างในบ้านหมวด รายการตรวจสอบมี (✓)ไม่มี (✗)หมายเหตุ1. หลอดไฟใช้หลอด LED ครบทุกจุด ☐ ☐มีการตรวจเช็คและเปลี่ยนหลอดที่ไม่ประหยัด ☐ ☐2. ระบบควบคุมมีสวิตช์เปิด-ปิดแยกแต่ละโซน ☐ ☐ติดตั้ง Motion Sensor / Timer ที่เหมาะสม ☐ ☐ใช้ Smart Plug หรือปลั๊กมีสวิตช์ ☐ ☐3. การจัดแสงเปิดรับแสงธรรมชาติได้เพียงพอในเวลากลางวัน ☐ ☐ใช้สีผนังและเพดานโทนอ่อน ☐ ☐โคมไฟเลือกให้เหมาะกับพื้นที่ (เช่น โคมกระจายแสงในห้องนั่งเล่น) ☐ ☐o แนวทางการให้คะแนน• รวมคะแนน ✓ จากรายการตรวจสอบ• ได้≥ 7 คะแนน = ระบบไฟฟ้า & แสงสว่างมีประสิทธิภาพ• ได้4–6 คะแนน = ควรปรับปรุงบางจุด• ได้< 4 คะแนน = ควรเร่งเปลี่ยนหลอด / อุปกรณ์ทันที3. เครื่องปรับอากาศและระบบระบายอากาศ เครื่องปรับอากาศและระบบระบายอากาศ เป็นจุดที่ใช้พลังงานมากที่สุดในบ้าน โดยเฉพาะในประเทศไทยที่มีอากาศร้อนเกือบทั้งปี การเลือกใช้แอร์ที่มีประสิทธิภาพ และมีระบบระบายอากาศที่ดีจะช่วยประหยัดพลังงานได้อย่างมีนัยสำคัญ3.1 เทคนิคการประหยัดพลังงาน เครื่องปรับอากาศและระบบระบายอากาศกลุ่ม เทคนิค รายละเอียดการเลือกเครื่องปรับอากาศเลือกขนาด BTU ให้เหมาะกับขนาดห้อง Oversize = เปลืองพลังงานUndersize = แอร์ทำงานหนักเลือกแอร์เบอร์ 5 / SEER สูง / มี Inverterยิ่ง SEER สูง ยิ่งประหยัดไฟ เช่น SEER > 18 ถือว่าดีติดตั้งแอร์ในตำแหน่งที่ไม่โดนแดดโดยตรง เช่น เลี่ยงผนังทิศตะวันตกการใช้งานและการควบคุมตั้งอุณหภูมิที่เหมาะสม (26–28°C) เย็นสบายและลดโหลดคอมเพรสเซอร์ใช้โหมดประหยัดพลังงาน / Eco Mode ลดรอบการทำงานเมื่ออุณหภูมิเย็นพอ
เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยบริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 5Energy Conservation Technology Co.,ltd.กลุ่ม เทคนิค รายละเอียดใช้พัดลมร่วมกับแอร์ ช่วยให้กระจายลมเย็นทั่วห้องเร็วขึ้นปิดประตู/หน้าต่างขณะใช้แอร์ ลดการสูญเสียความเย็นการดูแลรักษาล้างแอร์และแผ่นกรองอากาศทุก 3-6 เดือน ฝุ่นอุดตันทำให้เครื่องทำงานหนักตรวจสอบน้ำยาแอร์ไม่ให้รั่ว / ขาด ช่วยให้แอร์ทำงานเต็มประสิทธิภาพระบบระบายอากาศธรรมชาติเปิดหน้าต่างรับลมธรรมชาติ (ถ้าอากาศดี) ใช้พัดลมดูดอากาศ หรือ Ventilation Fanมีช่องลมเข้า-ออก / ระบายอากาศใต้หลังคา ลดอุณหภูมิรวมของบ้าน3.2 Checksheet เครื่องปรับอากาศและระบบระบายอากาศหมวด รายการตรวจสอบมี (✓)ไม่มี (✗)หมายเหตุ1. การเลือกเครื่องแอร์เป็นระบบ Inverter / เบอร์ 5 / SEER สูง ☐ ☐ขนาด BTU เหมาะสมกับห้อง (ไม่ใหญ่/เล็กเกินไป) ☐ ☐แอร์ติดตั้งในตำแหน่งไม่รับแดดโดยตรง ☐ ☐2. การใช้งานตั้งอุณหภูมิที่ 26–28°C เป็นประจำ ☐ ☐ใช้พัดลมช่วยกระจายลม / ลดเวลาแอร์ทำงาน ☐ ☐ปิดประตู/หน้าต่างสนิทขณะเปิดแอร์ ☐ ☐3. การบำรุงรักษาล้างแอร์/กรองอากาศทุก 3–6 เดือน ☐ ☐ตรวจสอบน้ำยาแอร์ทุกปี ☐ ☐4. ระบบระบายอากาศธรรมชาติมีช่องลมเข้าออกอากาศ / Ventilation Fan ☐ ☐มีพัดลมดูดอากาศ / เปิดรับลมธรรมชาติได้ ☐ ☐o แนวทางให้คะแนน• ได้≥ 8 ข้อ = มีประสิทธิภาพดีมาก• ได้5–7 ข้อ = พอใช้ ควรปรับปรุงบางส่วน• ได้< 5 ข้อ = ควรพิจารณาเปลี่ยนแปลงทันที
เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยบริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 6Energy Conservation Technology Co.,ltd.4. เครื่องใช้ไฟฟ้า เครื่องใช้ไฟฟ้า เป็นแหล่งการใช้พลังงานที่สำคัญในบ้าน โดยเฉพาะเครื่องใช้ที่ใช้ไฟฟ้าต่อเนื่องหรือใช้ความร้อน เช่น ตู้เย็น เครื่องทำน้ำอุ่น เตารีด หรือไมโครเวฟ การเลือกใช้อุปกรณ์ที่มีประสิทธิภาพ และพฤติกรรมการใช้งานที่เหมาะสม จะช่วยลดค่าไฟฟ้าลงได้อย่างมีนัยสำคัญ4.1 เทคนิคการประหยัดพลังงาน เครื่องใช้ไฟฟ้ากลุ่ม เทคนิค รายละเอียดการเลือกซื้อเครื่องใช้ไฟฟ้าเลือกเครื่องใช้ไฟฟ้า เบอร์ 5ตรวจสอบฉลากประหยัดพลังงานที่ผ่านการรับรองจาก กฟผ.เลือกขนาดให้เหมาะสมกับการใช้งาน เช่น ตู้เย็นขนาดใหญ่เกินความจำเป็น จะกินไฟมากขึ้นพิจารณาอุปกรณ์ที่มีระบบ Inverterเช่น เครื่องซักผ้า แอร์ ตู้เย็น Inverter จะประหยัดไฟกว่าแบบทั่วไปการใช้งานอย่างมีประสิทธิภาพปิดและถอดปลั๊กเครื่องใช้ที่ไม่ใช้งาน หลีกเลี่ยงการเสียบปลั๊กทิ้งไว้ (Standby Power)ใช้เครื่องใช้ไฟฟ้าให้เต็มประสิทธิภาพ เช่น รอซักผ้าให้เต็มถังก่อนเปิดเครื่องใช้ไมโครเวฟแทนเตาไฟฟ้า ประหยัดเวลากว่าและใช้พลังงานน้อยลงในบางกรณีตั้งเวลาทำงาน / ใช้ปลั๊กตั้งเวลา (Timer)เช่น เครื่องกรองน้ำ ปั๊มน้ำ ฯลฯการบำรุงรักษา ตรวจสอบและทำความสะอาดเครื่องใช้ไฟฟ้าช่วยให้ทำงานเต็มประสิทธิภาพและกินไฟน้อยลงพฤติกรรมประหยัดพลังงานใช้น้ำอุ่นเท่าที่จำเป็น (เครื่องทำน้ำอุ่นไฟฟ้าใช้ไฟมาก)หลีกเลี่ยงการเปิด-ปิดตู้เย็นบ่อย รักษาอุณหภูมิภายในให้คงที่
เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยบริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 7Energy Conservation Technology Co.,ltd.4.2 Checksheet การประหยัดพลังงานในเครื่องใช้ไฟฟ้าหมวด รายการตรวจสอบมี (✓)ไม่มี (✗)หมายเหตุ1. การเลือกเครื่องใช้ไฟฟ้าเครื่องใช้ไฟฟ้ามีฉลากประหยัดไฟฟ้าเบอร์ 5 ☐ ☐เครื่องใช้ที่สำคัญมีระบบ Inverter (แอร์ ตู้เย็น ฯลฯ) ☐ ☐ขนาดเครื่องใช้เหมาะสมกับจำนวนสมาชิกในบ้าน ☐ ☐2. การใช้งานถอดปลั๊กเครื่องใช้ไฟฟ้าที่ไม่ได้ใช้งาน ☐ ☐ใช้งานเครื่องซักผ้า / เตาอบ / หม้อหุงข้าวแบบประหยัด ☐ ☐มีการตั้งเวลาใช้งาน (Timer / Smart Plug) ☐ ☐3. การดูแลรักษา ทำความสะอาด/ล้างเครื่องใช้ไฟฟ้าอย่างสม่ำเสมอ ☐ ☐4. พฤติกรรมใช้น้ำอุ่นเฉพาะที่จำเป็น (ไม่เปิดทิ้ง) ☐ ☐ปิดตู้เย็นให้สนิทและไม่เปิดบ่อย ☐ ☐o แนวทางให้คะแนน• ได้≥ 8 ข้อ = การใช้เครื่องใช้ไฟฟ้ามีประสิทธิภาพสูง• ได้5–7 ข้อ = พอใช้ ควรปรับปรุงบางจุด• ได้< 5 ข้อ = ควรปรับเปลี่ยนพฤติกรรมและอุปกรณ์อย่างเร่งด่วน5. การใช้พลังงานหมุนเวียน การใช้พลังงานหมุนเวียนในบ้านอยู่อาศัย เป็นแนวทางการประหยัดพลังงานระยะยาวและยั่งยืน ซึ่งช่วยลดภาระค่าไฟจากระบบไฟฟ้าหลัก และยังช่วยลดคาร์บอนฟุตพริ้นท์ของบ้าน โดยพลังงานหมุนเวียนที่นิยมใช้ในครัวเรือนมีดังนี้5.1 เทคนิคการประหยัดพลังงานด้วยพลังงานหมุนเวียนประเภทพลังงาน เทคนิค/ระบบ รายละเอียด1. พลังงานแสงอาทิตย์ (Solar Energy)ติดตั้งโซลาร์เซลล์ (Solar PV)แปลงแสงแดดเป็นไฟฟ้าใช้ในบ้าน ช่วยลดค่าไฟโดยตรงติดตั้ง Solar Hybrid Inverterใช้ไฟจากโซลาร์ก่อน หากไม่พอจึงดึงจากไฟบ้านระบบโซลาร์ออนกริด/ออฟกริด/ไฮบริด เลือกให้เหมาะกับการใช้งานและพื้นที่
เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยบริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 8Energy Conservation Technology Co.,ltd.ประเภทพลังงาน เทคนิค/ระบบ รายละเอียด2. พลังงานความร้อนจากแสงอาทิตย์ Solar Water Heaterระบบทำน้ำร้อนโดยไม่ใช้ไฟฟ้า เหมาะกับบ้านที่ใช้เครื่องทำน้ำอุ่นบ่อย3. พลังงานชีวมวล (สำหรับบ้านชนบท) เตาชีวมวล/เตาชีวภาพ ใช้เศษไม้แห้ง กาบมะพร้าว เป็นเชื้อเพลิง ช่วยลดการใช้ไฟ/แก๊ส4. พลังงานลม (กรณีพิเศษ) กังหันลมขนาดเล็ก (Micro Wind Turbine)เหมาะกับพื้นที่ที่มีลมแรงสม่ำเสมอ เช่น ชายฝั่ง5.2 Checksheet การใช้พลังงานหมุนเวียนในบ้านหมวด รายการตรวจสอบมี (✓)ไม่มี (✗)หมายเหตุ1. ระบบโซลาร์เซลล์บ้านมีการติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์ ☐ ☐ระบบโซลาร์สามารถผลิตไฟฟ้าได้ตรงกับช่วงการใช้งาน ☐ ☐ใช ้ Solar Inverter แบบ Hybrid หรื อ Smart Meter ☐ ☐2. น้ำร้อนจากพลังงานแสงอาทิตย์ติดตั้ง Solar Water Heater แทนเครื่องทำน้ำอุ่นไฟฟ้า ☐ ☐3. ระบบสำรองพลังงาน มีการติดตั้ง Battery Storage / UPS ☐ ☐ใช้เก็บไฟไว้ใช้กลางคืน4. พฤติกรรมที่รองรับพลังงานหมุนเวียนใช้เครื่องใช้ไฟฟ้าหนักในช่วงกลางวัน (ช่วงผลิตไฟ) ☐ ☐ติดตั้งระบบควบคุมพลังงาน เช่น Smart Load Control ☐ ☐o แนวทางให้คะแนน• ได้≥ 5 ข้อ = มีการใช้พลังงานหมุนเวียนอย่างมีประสิทธิภาพ• ได้3–4 ข้อ = เริ่มต้นได้ดี ควรขยายผลเพิ่มเติม• ได้< 3 ข้อ = มีศักยภาพในการติดตั้งพลังงานหมุนเวียนเพิ่ม6. การเปลี่ยนพฤติกรรม การเปลี่ยนพฤติกรรม เป็นวิธีประหยัดพลังงานที่ “ลงทุนต่ำ แต่ได้ผลเร็ว” ที่สุด เพราะไม่ต้องติดตั้งอุปกรณ์ใดเพิ่มเติม เพียงแต่ปรับพฤติกรรมการใช้ไฟฟ้าและอุปกรณ์ต่าง ๆ ภายในบ้านให้เหมาะสม ก็สามารถลดค่าไฟได้ 10–30% โดยเฉลี่ย
เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยบริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 9Energy Conservation Technology Co.,ltd.6.1 เทคนิคการประหยัดพลังงานจากการเปลี่ยนพฤติกรรมหมวด พฤติกรรม รายละเอียดเครื่องปรับอากาศตั้งอุณหภูมิที่ 26–28°C ลดภาระคอมเพรสเซอร์และยังเย็นสบายปิดแอร์ก่อนออกจากห้อง 15 นาที แอร์ยังเย็นอยู่ ลดการทำงานโดยไม่จำเป็นใช้พัดลมร่วมกับแอร์ ช่วยกระจายลมเย็นและประหยัดไฟไฟฟ้าและแสงสว่างปิดไฟเมื่อออกจากห้อง หลีกเลี่ยงการเปิดไฟทิ้งไว้โดยไม่จำเป็นเปิดม่านรับแสงธรรมชาติในตอนกลางวัน ลดการเปิดไฟเครื่องใช้ไฟฟ้าถอดปลั๊กเครื่องใช้ที่ไม่ได้ใช้ ลดไฟฟ้าแฝง (Standby Power)ซักผ้าเต็มถังในแต่ละครั้ง ลดจำนวนครั้งและประหยัดทั้งไฟและน้ำรีดผ้าครั้งละมาก ๆ ลดการเปิด-ปิดเตารีดบ่อย ๆอาบน้ำและทำน้ำอุ่น ใช้น้ำอุ่นเฉพาะจำเป็น เพราะเครื่องทำน้ำอุ่นไฟฟ้ากินไฟสูงทั่วไปจัดตารางเวลาใช้ไฟฟ้าหนักในช่วงกลางวัน (ถ้ามีโซลาร์) ใช้ไฟฟ้าจากแสงอาทิตย์ให้คุ้มค่าสอนและปลูกฝังสมาชิกในบ้านให้มีจิตสำนึก ทำให้เกิดพฤติกรรมร่วมกันอย่างต่อเนื่อง6.2 Checksheet การประหยัดพลังงานด้วยพฤติกรรมหมวด รายการตรวจสอบ ทำประจำ (✓) ไม่ทำ/ลืม (✗) หมายเหตุแอร์ตั้งอุณหภูมิไม่ต่ำกว่า 26°C ☐ ☐ปิดแอร์ก่อนออกห้อง 10–15 นาที ☐ ☐ใช้พัดลมช่วยกระจายลมเย็น ☐ ☐ไฟฟ้า/แสงสว่างปิดไฟเมื่อออกจากห้อง ☐ ☐เปิดม่านใช้แสงธรรมชาติแทนไฟฟ้า ☐ ☐เครื่องใช้ไฟฟ้า ถอดปลั๊กเครื่องใช้ไฟฟ้าเมื่อไม่ได้ใช้ ☐ ☐ซักผ้า/รีดผ้าแบบรวมรอบเดียว ☐ ☐น้ำอุ่น ใช้น้ำอุ่นเฉพาะช่วงที่จำเป็น ☐ ☐จิตสำนึก แจ้งเตือนสมาชิกในบ้านร่วมประหยัดพลังงาน ☐ ☐
เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยบริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 10Energy Conservation Technology Co.,ltd.o แนวทางการประเมิน• ได้≥ 8 ข้อ = พฤติกรรมดีมาก ช่วยลดค่าไฟได้จริง• ได้5–7 ข้อ = มีพื้นฐานดี ปรับอีกเล็กน้อยจะเห็นผลชัด• ได้< 5 ข้อ = ควรเริ่มสื่อสาร/ฝึกพฤติกรรมอย่างต่อเนื่อง❖ ตารางสรุปเทคนิคการประหยัดพลังงานในบ้านอยู่อาศัยหมวด เทคนิคหลัก ตัวอย่างการประยุกต์1. โครงสร้างและวัสดุก่อสร้าง- ฉนวนกันความร้อนใต้หลังคา- ผนังใช้อิฐมวลเบา- กระจก Low-E- ติดกันสาด / ปลูกไม้เลื้อยบ้านเย็นขึ้น ลดภาระแอร์โดยตรง2. ระบบไฟฟ้าและแสงสว่าง- ใช้หลอด LED- ติดตั้ง Motion Sensor / Timer- ใช้สีผนังโทนอ่อนลดการเปิดไฟเกินความจำเป็น3. เครื่องปรับอากาศและระบายอากาศ- ใช้แอร์ Inverter / เบอร์ 5- ตั้งอุณหภูมิ 26–28°C- ล้างแอร์ทุก 3–6 เดือน- ติดพัดลมระบายอากาศช่วยประหยัดไฟจากการทำความเย็น4. เครื่องใช้ไฟฟ้า- เลือกอุปกรณ์เบอร์ 5- ถอดปลั๊กเมื่อไม่ใช้งาน- ใช้ Timer / Smart Plug- ซักผ้า/รีดผ้าครั้งละมาก ๆลด Standby Power และโหลดจากเครื่องใช้5. พลังงานหมุนเวียน- ติดโซลาร์เซลล์- Solar Water Heater- ใช้ไฟช่วงกลางวันให้คุ้มลดค่าไฟระยะยาว / ลดการพึ่งพาไฟฟ้าหลัก6. การเปลี่ยนพฤติกรรม- ปิดไฟทันทีเมื่อไม่ใช้- ใช้พัดลมร่วมกับแอร์- ใช้น้ำอุ่นเฉพาะที่จำเป็น- ปลูกฝังจิตสำนึกให้ทั้งบ้านลดพลังงานโดยไม่ต้องลงทุนเพิ่ม
เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยบริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 11Energy Conservation Technology Co.,ltd.❖ ตารางผลการประหยัดพลังงานโดยประมาณหมวด เทคนิคหลัก ผลประหยัดไฟฟ้าโดยประมาณ คำอธิบายเพิ่มเติม1. โครงสร้างและวัสดุก่อสร้างฉนวนหลังคา / ผนัง / กระจกกันร้อน ลดค่าไฟ 10–20%ช่วยลดความร้อนเข้าสู่บ้าน แอร์ทำงานน้อยลง2. ระบบไฟฟ้าและแสงสว่างเปลี่ยนหลอดไฟเป็น LED + Sensorลดค่าไฟ 5–10%โดยเฉพาะหลอด T8/T12 เปลี่ยนเป็น LED3. เครื่องปรับอากาศและระบายอากาศใช้แอร์ Inverter + ตั้ง 26°C + ล้างแอร์ ลดค่าไฟ 10–30%แอร์เป็นตัวใช้พลังงานสูงที่สุดในบ้าน4. เครื่องใช้ไฟฟ้า เลือกเบอร์ 5 + ปิดปลั๊ก + ใช้เต็มประสิทธิภาพ ลดค่าไฟ 5–15%โดยเฉพาะเครื่องใช้ที่มี Standby เช่น ทีวี ตู้เย็น5. พลังงานหมุนเวียน ติดตั้ง Solar Cell 3–5 kWpลดค่าไฟ 30–70% (ช่วงกลางวัน)คืนทุนใน 5–8 ปี แล้วประหยัดได้ต่อเนื่อง6. การเปลี่ยนพฤติกรรม ปิดไฟ-ถอดปลั๊ก-ใช้อย่างมีสติ ลดค่าไฟ 5–10% ไม่ต้องลงทุนเลย แต่ได้ผลทันที❖ แบบฟอร์มประเมินศักยภาพบ้านเพื่อการประหยัดพลังงาน1. ข้อมูลทั่วไปของบ้านรายการ คำตอบพื้นที่ใช้สอยโดยประมาณ (ตร.ม.) .......................จำนวนผู้อยู่อาศัย .......................ค่าไฟฟ้าเฉลี่ย/เดือน (บาท) .......................มีการติดตั้งโซลาร์เซลล์หรือไม่ ❏ มี❏ ไม่มีมีแอร์กี่เครื่อง / ใช้กี่ชั่วโมงต่อวัน .......................
เทคนิคการประหยัดพลังงานสำหรับบ้านอยู่อาศัยบริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 12Energy Conservation Technology Co.,ltd.2. แบบประเมินตาม 6 หมวดหลักหมวด รายการตรวจสอบ ✓ ✗1. โครงสร้างและวัสดุก่อสร้างมีฉนวนกันความร้อนใต้หลังคา ☐ ☐ใช้กระจกกันความร้อน (Low-E / เขียวตัดแสง) ☐ ☐บ้านวางทิศดี / มีกันสาด / ปลูกต้นไม้บังแดด ☐ ☐2. ระบบไฟฟ้าและแสงสว่างใช้หลอดไฟ LED ทุกจุด ☐ ☐มีการติดตั้ง Motion Sensor / Timer ☐ ☐3. เครื่องปรับอากาศและระบายอากาศใช้แอร์ Inverter / เบอร์ 5 ☐ ☐ตั้งอุณหภูมิ 26–28°C / ล้างแอร์สม่ำเสมอ ☐ ☐มีพัดลมระบายอากาศหรือช่องลมธรรมชาติ ☐ ☐4. เครื่องใช้ไฟฟ้า เลือกอุปกรณ์เบอร์ 5 / ถอดปลั๊กเมื่อไม่ใช้ ☐ ☐ซักผ้า/รีดผ้าแบบรวม / ใช้ Timer ☐ ☐5. พลังงานหมุนเวียน มีระบบโซลาร์เซลล์ / Solar Water Heater ☐ ☐6. พฤติกรรมปิดไฟทันทีเมื่อไม่ใช้งาน / ใช้น้ำอุ่นเฉพาะจำเป็น ☐ ☐สมาชิกในบ้านร่วมมือประหยัดพลังงาน ☐ ☐o การให้คะแนน• นับจำนวน ทั้งหมดจาก 15 ข้อ• ≥ 12 ข้อ → บ้านคุณมีศักยภาพสูงในการประหยัดพลังงาน• 8–11 ข้อ → บ้านคุณมีศักยภาพปานกลาง ยังสามารถพัฒนาได้อีก• < 8 ข้อ → บ้านคุณควร เริ่มปรับปรุงทันทีในจุดที่มีผลสูง เช่น แอร์ โครงสร้าง และหลอดไฟ