การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 1Energy Conservation Technology Co.,ltd.เรื่อง การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)ดร.ศุภชัย ปัญญาวีร์ อ.ปฏิญญา จีระพรมงคล อ.นันฐกานต์ กลิ่นสังข์บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศเป็นกระบวนการสำคัญที่ช่วยปรับอัตราการไหลของน้ำเย็นให้เหมาะสมในแต่ละโซนของระบบ เช่น AHU (Air Handling Units), FCU (Fan Coil Units) หรืออุปกรณ์ปลายทางต่าง ๆ โดยเป้าหมายของการสมดุลน้ำเย็นคือเพื่อให้ระบบทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด ลดการสูญเสียพลังงาน และส่งความเย็นไปยังทุกจุดได้อย่างเท่าเทียมตามค่าที่ออกแบบไว้A. เป้าหมายของการสมดุลน้ำเย็น1. การจ่ายน้ำเย็นสม่ำเสมอo ส่งน้ำเย็นไปยังทุกโซนในปริมาณที่เหมาะสม2. เพิ่มประสิทธิภาพการทำงานo ลดภาระการทำงานของปั๊มน้ำและอุปกรณ์ปรับอากาศ3. ลดการสูญเสียพลังงานo ลดการใช้งานพลังงานที่ไม่จำเป็น เช่น ปั๊มทำงานเกินกำลัง4. ลดปัญหาการใช้งานผิดปกติo ลดโอกาสการเกิดเสียงดัง แรงดันน้ำที่ไม่เหมาะสม หรือปัญหาในระบบปลายทางB. ขั้นตอนการสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ ขั้นตอนการสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing) สามารถแบ่งออกเป็นหลายขั้นตอนที่ช่วยให้การไหลของน้ำเย็นในระบบมีประสิทธิภาพและเหมาะสม ดังนี้1. การเตรียมความพร้อม1. ตรวจสอบแผนผังระบบo ศึกษาแผนผังระบบปรับอากาศ (P&ID) เพื่อระบุตำแหน่งของวาล์ว ปั๊ม และจุดสำคัญต่าง ๆ ในระบบo ตรวจสอบอัตราการไหลที่ออกแบบไว้สำหรับแต่ละจุดโหลด เช่น AHU หรือ FCU2. ตรวจสภาพอุปกรณ์o ตรวจสอบวาล์ว ปั๊ม และอุปกรณ์ในระบบว่าพร้อมทำงานและไม่มีการอุดตันหรือเสียหายo ทำความสะอาดท่อและอุปกรณ์ที่อาจมีสิ่งสกปรก
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 2Energy Conservation Technology Co.,ltd.2. การตั้งค่าพื้นฐานของระบบ1. เปิดระบบทั้งหมดo เปิดวาล์วทุกตัวในระบบ (Fully Open) เพื่อให้น้ำไหลผ่านทุกจุด2. ตั้งค่าปั๊มน้ำo ตั้งค่าความเร็วรอบของปั๊ม (หากใช้ VFD) หรือใช้แรงดันให้เหมาะสมกับการทำงานของระบบ3. การเริ่มต้นปรับสมดุล1. เริ่มต้นจากจุดที่ไกลที่สุดo เริ่มปรับสมดุลที่จุดใช้งานที่อยู่ไกลจากปั๊มมากที่สุดในระบบ (Critical Path) แล้วทำงานย้อนกลับมาที่จุดใกล้ปั๊ม2. การวัดอัตราการไหลo ใช้ Flow Meter หรือ Differential Pressure Gauge วัดอัตราการไหลในแต่ละโซน3. ปรับวาล์วสมดุลo ปรับวาล์วสมดุล (Balancing Valves) ให้เหมาะสมกับอัตราการไหลที่ออกแบบไว้4. การตรวจสอบและแก้ไข1. ตรวจสอบอัตราการไหลo วัดค่าอัตราการไหลที่จุดอื่น ๆ หลังจากปรับสมดุลจุดแรกo หากจุดอื่นมีอัตราการไหลผิดเพี้ยน ให้ปรับจุดนั้น ๆ ทีละขั้นตอน2. ตรวจสอบแรงดันo วัดแรงดันในระบบที่ Inlet และ Outlet ของ AHU/FCU เพื่อให้แน่ใจว่ามีแรงดันเพียงพอ5. การปรับปรุงขั้นสุดท้าย1. ทดสอบโหลดระบบo ทำงานในสภาวะที่โหลดสูงสุดและโหลดต่ำสุด เพื่อประเมินการไหลในทุกสถานการณ์2. ปรับแต่งปั๊มo ใช้ Variable Frequency Drive (VFD) ปรับรอบของปั๊มให้เหมาะสมกับโหลดระบบจริง3. ล็อกค่าการปรับแต่งo ล็อกตำแหน่งวาล์วสมดุลและบันทึกข้อมูลค่าที่ปรับไว้สำหรับการตรวจสอบในอนาคต6. การบำรุงรักษา1. ตรวจสอบค่าเป็นระยะo ตรวจสอบอัตราการไหลและแรงดันในระบบทุก 6-12 เดือน2. ทำความสะอาดอุปกรณ์o ทำความสะอาดวาล์ว, ปั๊ม, และอุปกรณ์ที่อาจมีการสะสมของสิ่งสกปรก3. ตรวจสอบระบบควบคุมo หากใช้ระบบอัตโนมัติ (BMS) ตรวจสอบเซ็นเซอร์และระบบควบคุมให้ทำงานได้อย่างถูกต้อง
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 3Energy Conservation Technology Co.,ltd.➢ ผลลัพธ์ของการปรับสมดุลน้ำเย็น• การไหลของน้ำเย็นถึงทุกจุดในระบบอย่างเหมาะสม• ประสิทธิภาพของระบบเพิ่มขึ้น ลดการใช้พลังงาน• ลดความเสี่ยงของอุปกรณ์เสียหาย และยืดอายุการใช้งานระบบC. รายละเอียดแต่ละขั้นตอนของการสมดุลน้ำเย็น1. การเตรียมความพร้อมในการสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ การเตรียมความพร้อมเป็นขั้นตอนสำคัญที่ช่วยให้การปรับสมดุลน้ำเย็นดำเนินไปได้อย่างราบรื่นและมีประสิทธิภาพ โดยสามารถแบ่งเป็นหัวข้อย่อยดังนี้1.1 การตรวจสอบระบบ1. ศึกษาข้อมูลและแผนผังระบบo ตรวจสอบแบบแปลนและเอกสารที่เกี่ยวข้อง เช่น Piping and Instrumentation Diagram (P&ID) หรือ Single Line Diagramo ระบุจุดสำคัญของระบบ เช่น จุดเริ่มต้นของปั๊ม (Chilled Water Pump), จุดสิ้นสุด (End User Load), วาล์วสมดุล, และ AHU/FCU2. ประเมินสภาพการทำงานo ตรวจสอบการออกแบบระบบและเปรียบเทียบกับสภาพการทำงานจริง เช่น อัตราการไหลและแรงดันที่ออกแบบไว้1.2 การเตรียมอุปกรณ์และเครื่องมือ1. อุปกรณ์วัดที่จำเป็นo Flow Meter สำหรับวัดอัตราการไหลของน้ำเย็นo Pressure Gauge สำหรับวัดแรงดันน้ำในระบบo Differential Pressure Gauge สำหรับตรวจวัดความแตกต่างของแรงดัน2. เครื่องมือสำหรับการปรับสมดุลo ประแจสำหรับปรับวาล์วo ไขควงสำหรับปรับเซ็นเซอร์หรืออุปกรณ์ควบคุมo วาล์วสมดุล (Balancing Valves) หรือ Dynamic Balancing Valves (ถ้ายังไม่มี)3. ระบบควบคุมอัตโนมัติ (ถ้ามี)o ตรวจสอบการทำงานของ Building Management System (BMS) หรือระบบ VFD ของ ปั๊มน้ำ
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 4Energy Conservation Technology Co.,ltd.1.3 การตรวจสอบอุปกรณ์1. ตรวจสอบปั๊มน้ำo ตรวจสอบว่าแรงดันและการทำงานของปั๊มน้ำอยู่ในสภาพปกติo หากมี VFD ตรวจสอบว่าค่าการตั้งรอบเหมาะสมกับโหลดของระบบ2. ตรวจสอบวาล์วo ตรวจสอบว่า Balancing Valves, Control Valves, และ Shut-off Valves อยู่ในสภาพดี ไม่มีการรั่วซึมหรืออุดตัน3. ตรวจสอบ AHU/FCUo ตรวจสอบขดลวด (Coils) และจุดต่อทางน้ำเย็นว่าทำงานปกติo ทำความสะอาดขดลวดเพื่อให้แน่ใจว่าไม่มีสิ่งสกปรกที่อาจลดประสิทธิภาพ1.4 การเตรียมการทำความสะอาดระบบ1. ล้างระบบท่อo ทำการ Flushing เพื่อกำจัดเศษสิ่งสกปรกที่สะสมอยู่ในระบบก่อนเริ่มปรับสมดุล2. ล้างถังพักน้ำ (Chilled Water Tank)o หากระบบมีถังพักน้ำ ตรวจสอบและล้างทำความสะอาดเพื่อป้องกันการสะสมของตะกอน1.5 การจัดเตรียมบุคลากร1. อบรมทีมงานo ให้ความรู้เกี่ยวกับขั้นตอนการสมดุลและอุปกรณ์ที่เกี่ยวข้องo แบ่งหน้าที่ของทีมงานอย่างชัดเจน เช่น การวัด การจดบันทึกค่า การปรับวาล์ว2. กำหนดแผนการทำงานo วางแผนลำดับการปรับสมดุล โดยเริ่มจากจุดไกลที่สุดของระบบ (Critical Path) แล้วมุ่งหน้ามายังปั๊ม1.6 การตรวจสอบความพร้อมของระบบไฟฟ้าและระบบควบคุม1. ตรวจสอบระบบไฟฟ้าo ตรวจสอบว่าปั๊มน้ำและอุปกรณ์ที่ใช้ไฟฟ้าในระบบพร้อมทำงาน2. ตรวจสอบระบบควบคุมo หากมีระบบ BMS หรือ VFD ให้ตรวจสอบการเชื่อมต่อกับอุปกรณ์วัดต่าง ๆ เช่น เซ็นเซอร์แรงดันและอุณหภูมิ1.7 การบันทึกข้อมูลก่อนเริ่มงาน1. บันทึกสภาพการทำงานปัจจุบันo บันทึกค่าอัตราการไหลและแรงดันในระบบก่อนเริ่มปรับสมดุล2. จัดทำ Check Listo ทำรายการอุปกรณ์และจุดที่ต้องตรวจสอบ เพื่อให้แน่ใจว่าไม่มีการหลงลืมในกระบวนการ
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 5Energy Conservation Technology Co.,ltd.2. การตั้งค่าพื้นฐานของระบบ การตั้งค่าพื้นฐานของระบบน้ำเย็น (Chilled Water System) ในระบบปรับอากาศเป็นขั้นตอนสำคัญก่อนเริ่มปรับสมดุล เพื่อให้แน่ใจว่าระบบเริ่มต้นทำงานในสภาพที่เหมาะสมและรองรับการปรับแต่งเพิ่มเติมได้อย่างมีประสิทธิภาพ รายละเอียดขั้นตอนมีดังนี้2.1 การเปิดระบบน้ำเย็น1. เปิดวาล์วหลักo เปิดวาล์วหลักในระบบ เช่น วาล์วขาเข้าและขาออกของปั๊มน้ำ และวาล์วขาเข้าของ AHU/FCUo ตรวจสอบให้แน่ใจว่าวาล์วทุกตัวในระบบอยู่ในตำแหน่ง \"เปิดเต็มที่\" (Fully Open) ก่อนเริ่มการตั้งค่า2. เปิดปั๊มน้ำเย็นo เปิดปั๊มน้ำเย็นเพื่อให้น้ำเริ่มไหลในระบบo ตรวจสอบว่าแรงดันขาเข้าและขาออกของปั๊มอยู่ในช่วงที่ออกแบบไว้3. การตรวจสอบการไหลของน้ำo ใช้ Flow Meter เพื่อตรวจสอบว่ามีการไหลของน้ำในทุกโซนและไม่มีจุดอุดตันในระบบ2.2 การตั้งค่าปั๊มน้ำเย็น1. ตั้งค่าปั๊มที่ใช้ VFD (Variable Frequency Drive)o ตั้งค่าความเร็วรอบ (Pump Speed) ที่เหมาะสมเพื่อสร้างแรงดันที่เพียงพอสำหรับการไหลในระบบo หากยังไม่ได้ปรับสมดุล ให้ตั้งค่าเริ่มต้นในระดับกลางเพื่อปรับค่าในภายหลัง2. ตรวจสอบการทำงานของปั๊มo ตรวจสอบว่าปั๊มทำงานได้อย่างราบรื่น ไม่มีเสียงดังผิดปกติหรือการสั่นสะเทือนที่มากเกินไปo ตรวจสอบแรงดันน้ำขาเข้าและขาออกของปั๊มเพื่อให้แน่ใจว่าตรงกับข้อกำหนดที่ออกแบบไว้3. ตั้งค่าความสัมพันธ์ของปั๊มในระบบ (Multiple Pump Systems)o หากใช้ปั๊มหลายตัว ให้ตั้งค่าการทำงานแบบลำดับ (Sequencing) หรือแบบขนาน (Parallel Operation) ตามที่ออกแบบไว้2.3 การตั้งค่าวาล์ว1. วาล์วสมดุล (Balancing Valves)o ตั้งวาล์วสมดุลในตำแหน่งเปิดเต็มที่ (Fully Open) ก่อนการปรับสมดุลo ตรวจสอบวาล์วว่าไม่มีการอุดตันหรือชำรุด2. วาล์วควบคุม (Control Valves)o ตั้งวาล์วควบคุมในโหมดเปิดเต็มที่ (Fully Open) หรือในตำแหน่งที่เหมาะสมสำหรับเริ่มต้นการทำงานo ตรวจสอบการตอบสนองของวาล์วต่อคำสั่งจากระบบควบคุม3. วาล์วปิด-เปิด (Shut-off Valves)o ตรวจสอบว่าทุกวาล์วอยู่ในตำแหน่งที่ถูกต้อง (เปิดหรือปิด) ตามการออกแบบ
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 6Energy Conservation Technology Co.,ltd.2.4 การตั้งค่าในระบบควบคุม1. เซ็นเซอร์และเครื่องมือวัดo ตั้งค่าเริ่มต้นของเซ็นเซอร์ เช่น Pressure Sensors, Flow Meters, และ Temperature Sensorso ตรวจสอบว่าเซ็นเซอร์ทั้งหมดสามารถอ่านค่าและส่งข้อมูลไปยังระบบควบคุมได้2. ระบบ BMS (Building Management System)o ตั้งค่าระบบควบคุมอัตโนมัติให้พร้อมทำงาน เช่น การปรับรอบปั๊มอัตโนมัติตามโหลดo ทดสอบการสื่อสารระหว่าง BMS และอุปกรณ์ในระบบ เช่น วาล์วควบคุมและปั๊ม3. การตั้งค่า Delta To กำหนดเป้าหมายสำหรับความแตกต่างของอุณหภูมิ (Delta T) ระหว่างขาเข้าและขาออกของน้ำเย็นในแต่ละโซน2.5 การตรวจสอบสภาพการทำงานของระบบ1. การตรวจสอบแรงดันน้ำo ใช้ Pressure Gauge ตรวจสอบแรงดันที่จุดสำคัญในระบบ เช่น ขาเข้าและขาออกของปั๊ม และขาเข้าของ AHU/FCUo บันทึกแรงดันน้ำเริ่มต้นก่อนเริ่มการปรับสมดุล2. การตรวจสอบการรั่วซึมo ตรวจสอบทุกจุดต่อท่อและวาล์วในระบบว่ามีการรั่วซึมหรือไม่3. การตรวจสอบอัตราการไหลo ใช้ Flow Meter ตรวจสอบว่าอัตราการไหลในแต่ละโซนอยู่ในช่วงที่ออกแบบไว้4. การตรวจสอบการทำงานของ AHU/FCUo ตรวจสอบว่า AHU/FCU ทุกตัวได้รับน้ำเย็นและทำงานได้ตามปกติ2.6 การบันทึกข้อมูล1. บันทึกค่าที่วัดได้o บันทึกแรงดันน้ำ อัตราการไหล และอุณหภูมิที่จุดสำคัญในระบบo ใช้ข้อมูลนี้เป็นค่าเริ่มต้นสำหรับการปรับสมดุล2. บันทึกสถานะอุปกรณ์o บันทึกตำแหน่งวาล์วและสภาพการทำงานของปั๊มและเซ็นเซอร์3. จัดทำรายงานo สรุปค่าที่วัดได้และสถานะของระบบในเอกสารหรือซอฟต์แวร์ที่ใช้สำหรับติดตามผล
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 7Energy Conservation Technology Co.,ltd.➢ ข้อควรระวัง1. ความปลอดภัยของบุคลากรo ระมัดระวังแรงดันน้ำสูงและกระแสไฟฟ้าในขณะตั้งค่าระบบo ใช้อุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล (PPE) เช่น ถุงมือและรองเท้านิรภัย2. การตรวจสอบระบบก่อนเปิดใช้งานo ตรวจสอบว่าทุกวาล์วและอุปกรณ์ในระบบอยู่ในสถานะที่เหมาะสม3. หลีกเลี่ยงการตั้งค่าที่ไม่เหมาะสมo หลีกเลี่ยงการตั้งค่าที่เกินขีดจำกัดของระบบ เช่น การตั้งค่าแรงดันที่สูงเกินไป3. การเริ่มต้นปรับสมดุล การปรับสมดุลน้ำเย็น (Balancing) ในระบบปรับอากาศเป็นขั้นตอนสำคัญที่ช่วยให้ระบบทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด โดยให้น้ำเย็นไหลถึงทุกจุดใช้งานตามค่าที่ออกแบบไว้ ขั้นตอนการเริ่มต้นปรับสมดุลสามารถดำเนินการได้ดังนี้3.1 การเตรียมตัวก่อนปรับสมดุล1. ตรวจสอบอุปกรณ์o ตรวจสอบให้แน่ใจว่าวาล์ว ปั๊ม และเซ็นเซอร์ทั้งหมดพร้อมใช้งานและไม่มีข้อผิดพลาดo ใช้เครื่องมือวัด เช่น Flow Meter และ Pressure Gauge ในการเก็บข้อมูล2. ตรวจสอบสถานะระบบo ตรวจสอบว่าปั๊มน้ำเย็นทำงานในระดับแรงดันและอัตราการไหลที่เหมาะสมo ยืนยันว่า วาล์วสมดุล (Balancing Valves) และวาล์วควบคุม (Control Valves) อยู่ในตำแหน่งเปิดเต็มที่ (Fully Open)3. ศึกษาค่าที่ออกแบบ (Design Values)o ทบทวนค่าอัตราการไหลและแรงดันที่ออกแบบไว้สำหรับแต่ละโซนหรืออุปกรณ์ เช่น AHU/FCU3.2 การวัดค่าเริ่มต้น (Baseline Measurement)1. วัดอัตราการไหลo ใช้ Flow Meter วัดอัตราการไหลในจุดสำคัญ เช่น ขาเข้าของ AHU/FCU และจุดปลายของระบบo บันทึกค่าที่ได้เปรียบเทียบกับค่าที่ออกแบบไว้2. วัดแรงดันน้ำo ใช้ Pressure Gauge วัดแรงดันที่ขาเข้าและขาออกของปั๊ม รวมถึงจุดใช้งาน เช่น AHU/FCUo สังเกตว่ามีจุดใดที่แรงดันต่ำหรือสูงเกินไป3. วัดอุณหภูมิo บันทึกอุณหภูมิขาเข้าและขาออกของน้ำเย็นในแต่ละโซนเพื่อคำนวณ Delta T (ความแตกต่างของอุณหภูมิ)
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 8Energy Conservation Technology Co.,ltd.3.3 การระบุจุดที่สำคัญในระบบ1. ระบุเส้นทางวิกฤต (Critical Path)o เส้นทางที่ไกลที่สุดหรือมีแรงดันต่ำที่สุดในระบบที่อาจส่งผลกระทบต่อประสิทธิภาพโดยรวม2. กำหนดจุดสมดุลที่ต้องปรับ (Balancing Points)o ระบุจุดที่ควรปรับสมดุล เช่น วาล์วสมดุลในโซนหรือจุดปลายของระบบ3. จัดลำดับการปรับสมดุลo เริ่มปรับสมดุลจากจุดที่ไกลที่สุดของระบบและทำงานย้อนกลับมายังปั๊ม3.4 การปรับสมดุล1. ปรับสมดุลจุดแรก (Starting Point)o เริ่มปรับที่วาล์วสมดุลในเส้นทางวิกฤต (Critical Path)o ปรับวาล์วเพื่อให้อัตราการไหลตรงกับค่าที่ออกแบบไว้2. การปรับสมดุลในแต่ละโซนo ทำงานโซนต่อโซน โดยเริ่มจากจุดที่ไกลที่สุดและปรับวาล์วในลำดับที่เหมาะสมo ใช้เครื่องมือวัดตรวจสอบค่าอัตราการไหลและแรงดันในแต่ละโซน3. การตรวจสอบการเปลี่ยนแปลงo หลังจากปรับแต่ละจุดแล้ว ให้ตรวจสอบว่าการเปลี่ยนแปลงมีผลกระทบต่อจุดอื่นในระบบหรือไม่4. ปรับค่าของปั๊ม (ถ้าจำเป็น)o หากระบบใช้ VFD ให้ปรับรอบความเร็วของปั๊มตามโหลดจริงหลังจากการปรับสมดุล3.5 การตรวจสอบผลหลังการปรับสมดุล1. วัดค่าอัตราการไหลและแรงดันใหม่o วัดอัตราการไหลและแรงดันในทุกจุดอีกครั้งเพื่อให้แน่ใจว่าค่าที่ได้สอดคล้องกับค่าที่ออกแบบไว้2. ตรวจสอบ Delta To ตรวจสอบความแตกต่างของอุณหภูมิ (Delta T) ในแต่ละโซนว่าตรงกับค่าที่คาดหวัง3. ตรวจสอบประสิทธิภาพระบบโดยรวมo สังเกตการทำงานของ AHU/FCU และตรวจสอบว่าทำความเย็นได้เต็มประสิทธิภาพ3.6 การบันทึกข้อมูลและจัดทำรายงาน1. บันทึกค่าหลังการปรับสมดุลo บันทึกค่าอัตราการไหล แรงดัน และอุณหภูมิที่ปรับแล้วในทุกจุด2. เปรียบเทียบกับค่าที่ออกแบบไว้o สรุปผลการปรับสมดุลว่ามีส่วนใดที่ยังต้องปรับปรุงเพิ่มเติมหรือไม่3. จัดทำรายงานผลการปรับสมดุลo รายงานควรประกอบด้วยค่าก่อนและหลังการปรับสมดุล ปัญหาที่พบ และคำแนะนำสำหรับการบำรุงรักษา
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 9Energy Conservation Technology Co.,ltd.➢ ข้อควรระวัง1. การปรับสมดุลอย่างระมัดระวังo ปรับทีละเล็กน้อยเพื่อลดผลกระทบต่อจุดอื่นในระบบ2. การป้องกันแรงดันเกินo ใช้ Pressure Relief Valves เพื่อป้องกันแรงดันที่อาจเกินค่าที่ระบบรองรับ3. การตรวจสอบความปลอดภัยo ใส่อุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล (PPE) และหลีกเลี่ยงการทำงานใกล้อุปกรณ์ที่มีแรงดันสูงโดยไม่จำเป็น4. การตรวจสอบและแก้ไข หลังจากดำเนินการปรับสมดุลในระบบน้ำเย็นแล้ว ขั้นตอนการตรวจสอบและแก้ไขเป็นสิ่งสำคัญเพื่อยืนยันว่าระบบทำงานได้อย่างถูกต้องและสอดคล้องกับค่าที่ออกแบบไว้ หากพบปัญหาจะต้องดำเนินการแก้ไขให้เหมาะสม ขั้นตอนดังนี้4.1 การตรวจสอบผลหลังการปรับสมดุล1. วัดค่าในระบบอีกครั้งo ตรวจสอบอัตราการไหล (Flow Rate) ในจุดสำคัญ เช่น AHU, FCU และขาออกของปั๊มo ตรวจสอบแรงดัน (Pressure) ในทุกจุด เช่น ขาเข้าขาออกของวาล์วและอุปกรณ์ต่าง ๆo ตรวจสอบอุณหภูมิ (Temperature) ขาเข้าและขาออกของน้ำเย็นในทุกโซน2. เปรียบเทียบค่ากับการออกแบบo ตรวจสอบว่าค่าที่วัดได้ตรงกับค่าที่ออกแบบไว้ (Design Values) หรืออยู่ในช่วงที่ยอมรับได้3. ตรวจสอบ Delta To ตรวจสอบความแตกต่างของอุณหภูมิ (Delta T) ระหว่างน้ำขาเข้าและขาออก เพื่อประเมินประสิทธิภาพของระบบในแต่ละโซน4.2 การตรวจสอบสภาพระบบโดยรวม1. การทำงานของปั๊มo ตรวจสอบว่าปั๊มทำงานได้อย่างราบรื่น ไม่มีเสียงผิดปกติหรือการสั่นสะเทือนo หากใช้ VFD (Variable Frequency Drive) ตรวจสอบว่าการตั้งค่ารอบความเร็วเหมาะสมกับโหลดระบบ2. การไหลของน้ำo ตรวจสอบว่าไม่มีจุดใดในระบบที่น้ำไหลน้อยเกินไปหรือไม่มีการไหลเลย (Dead Zones)o ตรวจสอบว่าทุกโซนได้รับน้ำเย็นเพียงพอ3. การทำงานของวาล์วo ตรวจสอบการทำงานของวาล์วสมดุล (Balancing Valves) และวาล์วควบคุม (Control Valves)o ตรวจสอบว่าตำแหน่งของวาล์วสอดคล้องกับการปรับสมดุลและไม่มีการอุดตัน
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 10Energy Conservation Technology Co.,ltd.4. อุปกรณ์ปลายทาง (End Users)o ตรวจสอบการทำงานของ AHU และ FCU ว่าทำงานได้อย่างเต็มประสิทธิภาพo ตรวจสอบการรั่วซึมของขดลวดน้ำเย็น (Chilled Water Coils)4.3 การวิเคราะห์ปัญหาที่อาจพบ1. แรงดันน้ำต่ำหรือสูงเกินไปo สาเหตุ การตั้งค่าปั๊มหรือวาล์วผิดพลาด, มีการอุดตันในระบบo วิธีแก้ไข ตรวจสอบและปรับแรงดันน้ำในปั๊มหรือทำความสะอาดระบบ2. อัตราการไหลไม่สมดุลo สาเหตุ วาล์วสมดุลไม่ได้ตั้งค่าที่เหมาะสมo วิธีแก้ไข ปรับวาล์วสมดุลในจุดที่มีปัญหา3. Delta T ต่ำเกินไปo สาเหตุ น้ำเย็นไหลเร็วเกินไป ทำให้อุณหภูมิไม่ได้รับการเปลี่ยนแปลงเพียงพอo วิธีแก้ไข ลดอัตราการไหลในโซนที่มีปัญหา4. ระบบทำงานเสียงดังหรือสั่นสะเทือนo สาเหตุ ปั๊มทำงานเกินกำลัง, อุปกรณ์ติดตั้งไม่แน่นo วิธีแก้ไข ตรวจสอบและปรับรอบปั๊ม หรือแก้ไขการติดตั้งอุปกรณ์4.4 การดำเนินการแก้ไข1. ปรับอัตราการไหลเพิ่มเติมo ใช้ Flow Meter ตรวจสอบจุดที่ยังไม่สมดุลและปรับวาล์วให้เหมาะสม2. ทำความสะอาดระบบ (ถ้าจำเป็น)o ล้างระบบท่อและวาล์วหากพบว่ามีการสะสมของตะกอนหรือสิ่งสกปรก3. ปรับการทำงานของปั๊มo หากใช้ VFD ให้ปรับรอบความเร็วของปั๊มเพื่อให้เหมาะสมกับโหลดระบบจริง4. ซ่อมแซมอุปกรณ์ที่ชำรุดo เปลี่ยนวาล์วที่ชำรุดหรือซ่อมแซมอุปกรณ์ที่มีการรั่วซึม4.5 การตรวจสอบครั้งสุดท้าย1. วัดค่าหลังการแก้ไขo ตรวจสอบอัตราการไหล แรงดัน และอุณหภูมิอีกครั้งหลังการแก้ไขo ตรวจสอบให้แน่ใจว่าค่าที่ได้ตรงกับค่าที่ออกแบบไว้2. ตรวจสอบการทำงานของระบบโดยรวมo ทดสอบระบบในสถานการณ์ต่าง ๆ เช่น โหลดสูงสุดและโหลดต่ำสุดo ยืนยันว่าระบบทำงานได้เต็มประสิทธิภาพในทุกโซน3. สังเกตผลกระทบระยะยาวo สังเกตว่าระบบสามารถรักษาความสมดุลได้ในระยะเวลาหนึ่งหลังการปรับแก้
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 11Energy Conservation Technology Co.,ltd.4.6 การจัดทำรายงานผล1. บันทึกค่าหลังการแก้ไขo บันทึกอัตราการไหล แรงดัน และอุณหภูมิที่ปรับแก้แล้วในแต่ละโซน2. จัดทำรายงานสรุปo รายงานผลการตรวจสอบและแก้ไข รวมถึงปัญหาที่พบและแนวทางแก้ไขo เพิ่มคำแนะนำสำหรับการบำรุงรักษาระบบในอนาคต3. สื่อสารกับทีมงานและผู้เกี่ยวข้องo ส่งรายงานให้ผู้ควบคุมงานและเจ้าของโครงการเพื่อรับทราบสถานะของระบบ➢ ข้อควรระวัง1. ตรวจสอบผลกระทบต่อโซนอื่นo การแก้ไขในโซนหนึ่งอาจส่งผลกระทบต่อโซนอื่นในระบบ ให้ตรวจสอบค่าทั้งระบบหลังการแก้ไข2. การทำงานในสภาวะปลอดภัยo ปิดระบบและลดแรงดันน้ำก่อนทำงานในจุดที่มีการแก้ไข3. การใช้เครื่องมือที่เหมาะสมo ใช้เครื่องมือวัดที่แม่นยำและผ่านการสอบเทียบเพื่อความถูกต้องของผลการตรวจสอบ5. การปรับปรุงขั้นสุดท้าย หลังจากที่ดำเนินการปรับสมดุลและแก้ไขปัญหาต่าง ๆ ในระบบน้ำเย็นแล้ว การปรับปรุงขั้นสุดท้าย (Final Optimization) เป็นขั้นตอนสำคัญที่ช่วยให้ระบบทำงานได้เต็มประสิทธิภาพ ยั่งยืน และสอดคล้องกับค่าที่ออกแบบไว้ พร้อมรองรับการใช้งานในระยะยาว ขั้นตอนนี้เน้นการตรวจสอบและปรับแต่งเพิ่มเติมเพื่อให้ระบบสมบูรณ์ที่สุด5.1 การตรวจสอบสภาพการทำงานโดยรวม1. การตรวจสอบค่าแรงดันและอัตราการไหลo ใช้ Flow Meter และ Pressure Gauge วัดค่าในทุกจุดสำคัญ เช่น ปั๊ม วาล์ว และจุดโหลด (AHU/FCU)o ยืนยันว่าอัตราการไหลและแรงดันตรงกับค่าที่ออกแบบไว้2. การตรวจสอบ Delta To วัดความแตกต่างของอุณหภูมิ (Delta T) ในแต่ละโซน และตรวจสอบว่าค่าที่ได้เหมาะสมo ค่า Delta T ที่เหมาะสมบ่งชี้ถึงการถ่ายเทความเย็นอย่างมีประสิทธิภาพ3. ตรวจสอบความสมดุลในทุกโซนo ยืนยันว่าทุกโซนได้รับน้ำเย็นอย่างเพียงพอและไม่มีจุดที่น้ำไหลน้อยหรือมากเกินไป
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 12Energy Conservation Technology Co.,ltd.5.2 การปรับแต่งระบบเพิ่มเติม1. การปรับวาล์วขั้นสุดท้ายo ตรวจสอบตำแหน่งของวาล์วสมดุล (Balancing Valves) และวาล์วควบคุม (Control Valves) ว่าอยู่ในตำแหน่งที่เหมาะสมo ปรับแต่งวาล์วในจุดที่ยังมีค่าผิดเพี้ยนเล็กน้อยเพื่อเพิ่มความแม่นยำ2. การปรับปั๊มและ VFDo ปรับรอบความเร็ว (Pump Speed) ของปั๊มที่ใช้ VFD เพื่อให้เหมาะสมกับโหลดระบบจริงo ลดความเร็วรอบของปั๊มหากพบว่ามีแรงดันหรืออัตราการไหลเกินความจำเป็น3. การปรับระบบควบคุม (Control System)o ปรับค่าพารามิเตอร์ใน BMS หรือระบบควบคุมอัตโนมัติให้เหมาะสม เช่น ค่าตั้งต้นของอุณหภูมิ (Setpoint) และแรงดัน5.3 การทดสอบระบบในสถานการณ์ต่าง ๆ1. การทดสอบโหลดสูงสุด (Maximum Load)o ตรวจสอบการทำงานของระบบในช่วงเวลาที่มีการใช้งานสูงสุด เช่น ช่วงกลางวันในอาคารสำนักงานo ยืนยันว่าระบบสามารถส่งน้ำเย็นได้เพียงพอในทุกโซน2. การทดสอบโหลดต่ำสุด (Minimum Load)o ตรวจสอบการทำงานของระบบในช่วงเวลาที่มีการใช้งานต่ำสุด เช่น ช่วงกลางคืนหรือวันหยุดo ตรวจสอบว่าปั๊มและวาล์วปรับตัวได้ดีในสถานการณ์ที่มีโหลดน้อย3. การตรวจสอบการตอบสนองo ทดสอบว่าอุปกรณ์ในระบบ เช่น วาล์วควบคุม และปั๊ม ตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงโหลดได้รวดเร็วและแม่นยำ5.4 การยืนยันความเสถียรของระบบ1. ตรวจสอบความเสถียรระยะยาวo ทดสอบการทำงานของระบบในระยะเวลา 24-48 ชั่วโมงเพื่อสังเกตค่าที่เปลี่ยนแปลงo ยืนยันว่าระบบไม่มีการเปลี่ยนแปลงที่ผิดปกติ เช่น การตกของแรงดันหรือน้ำไหลผิดเพี้ยน2. ตรวจสอบการใช้งานพลังงาน (Energy Efficiency)o ใช้ Energy Meter ตรวจสอบการใช้พลังงานของปั๊มและอุปกรณ์o ยืนยันว่าการปรับสมดุลช่วยลดการใช้พลังงานได้จริง3. การลดเสียงและการสั่นสะเทือนo ตรวจสอบว่าระบบทำงานเงียบและไม่มีการสั่นสะเทือนที่ผิดปกติ
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 13Energy Conservation Technology Co.,ltd.5.5 การจัดทำเอกสารและรายงาน1. บันทึกค่าที่ปรับปรุงแล้วo บันทึกค่าอัตราการไหล แรงดัน และอุณหภูมิหลังการปรับปรุงขั้นสุดท้าย2. จัดทำรายงานสรุปo สรุปผลการปรับปรุงขั้นสุดท้าย รวมถึงข้อมูลการปรับสมดุลและการตรวจสอบo แนบคำแนะนำสำหรับการบำรุงรักษาระบบในระยะยาว3. ส่งมอบข้อมูลให้ผู้เกี่ยวข้องo ส่งรายงานให้เจ้าของโครงการ วิศวกร หรือผู้ดูแลระบบเพื่อใช้เป็นข้อมูลอ้างอิง5.6 การวางแผนบำรุงรักษา1. กำหนดแผนบำรุงรักษาเชิงป้องกัน (Preventive Maintenance)o วางแผนการตรวจสอบและทำความสะอาดระบบเป็นระยะ เช่น ทุก 6 เดือนo ระบุจุดที่ต้องตรวจสอบบ่อย เช่น วาล์วและปั๊มน้ำ2. การสอบเทียบเครื่องมือวัดo กำหนดเวลาสำหรับการสอบเทียบเซ็นเซอร์และเครื่องมือวัด เพื่อให้การวัดค่ามีความแม่นยำ3. การติดตามประสิทธิภาพo ใช้ระบบ BMS หรือเครื่องมือวิเคราะห์เพื่อเฝ้าติดตามค่าพารามิเตอร์ที่สำคัญ เช่น แรงดันและอัตราการไหล➢ ข้อควรระวัง1. อย่าปรับระบบมากเกินไปo หากระบบทำงานได้ดีแล้ว หลีกเลี่ยงการปรับแต่งเพิ่มเติมที่อาจก่อให้เกิดปัญหาใหม่2. ตรวจสอบความเข้ากันได้ของอุปกรณ์o ยืนยันว่าอุปกรณ์ทั้งหมดทำงานร่วมกันได้อย่างเหมาะสม โดยเฉพาะในระบบที่มีหลายผู้ผลิต3. การบันทึกข้อมูลอย่างละเอียดo เก็บข้อมูลทุกขั้นตอนเพื่อใช้อ้างอิงในการปรับปรุงหรือแก้ไขปัญหาในอนาคต6. การบำรุงรักษา การบำรุงรักษา (Maintenance) ระบบน้ำเย็นในระบบปรับอากาศเป็นขั้นตอนสำคัญที่ช่วยให้ระบบทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพในระยะยาว ลดความเสี่ยงต่อการเสียหาย และเพิ่มอายุการใช้งานของอุปกรณ์ การบำรุงรักษามีทั้งแบบป้องกันและแบบแก้ไขตามความจำเป็น โดยมีขั้นตอนและแนวทางดังนี้6.1 วัตถุประสงค์ของการบำรุงรักษา1. รักษาประสิทธิภาพของระบบo ลดการสูญเสียพลังงานและเพิ่มความเสถียรของระบบ2. ลดค่าใช้จ่ายในระยะยาวo ป้องกันการเสียหายใหญ่ที่อาจเกิดขึ้นและลดค่าใช้จ่ายในการซ่อมแซม
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 14Energy Conservation Technology Co.,ltd.3. เพิ่มอายุการใช้งานของอุปกรณ์o ช่วยให้อุปกรณ์ เช่น ปั๊ม วาล์ว และเซ็นเซอร์ มีอายุการใช้งานที่ยาวนาน4. รองรับการทำงานอย่างต่อเนื่องo ลดโอกาสที่ระบบจะหยุดทำงานโดยไม่คาดคิด (Downtime)6.2 ประเภทของการบำรุงรักษา1. การบำรุงรักษาเชิงป้องกัน (Preventive Maintenance)o การตรวจสอบและบำรุงรักษาตามแผนที่กำหนดไว้ล่วงหน้าo มุ่งเน้นการป้องกันปัญหาที่อาจเกิดขึ้น2. การบำรุงรักษาตามเงื่อนไข (Condition-Based Maintenance)o บำรุงรักษาตามสภาพการทำงานของอุปกรณ์ โดยใช้ข้อมูลจากเซ็นเซอร์หรือระบบ BMS3. การบำรุงรักษาเชิงแก้ไข (Corrective Maintenance)o ซ่อมแซมหรือแก้ไขเมื่ออุปกรณ์เกิดปัญหา หรือทำงานผิดปกติ6.3 ตารางการบำรุงรักษา1. การบำรุงรักษารายวัน/รายสัปดาห์o ตรวจสอบแรงดันและอัตราการไหลในระบบo ตรวจสอบอุณหภูมิขาเข้าและขาออกของน้ำเย็นo สังเกตการทำงานของปั๊ม วาล์ว และ AHU/FCU ว่ามีเสียงผิดปกติหรือไม่2. การบำรุงรักษารายเดือนo ทำความสะอาดขดลวดน้ำเย็น (Chilled Water Coils) ใน AHU/FCUo ตรวจสอบซีลและจุดเชื่อมต่อในระบบปั๊มน้ำเพื่อหาการรั่วซึมo ตรวจสอบเซ็นเซอร์วัดแรงดัน อัตราการไหล และอุณหภูมิ ว่ายังทำงานได้อย่างแม่นยำ3. การบำรุงรักษารายปีo ล้างระบบท่อ (Flushing) เพื่อลดการสะสมของตะกอนหรือสิ่งสกปรกo ตรวจสอบการทำงานของวาล์วสมดุลและวาล์วควบคุม พร้อมทั้งปรับแต่งใหม่หากจำเป็นo ทดสอบและสอบเทียบ (Calibration) เซ็นเซอร์และเครื่องมือวัดทั้งหมดo ตรวจสอบและทำความสะอาดปั๊มน้ำ รวมถึงเปลี่ยนซีลหรืออะไหล่ที่สึกหรอ6.4 การตรวจสอบและบำรุงรักษาอุปกรณ์สำคัญ1. ปั๊มน้ำเย็น (Chilled Water Pumps)o ตรวจสอบแรงดันขาเข้าและขาออกของปั๊มo ทำความสะอาดหรือเปลี่ยนซีลปั๊มที่เสื่อมสภาพo หากใช้ VFD ตรวจสอบการตั้งค่าความเร็วรอบให้เหมาะสม2. วาล์วสมดุลและวาล์วควบคุมo ตรวจสอบการทำงานของวาล์วว่าเปิด-ปิดได้อย่างสมบูรณ์o ทำความสะอาดวาล์วสมดุลเพื่อลดการสะสมของตะกอน
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 15Energy Conservation Technology Co.,ltd.3. เซ็นเซอร์และเครื่องมือวัดo สอบเทียบเครื่องมือวัด เช่น Flow Meter, Pressure Gauge, และ Temperature Probeo เปลี่ยนเซ็นเซอร์ที่แสดงค่าผิดเพี้ยนหรือเสื่อมสภาพ4. ระบบท่อและฉนวนo ตรวจสอบการรั่วซึมของท่อและจุดเชื่อมต่อo ทำความสะอาดท่อและเปลี่ยนฉนวนที่เสื่อมสภาพหรือฉีกขาด6.5 การบำรุงรักษาระบบควบคุม (BMS)1. ตรวจสอบค่าพารามิเตอร์ในระบบo ตรวจสอบค่าที่แสดงในระบบ BMS เช่น แรงดัน, อัตราการไหล และอุณหภูมิo สังเกตความเปลี่ยนแปลงที่ผิดปกติในระบบ2. อัปเดตซอฟต์แวร์และเฟิร์มแวร์o อัปเดตระบบควบคุมให้เป็นเวอร์ชันล่าสุดเพื่อรองรับการทำงานที่แม่นยำยิ่งขึ้น3. ทดสอบการเชื่อมต่อo ตรวจสอบการสื่อสารระหว่าง BMS และอุปกรณ์ในระบบ เช่น ปั๊มและวาล์ว6.6 การจัดการข้อมูลบำรุงรักษา1. บันทึกข้อมูลการบำรุงรักษาo บันทึกค่าที่ตรวจวัด, การทำความสะอาด, และการเปลี่ยนอะไหล่ในระบบo ใช้ข้อมูลนี้ในการวางแผนการบำรุงรักษาครั้งถัดไป2. จัดทำรายงานสรุปo รายงานผลการบำรุงรักษา พร้อมแนะนำแนวทางการปรับปรุง3. เก็บข้อมูลในระบบดิจิทัลo ใช้ซอฟต์แวร์หรือแอปพลิเคชันสำหรับการจัดการข้อมูลการบำรุงรักษาเพื่อความสะดวก➢ ข้อควรระวังในการบำรุงรักษา1. การปิดระบบก่อนบำรุงรักษาo ปิดระบบและลดแรงดันน้ำก่อนเริ่มงานซ่อมบำรุงเพื่อความปลอดภัย2. การใช้อุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล (PPE)o สวมถุงมือ, แว่นตา, และรองเท้านิรภัยเมื่อทำงานกับอุปกรณ์ที่มีแรงดันสูงหรือสารเคมี3. การป้องกันการเกิดตะกอนo ใช้สารเคมีป้องกันการเกิดตะกรันและตะกอนในระบบน้ำเย็นอย่างสม่ำเสมอ4. การบำรุงรักษาโดยผู้เชี่ยวชาญo ให้ผู้เชี่ยวชาญหรือทีมงานที่มีประสบการณ์ดำเนินการในส่วนที่ซับซ้อน เช่น การสอบเทียบเซ็นเซอร์หรือการล้างระบบด้วยสารเคมี
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 16Energy Conservation Technology Co.,ltd.6.7 การประเมินผลและปรับปรุงแผนบำรุงรักษา1. ประเมินผลการบำรุงรักษาo สรุปผลการทำงานหลังการบำรุงรักษา เช่น การลดค่าใช้พลังงาน หรือการเพิ่มประสิทธิภาพของระบบ2. ปรับปรุงแผนบำรุงรักษาo เพิ่มหรือลดความถี่ในการบำรุงรักษาตามสภาพการใช้งานของระบบo ปรับเปลี่ยนแนวทางบำรุงรักษาให้เหมาะสมกับสภาพแวดล้อมหรืออายุของอุปกรณ์D. การตรวจวัดและวิเคราะห์ผลการประหยัดพลังงานจากการปรับสมดุลน้ำเย็น การปรับสมดุลน้ำเย็น (Chilled Water Balancing) ในระบบปรับอากาศสามารถช่วยลดการใช้พลังงานและเพิ่มประสิทธิภาพของระบบอย่างมีนัยสำคัญ การวัดผลและวิเคราะห์ความประหยัดพลังงานที่เกิดขึ้นเป็นสิ่งสำคัญในการประเมินประโยชน์ที่ได้รับจากการดำเนินการดังกล่าว รายละเอียดการตรวจวัดและวิเคราะห์มีดังนี้1. วัตถุประสงค์ของการวัดผลการประหยัดพลังงาน1. ยืนยันผลการประหยัดพลังงานo ตรวจสอบว่าอัตราการใช้พลังงานลดลงจริงหลังการปรับสมดุล2. วิเคราะห์ผลกระทบทางการเงินo คำนวณต้นทุนการใช้พลังงานที่ลดลงและเปรียบเทียบกับค่าใช้จ่ายในการปรับสมดุล3. เพิ่มประสิทธิภาพในอนาคตo ใช้ข้อมูลที่วัดได้เพื่อวางแผนปรับปรุงระบบในอนาคต2. ขั้นตอนการตรวจวัด2.1 การเก็บข้อมูลก่อนการปรับสมดุล• บันทึกการใช้พลังงานของระบบก่อนการปรับสมดุล เช่นo กำลังไฟฟ้าที่ใช้โดยปั๊มน้ำเย็น (Chilled Water Pumps)o การใช้พลังงานรวมของระบบปรับอากาศ (Cooling System)• บันทึกค่าพารามิเตอร์สำคัญ เช่นo อัตราการไหลของน้ำเย็น (Flow Rate)o แรงดันน้ำ (Pressure)o ความแตกต่างของอุณหภูมิ (Delta T)o ประสิทธิภาพของชิลเลอร์ (Chiller Efficiency)2.2 การเก็บข้อมูลหลังการปรับสมดุล• บันทึกข้อมูลเดียวกันในช่วงเวลาและสภาพการทำงานเดียวกับก่อนการปรับสมดุลo ใช้เครื่องมือ เช่น Energy Meter, Flow Meter, และ Temperature Probe ในการเก็บข้อมูล• ตรวจสอบความเปลี่ยนแปลงในค่าพารามิเตอร์ เช่นo ลดการทำงานของปั๊มน้ำเย็น (Pump Speed)o เพิ่ม Delta T ของน้ำเย็น (ความต่างอุณหภูมิสูงขึ้น)
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 17Energy Conservation Technology Co.,ltd.3. การวิเคราะห์ผล3.1 การคำนวณการประหยัดพลังงาน• การคำนวณการใช้พลังงานก่อนและหลังการปรับสมดุล Energy Saved = Energy (Before) - Energy (After)o วัดกำลังไฟฟ้าที่ใช้ (kW) และคูณด้วยเวลาการทำงาน (Hours) เพื่อหาพลังงานที่ใช้ (kWh)• การคำนวณสัดส่วนการประหยัดพลังงาน (Energy Saving Percentage) Saving Percentage = (Energy Saved / Energy (Before) × 1003.2 การวิเคราะห์ Delta T• คำนวณประสิทธิภาพการถ่ายเทความร้อน Cooling Load = Flow Rate × Specific Heat of Water × ΔT o ΔT ที่เพิ่มขึ้นหมายถึงระบบใช้พลังงานน้อยลงเพื่อให้ได้ประสิทธิภาพการถ่ายเทความร้อนที่ ดีขึ้น3.3 การประเมินต้นทุนที่ลดลง• คำนวณต้นทุนพลังงานที่ลดลง Cost Saved = Energy Saved × Electricity Tariff• เปรียบเทียบต้นทุนที่ลดลงกับค่าใช้จ่ายในการปรับสมดุลน้ำเย็น (ROI - Return on Investment)4. ผลลัพธ์ที่คาดหวังจากการปรับสมดุลน้ำเย็น1. ลดการใช้พลังงานของปั๊มน้ำเย็นo การลดความเร็วรอบปั๊ม (Pump Speed) ทำให้ลดการใช้พลังงานตามกฎลูกบาศก์ (Affinity Laws)o ลดพลังงานที่ใช้ในปั๊มได้ 20-30% ในกรณีที่ระบบไม่ได้สมดุลก่อนหน้า2. เพิ่มประสิทธิภาพของชิลเลอร์o Delta T สูงขึ้นช่วยลดภาระของชิลเลอร์ ทำให้ชิลเลอร์ทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น3. ลดค่าใช้จ่ายโดยรวมo ลดต้นทุนค่าไฟฟ้าของระบบปรับอากาศโดยรวม5. การจัดทำรายงานผลการประหยัดพลังงาน5.1 ข้อมูลที่ต้องรวมในรายงาน• ค่าใช้พลังงานก่อนและหลังการปรับสมดุล• ค่าพารามิเตอร์สำคัญ เช่น Flow Rate, Pressure, Delta T• กราฟแสดงการเปรียบเทียบพลังงานและต้นทุนที่ลดลง5.2 สรุปผลการประหยัดพลังงาน• สัดส่วนการประหยัดพลังงาน (% Saving)• ต้นทุนที่ลดลง (Cost Saving)• ระยะเวลาคืนทุน (Payback Period)
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 18Energy Conservation Technology Co.,ltd.6. ตัวอย่างผลลัพธ์จากการปรับสมดุลน้ำเย็นพารามิเตอร์ ก่อนปรับสมดุล หลังปรับสมดุล ผลลัพธ์อัตราการไหล (L/s) 120 100 ลดลง 20 L/sDelta T (°C) 4.5 6.5 เพิ่มขึ้น 2°Cกำลังไฟฟ้าปั๊ม (kW) 15 10 ลดลง 5 kWการใช้พลังงานรวม (kWh/เดือน) 10,000 8,000 ลดลง 20%ต้นทุนพลังงาน (บาท/เดือน) 30,000 24,000 ลดลง 6,000➢ ข้อควรระวัง1. การเก็บข้อมูลต้องแม่นยำo ใช้เครื่องมือที่สอบเทียบและเก็บข้อมูลในสภาพการทำงานเดียวกันก่อนและหลังการปรับสมดุล2. ปัจจัยภายนอกo พิจารณาผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงของสภาพอากาศหรือปริมาณโหลดในระบบ3. การบำรุงรักษาหลังการปรับสมดุลo ติดตามผลอย่างสม่ำเสมอเพื่อรักษาประสิทธิภาพในระยะยาวE. การปรับสมดุลน้ำเย็นเฉพาะพื้นที่ที่มีปัญหาความเย็น อาคารจำนวนมากมีปัญหาเรื่องความเย็นในบางพื้นที่ ซึ่งสามารถปรับสมดุลน้ำเย็นเฉพาะพื้นที่ที่มีปัญหาความเย็นได้แต่การดำเนินการดังกล่าวควรพิจารณาปัจจัยสำคัญเพื่อให้การแก้ปัญหาเกิดผลอย่างมีประสิทธิภาพ และไม่มีผลกระทบต่อระบบส่วนอื่น ๆ ดังนี้1. การตรวจสอบปัญหาเบื้องต้นในพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบ1. ตรวจสอบอัตราการไหลของน้ำเย็น (Flow Rate)o ใช้ Flow Meter วัดอัตราการไหลของน้ำในจุดที่มีปัญหา เช่น AHU หรือ FCU ในพื้นที่ดังกล่าวo ตรวจสอบว่าอัตราการไหลตรงกับค่าที่ออกแบบหรือไม่2. ตรวจสอบแรงดันน้ำ (Pressure)o วัดแรงดันขาเข้าและขาออกของจุดโหลดในพื้นที่นั้นo แรงดันที่ต่ำกว่าค่าที่กำหนดอาจเป็นสาเหตุของการไหลไม่เพียงพอ3. ตรวจสอบอุณหภูมิ (Temperature)o ตรวจสอบ Delta T (ความแตกต่างของอุณหภูมิน้ำเข้าและน้ำออก) เพื่อดูว่าความเย็นถูกถ่ายเทอย่างมีประสิทธิภาพหรือไม่4. ตรวจสอบวาล์วในพื้นที่o ตรวจสอบตำแหน่งของวาล์วสมดุลและวาล์วควบคุมว่าถูกปรับค่าเหมาะสมหรือไม่
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 19Energy Conservation Technology Co.,ltd.2. ข้อดีของการปรับสมดุลเฉพาะพื้นที่1. ลดค่าใช้จ่ายo การปรับสมดุลเฉพาะพื้นที่ช่วยลดเวลาและทรัพยากรที่ต้องใช้ในการปรับสมดุลทั้งระบบ2. แก้ปัญหาได้รวดเร็วo เหมาะสำหรับการแก้ปัญหาเฉพาะจุดที่เร่งด่วน เช่น ห้องที่ไม่เย็นเพียงพอ3. ลดผลกระทบต่อระบบโดยรวมo การปรับสมดุลเฉพาะพื้นที่ช่วยลดความเสี่ยงที่อาจเกิดการเปลี่ยนแปลงในโซนอื่นของระบบ3. ขั้นตอนการปรับสมดุลเฉพาะพื้นที่1. วิเคราะห์พื้นที่ที่มีปัญหาo ตรวจสอบว่าปัญหามาจากการไหลของน้ำเย็นไม่เพียงพอ หรือความผิดปกติของวาล์ว/อุปกรณ์ในพื้นที่2. ปรับวาล์วสมดุลในโซนที่มีปัญหาo หากพบว่าอัตราการไหลต่ำ ให้ปรับวาล์วสมดุลในพื้นที่นั้นเพิ่มขึ้นo หากพบว่าอัตราการไหลสูงเกินไป อาจลดการเปิดวาล์วเพื่อปรับสมดุล3. ตรวจสอบผลกระทบต่อโซนอื่นo หลังการปรับสมดุล ให้ตรวจสอบว่าการไหลและแรงดันในโซนอื่นของระบบไม่เปลี่ยนแปลงไปในทางลบ4. ติดตามผลo วัดอัตราการไหลและอุณหภูมิในพื้นที่ที่ปรับสมดุลซ้ำหลังจากการแก้ไข เพื่อยืนยันว่าปัญหาถูกแก้ไข4. ข้อควรระวัง1. การปรับสมดุลเฉพาะพื้นที่อาจส่งผลต่อโซนอื่นo การปรับสมดุลเฉพาะจุดอาจเปลี่ยนการกระจายแรงดันและการไหลในระบบโดยรวมo ควรตรวจสอบโซนอื่นที่อยู่ใกล้เคียงเพื่อป้องกันปัญหาใหม่2. ปัญหาอาจเกิดจากสาเหตุอื่นo หากวาล์วหรืออุปกรณ์ในพื้นที่นั้นชำรุด การปรับสมดุลอาจไม่ช่วยแก้ไขปัญหา จำเป็นต้องตรวจสอบและซ่อมแซม3. วาล์วในระบบต้องทำงานปกติo หากวาล์วสมดุลอุดตันหรือทำงานผิดปกติ การปรับสมดุลจะไม่ได้ผล5. การเลือกวิธีดำเนินการ• กรณีเหมาะสมกับการปรับสมดุลเฉพาะพื้นที่o มีปัญหาเฉพาะในพื้นที่เดียว เช่น ห้องประชุม ห้องพัก หรือโซนเล็ก ๆo ระบบส่วนใหญ่ยังทำงานได้ดี และมีการปรับสมดุลโดยรวมไปแล้วในอดีต• กรณีที่ควรพิจารณาปรับสมดุลทั้งระบบo หากพบปัญหาในหลายพื้นที่ หรือปัญหาที่เกิดขึ้นมาจากการกระจายการไหลในระบบโดยรวม
การสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศ (Chilled Water System Balancing)บริษัท เอ็นเนอร์ยี่ คอนเซอร์เวชั่น เทคโนโลยี่ จำกัด P a g e | 20Energy Conservation Technology Co.,ltd. การปรับสมดุลน้ำเย็นเฉพาะพื้นที่สามารถทำได้ แต่ต้องดำเนินการอย่างระมัดระวังเพื่อลดผลกระทบต่อส่วนอื่นในระบบ ควรมีการตรวจวัดและติดตามผลหลังการปรับสมดุลอย่างต่อเนื่องเพื่อให้มั่นใจว่าระบบโดยรวมยังคงทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพF.ค่าใช้จ่ายในการสมดุลน้ำเย็น การปรับสมดุลน้ำเย็นในระบบปรับอากาศเป็นกระบวนการสำคัญที่ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานและลดการใช้พลังงานของระบบ ค่าใช้จ่ายในการดำเนินการนี้ขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย ดังนี้1. ขนาดและความซับซ้อนของระบบ อาคารขนาดใหญ่หรือระบบที่มีความซับซ้อนสูงจะต้องใช้เวลาและทรัพยากรมากขึ้นในการปรับสมดุล2. อุปกรณ์และเครื่องมือที่ใช้การใช้เครื่องมือวัดที่มีความแม่นยำสูง เช่น Flow Meter, Pressure Gauge และอุปกรณ์อื่น ๆ จะมีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม3. ค่าบริการจากผู้เชี่ยวชาญ การจ้างวิศวกรหรือผู้เชี่ยวชาญในการปรับสมดุลจะมีค่าใช้จ่ายตามประสบการณ์และความเชี่ยวชาญของบุคลากร4. การบำรุงรักษาและปรับปรุงเพิ่มเติม หากพบปัญหาในระบบระหว่างการปรับสมดุล อาจต้องมีการซ่อมแซมหรือเปลี่ยนอุปกรณ์ ซึ่งจะเพิ่มค่าใช้จ่าย