รวม แผนฯ วิทยาการคำนวณ หน่วย 1 ป.6

1

1


คำอธิบายรายวิชา


ิ
เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) กลุ่มสาระการเรียนรู้วทยาศาสตร์และเทคโนโลย ี
ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 เวลา 40 ชั่วโมง/ปี

ศึกษาเกี่ยวกับการออกแบบและเขียนโปรแกรมอย่างง่ายโดยใช้โปรแกรม Scratch ศึกษาการแก้ปัญหาโดย

ใช้เหตุผลเชิงตรรกะ การใช้งานอินเทอร์เน็ต การค้นหาข้อมูลโดยใช้อินเทอร์เน็ต การประเมินความน่าเชื่อถือ ศึกษา
การใช้งานเทคโนโลยีสารสนเทศและความปลอดภัยในการใช้งานเทคโนโลยี
โดยอาศัยกระบวนการเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐาน ( Problem – based Learning) และวัฏจักรการเรียนรู้แบบ
สืบเสาะหาความรู้ (5Es Intructional Model) เพื่อเน้นให้ผู้เรียนได้ลงมือปฏิบัติ ฝึกทักษะการคิด เผชิญสถานการณ์การ

แก้ปัญหา วางแผนการเรียนรู้ ตรวจสอบการเรียนรู้ และสร้างองค์ความรู้ใหม่ด้วยตนเองผ่านกระบวนการคิดและปฏิบัติ
โดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์
เพื่อให้ผู้เรียนมีความรู้ความเข้าใจ มีทักษะการคิดเชิงคำนวณ การคิดวิเคราะห์ แก้ปัญหาเป็นขั้นตอนและ
เป็นระบบ มีทักษะในการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ รักษาข้อมูลส่วนตัว และการสื่อสารเบื้องต้นในการแก้ปัญหาที่พบ

ในชีวิตจริงได้อย่างมีประสิทธิภาพ ตลอดจนนำความรู้ความเข้าใจในวิชาวิทยาศาสตร์ และนำเทคโนโลยีใหม่ที่เกิดขึ้น
ไปใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อสังคม และการดำรงชีวิต จนสามารถพัฒนากระบวนการคิดและจินตนาการ ความสามารถ
ในการแก้ปัญหาและการจัดการทักษะในการสื่อสาร และความสามารถในการตัดสินใจ และเป็นผู้ที่มีจิตวิทยาศาสตร์
มีคุณธรรม จริยธรรม และค่านิยมในการใช้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีอย่างสร้างสรรค์



ตัวชี้วัด
ว 4.2 ป.6/1 ป.6/2 ป.6/3 ป.6/4


รวม 4 ตัวชี้วัด

2


โครงสร้างรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ชั้น ป.6

ชื่อหน่วยการ มาตรฐาน เวลา
ลำดับที่ มโนทัศน์สำคัญ
เรียนรู้ การเรียนรู้/ตัวชี้วัด (ชม.)
1. การแก้ปัญหาโดย ว 4.2 ป.6/1 เหตุผลเชิงตรรกะกับการแก้ปัญหา เป็นการ 8

ใช้เหตุผลเชิง นำหลักการ กฎเกณฑ์หรือเงื่อนไขที่
ตรรกะ ครอบคลุมทุกกรณีมาใช้เพอตรวจสอบความ
ื่
สมเหตุสมผลหรือพิจารณาความเป็นไปได้
ของการมุ่งหาคำตอบและแกปัญหา
้


2. การออกแบบและ ว 4.2 ป.6/2 การออกแบบโปรแกรม เป็นการอธิบายการ 16
เขียนโปรแกรม ทำงานของโปรแกรมอย่างเป็นลำดับ
อย่างง่าย ขั้นตอน โดยการออกแบบโปรแกรมสามารถ

ทำได้ทั้งการเขียนข้อความ และการเขียนผัง
งาน หากมีข้อผิดพลาดเกิดขึ้นหรือโปรแกรม
ไม่เป็นไปตามความต้องการ จะต้อง
ตรวจสอบข้อผิดพลาดที่เกิดขึ้น โดยการ

ตรวจสอบการทำงานทีละคำสั่ง เมื่อพบจุด
ที่ทำให้โปรแกรมไม่เป็นไปตามต้องการให้
แก้ไขข้อผิดพลาดนั้น จนกว่าจะได้โปรแกรม

ตามที่ต้องการ

3. การใช้งาน ว 4.2 ป.6/3 อินเทอร์เน็ตเป็นเครือข่ายคอมพิวเตอร์ 8
อินเทอร์เน็ต ขนาดใหญ่ที่ครอบคลุมไปทั่วโลก เรา
อย่างมี สามารถใช้งานอินเทอร์เน็ต เพื่อให้ได้ข้อมูล
ประสิทธิภาพ ที่ตรงตามความต้องการภายในระยะเวลา
อันรวดเร็ว และการค้นหาข้อมูลในแต่ละ

ครั้ง โปรแกรมค้นหาจะแสดงข้อมูลจากคำ
ค้นหาเป็นจำนวนมาก เพื่อให้ผู้ใช้งาน
สามารถใช้งานอินเทอร์เน็ตได้อย่างมี

ประสิทธิภาพและได้ข้อมูลตรงตามความ
ต้องการมากที่สุด ผู้ใช้จะต้องเรียนรู้เกี่ยวกับ
การจัดลำดับผลลัพธ์ที่ได้จากโปรแกรม
ค้นหา ข้อมูลที่ได้การสืบค้นข้อมูลจากแหล่ง

ต่าง ๆ จะต้องมีการประเมินความน่าเชื่อถือ
ของข้อมูลเพื่อให้ได้ข้อมูลที่ถูกต้อง

4. ความปลอดภัยใน ว 4.2 ป.6/4 อันตรายจากการใช้งานเทคโนโลยี 6

การใช้งาน สารสนเทศที่เชื่อมต่อกับอินเตอร์เน็ต ใน

3

ชื่อหน่วยการ มาตรฐาน เวลา
ลำดับที่ มโนทัศน์สำคัญ
เรียนรู้ การเรียนรู้/ตัวชี้วัด (ชม.)

เทคโนโลยี รูปแบบต่าง ๆ และแนวทางในการป้องกัน
สารสนเทศ อันตรายจากการใช้งานอินเตอร์เน็ต ซึ่ง
รวมถึงการกำหนดรหัสผ่าน และการกำหนด
สิทธิ์ในการใช้งาน รวมทั้งอันตราย

จากการติดตั้งซอฟแวร์ และแนวทางในการ
ตรวจสอบและป้องกันมัลแวร์ ซึ่งเป็นสาเหตุ
ให้เกิดความเสียหายต่อ ข้อมูล ซอฟต์แวร์

และอุปกรณ์เทคโนโลยีได้ ดังนั้น
การติดตั้งซอฟแวร์จากอินเตอร์เน็ต อาจทำ
ให้มัลแวร์ ซึ่งเป็นซอฟแวร์ที่ตั้งใจออกแบบ
มาเพื่อทำอันตรายกับคอมพิวเตอร์ ดังนั้น

ผู้ใช้งานต้องรู้แนวทางการตรวจสอบและ
ป้องกันมัลแวร์เพื่อป้องกันการ อันตรายใน
รูปแบบต่างๆ เช่นขโมยข้อมูล, การลบ
ข้อมูล, การทำลายระบบ เป็นต้น



หมายเหต : 2 ชั่วโมงที่หายไปให้ใช้สำหรับการสอบกลางภาคหรือการสอบปลายภาค ทั้งนี้ยืดหยุ่นได้ตามดุลยพินิจของ
ุ
ครูผู้สอน

4




























หน่วยการเรียนรู้ที่ 1



การแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ

5



หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 การแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ

รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) เวลาเรียน 8 ชั่วโมง

กลุ่มสาระการเรียนรู้ วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6
ครูผู้สอน นางสาวรุ้งทิพย์ มะกอกนา โรงเรียนวัดน้ำพุ (สำนักงานสลากกินแบ่งสงเคราะห์ 54)


1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด
ว 4.2 เข้าใจและใช้แนวคิดเชิงคำนวณในการแก้ปัญหาที่พบในชีวิตจริงอย่างเป็นขั้นตอนและเป็น

ระบบ ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารในการเรียนรู้ การทำงานและการแก้ปัญหาได้
อย่างมีประสิทธิภาพ รู้เท่าทัน และมีจริยธรรม
ว 4.2 ป.6/1 ใช้เหตุผลเชิงตรรกะในการอธิบายและออกแบบวิธีการแก้ปัญหาที่พบใน
ชีวิตประจำวัน

2. สาระการเรียนรู้
2.1 สาระการเรียนรู้แกนกลาง

1) การแก้ปัญหาอย่างเป็นขั้นตอนจะช่วยให้แก้ปัญหาได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ี่
2) การใช้เหตุผลเชิงตรรกะเป็นการนำกฎเกณฑ์ หรือเงื่อนไขทครอบคลุมทุกกรณีมาใช้พิจารณาใน
การแก้ปัญหา
3) แนวคิดของการทำงานแบบวนซ้ำ และเงื่อนไข

4) การพิจารณากระบวนการทำงานที่มีการทำงานแบบวนซ้ำและเงื่อนไขเป็นวิธีการที่จะช่วยให้
การออกแบบวิธีการแก้ปัญหาเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ
5) ตัวอย่างปัญหา เช่น การค้นหาเลขหน้าที่ต้องการให้เร็วที่สุด การทายเลข 1-1,000,000 โดย
ตอบให้ถูกภายใน 20 คำถาม การคำนวณเวลาในการเดินทาง โดยคำนึงถึงระยะทาง เวลาจุดหยุดพัก

3. สาระสำคัญ/ความคิดรวบยอด
เหตุผลเชิงตรรกะกับการแก้ปัญหา เป็นการนำหลักการ กฎเกณฑ์หรือเงื่อนไขที่ครอบคลุมทุก

กรณีมาใช้เพื่อตรวจสอบความสมเหตุสมผลหรือพิจารณาความเป็นไปได้ของการมุ่งหาคำตอบและแก้ปัญหา
แนวคิดในการแก้ปัญหา คือแนวคิดที่ใช้ในการพิจารณากระบวนการทำงานหรือการแก้ปัญหา
ต่าง ๆ อย่างเป็นขั้นตอน ช่วยให้การทำงานและการแก้ปัญหาสามารถทำได้ง่ายและมีประสิทธิภาพ โดย

แนวคิดในการแก้ปัญหามี 3 รูปแบบคือ แนวคิดการทำงานแบบลำดับ แนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำ และ
แนวคิดการทำงานแบบมีเงื่อนไข
4. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียนและคุณลักษณะอันพึงประสงค์

สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์
1. ความสามารถในการสื่อสาร 1. มีวินัย

2. ความสามารถในการคิด 2. ใฝ่เรียนรู้
3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 3. มุ่งมั่นในการทำงาน
4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต

6

5. ชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด)
- ชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด) เรื่อง การแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ

6. การวัดและการประเมินผล
รายการวัด วิธีวัด เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน

6.1 การประเมินก่อนเรียน
- แบบทดสอบก่อนเรียน - ตรวจแบบทดสอบ - แบบทดสอบ ประเมินตามสภาพจริง
หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 ก่อนเรียน ก่อนเรียน

เรื่อง การแก้ปัญหาโดยใช้
เหตุผลเชิงตรรกะ

6.2 การประเมินระหว่างการจัด

กิจกรรม
1) การแก้ปัญหาใน - ตรวจใบงานที่ 1.1.1 - แบบประเมินการทำ ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์
ชีวิตประจำวันโดยใช้ เรื่อง ต่อยอดการ ใบงานที่1.1.1 เรื่อง
เหตุผลเชิงตรรกะ แก้ปัญหาด้วยเหตุผล ต่อยอดการแก้ปัญหา

เชิงตรรกะ ด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ
- ตรวจกิจกรรมฝึก - กิจกรรมฝึกทักษะที่
ทักษะที่ 1 เรื่องจับคู่ 1 เรื่อง จับคู่รำวง
รำวงมาตรฐาน มาตรฐาน

- ตรวจกิจกรรมฝึก - กิจกรรมฝึกทักษะที่ 2
ทักษะที่ 2 เชียร์กีฬา เชียร์กีฬา พาเพลิน
พาเพลิน - แบบประเมินการ
- ประเมินการนำเสนอ นำเสนอ เรื่อง การใช้

เรื่อง การใช้เหตุผลเชิง เหตุผลเชิงตรรกะใน
ตรรกะในชีวิตประจำวัน ชีวิตประจำวัน


2) กระบวนการทำงานหรือ - ตรวจกิจกรรมฝึกทักษะ - แบบประเมินการทำ ระดับคุณภาพ 2
การแก้ปัญหา โดยใช้ ที่ 3 เรื่อง ตามติดชีวิตลุง กิจกรรมฝึกทักษะที่ ผ่านเกณฑ์

แนวคิดแบบต่าง ๆ พล 3 เรื่อง ตามติดชีวิต
- ตรวจกิจกรรมฝึกทักษะ ลุงพล
ที่ 3 เรื่อง ตามติดชีวิต - แบบประเมินการ
ลุงพล
- ประเมินการนำเสนอ นำเสนอ เรื่อง
เรื่อง แนวคิดการ แนวคิดการทำงาน
ทำงานแบบต่าง ๆ ที่ แบบต่าง ๆ ที่ใช้
ใช้อธิบายสถานการณ์ อธิบายสถานการณ์
ในชีวิตประจำวัน ในชีวิตประจำวัน

ุ
3) คุณลักษณะ - สังเกตความมีวินัย - แบบประเมิน ระดับคณภาพ 2
อันพึงประสงค์ ใฝ่เรียนรู้ และมุ่งมั่น คุณลักษณะ ผ่านเกณฑ์

7

รายการวัด วิธีวัด เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน

ในการทำงาน อันพึงประสงค์
6.3 การประเมินหลังเรียน
1) แบบทดสอบหลังเรียน - ตรวจแบบทดสอบ - แบบทดสอบ ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์
หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หลังเรียน หลังเรียน

เรื่อง การแก้ปัญหาโดยใช้
เหตุผลเชิงตรรกะ



2) การประเมินชิ้นงาน/ - ตรวจชิ้นงาน/ - แบบประเมินชิ้นงาน/ - ระดับคุณภาพ 2
ภาระงาน (รวบยอด) ภาระงาน (รวบยอด) ภาระงาน (รวบยอด) ผ่านเกณฑ์
เรื่อง การแกปัญหาโดยใช้
้
เหตุผลเชิงตรรกะ


7. กิจกรรมการเรียนร ู้
นักเรียนทำแบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง การแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ

8

เรื่องที่ 1 : เหตุผลเชิงตรรกะกับการแก้ปัญหา เวลา 4 ชั่วโมง

วิธีการสอนแบบสืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model)
วิธีการสอนแบบกระบวนการกลุ่ม
เทคนิคตามแนวคิดเชิงคำนวณ



(15 นาที)
ขั้นนำ

กระตุ้นความสนใจ
1. ครูให้นักเรียนทำกิจกรรมลองทำดู ในแบบฝึกหัดรายวิชาพนฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี
ื้
(วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 2 เพื่อเป็นการทบทวนความรู้เดิมก่อนเข้าสู่
บทเรียน
2. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายถึงวิธีการแก้ปัญหาของกิจกรรมลองทำดู จนได้ข้อสรุปว่าใช้

เหตุผลเชิงตรรกะในการแก้ปัญหา
3. ครูให้นักเรียนเปิดหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6

หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 2-3 จากนั้น ครูถามคำถามประจำหน่วยการเรียนรู้กับนักเรียนว่า
เหตุผลเชิงตรรกะช่วยในการแก้ปัญหาได้อย่างไร

้
แนวคำตอบ: เหตุผลเชิงตรรกะช่วยในการแกปัญหาได้ เช่น เข้ามาช่วยในการพิจารณาสาเหตุของ
ปัญหา วิธีการแก้ปัญหา การตรวจสอบการแกปัญหา
้
4. ครูถามคำถามสำคัญประจำหัวข้อกับนักเรียนว่า เหตุผลเชิงตรรกะสามารถนำไปใช้ใน
ชีวิตประจำวันได้อย่างไร จากนั้นให้นักเรียนลองยกตัวอย่างการใช้เหตุผลเชิงตรรกะใน

ชีวิตประจำวันของนักเรียน

(45 นาที)
ขั้นสอน
สำรวจค้นหา
1. ครูให้นักเรียนจับกลุ่ม 3-4 คน เพื่อศึกษาและสังเกตสถานการณ์ตัวอย่างจากหนังสือเรียน

รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 3-7
เกี่ยวกับผลการแข่งขันตอบปัญหาภาษาอังกฤษ โดยให้นักเรียนอ่านบทสัมภาษณ์ของตัวแทน

นักเรียนแต่ละคน
2. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์บทสัมภาษณ์และพิจารณาตัดสิ่งที่เป็นไปไม่ได้ออกตามหนังสือ จนได้

ข้อสรุปว่าตัวแทนนักเรียนแต่ละคนแข่งขันได้ลำดับที่เท่าไร
3. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มพิจารณาสถานการณ์ตัวอย่างในหนังสือเรียนอีกครั้ง เพื่อถอด
์
กระบวนการ แนวคิด หรือวิธีการแก้ปัญหาของสถานการณ จากนั้นเขียนแนวคิดหรือวิธีการ
แก้ปัญหาและตอบคำถามลงในใบงานที่ 1.1.1 เรื่อง ต่อยอดการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ

9

อธิบายความรู้

4. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอผลงานจากการทำใบงานที่ 1.1.1 เรื่อง ต่อยอดการ
แก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ โดยแสดงถึงวิธีการพิจารณาสถานการณ์ เงื่อนไขต่าง ๆ แนวคิด
หรือวิธีการแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะตามที่แต่ละกลุ่มได้ระดมความคิดเห็นร่วมกันในการ

ทำกิจกรรมกลุ่ม
5. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายถึงแนวคิดหรือวิธีการแก้ปัญหา และการตอบคำถามของนักเรียน

แต่ละกลุ่ม ว่ามีความแตกต่างกันอย่างไร และหาข้อสรุปร่วมกัน
ั
6. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนทำกิจกรรมฝึกทกษะ Com Sci ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน
วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 8 เป็นการบ้าน โดย
ั
เขียนใส่สมุดและส่งในชั่วโมงถดไป
ชั่วโมงที่ 2
(60 นาที)
ขั้นสอน


อธิบายความรู้
1. ครูและนักเรียนทบทวนความรู้เดิมที่เรียนในชั่วโมงที่แล้ว เรื่องการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิง

ตรรกะ
้
2. ครูสุ่มนักเรียน 2-3 คน เพื่ออธิบายแนวคิดหรือวิธีการแกปัญหาของกิจกรรมฝึกทกษะ Com Sci
ั
ที่สั่งเป็นการบ้าน และลงข้อสรุปร่วมกัน จากนั้นให้นักเรียนส่งการบ้าน
ขยายความเข้าใจ
3. ครูบอกกับนักเรียนว่า ในชั่วโมงที่แล้วครูได้ให้นักเรียนใช้เหตุผลเชิงตรรกะในการแก้ปัญหาการ

์
ตอบปัญหาภาษาอังกฤษไปแล้ว ในวันนี้เรามาลองใช้เหตุผลเชิงตรรกะในสถานการณอื่น ๆ ดูบ้าง
4. ครูถามนักเรียนว่ารู้จักรำวงมาตรฐานหรือไม่ รำวงมาตรฐานเป็นการแสดงที่มีวิวัฒนาการมาจาก

รำโทน ซึ่งเป็นการร้องและการรำของชาวบ้าน มีผู้รำทั้งชายและหญิง
5. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่ม (กลุ่มเดิม) อ่านสถานการณ์และเงื่อนไขในกิจกรรมฝึกทักษะที่ 1 เรื่อง

จับคู่รำวงมาตรฐาน ในแบบฝึกหัดรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ)
ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 10
ี่
6. นักเรียนในกลุ่มร่วมกันจับคู่ผู้รำฝ่ายชายและฝ่ายหญิงตามสถานการณ์และเงื่อนไขทกำหนด และ
ตอบคำถามลงในกิจกรรมฝึกทักษะที่ 1
7. ครูถามนักเรียนว่าจากสถานการณ์ที่กำหนดให้ นักเรียนคิดว่าเพราะเหตุใด จึงต้องใช้เหตุผลเชิง

้
ตรรกะในการแก้ปัญหานี้ จากนั้นครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายจนได้ขอสรุปร่วมกัน
8. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนทำแบบฝึกหัด เรื่องเหตุผลเชิงตรรกะกับการแก้ปัญหาในแบบฝึกหัด

รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 3-
5 เพื่อทบทวนความรู้

10



ชั่วโมงที่ 3
(60 นาที)
ขั้นสอน


ขยายความเข้าใจ
1. ครูและนักเรียนทบทวนความรู้เดิมที่เรียนในชั่วโมงที่แล้ว เรื่องการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิง

ตรรกะ
2. ครูถามนักเรียนว่า นักเรียนเคยเห็นกองเชียร์นักกีฬาที่นั่งอยู่บนอัฒจันทร์หรือไม่ จากนั้นครูเปิด

วีดิทัศน์การแปลอักษรบนอัฒจันทร์ให้นักเรียนดู
3. ครูให้นักเรียนนั่งตามกลุ่มเดิมและสมมติบทบาทให้นักเรียนเป็นผู้คุมกองเชียร์ โดยให้นักเรียนแต่

ละกลุ่มร่วมกันอ่านสถานการณ์ในกิจกรรมฝึกทักษะที่ 2 เรื่องเชียร์กีฬา พาเพลิน ในแบบฝึกหัด
รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 12
4. นักเรียนในกลุ่มร่วมกันทำกิจกรรมฝึกทักษะที่ 2 เรื่องเชียร์กีฬา พาเพลิน โดยนักเรียนจะต้อง

ื่
ระบายสีลง ในตารางให้ถูกต้องตามเงอนไข และทายว่ารูปที่อยู่ในตารางคือรูปอะไร โดยตาราง
เปรียบเสมือนกองเชียร์ที่นั่งอยู่บนอัฒจันทร์และสีที่ระบายเปรียบเสมือนป้ายที่นักเรียนบน

อัฒจันทร์ชูขึ้นเพื่อแสดงตัวอักษรหรือรูปต่าง ๆ
5. ครูถามนักเรียนแต่ละกลุ่มว่านักเรียนที่นั่งอยู่บนอัฒจันทร์กำลังชูป้ายเพอแสดงตัวอักษรหรือรูป
ื่
้
อะไร และสุ่มถามนักเรียน 1 กลุ่ม ว่านักเรียนใช้แนวคิดหรือวิธีการใดในการแกปัญหา
ั
6. ครูถามนักเรียนกลุ่มอื่น ๆ ว่านักเรียนมีแนวคิดหรือวิธีการแก้ปัญหาเหมือนหรือแตกต่างกนกับ
เพื่อนกลุ่มที่แล้วหรือไม่ หากมกลุ่มที่แตกต่าง ครูให้นักเรียนกลุ่มนั้นอธิบายถึงความแตกต่าง
ี
7. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนแต่ละกลุ่มทำกิจกรรมเรื่อง การใช้เหตุผลเชิงตรรกะในชีวิตประจำวัน
โดยนักเรียนแต่ละกลุ่มจะต้องหากิจกรรมที่มีปัญหาเกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวันและใช้เหตุผลเชิง

ตรรกะในการแก้ปัญหามา 1 กิจกรรม และให้นักเรียนนำเสนอกิจกรรมในชั่วโมงถัดไป โดยต้อง
ให้เพื่อนกลุ่มอื่นร่วมแก้ปัญหาในกิจกรรมของกลุ่มเราด้วย มีเวลานำเสนอกลุ่มละ 7-10 นาที

11



ชั่วโมงที่ 4

8. (50 นาที)
ขั้นสอน
ตรวจสอบผล

1. ครูบอกนักเรียนว่า จากชั่วโมงที่แล้วครูได้มอบหมายงานให้นักเรียนทำกิจกรรมเรื่อง การใช้เหตุผลเชิง
ตรรกะในชีวิตประจำวัน ในชั่วโมงนี้ครูจะให้นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอกิจกรรมและพาเพื่อน

กลุ่มอื่น ทำกิจกรรมของเราด้วย โดยครูให้เวลาในการนำเสนอกลุ่มละ 7-10 นาที
ื่
2. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอและพาเพอนทำกิจกรรมเรื่องการใช้เหตุผลเชิงตรรกะใน
ชีวิตประจำวัน
3. ครูสอบถามนักเรียนแต่ละกลุ่มว่า ชอบกิจกรรมของกลุ่มไหนมากที่สุด และนอกจากกิจกรรมที่กลุ่ม
ของเราหรือของเพอน ๆ นำมาแล้ว นักเรียนมีปัญหาอื่น ๆ ที่ต้องใช้แนวคิดเชิงตรรกะในการแก้ปัญหา
ื่
อีกหรือไม่

(10 นาที)
ขั้นสรุป
ตรวจสอบผล
4. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้ที่เรียนมาทั้งหมดเกี่ยวกับการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ

12

เรื่องที่ 2 : แนวคิดในการแก้ปัญหา เวลา 4 ชั่วโมง

วิธีการสอนแบบสืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model)
วิธีการสอนแบบกระบวนการกลุ่ม
เทคนิคตามแนวคิดเชิงคำนวณ



ขั้นนำ
(10 นาที)
กระตุ้นความสนใจ

1. ครูให้นักเรียนดูภาพจำนวน 3 คู่ โดยเป็นภาพที่แสดงถึงแนวคิดการทำงานแบบลำดับ 1 คู่ ภาพที่
แสดงถึงแนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำ 1 คู่ และภาพที่แสดงถึงแนวคิดการทำงานแบบเงื่อนไข 1
คู่ แต่ครูไม่ต้องบอกนักเรียนว่าภาพแต่ละคู่เป็นการทำงานแบบใด

ตัวอย่างภาพที่แสดงถึงแนวคิดการทำงานแบบลำดับ
1) ภาพการตกแต่งหน้าเค้ก โดยมีการอบขนมเค้ก > ทาครีมปิดเนื้อเค้ก > บีบครีมบนเค้ก >
ใส่ผลไม้,คุกกี้เพื่อตกแต่งหน้าเค้ก
2) ภาพการซักผ้าโดยมีการเปิดน้ำใส่กะละมัง > ใส่ผงซักฟอก > นำผ้าใส่ในกะละมังแล้วขยี้
ผ้า > ล้างผ้าด้วยน้ำสะอาด > บิดผ้า > ตากผ้า

ตัวอย่างภาพที่แสดงถึงแนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำ
1) ภาพการรดน้ำต้นไม้จำนวนหลาย ๆ ต้น โดยรดน้ำต้นไม้ทีละต้น จนหมด
2) ภาพการหยิบหนังสือวางใส่ชั้นวางหนังสือ โดยหยิบหนังสือทีละเล่ม จนหมด

ตัวอย่างภาพที่แสดงถึงแนวคิดการทำงานแบบเงื่อนไข
1) ภาพการกรอกน้ำส่ขวดโดยใช้ตู้น้ำหยอดเหรียญ ที่มีปุ๋มสีแดงให้กดหยุดน้ำ โดยตรวจสอบ
ว่าน้ำเต็มขวดหรือยัง หากยังให้รอจนน้ำเต็มขวด หากเต็มขวดแล้วให้กดปุ่มสีแดง
2) ภาพคนกำลังตรวจสอบแต้มสะสมในบัตรสมาชิก เพื่อลดราคาสินค้า โดยหากมีแต้ม

จำนวนหนึ่งจะได้รับส่วนลด 5% หากมีแต้มอีกจำนวนหนึ่งจะได้รับส่วนลด 10%
2. ครูให้นักเรียนพิจารณาว่า ภาพแต่ละคู่มีอะไรที่ซ้ำกัน และเปรียบเทียบภาพทั้ง 3 คู่ว่ามีความ
แตกต่างกันอย่างไร

(50 นาที)
ขั้นสอน

สำรวจค้นหา
3. ครูถามคำถามประจำเรื่องในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการ
คำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 9 ว่าแนวคิดในการแก้ปัญหามีความสำคัญอย่างไร
4. นักเรียนศึกษาข้อมูลเบื้องต้น เรื่องแนวคิดการทำงานแบบลำดับ ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน

วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 9 เรื่องแนวคิดการ
ทำงานแบบเงื่อนไขในหนังสือเรียนหน้า 12 และเรื่องแนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำ ในหนังสือ
เรียนหน้า 15

13

อธิบายความรู้

5. ครูและนักเรียนร่วมกันตอบคำถามเกี่ยวกับเรื่องแนวคิดการทำงานแบบลำดับตามที่นักเรียนได้

ศึกษามาแล้วในหนังสือเรียน
ประเด็นคำถาม
1) ห้องของปูมีองค์ประกอบอะไรบ้าง (คำตอบ: หน้าต่าง, ชั้นวางของ, เตียงนอน และตู้
เสื้อผ้า)

2) ปูกำลังจะทำอะไร (คำตอบ: ทำความสะอาดห้องนอน)
3) ปูมีขั้นตอนในการทำความสะอาดห้องอย่างไร (กวาดหยากไย่บนเพดาน > ทำความ
สะอาดตู้ > เช็ดหน้าต่าง > ทำความสะอาดชั้นวางของ > เปลี่ยนผ้าปูที่นอน > กวาด
และถูพื้น)

่
4) เพราะเหตุใด ปูจึงเลือกทำความสะอาดในบริเวณทอยู่สูงกอน แล้วจึงไล่ลงมาบริเวณที่ต่ำ
ี่
ที่สุด (แนวคำตอบ: เพราะถ้าหากทำความสะอาดพื้น หรือสิ่งที่อยู่ข้างล่างก่อน แล้วไปทำ
ความสะอาดสิ่งที่อยู่สูงกว่า จะทำให้เศษฝุ่นหรือเศษขยะต่าง ๆ หล่นลงมาที่พื้น และต้อง

ทำความสะอาดพื้นอีกรอบ)
5) หากปูไม่มีการวางแผน หรือไม่มีแนวคิดในการแก้ปัญหา จะเกิดอะไรขึ้น
(แนวคำตอบ: จะทำให้การทำงานซ้ำซ้อนและมีหลายขั้นตอนมากยิ่งขึ้น)
6. ครูถามนักเรียนเพิ่มเติมอกว่า หากนักเรียนต้องทำความสะอาดห้องนอนของปู นักเรียนจะเริ่มทำ
ี
อะไรก่อน เพราะเหตุใด มีนักเรียนคนใดที่มีวิธีการทำความสะอาดแตกต่างจากปูบ้าง ครูให้

นักเรียนอธิบายถึงความแตกต่าง จากนั้นครูบอกกับนักเรียนว่าการแก้ปัญหาใดปัญหาหนึ่ง
สามารถมีได้มากกว่า 1 วิธีก็ได้
7. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปเกี่ยวกับการทำความสะอาดห้องนอนของปู โดยได้ข้อสรุปร่วมกันว่า

การทำงานดังกล่าวเป็นการทำงานที่มีลำดับก่อน-หลังอย่างชัดเจน โดยต้องทำงานในขั้นแรกให้
สำเร็จก่อน จึงจะเข้าสู่ขั้นตอนถัดไปได้ ซึ่งการทำงานในลักษณะนี้เรียกว่า การทำงานแบบลำดับ
ซึ่งเป็นแนวคิดในการแก้ปัญหาแนวคิดหนึ่ง
8. ครูสุ่มนักเรียน 3-4 คน เพื่อถามคำถามท้าทายความคิดขั้นสูงในหนังสือเรียนหน้า 10 ว่า เพราะ

เหตุใด เราจึงไม่ควรใส่รองเท้าก่อนสวมเสื้อและกางเกง (แนวคำตอบ: เพราะหากใส่รองเท้าก่อน
อาจจะทำให้เราใส่กางเกงไม่สะดวก และกางเกงอาจเปื้อนได้)
9. ครูและนักเรียนร่วมกันตอบคำถามเกี่ยวกับเรื่องแนวคิดการทำงานแบบเงื่อนไขตามที่นักเรียนได้
ศึกษามาแล้วในหนังสือเรียน

ประเด็นคำถาม
1) นักเรียนเคยสังเกตไหมว่า ถังขยะที่เราเคยเห็นอยู่ตามที่ต่าง ๆ มีหลายสี แต่ละสีมีความ
แตกต่างกันอย่างไร (แนวคำตอบ: สีของถังขยะ บ่งบอกถึงประเภทของขยะที่ควรทิ้งลง
ไปในถังนั้น เช่น ถังขยะสีน้ำเงินต้องใส่ชยะประเภทรีไซเคิล)

2) หากเรามีขยะประเภทเศษอาหาร เราควรทิ้งลงถังขยะสีอะไรเพราะเหตุใด (แนวคำตอบ:
ควรทิ้งลงถังชยะใบสีเขียว เพราะเป็นถังที่ใส่ขยะแบบย่อยสลายได้ ซึ่งเศษอาหารเป็น
ขยะที่ย่อยสลายได้)

14

3) หากเราไม่ทราบหรือไม่เข้าใจเงื่อนไขในการทิ้งขยะ เราจะทิ้งขยะได้ถูกต้องตามประเภท
หรือไม่ และหากเราทิ้งขยะผิดประเภท จะส่งผลอะไร (แนวคำตอบ: ไม่ถูกต้อง โดยหาก

ทิ้งขยะผิดประเภทจะส่งผลต่อความยากลำบากในการกำจัดขยะ และขยะที่มีพิษอาจจะ
ไปปนเปื้อนกับขยะที่สามารถนำไปรีไซเคิลได้)
10. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้ว่าการทำงานในลักษณะนี้เป็นการทำงานแบบมีเงื่อนไข ซึ่งเรา
จะต้องเข้าใจเงื่อนไขต่าง ๆ ให้ชัดเจนก่อน และต้องใช้เหตุผลเชิงตรรกะมาช่วยพิจารณาด้วย

เพื่อให้ได้คำตอบหรือผลลัพธ์ตามเงื่อนไขทกำหนด
ี่
ชั่วโมงที่ 2
1. (60 นาที)
ขั้นสอน
อธิบายความรู้
1. ครูและนักเรียนร่วมกันทบทวนความรู้เดิมที่เรียนในชั่วโมงที่แล้วว่า เราได้รู้จักแนวคิดในการ
แก้ปัญหามาแล้ว 2 แนวคิด ได้แก่ แนวคิดการทำงานแบบลำดับ และแนวคิดการทำงานแบบ

เงื่อนไข
2. ครูและนักเรียนร่วมกันตอบคำถามเกี่ยวกับเรื่องแนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำตามที่นักเรียนได้
ศึกษามาแล้วในหนังสือเรียน
ประเด็นคำถาม

1) ให้นักเรียนดูภาพตัวอย่างแรกในหนังสือเรียน แล้วพิจารณาว่า มีการเขียนแนวคิดแบบใด
และมีขั้นตอนทั้งหมดเท่าไร (คำตอบ: แนวคิดแบบลำดับ/ 5 ขั้นตอน)
2) นักเรียนลองสังเกตที่ภาพตัวอย่างอีกครั้งว่ามีขั้นตอนใดที่ซ้ำกันหรือไม่
3. ครูและนักเรียนร่วมกันถามตอบ จนได้ข้อสรุปร่วมกันว่าในการทำงานที่ต้องทำหลายครั้งเหมือน

ๆ กัน เราสามารถเขียนรวมเป็นขั้นตอนเดียวกันได้ ซึ่งเราเรียกการทำงานแบบนี้ว่าการทำงาน
แบบวนซ้ำ โดยการทำงานแบบวนซ้ำมี 2 แบบคือการทำงานแบบวนซ้ำที่มีจำนวนครั้งแน่นอน
กับการทำงานแบบวนซ้ำที่มีจำนวนครั้งไม่แน่นอน
4. ครูชี้ให้นักเรียนเห็นว่าตัวอย่างแรกเรื่องการวิ่งแข่ง เป็นการทำงานแบบวนซ้ำที่มีจำนวนครั้ง

แน่นอนเพราะมีการบอกจำนวนรอบในการวิ่งที่แน่นอน จากนั้นครูยกตัวอย่างการทำงานแบบวน
ซ้ำที่มีจำนวนครั้งไม่แน่นอน โดยให้นักเรียนดูภาพตัวอย่างการใช้ขันตักน้ำเพออาบน้ำ ในหนังสือ
ื่
เรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า

16 โดยครูถามนักเรียนว่า โดยปกติแล้ว เวลาเราอาบน้ำโดยใช้ขัน มีใครเคยนับจำนวนครั้งที่เรา
ตักน้ำบ้าง หากเราไม่ได้นับ เราจะรู้ได้อย่างไรว่าเราควรต้องหยุดอาบน้ำ (แนวคำตอบ: จนกว่า
ร่างกายจะสะอาด, จนกว่าจะพอใจ)
5. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายเรื่องการใช้ขันอาบน้ำจนได้ข้อสรุปว่า การทำงานในลักษณะนี้
เป็นแนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำที่มีจำนวนครั้งไม่แน่นอน โดยจะมีการทำซ้ำไปเรื่อย ๆ จนกว่า

จะมีเงื่อนที่สั่งให้หยุด
6. ครูให้ความรู้เพิ่มเติมเรื่องแนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำกับนักเรียน ในมุม Com Sci ตามหนังสือ
เรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า

16

15

7. ครูมอบมายงานให้นักเรียนทำกิจกรรมฝึกทักษะ Com Sci ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน
วิทยาศาสตร์ เทคโนโยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 11 เรื่องการ

เรียงลำดับขั้นตอนการผูกเชือกรองเท้า และหน้า 14 เรื่องการทำงานแบบเงื่อนไข เป็นการบ้าน
8. หลังจากที่นักเรียนได้เรียนรู้แนวคิดครบทั้งหมดแล้ว ครูและนักเรียนสรุปร่วมกันอีกครั้งว่า
แนวคิดในการแก้ปัญหามีทั้งหมด 3 รูปแบบ ได้แก - แนวคิดการแก้ปัญหาแบบลำดับ
่
- แนวคิดการแก้ปัญหาแบบวนซ้ำ -แนวคิดการแก้ปัญหาแบบมีเงื่อนไข

9. ครูถามคำถามเชื่อมโยงไปถึงรูปภาพ ที่เปิดให้นักเรียนดูในต้นชั่วโมงที่แล้วว่า แต่ละรูปภาพใช้
แนวคิดการทำงานแบบใด
10. ครูนำใบงานที่ 1 เรื่องต่อยอดการแก้ปัญหาเชิงตรรกะ ที่นักเรียนเคยได้ทำไว้ (ในแผนที่แล้ว) โดย
นำวิธีการแก้ปัญหาเรื่องการตอบปัญหาภาษาอังกฤษที่นักเรียนได้เขียนไว้มาฉายลงบนโปรเจก

เตอร์ หรือเขียนลงบนกระดาน เพื่อให้นักเรียนพิจารณาว่า วิธีการแก้ปัญหาที่นักเรียนเคยเขียน
ใช้แนวคิดใดในการแก้ปัญหา
ตัวอย่างวิธีการแก้ปัญหาของนักเรียน เรื่องการตอบปัญหาภาษาองกฤษ โดยครูอาจเลือก
ั
ใบงานที่มีการเขียนวิธีการแก้ปัญหาที่ดีหรือสมบูรณ์ที่สุดมาให้นักเรียนพิจารณา






















11. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายว่าตัวอย่างที่ครูให้นักเรียนดู ได้ใช้แนวคิดใดบ้าง โดยได้ข้อสรุป
ร่วมกันว่า ใช้แนวคิดทั้ง 3 แนวคิด โดยข้อ 1-7 ใช้แนวคิดการทำงานแบบลำดับ โดยจะมีการ

ทำงานแบบวนซ้ำและมีเงื่อนไขซ่อนอยู่ นั่นคือข้อ 4, 5, 6 และ 7 ซึ่งใช้แนวคิดการทำงานแบบ
วนซ้ำและแบบมีเงื่อนไขผสมกัน เพราะ หากตรวจสอบข้อความในข้อ 6 แล้วพบว่ายังได้คำตอบ
้
ไม่ครบ จะต้องวนซ้ำกลับไปที่ขอ 4 และ 5 เพื่ออ่านเงื่อนไข และตัดสิ่งที่เป็นไปไม่ได้ออกอกครั้ง
ี
และวนซ้ำไปเรื่อย ๆ จนกว่าจะได้คำตอบครบ (แนวคำตอบอื่น ๆ ขึ้นอยู่กับตัวอย่างที่ครูยกมาให้
เด็กพิจารณา)

16

12. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนทำกิจกรรมฝึกทักษะ Com Sci ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน
วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 17 เรื่องการทำงาน

แบบวนซ้ำ และแบบฝึกหัดเรื่อง แนวคิดในการแก้ปัญหา ในแบบฝึกหัดรายวิชาพื้นฐาน
วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 6 เป็นการบ้าน
เพื่อทบทวนความรู้ที่ได้เรียนมาทั้งหมด

ชั่วโมงที่ 3

1. (60 นาที)
ขั้นสอน


ขยายความรู้
1. ครูและนักเรียนร่วมกันทบทวนความรู้เดิมที่เคยเรียนในชั่วโมงที่แล้ว เรื่องแนวคิดในการแก้ปัญหา
2. ครูถามนักเรียนว่า ในชีวิตประจำวันของนักเรียนมีกิจกรรมใดบ้าง ที่สามารถอธิบายโดยใช้แนวคิด

การทำงานแบบต่าง ๆ ได้ (แนวคำตอบ: การเดินทางไปโรงเรียนด้วยรถยนต์ แล้วรถติดอยู่ที่ 4
แยก โดยมีสัญญาณไฟจราจร 3 สี คือ แดง เหลือง เขียว ซึ่งเราจะต้องทราบเงื่อนไขกอนว่าแต่ละ
่
สีหมายถึงอะไร แล้วจึงทำตามเงื่อนไขนั้นได้)
3. ครูบอกนักเรียนว่า วันนี้ครูจะให้นักเรียนตามติดชีวิตของลุงคนหนึ่ง เขามีชื่อว่าลุงพล เรามาดูกัน
ดีกว่าว่าใน 1 วัน ลุงพลต้องทำอะไรบ้าง แล้วให้นักเรียนช่วยวิเคราะห์ว่ามีช่วงใดบ้าง ที่เรา

สามารถใช้แนวคิดการทำงานแบบต่าง ๆ ในการอธิบายได้
4. ครูให้นักเรียนแบ่งกลุ่ม 3-4 คน จากนั้นครูอ่านสถานการณ์ในกิจกรรมฝึกทักษะที่ 3 ใน
แบบฝึกหัดรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1

หน้า 14 ให้นักเรียนฟังและให้นักเรียนนึกภาพตาม
5. ครูถามนักเรียนว่าจากสถานการณ์ที่ครูอ่านให้ฟัง มีช่วงใดบ้างที่สามารถใช้แนวคิดการทำงานแบบ
ต่าง ๆ ในการอธิบายได้ โดยครูให้นักเรียนในกลุ่มช่วยกันวิเคราะห์และเขียนตอบลงในแบบฝึกหัด
6. ครูเรียกนักเรียนแต่ละกลุ่มให้ออกมานำเสนอหน้าชั้นเรียนว่า สามารถใช้แนวคิดแบบต่าง ๆ

อธิบายเหตุการณ์ในช่วงใดได้บ้าง และลงข้อสรุปร่วมกัน
ตรวจสอบผล
7. ครูถามนักเรียนว่า แล้วในชีวิตประจำวันของนักเรียน มีเหตุการณ์ หรือสถานการณ์ใดบ้าง ที่
สามารถใช้แนวคิดการทำงานแบบต่าง ๆ ในการอธิบายได้

8. ครูให้นักเรียนทำกิจกรรมเรื่อง แนวคิดการทำงานแบบต่าง ๆ ที่ใช้อธิบายสถานการณ์ใน
ชีวิตประจำวัน โดยครูให้นักเรียนระดมความคิดร่วมกันภายในกลุ่ม และให้นักเรียนแต่ละคน
ร่วมกันเสนอสถานการณ์หรือเหตุการณ์ในชีวิตประจำวันของตนเอง และช่วยกันเลือกเหตุการณ์
หรือสถานการณ์ที่ดีที่สุดของกลุ่มเพื่อมานำเสนอหน้าชั้นเรียน โดยแต่ละกลุ่ม ห้ามใช้เหตุการณ์

หรือสถานการณ์ที่ซ้ำกัน
9. ครูแจกกระดาษฟลิปชาร์ท และปากกาสีต่าง ๆ เพื่อให้นักเรียนช่วยกันวาดภาพหรือเขียน
ข้อความเพื่ออธิบายเหตุการณ์หรือสถานการณ์นั้น ๆ หากทำไม่ทันในชั่วโมงนี้ ให้นักเรียนนำ

กลับไปทำเป็นการบ้าน และนำเสนอในชั่วโมงถัดไป

17

ชั่วโมงที่ 4

1. (40 นาที)
ขั้นสอน

1. ครูบอกนักเรียนว่า จากชั่วโมงที่แล้วครูได้มอบหมายงานให้นักเรียนทำกิจกรรมเรื่อง แนวคิดการ
ทำงานแบบต่าง ๆ ที่ใช้อธิบายสถานการณ์ในชีวิตประจำวัน ในชั่วโมงนี้ครูจะให้นักเรียนแต่ละ
กลุ่มนำกระดาษที่ได้วาดรูปหรือเขียนไว้ ออกมานำเสนอโดยต้องอธิบายถึงแนวคิดต่าง ๆ ให้
ชัดเจน โดยครูให้เวลาในการนำเสนอกลุ่มละ 7-10 นาที

2. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอกิจกรรมเรื่อง แนวคิดการทำงานแบบต่าง ๆ ที่ใช้อธิบาย
สถานการณ์ในชีวิตประจำวัน
3. ครูสอบถามนักเรียนแต่ละกลุ่มว่า สถานการณ์ของกลุ่มใด ที่มีการนำแนวคิดในการแก้ปัญหา
ื่
แบบต่าง ๆ มาอธิบายได้ชัดเจนที่สุด และนอกจากสถานการณ์ของกลุ่มเราหรือของเพอน ๆ แล้ว
ยังมีสถานการณ์อื่น ๆ อีกหรือไม่

ขั้นสรุป (20 นาที)

1. ครูให้นักเรียนตรวจสอบตนเองจากการเรียนเนื้อหาในหน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่องการแก้ปัญหา

โดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการ
คำนวณ) หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 18
2. ครูและนักเรียนสรุปความรู้ประจำหน่วยร่วมกัน โดยดูแผนผังสรุปสาระสำคัญท้ายหน่วย ใน

หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) หน่วยการเรียนรู้ที่ 1
หน้า 19
3. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนทำกิจกรรมเสริมสร้างการเรียนรู้ ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน
วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 20-21 เป็นการบ้าน
4. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนทำชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด) เป็นการบ้าน

5. ครูให้นักเรียนเล่นเกมทางของฉัน ในกิจกรรมเล่นเกมกับ Com Sci ตามหนังสือเรียนรายวิชา
พื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 18
6. ครูให้นักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียน

8. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้

8.1 สื่อการเรียนรู้
1) หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1

เรื่อง การแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ
2) หนังสือแบบฝึกหัดรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6
หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง การแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ
3) ใบงานที่ 1.1.1 เรื่อง ต่อยอดการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ

4) วีดิทัศน์เรื่องการแปลอักษรจาก https://www.youtube.com/watch?v=M4xp926Q4O8
8.2 แหล่งการเรียนรู้
1) ห้องคอมพิวเตอร์

2) อินเทอร์เน็ต

18


แบบทดสอบก่อนเรียน

หน่วยการเรียนรู้ที่ 1

คำชี้แจง : ให้นักเรียนเลือกคำตอบที่ถูกต้องที่สุดเพียงข้อเดียว

1. เหตุผลเชิงตรรกะช่วยในการแก้ปัญหาได้อย่างไร 6. หากนักเรียนได้รับมอบหมายให้จัดโต๊ะอาหาร โดยต้องวางจาน
ก. ช่วยเพิ่มเงื่อนไขในการแก้ปัญหา วางช้อนส้อม ตกแต่งโต๊ะอาหาร และปูผ้าปูโต๊ะ นักเรียนควรเลือก
ข. ช่วยป้องกันปัญหาไม่ให้เกิดขึ้นอีก ทำสิ่งใดก่อน จึงจะประหยัดเวลามากที่สุด
ค. ช่วยเพิ่มความซับซ้อนในการแก้ปัญหา ก. วางช้อนส้อมเพื่อความสะดวกในการตักอาหาร
ง. ช่วยตรวจสอบความสมเหตุสมผลในการแก้ปัญหา ข. ปูผ้าคลุมโต๊ะ เพื่อคลุมหน้าโต๊ะ ป้องกันรอยขีดข่วนต่าง ๆ
2. ปุ้ม ปู ปลา เปรี้ยว เป็นพี่น้องกัน เปรี้ยวบอกว่าเขามีพี่หนึ่งคน ค. ตกแต่งโต๊ะอาหาร เพื่อสร้างบรรยากาศในการ
มีน้องสองคน ปูบอกว่าเขามีพี่สามคน ปลาบอกว่า เขามีน้อง รับประทานอาหาร
หนึ่งคน ใครอายุมากที่สุด ง. วางจานเพื่อเป็นการกำหนดตำแหน่งของผู้นั่งรับประทาน
ก. ปุ้ม อาหารให้แน่นอน
ข. ปู 7. ข้อใดเป็นการทำงานแบบวนซ้ำที่มีจำนวนครั้งแน่นอน
ค. ปลา ก. ปุยรับประทานยาตามที่หมอสั่งจนกว่าจะหายป่วย
ง. เปรี้ยว ข. บอลวิ่งออกกำลังกายรอบสนามไปเรื่อย ๆ
3. บาส บอล เบล และบีม หลงทางอยู่ในป่า เบลจำได้ว่า จนกระทั่งเหนื่อย
ทางออกต้องผ่านแม่น้ำ แต่ไม่ผ่านถ้ำและศาลา บาสจำได้ ค. แดนโดนทำโทษให้เก็บขยะในสนามไปเรื่อย ๆ จนครบ100
ว่ามีถ้ำอยู่เส้นทางที่ 1 และ 4 บอลจำได้ว่าเส้นทางที่ 2, 3 ชิ้น
และ 4 มีแม่น้ำไหลผ่าน บีมจำได้ว่ามีศาลาอยู่เส้นทางที่ 3 ง. แบมเก็บเงินวันละ 10 บาทไปเรื่อย ๆ จนกว่าจะพอซื้อหนังสือ
ทางออกคือเส้นทางใด การ์ตูน
ก. เส้นทางที่ 1 8. ฝนกินขนมจำนวน 3 ชิ้น สามารถเขียนการทำงานแบบวนซ้ำที่มี
ข. เส้นทางที่ 2 จำนวนครั้งแน่นอนได้อย่างไร
ค. เส้นทางที่ 3 ก. เริ่มต้น > กินขนม > หยุดกิน
ง. เส้นทางที่ 4 ข. เริ่มต้น > กินขนม 3 ชิ้น > หยุดกิน
4. แนวคิดในการแก้ปัญหามีความสำคัญ ยกเว้นข้อใด ค. เริ่มต้น > กินขนมชิ้นที่ 1 > กินขนมชิ้นที่ 3 > หยุดกิน
ก. ช่วยให้แก้ปัญหาได้อย่างเป็นขั้นตอน ง. เริ่มต้น > กินขนมชิ้นที่ 1 > กินขนมชิ้นที่ 2 > กินขนม
ข. ช่วยสร้างเงื่อนไขให้กับปัญหาต่าง ๆ ชิ้นที่ 3 > หยุดกิน
ค. ช่วยออกแบบกระบวนการแก้ปัญหาได้อย่างชัดเจน 9. งานใดเหมาะกับการใช้แนวคิดการทำงานแบบเงอนไขมาก ที่สุด
ื่
ง. ช่วยให้การแก้ปัญหาสามารถทำได้ง่ายและมีประสิทธิภาพ ก. การทำขนมเค้ก
5. ข้อใดบอกขั้นตอนการทำพิซซ่าได้ถูกต้อง ข. การอาบน้ำโดยใช้ขัน
ก. นวดแป้ง > ทำให้แป้งเป็นแผ่น > อบพิซซ่า > ค. การรดน้ำต้นไม้จำนวน 10 ต้น
ตกแต่งหน้าพิซซ่า ง. การตรวจสอบคะแนนสะสมในบัตรสมาชิก
ข. นวดแป้ง > ตกแต่งหน้าพิซซ่า > ทำให้แป้งเป็นแผ่น > 10. ปูมีนัดส่งของให้ลูกค้าเวลา 15.00 น. หากปูเดินทาง
อบพิซซ่า โดย
ค. นวดแป้ง > ทำให้แป้งเป็นแผ่น > ตกแต่งหน้าพิซซ่า> รถจักรยานยนต์จะใช้เวลา 15 นาที หากเดินทางโดยรถยนต์
อบพิซซ่า จะใช้เวลา 40 นาที ถ้าขณะนี้เป็นเวลา 14.30 น. ปูควร
ง. ทำให้แป้งเป็นแผ่น > นวดแป้ง > ตกแต่งหน้าพิซซ่า > เดินทางด้วยวิธีใด จึงจะส่งของให้ลูกค้าทัน
อบพิซซ่า ก. รถยนต์ ข. รถจักรยานต์ยนต์
ค. ทันทั้ง 2 วิธี ง. ไม่ทันทั้ง 2 วิธ ี


เฉลย

1. ง 2. ก 3. ข 4. ข 5. ค 6. ข 7. ข 8. ข 9. ง 10. ข

19


แบบทดสอบหลังเรียน

หน่วยการเรียนรู้ที่ 1

คำชี้แจง : ให้นักเรียนเลือกคำตอบที่ถูกต้องที่สุดเพียงข้อเดียว
1. เหตุผลเชิงตรรกะช่วยในการแก้ปัญหาได้ ยกเว้นข้อใด 6. หากนักเรียนได้รับมอบหมายให้เปลี่ยนผ้าปูที่นอน กวาดพื้น

ก. ช่วยพิจารณาสาเหตุของปัญหา ถูพื้น และกวาดหยากไย่บนเพดาน นักเรียนควรเลือกทำสิ่งใด
ข. ช่วยเพิ่มเงื่อนไขในการแก้ปัญหา ก่อน จึงจะประหยัดเวลามากที่สุด
ค. ช่วยพิจารณาความเป็นไปได้ของการแก้ปัญหา ก. เปลี่ยนผ้าปูที่นอน เพราะเป็นที่กักเก็บฝุ่นมากที่สุด
ง. ช่วยตรวจสอบความสมเหตุสมผลในการแก้ปัญหา ข. ถูพื้น เพราะระหว่างรอให้พื้นแห้งจะได้ไปทำความสะอาด
2. เมืองพอดีอยู่เหนือเมืองพอใจ เมืองพอใจอยู่ใต้เมือง บริเวณอื่น
พอเพียง เมืองพอเพียงอยู่เหนือเมืองพองาม และเมือง ค. กวาดพื้น เพราะหากพื้นสะอาดแล้วจะทำให้การทำ
พอดีอยู่ใต้เมืองพองาม เมืองอะไรอยู่เหนือสุด ความสะอาดบริเวณอื่น ๆ สะดวกมากขึ้น
ก. เมืองพอดี ง. กวาดหยากไย่บนเพดาน เพราะหยากไย่จะได้ตกลงมา
ข. เมืองพอใจ ที่บริเวณที่ต่ำกว่า และทำความสะอาดตามลำดับ
ค. เมืองพอเพียง 7. เจนแจกใบปลิวประชาสัมพันธ์งานวันลอยกระทงไปเรื่อย ๆ

ง. เมืองพองาม จนหมด จัดเป็นแนวคิดการทำงานแบบใด
3. ปุ้ม ปู ปลา เปรี้ยว เป็นพี่น้องกัน เปรี้ยวบอกว่าเขามีพี่
หนึ่งคน มีน้องสองคน ปูบอกว่าเขามีพี่สามคน ปลาบอก ก. การทำงานแบบลำดับ
ว่าเขามีน้องหนึ่งคน ใครอายุมากที่สุด ข. การทำงานแบบมีเงื่อนไข
ก. ปุ้ม ข. ปู ค. การทำงานแบบวนซ้ำที่มีจำนวนครั้งแน่นอน
ค. ปลา ง. เปรี้ยว ง. การทำงานแบบวนซ้ำที่มีจำนวนครั้งไม่แน่นอน
4. แนวคิดในการแก้ปัญหามีความสำคัญอย่างไร 8. แฟงปลูกต้นไม้จำนวน 3 ต้น สามารถเขียนการทำงานแบบ
ก. ช่วยสร้างเงื่อนไขให้กับปัญหาต่าง ๆ วนซ้ำที่มีจำนวนครั้งแน่นอนได้อย่างไร
ข. ช่วยกำหนดขอบเขตของวิธีการแก้ปัญหา ก. เริ่มต้น > ปลูกต้นไม้ > หยุดปลูก
ค. ช่วยออกแบบกระบวนการแก้ปัญหาให้มีความ ข. เริ่มต้น > ปลูกต้นไม้ 3 ต้น > หยุดปลูก
ซับซ้อน ค. เริ่มต้น > ปลูกต้นที่ 1 > ปลูกต้นที่ 3 > หยุดปลูก
ง. ช่วยให้การแก้ปัญหาสามารถทำได้ง่ายและมี ง. เริ่มต้น > ปลูกต้นที่ 1 > ปลูกต้นที่ 2 > ปลูกต้นที่ 3
ประสิทธิภาพ > หยุดปลูก
้
ื่
5. ข้อใดบอกขั้นตอนการหุงข้าวได้ถูกต้อง 9. งานใดเหมาะกับการใชแนวคิดการทำงานแบบเงอนไขมากที่สุด
ก. ตวงข้าวสาร > ตวงน้ำให้เหมาะสม > หุงข้าว ก. การแต่งตัวไปโรงเรียน
> ล้างข้าวให้สะอาด ข. การร้อยลูกปัดเพื่อทำสร้อยคอ
ข. ตวงข้าวสาร > ตวงน้ำให้เหมาะสม > ล้างข้าวสาร ค. การสังเกตไฟจราจรก่อนข้ามถนน
ให้สะอาด > หุงข้าว ง. การแจกนมให้นักเรียนในตอนเช้า
ค. ตวงข้าวสาร > หุงข้าว > ตวงน้ำให้เหมาะสม 10. ครูมานะกำหนดเงื่อนไขในการสอบวิชาภาษาไทย โดยหาก
> ล้างข้าวสารให้สะอาด นักเรียนได้คะแนนต่ำกว่า 10 คะแนนถือว่าสอบตก ถ้าปลา
ง. ตวงข้าวสาร > ล้างข้าวสารให้สะอาด > ได้คะแนนสอบ 10 คะแนน และเอ๋ได้คะแนนสอบ 17
ตวงน้ำให้เหมาะสม > หุงข้าว คะแนน หมายความว่าอย่างไร
ก. ปลาและเอ๋สอบผ่าน ข. ปลาและเอ๋สอบตก
ค. ปลาสอบตก เอ๋สอบผ่าน ง. ปลาสอบผ่าน เอ๋สอบต
เฉลย
1. ข 2. ค 3. ก 4. ง 5. ง 6. ง 7. ง 8. ข 9. ค 10. ก

20



กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6
หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 การแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ ระยะเวลา 8 ชั่วโมง
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง เหตุผลเชิงตรรกะกับการการแก้ปัญหา เวลา 4 ชั่วโมง

สอนวันที่........เดือน.........................พ.ศ.............. ภาคเรียนที่ 1


1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด

สาระที่ 4 เทคโนโลย ี
มาตรฐาน ว 4.2 เข้าใจและใช้แนวคิดเชิงคำนวณในการแก้ปัญหาที่พบในชีวิตจริงอย่างเป็นขั้นตอน
และเป็นระบบ ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารในการเรียนรู้ การทำงาน และการแก้ปัญหาได้อย่างมี

ประสิทธิภาพ รู้เท่าทันและมีจริยธรรม
ตัวชี้วัด ป.6/1 ใช้เหตุผลเชิงตรรกะในการอธิบายและออกแบบ วิธีการแก้ปัญหาที่พบในชีวิตประจำวัน

2. จุดประสงค์การเรียนรู้
1. ออกแบบการแก้ปัญหาในชีวิตประจำวันได้ โดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ (K,P)

2. ยกตัวอย่างการแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะในชีวิตประจำวันได้ (A)
3. สาระสำคัญ

เหตุผลเชิงตรรกะกับการแก้ปัญหา เป็นการนำหลักการ กฎเกณฑ์หรือเงื่อนไขที่ครอบคลุมทุกกรณีมา
ใช้เพื่อตรวจสอบความสมเหตุสมผลหรือพิจารณาความเป็นไปได้ของการมุ่งหาคำตอบและแก้ปัญหา

4. สาระการเรียนรู้

เหตุผลเชิงตรรกะกับการแก้ปัญหา
5. รูปแบบการสอน/วิธีการสอน

1. วิธีการสอนแบบสืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model)
2. วิธีการสอนแบบกระบวนการกลุ่ม

3. เทคนิคตามแนวคิดเชิงคำนวณ
6. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน

 ความสามารถในการสื่อสาร

 ความสามารถในการคิด
 ความสามารถในการแก้ปัญหา
 ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต

7. ทักษะ 4 Cs

 ทักษะการคิดวิจารณญาณ (Critical Thinking)
 ทักษะการทำงานร่วมกัน (Collaboration Skill)

 ทักษะการสื่อสาร (Communication Skill)
 ทักษะความคิดสร้างสรรค์ (Creative Thinking)

21

8. คุณลักษณะอันพึงประสงค์

 มีวินัย
 ใฝ่เรียนรู้

 มุ่งมั่นในการทำงาน
9. การจัดกระบวนการเรียนรู้



ชั่วโมงที่ 1
ขั้นนำ (15 นาที)

1. ครูให้นักเรียนทำแบบทดสอบก่อนเรียน
กระตุ้นความสนใจ
ื้
2. ครูให้นักเรียนทำกิจกรรมลองทำดู ในแบบฝึกหัดรายวิชาพนฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี
(วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 2 เพื่อเป็นการทบทวนความรู้เดิมก่อนเข้าสู่
บทเรียน

3. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายถึงวิธีการแก้ปัญหาของกิจกรรมลองทำดู จนได้ข้อสรุปว่าใช้
เหตุผลเชิงตรรกะในการแก้ปัญหา

4. ครูให้นักเรียนเปิดหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6
หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 2-3 จากนั้น ครูถามคำถามประจำหน่วยการเรียนรู้กับนักเรียนว่า

เหตุผลเชิงตรรกะช่วยในการแก้ปัญหาได้อย่างไร
้
แนวคำตอบ: เหตุผลเชิงตรรกะช่วยในการแกปัญหาได้ เช่น เข้ามาช่วยในการพิจารณาสาเหตุของ
้
ปัญหา วิธีการแก้ปัญหา การตรวจสอบการแกปัญหา
5. ครูถามคำถามสำคัญประจำหัวข้อกับนักเรียนว่า เหตุผลเชิงตรรกะสามารถนำไปใช้ใน

ชีวิตประจำวันได้อย่างไร จากนั้นให้นักเรียนลองยกตัวอย่างการใช้เหตุผลเชิงตรรกะใน
ชีวิตประจำวันของนักเรียน
ขั้นสอน (45 นาที)

สำรวจค้นหา
6. ครูให้นักเรียนจับกลุ่ม 3-4 คน เพื่อศึกษาและสังเกตสถานการณ์ตัวอย่างจากหนังสือเรียน

รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 3-7
เกี่ยวกับผลการแข่งขันตอบปัญหาภาษาอังกฤษ โดยให้นักเรียนอ่านบทสัมภาษณ์ของตัวแทน

นักเรียนแต่ละคน
7. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์บทสัมภาษณ์และพิจารณาตัดสิ่งที่เป็นไปไม่ได้ออกตามหนังสือ จนได้

ข้อสรุปว่าตัวแทนนักเรียนแต่ละคนแข่งขันได้ลำดับที่เท่าไร
8. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มพิจารณาสถานการณ์ตัวอย่างในหนังสือเรียนอีกครั้ง เพื่อถอด
์
กระบวนการ แนวคิด หรือวิธีการแก้ปัญหาของสถานการณ จากนั้นเขียนแนวคิดหรือวิธีการ
แก้ปัญหาและตอบคำถามลงในใบงานที่ 1.1.1 เรื่อง ต่อยอดการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ

22

อธิบายความรู้

9. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอผลงานจากการทำใบงานที่ 1.1.1 เรื่อง ต่อยอดการ
แก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ โดยแสดงถึงวิธีการพิจารณาสถานการณ์ เงื่อนไขต่าง ๆ แนวคิด
หรือวิธีการแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะตามที่แต่ละกลุ่มได้ระดมความคิดเห็นร่วมกันในการ

ทำกิจกรรมกลุ่ม
10. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายถึงแนวคิดหรือวิธีการแก้ปัญหา และการตอบคำถามของนักเรียน

แต่ละกลุ่ม ว่ามีความแตกต่างกันอย่างไร และหาข้อสรุปร่วมกัน
ั
11. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนทำกิจกรรมฝึกทกษะ Com Sci ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน
วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 8 เป็นการบ้าน โดย
ั
เขียนใส่สมุดและส่งในชั่วโมงถดไป
ชั่วโมงที่ 2
ขั้นสอน (ต่อ) (60 นาที)
อธิบายความรู้

12. ครูและนักเรียนทบทวนความรู้เดิมที่เรียนในชั่วโมงที่แล้ว เรื่องการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ
้
13. ครูสุ่มนักเรียน 2-3 คน เพื่ออธิบายแนวคิดหรือวิธีการแกปัญหาของกิจกรรมฝึกทกษะ Com Sci ที่สั่ง
ั
เป็นการบ้าน และลงข้อสรุปร่วมกัน จากนั้นให้นักเรียนส่งการบ้าน
ขยายความเข้าใจ
14. ครูบอกกับนักเรียนว่า ในชั่วโมงที่แล้วครูได้ให้นักเรียนใช้เหตุผลเชิงตรรกะในการแก้ปัญหาการตอบ

ปัญหาภาษาอังกฤษไปแล้ว ในวันนี้เรามาลองใช้เหตุผลเชิงตรรกะในสถานการณ์อื่น ๆ ดูบ้าง
15. ครูถามนักเรียนว่ารู้จักรำวงมาตรฐานหรือไม่ รำวงมาตรฐานเป็นการแสดงที่มีวิวัฒนาการมาจากรำ

โทน ซึ่งเป็นการร้องและการรำของชาวบ้าน มีผู้รำทั้งชายและหญิง
16. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่ม (กลุ่มเดิม) อ่านสถานการณ์และเงื่อนไขในกิจกรรมฝึกทักษะที่ 1 เรื่องจับคู่รำ

วงมาตรฐาน ในแบบฝึกหัดรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วย
การเรียนรู้ที่ 1 หน้า 10

ี่
17. นักเรียนในกลุ่มร่วมกันจับคู่ผู้รำฝ่ายชายและฝ่ายหญิงตามสถานการณ์และเงื่อนไขทกำหนด และตอบ
คำถามลงในกิจกรรมฝึกทักษะที่ 1
18. ครูถามนักเรียนว่าจากสถานการณ์ที่กำหนดให้ นักเรียนคิดว่าเพราะเหตุใด จึงต้องใช้เหตุผลเชิงตรรกะ

ในการแก้ปัญหานี้ จากนั้นครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายจนได้ขอสรุปร่วมกัน
้
19. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนทำแบบฝึกหัด เรื่องเหตุผลเชิงตรรกะกับการแก้ปัญหา ในแบบฝึกหัด

รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 3-5
เพื่อทบทวนความรู้

23

ชั่วโมงที่ 3

ขั้นสอน (ต่อ) (60 นาที)
ขยายความเข้าใจ
20. ครูและนักเรียนทบทวนความรู้เดิมที่เรียนในชั่วโมงที่แล้ว เรื่องการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ

21. ครูถามนักเรียนว่า นักเรียนเคยเห็นกองเชียร์นักกีฬาที่นั่งอยู่บนอัฒจันทร์หรือไม่ จากนั้นครูเปิด
วีดิทัศน์การแปลอักษรบนอัฒจันทร์ให้นักเรียนดู

22. ครูให้นักเรียนนั่งตามกลุ่มเดิมและสมมติบทบาทให้นักเรียนเป็นผู้คุมกองเชียร์ โดยให้นักเรียนแต่
ละกลุ่มร่วมกันอ่านสถานการณ์ในกิจกรรมฝึกทักษะที่ 2 เรื่องเชียร์กีฬา พาเพลิน ในแบบฝึกหัด

รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 12
23. นักเรียนในกลุ่มร่วมกันทำกิจกรรมฝึกทักษะที่ 2 เรื่องเชียร์กีฬา พาเพลิน โดยนักเรียนจะต้อง

ื่
ระบายสีลง ในตารางให้ถูกต้องตามเงอนไข และทายว่ารูปที่อยู่ในตารางคือรูปอะไร โดยตาราง
เปรียบเสมือนกองเชียร์ที่นั่งอยู่บนอัฒจันทร์และสีที่ระบายเปรียบเสมือนป้ายที่นักเรียนบน
อัฒจันทร์ชูขึ้นเพื่อแสดงตัวอักษรหรือรูปต่าง ๆ

24. ครูถามนักเรียนแต่ละกลุ่มว่านักเรียนที่นั่งอยู่บนอัฒจันทร์กำลังชูป้ายเพอแสดงตัวอักษรหรือรูป
ื่
อะไร และสุ่มถามนักเรียน 1 กลุ่ม ว่านักเรียนใช้แนวคิดหรือวิธีการใดในการแกปัญหา
้
25. ครูถามนักเรียนกลุ่มอื่น ๆ ว่านักเรียนมีแนวคิดหรือวิธีการแก้ปัญหาเหมือนหรือแตกต่างกนกับ
ั
เพื่อนกลุ่มที่แล้วหรือไม่ หากมกลุ่มที่แตกต่าง ครูให้นักเรียนกลุ่มนั้นอธิบายถึงความแตกต่าง
ี
26. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนแต่ละกลุ่มทำกิจกรรมเรื่อง การใช้เหตุผลเชิงตรรกะในชีวิตประจำวัน

โดยนักเรียนแต่ละกลุ่มจะต้องหากิจกรรมที่มีปัญหาเกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวันและใช้เหตุผลเชิง
ตรรกะในการแก้ปัญหามา 1 กิจกรรม และให้นักเรียนนำเสนอกิจกรรมในชั่วโมงถัดไป โดยต้อง

ให้เพื่อนกลุ่มอื่นร่วมแก้ปัญหาในกิจกรรมของกลุ่มเราด้วย มีเวลานำเสนอกลุ่มละ 7-10 นาที

ชั่วโมงที่ 4

ขั้นสอน (ต่อ) (50 นาที)
ตรวจสอบผล

27. ครูบอกนักเรียนว่า จากชั่วโมงที่แล้วครูได้มอบหมายงานให้นักเรียนทำกิจกรรมเรื่อง การใช้เหตุผล
เชิงตรรกะในชีวิตประจำวัน ในชั่วโมงนี้ครูจะให้นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอกิจกรรมและ

พาเพื่อนกลุ่มอื่น ทำกิจกรรมของเราด้วย โดยครูให้เวลาในการนำเสนอกลุ่มละ 7-10 นาที
28. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอและพาเพอนทำกิจกรรมเรื่องการใช้เหตุผลเชิงตรรกะใน
ื่
ชีวิตประจำวัน

29. ครูสอบถามนักเรียนแต่ละกลุ่มว่า ชอบกิจกรรมของกลุ่มไหนมากที่สุด และนอกจากกิจกรรมที่
ื่
ื่
กลุ่มของเราหรือของเพอน ๆ นำมาแล้ว นักเรียนมีปัญหาอน ๆ ที่ต้องใช้แนวคิดเชิงตรรกะในการ
แก้ปัญหาอีกหรือไม่

24

ขั้นสรุป (10 นาที)

ตรวจสอบผล
30. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้ที่เรียนมาทั้งหมดเกี่ยวกับการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ
10. สื่อแหล่งการเรียนรู้

1. หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6
2. แบบฝึกหัดรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6

3. ใบงานที่ 1.1.1 เรื่อง ต่อยอดการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ
4. วีดิทัศน์เรื่องการแปลอักษรจาก https://www.youtube.com/watch?v=M4xp926Q4O8

11. การวัดและการประเมินผล
11.1 การประเมินระหว่างการจัดกิจกรรม
จุดประสงค์ วิธีการประเมิน เครื่องมือการประเมิน เกณฑ์การประเมิน

ออกแบบการแก้ปัญหา ตรวจใบงานที่ 1.1.1 แบบประเมินการทำใบ สามารถออกแบบการ
ในชีวิตประจำวันได้ โดย เรื่อง ต่อยอดการ งานที่1.1.1 เรื่อง ต่อ แก้ปัญหาโดยใช้เหตุผล
ใช้เหตุผลเชิงตรรกะ แก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิง ยอดการแก้ปัญหาด้วย เชิงตรรกะ ระดับ
(K,P) ตรรกะ เหตุผลเชิงตรรกะ คุณภาพพอใช้ขึ้นไป




้
ตรวจกิจกรรมฝึกทักษะ กิจกรรมฝึกทักษะที่ 1 สามารถแกปัญหาได้
ที่ 1 เรื่องจับคู่รำวง เรื่องจับคู่รำวงมาตรฐาน ถูกต้องตามเงื่อนไข
มาตรฐาน 60% ขึ้นไป

ตรวจกิจกรรมฝึกทักษะ กิจกรรมฝึกทักษะที่ 2 สามารถแกปัญหาได้
้
ที่ 2 เชียร์กีฬา พาเพลิน เชียร์กีฬา พาเพลิน ถูกต้องตามเงื่อนไข
60% ขึ้นไป
ยกตัวอย่างการแก้ปัญหา ประเมินการนำเสนอ แบบประเมินการ สามารถนำเสนอ เรื่อง

โดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ เรื่อง การใช้เหตุผลเชิง นำเสนอ เรื่อง การใช้ การใช้เหตุผลเชิงตรรกะ
ในชีวิตประจำวันได้ (A) ตรรกะในชีวิตประจำวัน เหตุผลเชิงตรรกะใน ในชีวิตประจำวันระดับ
ชีวิตประจำวัน คุณภาพระดับพอใช้ขึ้น

ไป

25

11.2 การประเมินใบงานที่ 1.1.1 เรื่อง ต่อยอดการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ


แบบประเมินการทำใบงาน



ระดับคะแนน
ประเด็นที่ประเมิน
3 2 1


1. ความถูกต้องของ แนวคิดหรือวิธีการ แนวคิดหรือวิธีการ แนวคิดหรือวิธีการ
เนื้อหา แก้ปัญหามีความถูกต้อง แก้ปัญหามีความถูกต้อง แก้ปัญหามีความถูกต้อง
ตรงตามเงื่อนไขทกกรณี แต่ตรงตามเงื่อนไข 50% แต่ตรงตามเงื่อนไขน้อยกว่า
ุ
ขึ้นไป 50%


2. ออกแบบแนวคิดหรือ สามารถออกแบบแนวคิด สามารถออกแบบแนวคิด สามารถออกแบบแนวคิด
วิธีการแก้ปัญหาอย่างเป็น หรือวิธีการแก้ปัญหาได้ หรือวิธีการแก้ปัญหาได้ หรือวิธีการแก้ปัญหาได้ แต่

ลำดับขั้นตอน อย่างเป็นลำดับขั้นตอนที่ อย่างเป็นลำดับขั้นตอน แต่ ยังไม่เป็นลำดับขั้นตอน
ชัดเจน ยังไม่ชัดเจน




3. การให้เหตุผล อธิบายแนวคิดหรือวิธีการ อธิบายแนวคิดหรือวิธีการ อธิบายแนวคิดหรือวิธีการ
ประกอบการอธิบาย แก้ปัญหาได้พร้อมทั้งให้ แก้ปัญหาได้ พร้อมทั้งให้ แก้ปัญหาพร้อมได้ แต่ไม่ให้
แนวคิดหรือวิธีการ เหตุผลประกอบอย่าง เหตุผลประกอบ โดยเหตุผล เหตุผลประกอบ

แก้ปัญหา สมเหตุสมผลทุกประเด็น มีความสมเหตุสมผล
มากกว่า 50% ขึ้นไป






เกณฑการตัดสินคุณภาพ
์

ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ
8 - 9 ดี
5 - 7 พอใช้
ต่ำกว่า 5 ปรับปรุง

26

11.3 การประเมินการนำเสนอกลุ่ม


แบบประเมินการนำเสนอกลุ่ม


คุณภาพผลงาน
ลำดับที่ รายการประเมิน
4 3 2 1

1 กิจกรรมการแก้ปัญหาเชิงตรรกะในชีวิตประจำวันมีความน่าสนใจ
2 อธิบายวิธีการเล่นกิจกรรมของกลุ่มตนเองได้อย่างเข้าใจ
3 ควบคุมเวลาในการนำเสนอได้อย่างเหมาะสม

4 การมีส่วนร่วมของสมาชิกในกลุ่ม
5 การรับฟังความคิดเห็นของสมาชิกกลุ่มอื่น
รวม



เกณฑ์การให้คะแนน
ดีมาก = 4

ดี = 3
พอใช้ = 2
ปรับปรุง = 1

เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ

ช่วงคะแนน ระดับคะแนน
18 - 20 ดีมาก

14 - 17 ดี
10 - 13 พอใช้
ต่ำกว่า 10 ปรับปรุง

27

ใบงานที่ 1.1.1


เรื่อง ต่อยอดการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ


คำชี้แจง : ให้นักเรียนอ่านสถานการณ์เรื่องผลการแข่งขันตอบปัญหาภาษาอังกฤษในหนังสือ

เรียน แล้วตอบคำถามต่อไปนี้




1. นักเรียนมีแนวคิดหรือวิธีการแก้ปัญหาจากสถานการณ์ที่กำหนดให้อย่างไร จงอธิบาย

อย่างละเอียดโดยใช้ภาพ สัญลักษณ์ หรือข้อความ


ตัวอย่างการอธิบายการแก้ปัญหาด้วยข้อความอย่างคร่าว ๆ


เริ่มต้น > อ่านเงื่อนไข > ตรวจสอบเงื่อนไข > แสดงผลการแข่งขัน > จบการทำงาน

28

2. เมื่อนักเรียนอ่านและพิจารณาเงื่อนไขครบทั้งหมดแล้วเพียง 1 รอบ นักเรียนสามารถรู้

ผลการแข่งขันตอบปัญหาภาษาอังกฤษได้เลยหรือไม่ เพราะเหตุใด
..............................................................................................................................................


..............................................................................................................................................
..............................................................................................................................................

..............................................................................................................................................

..............................................................................................................................................

..............................................................................................................................................

..............................................................................................................................................



3. จากสถานการณ์ที่กำหนดให้ นักเรียนคิดว่าเพราะเหตุใด จึงต้องใช้เหตุผลเชิงตรรกะ

ในการแก้ปัญหา

………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………

..............................................................................................................................................



4. หากสถานการณ์ที่กำหนด ขาดเงื่อนไข “ต้นกล้าได้คะแนนน้อยกว่าก้าน” นักเรียนคิด

ว่าเราจะสามารถแก้ปัญหาได้หรือไม่ เพราะเหตุใด

………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………

..............................................................................................................................................

29

ใบงานที่ 1.1.1 เฉลย


เรื่อง ต่อยอดการแก้ปัญหาด้วยเหตุผลเชิงตรรกะ


คำชี้แจง : ให้นักเรียนอ่านสถานการณ์เรื่องผลการแข่งขันตอบปัญหาภาษาอังกฤษในหนังสือ

เรียน แล้วตอบคำถามต่อไปนี้




1. นักเรียนมีแนวคิดหรือวิธีการแก้ปัญหาจากสถานการณ์ที่กำหนดให้อย่างไร จงอธิบาย

อย่างละเอียดโดยใช้ภาพ สัญลักษณ์ หรือข้อความ


ตัวอย่างการอธิบายการแก้ปัญหาด้วยข้อความอย่างคร่าว ๆ


เริ่มต้น > อ่านเงื่อนไข > ตรวจสอบเงื่อนไข > แสดงผลการแข่งขัน > จบการทำงาน





ตัวอย่างวิธีการแก้ปัญหาโดยใช้ข้อความ


1. เริ่มต้น

2. อ่านเงื่อนไขทั้งหมด

3. เขียนแนวทางที่เป็นไปได้ทั้งหมดลงในตาราง
4. อ่านเงื่อนไขอีกครั้ง

5. ตัดสิ่งที่เป็นไปไม่ได้ออก


6. ตรวจสอบว่าได้คำตอบครบหรือยัง หากยังไม่ครบให้กลับไปอ่าน
เงื่อนไขในข้อ 4 และตัดสิ่งที่เป็นไปไม่ได้ออกในข้อ 5 และมา

ตรวจสอบอีกครั้ง หากครบแล้วให้สรุปผลการแข่งขัน
7. สรปผลการแข่งขัน
ุ

8. จบการทำงาน

30

2. เมื่อนักเรียนอ่านและพิจารณาเงื่อนไขครบทั้งหมดแล้วเพียง 1 รอบ นักเรียนสามารถรู้

ผลการแข่งขันตอบปัญหาภาษาอังกฤษได้เลยหรือไม่ เพราะเหตุใด
ไม่สามารถรู้ผลได้ทันที เพราะเมื่ออ่านเงื่อนไขครั้งแรกจะทราบผลเพียงผู้ที่ได้ลำดับที่ 1
..............................................................................................................................................
และลำดับที่ 5 คือแพรไหมและต้นกล้า ทำให้ต้องอ่านเงื่อนไขซ้ำอีกครั้ง
..............................................................................................................................................
โดยเงื่อนไขที่จะหาลำดับอื่น ๆ ได้คือ ก้านได้คะแนนรองจากแพรไหม 1 ลำดับ แสดงว่า
..............................................................................................................................................
ก้านได้ลำดับที่ 2 เพราะแพรไหมได้ลำดับที่ 1 จากนั้นจะเห็นตำแหน่งว่างอีก 2 ลำดับคือ
..............................................................................................................................................
ลำดับที่ 3 และ 4 โดยเมื่ออ่านเงื่อนไข น้ำเพชรชนะพลอยใส แต่ไม่ได้ที่ 1 ก็จะสามารถ
..............................................................................................................................................
ทราบได้เลยว่าน้ำเพชรได้ลำดับที่ 3 และแพรไหมได้ลำดับที่ 4
..............................................................................................................................................

..............................................................................................................................................

3. จากสถานการณ์ที่กำหนดให้ นักเรียนคิดว่าเพราะเหตุใด จึงต้องใช้เหตุผลเชิงตรรกะ

ในการแก้ปัญหา
เพราะสถานการณ์มีเงื่อนไขมาให้ เราจึงต้องใช้เหตุผลเชิงตรรกะมาช่วยพิจารณาเงื่อนไข
………………………………………………………………………………………………………………………………

เพื่อตรวจสอบความสมเหตุสมผล และพิจารณาความเป็นไปได้ของการแก้ปัญหา
………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………

..............................................................................................................................................

4. หากสถานการณ์ที่กำหนด ขาดเงื่อนไข “ต้นกล้าได้คะแนนน้อยกว่าก้าน” นักเรียนคิด

ว่าเราจะสามารถแก้ปัญหาได้หรือไม่ เพราะเหตุใด
แก้ปัญหาไม่ได้ เพราะหากขาดเงื่อนไขต้นกล้าได้คะแนนน้อยกว่าก้าน จะไม่สามารถ
………………………………………………………………………………………………………………………………
ทราบได้เลยว่า ต้นกล้าอยู่ลำดับที่เท่าไร ซึ่งหากไม่ทราบลำดับของต้นกล้า ก็จะไม่
………………………………………………………………………………………………………………………………

สามารถตัดแนวทางที่เป็นไปไม่ได้ออก และแก้ปัญหาต่อไม่ได้
………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………

..............................................................................................................................................

31

บันทึกหลังการสอน

ผลการจัดการเรียนการสอน
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

………………………………………………………………………………………………………………………………….................…………

ปัญหาและอุปสรรค
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

แนวทางการแก้ไขปัญหา
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………….......

ลงชื่อ.................................................ผู้สอน
(นางสาวรุ้งทิพย์ มะกอกนา)
............/................./.................

ความคิดเห็นของวิชาการ
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

ลงชื่อ................................................................

(นางสาวธัญลักษณ์ มณีโชติ)
ตำแหน่งวิชาการประถมศึกษา
............/................./.................
ความคิดเห็นของผู้บริหาร

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

ลงชื่อ................................................................

(ไพรฑูรณ์ เฉลิมดิษฐ)
ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดน้ำพุ ฯ

............/................./.................

32



กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6
หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 การแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ ระยะเวลา 8 ชั่วโมง
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 2 เรื่อง แนวคิดในการแก้ปัญหา เวลา 4 ชั่วโมง

สอนวันที่........เดือน.........................พ.ศ.............. ภาคเรียนที่ 1


1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด
สาระที่ 4 เทคโนโลย ี

มาตรฐาน ว 4.2 เข้าใจและใช้แนวคิดเชิงคำนวณในการแก้ปัญหาที่พบในชีวิตจริงอย่างเป็นขั้นตอน
และเป็นระบบ ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารในการเรียนรู้ การทำงาน และการแก้ปัญหาได้อย่างมี

ประสิทธิภาพ รู้เท่าทันและมีจริยธรรม
ตัวชี้วัด ป.6/1 ใช้เหตุผลเชิงตรรกะในการอธิบายและออกแบบ วิธีการแก้ปัญหาที่พบใน

ชีวิตประจำวัน
2. จุดประสงค์การเรียนรู้

1. อธิบายกระบวนการทำงานหรือการแก้ปัญหา โดยใช้แนวคิดแบบต่าง ๆ ได้ (K)
2. ออกแบบกระบวนการทำงานหรือการแก้ปัญหา โดยใช้แนวคิดแบบต่าง ๆ ได้ (P)

3. ยกตัวอย่างการแก้ปัญหาโดยใช้แนวคิดการทำงานแบบต่าง ๆ ในชีวิตประจำวันได้ (A)
3. สาระสำคัญ

แนวคิดในการแก้ปัญหา คือแนวคิดที่ใช้ในการพิจารณากระบวนการทำงานหรือการแก้ปัญหาต่าง ๆ
อย่างเป็นขั้นตอน ช่วยให้การทำงานและการแก้ปัญหาสามารถทำได้ง่ายและมีประสิทธิภาพ โดยแนวคิดในการ

แก้ปัญหามี 3 รูปแบบคือ แนวคิดการทำงานแบบลำดับ แนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำ และแนวคิดการทำงาน
แบบมีเงื่อนไข

4. สาระการเรียนรู้
แนวคิดในการแก้ปัญหา

5. รูปแบบการสอน/วิธีการสอน
1. วิธีการสอนแบบสืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model)

2. วิธีการสอนแบบกระบวนการกลุ่ม
3. เทคนิคตามแนวคิดเชิงคำนวณ

6. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน
 ความสามารถในการสื่อสาร

 ความสามารถในการคิด
 ความสามารถในการแก้ปัญหา

 ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต

33

7. ทักษะ 4 Cs

 ทักษะการคิดวิจารณญาณ (Critical Thinking)
 ทักษะการทำงานร่วมกัน (Collaboration Skill)

 ทักษะการสื่อสาร (Communication Skill)
ทักษะความคิดสร้างสรรค์ (Creative Thinking)

8. คุณลักษณะอันพึงประสงค์
 มีวินัย

 ใฝ่เรียนรู้

 มุ่งมั่นในการทำงาน
9. การจัดกระบวนการเรียนรู้

ชั่วโมงที่ 1
ขั้นนำ (10 นาที)
กระตุ้นความสนใจ

1. ครูให้นักเรียนดูภาพจำนวน 3 คู่ โดยเป็นภาพที่แสดงถึงแนวคิดการทำงานแบบลำดับ 1 คู่ ภาพที่
แสดงถึงแนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำ 1 คู่ และภาพที่แสดงถึงแนวคิดการทำงานแบบเงื่อนไข 1
คู่ แต่ครูไม่ต้องบอกนักเรียนว่าภาพแต่ละคู่เป็นการทำงานแบบใด
ตัวอย่างภาพที่แสดงถึงแนวคิดการทำงานแบบลำดับ

1) ภาพการตกแต่งหน้าเค้ก โดยมีการอบขนมเค้ก > ทาครีมปิดเนื้อเค้ก > บีบครีมบนเค้ก >
ใส่ผลไม้,คุกกี้เพื่อตกแต่งหน้าเค้ก
2) ภาพการซักผ้าโดยมีการเปิดน้ำใส่กะละมัง > ใส่ผงซักฟอก > นำผ้าใส่ในกะละมังแล้วขยี้
ผ้า > ล้างผ้าด้วยน้ำสะอาด > บิดผ้า > ตากผ้า

ตัวอย่างภาพที่แสดงถึงแนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำ
3) ภาพการรดน้ำต้นไม้จำนวนหลาย ๆ ต้น โดยรดน้ำต้นไม้ทีละต้น จนหมด
4) ภาพการหยิบหนังสือวางใส่ชั้นวางหนังสือ โดยหยิบหนังสือทีละเล่ม จนหมด
ตัวอย่างภาพที่แสดงถึงแนวคิดการทำงานแบบเงื่อนไข

5) ภาพการกรอกน้ำส่ขวดโดยใช้ตู้น้ำหยอดเหรียญ ที่มีปุ๋มสีแดงให้กดหยุดน้ำ โดยตรวจสอบ
ว่าน้ำเต็มขวดหรือยัง หากยังให้รอจนน้ำเต็มขวด หากเต็มขวดแล้วให้กดปุ่มสีแดง
6) ภาพคนกำลังตรวจสอบแต้มสะสมในบัตรสมาชิก เพื่อลดราคาสินค้า โดยหากมีแต้ม

จำนวนหนึ่งจะได้รับส่วนลด 5% หากมีแต้มอีกจำนวนหนึ่งจะได้รับส่วนลด 10%
2. ครูให้นักเรียนพิจารณาว่า ภาพแต่ละคู่มีอะไรที่ซ้ำกัน และเปรียบเทียบภาพทั้ง 3 คู่ว่ามีความ
แตกต่างกันอย่างไร

34

ขั้นสอน (50 นาที)
สำรวจค้นหา

3. ครูถามคำถามประจำเรื่องในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการ
คำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 9 ว่าแนวคิดในการแก้ปัญหามีความสำคัญอย่างไร
4. นักเรียนศึกษาข้อมูลเบื้องต้น เรื่องแนวคิดการทำงานแบบลำดับ ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน
วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 9 เรื่องแนวคิดการ

ทำงานแบบเงื่อนไขในหนังสือเรียนหน้า 12 และเรื่องแนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำ ในหนังสือ
เรียนหน้า 15
อธิบายความรู้
5. ครูและนักเรียนร่วมกันตอบคำถามเกี่ยวกับเรื่องแนวคิดการทำงานแบบลำดับตามที่นักเรียนได้

ศึกษามาแล้วในหนังสือเรียน
ประเด็นคำถาม
1) ห้องของปูมีองค์ประกอบอะไรบ้าง (คำตอบ: หน้าต่าง, ชั้นวางของ, เตียงนอน และตู้
เสื้อผ้า)

2) ปูกำลังจะทำอะไร (คำตอบ: ทำความสะอาดห้องนอน)
3) ปูมีขั้นตอนในการทำความสะอาดห้องอย่างไร (กวาดหยากไย่บนเพดาน > ทำความ
สะอาดตู้ > เช็ดหน้าต่าง > ทำความสะอาดชั้นวางของ > เปลี่ยนผ้าปูที่นอน > กวาด

และถูพื้น)
ี่
่
4) เพราะเหตุใด ปูจึงเลือกทำความสะอาดในบริเวณทอยู่สูงกอน แล้วจึงไล่ลงมาบริเวณที่ต่ำ
ที่สุด (แนวคำตอบ: เพราะถ้าหากทำความสะอาดพื้น หรือสิ่งที่อยู่ข้างล่างก่อน แล้วไปทำ
ความสะอาดสิ่งที่อยู่สูงกว่า จะทำให้เศษฝุ่นหรือเศษขยะต่าง ๆ หล่นลงมาที่พื้น และต้อง
ทำความสะอาดพื้นอีกรอบ)

5) หากปูไม่มีการวางแผน หรือไม่มีแนวคิดในการแก้ปัญหา จะเกิดอะไรขึ้น
(แนวคำตอบ: จะทำให้การทำงานซ้ำซ้อนและมีหลายขั้นตอนมากยิ่งขึ้น)
6. ครูถามนักเรียนเพิ่มเติมอกว่า หากนักเรียนต้องทำความสะอาดห้องนอนของปู นักเรียนจะเริ่มทำ
ี
อะไรก่อน เพราะเหตุใด มีนักเรียนคนใดที่มีวิธีการทำความสะอาดแตกต่างจากปูบ้าง ครูให้
นักเรียนอธิบายถึงความแตกต่าง จากนั้นครูบอกกับนักเรียนว่าการแก้ปัญหาใดปัญหาหนึ่ง
สามารถมีได้มากกว่า 1 วิธีก็ได้
7. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปเกี่ยวกับการทำความสะอาดห้องนอนของปู โดยได้ข้อสรุปร่วมกันว่า

การทำงานดังกล่าวเป็นการทำงานที่มีลำดับก่อน-หลังอย่างชัดเจน โดยต้องทำงานในขั้นแรกให้
สำเร็จก่อน จึงจะเข้าสู่ขั้นตอนถัดไปได้ ซึ่งการทำงานในลักษณะนี้เรียกว่า การทำงานแบบลำดับ
ซึ่งเป็นแนวคิดในการแก้ปัญหาแนวคิดหนึ่ง
8. ครูสุ่มนักเรียน 3-4 คน เพื่อถามคำถามท้าทายความคิดขั้นสูงในหนังสือเรียนหน้า 10 ว่า เพราะ

เหตุใด เราจึงไม่ควรใส่รองเท้าก่อนสวมเสื้อและกางเกง (แนวคำตอบ: เพราะหากใส่รองเท้าก่อน
อาจจะทำให้เราใส่กางเกงไม่สะดวก และกางเกงอาจเปื้อนได้)

35

9. ครูและนักเรียนร่วมกันตอบคำถามเกี่ยวกับเรื่องแนวคิดการทำงานแบบเงื่อนไขตามที่นักเรียนได้
ศึกษามาแล้วในหนังสือเรียน

ประเด็นคำถาม
1) นักเรียนเคยสังเกตไหมว่า ถังขยะที่เราเคยเห็นอยู่ตามที่ต่าง ๆ มีหลายสี แต่ละสีมีความ
แตกต่างกันอย่างไร (แนวคำตอบ: สีของถังขยะ บ่งบอกถึงประเภทของขยะที่ควรทิ้งลง
ไปในถังนั้น เช่น ถังขยะสีน้ำเงินต้องใส่ชยะประเภทรีไซเคิล)

2) หากเรามีขยะประเภทเศษอาหาร เราควรทิ้งลงถังขยะสีอะไรเพราะเหตุใด (แนวคำตอบ:
ควรทิ้งลงถังชยะใบสีเขียว เพราะเป็นถังที่ใส่ขยะแบบย่อยสลายได้ ซึ่งเศษอาหารเป็น
ขยะที่ย่อยสลายได้)
3) หากเราไม่ทราบหรือไม่เข้าใจเงื่อนไขในการทิ้งขยะ เราจะทิ้งขยะได้ถูกต้องตามประเภท

หรือไม่ และหากเราทิ้งขยะผิดประเภท จะส่งผลอะไร (แนวคำตอบ: ไม่ถูกต้อง โดยหาก
ทิ้งขยะผิดประเภทจะส่งผลต่อความยากลำบากในการกำจัดขยะ และขยะที่มีพิษอาจจะ
ไปปนเปื้อนกับขยะที่สามารถนำไปรีไซเคิลได้)
10. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้ว่าการทำงานในลักษณะนี้เป็นการทำงานแบบมีเงื่อนไข ซึ่งเรา

จะต้องเข้าใจเงื่อนไขต่าง ๆ ให้ชัดเจนก่อน และต้องใช้เหตุผลเชิงตรรกะมาช่วยพิจารณาด้วย
ี่
เพื่อให้ได้คำตอบหรือผลลัพธ์ตามเงื่อนไขทกำหนด


ชั่วโมงที่ 2
ขั้นสอน (ต่อ) (60 นาที)
อธิบายความรู้
11. ครูและนักเรียนร่วมกันทบทวนความรู้เดิมที่เรียนในชั่วโมงที่แล้วว่า เราได้รู้จักแนวคิดในการ
แก้ปัญหามาแล้ว 2 แนวคิด ได้แก่ แนวคิดการทำงานแบบลำดับ และแนวคิดการทำงานแบบเงื่อนไข

12. ครูและนักเรียนร่วมกันตอบคำถามเกี่ยวกับเรื่องแนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำตามที่นักเรียนได้
ศึกษามาแล้วในหนังสือเรียน
ประเด็นคำถาม

1) ให้นักเรียนดูภาพตัวอย่างแรกในหนังสือเรียน แล้วพิจารณาว่า มีการเขียนแนวคิดแบบใด
และมีขั้นตอนทั้งหมดเท่าไร (คำตอบ: แนวคิดแบบลำดับ/ 5 ขั้นตอน)
2) นักเรียนลองสังเกตที่ภาพตัวอย่างอีกครั้งว่ามีขั้นตอนใดที่ซ้ำกันหรือไม่
13. ครูและนักเรียนร่วมกันถามตอบ จนได้ข้อสรุปร่วมกันว่าในการทำงานที่ต้องทำหลายครั้งเหมือน

ๆ กัน เราสามารถเขียนรวมเป็นขั้นตอนเดียวกันได้ ซึ่งเราเรียกการทำงานแบบนี้ว่าการทำงาน
แบบวนซ้ำ โดยการทำงานแบบวนซ้ำมี 2 แบบคือการทำงานแบบวนซ้ำที่มีจำนวนครั้งแน่นอน
กับการทำงานแบบวนซ้ำที่มีจำนวนครั้งไม่แน่นอน
14. ครูชี้ให้นักเรียนเห็นว่าตัวอย่างแรกเรื่องการวิ่งแข่ง เป็นการทำงานแบบวนซ้ำที่มีจำนวนครั้ง

แน่นอนเพราะมีการบอกจำนวนรอบในการวิ่งที่แน่นอน จากนั้นครูยกตัวอย่างการทำงานแบบวน
ื่
ซ้ำที่มีจำนวนครั้งไม่แน่นอน โดยให้นักเรียนดูภาพตัวอย่างการใช้ขันตักน้ำเพออาบน้ำ ในหนังสือ
เรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า
16 โดยครูถามนักเรียนว่า โดยปกติแล้ว เวลาเราอาบน้ำโดยใช้ขัน มีใครเคยนับจำนวนครั้งที่เรา

36

ตักน้ำบ้าง หากเราไม่ได้นับ เราจะรู้ได้อย่างไรว่าเราควรต้องหยุดอาบน้ำ (แนวคำตอบ: จนกว่า
ร่างกายจะสะอาด, จนกว่าจะพอใจ)

15. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายเรื่องการใช้ขันอาบน้ำจนได้ข้อสรุปว่า การทำงานในลักษณะนี้
เป็นแนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำที่มีจำนวนครั้งไม่แน่นอน โดยจะมีการทำซ้ำไปเรื่อย ๆ จนกว่า
จะมีเงื่อนที่สั่งให้หยุด
16. ครูให้ความรู้เพิ่มเติมเรื่องแนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำกับนักเรียน ในมุม Com Sci ตามหนังสือ

เรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า
16
17. ครูมอบมายงานให้นักเรียนทำกิจกรรมฝึกทักษะ Com Sci ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน
วิทยาศาสตร์ เทคโนโยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 11 เรื่องการ

เรียงลำดับขั้นตอนการผูกเชือกรองเท้า และหน้า 14 เรื่องการทำงานแบบเงื่อนไข เป็นการบ้าน
18. หลังจากที่นักเรียนได้เรียนรู้แนวคิดครบทั้งหมดแล้ว ครูและนักเรียนสรุปร่วมกันอีกครั้งว่า
แนวคิดในการแก้ปัญหามีทั้งหมด 3 รูปแบบ ได้แก ่
- แนวคิดการแก้ปัญหาแบบลำดับ - แนวคิดการแก้ปัญหาแบบวนซ้ำ

-แนวคิดการแก้ปัญหาแบบมีเงื่อนไข
19. ครูถามคำถามเชื่อมโยงไปถึงรูปภาพ ที่เปิดให้นักเรียนดูในต้นชั่วโมงที่แล้วว่า แต่ละรูปภาพใช้
แนวคิดการทำงานแบบใด

20. ครูนำใบงานที่ 1 เรื่องต่อยอดการแก้ปัญหาเชิงตรรกะ ที่นักเรียนเคยได้ทำไว้ (ในแผนที่แล้ว) โดย
นำวิธีการแก้ปัญหาเรื่องการตอบปัญหาภาษาอังกฤษที่นักเรียนได้เขียนไว้มาฉายลงบนโปรเจก
เตอร์ หรือเขียนลงบนกระดาน เพื่อให้นักเรียนพิจารณาว่า วิธีการแก้ปัญหาที่นักเรียนเคยเขียน
ใช้แนวคิดใดในการแก้ปัญหา
ตัวอย่างวิธีการแก้ปัญหาของนักเรียน เรื่องการตอบปัญหาภาษาองกฤษ โดยครูอาจเลือก
ั
ใบงานที่มีการเขียนวิธีการแก้ปัญหาที่ดีหรือสมบูรณ์ที่สุดมาให้นักเรียนพิจารณา

37

21. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายว่าตัวอย่างที่ครูให้นักเรียนดู ได้ใช้แนวคิดใดบ้าง โดยได้ข้อสรุป
ร่วมกันว่า ใช้แนวคิดทั้ง 3 แนวคิด โดยข้อ 1-7 ใช้แนวคิดการทำงานแบบลำดับ โดยจะมีการ

ทำงานแบบวนซ้ำและมีเงื่อนไขซ่อนอยู่ นั่นคือข้อ 4, 5, 6 และ 7 ซึ่งใช้แนวคิดการทำงานแบบ
วนซ้ำและแบบมีเงื่อนไขผสมกัน เพราะ หากตรวจสอบข้อความในข้อ 6 แล้วพบว่ายังได้คำตอบ
ี
้
ไม่ครบ จะต้องวนซ้ำกลับไปที่ขอ 4 และ 5 เพื่ออ่านเงื่อนไข และตัดสิ่งที่เป็นไปไม่ได้ออกอกครั้ง
และวนซ้ำไปเรื่อย ๆ จนกว่าจะได้คำตอบครบ (แนวคำตอบอื่น ๆ ขึ้นอยู่กับตัวอย่างที่ครูยกมาให้
เด็กพิจารณา)
22. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนทำกิจกรรมฝึกทักษะ Com Sci ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน
วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 17 เรื่องการทำงาน
แบบวนซ้ำ และแบบฝึกหัดเรื่อง แนวคิดในการแก้ปัญหา ในแบบฝึกหัดรายวิชาพื้นฐาน

วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 6 เป็นการบ้าน
เพื่อทบทวนความรู้ที่ได้เรียนมาทั้งหมด
ชั่วโมงที่ 3
ขั้นสอน (ต่อ) (60 นาที)

ขยายความรู้
23. ครูและนักเรียนร่วมกันทบทวนความรู้เดิมที่เคยเรียนในชั่วโมงที่แล้ว เรื่องแนวคิดในการแก้ปัญหา
24. ครูถามนักเรียนว่า ในชีวิตประจำวันของนักเรียนมีกิจกรรมใดบ้าง ที่สามารถอธิบายโดยใช้แนวคิด

การทำงานแบบต่าง ๆ ได้ (แนวคำตอบ: การเดินทางไปโรงเรียนด้วยรถยนต์ แล้วรถติดอยู่ที่ 4
แยก โดยมีสัญญาณไฟจราจร 3 สี คือ แดง เหลือง เขียว ซึ่งเราจะต้องทราบเงื่อนไขกอนว่าแต่ละ
่
สีหมายถึงอะไร แล้วจึงทำตามเงื่อนไขนั้นได้)
25. ครูบอกนักเรียนว่า วันนี้ครูจะให้นักเรียนตามติดชีวิตของลุงคนหนึ่ง เขามีชื่อว่าลุงพล เรามาดูกัน
ดีกว่าว่าใน 1 วัน ลุงพลต้องทำอะไรบ้าง แล้วให้นักเรียนช่วยวิเคราะห์ว่ามีช่วงใดบ้าง ที่เรา

สามารถใช้แนวคิดการทำงานแบบต่าง ๆ ในการอธิบายได้
26. ครูให้นักเรียนแบ่งกลุ่ม 3-4 คน จากนั้นครูอ่านสถานการณ์ในกิจกรรมฝึกทักษะที่ 3 ใน
แบบฝึกหัดรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1

หน้า 14 ให้นักเรียนฟังและให้นักเรียนนึกภาพตาม
27. ครูถามนักเรียนว่าจากสถานการณ์ที่ครูอ่านให้ฟัง มีช่วงใดบ้างที่สามารถใช้แนวคิดการทำงานแบบ
ต่าง ๆ ในการอธิบายได้ โดยครูให้นักเรียนในกลุ่มช่วยกันวิเคราะห์และเขียนตอบลงในแบบฝึกหัด
28. ครูเรียกนักเรียนแต่ละกลุ่มให้ออกมานำเสนอหน้าชั้นเรียนว่า สามารถใช้แนวคิดแบบต่าง ๆ

อธิบายเหตุการณ์ในช่วงใดได้บ้าง และลงข้อสรุปร่วมกัน
ตรวจสอบผล
29. ครูถามนักเรียนว่า แล้วในชีวิตประจำวันของนักเรียน มีเหตุการณ์ หรือสถานการณ์ใดบ้าง ที่
สามารถใช้แนวคิดการทำงานแบบต่าง ๆ ในการอธิบายได้

30. ครูให้นักเรียนทำกิจกรรมเรื่อง แนวคิดการทำงานแบบต่าง ๆ ที่ใช้อธิบายสถานการณ์ใน
ชีวิตประจำวัน โดยครูให้นักเรียนระดมความคิดร่วมกันภายในกลุ่ม และให้นักเรียนแต่ละคน
ร่วมกันเสนอสถานการณ์หรือเหตุการณ์ในชีวิตประจำวันของตนเอง และช่วยกันเลือกเหตุการณ์
หรือสถานการณ์ที่ดีที่สุดของกลุ่มเพื่อมานำเสนอหน้าชั้นเรียน โดยแต่ละกลุ่ม ห้ามใช้เหตุการณ์

หรือสถานการณ์ที่ซ้ำกัน

38

31. ครูแจกกระดาษฟลิปชาร์ท และปากกาสีต่าง ๆ เพื่อให้นักเรียนช่วยกันวาดภาพหรือเขียน
ข้อความเพื่ออธิบายเหตุการณ์หรือสถานการณ์นั้น ๆ หากทำไม่ทันในชั่วโมงนี้ ให้นักเรียนนำ

กลับไปทำเป็นการบ้าน และนำเสนอในชั่วโมงถัดไป

ชั่วโมงที่ 4
ขั้นสอน (ต่อ) (40 นาที)

32. ครูบอกนักเรียนว่า จากชั่วโมงที่แล้วครูได้มอบหมายงานให้นักเรียนทำกิจกรรมเรื่อง แนวคิดการ
ทำงานแบบต่าง ๆ ที่ใช้อธิบายสถานการณ์ในชีวิตประจำวัน ในชั่วโมงนี้ครูจะให้นักเรียนแต่ละ
กลุ่มนำกระดาษที่ได้วาดรูปหรือเขียนไว้ ออกมานำเสนอโดยต้องอธิบายถึงแนวคิดต่าง ๆ ให้
ชัดเจน โดยครูให้เวลาในการนำเสนอกลุ่มละ 7-10 นาที

33. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอกิจกรรมเรื่อง แนวคิดการทำงานแบบต่าง ๆ ที่ใช้อธิบาย
สถานการณ์ในชีวิตประจำวัน
34. ครูสอบถามนักเรียนแต่ละกลุ่มว่า สถานการณ์ของกลุ่มใด ที่มีการนำแนวคิดในการแก้ปัญหา
ื่
แบบต่าง ๆ มาอธิบายได้ชัดเจนที่สุด และนอกจากสถานการณ์ของกลุ่มเราหรือของเพอน ๆ แล้ว
ยังมีสถานการณ์อื่น ๆ อีกหรือไม่
ขั้นสรุป (20 นาที)
35. ครูให้นักเรียนตรวจสอบตนเองจากการเรียนเนื้อหาในหน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่องการแก้ปัญหา

โดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการ
คำนวณ) หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 18
36. ครูและนักเรียนสรุปความรู้ประจำหน่วยร่วมกัน โดยดูแผนผังสรุปสาระสำคัญท้ายหน่วย ใน
หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) หน่วยการเรียนรู้ที่ 1
หน้า 19

37. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนทำกิจกรรมเสริมสร้างการเรียนรู้ ในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน
วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 20-21 เป็นการบ้าน
38. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนทำชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด) เป็นการบ้าน

39. ครูให้นักเรียนเล่นเกมทางของฉัน ในกิจกรรมเล่นเกมกับ Com Sci ตามหนังสือเรียนรายวิชา
พื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 หน้า 18
40. ครูให้นักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียน

10. สื่อแหล่งการเรียนรู้

1. หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6
2. แบบฝึกหัดรายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ป.6

39

11. การวัดและการประเมินผล

11.1 การประเมินระหว่างการจัดกิจกรรม
จุดประสงค์ วิธีการประเมิน เครื่องมือการประเมิน เกณฑ์การประเมิน
อธิบายกระบวนการ ตรวจกิจกรรมฝึกทักษะ แบบประเมินการทำ สามารถอธิบาย
ทำงานหรือการ ที่ 3 เรื่อง ตามติดชีวิต กิจกรรมฝึกทักษะที่ 3 กระบวนการทำงาน

แก้ปัญหา โดยใช้แนวคิด ลุงพล เรื่อง ตามติดชีวิตลุงพล หรือการแก้ปัญหา โดย
แบบต่าง ๆ ได้ (K) ใช้แนวคิดแบบต่าง ๆ
ระดับคณภาพพอใช้ขึ้น
ุ
ไป
ออกแบบกระบวนการ ตรวจกิจกรรมฝึกทักษะ แบบประเมินการทำ สามารถออกแบบ
ทำงานหรือการ ที่ 3 เรื่อง ตามติดชีวิต กิจกรรมฝึกทักษะที่ 3 กระบวนการทำงาน
แก้ปัญหา โดยใช้แนวคิด ลุงพล เรื่อง ตามติดชีวิตลุงพล หรือการแก้ปัญหา โดย

แบบต่าง ๆ ได้ (P) ใช้แนวคิดแบบต่าง ๆ
ุ
ระดับคณภาพพอใช้ขึ้น
ไป

ยกตัวอย่างการแก้ปัญหา ประเมินการนำเสนอ แบบประเมินการ สามารถนำเสนอ เรื่อง
โดยใช้แนวคิดการทำงาน เรื่อง แนวคิดการทำงาน นำเสนอ เรื่อง แนวคิด แนวคิดการทำงานแบบ
แบบต่าง ๆ ใน แบบต่าง ๆ ที่ใช้อธิบาย การทำงานแบบต่าง ๆ ที่ ต่าง ๆ ที่ใช้อธิบาย
ชีวิตประจำวันได้ (A) สถานการณ์ใน ใช้อธิบายสถานการณ์ใน สถานการณ์ใน
ชีวิตประจำวัน ชีวิตประจำวัน ชีวิตประจำวัน ระดับ

คุณภาพระดับพอใช้ขึ้น
ไป

40

11.2 การประเมินการทำกิจกรรมฝึกทักษะที่ 3 เรื่อง ตามติดชีวิตลุงพล

แบบประเมินการทำกิจกรรมฝึกทักษะที่ 3


ระดับคะแนน
ประเด็นที่ประเมิน
3 2 1

1. ความถูกต้องของเนื้อหา กระบวนการทำงาน กระบวนการทำงานหรือ กระบวนการทำงานหรือ
หรือการแก้ปัญหามี การแก้ปัญหามีความ การแก้ปัญหามีความ

ความถูกต้อง 80% ถูกต้อง 50% ขึ้นไป ถูกต้องน้อยกว่า 50%
ขึ้นไป


2. กระบวนการทำงานหรือ ออกแบบกระบวนการ ออกแบบกระบวนการ ออกแบบกระบวนการ
ี่
การแก้ปัญหามีความเป็น ทำงานตาม ทำงานตามสถานการณ์ท ทำงานตามสถานการณ์ท ี่
ลำดับขั้นตอน สถานการณ์ที่กำหนด กำหนดได้อย่างเป็นลำดับ กำหนดได้ แต่ยังไม่เป็น
ได้อย่างเป็นลำดับ ขั้นตอน แต่ยังไม่ชัดเจน ลำดับขั้นตอน

ขั้นตอนที่ชัดเจน

3. การอธิบายโดยใช้ สามารถวิเคราะห์และ สามารถวิเคราะห์และใช้ สามารถวิเคราะห์
แนวคิดแบบต่าง ๆ ใช้แนวคิดแบบลำดับ แนวคิดแบบลำดับ แบบ สถานการณ์ที่กำหนดให้

แบบวนซ้ำ และแบบ วนซ้ำ และแบบเงื่อนไขใน ได้ แต่ใช้แนวคิดการ
์
เงื่อนไขในการอธิบาย การอธิบายสถานการณที่ ทำงานแบบต่าง ๆ ในการ
สถานการณ์ที่ กำหนดให้ได้อย่าง อธิบายไมครบทั้ง 3
่
กำหนดให้ได้อย่าง สมเหตุสมผลเพียง แนวคิด
สมเหตุสมผลทั้งหมด บางส่วน


เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ


ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ
8 - 9 ดี
5 - 7 พอใช้

ต่ำกว่า 5 ปรับปรุง

41

11.3 การประเมินการนำเสนอกลุ่ม


แบบประเมินการนำเสนอกลุ่ม




คุณภาพผลงาน
ลำดับที่ รายการประเมิน
4 3 2 1
1 สถานการณ์ที่นำเสนอมีความน่าสนใจ
2 อธิบายแนวคิดการทำงานแบบต่าง ๆ ได้อย่างเข้าใจ
3 ควบคุมเวลาในการนำเสนอได้อย่างเหมาะสม

4 การมีส่วนร่วมของสมาชิกในกลุ่ม
5 การรับฟังความคิดเห็นของสมาชิกกลุ่มอื่น
รวม


เกณฑ์การให้คะแนน
ดีมาก = 4
ดี = 3

พอใช้ = 2
ปรับปรุง = 1


เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ
ช่วงคะแนน ระดับคะแนน
18 - 20 ดีมาก
14 - 17 ดี

10 - 13 พอใช้
ต่ำกว่า 10 ปรับปรุง

42

11.4 แบบประเมินคุณลักษณะอันพึงประสงค์
คำชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ✓ลงในช่อง

ที่ตรงกับระดับคะแนน
คุณลักษณะ ระดับคะแนน
อันพึงประสงค์ด้าน รายการประเมิน 3 2 1
1. รักชาติ ศาสน ์ 1.1 ยืนตรงเคารพธงชาติและร้องเพลงชาติได้
กษัตริย์ 1.2 เข้าร่วมกิจกรรมที่สร้างความสามคคปรองดองและเป็นประโยชน ์
ั
ี
ต่อโรงเรียน
1.3 เข้าร่วมกิจกรรมทางศาสนาทตนนับถือ ปฏิบัติตามหลักศาสนา
ี่
1.4 เข้าร่วมกิจกรรมที่เกี่ยวกับสถาบันพระมหากษัตริย์ตามที่โรงเรียนจัดขึ้น
2. ซื่อสัตย์ สุจริต 2.1 ให้ข้อมูลที่ถูกต้องและเป็นจริง
2.2 ปฏิบัติในสิ่งที่ถูกต้อง
3. มีวินัย รับผิดชอบ 3.1 ปฏิบัติตามข้อตกลง กฎเกณฑ์ ระเบียบ ข้อบังคับของครอบครัว
ั
มีความตรงต่อเวลาในการปฏิบติกิจกรรมต่าง ๆ ในชีวิตประจำวัน
4. ใฝ่เรียนรู้ 4.1 รู้จักใช้เวลาว่างให้เป็นประโยชน์และนำไปปฏิบัติได้
4.2 รู้จักจัดสรรเวลาให้เหมาะสม
4.3 เชื่อฟังคำสั่งสอนของบิดา-มารดา โดยไม่โต้แย้ง
4.4 ตั้งใจเรียน
5. อยู่อย่างพอเพียง 5.1 ใช้ทรัพย์สินและสิ่งของของโรงเรียนอย่างประหยัด
5.2 ใช้อุปกรณ์การเรียนอย่างประหยัดและรู้คุณค่า
5.3 ใช้จ่ายอย่างประหยัดและมีการเก็บออมเงิน
6. มุ่งมั่นในการทำงาน 6.1 มีความตั้งใจและพยายามในการทำงานทได้รับมอบหมาย
ี่
6.2 มีความอดทนและไม่ท้อแท้ต่ออุปสรรคเพื่อให้งานสำเร็จ
7. รักความเป็นไทย 7.1 มีจิตสำนึกในการอนุรักษ์วัฒนธรรมและภูมิปัญญาไทย
ั
7.2 เห็นคุณค่าและปฏิบัติตนตามวฒนธรรมไทย
8. มีจิตสาธารณะ 8.1 รู้จักช่วยพ่อแม่ ผู้ปกครอง และครูทำงาน
8.2 รู้จักการดูแลรักษาทรัพย์สมบัติและสิ่งแวดล้อมของห้องเรียน
และโรงเรียน

ลงชื่อ..................................................ผู้ประเมิน
............/.................../................

เกณฑ์การให้คะแนน
พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนและสม่ำเสมอ ให้ 3 คะแนน ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ
พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนและบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน 51-60 ดีมาก
พฤติกรรมที่ปฏิบัติบางครั้ง ให้ 1 คะแนน 41-50 ดี
30-40 พอใช้

ต่ำกว่า 30 ปรับปรุง

43

11.5 แบบประเมินชิ้นงาน/ภาระงานรวบยอด
รายการ เกณฑ์การประเมินคุณภาพ(ระดับคุณภาพ)

ประเมิน
3 2 1


1. ความถูกต้องของเนื้อหา แนวคิดหรือวิธีการแก้ปัญหา แนวคิดหรือวิธีการ แนวคิดหรือวิธีการ

มีความถกต้อง ตรงตาม แก้ปัญหามีความถูกต้อง แก้ปัญหามีความถูกต้อง
ู
เงื่อนไข 80% ขึ้นไป ตรงตามเงื่อนไข 50% ตรงตามเงื่อนไขน้อยกว่า

ชึ้นไป 50%


2. ความครบถ้วนของเนื้อหา ใส่ข้อมูลที่กำหนดให้ใน ใส่ข้อมูลที่กำหนดให้ใน ใส่ข้อมูลที่กำหนดให้ใน

ตารางได้ครบถ้วน80% ขึ้น ตารางได้ครบถ้วน 50% ตารางได้ครบถ้วนน้อย
ไป ขึ้นไป กว่า 50%


3. การออกแบบแนวคิดหรือ ออกแบบแนวคิดหรือวิธีการ ออกแบบแนวคิดหรือ ออกแบบแนวคิดหรือ

วิธีการแก้ปัญหา แก้ปัญหาได้อย่างเป็นลำดับ วิธีการแก้ปัญหาได้อย่าง วิธีการแก้ปัญหาได้ แต่
ขั้นตอนที่ชัดเจน เข้าใจง่าย เป็นลำดับขั้นตอน แต่ยัง ยังไม่เป็นลำดับขั้นตอน

ไม่ชัดเจน
4. การให้เหตุผล อธิบายแนวคิดหรือวิธีการ อธิบายแนวคิดหรือ อธิบายแนวคิดหรือ

ประกอบการอธิบายแนวคิด แก้ปัญหาโดยใช้แนวคิดการ วิธีการแก้ปัญหาโดยใช้ วิธีการแก้ปัญหาโดยใช้

หรือวิธีการแก้ปัญหา ทำงานแบบต่าง ๆ ได้ พร้อม แนวคิดการทำงานแบบ แนวคิดการทำงานแบบ
ทั้งให้เหตุผลประกอบอย่าง ต่าง ๆ ได้ พร้อมทั้งให้ ต่าง ๆ ได้ แต่ไม่ให้

สมเหตุสมผลทุกประเด็น เหตุผลประกอบ โดยมี เหตุผลประกอบ

ความสมเหตุสมผล
50% ขึ้นไป




เกณฑ์การการตัดสิน ระดับคุณภาพ
คะแนน 10 - 12 หมายถึง ดี

คะแนน 6 - 9 หมายถึง พอใช้
ต่ำกว่า 6 หมายถึง ปรับปรุง

44



ชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด)

เรื่อง การแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ


คำชี้แจง: ให้นักเรียนอ่านเงื่อนไขที่กำหนดให้ แล้วตอบคำถามลงในตารางให้ถูกต้อง จากนั้นให้นักเรียน

เขียนแนวคิดในการแก้ปัญหา โดยอาจเขียนบอกเล่า วาดภาพ หรือใช้สัญลักษณ์ พร้อมทั้งบอกด้วยว่า
นักเรียนใช้แนวคิดใดในการแก้ปัญหา


เงื่อนไข

1. บ้าน 4 หลังอยู่ติดกัน แต่ละหลังมีเจ้าของบ้านชื่อนวล โอม กล้า และต้น โดยที่ชื่อเจ้าของบ้านไม ่
เรียงตามลำดับก่อน-หลัง และบ้านแต่ละหลังจะทาสีบ้าน เลี้ยงสัตว์ และปลูกต้นไม้หน้าบ้านอย่าง

ใดอย่างหนึ่ง ไม่ซ้ำกัน
2. สัตว์เลี้ยงทั้ง 4 ชนิด มีสุนัขและกระรอกรวมอยู่ด้วย

3. นวลอยู่บ้านหลังที่ 2 และปลูกต้นโมกไว้หน้าบ้าน ส่วนต้นอยู่บ้านติดกับนวลและทาสีบ้านเป็นสี
ฟ้า

ั
4. คนที่อยู่บ้านสีเหลืองอ่อนจะปลูกต้นจำปีไว้หน้าบ้าน และเลี้ยงแมว ส่วนคนที่อยู่บ้านสีขาว มกจะ
มาเล่นกับกระรอกที่หน้าบ้านทุกเช้าและเย็น
5. กล้าอยู่บ้านสีขาวหลังสุดท้าย ปลูกต้นมะยมไวหน้าบ้าน ส่วนต้นเลี้ยงนก และแขวนกรงนกไว้ใต้
้
่
ต้นมะมวง
ี
ึ่
6. โอมอยู่บ้านหลังแรกที่มสีเหลืองออน ซงอยู่ติดกับบ้านสีชมพูที่มีต้นโมกปลูกไว้หน้าบ้าน
่


จากเงื่อนไขด้านบน สามารถนำข้อมูลมาใส่ในตารางเพื่อตามหาลักษณะเฉพาะของบานแต่ละหลัง ได้ดังนี้
้

45

1. นักเรียนมีแนวคิดหรือวิธีการแก้ปัญหาจากสถานการณ์ที่กำหนดให้อย่างไร จงอธิบายอย่างละเอียดโดย

การเขียนบอกเล่า วาดภาพ หรือใช้สัญลักษณ์










































2. แนวคิดหรือวิธีการแก้ปัญหาที่นักเรียนเขียน เป็นแนวคิดการทำงานแบบใด จงอธิบาย

...................................................................................................................................................................


...................................................................................................................................................................

...................................................................................................................................................................


...................................................................................................................................................................

...................................................................................................................................................................

46

ชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด) เฉลย


เรื่อง การแก้ปัญหาโดยใช้เหตุผลเชิงตรรกะ


คำชี้แจง: ให้นักเรียนอ่านเงื่อนไขที่กำหนดให้ แล้วตอบคำถามลงในตารางให้ถูกต้อง จากนั้นให้นักเรียน
เขียนแนวคิดในการแก้ปัญหา โดยอาจเขียนบอกเล่า วาดภาพ หรือใช้สัญลักษณ์ พร้อมทั้งบอกด้วยว่า

นักเรียนใช้แนวคิดใดในการแก้ปัญหา

เงื่อนไข

1. บ้าน 4 หลังอยู่ติดกัน แต่ละหลังมีเจ้าของบ้านชื่อนวล โอม กล้า และต้น โดยที่ชื่อเจ้าของบ้านไม ่

เรียงตามลำดับก่อน-หลัง และบ้านแต่ละหลังจะทาสีบ้าน เลี้ยงสัตว์ และปลูกต้นไม้หน้าบ้านอย่าง
ใดอย่างหนึ่ง ไม่ซ้ำกัน

2. สัตว์เลี้ยงทั้ง 4 ชนิด มีสุนัขและกระรอกรวมอยู่ด้วย
3. นวลอยู่บ้านหลังที่ 2 และปลูกต้นโมกไว้หน้าบ้าน ส่วนต้นอยู่บ้านติดกับนวลและทาสีบ้านเป็นสี

ฟ้า
ั
4. คนที่อยู่บ้านสีเหลืองอ่อนจะปลูกต้นจำปีไว้หน้าบ้าน และเลี้ยงแมว ส่วนคนที่อยู่บ้านสีขาว มกจะ
มาเล่นกับกระรอกที่หน้าบ้านทุกเช้าและเย็น
5. กล้าอยู่บ้านสีขาวหลังสุดท้าย ปลูกต้นมะยมไวหน้าบ้าน ส่วนต้นเลี้ยงนก และแขวนกรงนกไว้ใต้
้
่
ต้นมะมวง
ี
ึ่
่
6. โอมอยู่บ้านหลังแรกที่มสีเหลืองออน ซงอยู่ติดกับบ้านสีชมพูที่มีต้นโมกปลูกไว้หน้าบ้าน


จากเงื่อนไขด้านบน สามารถนำข้อมูลมาใส่ในตารางเพื่อตามหาลักษณะเฉพาะของบานแต่ละหลัง ได้ดังนี้
้
บ้านหลังที่ 1 2 3 4


ชื่อเจ้าของบ้าน โอม นวล ต้น กล้า

สีบ้าน เหลืองออน ชมพ ู ฟ้า ขาว
่

สัตว์เลี้ยง แมว สุนัข นก กระรอก


ต้นไม ้ จำปี ต้นโมก ต้นมะม่วง ต้นมะยม

47

1. นักเรียนมีแนวคิดหรือวิธีการแก้ปัญหาจากสถานการณ์ที่กำหนดให้อย่างไร จงอธิบายอย่างละเอียดโดย

การเขียนบอกเล่า วาดภาพ หรือใช้สัญลักษณ์


ตัวอย่างการเขียนแนวคิดการทำงานโดยการเขียนบอกเล่า



1. เริ่มต้น

2. อ่านเงื่อนไข
3. ใส่ข้อมูลในตาราง


4. ตรวจสอบว่าข้อมูลในตารางครบหรือไม่ ถ้าไม่ครบให้กลับไปอ่านเงื่อนไขและใส่ข้อมูล
ในตารางอีก ถ้าครบแล้วให้จบการทำงาน

5. จบการทำงาน
























2. แนวคิดหรือวิธีการแก้ปัญหาที่นักเรียนเขียน เป็นแนวคิดการทำงานแบบใด จงอธิบาย

การแก้ปัญหาดังกล่าว สามารถอธิบายได้โดยใช้แนวคิดการทำงานแบบวนซ้ำ และแบบมีเงื่อนไข


เริ่มต้นจากการอ่านเงื่อนไขแรก และใส่ข้อมูลในตาราง จากนั้นทำการตรวจสอบเงื่อนไขว่าข้อมูล



ี
่
ในตารางครบหรือยัง หากยังให้วนซ้ำกลับไปอานเงื่อนไขอกครั้ง โดยจะตรวจสอบไปเรื่อย ๆ

จนกว่าข้อมูลในตารางจะเต็ม จึงจะจบการทำงาน

48

บันทึกหลังการสอน

ผลการจัดการเรียนการสอน
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

………………………………………………………………………………………………………………………………….................…………

ปัญหาและอุปสรรค
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

แนวทางการแก้ไขปัญหา
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………….......

ลงชื่อ.................................................ผู้สอน
(นางสาวรุ้งทิพย์ มะกอกนา)
............/................./.................

ความคิดเห็นของวิชาการ
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

ลงชื่อ................................................................

(นางสาวธัญลักษณ์ มณีโชติ)
ตำแหน่งวิชาการประถมศึกษา
............/................./.................
ความคิดเห็นของผู้บริหาร

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

ลงชื่อ................................................................

(ไพรฑูรณ์ เฉลิมดิษฐ)
ตำแหน่งผู้อำนวยการโรงเรียนวัดน้ำพุ ฯ

............/................./.................

49