การบวกการลบเศษส่วน จำนวนคละ

รายวชิ าคณิตศาสตร์

รหสั วิชา ค16101
ชน้ั ประถมศึกษาปีที่ 6

เรือ่ ง การบวก การลบเศษสว่ น
และจานวนคละ (1)

ครูผสู้ อน ครูทรงพล ล้มิ ทรงธรรม
ครูรจุ ริ ดา เวทยนุกูล

การบวก การลบเศษส่วน
และจานวนคละ (1)

จดุ ประสงค์การเรยี นรู้

เพอ่ื ใหน้ ักเรียนสามารถหาผลบวก
ผลลบเศษส่วน และจานวนคละ

132 เขียน 1 32 ในรปู เศษเกนิ
132 = 1 + 32
= 33 + 32

= 3 3+ 2
= 35
1 32 = (1×3)3+ 2 = 53 ดงั นั้น 132 = 35

153 เขียน 153 ในรปู จานวนคละ
153 55 155++5353
= 1 +
= +

= 2+ 53
= 2 53

5 13 ดังนั้น 153 = 2 53
2 เศษ 3
13
5 = 2 53

หาผลบวกของ 1 83 + 2152 และตอบในรูปอย่างง่าย

เขียน 1 83 + 2152 ในรปู เศษเกินไดอ้ ย่างไร

1 83 = (1×8)8+ 3 = 181 2152 =(2×121)2+ 5 = 1229

เขยี นแสดงการหาผลบวกของ 1 83 + 2152 ในรูปเศษเกินได้อย่างไร

1 83 + 2152 = 181 + 1229

หาผลบวกของ 1 83 + 2152 และตอบในรปู อย่างงา่ ย

วธิ ที า 1 83 + 2152 = 11 + 29 4 8 12
8 12 23
11×3 + 1229 ×× 22
= 8 ×3 ค.ร.น. ของ 8 และ 12
คอื 4×2×3 = 24
= 2343 + 2548
91
= 24 24 91
3 เศษ 19
= 32149 91
ตอบ 32149 24 = 3 1294

หาผลบวกของ 1 83 + 2152 และตอบในรูปอยา่ งง่าย

เขียน 1 83 + 2152 ในรูปจานวนนบั กบั เศษส่วนไดอ้ ย่างไร

1 83 = 1 + 38 2 152 = 2 + 152

หาผลบวกของ 1 83 + 2152 และตอบในรปู อย่างงา่ ย

วธิ ที า 1 83 + 2152 = (1 + 38 ) + (2 + 152 ) 4 8 12
+( 38 ++151252××22) 23
= (1+2) )
= 38××33 ค.ร.น. ของ 8 และ 12
3 +( คือ 4×2×3 = 24

= 3 + ( 294 + 1204 )
2149
= 3+
ตอบ 32149 =
31294

หาผลลบของ 21151 - 1152

วิธีทา 21151 - 1152 = 1451 - 1127 3 15 12
= 1451××44 - 1127××55 54
= 16604 - 6805
ค.ร.น. ของ 15 และ 12
คอื 3×5×4 = 60

= 6709 60 791 เศษ 19
79
ตอบ 16109 = 16109 60 = 1 1690

หาผลลบของ 21151 - 1152

วิธที า 2 1151 - 1152 = (2 + 1151) - (1 + 152 ) 3 15 12
11+51××(441115-- 152 ) 54
= (2-1) )
= 152××55 ค.ร.น. ของ 15 และ 12
1 +( คือ 3×5×4 = 60

= 1 + (4640 - 2650 )
6109
ตอบ 11690 = 1+
=
11690

การบวกหรือการลบจานวนคละ
อาจเขียนจานวนคละในรูปเศษเกนิ ก่อน
แลว้ จึงหาผลบวกหรอื ผลลบ

การบวกจานวนคละ อาจทาได้โดย
นาจานวนนับบวกกับจานวนนับ
และเศษส่วนบวกกบั เศษสว่ น

การลบจานวนคละ เม่อื เศษสว่ นของตวั ต้ัง
มากกวา่ เศษสว่ นของตวั ลบ อาจทาได้โดย
นาจานวนนับลบกับจานวนนับ
และเศษส่วนลบกับเศษส่วน

สนกุ คิด
คณิตศาสตร์

15

คาชแี้ จง คาชแี้ จงกิจกรรมนกั เรียน

คาช้แี จงบทบาทครูปลายทาง 1. ให้นักเรียนเขียนแสดงวิธีหาผลบวกหรือ

1. ครูแบ่งนักเรยี น ออกเป็นกลมุ่ กลุ่มละ ผลลบของจานวนคละทก่ี าหนดให้
ลงในกระดาษโปสเตอร์
2 - 3 คน แจกกระดาษโปสเตอร์

กลุ่มละ 1 แผน่ 2. เมื่อทกุ กลมุ่ ทาเสร็จใหน้ าไปติด

2. ครูเดนิ ดนู ักเรียน ใหค้ าแนะนา บนกระดาน

และตรวจสอบความถูกตอ้ ง 3. ให้เวลาในการทา 10 นาที

แสดงวธิ ีหาคาตอบและตอบในรูปอยา่ งงา่ ย

4 81 + 3 61 8 1121 - 4 95

สนกุ คิด
คณิตศาสตร์

18

หาผลบวกของ 4 81 + 3 61

วิธที า ...................................................................................................................................................................

............................................................................................................................. ...................................................
............................................................................................................................. ...................................................
............................................................................................................................. ...................................................
............................................................................................................................. ...................................................
............................................................................................................................. ...
............................................................................................................................. ...

ตอบ........................................................................................................................

หาผลบวกของ 4 81 + 3 61
( ) ( )วธิ ที า4 811
+ 3 6 = 4 + 18 + 3 + 16
=
(4+3) + 18 + 6116××44
( ( ))=7+ 18××33 +
( )= 7 + 234 + 244
= 7 + 274
= 7 274
ตอบ 7 274

หาผลลบของ 8 1121 - 4 95

วิธีทา ...................................................................................................................................................................

............................................................................................................................. ...................................................
............................................................................................................................. ...................................................
............................................................................................................................. ...................................................
............................................................................................................................. ...................................................
............................................................................................................................. ...
............................................................................................................................. ...

ตอบ........................................................................................................................

หาผลลบของ 8 1121 - 4 95
( ) ( )วธิ ที า
81112 - 4 5 = 8 + 1121 - 4 + 59
9 ( )= (8-4) + 1121 + 59

( )= 4 + 3363 - 3260
= 4 + 3163
= 4 13
36
ตอบ 4 1336

สรปุ บทเรยี น

มวี ิธหี าผลบวกหรือผลลบของจานวนคละอยา่ งไร

- การบวกหรอื การลบจานวนคละ อาจเขียนจานวนคละในรปู
เศษเกนิ กอ่ น แลว้ จึงหาผลบวกหรือผลลบ
- การบวกจานวนคละ อาจทาได้โดยนาจานวนนบั
บวกกับจานวนนับ และเศษสว่ นบวกกบั เศษส่วน

มวี ิธหี าผลบวกหรอื ผลลบของจานวนคละอยา่ งไร

- การลบจานวนคละ เม่อื เศษส่วนของตัวตง้ั มากกวา่
เศษสว่ นของตวั ลบ
อาจทาได้โดยนาจานวนนับลบกับจานวนนับ
และเศษสว่ นลบกบั เศษส่วน

แบบฝกึ หดั 2.7



บทเรียนครง้ั ตอ่ ไป

การบวก การลบเศษส่วน
และจานวนคละ (2)

ส่ิงทีต่ อ้ งเตรียมในชัว่ โมงต่อไป

แบบฝกึ หดั 2.8

สามารถดาวนโ์ หลดได้ที่ www.dltv.ac.th