icerik35

11. Yalın, olumlu davranışlarla ilgili bir 13. Ailede bir karar alınırken aşağı-

şema hazırlamaktadır. dakilerden hangisini gözetmemiz

Hoşgörü gerekir?

Olumlu A) Babanın verdiği kararı uygu-
Davranış
lamak
B) Çocukların da düşüncelerini al-

Saygı mak

C) Anne babanın kararına uymak
Buna göre Yalın, boş kutulara aşa-

ğıdakilerden hangilerini yazmalı-

dır? 14. Kendimize yiyecek içecek alırken;
A) Kindar - öfkeli ✿ Ürün kalitesine
B) Kibirli - alaycı ✿ Reklamı yapılıyor olmasına
C) Güvenilir - kibar ✿ Bütçeye uygun olmasına
✿ Ürünün son kullanma tarihine
12.
Arkadaşlar, benim adım bakmalıyız.
Yusuf. Evde odamı top-
Bilinçli bir tüketici yukarıdaki ifade-

lerden kaç tanesine dikkat eder?

A) 4 B) 3 C) 2

luyorum. Ödevlerimi za-

manında yapıp, anneme

ve babama ev işlerinde 15. Hangi çocuğun planlı hareket
yardım ediyorum.
ettiği söylenebilir?

Anlattıklarına göre Yusuf için aşa- A) Her akşam dokuzda ya-
ğıdaki ifadelerden hangisini söyler- tarım, yatmadan önce
mutlaka kitap okurum.
sek doğru olur?
Canım ne zaman ister-
A) Yusuf, annesinden korktuğu için B) se o zaman yemek ye-
ona yardım ediyor. rim.
B) Yusuf, evde üzerine düşen gö-

rev ve sorumluluklarını yerine

getiriyor. C) Canım sıkılıncaya kadar
ders çalışırım. Canım sı-
C) Yusuf, planlı ve sorumlu bir kılınca TV izlerim.

öğrenci değildir.

51

16. Doğum günün kutlu 18. Aşağıdakilerden hangisi günlük
olsun Büşra! Bu he- çalışma plânının bize kazandır-
? diye doğum günün dıklarından biridir?
için.
A) Başarımız azalır.

B) Daha az uyuruz.

C) Zamanı verimli kullanırız.

Bu durumda Büşra’nın davranışı
aşağıdakilerden hangisi gibi ol-
malıdır?

A) Büşra, hediyeyi kabul etme- 19. ✔ Sofra hazırlamaya yardım
melidir.

B) Büşra, bu duruma üzülmelidir. etmek.
C) Büşra, Ayhan’a teşekkür et- ✔ Odamızı temiz ve düzenli

melidir. tutmak.
✔ Sınıfımızı temiz tutmak.

✔ Çiçekleri sulamak.

Yukarıdakilerden kaç tanesi ev-

17. Aşağıdakilerden hangisi aile için- deki sorumluluklarımızdandır?
de çocukların görevlerinden biri- A) 2 B) 3 C) 4
dir?

A) Sorumluluklarını yerine getir-

mek

B) Para kazanmak

C) Bozuk eşyaları tamir etmek

20. AİLE

1. A B C 11. A B C

2. A B C 12. A B C

3ESHU211 3. A B C 13. A B C
4. A B C 14. A B C

Öğrenci No: 5. A B C 15. A B C Yukarıdaki kavram haritasında
................. 6. A B C 16. A B C boş bırakılan kutuların içine han-
7. A B C 17. A B C gi sözcük yazılamaz?
8. A B C 18. A B C
9. A B C 19. A B C

10. A B C 20. A B C A) Sevgi B) Öfke C) Saygı

52

ÜNİTE 3: SAĞLIKLI HAYAT

Kişisel Bakımımı Yapabiliyorum

BİLGİ BANKASI

Sağlıklı bir hayat sürdürebilmek ve çevremizdeki
insanları rahatsız etmemek için kişisel bakım ve temiz-
liğimize dikkat etmeliyiz. Kişisel bakım ve temizliğine
dikkat etmeyen insanlar hem kötü kokarlar hem de
vücutları mikropların üreyip çoğalmasına uygun ze-
min oluşturur. Kişisel bakım ve temizlik yaparken de
kullandığımız kaynakları etkili ve doğru kullanmalıyız.

Aşağıdaki görsellere göre kullandığımız kaynakları ve hangi tür kişisel
bakımlarımız için kullanıldığını yazalım.

Aşağıdaki konuşmacıların ifadelerini doğru ve yanlış olarak ayıralım.
Doğru olanların rakamlarını "D", yanlış olanları "Y" kutucuğuna yazalım.

Banyo yaptıktan sonra su- El tırnaklarımızı oval, ayak
tırnaklarımızı düz kesmeli-
ları ve lambaları kapat- yiz. 1

malıyız. 4

Dişlerimizi günde bir kez Kitap okumak kişisel bir ba-
fırçalamak yeterlidir. 2
kımdır. 5

Yemekten önce ve sonra Ayda en fazla üç kez ban- 53
ellerimizi yıkamalıyız. 6 yo yapmak yeterlidir. 3

D Y

Bilinçli Tüketici

BİLGİ BANKASI

Bilinçli bir tüketicinin yapması gereken dav-
ranışlar vardır. Bu davranışlar bütçemize ve
sağlığımıza olumlu katkı sağlar. Bozuk yiyecek
ve içecekler sağlığımızı bozar ve bütçemizden
gereksiz para harcamamıza neden olur. Alışverişte yiyecek ve içecek
alırken dikkat etmemiz gereken davranışlar vardır. Yiyecek ve içecekle-
rin tazeliği, son kullanma tarihleri, içlerinde kullanılan katkı malzemeleri
bunlardan bazılarıdır.

Bilinçli bir tüketicinin yapması gereken doğru davranışlarda (D) kutucu-
ğunu, yanlış davranışlarda (Y) kutucuğunu işaretleyelim.

DAVRANIŞLAR Doğru Yanlış

Reklamlarda gördüğümüz her şeyi almalıyız.

Yiyecek ve içeceklerin son kullanım tarihine bakmalıyız.

Her zaman ucuz olan yiyecek ve içecekleri almalıyız.

Açıkta satılan yiyecek ve içecekler sağlığımıza zararlı

maddeler içermezler.
Alışverişten önce ihtiyaç ve istek listesi hazırlanmalıdır.

Yiyecekler kötü koksa bile fiyatı uygunsa almalıyız.

Bilinçli bir tüketici aşağıdaki yiyecek ve içecekleri alırken nelere dikkat
etmelidir? Yazalım.

54

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Kazanım Değerlendirme TEST - 12

1. Üçüncü sınıfa giden bir çocuk 3. Aşağıdaki öğrencilerden hangi-
hangisini yapamaz?
leri bilinçli tüketiciye örnek gös-

A) Tek başıma banyo terilebilir?
yapabilirim. Reklamlarda gördü-

B) Saçımı kendim kese- ğüm her şeyi alırım.

bilirim. Didem

C) Elimi, yüzümü yıkar- Alışverişten sonra
ken yardıma ihtiyaç mutlaka fiş alırım.
duymuyorum.
Deniz

Batu Yiyecek ve içecekle-
rin son kullanma tari-
hine mutlaka bakarım.

A) Didem-Deniz
B) Deniz-Batu
C) Didem-Batu

2. Aşağıdakilerden hangisi kişisel
bakım yapmamaktadır?

A)

B) 4.
Alışverişten sonra mut-

C) laka .................... almalıyız.

Tamer'in cümlesini hangisi ile
tamamlarsak yanlış olur?

A) fiş
B) fatura
C) son kullanma tarihi

55

5. Bozuk çıkan yiyeceği satıcı değiş- 8. ✿ Dişlerimizi fırçalarız.
tirmez veya geri kabul etmezse ★ Banyo yaparız.
nereye başvurmalıyız?
❍ Evimizi temizleriz.

A) Okul müdürümüze Yukarıdakilerden hangisi veya

B) Karakola hangileri kişisel bakımımızla il-

C) Tüketici derneğine gilidir?

A) Yalnız ✿ B) ✿ ve ★

C) ★ ve ❍

6. Aldığımızda yiyecek bozuk çı-
karsa hangi belge ile geri götü-
rüp değişim yapabiliriz?

A) Satış yerinden aldığımız fiş ile

B) Ürünün ambalajı ile
C) Belediye zabıtasından aldığı- 9. Aşağıdakilerden hangisi kişisel ba-
kımımız için kullandığımız araçlar-
mız belge ile
dan biri değildir?

A) B)

7. I. Alışverişte önce isteklerimizi C)
almalıyız.

II. Alışverişimizi bütçemize uy-

gun yapmalıyız.

III. Alışverişte önceliği ihtiyaç-

larımıza vermeliyiz.

Yukarıdaki bilgilerden hangisi ve- 10. Kişisel bakım ve temizliğimizle il-

ya hangileri doğrudur? gili aşağıdaki ifadelerin hangisi

A) Yalnız I B) Yalnız II doğrudur?
A) Tuvaleti kullandıktan sonra si-
C) II ve III

3ESHU312 1. A B C 6. A B C fonu bizden sonraki çekmelidir.
Öğrenci No: 2. A B C 7. A B C B) Yemekten önce ellerimizi yıkar-
3. A B C 8. A B C
4. A B C 9. A B C sak yeterlidir.
C) Elimizi yüzümüzü yıkadıktan son-

................. 5. A B C 10. A B C ra suları mutlaka kapatmalıyız.

56

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Mevsimlere Göre Besleniyoruz

BİLGİ BANKASI

Sağlığımıza dikkat etmek için her tür besinden tüketmeliyiz. Her be-

sinde farklı vitamin ve minareller bulunur. Mevsimlere göre deği-

şen yiyeceklerde bu vitamin ve mineraller doğal olarak vardır. Bu

nedenle mevsiminde yetişen doğal besinler daha yararlıdır. Doğal

besinler mevsiminde yetişir. Kendi mevsiminde yetişmeyen besinler

sağlıksızdır. Çünkü yetişmeleri için çeşitli kimyasal maddeler ve güb-

reler kullanılır. Bunlar da vücudumuza zarar verebilir.

Sebze ve meyveleri aşağıdaki tabloya göre sınıflandıralım.

Yaz Sebzeleri Kış Sebzeleri

Yaz Meyveleri Kış Meyveleri

Aşağıdaki boşluklara uygun sözcükleri yazalım. Kelimelerdeki harfleri
sırayla kutucuğa yazarak şifreyi bulalım.

V üzüm E çağla S ayva
M ıspanak M besinden İ seralarda

1. _____________________________________________ kış mevsimi sebzesidir. 57
2. İlkbaharda ağaçlarda yeşil meyvelere ______________________________ denir.
3. Yaz sonunda bağlardan ___________________________ toplarız.
4. Besin değeri yüksek bir meyve olan ___________ kış aylarında yetişir.
5. Bazı sebze ve meyveler mevsimi dışında ________________________ yetiştirilir.
6. Sağlıklı bir insan her tür ___________________________________ tüketmelidir.

1 23456
Şifre

Sağlığımı Koruyorum

BİLGİ BANKASI

Sağlıklı bir insan dengeli ve doğru beslenir. Fakat aşı-
rı beslenen ve sağlıksız yiyecekler tüketen bireyler başta
obezite olmak üzere çeşitli hastalıklara yakalanabilirler.

Dünyanın birçok yerinde ise yeterli yiyecek bulamadı-
ğı için dengeli ve düzenli beslenemeyip sürekli zayıflayan,
hatta ölen insanlar vardır. Bunun nedenlerinden birisi de
yiyecek içecek israfıdır.

Doğru ve dengeli beslenen bir bireyin öğünlerinde bulunması gere-
ken yiyecekleri araştırıp yazalım.
Kahvaltıda:
Öğle Yemeğinde:
Akşam Yemeğinde:
Dengeli beslenmeyen ve yiyecek yokluğundan dolayı beslenemeyen birey-
lerde ortaya çıkan hastalıkları araştırıp yazalım.

Yandaki görselde Afrika'daki açlıkla mü-
cadele eden bir ülkede yardım almak için
sıraya girmiş halk görülmektedir. Dünyanın
bazı bölgelerinde var olan açlığın neden-
lerini ve ortadan kaldırılması için yapılması
gerekenleri araştırıp yazalım.

58

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Ortak Kullanım Alanlarında Temizlik

BİLGİ BANKASI

Çevre temizliği ve ortak kullanım alanlarının temizliği insan sağlığı açı-
sından çok önemlidir. Hayatımız boyunca çevremizdeki birçok alanı başka
insanlarla ortak kullanmak zorundayız. Ortak kullanım alanlarının temiz
ve hijyenik bir ortamda kullanılmaması hâlinde mikroplar çoğalır ve has-
talıkların hepimize bulaşmasına neden olur.

Aşağıda görselleri verilen ortak kullanım alanlarını nasıl kullanmamız ge-
rektiğini araştırıp yazalım.

____________________________________________________________________ _____________________________________________________________________
____________________________________________________________________ _____________________________________________________________________
____________________________________________________________________ _____________________________________________________________________

_____________________________________________________________________ _____________________________________________________________________
_____________________________________________________________________ ____________________________________________________________________
_____________________________________________________________________ ____________________________________________________________________

_____________________________________________________________________ _____________________________________________________________________
_____________________________________________________________________ ____________________________________________________________________
_____________________________________________________________________ ____________________________________________________________________

Aşağıdaki boşluklara uygun sözcükler yazarak cümleleri tamamlayalım.

mikroplar sifonu ortak kullanım
banyoyu
çöpünü

★ Parkta yediğimiz yiyeceklerin ....................................... çöp kutusuna atarım.
★ Tuvaleti kullandıktan sonra ................................................. çekerim.
★ Ortak kullanım alanlarını temiz bırakmazsak ................................... çoğalır.
★ Duş aldıktan sonra ........................................................ temiz bırakırım.
★ Başkalarıyla kullandığımız alanlara ...................... ...................... alanı denir.

59

Ünite Değerlendirme Etkinlikleri

Aşağıdaki soruları yanıtlayalım.

1. Kişisel bakım ve temizlikte nelere dikkat ediyorsunuz?

________________________________________________________________________________________________________________________

2. Bilinçli bir tüketici, alışverişte nelere dikkat etmelidir?

________________________________________________________________________________________________________________________

3. Her mevsime özgü sebze ve meyveleri yazalım.

________________________________________________________________________________________________________________________
________________________________________________________________________________________________________________________

4. Dengeli beslenmek nedir?

________________________________________________________________________________________________________________________

Dengeli beslenmeyle ilgili sözcükleri bulmacada bulalım. Kalan harfleri
sırasıyla şifre kutumuza yazarak şifreyi çözelim.

Beslenme SME YV E AĞ Nar
Meyve B E S L E NM E Ispanak
I S P ANAK S
Y UMU R T A E Süt
S LDUT I KB
ÜLER İ K I Z

Sebze T YNA R I ME Erik
KAHVA L T I

Kahvaltı Yumurta Dut

ŞİFRE:

60

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Kazanım Değerlendirme TEST - 13

1. Aşağıdaki meyvelerden hangisi 4. Aşağıdaki hastalıklardan hangisi

kış meyvesidir? yanlış beslenme sonucu oluşmuş-

A) B) tur?

A) B)

Portakal Üzüm

C) Baş ağrısı Diş ağrısı
C)

Erik

Obezite (şişmanlık)

2. Aşağıdakilerden hangisini ortak 5. Marketlerdeki yiyecek ve içe-
kullanabiliriz?
cekleri hangi görevli denetler?
A) B)
A) Öğretmen B) Zabıta

C) Polis

C)

3. Aşağıdaki sebzelerden hangisi 6. I. Açıkta satılan yiyecek ve
yaz mevsiminde yetişir? içecekler.

II. İçinde çeşitli katkı madde-
leri bulunan yapay yiye-
cekler.

III. Mevsiminde doğal yetişmiş
meyve ve sebzeler.

A) B) Yukarıdaki yiyeceklerden han-
gisi ya da hangileri sağlığımıza
zarar verebilir?

C) A) I ve II B) Yalnız II

C) Yalnız III 61

7. Aşağıdaki görsellerden hangisi 9. Aysun, ocak ayında annesi ile

ortak kullanım alanı değildir? manavdayken domates görün-

A) ce şaşırır ve annesine dönerek,
"Domates, yaz sebzesi değil mi

anne? diye sorar. Manavda kış

B) ayında nasıl oluyor?
Annesinin Aysun'a yaptığı açık-

C) lama aşağıdakilerden hangisi
olabilir?
A) Domates kış sebzesidir.
B) Yazın soğuk hava deposunda

saklanmış, şimdi çıkarılmıştır.
C) Bunlar, seralarda kimyasal güb-

re ve besinlerle üretilen doma-

8. I. Yiyecek ve içecekleri israf tesler, her mevsim olurlar.

edersek bütçemiz zarar görür.

II. Ortak kullanım alanlarının te-

miz tutulması bizim görevimiz 10. Yiyecek satın alırken
değildir. koklar, şekline bakar
III. Yiyecek ve içeceklerimizde

aşırı israf yoksulluğa neden Fevzi ve iyice inceleyip öyle
olabilir. satın alırım.

IV. Kişisel bakımımı yapmaya özen Fevzi'nin yiyecek satın alırken
gösteririm. yaptığı bu davranışın nedeni

Yukarıdaki ifadelerden kaç ta- aşağıdakilerden hangisidir?

nesi doğrudur? A) Bozulmamış, taze yiyecekler

A) 3 B) 2 C) 1 almak istemesidir.
B) Ağır olan yiyeceği almak iste-
3ESHU313 1. A B C 6. A B C
7. A B C mesidir.
2. A B C 8. A B C C) Ucuz yiyecek almak istemesi-
9. A B C
3. A B C 10. A B C dir.

Öğrenci No: 4. A B C
................. 5. A B C

62

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Ünite Değerlendirme - 3 TEST - 14

1. "Cihan, okulda ve evde tuvaleti 3. I. Üç öğün yemek yemek

kullandıktan sonra sifonu çekiyor, II. Acıktığımızda hamburger ye-

suları da açık bırakmıyor." mek
III. Açıkta satılan yiyecekleri
Cihan'ın bu davranışını, aşağı-
dakilerden hangisi ile ifade ede- almamak
meyiz? IV. Yemekten önce ve sonra

A) Cihan, sağlıklı ve düzenli bes- ellerimizi yıkamak.

lenen bir öğrencidir. V. Gece geç vakitte uyumak.

B) Cihan, kaynakları bilinçli kulla- Yukarıdaki davranışlarda han-

nan bir öğrencidir. gileri sağlıklı yaşam kurallarına

C) Cihan ortak kullanım alanla- uygundur?
rını doğru kullanan bir öğren- A) II, III, V

cidir. B) I, III, IV

C) I, IV, V

2. Aşağıdaki görsellerden hangi-
sinde kişisel bakımını yapan bir
çocuk bulunmaktadır?

A)

B) 4. Obezite olarak tanımlanan has-
C) talığın nedeni aşağıdakilerden

hangisidir?

A) Aşırı ve dengesiz beslenme

B) Aşırı uyku uyuma

C) Aşırı oyun oynayarak zaman

geçirme 63

5. Aşağıdakilerden hangisi dengeli 8. Aşağıdakilerden hangisi kah-

beslenmenin yararları arasında valtıda yediğimiz yiyecekler-

yer almaz? dendir?

A) Vücudumuz hastalıklara karşı A) B)

dayanıklı olur.

B) Sağlıklı bir vücuda sahip olu- Mantı Zeytin-Peynir

ruz. C)

C) Yorgun ve bitkin oluruz.

Karnıyarık

6. Aşağıdaki bilgilerden hangisi 9. Aşağıdaki yiyeceklerden hangi-
sinde sağlığımıza zararlı katkı
yanlıştır?
maddesi vardır?
A) Dengeli beslenmek vücudumuzu
A) B)
zinde tutar.

B) Dengeli beslenmek için sevdi-

ğimiz yiyecekleri daha çok tü-

ketmeliyiz. C)

C) Dengeli beslenmek sağlıklı bü-

yümemizi sağlar.

10. Aşağıdaki yiyeceklerden hangi-

sini fazla yersek, vücudumuz için

7. Sağlıklı bir vücuda sahip olmak zararlı sonuçlar ortaya çıkabilir?

için hangisini yapmalıyız? A) B)

A) Bol bol yemek yemeliyiz.

B) Her çeşit yiyecekten yeterli Peynir Sebze, meyve
C)
miktarda yemeliyiz.

C) Sadece sevdiğimiz yemekleri

64 yemeliyiz. Hamburger

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

11. Aşağıdakilerden hangisi dengeli "Elif, alışveriş yaparken büt-
ve düzenli beslenmenin yararları çesine uygun davranıyor. Ön-
arasında yer alır? celiğini ihtiyaçlarına veriyor.
Alışveriş sırasında malın kali-
A) Sağlıklı oluruz. tesine, yiyecek içeceklerin son

B) Çalışkan oluruz.

C) Planlı ve düzenli oluruz. kullanma tarihine dikkat ede-

rek ürünleri alıyor. Alışverişten

sonra mutlaka .................... alıyor.

14 ve 15. soruları yukarıdaki

12. Hangi seçenekteki sebze ve mey- metne göre yanıtlayalım.

veler kışın yetişir? 14. Yukarıdaki metne göre Elif na-
A) sıl bir tüketicidir?

A) İsrafçı

B) B) Bilinçli
C) Eli sıkı

15. Yukarıdaki metinde boş bırakı-
C) lan yere aşağıdakilerden han-

gisi gelmelidir?

A) Parasının üstünü

B) İsteklerini

13. Aşağıdaki anlatımlardan hangi- C) Fiş veya fatura
si sağlığımızla ilgili değildir?
16. Meyve ve sebzeleri yemeden
A) Yiyecekleri mevsiminde tüket- önce niçin yıkamalıyız?

meliyiz. A) Doğal besin olduğu için
B) Düzenli spor yapmalıyız. B) Mikroplardan arındırmak için
C) Planlı ders çalışmalıyız. C) Daha lezzetli olması için

65

17. 19. Dengeli ve düzenli beslenen bi-
Bütün besinlerden yeteri ka- risi aşağıdaki besinlerden han-
dar yemeye ...................... denir. gisini sık sık tüketmemelidir?

Yukarıdaki boş alana yazılabile- A) B)
cek en uygun ifade hangisidir? C)

A) Dengeli beslenme

B) Obezite

C) Sağlıklı beslenme

18.

I II 20. Aşağıdaki çocuklar en sevdiği içe-

cekleri söylüyorlar.

En sevdiğim içecek ko-
ladır.

III Zeliha

Yukarıdaki görsellerden hangisi En sevdiğim içecek süt-
tür.
ortak kullanım alanlarımıza ait Elif

bir görüntü olamaz?

A) III B) II C) I

1. A B C 11. A B C En sevdiğim içecek ay-
12. A B C randır.
2. A B C 13. A B C Merve
14. A B C
3ESHU314 3. A B C 15. A B C İfadelerine göre hangi çocuk
4. A B C 16. A B C
17. A B C
5. A B C 18. A B C
19. A B C
6. A B C 20. A B C sağlıklı bir içecek tüketmemekte-

Öğrenci No: 7. A B C dir?
................. 8. A B C
9. A B C A) Merve B) Elif

10. A B C C) Zeliha

66

ÜNİTE 4: GÜVENLİ HAYAT

Trafik İşaretleri ve Levhaları

BİLGİ BANKASI

Trafikte can ve mal güvenliğimizi korumak
için kurallar vardır. Bu kurallardan biri de tra-
fik işaret ve levhalarına uymamızdır.

Trafik işaret ve levhaları; renk, şekil ve an-
lam bakımından birbirinden farklıdır.
Aşağıdaki trafik işaret ve levhalarını numara vererek isimleri ile eşleş-
tirelim, levhaların nerelerde kullanıldığını yazalım.

1

Okul geçidi:

2

Bisiklet giremez:

3

Yaya geçidi:

4

Trafik ışıkları:

5

Yaya giremez:

6 Kontrolsüz ✿Aşağıdaki levhaların anlamlarını
demir yolu:
yazalım.
7 Trafiğe
kapalı yol:

8

Bisiklet yolu:

✿ Trafik ışıklarındaki renklerin an-

lamlarını yazalım.

67

Trafik Kurallarına Uyuyorum

BİLGİ BANKASI

Hayatımızın her alanında olduğu gibi trafikte de kurallar vardır. Bu
kurallara uymazsak can güvenliğimiz tehlikeye girer. Ayrıca başkalarına
zarar vermiş oluruz.
Aşağıdaki görselleri inceleyelim. Trafikteki olumlu ve olumsuz davranış-
ları yazalım.

Olumlu ve Olumsuz Davranışlar Okul yolunda eksik gördüğün bir
trafik kuralı var mı?

1 _________________________________________________________________________________ 1 _________________________________________________________________________________

2 ________________________________________________________________________________ 2 ________________________________________________________________________________

3 ________________________________________________________________________________ 3 ________________________________________________________________________________

4 ________________________________________________________________________________ 4 ________________________________________________________________________________

5 _______________________________________________________________________________ 5 _______________________________________________________________________________

Aşağıdaki cümlelerde doğru ifadelerin başına "D", yanlış ifadelerin ba-
şına "Y" yazalım.

Kırmızı ışık yandığında geçmeliyiz, yeşil ışıkta durmalıyız.
Trafik kuralları öncelikle can ve mal güvenliğimiz içindir.
Yayalar güvenlikleri için her zaman kaldırımdan yürümelidir.
Cadde ve kaldırımlarda koşup oyun oynayabiliriz.
Karşıdan karşıya geçerken yaya geçidi, okul geçidi, trafik ışıkları,
alt veya üst geçit gibi güvenli geçitleri kullanmalıyız.

68

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Kazanım Değerlendirme TEST - 15

1. Bir ana yoldan karşıdan 4. Yandaki trafik levhası-
karşıya geçerken kırmızı nın anlamını kim doğru
ışık yandığında ne yap- söylemiştir?
malıyız?

A) Bekleriz Alt geçit Yaya geçidi Üst geçit
B) Hazırlanırız
C) Geçeriz

Aynur Ali Emre
A) Emre B) Ali C) Aynur

2. Aşağıdaki işaret levhalarından
hangisi trafik uyarı işareti değil-
dir?

A) B)

C) 5. Hangisi yayalar için karşıdan
karşıya geçişte güvenli bir yer-
dir?

A) Bisiklet yolu
B) Yayaya kapalı yol
C) Yaya geçidi

3. Trafik lambalarındaki renklerin
sürücülere verdiği bilgilerden han-
gisi yanlıştır?

A) Ben yanınca kar-

şıya geçebilirsin.

B) Ben yanınca hız- 6. Yaya kaldırımı olmayan yollar-
lanmalısın. da yürürken yolun hangi tara-
fından yürümeliyiz?

A) Yolun solundan

C) Ben yanınca dur- B) Yolun sağından

malısın. C) Yolun ortasından 69

7. Tuğba, okul çıkışında karşıdan kar- 9. Aşağıdaki davranışlardan han-
şıya geçmek için hangi yolların gisi yanlıştır?
doğru olduğunu söylemek istiyor. A) Toplu taşıma araçlarından iner-
Tuğba, hangi seçenekte doğru
ken aracın tam olarak durması

cevabı belirtmiştir? beklenmelidir.

A) Okul geçidini kullanarak kar- B) Yaya kaldırımlarında sağdan

şıdan karşıya geçeriz. yürümek gerekir.

B) Yolun karşısına koşarak geçe- C) Büyük taşıtlarda emniyet ke-

riz. meri takmaya gerek yoktur.

C) Trafik işaret ve levhalarına bak-

madan geçeriz.

8. Aşağıdaki trafik işaretlerinden 10. Trafikta can güvenliğimiz için
hangisinin bulunduğu yer güven-
li geçiş yerlerinden birisidir? uyulması gereken kurallar var-

A) B) dır.

Aşağıdaki ifadelerden hangisi

trafik kurallarına uygun bir dav-

ranıştır?

C) A) Cadde ve sokaklarda oyun
oynayabiliriz.
3ESHU415 1. A B C 6. A B C
B) Çocuklar araçlarda emniyet
kemeri takmak zorunda de-
ğildir.

C) Yeşil ışık yandığında karşıya
geçmeliyiz.

2. A B C 7. A B C

3. A B C 8. A B C

Öğrenci No: 4. A B C 9. A B C
................. 5. A B C 10. A B C

70

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Kazalara Önlem Alıyorum

BİLGİ BANKASI

Hayatımızın bir çok alanında kazalar olmaktadır. Bu
kazalar ne yazık ki yaralanma ve can kayıplarına sebep
olmaktadır.

Kazaların nedenleri genel olarak dikkatsizlik ve önlem
almamaktan kaynaklıdır. Kendimiz ve başkaların güvenli-
ği için önlemler almalıyız.

Aşağıda görselleri verilen kazalara karşı alabileceğimiz önlemleri ya-
zalım.

Aşağıdaki ifadelerdeki boşluklara uygun kelimeleri yazalım.

Islak elle yemek tenceresine İlaçları

Dere, göl, deniz Bıçak, jilet

1. Evimizdeki _________________ çocukların ulaşamayacağı yerlere koy-

malıyız.

2. __________________________________ gibi kesici aletlerle oyun oynamamalıyız.
3. _________________________ _____________________________ prizlere dokunmamalıyız.
4. Ocakta pişen ___________________ ____________________ yetişkinler bakmalıdır.
5. _____________ , _____________ , _____________ gibi yerlere anne babamız yanı-

mızda olmadan yaklaşmamalıyız.

71

Acil Durumlar

BİLGİ BANKASI

Hiç beklemediğimiz bir anda tehlikeli bir durumla karşılaşabiliriz.

Örneğin; yangın, deprem veya evde kilitli kalma gibi bir durumla karşılaşa-

biliriz. Böyle durumlarda sakin olmalı ve soğukkanlı davranmalıyız. Acil yardım

telefonlarını ezberlemeli ve hangi

durumlarda onlardan yardım is- Acil durum numaraları

teyeceğimizi öğrenmeliyiz. Ayrıca Ambulans: 112 Jandarma: 156
acil durumlarda iletişim kuracağı- İtfaiye: 110 Sahil Güvenlik: 158
mız yakınlarımızın telefon numa- Polis: 155 AFAD: 122
ralarını bilmemiz gerekir.

Aşağıda görselleri verilen acil durumlarda nasıl davranmamız gerekti-
ğini yazalım. Boş kutuya da kendimiz bir acil durum yazalım.

Aşağıdaki numaraları hangi durumlarda aramamız gerekir? Yazalım.
155 112

110 122

72

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Kazanım Değerlendirme TEST - 16

1. Mustafa'nın oturduğu binada yan- 3. "Ahmet, okul çıkışı eve dönerken

gın çıkmıştır. arkadaşı Selçuk kırmızı ışıkta geç-

meye çalışınca kaza geçirmiş ve

yaralanmıştır."
Ahmet, yaralanan Selçuk için ilk
kimi aramalıdır?

A)

Mustafa, aşağıdaki davranışlar- Annesini
Polisi
dan hangisini yaparsa doğru olur?

A) Pencereden atlamalıdır. B

B) Yangın merdiveninden koşmadan

hızlıca dışarı çıkmalıdır. C) Ambulansı
C) Komşusuna gitmelidir.

4. Mahallemizde bir yangın gör-

düğümüzde aramamız gereken

2. kurumun telefon numarası han-
gisidir?

A) 112 B) 110


 




Evdeki kibrit, bıçak ve çakmak C) 122
gibi araç gereçlerle ilgili aşa-
ğıdakilerden hangisi yanlıştır?
5. İtfaiyenin telefonunu gereksiz yere
A) Çocuklar, büyüklerinden izin ala- meşgul etmek hangisine yol açabi-
lir?
rak bıçak ve kibritle oynayabilir.
A) Acil hastalara geç ulaşılır.
B) Kibrit ve bıçakla oynamak ka-
zalara neden olabilir.
C) Kesici aletleri çocukların ula- B) Suçlular kaçabilir.

şamayacağı yerlere koymalı- C) Yangın ihbarları itfaiyeye ulaş-
yız.
tırılamaz. 73

6. Acil durum araçları ile telefon nu- 8. Ceren haftaso-
maraları eşleştirmelerinden hangi-
si yanlıştır? nu gittiği plajda
A)
155 boğulma tehli-
kesi geçiren birini görmüş ve hemen
plajdaki görevlileri uyarmıştır.

B) Ambulans 112  Boğulan kişiyi kurtaran plaj gö-
revlileri hangi numarayı arıyarak
sağlık yardımı istemelidir?
C)
110 A) 156 B) 112

C) 158

9. Elif, haftasonu tatilinde aile-

siyle birlikte pikniğe gitmiştir. Eğ-

lenceli bir gün geçirmeyi hayal

eden Elif, bilinçsizce ateş yakan

kişilerin orman yangınına neden

7. 122 177 olduklarına şahit olmuştur.
Elif, aşağıdakilerden hangisini ya-
parsa doğru bir davranış yapmış
Yukarıdaki acil durum telefon nu- olur?

maraları ile ait oldukları kurumlar A) Arkadaşlarını arayarak yan-

hangi seçenekte doğru verilmiştir? gını anlatırsa

122 177 B) 156'yı arayarak jandarmaya
şikayet ederse
A) İtfaiye Polis
C) 177 ve 110'u arayarak yan-

B) Ambulans Jandarma gının çıktığı yeri tarif ederse

C) AFAD Orman Yangını

10. Yangın merdiveni ve acil çıkış
kapılarının yerlerini bilmenin bize
ne faydası olabilir?

3ESHU416 1. A B C 6. A B C A) Acil durumlarda binayı terk
2. A B C 7. A B C
Öğrenci No: 3. A B C 8. A B C etmemizi kolaylaştırır.
................. 4. A B C 9. A B C B) Eve giriş ve çıkışta kolaylık sağ-
5. A B C 10. A B C
lar.
C) Saklambaç oynarken saklan-

mamızı sağlar.

74

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

TDehElĞikEeRliLKEişNilDerİRe MKaErş-ı1Dikkatliyim

BİLGİ BANKASI

Çevremizde çocuklara zarar vermek isteyen birileri olabilir. Bu tehlikeli
insanlara karşı dikkatli ve bilinçli olmalıyız. Bu insanlar bazen tanıdık biri
veya yabancı olabilir. Tanımadığımız insanlardan uzak durmalıyız. Böyle
durumları hemen yakınlarımıza anlatarak yardım alabiliriz.

Aşağıda verilen soruları yanıtlayalım

Okula gidiş gelişlerde veya sokak- Benimle marke- Hayır, ben sizi
ta yabancı birileri bizimle konuşmak te gelir misin? tanımıyorum!
isterse ne yapmalıyız?

Vücudumuzun özellikle özel yerle-
rine dokunan veya dokunmak iste-
yen birilerine karşı ne yapmalıyız?

Aşağıdaki ifadelerden doğru olanın başına "D" yanlış olanın başına "Y"
harflerini yazalım.

Tanımadığımız birileri bizi evine ve arabasına çağırdığında kabul etmeliyiz. 75
Bize zarar vermek isteyen birisi olduğunda bağırmalıyız ve kaçmalıyız.
Bizi biri tehdit ettiğinde hiç kimseye anlatmamalıyız.
Bize zarar vermek isteyen biri olduğunda ailemize veya öğretmenimize
anlatmalıyız.

Güvenliğim İçin Önlem Alırım

BİLGİ BANKASI

Günlük yaşamımızda güvenliğimizi tehdit eden durumlar olabilir. Bunla-

ra önceden veya o an önlemler almalıyız. Bu önlemler can güvenliğimiz

için çok önemlidir.

Aşağıdaki tehlikeli durumlar karşısında yapmamız gereken önlemleri eş-
leştirelim.

Sokakta veya okul içinde bizi tehdit Yüksek bir yere çıkıp yet-
kilileri aramalıyız.
eden, sürekli baskı uygulayan birisi 1
olursa; Emniyetli bir yerde sarsıntı-
nın geçmesini bekleyip, bit-
Yakınımızda bir yere terör saldırısı 2 tiğinde binayı terk ederek
boş bir alanda beklemeliyiz.
olduğunda veya savaş anında;
Olay yerinden uzaklaşma-
Bulunduğumuz yerde deprem olduğun- 3 lıyız veya sığınaklara git-
da; meliyiz.

Sel baskını olduğunda; Öğretmenimizden ve aile

4 büyüklerimizden yardım is-
temeliyiz.

Aşağıdaki durumlarda güvenliğimizi tehdit eden unsurlara karşı neler
yapabileceğimizi kısaca yazalım.

Yangın anında; Bir saldırı veya kaçırmaya
teşebbüs hâlinde;

Terör veya savaşta saldırı Akran baskısı varsa;
olursa;

76

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Kazanım Değerlendirme TEST - 17

1. 3.
I. Biri bizi tehdit ettiğinde,

onun istediğini yapmalıyız.

II. Sokakta karşılaştığımız ya-
Sel baskını sırasında can güven- bancı insanlarla konuşma-
mızda bir sakınca yoktur.
liğimiz için aşağıdakilerin hangisi-
ni yapmalıyız? III. Biri güvenliğimizi tehdit et-
A) Mümkün olduğunca yüksek bir tiğinde durumu ailemize ve
öğretmenimize anlatmalıyız.
yere çıkıp elektrik kaynakların-

dan uzak durmalıyız. Yukarıdaki bilgilerden hangisi

B) Yüzerek kurtulmaya çalışmalıyız veya hangileri doğrudur?

C) Su yatağında beklemeliyiz. A) Yalnız III B) Yalnız II

C) I, II ve III

2. Tansu okul çıkışında hiç tanımadı-

ğı biri ile karşılaştı. 4. Tanımadığım insan-
lardan yiyecek ve
Kızım, beni baban hediye almıyorum.
gönderdi. Seni eve
bırakacağım. Hasan

?.. Tanımadığım insanların
çağırdığı yerlere aile-

min bilgisi olmasa da
Ayşe giderim.


Bu durumda Tansu, aşağıdakiler- Tanımadığım kimseler-

den hangisini yapmalıdır? le sohbet bile etmiyo-

A) O kişi ile eve gitmelidir. Ali rum.

B) Arkadaşını da çağırıp birlikte Yukarıdaki çocuklardan hangisi
bize yanlış bir bilgi vermiştir?
gitmelidirler.
A) Ali B) Ayşe
C) "Hayır!" deyip uzaklaşmalı, öğ- C) Hasan
retmeninden yardım istemelidir.
77

5. Cansu evde televizyon izlerken 7.

deprem oldu.

Bu durumda Cansu aşağıdakiler-

den hangisini yapmalıdır?

A) Evin güvenli bir yerine geçip

depremin bitmesini beklemeli-
dir.
B) Deprem başladığı an koşarak Görseldeki sığınağı hangi du-
rumda kullanmamız doğru olur?
yangın merdiveninden kaçma-
lıdır. A) Sel B) Savaş C) Deprem

C) Deprem bittiği an balkona çı- 8. "Okul çıkışında Efe'yi sürekli yaban-

kıp yardım istemelidir.

cı biri takip ediyordu. Efe bu kişiyi

fark ettiğinde onun 30 yaşlarında

6. bir erkek olduğunu gördü. Adam,
▲ Tanımadığım kişilerin teklif-
leri hoşuma giderse kabul Efe'ye yaklaştı ve Efe'yi kolundan
ederim.
✦ İyi tanıdığım kişilerden yar- tutmak istedi."
dım isterim. Yardımları için Bu olayda Efe'nin davranışı aşa-

ğıdakilerden hangisi gibi olmalı-
dır?

onlara "Teşekkür ederim." A) Dönüp kişiye ne istediğini sor-
■ Hasta olan arkadaşımı ziya- malıdır.

ret için adres sorarken dev- B) Bağırıp kaçarak güvenlik gö-
let görevlileri veya tanınmış revlilerinden yardım istemelidir.
esnaflardan yardım isterim.
C) Yürümeye devam etmelidir.

Yukarıdaki ifadelerden hangisi 9. Akranlarımız bize okulda veya so-
kakta baskı ve zorbalık yaptığında
yanlıştır? nasıl davranmamız doğru olur?
A) Aile büyüklerimizi ve öğretme-
A) ■ B) ✦ C) ▲

nimizi durumdan haberdar et-

3ESHU417 1. A B C 6. A B C meliyiz.

2. A B C 7. A B C B) Biz de yakın arkadaşlarımıza

3. A B C 8. A B C baskı uygulamalıyız.

Öğrenci No: 4. A B C 9. A B C C) Görmezden gelmeli, durumu
................. 5. A B C 10. A B C kabul etmeliyiz.

78

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Güvenli Oyun Alanları

BİLGİ BANKASI

Güvenliğimiz için oyunlarımızı da güvenli alanlarda oynamalıyız. Trafi-
ğe açık yollarda, inşaat alanlarında, su birikintisi, bataklık, çöp biriktirme
alanları gibi yerlerde oyun oynamak çok tehlikelidir.

Bisiklet, kaykay, paten gibi araçları kullanırken uygun kıyafetleri giy-
meli ve asla hız yapmamalıyız. Bu araçları trafiğe açık yollarda kullan-
mamalıyız. Çocuk parkları, spor sahaları, okul bahçeleri ve evimizin uygun
odası oyun için uygun ortamlar arasında yer alır.
Aşağıdaki soruları uygun cümlelerle yanıtlayalım.

1. Güvenli oyun alanları nereler olabilir?

2. Paten süren çocukların hataları nelerdir?

3. Bisiklet sürerken nelere dikkat etmeliyiz?

4. Güvenli olmayan oyun alanlarında hangi tehlikelerle
karşılabiliriz?

Aşağıdaki yarım bırakılmış ifadeleri uygun seçeneklerle eşleştirelim.

Caddede oyun oynarsak 1. düşüp yaralanabiliriz.

Bisikleti sürerken ön tekerini 2. araba çarpabilir.
havaya kaldırırsak
3. mikrop kapar ve hastalanırız.
İnşaat alanında top oynarsak
4. başımıza bir şey düşebilir.
Çöpün kenarında oyun oynarsak

79

Oyun oynamak için aşağıda verilen alanlardan hangileri güvenilir alan-
lardır işaretleyelim.

Aşağıda verilen ifadelerde doğru ise "D" yanlış ise "Y" koyalım.
Oyun oynarken sadece kendi güvenliğimizi düşünmeliyiz.
Bisiklet ve paten kullanırken akrobatik hareketler yapmamalıyız.
Güvenli oyun alanlarında oyun oynamalıyız.
Okul bahçesi ve park güvenli oyun alanlarıdır.

Aşağıda verilen kelimeleri cümlelerdeki uygun boşluklara yazalım.

dizlik trafiğin hız kask

Oyun oynarken olmadığı yerleri seçmeliyiz.

Kaykay ve paten ile yapmamalıyız.

Bisiklet sürerken başımıza takmalıyız.

80 Kaykay sürerken dizlerimize takmalıyız.

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Kazanım Değerlendirme TEST - 18

1. 4. 12



Yukarıda görselleri verilen oyun

araçları nerelerde kullanılması 34

uygun değildir?

A) Taşıt yollarında Yukarıdaki alanların hangileri oyun
B) Parklarda oynamamız için uygundur?
C) Okul bahçesinde

A) 1 ve 2 B) 1 ve 4

2. Bisiklet kullanırken aşağı- C) 2 ve 3
daki görsellerden hangi-
sini kullanmasak da olur?

A) B) 5. Oyun oynarken .................... yerleri
C)
kullanmalıyız.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan
3.
yere hangi sözcük yazılmalıdır?
A) güvensiz B) güvenli
C) havadar

Yukarıdaki görsele göre oyun oy- 6. Aşağıdaki çocuklardan hangisi-
nayan çocukların yapması gere- nin kıyafeti bisiklete binmek için
ken doğru davanış aşağıdakiler-
uygundur?
den hangisidir?
A) Oyun oynamak yerine ders A) B)

çalışmalıdırlar.

B) Yola çıkmadan kaldırımda oy-

namalılar. C)
C) Cadde, sokak gibi yerlerde

değil bahçe veya parklarda

oynamalıdırlar.

81

7. Aşağıdakilerden hangisi güvenli 9. Kaykay ve paten süreceğimiz

oyun alanlarından biri değildir? zaman hangi koruyucu ürünleri

A) Okul bahçesi kullanmalıyız?

B) Parklar A) Kask, dizlik, dirseklik
C) Cadde ve sokaklar B) Şort, terlik, kask

C) Dizlik, eşofman, şapka

10.

8. Serpil, arkadaşları ile yakan top 1.
2.
oynarken topu caddeye kaçmıştır.
Serpil ve arkadaşları aşağıda-
ki davranışlardan hangisini ya-
parsa doğru olur?

A) Caddede araç olup olma-
dığını kontrol edip topu öyle

almalıdırlar.

B) Birisi koşarak topu almalıdır.

C) Oyunlarını caddede oynama-

ya devam etmelidirler.

3ESHU418 1. A B C 6. A B C 3.
7. A B C Yukarıdaki yerlerden hangisi ço-
2. A B C 8. A B C
9. A B C cukların güvenle oyun oynaması
3. A B C 10. A B C
için uygundur?
Öğrenci No: 4. A B C
................. 5. A B C A) 1 B) 2 C) 3

82

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Ünite Değerlendirme Etkinlikleri

Aşağıdaki görselleri inceleyelim ve soruları yanıtlayalım.

Görsellerde güvenli olmayan yerler nerelerdir? Yazalım.

Görsellerde güvenli oyun alanları nerelerdir? Yazalım.

Siz oyunlarınızı hangi alanlarda oynuyorsunuz? Neden?

Aşağıdaki ifadeler doğru ise "D" yanlış ise "Y" yazalım. Doğru ifadele-
rin yer aldığı cümlelerin sonundaki kutucuklarda yazan harfleri sıra ile
yazarak şifreyi çözelim.

Trafikte en önemli konu can güvenliğimizdir. P
Bisiklet kullanırken hızlı kullanmalıyız. K
Trafiğe kapalı alanlarda oyun oynamalıyız. A
Kaykay ve panten kullanırken kask takmalıyız. T
Bisiklet kullanırken dizlik takmaya gerek yoktur. Y
İnşaat alanlarında oynamak tehlikelidir.
Oyun oynarken güvenli yerleri seçmeliyiz. E
Caddeye kaçan topu koşarak almalıyız. N
S

ŞİFRE 83

Aşağıdaki çocukların ifadelerini ilgili görseller ile eşleştirelim.

Kullandığımız araçlarda
kask, dizlik, dirseklik tak-
malıyız.

Oyun alanlarındaki araç-
ları dikkatli kullanmalıyız.

Güvenli olmayan yerlerde
oyun oynamak çok tehli-
kelidir.

Oyun oynarken topumuz
yola kaçtığında topumuzu
koşmadan, dikkatlı almalı-
yız.

Aşağıdaki kelimeleri bulmacada bularak boyayalım. Boşta kalan harfle-
ri sıra ile yazarak şifreyi bulalım.

Güvenli G B A H Ç E A S G Park

Kask K TÜOT VL OÜ Alan
Bahçe A REY OL AKV Top
Oyun S ANUP L NA E Cadde
Trafik K F İ NP ARKN İnşaat
O İ NŞ A AT Y L

Sokak U K CA D DE Nİ Yol

ŞİFRE

84

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Ünite Değerlendirme - 4 TEST - 19

1. 4. 1 2





Yukarıdaki trafik uyarı levhası-

nın anlamı aşağıdakilerden han- 34

gisidir? Yukarıdaki görsellerden hangi-
A) Yaya üst geçidi leri güvenli oyun alanları için uy-
B) Işıklı yaya geçidi

C) Yaya alt geçidi

gun yerleri göstermektedir?

2. Veli, 3. sınıfa giden bir öğrencidir. A) 1, 2ve 3 B) 2, 3 ve 4
Annesi ile okula gelirken aşağıdaki
levhayı görmüştür. Annesine levha- C) 1 ve 4

nın anlamını sormuştur.







5. Kırmızı ışık yandığında kar-
şıdan karşıya geçmeliyiz.

Veli'nin annesi levhanın anlamı Meryem

için hangisini söylemiştir? Sokak ve caddelerde
A) Yola hayvan çıkabilir oyun oynamak güvenli
B) Okul geçidi Filiz değildir.
C) Hastane
Okula geliş ve gidiş-

3. Hangi trafik ışığı yanarsa yaya lerde güvenli yolları
Ali kullanmalıyız.
geçidinde karşıdan karşıya gü-
venle geçebiliriz? Yukarıdaki öğrencilerden hangisi
yanlış bir ifade kullanmıştır?
A) B) C)
A) Meryem B) Filiz C) Ali
85

6. Senem, hem oturdukları apart- 8. Aşağıdaki acil durum numarala-
manda hem de okulundaki kori-
dorlarda hiç kullanılmayan kapılar rı eşleştirildiğinde hangisi yanlış
olduğunu görmüştür. Bu durumu
çok merak eden Senem, bu kapı- olur? 112
A)



ların ne işe yaradığını araştırmaya B)

karar vermiştir. 156
155
Senem, araştırmaları neticesinde
aşağıdaki sonuçlardan hangisine

ulaşır? C)

A) Asansör yedek kapılarıdır.
B) Acil çıkış kapılarıdır.
C) Çatıya açılan kapılardır.

7. Aşağıdaki çocuklardan hangisi- 9. Özgür yağmurlu bir gün okul çıkı-

nin 112 Acil Servisi aradığı söy- şında servise yürürken bir anda in-

lenebilir? sanların kaçtığını fark eder. Cad-

A) Alo, evde yalnızım, deden sel sularının üzerine doğru
korkuyorum. geldiğini görür.

Özgür, güvenliği için aşağıdaki

B) Alo, çabuk gelin, kar- davranışlardan hangisini yapma-
şı bina yanıyor.
lıdır?
C) Alo, arkadaşım ani- A) Arabanın içine girmelidir.
den bayıldı. B) Hızlı bir şekilde koşmalıdır.
C) Hemen okula dönüp en üst

86 katına çıkmalıdır.

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

10. I. Taşıt trafiğine açık yerler- 12.

de oynamak tehlikelidir.

II. Oyun oynarken park, bah-

çe gibi yerleri kullanmalıyız.

III. Kaykay, paten kullanırken

hız yapmamalıyız. Yukarıdaki trafik levhasının an-

Yukarıdaki bilgilerden hangileri lamı hangisidir?

doğrudur? A) Yaya geçidi
A) II, III B) Okul geçidi
B) I, II C) Bisiklet yolu

C) I, II, III

13. Aşağıdaki durumların hangisinde
sığınakları kullanmalıyız?

A) Deprem
B) Savaş
C) Sel baskını

14. Ayşin defterine güvenli oyun alan-
11. Bireyler aşağıdakilerden hangi- larının şemasını çizmektedir.

sini kullanırken kask takmalıdır? Park Bahçe
A)

Güvenli Oyun Alanları

B)
Ayşin çizdiği şemaya aşağıdaki-

C) lerden hangisini yazarsa şeması
hatalı olur?

A) Cadde B) Okul bahçesi 87
C) Spor salonu

15. Kaykay ve paten süreceğimiz za- 17. 155 nolu acil telefonu gereksiz

man hangi koruyucu ürünleri kul- yere meşgul etmenin sonucu han-

lanmalıyız? gisi olabilir?

A) kask, dizlik ve dirseklik A) Sağlık görevlileri acil hastalara
B) şort, terlik, kask
C) dizlik, şapka, pantolon ulaşmada geç kalırlar.
B) Polis suçluları yakalayamaz.
C) İtfaiye yangını söndürmek için

geç kalır.

18. Aşağıdaki araçlardan hangisiy-

16. Aşağıdakilerden hangisi karşı- le oynamamız güvenliğimiz için

dan karşıya geçiş için güvenli bir tehlikeli değildir?
yer değildir? A) B)





A) C)


B)
19. Aşağıdaki bilgilerden hangisi doğ-

rudur?
C)
A) Acil telefon numaralarına ge-
reksiz ihbarda bulunmak

B) Elektrikli aletlerle oyun oyna-
mak

C) Yayalar için yeşil ışık yandığın-
da karşıya geçmek

1. A B C 11. A B C 20.Aşağıdaki trafik levhalarından
12. A B C hangisi yayalar için güvenli geçiş
2. A B C 13. A B C
14. A B C yerini göstermektedir?
3ESHU419 3. A B C 15. A B C
4. A B C 16. A B C
17. A B C
5. A B C 18. A B C A) B)
19. A B C
Öğrenci No: 6. A B C 20. A B C
................. 7. A B C
8. A B C

9. A B C C)

10. A B C

88

ÜNİTE 5: ÜLKEMİZDE HAYAT

Yönetim Birimleri

BİLGİ BANKASI

Toplulukları kanun ve kurallara göre yöneten idarelere yönetim birimi
denir.

Yönetim birimleri insanların ihtiyaç, istek ve şikayetlerini karşılamak için
çalışır. Yönetim birimlerinin yöneticileri seçimle veya devletin atamaları ile
iş başına gelir ve o yeri yönetirler. Valilikler, kaymakamlıklar, muhtarlık-
lar ve belediyeler belli başlı yönetim birimleridir.
Aşağıdaki yönetim birimlerini ve yöneticilerinin görev ve yetkilerini araş-
tırıp kısaca yazalım.

Görevleri:

Yönetici

Görevleri:

Yönetici

Görevleri:

Yönetici

Görevleri:

Yönetici
Yakın çevremizdeki hangi yönetim birimini ziyaret etmek isterdik? Seçtiğimiz
yönetim birimindeki yöneticiye sormak istediğimiz soruları yazalım.
?
?
?
?
?
 ? 89

Cumhuriyet Yönetimi

BİLGİ BANKASI

Dünyanın birçok ülkesinde farklı yönetim biçimleri vardır. Ulu
önder Mustafa Kemal Atatürk, Kurtuluş Savaşı'nı zaferle sonuç-
landırmış ve ülkemizi bağımsızlığa kavuşturmuştur. 29 Ekim 1923
tarihinde de cumhuriyet yönetimi biçimini ülkemize kazandırmıştır.

Cumhuriyet sayesinde kadın, erkek ve çocuk olarak birçok
hakka sahip olduk.

Aşağıdaki görsellere göre Cumhuriyet'in getirdiği yenilikleri, kazandırdı-
ğı hak ve özgürlükleri yazalım.

Aşağıdaki kelimeleri cümlelerin uygun boşluklarına yazalım.

29 Ekim 1923 halkın egemenliğine

padişahla milletvekilleri

 Cumhuriyet yönetimi .............................. ....................... dayalı yönetimdir.
 Halkın seçtiği ................................. TBMM'nde halkı temsil eder.
 Cumhuriyet .................. ............... ...............'te ilan edilmiştir.
 Cumhuriyet ilan edilmeden önce ülkemiz ............................. yönetiliyordu.

90

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Bulutların üzerine, Cumhuriyet'in getirdiği yenilikleri yazalım.

Siz cumhurbaşkanı olsaydınız cumhuriyetimizi güçlendirmek için ne tür
çalışmalar yapardınız? Kısaca yazalım.

Ben cumhurbaşkanı olsaydım;

91

Aşağıdaki soruları yanıtlayalım.
1. Cumhuriyet kimin önderliğinde kurulmuştur?

2. Cumhuriyet ile birlikte hangi haklara kavuştuk?

3. Öğrenim görme hakkımızın olması sizce yaşamımızı nasıl etkilemiştir?

4. Cumhuriyet nedir?

5. Cumhuriyet yönetimi olmasaydı şimdiki hayatımız nasıl olurdu?


Mustafa Kemal Atatürk'e bir mektup yazsaydınız, neler yazmak isterdi-
niz? Aşağıda boş bırakılan alana yazalım.

92

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Kazanım Değerlendirme TEST - 20

1. Cumhuriyet'in ilanından sonra 3. Jale, okul çıkışı yolda görevlile-
kadınlara milletvekili, muhtar rin çöpleri araçlara attığını gör-
olma yetkisi ve oy kullanma müştür. Biraz ilerde de kanali-
hakkı verilmiştir. zasyonları temizleyen görevlileri
görmüş ve bu işlerin hangi yöne-
tim biriminin görevi olduğunu çok
merak etmiştir.

Bu işlerden sorumlu olan

yönetim birimi kim acaba?

Yukarıdaki bilgilere göre cum-
huriyetin ilanı ile kadınlar hangi
hakkı elde etmişlerdir?

A) Seçme ve Seçilme Hakkı Jale
B) Eğitim Hakkı
C) Sağlık Hakkı Jale'nin merak ettiği sorunun ya-
nıtı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Muhtarlık

B) Valilik

C) Belediye

2. I. Köy veya mahallelerde gö- 4. ✿ Cumhuriyet, halkın kendi ken- 93
revli birimdir.
disini yönetmesidir.
II. Sandık seçmen listelerinin ve
askerlik çağına gelmiş kişilerin ★ Cumhuriyet 29 Ekim 1923'te
bilgilerini askıya çıkarmak.
ilan edilmiştir.
III. Salgın ve bulaşıcı hastalıkları
devlete bildirmek gibi görev- ■ İlk cumhurbaşkanımız İsmet
leri vardır.
İnönü'dür.
Yukarıdaki bilgilere göre ilgili yö-
netim birimi hangisidir? Yukarıda cumhuriyet ile ilgili veri-
len bilgilerden hangisi yanlıştır?
A) Belediye
B) Muhtarlık A) ■ B) ★ C) ✿
C) Kaymakamlık

5. Öğretmeni Yusuf'a yaptığı res- 8. Aşağıdakilerden hangisini ya-
min üzerine cumhuriyetin ilân parsak cumhuriyete hizmet et-
edildiği tarihi de yazmasını iste- memiş oluruz?
miştir.
A) İnsan hak ve hürriyetlerine
Yusuf, resmine hangi tarihi yaz- saygılı olmalıyız.
malıdır?
B) Millî değerlere sahip çıkıp ça-
A) 29 Ekim 1923 lışkan olmalıyız.
B) 30 Ağustos 1922
C) 23 Nisan 1920 C) Bilim ve teknolojiden uzak dur-
malı, geleneksel eğitimi sürdür-
meliyiz.

6. Aşağıdakilerden hangisi ülkemi- 9. Her yıl 29 Ekim günü neden kut-
ze cumhuriyetin getirdiği yenilik- lama yaparız?
lerden biri değildir?
A) Meclisin açıldığı gün olduğu
A) Seçme ve seçilme hakkı için
B) Soyadı Kanunu
C) Arap harflerinin kabülü B) Cumhuriyetin ilan edildiği gün
olduğu için
7.
C) Atatürk'ün Samsun'a çıktığı gün
olduğu için

Kaymakam Muhtar Vali Belediye
başkanı

Yukarıdaki yönetim birimi yöneti-
cilerinden hangileri seçimle iş ba-
şına gelir?
A) Belediye başkanı - Muhtar 10. Yiğit, pazarda annesiyle gezer-
B) Vali - Kaymakam
C) Vali - Muhtar ken çürük domates satan kişiye

zabıtanın ceza yazdığını gördü.
Zabıtalar, aşağıdaki yönetim bi-

rimlerinden hangisine bağlı ola-

3ESHU519 1. A B C 6. A B C rak çalışan devlet memurlarıdır?
7. A B C
2. A B C 8. A B C A) Muhtarlığa
9. A B C B) Valiliğe
3. A B C 10. A B C C) Belediyeye

Öğrenci No: 4. A B C
................. 5. A B C

94

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Tarihî Yerler ve Doğal Güzellikler

BİLGİ BANKASI

Tarihî yerler, çok eski yıllardan kalma örnek nitelikteki önemli yapılar-
dır. Örneğin; saraylar, kaleler, camiler, çeşmeler, köprüler, hanlar, ker-
vansaraylar birer tarihî eserdir.

Çevremizde insan eli değmeden doğal yollarla kendiliğinden oluşmuş
bazı yerler de vardır. Bu gibi yerler birer doğal güzelliktir. Örneğin; peri-
bacaları, pamukkale travartenleri, göller, ormanlar, şelaleler birer doğal
güzelliktir.

Yakın çevremizdeki tarihî, doğal ve turistik yerlere örnekler yazalım.

Aşağıda, yurdumuzdaki bazı tarihî ve doğal güzellikler isimleri ile verilmiş-
tir. Bu yerleri ilgili kutulara yazalım.

Peribacaları Pamukkale Topkapı Efes antik Yedi Göller İsak Paşa
travartenleri Sarayı kenti Millî Parkı Sarayı

Kelebekler Kız Kulesi Düden Sultan Ahmet Sümela Balıklı
vadisi Şelalesi Camisi Manastırı Göl

Tarihî Yerler Doğal Güzellikler

95

Ülkemi Seviyorum

BİLGİ BANKASI

Ülkesini seven bir insan, öncelikle görev ve sorum-
luluklarını eksiksiz yapmalıdır. Vatansever biri ortak
değerlerimizi sevmeli ve sahip çıkmalıdır. Vatanımızın
toprakları, bayrağımız ve İstiklal Marşı'mız gibi çok
önemli değerlerimiz vardır. Bu değerlerimize karşı saygılı olmalıyız. Millî
değerlerimize karşı yapılan saldırılara karşı durmalı, onları korumalıyız.

Ülkemizin gelişmesi için aşağıdaki görselleri verilen görev ve sorumlu-
luklarımızın nedenini ve önemini yazalım.

Neden oy kullanırız ? Neden vergi veririz ?

Neden askere gideriz ? Neden çalışmalıyız ?

Aşağıdaki cümlelerin doğru olanların başına "D" yanlış olanlarının başı-
na ise "Y" yazalım.

Çevremizi korumak, ülkemize karşı olan sorumluluklarımız arasındadır.
Oy kullanmak için erkek olmak ve 25 yaşını doldurmak gerekir.
Dünya ülkeleri arasında güçlü bir yer edinmek için çok çalışmalıyız.
Askere gitmek ve vatanımızı korumak yurttaşlık görevlerimiz arasındadır.
Ülkemizin gelişmesi ve güçlenmesi için her vatandaş üzerine düşen
görev ve sorumlulukları yerine getirmelidir.

96

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Aşağıdaki görseller hangi tarihî eserlere örnek gösterilebilir? Adlarını
yazalım.

Tarihî, doğal ve turistik yerleri bulundukları şehirler ile numaralandıra-
rak eşleştirelim.

1 4 İstanbul

Kız Kalesi Topkapı Sarayı Denizli
2 Antalya
Mersin
3 5 Şanlıurfa
Balıklı Göl

Pamukkale Düden Şelalesi
Travarteni
97

Aşağıya ailemize karşı ve ülkemize karşı olan sorumluluklarımızı ya-
zalım.

Görev ve Sorumluluklarım

Aileme Karşı Ülkeme Karşı
✔ ✔
✔ ✔
✔ ✔
✔ ✔

Aşağıdaki kavramları uygun boşluklara yazarak cümleleri tamamlayalım.

valiler gelişmesi yasalara muhtarlar
oy temizliği vergi doğayı

sorumlulukları

1. Çalışan herkes kazandığı paranın bir kısmını devlete ola-

rak verir.
2. 18 yaşına giren her vatandaş kendi yöneticilerini seçmek için

kullanır.

3. Ödediğimiz vergilerle devlet ülkemizin için harcama yapar.

4. korumak da ülkemize karşı sorumluluklarımız arasında yer alır.

5. uymayan vatandaşlar mahkemeler tarafından yargılanıp

cezalandırılır. vardır.
6. Ülkemize karşı herkesin

7. Ülkemizdeki illeri hükûmetin atadığı yönetir.

8. Nüfusu kalabalık olan yerlerin belediyelerin sorumlulu-

ğundadır. yönetir.

9. Köyleri ve mahalleleri

98

Adı Soyadı: ........................................................ No: ......................

Kazanım Değerlendirme TEST - 21

1. 3. Mehmet çiçeğin boş yaprağına

turistik yerlerimize örnek yazmak

istiyor.

Tarihî

camiler
Tarihî
Şelale Çeşmeler



Resimdeki doğal yapı (güzellik) Han ?
aşağıdakilerden hangisi ile ilgi-
lidir?

A) Nemrut Dağı ile Mehmet çiçeğin boş yaprakları-
B) Peribacaları ile na hangisini yazamaz?
C) Kelebekler Vadisi ile
A) Millî Parklar
B) Okulumuz

C) Tarihî köprüler

2. Aşağıdakierden hangisi ülkemi-
ze karşı olan sorumluluklarımız-
dan biri değildir? 4. Ülkemizin gelişmesi için alışve-

A) Askere gitmek rişlerimizden ve kullandığımız
kaynaklardan dolayı devleti-
mize ........................... veririz.

Yukarıda boş bırakılan yere aşa-
B) Oy kullanmak ğıdakilerden hangisi yazılmalı-
dır?

A) borç

C) Müzeleri veya tarihî B) fatura
yerleri gezmek
C) vergi

99

5. Derslerimizi düzenli ve planlı çalı- 7. 1 2 3
Camiler Tarihî
şarak ileriki yaşamımızda başarılı Göller Çeşmeler
5
olacağımız bir mesleğe sahip ol- 4 6
mamız sadece kendimiz için değil

........................ için de çok önemlidir. Vadiler Hamamlar Şelaleler

Yukarıdaki metinde boş bırakı- Yukarıdaki yerlerden hangileri
lan yere aşağıdakilerden han- doğal yapılardır?

gisi yazılmalıdır? A) 1, 4, 6
B) 1, 5, 3
A) okulumuz B) ülkemiz C) 2, 5, 6

C) arkadaşlarımız

6. Doğal, tarihî ve turistik yerlerde
gezerken aşağıdakilerden han-

gisini yapmamalıyız? 8. Naz, hafta sonu annesi ile çok
A) Gezmeye gelen insanları ra- eski yıllarda insanların kullandı-
ğı araç gereçleri, hükümdarların,
hatsız edici davranışlarda bulu-

nabiliriz. sultanların, prenseslerin takıları-

B) Fotoğraflar çekip arkadaşla- nı, o dönemlere ait heykel, resim

rımıza göstermeliyiz ve süslemelerin bulunduğu yeri

C) Yediğimiz yiyeceklerin çöpünü ziyaret etmiştir. Okula geldiğin-
yerlere atmamalıyız. de gördüklerini arkadaşlarına
anlatmıştır.

Yukarıdaki bilgilere göre Naz,
neresini ziyaret etmiştir?

3ESHU520 1. A B C 6. A B C A) Millî parkı ziyaret etmiştir.
2. A B C 7. A B C B) Ülkemizin başkentini ziyaret et-
Öğrenci No: 3. A B C 8. A B C
................. 4. A B C 9. A B C miştir.
5. A B C 10. A B C C) Müzeyi ziyaret etmiştir.

100