E-book ผู้นำจิตอาสาดีเด่น กศน.ต.บาเระใต้ อ.บาเจาะ จ.นราธิวาส (ระดับภาค)

ก

ผนู้ ำชมุ ชนจิตอาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศนู ย์การศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

ก

คำนำ

ตามที่สำนักงาน กศน.จังหวัดนราธิวาส ได้ดำเนินงานโครงการจิตอาสา เพื่อให้ข้าราชการ
บุคลากรและเจา้ หนา้ ท่ี มีความรคู้ วามเขา้ ใจมจี ิตสาธารณะ พร้อมอาสาสมคั รในการบำเพญ็ ประโยชนต์ อ่ ส่วนรวม
โดยกำหนดใหม้ ีการจดั กิจกรรมประกวดผู้นำชมุ ชนจติ อาสาดเี ดน่

กศน.อำเภอบาเจาะ ได้คัดเลือก นายมูฮำมัด สาและ กำนันตำบลบาเระใต้ ตำบลบาเระใต้
อำเภอบาเจาะ จงั หวดั นราธวิ าส เข้ารับการประกวดผูน้ ำชมุ ชนจิตอาสาดีเด่น ระดับภาค เน่ืองจากนายมฮู ำมัด
สาและ เป็นผู้นำชุมชนต้นแบบจิตอาสาดีเด่น เพราะเป็นผู้มีความรู้ ความสามารถ มีความตั้งใจปฏิบัติงานให้
ได้รับความสำเร็จ สนใจและเอาใจใสง่ านทร่ี ับผดิ ชอบโดยการกำหนดนโยบาย การบริหารแบบมุง่ เน้นผลสัมฤทธิ์
สนบั สนนุ ช่วยเหลือใหผ้ ใู้ ต้บงั คับบัญชาปฏิบตั ิงานทไี่ ดร้ ับมอบหมายอย่างมี ประสทิ ธิภาพ

ผู้จัดทำ
กศน.อำเภอบาเจาะ

ผู้นำชมุ ชนจิตอาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

ข

สารบญั หน้า

เรอื่ ง ๑
๒-๖
บทสรุปสำหรับผูบ้ รหิ าร ๗-๑๘
แบบข้อมูลประวัติและทะเบยี นประวัติผู้นำจติ อาสาดเี ด่น ปี ๒๕๖๔ ๑๙
บทที่ 1 บทนำ
บทท่ี 2 วิธกี ารดำเนนิ งานการถอดบทเรยี น ๒๐-๒๓
-ดา้ นท่ี ๑ กระตุ้นให้องคก์ รประชาชน รู้สภาพปญั หาของหมู่บา้ นและสามารถวางแผน
เพ่ือแก้ไขปัญหาได้เอง รวมท้งั การกระตุน้ ใหป้ ระชาชนร้จู กั ชว่ ยตนเอง และเข้ามามีสว่ น ๒๔-๒๘
รว่ มในการพัฒนาหม่บู ้านของตนไดอ้ ย่างมปี ระสิทธิภาพ ๒๙-๓๐
-ดา้ นท่ี ๒ ริเรมิ่ และสนับสนนุ การดำเนนิ งานพฒั นา โดยเปน็ ท่ีปรึกษากล่มุ เยาวชน ๓๑-๓๒

กลมุ่ สตรี กล่มุ อาสาสมคั ร ตลอดจนองคก์ รประชาชนและกจิ กรรมพัฒนาตา่ งๆ ๓๓-๓๕
-ด้านท่ี ๓ ชว่ ยเหลือ สนับสนุน การดำเนินงานตามแผนงานโครงการหรือกิจกรรมพฒั นาหมบู่ ้าน ๓๖-๓๙
-ดา้ นท่ี ๔ ประสานงานระหวา่ งองคก์ รประชาชนกบั หน่วยงานของรฐั องค์กรเอกชน
-ด้านทที่ ่ี ๕ ปฏิบตั ิหน้าทอ่ี ื่นตามทเี่ วทีประชาคม คณะกรรมการหมบู่ ้าน องค์การบริหารส่วนตำบล ๔
หรือทางราชการมอบหมาย ๔๑
บทท่ี 3 ผลการถอดบทเรียน
บทที่ 4 สรุปผลการถอดบทเรียน
บทท่ี 5 ข้อเสนอแนะ

ภาคผนวก
-เครอื่ งมือทใี่ ช้ในการถอดบทเรียน
-กำหนดการถอดบทเรียน
-รายชอ่ื คณะผู้ถอดบทเรียน
-เกยี รติบัตรต่างๆ
-ประมวลภาพกจิ กรรม

ผู้นำชุมชนจิตอาสาดีเด่น ประจำปี 2564
ศูนย์การศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศัยอำเภอบาเจาะ

ค

“ในการทำงานทง้ั ปวง ทกุ คนจะต้องจริงใจ
อดทนและขยันมัน่ เพยี ร ซือ่ ตรงเหน็ อกเห็นใจ
ถ้อยทีถอ้ ยอาศยั มีความเมตตามงุ่ ดีมุ่งเจรญิ ต่อกัน
ยึดมัน่ ในสามัคคีธรรม ความสจุ ริต ทง้ั ในความคดิ และการกระทำ
ถอื เอาความมง่ั คงและประโยชนร์ ว่ มกนั เปน็ จุดหมายสำคัญ”
พระบรมราโชวาทของพระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อย่หู ัวภูมิพลอดลุ ยเดช
พระราชทานเมอ่ื วันที่ ๒๙ เมษายน พ.ศ. ๒๕๑๖

ผ้นู ำชมุ ชนจิตอาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

ง

ผนู้ ำชมุ ชนจิตอาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศนู ย์การศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

๑

บทสรปุ สำหรบั ผบู้ รหิ าร

การถอดบทเรียน เรื่อง ผู้นำชุมชนจิตอาสา คือ การสร้างจิตสำนึกเพื่อช่วยเหลือผูอ้ ื่นและส่วนรวม จึง
เป็นสิ่งที่สังคมไทยต้องการอย่างยิ่ง การแก้ปัญหาจากเพียงส่วนหนึ่งส่วนใดของสังคมนั้น ยากที่จะประสบ
ความสำเร็จในระยะยาวได้ เพราะฉะนั้นเราทุกคนที่มีความรู้ ความสามารถ และประสบการณ์ ที่อยู่ในสังคม
ท้งั หมด ตอ้ งให้ความร่วมมอื โดยมวี ัตถุประสงค์เพอื่ ปลูกฝังและสรา้ งจติ สำนกึ ให้แก่ประชาชนในการบำเพ็ญตน
ให้เปน็ ประโยชนต์ อ่ ครอบครัว สถาบนั การศึกษา ชุมชน สังคมและประเทศชาติตอ่ ไป ความสำเรจ็ ของชุมชน มา
จากประชาชนทกุ คนร่วมมือกัน ภายใตผ้ นู้ ำจิตอาสาท่ีดี ทป่ี ระกอบดว้ ย ผู้นำตอ้ งกระตนุ้ ใหอ้ งคก์ รและประชาชน
รู้สภาพปัญหาของหมู่บ้านและสามารถวางแผนเพื่อแก้ไขปัญหาได้เองรวมทัง้ การกระตุ้นให้ประชาชนรู้จักช่วย
ตนเอง และเข้ามามสี ว่ นร่วมในการพัฒนาหมบู่ า้ นของตนไดอ้ ย่างมปี ระสิทธิภาพ ผูน้ ำต้องริเริ่มและสนับสนนุ การ
ดำเนินงานพัฒนาโดยเป็นที่ปรึกษากลุ่มเยาวขน กลุ่มสตรี กลุ่มอาสาสมัครตลอดจนองค์กรประชาชนและ
กิจกรรมการพัฒนาต่าง ๆ ผู้นำต้องช่วยเหลือ สนับสนุนการดำเนินงานตามแผนงานโครงการหรือกิจกรรม
พัฒนาหมู่บ้าน ผู้นำต้องเป็นผู้ประสานงานระหว่างองค์กร ประชาชนกับหน่วยงานของรัฐ องค์กรเอกชน หรือ
เอกชนอ่นื ๆ ผู้นำต้องปฏบิ ตั ิหน้าท่ีอนื่ ตามเวทีประชาคม คณะกรรมการหมู่บา้ น องค์การบรหิ ารส่วนตำบล หรือ
ทางราชการมอบหมาย ซึ่งจะทำให้ชุมชนเกดิ ความเข้มแข็ง ยกระดับการพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชนใน
พน้ื ท่ไี ด้ดีขนึ้

ผู้นำชุมชนจติ อาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๒

แบบขอ้ มูลและทะเบยี นประวตั ิ รูปถา่ ย

ของผู้นำชุมชนจิตอาสาดเี ด่น ขนาด 2 นวิ้
ประจำปี ๒๕๖๔

---------------------------

ขอ้ มูลท่วั ไป

๑. ชอ่ื นายมูฮำมดั นามสกลุ สาและ

๒. วนั /เดือน/ปี เกิด ๒๐ มิถนุ ายน พ.ศ. ๒๕๑๖ อายุ ๔๗ ปี เลขประจำตัวประชาชน ๓ ๙๖๐๓ ๐๐๓๒๘ ๗๘ ๔

๓. วฒุ ิการศึกษาสูงสุด รฐั ประศาสนศาสตร์ โปรแกรม/สาขาวิชา การปกครองทอ้ งถนิ่ คณะ มนษุ ยศาสตร์

สถาบัน มหาวิทยาลยั ราชภัฎยะลา อำเภอเมือง จังหวัดยะลา

๔. อาชีพ เกษตรกร ตำแหนง่ (ปจั จุบัน)กำนนั ตำบลบาเระใต้ หน่วยงาน ทท่ี ำการปกครองอำเภอบาเจาะ

กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย

๕. ท่ีอยู่ภูมลิ ำเนา เลขท่ี ๒๘/๒ หม่ทู ี่ ๑ ตรอก/ซอย - ถนน -

ตำบลบาเระใต้ อำเภอบาเจาะ จังหวัดนราธิวาส รหสั ไปรษณยี ์ ๙๖๑๗๐

ท่อี ยู่ปัจจุบัน เลขท่ี ๒๘/๒ หมู่ท่ี ๑ ตรอก/ซอย - ถนน -

ตำบลบาเระใต้ อำเภอบาเจาะ จงั หวัดนราธวิ าส รหัสไปรษณยี ์ ๙๖๑๗๐

๖. โทรศัพทท์ ่ีทำงาน ๐-๙๓๕๙-๙๐๒๖ โทรสาร ๐-๙๓๕๙-๙๐๒๖ โทรศพั ท์มือถอื ๐๘-๒๘๒๙-๖๑๖๒

E-MAIL : [email protected] LINE ID : - FACEBOOK : moohammad salae

๗. ระยะเวลาในการปฏบิ ตั ิงานในพื้นทจี่ ังหวัดชายแดนภาคใต้ ๒ ปี

๘. ประวตั หิ นา้ ทกี่ ารงาน

- ประธานสภาสันติสุขตำบลบาเระใต้ อำเภอบาเจาะ จังหวดั นราธิวาส

- รองประธานกรรมการชมรมกำนนั ผู้ใหญบ่ า้ นอำเภอบาเจาะ จังหวัดนราธวิ าส

- ประธานสภาวัฒนธรรมอำเภอบาเจาะ จงั หวัดนราธวิ าส

- รองประธานกรรมการสหกรณ์นิคมบาเจาะ จำกัด จังหวดั นราธวิ าส

- เลขานกุ ารมลู นิธดิ ารลุ อูลมู เพ่ือคุณธรรมอิสลาม อำเภอบาเจาะ จงั หวดั นราธวิ าส

- อาสาสมัครคมุ ประพฤตจิ งั หวัดนราธวิ าส

- คณะกรรมการกองทนุ หลกั ประกันสุขภาพองคก์ ารบรหิ ารส่วนตำบลบาเระใต้

๙. คตพิ จนท์ ่ยี ดึ ถือในการทำงาน

“อำนาจเป็นสิ่งเลยร้าย แต่การไมม่ อี ำนาจเป็นสง่ิ เลวร้ายกวา่ ”

๑๐. ปณธิ านความดีท่ีจะปฏบิ ตั ติ อ่ ไป

“จะปฏิบตั หิ น้าท่ดี ้วยความซอื่ สัตยส์ ุจริตและเสียสละ ภายใต้คำส่งั ระเบียบ ข้อบังคับของกรมการ

ปกครอง เพอ่ื ประโยชน์สุขของปวงชน ภายใตค้ ำว่าบำบัดทุกข์ บำรุงสขุ ”

ผ้นู ำชุมชนจติ อาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอบาเจาะ

๓

หลักคิดประจำใจในการทำงาน
๑) การครองตน
พึ่งตนเอง ขยันหมั่นเพียร และมีความรับผิดชอบ มี ความวิริยะ อุตสาหะ ในงานหน้าที่ความ

รับผิดชอบ โดยการอำนวยการ ควบคุมกำกับติดตามงานทั้งในรูปแบบการประชุม และติดตามในพื้นที่อย่าง
สม่ำเสมอ และมีความตั้งใจที่จะทำงานในหน้าที่ให้ได้รับความสำเร็จด้วยการ บริหารจัดการทรัพยากรที่มีอยู่
อยา่ งจำกัดใหเ้ กดิ ประสิทธิภาพสงู สุด มคี วามอดทนไมย่ อ่ ทอ้ ต่อปัญหาอปุ สรรคไม่เคยแสดงออกถงึ ความย่อทอ้ มี
ความรบั ผดิ ชอบต่อตนเอง ครอบครวั และผู้อนื่ อย่างจริงใจ

การประหยัดและเก็บออม รู้จัก ใช้จ่ายตามควรแหง่ ฐานะ ตามปรชั ญาเศรษฐกิจพอเพยี ง และ
รู้จักใช้ทรัพยส์ ินของทางราชการใหเ้ ปน็ ประโยชนแ์ ละประหยดั โดยได้กำหนดหลักเกณฑก์ ารใชท้ รพั ยส์ นิ ของทาง
ราชการ เช่น รถยนต์ และวางมาตรการประหยดั พลังงานในหนว่ ยงาน รู้จกั มธั ยัสถแ์ ละเก็บออม เพ่อื สร้างฐานะ
ตนเองและครอบครัว ด้วยการออมกับสหกรณ์ออมทรัพย์สาธารณสุข และอื่นๆ นอกจากนี้ยังไดจ้ ัดทำแผนดูแล
บำรงุ และรักษาทรพั ยส์ ินของตนเองและส่วนรวมพร้อมทั้งติดตามตรวจสอบอยา่ งสม่ำเสมอ

การรักษาระเบียบวินัยและเคารพกฎหมาย เป็น ผู้รักและปฏิบัติตามระเบียบและกฎหมายที่
กำหนดไว้โดยได้กำชับและมุ่งเน้นให้ ผู้ใต้บังคับบัญชาถือปฏิบัติอย่างเคร่งครัด โดยได้มีการนำระบบควบคุม
ภายในและตรวจสอบภายในมาใช้ในหน่วยงาน พร้อมทั้งได้ประพฤติและปฏิบัติตน ให้เป็นตัวอย่างแก่
ผู้ใต้บังคับบัญชาและบุคคลโดยทั่วไปอย่างสม่ำเสมอ และยังได้นำแนวทาง นโยบาย หรือข้อสั่งการของ
ผู้บังคับบัญชามาถ่ายทอดสู่การปฏิบตั ิอย่างทุ่มเทและจริง ใจซึง่ เป็นการแสดงออกใหเ้ ห็นถึงการเช่ือฟัง และให้
ความเคารพต่อผู้บังคับบัญชา นอกจากนี้ยังเปน็ บุคคลทีใ่ ห้ความสำคัญกับการเป็นผู้ตรงต่อเวลาท้ังในเรือ่ ง งาน
และวนิ ัยส่วนตวั จะสงั เกตได้จาก การนัดเวลาประชุม หรือการตดิ ตามงานตามแผนผังกำกับงาน เป็นตน้

การปฏบิ ตั ติ ามคุณธรรมของศาสนา เปน็ บุคคลท่ปี ระพฤติปฏิบัติตนในฐานะพุทธศาสนิกชนท่ีดี
โดยละเว้นต่อการประพฤติชัว่ และไม่ลุ่มหลงอบายมุข เออ้ื เฟ้ือเผ่ือแผ่ เสยี สละ เหน็ แก่ประโยชน์ส่วนรวมโดยได้
เป็นรองนายกเหล่ากาชาดจังหวัดยโสธร พร้อมทั้งเสียสละแรงกายในฐานะกรรมการ และกำลังทรัพย์เพ่ือ
ช่วยเหลือบุคคลอื่นที่ตกทุกข์ ซึ่งบ่งบอกถึงมีความเมตตา กรุณา โอบอ้อมอารีต่อบุคคลอื่นโดยทั่วไป มีความ
ซื่อสัตย์ สุจริตต่อตนเองและผู้อื่น ซึ่งจะสังเกตเห็นได้จากการรักษาคำมั่นสัญญาที่ให้กับผู้บังคับบัญชา
ผู้ใตบ้ งั คบั บญั ชา และเครือข่ายองคก์ รอืน่ ๆ

การมีความจงรักภักดีต่อชาติ ศาสนา และพระมหากษัตริย์ ได้ ส่งเสริม สนับสนุนระบบ
ประชาธปิ ไตย และปฏบิ ัติตามนโยบายของทางราชการและรัฐบาลอย่างจริงจงั และท่มุ เทโดยได้ถ่ายทอดออกมา
ในรูปแบบแผนปฏิบัติการของหน่วยงานเพื่อให้เกิดผลในเชิงรูปธรรม และได้เข้าร่วมปฏิบัติศาสนกิจและทำนุ
บำรงุ ศาสนาในเทศกาลสำคญั ทางศาสนา นอกจากนี้ยงั เป็นผนู้ ำแกผ่ ู้ใตบ้ งั คับบญั ชาในการปฏิบตั ิตนเป็นพลเมือง
ดี เชน่ การเปน็ สมาชกิ จิตอาสา การรกั ษาความปลอกภยั หมู่บา้ น เสยี ภาษี เคารพกฎหมาย เป็นตน้ ไดเ้ ขา้ ร่วมพธิ ี
ในโอกาสสำคัญของชาติ อย่างสม่ำเสมอปฏิบัติตนเป็นพลเมืองดีตามพระบรมราโชวาท เป็นกิจวั ตรปกติซึ่ง
แสดงออกให้เห็นถึงมคี วามจงรกั ภกั ดีและเทิดทูนในสถาบัน

๒) การครองคน
ความสามารถในการประสานสมั พนั ธแ์ ละสรา้ งความเขา้ ใจอันดกี ับผบู้ ังคับบญั ชา เพื่อนรว่ มงาน

ผู้ใตบ้ ังคับบญั ชา และผมู้ าตดิ ต่องาน

ผู้นำชุมชนจติ อาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศัยอำเภอบาเจาะ

๔

เป็นผู้มีมนุษย์สัมพันธ์ดี ยอมรับฟงั ความคิดเห็นของผูอ้ ่ืน กล้าและรับผิดชอบในสิง่ ที่ได้กระทำ
มี นำ้ ใจ ชว่ ยเหลอื และใหค้ วามร่วมมอื ในการปฏบิ ัติงาน ซ่ึงเหน็ ไดจ้ ากการได้รบั ความไวว้ างใจจากผู้ว่าราชการ
จงั หวดั ให้เปน็ ประธานคณะกรรมการในหลายๆคณะ และหัวหนา้ ส่วนราชการอ่ืนได้กลา่ วถงึ ในทางทดี่ ีอยู่เสมอๆ

ความสามารถในการรว่ มทำงานเป็นกลมุ่ สามารถจงู ใจใหเ้ กดิ การยอมรบั และใหค้ วามช่วยเหลือ
เป็นผู้มีความสามารถในด้านองค์ความรู้และทักษะในการในการคิดและเสนอเหตุผล ให้
ความเห็น
ปรึกษา และเสนอแนะในงานทีร่ ับผิดชอบ และได้มกี ารสร้างเครือข่ายการมีส่วนรว่ มในงานทีร่ ับผดิ ชอบ และเปิด
โอกาสยอมรับและฟังความคดิ เหน็ ของผูใ้ ตบ้ งั คบั บัญชา
ให้บรกิ ารแกผ่ ู้มาติดตอ่ งานด้วยความเสมอภาค แนะนำสงิ่ ท่เี ป็นประโยชน์
เปน็ ผู้มีความสำนึกและถือเปน็ หนา้ ทท่ี ่ีจะต้องให้บริการ ชว่ ยเหลอื แนะนำในส่ิงที่ดี ตลอดจนให้
ขอ้ มูลขา่ วสารท่ีเป็นประโยชน์ ให้การบรกิ ารดว้ ยความเตม็ ใจ และเสมอภาคกนั ทกุ ระดับ มอี ธั ยาศยั ดี เป็นกนั เอง
และสภุ าพต่อทกุ คน
การเปน็ ผมู้ ีความเป็นธรรมทงั้ ต่อตนเองและต่อผูอ้ ื่น
เปน็ ผ้ปู ระพฤตแิ ละปฏิบัติตรงตามหลักเกณฑ์ กฎ ระเบียบ ท่ีการกำหนดถือประโยชน์ของทาง
ราชการหรอื ส่วนรวมเป็นที่ต้ัง ตดั สนิ วนิ จิ ฉยั หรือแก้ปญั หาโดยใชเ้ หตุผล
การเสริมสรา้ งความสามคั คแี ละรว่ มกิจกรรมของหมูค่ ณะ ท้ังในและนอกหนว่ ยงาน
เปน็ ผใู้ ห้ความร่วมมอื หรือเขา้ ร่วมกิจกรรมทจ่ี ัดข้นึ ภายนอกหน่วยงานจะเหน็ ได้จากการได้รับ
มอบหมาย จากผู้ว่าราชการจังหวัดให้จัดงานเพื่อสังคมอยู่เสมอเสมอ ส่วนภายในหน่วยงานนั้นได้ให้
ข้อเสนอแนะที่เป็นประโยชน์ต่อการปฏิบัติงานของทีมงานและผู้ใต้บังคับบัญชา เป็นอย่างยิ่ง และที่สำคัญเปน็
บุคคลท่ีใหค้ วามสำคญั ยกยอ่ ง หรอื ให้เกยี รตแิ กผ่ ู้รว่ มงานอยา่ งดยี ิ่ง
๓) การครองงาน
๑.ความรับผิดชอบตอ่ หนา้ ท่ี
เป็นผู้ใฝ่ศึกษา ค้นคว้า หาความรู้ที่จำเป็นต้องใช้ในการปฏิบัติงานอยู่เสมอ มีความตั้งใจ
ปฏิบัติงานให้ได้รับความสำเร็จ สนใจและเอาใจใส่งานที่รับผิดชอบโดยการกำหนดนโยบาย การบริหารแบบ
มงุ่ เนน้ ผลสมั ฤทธ์ิ สนบั สนนุ ช่วยเหลือใหผ้ ใู้ ต้บงั คบั บญั ชาปฏบิ ัตงิ านทไ่ี ดร้ บั มอบหมายอยา่ งมี ประสิทธิภาพ
๒.ความรู้ ความสามารถ และความพึงพอใจในการปฏิบตั งิ าน
เป็นผู้มีความรู้และเข้าใจในหลักเกณฑ์ วิธีการ ระเบียบ กฎ ข้อบังคับ มติ กฎหมาย และ
นโยบายอย่างถ่องแท้ และมีทักษะ ความสามารถในการนำความรู้ที่มีอยู่ไปใช้ในการปฏิบัติงานได้เป็นอย่างดี
สามารถแก้ปญั หา ดว้ ยมปี ฏภิ าณ ไหวพรบิ เป็นอยา่ งดี รักและชอบงานทีท่ ำอยา่ งเต็มใจ จริงใจและท่มุ เท
๓.ความคิดรเิ ริม่ สรา้ งสรรค์และปรับปรงุ งาน
เป็นผู้ มีความสามารถในการคิดริเริ่ม หาหลักการ แนวทาง วิธีการใหม่ ๆ มาใช้ประโยชน์ใน
การปฏิบัตงิ าน ใหม้ ปี ระสิทธิภาพยง่ิ ขน้ึ และสามารถทำงานทย่ี าก หรอื งานใหม่ให้สำเรจ็ เป็นผลดี
๔.ความพากเพียรในการทำงาน และมีผลงานทเี่ ปน็ ทน่ี า่ พอใจ
เป็นผมู้ ีความกระตอื รือร้น ต้องการทจ่ี ะปฏิบตั ิงานที่ไดร้ ับมอบหมายจนสำเร็จ ขยันหม่ันเพยี ร
เสยี สละ และอุทิศเวลาใหง้ าน จนไดร้ ับการยกยอ่ งในความสำเร็จของงานอย่เู ปน็ ประจำจะสงั เกตจากการได้รบั
รางวัลชนะเลิศในระดับจงั หวดั ระดบั เขต และประเทศอย่เู ป็นประจำนอกจาก นย้ี ัง สามารถปฏิบตั ิงานในภาวะท่ี
มีขอ้ จำกดั ด้านทรพั ยากรได้อย่างมีประสิทธภิ าพ

ผ้นู ำชมุ ชนจติ อาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศัยอำเภอบาเจาะ

๕

๕. การคำนงึ ถงึ ประโยชน์ของสว่ นรวมและประชาชน
การปฏิบัติงานได้ยึดหลักผลประโยชน์ของส่วนรวมและประชาชนเป็นสำคัญ และ สอดคล้อง

กับความต้องการของส่วนรวมและประชาชน โดยคำนึงถึงการใช้วัสดุ อุปกรณ์และสาธารณูปโภคได้อย่าง
ประหยัดและเหมาะสม ตลอดจนร่วมมือ ช่วยเหลือ และประสานงานระหว่างราชการกับประชาชนอยา่ งทุ่มเท

และจรงิ ใจ
๔) การปฏบิ ัติตามมาตรฐานจรยิ ธรรม
คือ หลักเกณฑ์ แนวทางการประพฤติปฏิบัติอยา่ งมีคุณธรรม ของเจ้าหน้าที่ของรัฐ ซึ่งจะต้อง

ประกอบด้วย
(1) ยึดมั่นในสถาบันหลักของประเทศ อันได้แก่ ชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ และการ

ปกครองระบอบประชาธปิ ไตยอันมีพระมหากษัตรยิ ท์ รงเปน็ ประมขุ
(2) ซอื่ สตั ย์สจุ รติ มจี ติ สำนกึ ทด่ี ี และรับผดิ ชอบตอ่ หน้าที่
(3) กล้าตดั สินใจและกระทำในสิ่งท่ถี ูกตอ้ งชอบธรรม

(4) คดิ ถงึ ประโยชนส์ ว่ นรวมมากกว่าประโยชนส์ ว่ นตวั และมีจิตสาธารณะ
(5) มุ่งผลสัมฤทธข์ิ องงาน

(6) ปฏิบตั หิ น้าทอ่ี ย่างเปน็ ธรรมและไมเ่ ลือกปฏิบตั ิ
(7) ดำรงตนเป็นแบบอยา่ งท่ดี ีและรักษาภาพลักษณ์ของทางราชการ
มาตรฐานทางจริยธรรมตามวรรคหน่ึง ใหใ้ ช้เปน็ หลักสำคญั ในการจัดทำประมวลจรยิ ธรรมของ

หน่วยงานของรฐั ทจี่ ะกำหนดเป็นหลักเกณฑใ์ นการปฏบิ ตั ิตนของเจา้ หนา้ ที่ของรัฐ เกี่ยวกบั สภาพคณุ งาม ความดี
ที่เจ้าหน้าที่ของรฐั ต้องยึดถือสำหรับการปฏิบตั ิงาน การตัดสินความถูกผิด การปฏิบัติท่ีควรกระทำ หรือไม่ควร

กระทำ ตลอดจนการดำรงตนในการทำความดแี ละละเว้นความชว่ั

๑๒. รางวัล (ดเี ด่น) ประกาศเกียรตคิ ณุ ในระดบั หน่วยงาน ชุมชนหรือระดบั ประเทศหรอื ระดับนานาชาติ

ลำดับท่ี ชอื่ รางวัล หน่วยงานเจา้ ของรางวัล ป ี พ . ศ . ที่

ไดร้ บั

๑ หมู่บา้ นปรบั เปลี่ยนพฤติกรรม ลดโรคมะเรง็ กระทรวงสาธารณสุข ๒๕๕๙

ความดันโลหิตสูง โรคหัวใจ และหลอดเลอื ด

๒ รางวัลชมเลย ตำบลจัดการสุขภาพแบบ สำนักงานสนับสนุนบริการสุขภาพ ๒๕๕๙

บรู ณาการดีเด่น เขตสุขภาพท่ี ๑๒ ประจำปี เขต ๑๒ จงั หวัด สงขลา

๒๕๕๙

๓ รางวลั ชนะเลศิ ระดบั เขต ศนู ย์อนามยั ท่ี ๑๒ ๒๕๖๑

ประเภทตำบลจัดการสุขภาพแบบบูรณา

การดเี ด่นปี 2561

๔ บุคคลต้นแบบ ผู้นำแห่งการเปลี่ยนแปลง สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด ๒๕๖๑

พฤติกรรม พัฒนาภาคีภาคประชาชนและ นราธิวาส

ภาคประชาสังคม

ผนู้ ำชมุ ชนจิตอาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564
ศนู ย์การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศัยอำเภอบาเจาะ

๖

๕ ชุมชนนักปฏิบัติด้านสุขภาพจิตในชุมชน กรมสุขภาพจิต ศูนย์สุขภาพจิตท่ี ๒๕๖๑

แบบองค์รวมบูรณาการตามวิถีชุมชน ๑๒

จงั หวัดชายแดนใต้

๖ เกียรติบัตรชื่นชมคณะกรรมการพัฒนา กระทรวงสาธารณสขุ ๒๕๖๓

คณุ ภาพชวี ติ ระดับอำเภอ

ไดร้ บั ผลงานผู้นำชุมชนจิตอาสาดเี ดน่ ในครัง้ นี้ มีผลงานท่ีภูมใิ จสามารถเป็นแบบอย่างทีต่ ้องการเผยแพร่

นายมูฮำมัด สาและ กำนันตำบลบาเระใต้ ได้ปฏิบัติงานตามหน้าที่กำนันตำบลบาเระใต้ ในสังกัด
กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย ซึ่งได้ช่วยเหลือให้กับทางราชการ ในฐานะผู้ช่วยนายอำเภอ ด้วยความรู้

ความสามารถ ประสบการณต์ ่างๆท่ีมอี ยู่ และดว้ ยยึดหลักคุณธรรม ความพอเพยี ง มวี ินยั สจุ ริต จติ อาสา ความ
วิริยะ อสุ าหะ มุ่งมัน่ ยุติธรรม ด้วยความเสียสละทง้ั กายและใจ นำหลกั การทรงงาน พระบรมราโชวาท พระราช
กระแสรับส่งั พระราชดำรัส นำใส่เกล้า เพ่ือใชใ้ นการทำงาน สำหรับปงี บประมาณ ๒๕๖๓ ข้าพเจา้ มผี ลงานยอด

เยี่ยมเปน็ ทปี่ ระจักษ์จำนวน ๒ เรื่อง คือเรอ่ื งทีห่ น่งึ ไดร้ ับคดั เลือกจงั หวัดนราธิวาสให้เป็นบุคคลท่ีมีผลงานดีเด่น
ประเภท ผู้นำท้องท่ีและผู้นำท้องถนิ่ และไดร้ ับพระราชทานเกียรติบตั ร และเข็มรางวัลพระราชทานผู้ท่ีมีผลงาน

ดีเด่นของจงั หวัดชายแดนภาคใต้ ประจำปี พ.ศ. ๒๕๖๓ วันที่ ๒๓ กันยายน ๒๕๖๓ ณ ศูนย์อำนวยการบริหาร
จงั หวัดชายแดนภาคใต้ อำเภอเม่ือยะลา จงั หวดั ยะลา เรอ่ื งท่สี อง ในยามทีป่ ระเทศเกิดวิกฤตจิ ากสถานการณ์โรค
ไวรัสโคโรน่า หรือโรค COVID ๑๙ จงั หวดั นราธวิ าสเปน็ จงั หวดั หนา้ ด้านติดชายแดนมีความเส่ียงต่อสถานการณ์

ร่วมกับที่ว่าการอำเภอบาเจาะ และคณะกรรมการควบคุมโรคระดับอำเภอในการจัดตั้งศูนย์กักกัน (Local
Quarantine) โดยสามารถเปิดแหง่ แรกของจงั หวัดนราธิวาส และได้รว่ มมอื ร่วมใจในการแก้ปัญหาจนเกิดเป็นที่

น่าพอใจ และไมม่ กี ารแพรร่ ะบาดในอำเภอบาเจาะ

ผนู้ ำชุมชนจติ อาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564
ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๗

บทท่ี 1
บทนำ

ความเปน็ มา

ภายใต้การเปลี่ยนแปลงของโลกในปัจจุบัน อันเนื่องมาจากกระแสทุนนิยม และความก้าวหน้าของ
เทคโนโลยีทำให้ประเทศไทยต้องเร่งพัฒนาให้ทันต่อการเปล่ียนแปลงและสามารถแข่งงขันกบั นานาประเทศได้
ภายใตสภาวการณ ์ ดังกลา่ ว ด้านหนึง่ สง่ ผลกระทบวิถีชวี ติ ของคนไทยให้เปลยี่ นแปลงไปด้วย เช่น มีคา่ นิยมทาง
วัตถุสงู ขน้ึ เกิดการเอารดั เอาเปรียบซ่ึงกันและกนั มุ่งแสวงหาผลประโยชน์ใหก้ บั ตนเองมากกว่าส่วนรวม และขาด
คุณธรรม จริยธรรม ฯลฯ การปลูกฝัง ส่งเสริม หรือพัฒนาจิตอาสาและจิตสำนึกสาธารณะจะช่วยให้บุคคล
คำนึงถึงประโยชน์ของส่วนรวมมากกว่าส่วนตน รวมถึงการใช้และการรักษา สิ่งของที่เป็นของส่วนรวมในหลาย
ระดับตงั้ แต่ระดับครอบครัว ชุมชน และสงั คมอีกด้วย

จิตอาสาทำให้ทุกคนในสังคมสามารถอยู่ร่วมกันได้เป็นสังคมที่มีการให้และแบ่งปันซึ่งกันและกัน
คำนึงถึงประโยชน์ของส่วนรวมเป็นที่ตั้ง ซึ่งต้องขับเคลื่อนทั้งระบบ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเด็กวัยเรียน เพราะจิต
อาสาและจิตสาธารณะเป็นคุณลักษณะอันพึงประสงค์อยา่ งหนึ่งที่จะต้องปลูกฝังอย่างต่อเนื่อง ดังสุภาษิตที่ว่า
“ไม้อ่อนดัดง่ายไม้แก่ดัดยาก”

จิตอาสา หมายถงึ ความสำนกึ ของบคุ คลที่มีตอ่ ส่วนรวม เปน็ จติ ทเี่ ปน็ ผใู้ ห้ คิดดี คิดทางบวกมีความหวัง
ดีต่อผู้อื่นเป็นความสมัครใจ เต็มใจ ตั้งใจทำอยากช่วยเหลือ โดยไม่หวังผลตอบแทนและส่งผลให้ เกิดความสุข
ทางจิตใจ ผู้ ที่มีจิตสาธารณะจะแสดงพฤติกรรมที่อาสาทำประโยชน์เพื่อส่วนรวม การงดเว้นการกระทำที่จะ
ส่งผลให้เกิดความชำรุดเสียหาย การมีส่วนร่วมดูแลรักษาและเคารพสิทธิของบุคคลอื่นในการใช้ทรัพย์สิน
ส่วนรวม

1. ทำให้บุคคลมีความคิดข้ันสูงช่วยยกระดับจิตใจที่เปี่ยมไปด้วยเมตตา เพราะจิตอาสามุ่งเน้นการให้
มากกวา่ การรบั ทำให้ไดพ้ บความสุขทีเ่ กิดจากการให้ ซงึ่ เป็นความสุขทมี่ ีคณุ คา่ กวา่ ความสุขทเี่ กดิ จากการไดร้ บั

2. บุคคลที่มีจิตอาสาย่อมเป็นที่รักใคร่ของบุคคลรอบข้าง เพราะมองเห็นคุณค่าในความดีที่มีอยู่ใน
บุคคลนน้ั มากกวา่ มลู ค่าของทรัพย์สินใดๆ นอกจากนี้ยงั เป็นการผูกมิตรแทไ้ ดอ้ ย่างยงั่ ยนื

3. ทำให้สังคมมีการแบ่งปัน การช่วยเหลือเกื้อกูลซึง่ กันและกัน ร่วมมือกันดูแลรักษาสิ่งของสาธารณะ
เพอ่ื การใช้ประโยชนร์ ่วมกัน รวมท้ังสงิ่ แวดลอ้ มรอบตัว

4. ทำใหส้ งั คมนา่ อยู่และเปน็ สังคมคุณภาพทที่ ุกคนสามารถอยรู่ ่วมกันได้ พ่งึ พาอาศยั ซ่งึ กันและกัน

ผนู้ ำชมุ ชนจิตอาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

๘

ขอ้ มูลท่ัวไปของตำบล

1. แผนท่ตี ำบล

1.2 ท่ตี งั้
ตำบลบาเระใต้ เปน็ หน่งึ ใน 6 ตำบลของอำเภอบาเจาะ จงั หวัดนราธวิ าส ตง้ั อยู่หา่ งจากทวี่ า่ การอำเภอ บาเจาะ
ไปทางทิศตะวนั ออก ประมาณ 5 กิโลเมตร
ตำบลบาเระใตม้ เี น้ือท่ีทั้งส้นิ 39.68 ตารางกิโลเมตร หรอื ประมาณ 25,307 ไร่ มีอาณาเขตตดิ ตอ่ กบั ตำบล
ตา่ งๆ ดังน้ี

• ทศิ เหนอื ตดิ ต่อกับ อำเภอไม้แกน่ จงั หวัดปตั ตานี ตำบลบาเระเหนือ อำเภอบาเจาะ
• ทศิ ใต้ ตดิ ตอ่ กับ ตำบลลโุ บะสาวอ อำเภอบาเจาะ • ทศิ ตะวนั ออก ตดิ ต่อกับ ตำบลโคกเคยี น อำเภอ
เมือง จงั หวัดนราธิวาส
• ทิศตะวันตก ตดิ ตอ่ กับ ตำบลบาเจาะ ตำบลกาเยาะมาตี อำเภอบาเจาะ

1.3 ลกั ษณะภมู ปิ ระเทศ
สภาพพืน้ ที่และลกั ษณะภูมปิ ระเทศของตำบลบาเระใต้ ลักษณะสว่ นใหญ่เปน็ ทร่ี าบลุม่ มนี า้ ท่วมขัง โดยสามารถ
แยกออกไดด้ ังน้ี

ผูน้ ำชุมชนจิตอาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564
ศูนยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

๙

ส่วนที่ 1 เป็นพ้ืนทีร่ าบและเป็นดนิ ทราย ประมาณรอ้ ยละ 60 ของพนื้ ทีต่ ำบลซ่ึงอยูท่ างทิศตะวนั ออกของตำบล
ครอบคลมุ พนื้ ทีห่ มู่ท่ี 2,4,5 และ 6 และหมทู่ ี่ 3 บางส่วน สูงจากระดับนา้ ทะเล 8 เมตร
ส่วนที่ 2 พ้นื ทีด่ นิ พรุ มปี ระมาณร้อยละ 30 ของพืน้ ทีต่ ำบล ซึ่งอยู่สว่ นกลางของตำบลและอยู่รอบๆ หม่บู า้ น
ซงึ่ มีลกั ษณะเปน็ ดนิ เปรย้ี วและมไี ม้เสม็ดขึน้ ปกคลุมพน้ื ทหี่ มู่ท่ี 3,6 และหม่ทู ่ี 2 บางส่วน สงู จากระดบั น้ำทะเล
3 เมตร
ส่วนที่ 3 พ้นื ท่ีดอน มีประมาณรอ้ ยละ 10 ของพืน้ ทตี่ ำบล ซึ่งอยู่ทางทิศตะวนั ตกของพื้นที่ ส่วนใหญค่ รอบคลมุ
พื้นทีบ่ า้ นบือเระ หมู่ที่ 1 และบ้านตันหยง หมู่ที่ 4 บางส่วน

1.4 ลกั ษณะภมู ิอากาศ
ลักษณะอากาศทั่วไปของตำบลบาเระใต้ อำเภอบาเจาะ จังหวัดนราธิวาส อยู่ภายใต้อิทธิพลของลม

มรสมุ 2 ชนิดคือ ลมมรสมุ ตะวันออกเฉียงเหนือ จะมีลมพัดจากทิศตะวนั ออกเฉียงเหนือซ่งึ เป็นลมเย็นและแห้ง
จากประเทศจนี พัดผ่านอ่าวไทยเข้าปกคลมุ จังหวัดนราธิวาส ทำให้ มฝี นตกชกุ เพราะลมมรสุมน่ีพัดผ่านอ่าวไทย
จึงทำให้มีฝนตกทั่วไปตั้งแต่จังหวัดชุมพรลงไป อากาศจึงไม่หนาวเย็นดังเช่นภาคอื่น ๆ ที่อยู่ทางตอนบนของ
ประเทศ และตำบลบาเระใตซ้ ึง่ อยทู่ างด้านฝัง่ ตะวันออกได้รบั อทิ ธิพลของลมนีเ้ ตม็ ที่ จึงมีฝนตกอยใู่ นเกณฑด์ ีมาก
และมอี ากาศหนาวเยน็ เปน็ ครัง้ คราว ลมมรสมุ อีกชนิดคือลมมรสุมตะวนั ตกเฉียงใต้ ซงึ่ พดั ผ่านมหาสมุทรอินเดีย
จึงพาเอาไอนา้ และความชมุ่ ช้ืนมาสปู่ ระเทศไทย แต่เนอ่ื งจากเทือกเขาตะนาวศรดี ้านตะวนั ตกซ่ึงปิดกน้ั กระแสลม
ไว้ ทำให้บริเวณภาคใต้ฝั่งตะวนั ออกและตำบลบาเระใต้ อำเภอบาเจาะ จังหวดั นราธิวาสมฝี นตกน้อยกว่าภาคใต้
ฝงั่ ตะวนั ตกซ่งึ เปน็ ดา้ นรบั ลม ฤดูกาลของตำบลบาเระใต้ อำเภอบาเจาะ จงั หวดั นราธวิ าส แบง่ ตามลักษณะของ
ลมฟ้าอากาศแบบร้อนชื้น มี 2 ฤดูกาล คือ ฤดูร้อน เริ่มตั้งแต่กลางเดือนกุมภาพันธ์ถึงกลางเดือนมิถุนายน ซึ่ง
เป็นช่องว่างของฤดูมรสุม หลังจากสิ้นฤดูมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือหรือฤดหู นาวแล้วอากาศจะเริ่มร้อนและมี
อากาศร้อนจดั ที่สดุ ในเดือนเมษายนและพฤษภาคม แต่ไม่ร้อนมากนัก เนื่องจากอยู่ใกล้ทะเล กระแสลมและไอ
น้ำทำให้อากาศคลายความร้อนลงไปมาก ฤดูฝน เร่มิ ตง้ั แตก่ ลางเดอื นพฤษภาคมถงึ กลางเดอื นตุลาคม เป็นช่วงท่ี
ลมมรสมุ ตะวันตกเฉยี งใต้ ซึ่งเปน็ ลมร้อนและชื้นจากมหาสมุทรอนิ เดียพัดปกคลมุ ประเทศไทยทำให้มีฝนตกท่ัวไป
และในช่วงฤดูฝนยังมีร่องความกดอากาศต่างปกคลุมภาคใต้เป็นระยะ ๆ อีกด้วย จึงทำให้มีฝนตกมาก และ
เนอื่ งจากตำบลบาเระใต้อยู่รมิ ทะเลฝ่งั ตะวันออกของอ่าวไทย จงึ ไดร้ ับอิทธิพลจากลมมรสมุ ตะวนั ออกเฉียงเหนือ
ที่พัดผ่านอ่าวไทย ทำให้มีฝนตกมากในช่วงฤดูหนาว คือระหวา่ งเดือนพฤศจิกายนและธันวาคมอีกช่วงหนึ่งด้วย
อุณหภมู ิโดยเฉลี่ยทัว่ ไปของตำบลบาเระใต้อยู่ระหวา่ ง 27 – 29 องศาเซลเซียส
1.5 ลกั ษณะของดนิ

ตำบลบาเระใต้ มลี ักษณะดนิ ซง่ึ สามารถแบ่งเป็น 3 ลกั ษณะ คอื สนั เนนิ ทราย ดินที่ลุ่มน้ำขังหรือดินพรุ
และภูเขาเต้ีย ๆ โดยพื้นที่ตำบล ด้านชายฝงั่ จะเป็นสนั เนนิ ทรายกว้างประมาณ 500 เมตร ยาวตลอดจากเหนือ
จรดใต้ ถดั เข้าไปเป็นพนื้ ทพ่ี รุ ถดั จากพน้ื ทีพ่ รเุ ป็นสันเนนิ ทราย และ ถดั ไปเป็นพืน้ ทีพ่ รุ

2. ด้านการเมอื ง/การปกครอง
2.1 เขตการปกครอง

ตำบลบาเระใต้ มหี มู่บ้านท้ังหมด 7 หมูบ่ า้ น (อย่ใู นเขตขององค์การบริหารสว่ นตำบล บาเระใต้) ประกอบดว้ ย
หม่ทู ่ี 1 บ้านบอื เระ นายมฮู ำมดั สาและ เปน็ กำนัน
หมูท่ ี่ 2 บ้านบูเกะสูดอ นายอสิ มาแอ ยามะแอ เป็นผใู้ หญบ่ ้าน

ผูน้ ำชุมชนจติ อาสาดีเด่น ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศัยอำเภอบาเจาะ

๑๐

หมู่ท่ี 3 บ้านคลอแระ นายอับดุลอาซิ ดีเยาะ เปน็ ผู้ใหญบ่ ้าน
หมทู่ ่ี 4 บ้านตันหยง นายกามารูดิง นเิ ฮง เปน็ ผู้ใหญ่บา้ น
หมูท่ ี่ 5 บ้านชโู ว นายมะสบรี อาลี เป็นผู้ใหญ่บ้าน
หมู่ท่ี 6 บ้านฮแู ตยอื ลอ นายแวอาแซ ดาโอ๊ะ เป็นผูใ้ หญ่บ้าน
หม่ทู ี่ 7 บ้านบอื เระ 2 นายมฮู ัมหมดั ดอื ราแม เป็นผใู้ หญบ่ ้าน
3. ประชากร

3.1 ขอ้ มลู เกี่ยวกับจานวนประชากร
มีประชากรท้งั ส้นิ 7,271 คน แยกเป็นชาย 3,558 คน หญิง 3,713 คน มีจำนวนครวั เรอื น 1,472
ครวั เรือน
4. สภาพทางสงั คม
4.1 การศกึ ษา สถาบันการศกึ ษาในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลบาเระใต้ ประกอบดว้ ย
(1) โรงเรยี นระดบั ประถมศกึ ษา 5 แหง่ คอื
1) โรงเรยี นบา้ นบือเระ ตัง้ อย่หู มู่ที่ 7
2) โรงเรียนบ้านบูเกะสูดอ ตงั้ อยหู่ มู่ท่ี 2
3) โรงเรียนบา้ นคลอแระ ตง้ั อยู่หมูท่ ่ี 3
4) โรงเรยี นบา้ นตันหยง ตงั้ อยู่หมู่ที่ 4
5) โรงเรยี นบา้ นฮแู ตยอื ลอ ตั้งอย่หู มทู่ ี่ 6
(2) โรงเรยี นระดับมธั ยมศกึ ษา 1 แห่ง คอื
1) โรงเรียนดาราศาสน์วิทยา(โรงเรียนเอกชนสอนศาสนาอิสลาม) ต้งั อยหู่ ม่ทู ่ี 1
(3) สถาบนั ศึกษาปอเนาะ 2 แหง่ คือ
1) โรงเรียนดารลุ อูลมู ต้ังอยู่หม่ทู ี่ 1
2) โรงเรยี นแสงธรรมอิสลามวิทยา ตัง้ อยหู่ มู่ที่ 3
(4) ศูนยพ์ ฒั นาเดก็ เล็ก 4 แห่ง คอื
1) ศนู ยพ์ ฒั นาเด็กเลก็ บือเระ หมู่ที่ 1
2) ศนู ยพ์ ฒั นาเดก็ เล็กบเู กะสูดอ หมทู่ ่ี 2
3) ศูนย์เดก็ กอ่ นเกณฑป์ ระจำมัสยิดกอื แลแมเราะ หมทู่ ่ี 4
4) ศูนยเ์ ด็กก่อนเกณฑ์ประจำมสั ยิดนรู ลุ อาบดี นี หมทู่ ่ี 5
(5) กศน.ตำบลบาเระใต้ 1 แห่ง ตง้ั อยู่ท่บี ้านคลอแระ หม่ทู ่ี 3
4.2. สาธารณสุข
(1) โรงพยาบาลส่งเสรมิ สุขภาพประจำตำบล 2 แห่ง
1) โรงพยาบาลสง่ เสรมิ สุขภาพตำบล บ้านบอื เระ หม่ทู ่ี 7

(พื้นทีร่ ับผดิ ชอบบริการ หมทู่ ่ี 1, 4, 5 และ 7)
2) โรงพยาบาลสง่ เสรมิ สุขภาพตำบล บา้ นคลอแระ หมู่ท่ี 3

(พน้ื ท่รี บั ผิดชอบบรกิ าร หมู่ท่ี 2, 3 และ 6)
4.3. อาชญากรรม

อาชญากรรม เป็นปัญหาสังคมท่ีมีผลกระทบต่อความเป็นอยู่ของประชาชนในพื้นที่มากที่สดุ พื้นที่ใดมี
ปัญหาการก่ออาชญากรรมสูงย่อมทำให้สังคมมีความไม่ปลอดภัย ประชาชนอยู่อย่างไม่ปกติสุข และทำให้

ผนู้ ำชมุ ชนจติ อาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศูนยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๑๑

คุณภาพชีวิตของผู้คนในสังคมต่ำลงไปด้วย องค์การบริหารส่วนตำบลบาเระใต้ เป็นพื้นที่ที่ประชาชนเกือบ
ทั้งหมดนับถือศาสนาอิสลาม ซึ่งโดยหลักของศาสนาอิสลามที่เป็นศาสนาแห่งสันติ ซึ่งหลักคำสอน หรือ
บทบญั ญตั ขิ องศาสนาอิสลามน้นั การก่ออาชญากรรมไมว่ ่าในรูปแบบต่างๆนั้นถอื เป็นการกระทำท่ีตอ้ งห้ามและมี
กำหนดโทษร้ายแรง แต่ทุกสังคมและทุกศาสนาย่อมมีทั้งคนดแี ละไม่ดี ดังนั้นปัญหาอาชญากรรมที่พบในพื้นท่ี
ส่วนใหญ่จึงเป็นปัญหาอาชญากรรมประเภทเล็กน้อย เช่น การลักทรัพย์ เป็นต้น โดยสาเหตุสำคัญที่สุดของ
ปัญหาคือ การเสื่อมโทรมทางศีลธรรม ปัญหาความยากจน และการติดยาเสพติดในหมู่วัยรุ่น แต่โดยทั่วไปแลว้
ตำบลบาเระใต้ไม่ค่อยมปี ญั หาการกอ่ อาชญากรรมเทา่ ใดนกั
4.4 ยาเสพติด

ตำบลบาเระใต้ ถือเป็นอีกตำบลหนึ่งที่มปี ัญหาการระบาดของยาเสพติด โดยเฉพาะปัญหาการระบาด
ของใบกระทอ่ ม ปัญหาการสูบบุหรใี่ นหมู่เด็กและเยาวชน การเสพยาไอซ์ และยาแกไ้ อ เป็นตน้ โดยการเสพน้ำใบ
กระท่อมในหมู่เยาวชนนั้นมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นทุกปี แม้จะมีการรณรงค์และการเผยแพร่ทางสื่อต่างๆถึงโทษและ
ความผดิ ของการเสพน้ำใบกระทอ่ มตลอดจนยาเสพติดประเภทอนื่ ๆแลว้ ก็ตาม แตเ่ พราะปัญหาการขาดศีลธรรม
รวมถึงปัญหาการถกู ชักจูงของเดก็ และเยาวชน ทำให้ในภาพรวมแลว้ ปัญหายาเสพติดในเขตตำบลบาเระใต้ยังน่า
เป็นห่วงและรอการแก้ไขตอ่ ไป
4.5. การสังคมสงเคราะห์

(1) จำนวนผู้สูงอายุที่ไดร้ บั การจัดสรรเบ้ยี ยงั ชีพจากองคก์ ารบริหารสว่ นตำบลบาเระใต้ มีท้ังสิน้ จำนวน
695 คน (ข้อมูล ณ มิถนุ ายน 2562)

(2) จำนวนผู้พิการทีไ่ ดร้ ับการจดั สรรเบีย้ ยังชพี จากองค์การบรหิ ารส่วนตำบลบาเระใต้ มที ัง้ สนิ้ จำนวน
247 คน (ข้อมูล ณ มถิ ุนายน 2562)

(3) จำนวนผปู้ ว่ ยเอดส์ที่ได้รับการสงเคราะหจ์ ากองค์การบริหารส่วนตำบลบาเระใต้ มที ง้ั ส้ิน จำนวน 3
คน (ข้อมลู ณ มิถนุ ายน 2562)
5. ระบบบรกิ ารพืน้ ฐาน

5.1. การคมนาคมขนส่ง
การคมนาคมของตำบลบาเระใต้ มีการคมนาคมทางบกโดยใช้เส้นทางที่สำคัญ คือ ทางหลวงจังหวัด
หมายเลข 4155 ผ่านทางตอนกลางของตำบลตามแนวนอน เชื่อมการคมนาคมติดต่ออำเภอเมือง จังหวัด
นราธิวาส ทางทิศตะวันออก และเชื่อมการคมนาคมตดิ ต่อผ่านมายังอำเภอ บาเจาะทางทิศตะวันตกของตำบล
ภายในตำบลยงั มีถนนโครงขา่ ยเชื่อมการคมนาคมตดิ ตอ่ ระหว่างหมบู่ า้ นตา่ งๆ ได้แก่
(1) ถนนลาดยาง จานวน 9 สาย
- สายบา้ นบูเกะสูดอ - คลอแระ - สายฮูแตยือลอ – ยามกู อื แล
- สายกอื แล - โตะเมาะ - สายปอเนาะ – สะอารอนงิ
- สายกวู งิ – ไมแ้ กน่ - สายฮารัปปนั บารู– ตนั หยง – ชโู ว
- สายปอเนาะ – สเุ หรา่ - สายบอื เระ – ตนั หยง
- สายบือราเปฺะ – กระทุง
(2) ถนนคอนกรตี เสรมิ เหลก็ (คสล.) จานวน 11 สาย
- สายบูเกะดาแล - สายตรือซิ
- สายกอื ลองนีดงิ – กาปง - สายตันหยง
- สายลโู บะกวู า - สายปะจูหะมะ-มสั ยิด

ผนู้ ำชมุ ชนจติ อาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

๑๒

- สายสะบารัง – สเุ หรา่ - สายสนามฟุตบอล – ชลประทาน
- สายฆอื แล - โตะเมาะ - สายบือเระ – กะทงุ
- สายกายูตงี ี – ชูโว
(3) ถนนลกู รงั จำนวน 16 สาย
- สายโตะปาเก - กะทงุ - สายชูโว - ดกู ู
- สายคลอแระ - โตะ๊ ตูแก - สายบาลาเซาะห์ - บาโงตันหยง
- สายปซู ูปีแน – โตะ๊ ปาเก - สายบือเระ - ลโู บะกูวา
- สายมัสยิด - กูโบร์ - สายเกียร์โน-กาปง
- สายสามแยกคลองชลประทาน – ฮแู ตยือลอ - สายฆอื แล
- สายชลประทาน - ตนั หยงยือริง - กือรง-สถานีอนามยั
- สายกูโบรบ์ ารู - สายกูโบรโ์ ตะ๊ โซ
- สายหลงั มสั ยดิ ชูโว - สายอนามยั – กาปง
5.2 การไฟฟา้
ตำบลบาเระใต้ มไี ฟฟ้าเข้าครอบคลุมทกุ หมูบ่ ้าน ครวั เรือนมีไฟฟ้าใช้ 100 %
5.3. การประปา
ตำบลบาเระใต้ มรี ะบบใหบ้ ริการประปาหมบู่ ้าน จานวน 4 แหง่ คอื ประปาหมู่บา้ น
หมู่ที่ 3 หมู่ที่ 5 หมู่ที่ 6 และ หมทู่ ี่ 7
5.4 โทรศพั ท์
ในตำบลบาเระใต้ มีผูใ้ ช้โทรศัพทม์ อื ถอื จำนวนประมาณ 4,000 กว่าเลขหมายและมตี ู้เตมิ เงิน จำนวน
1 ตู้
5.5 ไปรษณยี ห์ รือการสอื่ สารหรอื การขนสง่ และวัสดุ ครภุ ัณฑ์
ตำบลบาเระใต้มหี นว่ ยบริการไปรษณียช์ มุ ชน(ปณ.ช.) จำนวน 1 แหง่ ตงั้ อยู่ ณ หมู่ที่ 1 บ้านบือเระ โดย
ทำหน้าที่เป็นศนู ย์ย่อยในการรวบรวมและนำจ่ายพัสดทุ างไปรษณีย์ทุกประเภทท่รี บั มาจากที่ทำการไปรษณีย์บา
เจาะ เพ่อื แจกจ่ายให้ผรู้ ับในเขตตำบลบาเระใต้
6. ระบบเศรษฐกิจ
6.1 การเกษตร
ประชากรส่วนใหญ่ของตำบลบาเระใต้ ประกอบอาชพี เกษตรกรรมเปน็ อาชีพหลัก มที ้ังการกสกิ รรมและ
การเล้ียงสตั ว์ ชนิดของกสกิ รรมท่ีทำกนั อย่างกวา้ งขวางได้แก่ การทำสวน เช่น ยางพารา ปาล์มน้ำมัน มะพร้าว
ลองกอง มงั คุด และการทำไร่ เชน่ ข้าวนาปี แตงโม ขา้ วโพด และการปลกู ผกั สวนครัวตา่ งๆ เปน็ ตน้
6.2 การประมง
ตำบลบาเระใต้ไม่มีพื้นที่ติดกับทะเล ดังนั้นการประมงในเขตตำบลจึงเป็นการทำประมงน้ำจืด อัน
เนื่องจากตำบลบาเระใต้เป็นพื้นที่ที่ตั้งอยู่ในโซนร้อนเช่นเดียวกับพื้นท่ีอื่นๆของภาคใต้ มีอากาศที่ร้อนช้ืน และ
อุณหภูมิของน้าที่ค่อนข้างสูงเกือบตลอดทั้งปี เหมาะสมต่อการเจริญเติบโตของสัตว์น้ำชนิดต่างๆ ได้อย่าง
สม่ำเสมอ นอกจากนั้นปริมาณน้ำฝนที่ไหลลงสู่พื้นดินไหลชะเอาปุ๋ยและเกลือแร่ต่างๆจากเทือกเขาบูโดทาง
ตะวนั ตกไหลลงสู่แมน่ ้ำลำคลองสายต่างๆในเขตตำบลบาเระใต้ทำให้ ลำคลอง บงึ และแหล่งน้ำจืดอ่ืนๆในพื้นที่
ตำบลอุดมสมบูรณ์ไปด้วยสัตว์น้ำน้อยใหญ่นานาชนิด ชนิดปลาที่พบ ได้แก่ ปลานิล ปลาสุลต่าน ปลาตะเพียน
ปลาดกุ กงุ้ ก้ามแดง เปน็ ตน้

ผ้นู ำชุมชนจิตอาสาดีเด่น ประจำปี 2564
ศูนยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอบาเจาะ

๑๓

6.3 การปศสุ ัตว์
ปศุสตั ว์ หมายถึง สัตวเ์ ศรษฐกิจท่มี นษุ ยน์ ำมาเลยี้ ง เพื่อผลประโยชนอ์ ยา่ งใดอยา่ งหนงึ่ หรอื หลายอย่าง
เชน่ เพ่อื ใชง้ าน และเปน็ อาหาร เป็นตน้ สัตว์เศรษฐกจิ มีท้ังสัตว์สเ่ี ท้า เช่น โค กระบอื มา้ แพะ แกะ สกุ ร และ
สัตว์ปกี เชน่ เปด็ ไก่ ห่าน ไก่งวง เปน็ ตน้
การเลี้ยงสัตว์นับว่า เป็นอาชีพที่ดีอย่างหนึ่งของเกษตรกร สามารถเลี้ยงเป็นจำนวนมาก เพื่อใช้เป็น
อาชีพหลัก หรอื เลยี้ งจำนวนไม่มาก เพื่อเปน็ อาชีพเสรมิ ก็ได้ สำหรบั การเลี้ยงสตั ว์ของประชาชนในเขตตำบล บา
เระใต้ส่วนใหญ่เป็นการเลี้ยงในลักษณะของอาชีพเสริมแบบปล่อยให้หากินเองตามธรรมชาติ เป็นการเลี้ยงไว้
บริโภคและจำหนา่ ยในบางสว่ น ไดแ้ ก่ โค กระบอื เปด็ ไก่ แพะ แกะ และนกกระทา เป็นตน้
6.4 การบรกิ าร
แม้ประชาชนส่วนใหญ่ในเขตตำบลบาเระใตจ้ ะประกอบอาชพี เกษตรกรรม แต่บางครัวเรอื นก็มีการ
ประกอบอาชพี ดา้ นการใหบ้ รกิ าร(Service Sector) ด้วย โดยการให้บรกิ ารที่มีอยู่ในตำบลประกอบดว้ ย
(1). อซู่ อ่ มรถยนต์ จำนวน 2 แห่ง
(2). รา้ นซอ่ มจักรยานยนต์ จำนวน 6 แหง่
(3). ร้านตัดผม จำนวน 3 แห่ง
(4). ร้านนวดแผนโบราณ จำนวน 2 แหง่
(5). รา้ นบริการอินเตอร์เนต็ จำนวน 2 แหง่
6.5 การทอ่ งเทีย่ ว
ปจั จุบนั ในเขตตำบลบาเระใตย้ ังไมม่ ีแหลง่ ท่องเท่ียวและรายได้จากการท่องเทยี่ ว หากแต่มสี ถานที่สำคัญ
หรือสถานทีท่ ีส่ ามารถพฒั นาให้เปน็ แหล่งทอ่ งเทยี่ วในอนาคตได้ เช่น ศาลาทรงงานศนู ย์ศลิ ปาชีพพิเศษบ้านคลอ
แระ หมู่ที่ 3 พัฒนาแหล่งพักผ่อนหย่อนใจบริเวณริมบึงหรือคลองสายต่างๆ และพัฒนาการท่องเที่ยวรปู แบบ
Home Stay เปน็ ต้น
6.6 อุตสาหกรรม
อตุ สาหกรรม ส่วนใหญใ่ นตำบลบาเระใต้มีลักษณะเป็นอุตสาหกรรมในครวั เรอื น ซ่งึ จดั เป็นอตุ สาหกรรม
ขนาดเล็กที่ใช้แรงงานเฉพาะสมาชกิ ในครอบครวั ลงทุนไม่สูงนักส่วนใหญ่เป็นการใช้เวลาวา่ งจากการประกอบ
อาชีพหลกั มาทำอตุ สาหกรรมในครัวเรือน ไดแ้ ก่ อุตสาหกรรมตดั เย็บเส้ือผ้า ผ้าคลุมฮญิ าบ การแกะสลักไม้ การ
ทาเครอ่ื งจักสาน การสานเสือ่ กระจูด การจกั สานยา่ นลิเภา เปน็ ตน้
6.7 การพาณชิ ยแ์ ละกล่มุ อาชีพ
(1).การรวมกลมุ่ ของประชาชน
กลมุ่ อาชพี

- กล่มุ จกั สานยา่ นลเิ ภา
- กลมุ่ จกั สานผลิตภณั ฑ์กระจูด
- กลุ่มช่างไมแ้ ละแกะสลักผลิตภณั ฑจ์ ากไม้
- กลุ่มปกั ผา้ คลมุ สตรี
- กลุ่มผลิตนำ้ ยาลา้ งจานบ้านตนั หยง
กลุ่มออมทรพั ยแ์ ละกองทนุ ตา่ งๆ

ผู้นำชุมชนจิตอาสาดีเด่น ประจำปี 2564
ศูนยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๑๔

- กล่มุ ออมทรัพยเ์ พอ่ื ชุมชน ม.1
- กล่มุ ออมทรัพยเ์ พ่ือชมุ ชน ม.2
- กลุ่มออมทรัพยเ์ พ่ือการผลติ ม.3
- กลุม่ กองทุนหมู่บ้าน ม.1 – 7
6.8 แรงงาน
แรงงาน คอื กล่มุ บุคคลที่อยู่ในวยั ทำงานทม่ี ีอายุระหว่าง 16-60 ปี แรงงานมคี วามสำคัญในฐานะทเี่ ป็น
ปัจจัยการผลิตในการผลิตสนิ ค้า และเป็นทุนมนุษย์ท่ีสามารถพัฒนาศกั ยภาพใหส้ ูงขึ้นได้ ซึ่งในตำบลบาเระใตม้ ี
ประชากรวัยทำงานอยู่ประมาณ 4,000 กว่าคน ส่วนใหญ่ร้อยละ 50 ประกอบอาชีพอยู่ในพ้ืนที่ ร้อยละ 30
ประกอบอาชีพนอกพื้นที่ และร้อยละ 20 ประกอบอาชีพในต่างประเทศ โดยกลุ่มแรงงานที่ประกอบอาชีพใน
ต่างประเทศเหล่านี้สว่ นใหญไ่ ปเป็นแรงงานในประเทศมาเลเซีย เชน่ รบั จา้ งกรดี ยาง ทำงานตามรา้ นอาหาร รับ
เลี้ยงดูเด็กและผู้สูงอายุ รับเหมาก่อสร้าง เป็นต้น ซึ่งแรงงานในเขตตำบลบาเระใต้ส่วนใหญ่เปน็ แรงงานกึ่งฝมี ือ
(Semi-skilled Labor) และแรงงานไรฝ้ มี ือ(Unskilled Labor)
7. ศาสนา ประเพณี วัฒนธรรม
7.1 การนับถอื ศาสนา
ตำบลบาเระใตม้ ปี ระชากรนบั ถือศาสนาอิสลามรอ้ ยละ 100 โดยมีองคก์ รและสถาบนั ทางศาสนาในเขต
พื้นท่ี ดงั นี้
(1) มสั ยิด จำนวน 7 แห่ง คอื
1) มัสยิดบือเร๊ะ หมู่ที่ 1
2) มัสยิดบูเกะสูดอ หมู่ท่ี 2
3) มัสยิดฮดี ายาตูสซอลีฮีน หมู่ที่
4) มัสยดิ บ้านคอลอแระ หมทู่ ่ี 3
5) มสั ยิดกอื แลแมเราะ หมู่ที่ 4
6) มัสยิดชูโว หมทู่ ี่ 5
7) มสั ยดิ ดารุนนาอีน หมูท่ ี่ 6
(2) ศนู ย์การศกึ ษาอิสลามประจำมัสยิด(ตาดีกา) 6 แห่ง คือ
1) ตาดีกาอัคลากลุ อิสลามยี ะห์ หมู่ท่ี 1
2) ตาดกี าอัลฮีดายาตลุ อิสลามยี ะห์ หมูท่ ่ี 2
3) ตาดกี าดารสุ สาลาม หมู่ที่ 2
4) ตาดกี าดารุลอมี าน หมู่ท่ี 3
5) ตาดกี าอิสลาฮดุ ดีน หม่ทู ่ี 4
6) ตาดกี าอัลมมั บาอุลอสิ ลามี(ตาดีกาชโู ว) หม่ทู ี่ 5
7) ตาดกี าดารุลอกั ซอ หมู่ท่ี 6
7.2 ประเพณีและงานประจำปี
วัฒนธรรม ประเพณีและวิถีชีวิตของประชาชนในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลบาเระใต้ ก็
เหมอื นกบั ประเพณีทั่วไปของประชาชนทัว่ ไปในเขตสามจงั หวดั ชายแดนภาคใต้ คอื ปัตตานี ยะลา และนราธวิ าส
ที่เป็นประชากรส่วนใหญ่นับถือศาสนาอิสลาม และพูดภาษามลายูท้องถิ่น มีสภาพความเป็นอยู่ วิถีชีวิต สังคม
ประเพณีและวฒั นธรรมต่างๆ ตามหลักศาสนาอิสลามทม่ี ีลกั ษณะพเิ ศษเฉพาะทอ้ งถิ่น อันประกอบไปด้วย

ผู้นำชุมชนจติ อาสาดีเด่น ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๑๕

1) ประเพณกี ารเกิด
เป็นประเพณีของหญิงมีครรภ์ที่นิยมไปฝากท้องกับหมอตำแย (โต๊ะบีแด) โดยจัดเครื่องบูชาหมอ
ประกอบด้วย หมาก พลู ยาเส้น และเงนิ ตามสมควร การคลอด เมอื่ ถงึ กำหนดคลอด ญาติหรือสามขี องหญิงผู้จะ
คลอด จะไปตามหมอตำแยมาชว่ ยทำคลอดให้ท่บี ้าน เมอื่ ทารกคลอดออกมาแล้ว หมอตำแยจะชาระล้างทำความ
สะอาดตัวเด็ก ตัดและผูกสายสะดือ แล้วนาเด็กไปไว้ในถาดใบใหญม่ ีผ้าปูรองรับอยูห่ ลายชั้น แล้วหมอตำแยจะ
ตม้ น้ำชำระร่างกายให้แก่ผูเ้ ป็นแม่ แลว้ นวดฟัน้ ทกุ ส่วนของรา่ งกาย เพอ่ื ให้เลอื ดลมเดนิ สะดวก
ปัจจบุ นั ประเพณกี ารเกดิ จะไมค่ อ่ ยมกี ารปฏิบัติสืบทอดกนั มามากนักในเขตตำบลบาเระใต้ ตามยุคสมัย
ปัจจุบันที่การแพทย์มีความเจริญ และประชาชนคำนึงถงึ ความสะดวกปลอดภัยในการฝากครรภ์ที่โรงพยาบาล
มากกว่า แต่ประเพณีดังกล่าวกม็ กี ารปฏิบัติสบื ทอดอยู่บ้างในบางพื้นที่ทีห่ ่างไกลจากบริการสาธารณสุข รวมถึง
เหตผุ ลด้านการสร้างขวัญ กำลงั ใจและความสบายใจของผูเ้ ฒา่ ผู้แก่
(2) พธิ เี ลี้ยงรับขวัญบตุ ร (อาแกเกาะห์ อากกี ะฮ์หรือพิธีเชอื ดสัตว์)
ตามหลักศาสนาอิสลาม การเชือดสตั ว์เพือ่ ให้สัตว์ทถ่ี กู เชือดนน้ั ไปเปน็ พาหนะในโลกหน้า โดยบัญญัติให้
ชาวอิสลามต้องกระทำด้วยการเชอื ดแพะ แกะ หรอื ววั ทม่ี อี ายุครบเกณฑ์และไม่พกิ าร บางคนอาจจัดงานกินเล้ียง
และมขี บวนแห่ใหญโ่ ตเชิญแขกเหรอ่ื ให้มากนิ เหนียว (มาแกบโู ละ) หรือบางรายจัดใหม้ ีการแสดงมหรสพเช่น มะ
โยง่ ลิเกฮดู ใู ห้ชมดว้ ย ปัจจุบัน ประเพณรี ับขวญั บุตรก็ยังมีการปฏบิ ตั กิ นั อยู่ทุกครัวเรือน แต่จะไมค่ อ่ ยมีการจัดให้
มี ขบวนแห่ หรือการแสดงมหรสพเหมอื นแต่กอ่ นแต่อยา่ งใด
(3) ประเพณีแต่งงาน
ประเพณีแตง่ งาน หรือ นิกะห์ เปน็ การทำพธิ แี ตง่ งานตามหลกั เกณฑ์และขอ้ บงั คับของศาสนาอิสลาม มี
อยหู่ ้าประการคอื เป็นมสุ ลมิ มีของหม้ัน ตอ้ งได้รับความยินยอมจากผู้ใหญ่ทั้งสองฝ่าย มพี ยาน ผู้ชายอย่างน้อย
สองคน และควรทาพธิ ีอย่างเปิดเผย ปัจจุบัน ประเพณีการแต่งงานหรือพธิ นี กิ ะห์ ทั้งในเขตตำบลบาเระใต้หรอื
พื้นที่อื่นๆในจังหวัดชายแดนภาคใต้ก็ยังมีการปฏิบัติสืบทอดเรื่อยมา เพราะเป็นประเพณีที่เกี่ยวข้องกับ
หลกั เกณฑ์หรือหลกั ปฏิบัตขิ องศาสนาอสิ ลามดว้ ย
(4) ประเพณีมาแกปูโละ
ประเพณีมาแกปูโละ แปลว่า กินเหนียว หมายถึงการกินเลี้ยงในวันแต่งงาน งานเข้าสุหนัต งานเล้ียง
ฉลองความสำเรจ็ มีการเชิญแขกด้วยวาจา หรือโดยบตั รเชิญ มีการจัดสถานท่ีสำหรับจัดเลีย้ งอาหาร ที่จัดเลี้ยง
เป็นอาหารธรรมดา เช่น มสั หมน่ั เนอื้ ไกก่ อและ ซปุ เนื้อ ผัดวุ้นเส้น ผักสด น้ำบูดู เปน็ ตน้ ปัจจุบัน ประเพณมี าแก
ปูโละ เป็นประเพณีและวิถีชีวิตที่มีการปฏิบัติสืบเรื่อยมาทั้งในเขตตำบลบาเระใต้หรือพื้นที่อื่นๆในจังหวัด
ชายแดนภาคใต้
(5) ประเพณฮี ารรี ายอ ประเพณีฮารรี ายอ เทศกาล ฮารีรายอมีอยูส่ องวนั คือ
๑) ฮารีรายอปอซอ หรือ ตรุษอิฎิลฟิตรี เป็นวันรื่นเริง เนื่องจากสิ้นสุดการถือศีลอดในเดือนรอมฎอน
เป็นการกลับเข้าสู่สภาพเดิม ตรงกับวันที่หนึ่งของเดอื นเซาวาล ซึ่งเป็นเดือนที่สิบทางจนั ทรคติ การปฏิบัติของ
ชาวอิสลามในวันรายอจะบริจาคทานเรียกว่า ซากัดฟิตเราะห์ (การบริจาคข้าวสาร) มีการบริจาคทานแก่คนแก่
หรอื คนยากจน บางทีจงึ เรียกว่า วนั รายอฟติ เราะห์ หลังจากนั้นจะไปละมาดทม่ี ัสยิด จากนั้นจะมีการขอขมาจาก
เพือ่ น มีการเยยี่ มเยียนญาตพิ ่ีนอ้ งทอี่ ย่ใู กลแ้ ละไกลออกไป มีการเลย้ี งอาหารด้วย

ผนู้ ำชมุ ชนจิตอาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564
ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอบาเจาะ

๑๖

๒) ฮารีรายอฮัจญี หรือ ตรุษอิฎิลอัฎฮา คำว่า อัฎฮา แปลว่า การเชือดพลี เป็นการเชือดสัตว์เพื่อเปน็
อาหารแกป่ ระชาชนและคนยากจน อิดลิ อดั ฮา จึงหมายถงึ วันรนื่ เรงิ เนือ่ งในวันเชือดสัตว์พลี ตรงกับวันท่ีสิบของ
เดือนซุลฮิจญะ เป็นเวลาเดียวกับการประกอบพิธีหัจญ์ ที่เมืองเมกกะของชาวอิสลามทัว่ โลก ชาวไทยอิสลามจงึ
นิยมเรียกวันตรุษนี้ว่าวันอีดใหญ่ การปฏิบัติจะมีการละหมาดร่วมกันและเชือดสัตว์เช่น วัว แพะ แกะ แล้ว
แจกจ่ายเน้อื สตั วเ์ หลา่ นั้นแกค่ นยากจน การเชือดสัตว์พลนี เี้ รยี กว่า กรุบาน

ปัจจุบัน ประเพณีฮารีรายอยังมีการปฏิบัติเรื่อยมาในตำบลบาเระใต้และในจังหวัดชายแดนภาคใต้
รวมถึงพื้นทอ่ี น่ื ๆทม่ี มี สุ ลิมอาศัยอยู่ทั่วโลก ฮารรี ายอเป็นประเพณที ่ีสำคญั ประเพณีหนึง่ ของศาสนาอิสลาม เพราะ
นอกจากจะเป็นวัฒนธรรมประเพณีที่มีการปฏิบัติสืบทอดกันมาตั้งแต่ยุคสมัยของท่านศาสดามูฮาหมัดจนถึง
ปัจจุบันแล้ว ยังเป็นวิถีปฏิบัติที่สวยงามตามบทบัญญัติของศาสนาที่เกี่ยวข้องกบั การความเมตตา การอดกลั้น
การเอ้ือเฟ้อื เผอื่ แผ่ การช่วยเหลือ และสันตสิ ขุ อกี ดว้ ย

7.3 ภูมปิ ัญญาท้องถน่ิ ภาษาถ่นิ
(1) ภาษาถ่นิ และการพดู จา
ประชาชนในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลบาเระใต้ ก็เหมือนกับชาวไทยมุสลิมใน 3 จังหวัดชายแดน
ภาคใต้ ที่นิยมพดู ภาษามลายูทอ้ งถ่ิน(ภาษายาว)ี ในชีวติ ประจำวันมากกว่าภาษาไทย เนือ่ งจากจะพดู ภาษาไทยใน
การสอ่ื สารไมค่ ่อยชัด เพราะภาษามลายเู ป็นภาษาทีม่ มี าตง้ั แต่เกิดและเปน็ ภาษาที่ ๑๓
บรรพบุรุษได้สืบทอดมา จึงทำให้พูดภาษาไทยไม่ชัด ในส่วนของการพูดจานั้น ประชาชนในตำบลก็
เหมือนชาวไทยมุสลิมโดยท่ัวไปทจ่ี ะกล่าวคำ บสิ มลิ ลาฮฺ ฮริ เราะหฺมานริ เราะฮีม มคี วามหมายวา่ ดว้ ยนามของอัล
เลาะหผ์ กู้ รุณาปราณี ผู้เมตตาเสมอ เมื่อเร่มิ ทากิจกรรมต่าง ๆ เช่น กิน น่งั นอน อาบน้ำ สวมเสื้อผ้า ฆ่าสัตว์เป็น
อาหาร เขียน อ่านหนังสือ ฯลฯ ซึ่งการกล่าวคำดังกล่าวนั้นนอกจากจะไดผ้ ลบุญแลว้ ยังเป็นศริ มิ งคลแก่ชีวิตอีก
ดว้ ย
8. ทรพั ยากรธรรมชาติ
8.1 นำ้ ดว้ ยภมู ศิ าสตรท์ ่ีต้งั ของตำบลบาเระใต้เป็นทร่ี าบลมุ่ ใกล้ชายฝง่ั และเปน็ บรเิ วณที่รองรบั น้ำฝน
จากเทอื กเขาบูโดก่อนไหลลงสู่อ่าวไทย ทำให้พืน้ ทม่ี ีแหลง่ น้ำธรรมชาติ ประเภท แอง่ น้ำ ลำห้วย คลอง บงึ หลาย
แห่ง โดยมลี ำคลองที่สำคัญๆประกอบดว้ ย
1) คลองอัลโล
2) คลองปาเระยารอ
3) คลองปาเระกาแร
4) คลองตันหยง
5) คลองลอื มู
6) คลองชลประทาน
7) คลองปาเระแมะนา
8) คลองส่งน้าชลประทาน
9) คลองลูโบะบโู ละ
10) คลองส่งน้ำชลประทาน (สายท่ี 2)
แหล่งน้ำทส่ี ร้างขึน้ ฝายจำนวน 11 แหง่ ได้แก่
1) ฝายคลองลือมู
2) ฝายคลองกะทงุ

ผ้นู ำชุมชนจติ อาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๑๗

3) ฝายปาเระปะดอแว
4) ฝายบาโงโตะปาเก
5) ฝายคลองชลประทาน
6) ฝายคลองชโู ว
7) ฝายตรอื ซิ
8) ฝายคลองลูโบะบูโละ
9) ฝายคลองกลาดี
10) ฝายปะดอแว 2
11) ฝายคลองกลาดี-ตันหยง
แตเ่ นอ่ื งจากทตี่ ้งั ของตำบลอยูใ่ กลช้ ายฝ่งั ทะเล และมีป่าพรุ ป่าเสม็ด เปน็ จำนวนมาก ทำใหค้ ุณภาพของ
นำ้ เพ่อื การบริโภคไม่ดีมากนัก ลกั ษณะของน้ำท่จี ะออกเปน็ สแี ดงและมีตะกอน ซงึ่ รอการแกไ้ ขต่อไป
8.2 ปา่ ไม้
ปา่ ไม้ ส่วนใหญเ่ ปน็ ป่าพรุและป่าเสมด็ มีเนื้อท่ปี ระมาณ 11,409 ไร่ ในเขตพ้ืนที่ หม่ทู ี่ 6 บ้าน
ฮูแตยือลอ หมู่ที่ 3 บา้ นคลอแระ และหมูท่ ่ี 2 บ้านบเู กะสูดอ
8.3 ภเู ขา
เพราะตำบลบาเระใต้เป็นตำบลเล็กๆทีอ่ ยู่ใกล้ชายฝั่ง ทำให้บริเวณพื้นที่ไม่มีภูเขาหรือเทอื กเขาสูงๆแต่
อยา่ งใด จะมีเพยี งภูเขาเล็กๆลูกหนง่ึ ที่ชื่อวา่ “เขาสดู อ” หรือชาวบ้านในพน้ื ทีเ่ รียกกนั ติดปากว่า “บูเกะสูดอ” ท่ี
มีลักษณะเปน็ เนินเขาเต้ยี ๆ
8.4 ทรัพยากรธรรมชาติทส่ี ำคัญของตำบลบาเระใต้
ทรพั ยากรธรรมชาติในเขตตำบลบาเระใต้ส่วนใหญ่เป็นประเภทแหล่งน้ำตามธรรมชาติทมี่ ีอยู่หลายแห่ง
ในตำบล โดยเฉพาะในเขตหมู่ที่ 7 บา้ นบอื เระ 2 ที่มีลำหว้ ย คลอง บงึ เปน็ จำนวนมากที่อดุ มไปดว้ ยพนั ธ์ุสัตว์น้ำ
อันเป็นแหลง่ อาหารชั้นดีของประชาชนในตำบล ในขณะท่ีทรัพยากรประเภทป่าไมน้ ้นั ส่วนใหญใ่ นตำบลจะเป็น
ป่าพรุทม่ี ไี ม้เสม็ดข้นึ อยา่ งหนาแน่น ในเขตหม่ทู ่ี 6 บา้ นฮูแตยอื ลอ หม่ทู ่ี 2 บ้านบเู กะสูดอ และหม่ทู ี่ 3 บา้ นคลอ
แระ แม้จะมใิ ช้ไมท้ ่ีมีคุณภาพสงู แต่ประชาชนก็สามารถนำมาใช้ทำประโยชน์ได้บ้างในด้านการก่อสร้างและด้าน
การเกษตร

ผ้นู ำชุมชนจติ อาสาดีเด่น ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

๑๘

วตั ถปุ ระสงค์การถอดบทเรียน

1. เพื่อให้ทราบถึงความสามารถของผู้นำจิตอาสาในการปลูกฝังและสร้างจิตสำนึกให้แก่ประชาชนใน

การบำเพญ็ ตนใหเ้ ป็นประโยชนต์ อ่ ครอบครัวสถาบนั การศึกษา ชุมชน สังคมและประเทศชาติ

2. เพ่ือศกึ ษา จดุ แขง็ จดุ ออ่ น โอกาสพฒั นา และอปุ สรรคของพนื้ ทต่ี ำบลบาเระใต้

ขอบเขตของการดำเนนิ โครงการ

-กลมุ่ เปา้ หมายท่ีใช้ในการถอดบทเรียน จำนวน 11 คน ประกอบด้วย

1. นายมูฮำมัด สาและ ตำแหน่ง กำนนั ตำบลบาเระใต้

2. นายอับดุลอาซิ ดีเยาะ ตำแหนง่ ผูใ้ หญบ่ า้ นคลอแระ

3. นายมะเปาซี อาแว ตำแหนง่ ผชู้ ่วยผู้ใหญ่บา้ น

4. นายวาเตะ ลาซาวา ตำแหนง่ ผชู้ ว่ ยผู้ใหญ่บา้ นฝ่ายรกั ษาความสงบ (ผรส.)

5. นายรอพี ลาซาวา ตำแหน่ง ผชู้ ว่ ยผู้ใหญบ่ า้ นฝ่ายรักษาความสงบ (ผรส.)

6. นางซอมารหี ยะ ดีเยาะ ตำแหนง่ ครู กศน.ตำบล

7. นางสาวอสิ ตซี ัน ดอื เระ ตำแหน่ง ครูผู้ชว่ ย

8. นางสารพี ะ๊ เบญ็ รอซดี ตำแหน่ง ครอู าสาฯตำบล

9. นายมาหามุ มะแดวี ตำแหน่ง ครอู าสาฯปอเนาะ

10.นายยาการยี า ลาเตะ๊ ตำแหน่ง ครูอาสาฯปอเนาะ

11.นางสาวกูนูรซี า พระพิทักษ์ ตำแหน่ง บรรณารักษอ์ ัตราจ้าง

ขอบเขตระยะเวลา

ระหว่างวนั ท่ี 7-14 มิถุนายน พ.ศ. 2564 ณ ท่ีทำการ กำนันตำบลบาเระใต้

ขน้ั ตอนการดำเนินงาน

1. ดำเนินการสำรวจกลุ่มเป้าหมาย

2. มกี ารประชุมวางแผนเพอื่ เตรียมความพร้อมในการถอดบทเรียนในการจัดกจิ กรรมจิตอาสาในพนื้ ที่

3. ดำเนินการถอดบทเรียนในการดำเนนิ การจัดกิจกรรมจติ อาสาตา่ ง ๆ

4. สรุปผลการจัดกจิ กรรม ข้อเสนอแนะ พฒั นางานตอ่ ไป

ผ้นู ำชมุ ชนจิตอาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

๑๙

บทที่ 2

วธิ กี ารดำเนนิ การถอดบทเรยี น
ในการถอดบทเรียนในครั้งนีไ้ ด้มีการดำเนนิ การต้งั แตเ่ ริ่มตน้ ดังน้ี
1. กลไกการขบั เคลื่อน

-ระดับอำเภอ
สำนักงาน กศน.จังหวดั นราธวิ าส ได้มีหนังสอื แจ้ง ให้ กศน.อำเภอดำเนนิ การคัดเลอื ก ผนู้ ำจติ

อาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564 และมกี ารประชุมวางแผนรว่ มกนั ภายใน กศน.อำเภอเพ่อื คดั เลอื ก ผู้นำชมุ ชนดีเด่น
ซึ่งได้คัดเลือกผู้นำชุมชนในพื้นที่ จำนวน 3 ตำบล ได้แก่ กำนันตำบลบาเระใต้ ผู้ใหญ่บ้านตำบลบาเจาะ
ผู้ใหญ่บ้านปะลุกาสาเมาะ ซึงมติในที่ประชุม มีความเห็นว่า ให้ดำเนินการจัดส่ง นายมูฮำมัด สาและ กำนัน
ตำบลบาเระใต้ ผู้นำชุมชนจิตอาสาดีเดน่ ประจำปี 2564 ในครัง้ น้ี

-ระดับตำบล
เมื่อได้รบั หนงั สอื ส่งั การ จาก อำเภอบาเจาะ ในการจัดกิจกรรมจิตอาสา ในพนื้ ทีท่ กุ คร้ัง

นายมูฮำมดั สาและ กำนนั ตำบลบาเระใต้ ไดม้ ปี ระชุมวางแผนในการจัดกิจกรรมจติ อาสาในพืน้ ท่รี ่วมกับครู
กศน.ตำบลบาเระใต้ในทุกๆคร้ัง

-ระดบั หมู่บ้าน
ในการจดั กิจกรรมจิตอาสาในพ้ืนท่ี นายมูฮำมัด สาและ กำนันตำบลบาเระใต้ ได้มีการวางแผน

กบั คณะทีมงานและประชาชนในพื้นท่ี เพื่อใหก้ ารจดั กิจกรรมจิตอาสาดำเนนิ การไปด้วยความเรยี บรอ้ ย
2. กระบวนการในการขับเคล่ือน
มีวิธกี ารจดั กระบวนการบรกิ ารตามกระบวนการบรหิ ารในหลัก PDCA ซงึ่ ประกอบด้วย Plan

(วางแผน) Do (การดำเนินการ) Check (การตรวจสอบ) และ Action (การปฏิบัติเพื่อปรับปรุงการตรวจสอบ)
ดงั นี้

กล่าวคือ เมอื่ ไดร้ บั คำสั่งจาก อำเภอให้ดำเนินการจดั กจิ กรรมจิตอาสาในพื้นท่แี ต่ละตำบล
คณะครูแต่ละตำบลทุกคน จะมีการประสานงานกับผู้นำชุมชนในแต่ละพื้นที่ในการทำงานร่วมกันเพื่อให้การ
ดำเนินงานเป็นไปอยา่ งมีประสิทธิภาพ โดยมีขน้ั ตอน ดงั ต่อไปน้ี

2.1 Plan (วางแผน)
ผูน้ ำชมุ ชนมกี ารประชมุ วางแผน กระบวนการทำงานเพ่อื ทำใหก้ ารดำเนินกิจกรรมในทุกๆคร้ัง
สำเร็จลุลว่ งไปดว้ ยดี

2.2 Do (การดำเนนิ การ)
ดำเนินการจัดกิจกรรม ตามแผน ท่ไี ด้วางไว้

2.3 Check (การตรวจสอบ)
เม่อื ดำเนินการจดั กิจกรรมในทุกๆครง้ั ผนู้ ำชมุ ชน มีการตรวจสอบความเรียบรอ้ ยว่าเรียบร้อย
และเปน็ ไปตามแผนท่ไี ด้วางไว้หรือไม่

ผู้นำชมุ ชนจติ อาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๒๐

2.4 Action (การปฏิบตั เิ พื่อปรับปรงุ การตรวจสอบ)
หากพบว่า การจัดกิจกรรมมีปัญหาหรือไม่เรียบร้อย ผู้นำชุมชนในพื้นที่จำดำเนินการแก้ไข
ปรับปรงุ และพัฒนาต่อไป

3. เคร่อื งมือทีใ่ ช้ในการขับเคลือ่ น
แบบสอบถาม

ในขน้ั ตอนของการดำเนนิ การถอดบทเรียนนน้ั ได้รับทราบขอ้ มูลของผู้นำจติ อาสา ดังน้ี
นายมูฮำมดั สาและ กำนันตำบลบาเระใต้ ไดป้ ฏบิ ตั งิ านตามหน้าท่ีกำนันตำบลบาเระใต้ ในสังกัด
กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย ซึง่ ไดช้ ว่ ยเหลือให้กบั ทางราชการ ในฐานะผู้ชว่ ยนายอำเภอ ด้วยความรู้
ความสามารถ ประสบการณต์ า่ งๆทมี่ อี ยู่ และดว้ ยยดึ หลักคุณธรรม ความพอเพยี ง มีวนิ ยั สจุ รติ จติ อาสา ความ
วิรยิ ะ อสุ าหะ มงุ่ มน่ั ยุติธรรม ดว้ ยความเสียสละทั้งกายและใจ นำหลกั การทรงงาน พระบรมราโชวาท พระราช
กระแสรับสั่ง พระราชดำรัส นำใส่เกล้า เพื่อใช้ในการทำงาน สำหรับปีงบประมาณ ๒๕๖๓ มีผลงานยอดเย่ยี ม
เป็นที่ประจักษ์จำนวน ๒ เรื่อง คือเรื่องที่หนึ่ง ได้รับคัดเลือกจังหวัดนราธิวาสให้เป็นบุคคลที่มีผลงานดีเด่น
ประเภท ผูน้ ำทอ้ งทแ่ี ละผนู้ ำทอ้ งถน่ิ และไดร้ ับพระราชทานเกยี รตบิ ัตร และเขม็ รางวลั พระราชทานผทู้ ่มี ผี ลงาน
ดีเด่นของจังหวดั ชายแดนภาคใต้ ประจำปี พ.ศ. ๒๕๖๓ วนั ที่ ๒๓ กันยายน ๒๕๖๓ ณ ศนู ยอ์ ำนวยการบริหาร
จังหวัดชายแดนภาคใต้ อำเภอเมื่อยะลา จังหวัดยะลา เรื่องที่สอง ในยามที่ประเทศเกิดวิกฤติจากสถานการณ์
โรคไวรัสโคโรน่า หรือโรค COVID ๑๙ จังหวัดนราธิวาสเป็นจังหวัดหน้าด้านติดชายแดนมีความเสี่ยงต่อ
สถานการณ์ ร่วมกับทีว่ ่าการอำเภอบาเจาะ และคณะกรรมการควบคุมโรคระดับอำเภอในการจัดตั้งศูนย์กักกัน
(Local Quarantine) โดยสามารถเปิดแห่งแรกของจังหวัดนราธิวาส และได้ร่วมมือร่วมใจในการแกป้ ัญหาจน
เกดิ เป็นท่นี ่าพอใจ และไม่มกี ารแพรร่ ะบาดในอำเภอบาเจาะ และมีผลงานยอดเยย่ี มดา้ นอืน่ ๆสรุปได้ดังนี้
ดา้ นท่ี ๑ กระตุ้นใหอ้ งคก์ รประชาชน รู้สภาพปญั หาของหมูบ่ ้านและสามารถวางแผน เพือ่ แกไ้ ข
ปัญหาได้เอง รวมทั้งการกระตุ้นใหป้ ระชาชนรจู้ ักช่วยตนเอง และเข้ามามีสว่ นรว่ มในการพัฒนาหมู่บ้านของ
ตนไดอ้ ย่างมปี ระสิทธิภาพ ได้แก่

๑.๑ ดา้ นการส่งเสรมิ ปกป้อง สถาบันหลกั ของชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์
- ส่งเสริมและสนับสนุนกิจกรรมบำเพ็ญสาธารณประโยชน์ กิจกรรมจิตอาสา เราทำดี

เพอ่ื ชาติ ศาสน์ กษตั ริย์ ท้ังในระบบสถานศกึ ษา เยาวชนและประชาชนทวั่ ไป
- ร่วมมอื กับสถานศึกษา กำลงั ภาคประชาชน องค์กรภาคเี ครอื ข่ายในตำบลจัดกิจกรรม

จิตอาสา เราทำดี เพอ่ื ชาติ ศาสน์ กษตั ริย์ ในโอกาสวันสำคญั ทางศาสนา วันสำคญั ของชาตติ า่ งๆอย่างต่อเนือ่ ง
- ประชาสมั พนั ธใ์ หป้ ระชาชนในพน้ื ท่ที ราบในการเปิดรบั สมคั รสมาชกิ จติ อาสา ทท่ี าง

ศนู ย์อำนวยการจิตอาสาระดับอำเภอและจงั หวดั กำหนดทัง้ นี้ ประชาสมั พนั ธ์ ตามหอ่ กระจา่ ยข่าว ศาสนาสถาน
สถานศกึ ษา แหลง่ พบปะของชมุ ชน

- เขา้ ร่วมการฝึกอบรมจิตอาสาภยั พิบตั ิ ทีท่ างองค์กรปกครองจัดฝกึ อบรมท้งั น้ี จดั ส่ง
คณะกรรมการหมู่บ้านเข้าร่วมฝึกอบรมเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการช่วยเหลือประชาชนในยามเกิดภัยพิบัติ
อุทกภัย วาตภยั อัคคีภัย ดนิ โคลนถลมและภัยทเี่ กิดจากธรรมชาติ และจากนำ้ มอื มนษุ ย์

ผนู้ ำชุมชนจิตอาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศัยอำเภอบาเจาะ

๒๑

- เปน็ แบบอยา่ งในการแต่งกายตาม วันสำคญั ต่างๆของชาติ เพ่ือส่งเสริมความจงรกั ภัค
ดตี อ่ สถาบนั หลกั ของชาติ และรว่ มสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณตอ่ สถาบนั พระมหากษตั ริย์

- จดั กจิ กรรมวันสำคัญของชาติ วันสำคัญทางศาสนาอย่างตอ่ เน่อื ง เพอ่ื ใหป้ ระชาชนเหน็
ความสำคัญของสถาบนั หลกั ของชาติ

ผู้นำชมุ ชนจิตอาสาดีเด่น ประจำปี 2564
ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศัยอำเภอบาเจาะ

๒๒

-รเิ ริมในการจัดเวทีเสวนา แลกเปล่ียนเรียนรรู้ ะหว่างผ้นู ำท้องถ่ิน ผนู้ ำท้องท่ี ผู้นำศาสนา เพื่อ
กำหนดแนวทางการทำงาน การรับทราบปัญหา และการระดมความคิดในการแก้ปัญหาในหมู่บ้านและตำบล
โดยจัดกิจกรรมทุกๆเดือนสญั จรไปตามมัสยดิ ทั้ง 7 หม่บู ้าน

-ใหค้ วามสำคัญกับทกุ กลุ่ม องคด์ รไมว่ ่าจะเป็นกลุ่มเยาวชน กล่มุ สตรี ผู้ดอ้ ยโอกาสทางสงั คมใน
การรับทราบปญั หา และข้อเสนอแนะกิจกรรมตา่ งๆเพื่อพัฒนาหมู่บา้ นตำบล

-กระตนุ้ ใหป้ ระชาชนในพนื้ ทน่ี ำหลักปรัชญาเศรษฐกจิ พอเพยี งมาใช้ในการดำเนนิ ชวี ิตโดยการ
สนับสนุนเมล็ดพันธ์ุผักจดั ทำแปลงเพาะในครวั เรอื เพ่อื ลดต้นทุนลดรายจ่ายสร้างรายไดค้ รัวเรือน

ผนู้ ำชุมชนจิตอาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศนู ย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศัยอำเภอบาเจาะ

๒๓

๑.๒ ด้านการนอ้ มนำโครงการพระราชดำริ
- ส่งเสริมและสนับสนนุ ใหร้ าษฎรในพน้ื ท่ีนำแนวทางปรัชญาเศรษฐกจิ พอเพยี งในการ

ดำเนนิ ชีวติ
- รว่ มกบั ส่วนราชการในการตดิ ตามและสนบั สนุนการดำเนินโครงการศลิ ปาชีพ ใน

สมเดจ็ พระนางเจ้าสริ กิ ิติ์ พระบรมราชนิ ีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง
- สนับสนุนกลมุ่ ศลิ ปาชีพและหัตถกรรมพื้นบา้ นหมู่ที่ ๓ บ้านคลอแระ ตำบล

บาเระใต้ อำเภอบาเจาะ จังหวดั นราธวิ าส
- ให้ความสำคัญในการติดตามตรวจสอบการเปิดปิดประตรู ะบายนำ้ ของโครงการ

ชลประทานตามโครงการพระราชดำรฯิ ในพืน้ ทีต่ ำบลบาเระใต้ อำเภอบาเจาะ จังหวดั นราธิวาส อยา่ งสมำ่ เสมอ
และต่อเน่อื งเพื่อใหเ้ กิดประโยชน์ต่อการดำเนนิ ชีวติ อย่างแท้จรงิ

- ส่งเสรมิ และสนับสนับสนุนกลุม่ จกั สานย่านลเิ ภา สานเส่ือกระจดู และแกะสลักไม้ โครง
การศิลปาชพี ในสมเดจ็ พระนางเจา้ สิรกิ ติ ์ิ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพนั ปีหลวง

- ร่วมกบั อำเภอบาเจาะในการดำเนินงานเพือ่ การอนรุ ักษ์พ้ืนท่ีปลกู ตน้ ยา่ นลิเภาจดั ทำ
แปลงสาธิตการปลูก

- สง่ เสริมและอนุรักษก์ ารเลย้ี งโคและกระบอื ตามสภาพพ้ืนที่
- ส่งเสริมและสนบั สนุนการเลีย้ งสตั ว์ปกี เพอ่ื การบริโภคและจำหน่าย

ผู้นำชมุ ชนจติ อาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศูนยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศัยอำเภอบาเจาะ

๒๔

ด้านที่ ๒
รเิ ร่ิมและสนับสนุนการดำเนนิ งานพฒั นา โดยเปน็ ทป่ี รกึ ษากลมุ่ เยาวชน กล่มุ สตรี กลุ่มอาสาสมคั ร
ตลอดจนองคก์ รประชาชนและกจิ กรรมพฒั นาต่างๆ

๒.๑ ด้านการป้องกันและปราบปรามยาเสพติด
- ส่งเสรมิ และสนบั สนนุ การหาแนวทางในการแก้ปญั หายาเสพติดในทุกหมู่บ้านโดยเนน้

การแกป้ ญั หาโดยชมุ ชน
- สง่ เสริมและสนบั สนนุ การจัดกิจกรรมฝกึ อบรมเยาวชนค่ายอบรมจรยิ ธรรม
- รว่ มมอื กับเจ้าหน้าท่ีโรงพยาบาลส่งเสรมิ สขุ ภาพตำบลในการจัดทำแผนในการแกป้ ัญหา

ยาเสพติดในชมุ ชน
- พบปะกับครอบครวั กลุ่มเสย่ี ง กลมุ่ ผ้ใู ชย้ า กลุ่มผูเ้ สพยา เข้ารับการบำบัด โดยความ

ร่วมมอื ของอำเภอบาเจาะ โรงพยาบาลบาเจาะ โรงพยาบาลส่งเสริมสขุ ภาพระดับตำบล เพื่อทำการคดั กรอง
บำบัด โดยส่งเข้ารว่ มตามโครงการทีก่ ำหนด

- เข้าร่วมโครงการและร่วมมือกับหนว่ ยงานดา้ นความมัง่ คง เพื่อใหเ้ ยาวชนในตำบลบา
เระใตไ้ ด้ร่วมโครงการอบรมเสน้ ทางสายใหม่ (ญาลนั นันบาร)ู

ผู้นำชุมชนจิตอาสาดีเด่น ประจำปี 2564
ศนู ย์การศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศัยอำเภอบาเจาะ

๒๕

-สนบั สนุนการดำเนนิ งานของสมาชิกจติ อาสาและมวลชลญาลนั นนั บารใู นการปลูกต้นรวงผ้งึ ซง่ิ
เป็นตน้ ไมป้ ระจำรชั กาลท่ี 10

-รเิ ริม่ และใหก้ ารสนับสนุนให้เยาวชนในตำบลในการพฒั นาศักยภาพดา้ นการกีฬา นนั ทนาการ
เพื่อเปน็ ทางเลอื กในการทีจ่ ะนำกฬี าเปน็ อาชีพ

ผ้นู ำชมุ ชนจติ อาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๒๖

-รเิ ร่ิมให้การสนับสนุนใหเ้ ยาวชนในการเปิดประสบการณแ์ ละเปิดโลกทัศน์ใหม่ๆสร้างโอกาสให้
เกดิ ขึ้นให้กับเยาวชน

-ริเร่มิ และให้ความสำคญั ใหก้ บั กลุ่มองคก์ รในชมุ ชนในการจัดกิจกรรมกีฬาสานสมั พนั ธช์ ุมชน

ผู้นำชุมชนจิตอาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564
ศูนยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอบาเจาะ

๒๗

ดา้ นการพฒั นาองคก์ รและสวัสดิการสังคม
- สนบั สนนุ และส่งเสรมิ กจิ กรรมกลุ่มสตรีและกองทนุ พฒั นาบทบาทสตรีเพ่อื ยกระดบั

คุณภาพชวี ติ โดยใช้กลไกกองทุนกลางพัฒนาหมูบ่ ้าน และสำนกั งานพฒั นาชุมชนอำเภอบาเจาะ
- จัดต้ังกองทุนวันละบาทสำหรับผู้สนใจและครวั เรือนทสี่ นใจ
- ให้คำปรึกษาให้กับกลุม่ อาชีพตา่ งๆเพ่ือพัฒนาผลิตภณั ฑแ์ ละจดั ระบบบริหารองค์กร

โดยประสานกับหนว่ ยงานที่เกย่ี วขอ้ ง
- ปี ๒๕๖๓ ได้รบั การคัดเลอื กใหเ้ ปน็ หมู่บ้านกองทนุ แมข่ องแผ่นดิน

ผนู้ ำชมุ ชนจิตอาสาดีเด่น ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๒๘

-ริเรม่ิ ในการสร้างโรงครวั ชุมชนทไ่ี ด้มาตรฐานเพื่อใช้ในกจิ การชุมชนและในกรณที เี่ กดิ ภยั พบิ ัติ
ตา่ งๆสามารถใช้ในการประกอบอาหารในการช่วยเหลือผู้เดือดรอ้ นได้

ผนู้ ำชุมชนจิตอาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศนู ย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๒๙

ดา้ นที่ ๓
ชว่ ยเหลือ สนับสนุน การดำเนินงานตามแผนงานโครงการหรือกิจกรรมพัฒนาหมูบ่ ้าน

ดา้ นการพัฒนาสงั คมและความมนั่ คงของมนษุ ย์
- นำกองทนุ พฒั นาหมู่บา้ นมาเป็นกลไกในการพฒั นาด้านต่างๆเช่น การสงเคราะห์ ผู้

ยากไร้ ผู้ดอ้ ยโอกาส ผพู้ ิการ และการแกป้ ัญหาครอบครัว
- รว่ มมอื ผู้นำฝ่ายปกครอง กบั องคก์ รปกครองส่วนทอ้ งถิ่น เยยี่ ม ผู้นำศาสนา ผู้สงู อายุ ผู้

พิการ ผ้ยู ากไร้ ผ้ดู อ้ ยโอกาส เพ่ือหาแนวทางการปัญหา
- สง่ เสรมิ คณุ ภาพชวี ิตในทกุ ระดบั กลมุ่ วัย โดย เฉพาะ ๕ กล่มุ วยั
- รว่ มส่งเสริมและสนบั สนนุ การสร้างอาคารเอนกประสงค์ กับผู้นำชมุ ชนบ้านคลอแระ
ณ อาคารเอนกประสงค์ บ้านคลอแระ ตำบลบาเระใต้

ดา้ นท่ี ๔

ผ้นู ำชุมชนจติ อาสาดีเด่น ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศัยอำเภอบาเจาะ

๓๐

-ให้การสนับสนุนโครงการญาลันนนั บารู ในการจัดเวทีประชาคมดา้ นการแกป้ ัญหายาเสพตดิ ใน
ระดับตำบล ทง้ั น้ีมอี งคก์ รปกครองสว่ นท้องถน่ิ รพ.สต. หนว่ ยกองกำลังในพื้นท่ี สมาชกิ จิตอาสาพระราชทานใน
พ้นื ท่ี รว่ มกิจกรรม

-ประสานงาน จัดเตรยี มสถานที่ เพอ่ื อำนวยความสะดวกใหก้ บั สมาชิกวุฒสิ ภาในการจัด
กิจกรรมวฒุ ิสภาพบประชาชน

ผ้นู ำชมุ ชนจิตอาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศัยอำเภอบาเจาะ

๓๑

ดา้ นท่ี ๔
ประสานงานระหวา่ งองค์กรประชาชนกับหนว่ ยงานของรฐั องคก์ รเอกชน

ดา้ นสาธารณสขุ
- ร่วมมือ ร่วมใจ เครอื ข่ายฝา่ ยปกครอง อาสาสมัครสาธารณสุข เจ้าหน้าที่โรงพาบาล

สง่ เสรมิ สุขภาพตำบลเพอื่ ประชาสัมพนั ธใ์ นการป้องกนั โรคตดิ ต่อและโรคไมต่ ดิ ตอ่
- สนับสนนุ บรู ณาการและรว่ มมอื กับโรงพยาบาลสง่ เสรมิ สุขภาพระดบั ตำบลในการ

ขบั เคลอ่ื นการประกวดโรงพยาบาลสง่ เสริมสุขภาพระดบั ตำบลจนได้รบั รางวัลดีเดน่ ประจำปี ๒๕๖๓
- สง่ เสรมิ และให้ความสำคญั ด้านการรักษาความสะอาด การออกกำลงั กาย เพ่อื

เสริมสร้างภมู คิ ้มุ โรคต่างๆ
- สนบั สนุน บูรณาการและร่วมมอื กับโรงพยาบาลสง่ เสรมิ สุขภาพระดับตำบลในการ

ขับเคลอ่ื นหมู่บา้ นปรับเปลย่ี นพฤตกิ รรม ลดโรคความดนั เบาหวาน ตำบลจัดการสุขภาพ และเมืองสุขภาพ
ตามลำดับ

- ไดร้ บั การแตง่ ต้ังให้เป็นคณะกรรมการพัฒนาคณุ ภาพชวี ิตในระดบั ตำบล และระดบั
อำเภอ เพ่ือยกระดับและพฒั นาคณุ ภาพชีวิต ระดับอำเภอ

- นำองคค์ วามรกู้ ารรบั ประทานอาหาร การออกกำลงั กายการให้กำลงั ใจซึ่งกันและกนั
อีกท้งั การนำกะปีเยาะห์ ๗ สี มาวเิ คราะหโ์ รคของตัวเอง และนำนวัตกรรม ๓ อ ๒ ส คือ อ อาหาร อ ออกกำลัง
กาย อ อารม ส่วน ส สรุ า ส สบู บุหร่ี มาใช้ในชวี ิตประจำวนั กลับทำใหเ้ กิดความสนุกระหว่างผปู้ ว่ ย และตวั
ผปู้ ่วยเองกับเปน็ ตวั อยา่ งในการปฏิบัตติ นในการใช้ชวี ติ ประจำวนั

- ขับเคลือ่ นกลุ่มและเครือข่ายดแู ลผู้ปว่ ยติดบา้ นและตดิ เตยี งในหมู่บ้านและตำบล
- ให้การสนับสนนุ อำเภอบาเจาะ ในการจัดต้งั ศนู ยก์ กั กันโรคติดตอ่ และกลมุ่ เสยี่ ง โรค
ไวรัสโคโรน่า ๑๙ หรือ COVID 19 โดยสามารถเป็นศนู ย์กกั กันแหง่ แรกของจงั หวัดนราธิวาสในสว่ นดำเนินของ
อำเภอ จากทั้งหมด ๑๓ อำเภอ

ผนู้ ำชมุ ชนจิตอาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

๓๒

-ประสาน ผบ.ฉก.ทพ.นย.ทร. ในการรับฟังแนวทางการทำงาน และเสนอแนะแนวทางการ
ปฏบิ ตั งิ านในพื้นทีต่ ำบลให้สอดคลอ้ งกับบริบทพ้ืนที่เพื่อไมใ่ ห้เป็นเงอื่ นไขในการทำงานระหว่างหน่วยงานภาครัฐ
และภาคประชาชน

ผนู้ ำชมุ ชนจติ อาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศูนยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๓๓

ดา้ นท่ี ๕
ปฏิบตั หิ น้าที่อนื่ ตามทเี่ วทปี ระชาคม คณะกรรมการหมู่บ้าน องคก์ ารบรหิ ารสว่ นตำบลหรอื ทางราชการ
มอบหมาย

ดา้ นการประชาสมั พนั ธ์และเผยแพร่
- ตรวจเยย่ี มหมู่บา้ นในตำบลด้วยการเข้าร่วมพธิ ีละหมาดวันศุกร์ ในทุกหมบู่ า้ นในตำบล

ประชาสมั พันธ์ข้อราชการต่างๆ การปอ้ งกันและการควบคุมโรคระบาด และได้ให้ความรู้คำแนะนำในการ
ดำรงชีวติ ในสังคม ให้เกดิ คุณธรรม จรยิ ธรรมและให้มคี วามสมคั รสมานสามคั คกี นั

- ร่วมกบั ผู้ใหญ่บา้ นใหม้ กี ารประชุมคณะกรรมการหมูบ่ ้าน การเขา้ รว่ มประชมุ เวที
ประชาคมต่างๆในหมู่บ้านตำบล เพ่อื รับทราบปัญหาและความต้องการของประชาชน

- เป็นกระบอกเสยี งประชาสมั พนั ธ์ในการเลือกต้งั ระดับท้องถ่ินและระดับชาตติ ามระบอบ
ประชาธปิ ไตยและช้ีแจงขอ้ ดขี ้อเสยี ต่าง ๆ ใหก้ ับชาวบา้ น และนำระบบโซเซยี ลมเี ดยี ในการประชาสัมพันธอ์ กี
ทางหนงึ่

- กำชับให้ผนู้ ำศาสนาในการเกิดความเข้าใจในหลักคำสอนของศาสนาให้กับประชาชน
โดยเฉพาะเยาวชนใหท้ ่ัวถึง

- รว่ มกจิ กรรมหน้าเสาธงของโรงเรยี นในพน้ื ที่ ทง้ั น้ีเปน็ การประชาสมั พันธแ์ ละสร้าง
ความสมั พันธ์ในทางที่ดีระหว่างหน่วยงานภาครฐั

ผนู้ ำชุมชนจิตอาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

๓๔

-ร่วมมอื กับองค์กรปกครองส่วนทอ้ งถน่ิ อสม รพ.สต.ในการทำความสะอาดและจดั เตรียมสถานท่ี
สำหรบั จัดตัง้ ศนู ยก์ กั กนั เพอ่ื การสังเกตอุ าคาร (Local Quarantine) ท้งั นีเ้ ป็นศนู ยก์ ักกนั แห่งแรกของจังหวัด
นราธิวาส

-
ปฏบิ ัติงานในการประชุมจัดทำแผนระดบั ตำบลโดยการแลกเปลี่ยนความคิด วเิ คราะห์แผนในระดับอำเภอ

ผู้นำชมุ ชนจติ อาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศัยอำเภอบาเจาะ

๓๕

-ปฏิบัติหน้าที่ในการเปน็ คณะกรรมการประเมินมัสยดิ เพ่อื ปฏิบัติศาสนกจิ ในห้วงการระบาดโรคโควดิ 19

ผนู้ ำชุมชนจติ อาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศนู ย์การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

๓๖

บทที่ 3

ผลการถอดบทเรยี น
1. ความคาดหวงั ก่อนดำเนินการ

1. เพ่อื ปลูกฝังและสร้างจิตสำนกึ ให้แก่ประชาชนในพืน้ ที่ ในการบำเพญ็ ตนให้เปน็ ประโยชน์ต่อ
ครอบครวั สถาบันการศึกษา ชมุ ชน สงั คมและประเทศชาติ

2. เพ่ือเปน็ เพยี งแนวทางใหผ้ ู้ทสี่ นใจไดน้ ำไปปรบั ใชใ้ นบริบทของตนเอง และเพอื่ ใหก้ ารจัดกิจกรรมจติ
อาสาในพื้นทมี่ ีประสทิ ธภิ าพสูงสุด

2. สงิ่ ที่เกิดขึ้นหลังการดำเนนิ กจิ กรรม
ในการจัดกิจกรรมทำให้เกิดกระบวนการเรียนรู้ สามารถนำความรไู้ ปใช้ในการดำเนินชวี ติ และความ

ต้องการของประชาชนในพนื้ ท่ี
3. สง่ิ ดีๆทีเ่ กิดขน้ึ /ปจั จยั แหง่ ความสำเร็จ
ในการจัดกจิ กรรมในทุกๆคร้งั ผนู้ ำชุมชน ได้มกี ารวางแผนระบบงาน การสอ่ื สาร ทำความเข้าใจ ทำให้

ประชาชนในพืน้ ทเ่ี กดิ ความน่าเชื่อ เกดิ การยอมรับ ตลอดจนประชาชนให้ความรว่ มมอื ในการจัดกิจกรรมในทุกๆ
คร้ัง

4. องคค์ วามรู้ท่ีไดจ้ ากการถอดบทเรียน
สามารถนำองค์ความรไู้ ปประยุกต์ใช้ในการแกป้ ัญหา หรือ องค์ความรู้ใหมท่ ่เี กิดขนึ้ เพ่ือสนับสนนุ การ

ดำเนินงาน ลดความขัดแยง้ เข้าใจการดำเนนิ งาน การส่ือสารแลกเปล่ยี นขอ้ มูลที่ถูกต้อง ครบถว้ น
จากการถอดบทเรียนของผูน้ ำจิตอาสาในแต่ละดา้ นทำให้ได้บทเรยี นในแต่ละดา้ นดังนี้

ด้านท่ี ๑ กระต้นุ ใหอ้ งค์กรประชาชน รู้สภาพปัญหาของหมู่บ้านและสามารถวางแผน เพือ่ แกไ้ ขปัญหาได้เอง
รวมท้ังการกระต้นุ ใหป้ ระชาชนรจู้ กั ช่วยตนเอง และเขา้ มามีสว่ นรว่ มในการพัฒนาหมู่บา้ นของตนได้อย่างมี
ประสิทธภิ าพ

๑. ผนู้ ำชมุ ชนได้มีการประชุมวางแผนกบั คณะกรรมการหมบู่ ้านในการจัดกิจกรรมต่างๆในพ้นื ท่ี โดยมี
การกำหนดขอบเขตพ้ืนที่ความรับผิดชอบในแต่ละพื้นท่ี เพือ่ ให้การดำเนนิ งานสำเรจ็ ตามวตั ถุประสงค์

๒. ดำเนินการตามแผนที่ไดว้ างไว้
๓. สรปุ ผลการดำเนินงานกิจกรรมตา่ งๆ

ด้านที่ ๒ ริเริ่มและสนบั สนนุ การดำเนนิ งานพฒั นา โดยเปน็ ที่ปรกึ ษากลมุ่ เยาวชน กลมุ่ สตรี กลุ่มอาสาสมัคร
ตลอดจนองค์กรประชาชนและกจิ กรรมพัฒนาต่างๆ

๑.ผนู้ ำชุมชนไดม้ ีการส่งเสริมและสนับสนนุ การหาแนวทางในการแกป้ ัญหายาเสพตดิ ในทกุ หมู่บา้ นโดย
เน้นการแก้ปญั หาโดยชมุ ชน และรว่ มมือกับเจา้ หนา้ ที่โรงพยาบาลสง่ เสรมิ สขุ ภาพตำบลในการจัดทำแผนในการ
แกป้ ัญหายาเสพติดในชมุ ชน

ผู้นำชมุ ชนจติ อาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศูนยก์ ารศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

๓๗

๒.ผู้นำชมุ ชนสนบั สนนุ และสง่ เสริมกิจกรรมกลุ่มสตรีและกองทนุ พัฒนาบทบาทสตรีเพอ่ื ยกระดับ
คณุ ภาพชวี ติ โดยใชก้ ลไกกองทนุ กลางพฒั นาหมู่บ้าน และสำนกั งานพัฒนาชมุ ชนอำเภอบาเจาะเป็นกลไกในการ
ขับเคลอ่ื น
ดา้ นที่ ๓ ชว่ ยเหลือ สนับสนนุ การดำเนนิ งานตามแผนงานโครงการหรือกิจกรรมพัฒนาหมู่บ้าน

ผู้นำชุมชนได้มีการนำกองทุนพัฒนาหมู่บ้านมาเป็นกลไกในการพัฒนาด้านต่างๆเชน่ การสงเคราะห์ ผู้
ยากไร้ ผู้ดอ้ ยโอกาส ผพู้ กิ าร และการแกป้ ญั หาครอบครวั และได้ร่วมมือกบั ผนู้ ำฝ่ายปกครอง กับองค์กรปกครอง
ส่วนท้องถ่นิ เย่ยี ม ผูน้ ำศาสนา ผู้สงู อายุ ผ้พู ิการ ผยู้ ากไร้ ผดู้ อ้ ยโอกาส เพ่ือหาแนวทางการปญั หาหม่บู า้ น
ดา้ นที่ ๔ ประสานงานระหว่างองคก์ รประชาชนกบั หนว่ ยงานของรฐั องคก์ รเอกชน

ผนู้ ำชมุ ชนได้ให้ความสำคญั และรว่ มมือ รว่ มใจ เครอื ขา่ ยฝ่ายปกครอง อาสาสมคั รสาธารณสขุ เจ้าหน้าท่ี
โรงพาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลเพื่อประชาสมั พันธ์ในยามทีป่ ระเทศเกิดวกิ ฤติจากสถานการณ์โรคไวรัสโคโรนา่
หรือโรค COVID ๑๙ จังหวัดนราธิวาสเปน็ จังหวัดหนา้ ด้านติดชายแดนมีความเสี่ยงต่อสถานการณ์ ร่วมกับที่ว่า
การอำเภอบาเจาะ และคณะกรรมการควบคุมโรคระดับอำเภอในการจัดต้ังศนู ย์กกั กัน(Local Quarantine) โดย
สามารถเปิดแหง่ แรกของจังหวัดนราธวิ าส และได้ร่วมมอื ร่วมใจในการแก้ปัญหาจนเกดิ เปน็ ทีน่ า่ พอใจ และไม่มี
การแพร่ระบาดในอำเภอบาเจาะ
ดา้ นท่ี ๕
ปฏบิ ัตหิ น้าท่อี น่ื ตามที่เวทีประชาคม คณะกรรมการหมู่บ้าน องคก์ ารบรหิ ารสว่ นตำบลหรือทางราชการ
มอบหมาย

ผนู้ ำชุมชนได้นำความรแู้ ละประเดน็ ตา่ งๆทีไ่ ด้เขา้ ร่วมประชมุ ประจำเดือนในวาระต่างๆเพื่อเป็น
กระบอกเสยี งรับทราบปัญหาและความตอ้ งการของประชาชน

ผ้นู ำชุมชนจติ อาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564
ศูนย์การศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๓๘

ได้รับทราบจดุ แข็ง จดุ อ่อน โอกาสในการพฒั นาและอปุ สรรค ดงั นี้

การวิเคราะห์ปัจจัยภายในหรือสภาพแวดล้อมภายใน จะทำให้ตำบลทราบถึงความสามารถหรือความ
เปน็ ตัวตนของตำบล ตำบลบาเระใต้ได้นำหลักการวิเคราะหแ์ บบ SWOT Analysis ไดแ้ ก่ จดุ แขง็ (Strength–S)
จุดอ่อน (Weak–W) และปัจจัยภายนอก ได้แก่ โอกาส(Opportunity–O) และอุปสรรค (Threat–T) โดย
สามารถสรปุ ได้ดงั น้ี

จุดแขง็ (Strength–S)
- มพี ้นื ที่สาธารณประโยชน์ 700 กว่าไร่ ที่สามารถนำมาพฒั นาและใช้ประโยชนร์ ว่ มกันได้
- พืน้ ที่มคี วามอุดมสมบรู ณเ์ หมาะแก่การทำเกษตรกรรม
- มกี ารรวมกลุ่มของประชากรทีห่ ลากหลาย โดยเฉพาะมกี ลมุ่ อาชีพทเี่ ข้มแขง็
- มสี ดั สว่ นของประชากรในวัยแรงงานสงู เหมาะแกก่ ารจ้างงานสร้างอาชพี
- มีโครงขา่ ยการคมนาคมในชนบททีส่ ะดวกและครอบคลุมเกือบทกุ พน้ื ท่ี
- ผ้นู าชุมชน/ผนู้ ำศาสนามคี วามสมคั รสามัคคีมีศาสนาเป็นสิ่งยดึ เหนยี วจิตใจ
- ประชาชนมอี ตั ราการเขา้ เรยี นในระดบั อุดมศึกษาสงู
- มีพน้ื ทีป่ ลกู ปาล์มน้ ามนั มากท่ีสุดในอำเภอบาเจาะและมโี รงงานรับซ้อื ปาลม์ ในพ้นื ที่
จดุ ออ่ น (Weak–W)
- ประชาชนไม่มีความปลอดภัยในชีวิตและทรพั ย์สนิ อันเน่อื งมาจากเหตุการณค์ วามไมส่ งบ
- ขาดระบบระบายน้ำที่ดแี ละท่ีตั้งพื้นท่ีอยู่ในรอ่ งมรสุมเขตร้อน ทำให้เกิดปัญหาอุทกภัยและ ภัยพิบัติ
ทางธรรมชาตอิ ยบู่ อ่ ยครง้ั น้ำความเสียหายตอ่ พืชผลการเกษตรของเกษตรกรทุกปี
- มปี ญั หาพ้ืนท่ีถูกท้ิงรา้ งว่างเปลา่ ป่าเสมด็ เสอื่ มโทรม ขาดการพฒั นาใช้ประโยชน์
- ขาดการวางระบบการจัดการดา้ นผงั ตำบล
- ประชาชนขาดการศกึ ษาและมรี ายได้น้อย
โอกาส (Opportunity–O)
- พื้นท่ีตำบลมอี าณาเขตติดตอ่ อำเภอเมือง การสัญจรสูต่ ัวจงั หวัดทำได้อย่างสะดวกและรวดเรว็
- โอกาสในการใช้ประโยชน์ในที่ดินสาธารณประโยชน์และพื้นที่รกร้างว่างเปล่า เพื่อพัฒนาพื้นที่ ด้าน
การสง่ เสริมการปลูกพชื เศรษฐกิจตา่ งๆ ตลอดจนการจดั ตั้งนิคมอุตสาหกรรมในอนาคต
- โอกาสในการเป็นศูนย์กลางด้านการพัฒนาและฝึกอาชีพให้แก่ราษฎรในรูปแบบของศูนย์ ศิลปาชีพ
พเิ ศษและโครงการตามแนวพระราชดำริ
- โอกาสในการพัฒนาและเพ่มิ ทักษะความรูค้ วามสามารถของประชากรวัยแรงงาน

ผู้นำชมุ ชนจิตอาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564
ศูนยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

๓๙

อปุ สรรค (Threat–T)
- ขาดบุคลากรที่มีความรู้ความสามารถเฉพาะด้านและขาดงบประมาณในการดำเนินงานตาม อำนาจ
หน้าที่
- ปญั หาภยั ธรรมชาตแิ ละเหตกุ ารณ์ความไมส่ งบในพื้นท่จี ังหวดั ชายแดนภาคใต้
- การบริหารจัดการองค์กรและการบริหารงานตามโครงการ/กิจกรรมเปน็ ไปดว้ ยความล่าช้ายัง ไม่ค่อย
มีประสทิ ธิภาพ
- หนว่ ยงานตา่ งๆในพ้ืนทยี่ ังขาดการประสานและบูรณาการการทำงานร่วมกัน
2.2 การประเมินสถานการณ์สภาพแวดล้อมภายนอกทเ่ี กีย่ วข้อง
โอกาส (Opportunity)
(1) พื้นที่ตำบลมีอาณาเขตติดต่อกับอำเภอเมืองนราธิวาสและอยู่ใกล้สนามบิน โดยมีระยะทางถึง ตัว
จังหวัด 22 กิโลเมตร และอยู่ห่างจากท่าอากาศยานนราธิวาสแค่ 8 กิโลเมตรเท่านั้น ดังนั้นการสัญจรสู่
สนามบินและตวั จงั หวดั ทำได้อยา่ งสะดวกและรวดเรว็
(2) ตำบลบาเระใต้มที ี่ดนิ สาธารณประโยชน์อยู่กว่าประมาณ 700 ไร่ และมีที่นารา้ ง ที่ดินรกร้าง ว่าง
เปล่าอยู่เป็นจำนวนมาก ซึ่งที่ดนิ ดังกล่าวนั้นสามารถสรา้ งโอกาสในการใช้ประโยชน์ในที่ดิน สาธารณประโยชน์
และพื้นที่รกร้างว่างเปล่า เพื่อพัฒนาพื้นที่ด้านการส่งเสรมิ การปลูกพืชเศรษฐกิจตา่ งๆ ตลอดจนการจัดตั้งนิคม
อตุ สาหกรรมในอนาคตได้
(3) ตำบลบาเระใต้เคยเป็นที่ตั้งของศูนย์ศิลปาชีพพิเศษและโครงการตามแนวพระราชดำริซึ่งเป็น
ศูนย์กลางของการฝึกอาชีพด้านหัตกรรมงานฝีมือ เช่น ย่านลิเภา เสื่อกระจูด งานแกะสลักไม้ฯลฯ ดังนั้นจึงมี
โอกาสในการฟนื้ ฟูต่อยอด ตลอดจนเป็นศนู ยก์ ลางด้านการพฒั นาและฝึกอาชีพใหแ้ กร่ าษฎรในรูปแบบของศูนย์
ศิลปาชีพพิเศษได้
อปุ สรรค (Threat)
(1) ประชาชนเกิดคา่ นิยมวา่ รฐั ตอ้ งชว่ ยเหลือชมุ ชน ทำใหช้ ุมชนขาดการมสี ว่ นรว่ มหรือชว่ ยเหลือ ตนเอง
(2) ตำบลบาเระใตม้ ีภัยธรรมชาตเิ กิดข้ึนบอ่ ยคร้งั เช่น ไฟไหม้ปา่ พรใุ นเขตบา้ นฮูแตยือลอและ คลอแระ
การเกิดอุทกภัยและวาตภยั บ่อยคร้งั เพราะเป็นพืน้ ที่ลุ่มรองรบั น้ำและอยู่กลางร่องมรสุมตะวนั ออก เฉียงใต้
(3) เหตุการณ์ความไม่สงบในพื้นที่จงั หวัดชายแดนภาคใต้ ท าให้เกิดอุปสรรคต่อการพฒั นาเป็น อย่าง
มาก
(4) การบริหารจัดการองค์กรและการบริหารงานตามโครงการ/กิจกรรมเป็นไปด้วยความล่าช้ายัง ไม่
ค่อยมปี ระสิทธิภาพ
(5) หน่วยงานตา่ งๆในพื้นทีย่ งั ขาดการประสานและบูรณาการการท างานร่วมกนั
3. เพื่อเปน็ เพยี งแนวทางให้ผู้ท่สี นใจได้นำไปปรบั ใช้ในบริบทของตนเอง และเพื่อใหก้ ารจดั กิจกรรมจิต
อาสาในพ้ืนท่ีมีประสทิ ธภิ าพสูงสุด

ผู้นำชมุ ชนจิตอาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศนู ย์การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศัยอำเภอบาเจาะ

๔๐

บทที่ 4
สรุปผลการถอดบทเรียน
การลงมือปฏิบัติในการทำกิจกรรมจิตอาสานั้น ต้องมีการติดต่อประสานงานกับคนในพื้นที่ เพื่อความ
สะดวกและขออนุญาตในการทำกิจกรรม จากนั้นก็มีการประชุมวางแผนว่าจะทำอะไรก่อนหลังและเตรียม
เครอื่ งมอื ในการทำกิจกรรม ต่อมากเ็ ป็นการลงมือทำ การทำกจิ กรรมจิตอาสาเปน็ การฝกึ ให้ผู้ท่ลี งมือทำมีความ
สามัคคีกันในกลุ่ม ใช้เวลาว่างให้เกิดประโยชน์และอาจเป็นการสร้างจิตสำนึกท่ีดีเพือ่ เป็นแบบอย่างให้แกค่ นรุ่น
หลงั ให้ปฏบิ ตั แิ ละมีใจทเี่ ป็นจติ อาสาแบบน้ตี อ่ ไป
จากการถอดบทเรียน นายมูฮำหมัด สาและ ผู้นำชุมชน สิ่งที่ได้รับจากการถอดบทเรียนคือ ผู้นำชุมชน
ได้พฒั นาชุมชนเกิดประโยชน์ต่อประชาชนในชมุ ชนของตำบลบาเระใต้ ดังน้ี
๑. ประชาชนตำบลบาเระใต้ มรี ายได้เพิ่มขน้ึ โดยการสนบั สนนุ การปลกู พืชเศรษฐกิจพอเพียงในพื้นที่ตำบล
บาเระใต้
๒. กลุ่มจกั สานย่านลเิ ภา ในพ้นื ที่ มคี วามเข้มแขง็ มรี ายไดเ้ พิม่ มากขึ้น
๓. กลุ่มเยาวชน ตงั้ ใจศกึ ษาเลา่ เรยี นท้ังในระบบโรงเรียน และนอกระบบ (กศน.) รวมถงึ การศึกษาตอ่ ส่งผล
ทำให้การทะเลาะววิ าท และปัญหายาเสพติดในพนื้ ท่ีลดลง
๔. ประชาชนในตำบลบาเระใต้ มสี ขุ ภาพท่ดี ขี ้นึ ลดจำนวนผ้ปู ่วยติดเตยี ง โรคที่เกิดจากพฤติกรรม (NCD)
ปัญหา อปุ สรรค และข้อจำกัดในการดำเนนิ การ
1. ข้อจำกดั เรอ่ื งเวลาในการจัดกจิ กรรมจิตอาสา
2. การสนบั สนนุ การดำเนินงานจากหนว่ ยงานภาครัฐ เชน่ การบรกิ าร แจกขา้ วฟรี นำ้ ดมื่ เป็นต้น ใน
การทำกิจกรรมทุกครง้ั

ผ้นู ำชมุ ชนจิตอาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศัยอำเภอบาเจาะ

๔๑

บทท่ี 5
ขอ้ เสนอแนะ
1. ควรมกี ารจดั กจิ กรรมจติ อาสาในภาพรวมของชมุ ชน อย่างนอ้ ยเดอื นละ 1 ครั้ง
2. ข้อเสนอแนะอ่ืนๆ ท่สี ง่ ผลได้แก่
-หนว่ ยงาน ควรมกี ารจดั กิจกรรมจิตอาสาในช่วง วันเสาร์-อาทิตย์
-ชุมชน ชุมชนมีส่วนร่วมในการทำกิจกรรม ทุกๆครั้ง เช่น งานแต่งงาน งานเมาลิด
เป็นตน้
-ประชาชน การมีสว่ นรว่ มจากประชาชนในพ้นื ที่ เช่น การช่วยเหลอื ในดา้ นเกษตรกร การ
ปลกู ผัก เป็นต้น สง่ ผลให้ประชาชนเกดิ รายได้
3. การสนบั สนุนจากหนว่ ยงานภาครัฐในกิจกรรมจติ อาสาในทกุ ๆครั้ง

ผนู้ ำชมุ ชนจิตอาสาดีเดน่ ประจำปี 2564
ศูนยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั อำเภอบาเจาะ

๔๒

ภาคผนวก

ผู้นำชมุ ชนจิตอาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564
ศูนยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

๔๓

เคร่อื งมือท่ีใช้ในการถอดบทเรยี น
แบบสอบถาม

จงตอบคาํ ถามตามความเป็นจรงิ ลงในช่องว่างที่กําหนดให้

1. เพศ_______________

2. อาย_ุ _____________ปี

3. การศกึ ษาสงู สดุ _____________________

4. อาชีพ_______________________________

5. รายไดต้ ่อเดอื น_______________________บาท

1. ทำไมต้องมีกิจกรรมจติ อาสา
...................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................

2. จงบอกกจิ กรรมจิตอาสาที่ควรทำและเป็นประโยชน์ตอ่ สว่ นรวม
...................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................

3. การจดั กจิ กรรมจติ อาสาให้สำเรจ็ ควรมีปัจจัยอะไรบ้าง
...................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................

4. การมีส่วนรว่ มของภาคเี ครือข่ายในการจัดกิจกรรมจิตอาสา มคี วามจำเป็นหรือไม่ เพราะเหตใุ ด
...................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................

5. ท่านมแี นวทางการพฒั นาชุมชนของทา่ นอยา่ งไร จงอธบิ าย
...................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................

ผนู้ ำชมุ ชนจิตอาสาดเี ดน่ ประจำปี 2564
ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศยั อำเภอบาเจาะ

วันที่ 7 มถิ ุนายน 2564 ๔๔
09.00-10.00 น.
กำหนดการถอดบทเรยี น
10.00-11.00 น.
วา่ ทร่ี ้อยโท ประวติ ร จินตประสาท ประชุมวางแผนบุคลากร กศน.อำเภอ
วันท่ี 8 มถิ นุ ายน 2564 บาเจาะ ชแ้ี จงแนวทางการประกวดการขยายผลโครงการจติ อาสา
09.00-12.00 น. ประจำปี 2564
วนั ที่ 11 มิถนุ ายน 2564 ดำเนินการคัดเลอื ก
09.00-12.00 น. -ชมุ ชนจิตอาสาดเี ด่น
วนั ท่ี 15 มิถุนายน 2564 -ผู้นำชุมชนจิตอาสาดเี ด่น
09.00-12.00 น. -ขบั รอ้ งบทเพลงพระราชนพิ นธ์

ประสานกลุ่มเป้าหมายเพื่อดำเนินการถอดบทเรยี น

ดำเนินการถอดบทเรยี น

จดั สง่ รายงานผ้นู ำชุมชนจิตอาสาดเี ดน่ ใหส้ ำนกั งาน กศน.จงั หวัด
นราธิวาส

ผูน้ ำชุมชนจิตอาสาดเี ด่น ประจำปี 2564
ศนู ยก์ ารศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศัยอำเภอบาเจาะ

๔๕

รายช่อื คณะผ้ถู อดบทเรยี น

๑. นายมูฮำมดั สาและ ตำแหนง่ กำนนั ตำบลบาเระใต้
๒. นายอับดุลอาซิ ดีเยาะ ตำแหนง่ ผใู้ หญ่บา้ นคลอแระ
๓. นายมะเปาซี อาแว ตำแหนง่ ผู้ชว่ ยผใู้ หญ่บา้ น
๔. นายวาเตะ ลาซาวา ตำแหนง่ ผ้ชู ่วยผูใ้ หญบ่ า้ นฝ่ายรักษาความสงบ (ผรส.)
๕. นายรอพี ลาซาวา ตำแหน่ง ผ้ชู ว่ ยผูใ้ หญ่บา้ นฝ่ายรักษาความสงบ (ผรส.)
๖. นางซอมารหี ยะ ดีเยาะ ตำแหน่ง ครู กศน.ตำบล
๗. นางสาวอสิ ตซี ัน ดอื เระ ตำแหนง่ ครูผู้ชว่ ย
๘. นางสารพี ะ๊ เบญ็ รอซดี ตำแหน่ง ครอู าสาฯตำบล
๙. นายมาหามุ มะแดวี ตำแหน่ง ครูอาสาฯปอเนาะ
๑๐.นายยาการียา ลาเตะ๊ ตำแหน่ง ครูอาสาฯปอเนาะ
๑๑.นางสาวกนู รู ีซา พระพิทักษ์ ตำแหน่ง บรรณารักษ์อัตราจ้าง

ผ้นู ำชมุ ชนจิตอาสาดีเด่น ประจำปี 2564
ศูนย์การศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศัยอำเภอบาเจาะ