estaankoop m a g a z i n e testaankoop.be | #705 maart 2025 € 12,20 | 67e jaargang | Maandblad | Verschijnt niet in augustus | Afgiftekantoor: Brussel X ISSN 0772-9413 P 801331 Een meerwaarde voor je comfort SLIMME THERMOSTAAT STRIJKEN 10 tips voor een sneller en beter strijkresultaat WC-PAPIER Duurder is niet per se beter JOUW BELANG 11 succesverhalen in onze verdediging van de consument
38ZOOM Het beste van onze tests. 40 TEST WC-PAPIER Wens je topkwaliteit? Kies dan voor 4 of 5 lagen. 44TABLET Bescherm hem tegen cybergevaren. 46 TEST OORTJES 5 paar van topkwaliteit. 49AIRFRYER Zo maak je hem makkelijk schoon. 50 VAATWASSER Hoe je kleine defecten zelf herstelt. 52 TEST SLIMME THERMOSTAAT We hebben 8 modellen getest. 04 START NIEUWS: refurbished • Stellantis • microtransacties • energietarieven EERSTE INDRUK: Samsung Galaxy Book5 HELPDESK: decoder • winter banden • pakketaanbieding zonnepanelen en verwarming. 10 CONSUMENTEN VERDEDIGEN Hoe onze acties een positieve impact hebben op jouw leven. 14 TEST PATISSERIEROBOTS De 3 beste om deeg te kneden. 16 DEKBED KIEZEN De voor- en nadelen van synthetische en natuurlijke vulling. 20STRIJKEN Met enkele simpele ingrepen vóór en tijdens het strijken, win je tijd. 14 32 23 STRIJKIJZER Of kies je voor een stoomgenerator? 24 VIERSEIZOENSBANDEN Onze expert geeft advies. 26 TEST WASMACHINES Een selectie van 4 stille modellen. 30STOFZUIGER Met onze 9 onderhoudstips hou je hem zo lang mogelijk in goede staat. 32 BEDBODEMS Latten-, spiraalbodem of boxspring? 35 PLANET Goed voor jou en voor het milieu. 36TA&ME Voordelig winkelen met onze app. 24 705 2 • Testaankoop 705 Hoofdredacteur Vincent Joye Eindredactie Nikita Goossens, Philippe Tomberg, Roger Vanparys Werkten mee aan dit nummer Louis Darms, Maarten De Backer, Veronique De Rijck, Sharon Eeckhout, Thomas Gijs, Muriel Hertens, Pascal Laureyn, Olivier Lesage, Bart Marrez, Steve Mestdagh, Roy Metz, Anne-Marie Mollaert, Richard Motte, Isabelle Nauwelaers, Stef Priem, Kristof Van Ostaede, Jordi Van Paemel Lay-outcoördinatie Flor Cobo, Ranja Spaens Art specialist Daniel Garrido y Altamirano Technical specialist publications Stéphane Marfoutine Lay-out Dario Buono, Jonathan Cereghetti, Jean-Philippe Goossens, Philippe Jacquery Verantwoordelijke uitgever Dominique Henneton Inhoud maart 2025
NATUURLIJK WIL JE JE INVESTERING TERUGWINNEN VIA DE ENERGIEBESPARING 60 Slim Op de cover van dit magazine vind je een beeld dat verwijst naar een slimme thermostaat. Een nicheproduct, dacht je? Wel, als ik de zoekterm “slimme thermostaat” in Google intik, geeft de zoekmotor zowat 1,6 miljoen hits aan. Het is duidelijk iets wat de geesten bezighoudt. En dat hoeft niet te verwonderen, want bij velen onder ons neemt de verwarmingsfactuur nog steeds een flinke hap uit het gezinsbudget. Alles wat die rekening kan helpen verlagen, wekt dan ook begrijpelijkerwijs veel belangstelling op. Uiteraard kun je al kiezen voor een zo voordelig mogelijk verwarmingssysteem en kun je tal van tips toepassen om je verbruik te drukken. Radiatorfolie achter de radiatoren plaatsen? Check. Je radiatoren regelmatig ontluchten? Check. De gordijnen of de rolluiken systematisch dichtdoen als het donker is? Check. De thermostaat een graadje lager instellen? Check. Maar als nieuwe technologie je kan helpen om het nog energiezuiniger aan te pakken, is dat toch mooi meegenomen, niet? Enkel verwarmen wanneer en ook waar dat nodig is. Met bovendien een extra scheut comfort. Want je hebt het wellicht al meegemaakt. Je wilt nog snel even bijverwarmen in je badkamer of in je mancave (of “she-shed”), maar de kamertemperatuur in het lokaal waar je thermostaat hangt, is netjes bereikt zoals gewenst, en dus zit er niets anders op dan de thermostaat een slagje bij te geven. Dit soort situatie kun je vermijden door een slimme thermostaat te plaatsen én die te combineren met slimme radiatorknoppen, die je verwarmingsketel mee helpen aansturen zodat je per kamer of per zone kunt verwarmen. Een volledig systeem met slimme radiatorknoppen kost wel een aardige duit. En natuurlijk wil je je investering terugwinnen via de mogelijke energiebesparing. Maar dan lees ik in ons artikel op blz. 52 dat je met zo’n systeem het gevaar loopt dat je verbruik zou kunnen toenemen als de slimme functies de verwarming ook weleens onnodig durven inschakelen. Ik kan me niet van de indruk ontdoen dat je met zo’n slimme thermostaat toch vrij slim moet omgaan om er maximaal profijt uit te halen. 56 TEST LAPTOPS 4 kwalitatieve modellen voor een aantrekkelijke prijs. 59 BEVEILIG JE E-MAILS Gebruik tweestapsverificatie. 60 TEST ROBOTMAAIERS 3 modellen waarbij je geen begrenzingsdraad hoeft te gebruiken. 63 PERSPECTIEF Onze redactrice koopt Belgisch. 64 TEST BADKAMERREINIGERS De Beste koop is ook Beste van de test. 67 GOED GEREGELD Zo helpen wij onze leden. Roger Vanparys Coördinator magazines 46 Testaankoop 705 • 3
PROBLEMEN MET ADBLUE EN PURETECH Meld je schade Stellantis, autofabrikant van onder meer Citroën en Peugeot, kwam onder vuur te liggen voor problemen met de PureTechmotoren en AdBlue-tanks. Consumenten reageerden massaal op onze class action en daarop reageert Stellantis nu eindelijk. Twee problemen Enerzijds verslijt de distributieriem van PureTech 1.2-motoren te snel, wat een overmatig olieverbruik en een vastlopende motor kan veroorzaken. Dat is schadelijk voor de veiligheid van je wagen. Ter compensatie biedt Stellantis sinds april 2024 een verlengde garantie van 10 jaar of 175 000 km, maar dit communiceerden ze nooit. Bovendien vinden wij de voorwaarden om van die verlengde garantie te kunnen profiteren te strikt. Anderzijds is er een probleem met de AdBlue-tanks. AdBlue is in dieselvoertuigen met Euronorm 6 verplicht omdat die vloeistof de uitstoot van stikstofoxiden vermindert. Het systeem waarschuwt je als je de tank moet vullen, maar zelfs als dat was gebeurd, bleef de foutmelding en konden auto's niet meer starten. Vaak moesten eigenaars de tank zelf vervangen, wat tot € 1 200 kon kosten. Wij eisen dat Stellantis de gedupeerden vergoedt. Meldplatform Stellantis lanceerde midden januari 2025 een platform waarop je de geleden schade kunt melden. Ze zouden Belgische PureTechdossiers vanaf eind februari behandelen, voor de AdBluedossiers is voorlopig geen timing voorzien. REFURBISHED KOPEN Ruim 1 op de 3 ontevreden In theorie kunnen refurbished – ofwel tweedehands door een hersteller opgelapte – toestellen interessant zijn, maar in de praktijk loopt er veel mis. Volgens onze enquête is 36 % van de Belgen niet of zelfs helemaal niet tevreden over zijn aankoop. Verder heeft 36 % later problemen met zijn toestel en is 72 % niet op de hoogte van de uitgevoerde herstellingen. Graag een duidelijk kader Als consument weet je vaak niet wat er juist is hersteld en of dat volgens de regels van de kunst is verlopen. Daarom vragen we wettelijke regels en duidelijke definities zoals wanneer een product “refurbished” mag worden genoemd. Verder vragen we dat de koper een lijst meekrijgt van de uitgevoerde herstellingen, alsook dat hij opnieuw twee jaar garantie krijgt. Ten slotte eisen we regels rond wat de verschillende categorieën zoals “zo goed als nieuw” en “uitstekende staat” betekenen. Teksten: Anne-Marie Mollaert Meld je geleden schade 4 • Testaankoop 705 NIEUWS JUIST OF FOUT? In de wereld van Testaankoop
MICROTRANSACTIES IN GAMES Let op voor hoge kosten ''Free to play''-games zijn weliswaar gratis, maar worden gefinancierd door in-game aankopen zoals nieuwe personages die je kunt unlocken of virtuele objecten, zoals een energy boost, die je naar een volgend level in het spel brengen. Een ander voorbeeld zijn de ''superlikes'' die je op datingapp Tinder kunt aankopen om je zichtbaarheid te vergroten. Hiervoor betaal je veelal kleine bedragen, vandaar de naam microtransacties. De startbedragen zijn meestal laag, maar kunnen oplopen tot honderden euro’s. Dat is problematisch, zeker als men zo spelers, vooral de allerjongsten, aanmoedigt tot impulsaankopen en zo groot mogelijke uitgaven. Geen herroepingsrecht Voor microtransacties en niet-fysieke digitale producten geldt geen herroepingsrecht zodra je instemt met een onmiddellijke levering. Je hebt wel recht op de wettelijke garantie waardoor je een schadevergoeding kunt aanvragen als de gekochte content niet conform is of gebreken heeft. Wij raden aan altijd de echte prijs te berekenen vóór je virtuele munten koopt. Je kunt ook ouderlijk toezicht, zoals een aankoopbeperking, instellen. Ten slotte raden we aan je kind de risico’s in de games uit te leggen en eventueel een budget op te leggen. VASTE ENERGIETARIEVEN ZIJN WEER HET INTERESSANTST Fout, als je vandaag het meest voordelige energiecontract wilt, ben je nog steeds goedkoper af met een variabel tarief. Al is de kloof recent wat kleiner geworden. Zo betaalde een gemiddeld gezin in december 2024 jaarlijks minder dan € 275 extra voor de zekerheid van een vast tarief, terwijl die zekerheid hen de maanden ervoor gemiddeld € 350 extra kostte. Als je risicoavers bent en een stabiele prijs wilt, is een vast tarief wel de meest interessante optie. Tijdens het hoogtepunt van de energiecrisis viel het aanbod vaste tarieven volledig weg, maar het afgelopen jaar introduceerden leveranciers geleidelijk aan opnieuw vaste tarieven. Bekijk het totaalplaatje Kijk niet enkel naar de prijs, maar ook naar de duur en de voorwaarden. Zo zijn de vaste kosten soms erg hoog. Bij de vaste tariefformule van TotalEnergies bedragen de vaste kosten bv. € 160 per aansluiting per jaar, zelfs als je minder dan een jaar klant zou blijven. Pas vanaf het tweede jaar wordt de vergoeding pro rata de werkelijke duur aangerekend, wat we vandaag helaas bij wel meer leveranciers zien. Voor wie nog twijfelt, raden we aan de komende maanden af te wachten wat er gebeurt op de energiemarkten. Als de prijzen tegen de verwachtingen in toch plots sterk de hoogte in schieten, kun je nog steeds voor een vast tarief kiezen. Testaankoop 705 • 5 Juist of fout?
DE NIEUWE GALAXY BOOK5 VAN SAMSUNG MEER DAN OOIT AI Samsung brengt een nieuwe reeks laptops met vier modellen van de Galaxy Book5 uit. Net als in hun nieuwste smartphones is het al AI dat de klok slaat, met heel wat nieuwe features en opties. AI Select Samsung introduceert onder meer de app Circle to Search van Android in de Book5- laptoplijn: AI Select. In deze app kun je content op het scherm omcirkelen en er een AI-actie op uitvoeren. Voorbeelden hiervan zijn het kopiëren van tekst van een afbeelding naar het klembord of het zoeken naar afbeeldingen via Google. Samsung geeft aan de AI Selectfunctie op dit moment te beperken tot de Book5-modellen, maar zal deze later waarschijnlijk ook naar sommige Book4-modellen uitbreiden. Photo Remaster Samsung heeft ook een Remasterapp waarmee je foto’s uit je Samsung Gallery kunt openen en bewerken met AI. Tijdens een snelle test hebben we een afbeelding bijgewerkt en dat lukte prima. De toepassing zou ook lokaal moeten kunnen werken, wat een pluspunt betekent op het vlak van privacy. Integratie van Microsoftapps Net als andere Windows 11- toestellen zullen ook deze laptops worden geleverd met de functies Recall, Live Captions, Studio Effects en Paint Cocreator van Microsoft, zodra deze beschikbaar zijn. We raden aan om de Recall-functie om veiligheids- en privacyredenen uit te schakelen, ook al oogt ze verleidelijk. Interessant ecosysteem Gebruik je andere Samsungproducten, dan profiteer je van het ecosysteem van Samsung. Zo kun je een apparaat delen (Device Share) met een Samsung smartphone of tablet, een tablet als tweede scherm gebruiken of vlot bestanden en foto’s delen tussen verschillende Samsung-apparaten. Niet geteste modellen: Galaxy Book5 360 15.6” (vanaf € 1 599), Galaxy Book5 Pro 14” (ca. € 1 899), Galaxy Book5 Pro 16” (ca. € 2 099). Voor alle geteste laptops GALAXY Book5 Pro 360 16’’ Ca. € 2 099 Goede algemene beoordeling Uitzonderlijke batterijduur Comfortabele game-ervaring Het scherm kan iets beter De webcam voldoet niet helemaal Beperkte keuze qua RAMgeheugen (enkel 16 GB) 6 • Testaankoop 705 Heb je ideeën voor onze volgende tests? Laat het ons weten via Testaankoop Eerste indruk Nieuwe producten getest door onze experts Tekst: Muriel Hertens
Lid zijn, dat is genieten van vele exclusieve voordelen Wist je dat jouw abonnement op Testaankoop je toegang geeft tot tal van exclusieve voordelen? Ontdek ze nu op onze speciale pagina "Voordelen": - Gedetailleerde vergelijkingen om de beste keuzes te maken. - Praktische tips om dagelijks te besparen. - Exclusieve aanbiedingen die je terugvindt in de Members club - Heb je juridisch advies nodig? Contacteer onze 50 advocaten Mis deze kansen niet! Scan de QR-code of ga naar www.testaankoop.be/voordelen om direct toegang te krijgen tot je voordelen. Het is nog nooit zo eenvoudig geweest om ten volle van je lidmaatschap te profiteren!
Als je een permanente opslag van je opnames wilt, ga je het best voor een decoder met een interne harde schrijf in plaats van een die werkt via de cloud. Je kunt de opnames die je met dat eerste type decoder hebt opgenomen immers eindeloos bewaren zolang de operator dat type decoder blijft ondersteunen. De laatste generatie decoders bij de drie grote operatoren (Orange, Proximus en Telenet) werken allemaal via de cloud. We zeggen dus stilaan definitief vaarwel aan de hardeschijfdecoders. Beperkte opnamecapaciteit Hou bij beide types decoders wel rekening met een gelimiteerde opnamecapaciteit: als de harde schijf of de cloud vol zit, kun je niet verder opnemen, tenzij je ruimte vrijmaakt door opnames te verwijderen. Clouddecoders kunnen maximaal 200 uur aan opnames bewaren en bij hardeschijfdecoders ligt dit gemiddeld tussen de 500 en 1 000 uur, afhankelijk van de grootte van de harde schijf. Maximaal 1 jaar in de cloud Een clouddecoder houdt sowieso een beperking in op de tijd. Tot voor kort kon je met de decoder van Telenet opnames vijf jaar bewaren, maar sinds 1 januari 2025 is dit nog maar een jaar. Dat is – zoals bij Base, want zij gebruiken dezelfde decoder – de langste opnamecapaciteit onder de decoders. Als je een clouddecoder kiest en je wilt opnames zo lang mogelijk bewaren, ga je dus het best voor een van deze toestellen. Bij toestellen van andere operatoren is het maximum 60 dagen. Vergeet niet dat je programma's ook kunt herbekijken via streamingdiensten van zenders, waardoor alle programma's opnemen niet altijd nodig is. Welke decoder kies ik het best als ik wil dat mijn opnames het langst bewaard blijven? Karel, 56 jaar Ja, winterbanden zijn gemaakt van een ander rubber dat bij warmere temperaturen sneller slijt, wat zorgt voor een verminderde grip en minder goede prestaties bij warm(er) weer. Door bij minder koude temperaturen je winterbanden te blijven gebruiken, dreig je hun levensduur aanzienlijk te verkorten. Switch bij meer dan 7°C Als de temperaturen boven de 7 à 10°C liggen en het wegdek vaker droog is, monteer je het best zomerbanden. Het lage profiel en het rubber van die banden zijn beter geschikt voor deze omstandigheden. Zo zorgen ze voor een betere grip op de weg, een lagere rolweerstand (waardoor je minder brandstof verbruikt) en een kortere remafstand. Ook slijten ze minder snel. Allseason soms interessant Hoewel de kwaliteit van vierseizoensbanden er jaarlijks op vooruitgaat, kunnen ze niet Kan het kwaad dat ik mijn winterbanden op mijn auto laat zitten? Veerle, 44 jaar AUTO TELEVISIE 8 • Testaankoop 705 Steve Mestdagh Expert mobiliteit Kristof Van Ostaede Expert telecom Olivier Lesage Expert energie Helpdesk Vraag het aan onze experts Tekst: Anne-Marie Mollaert
Focus Neen, je betaalt al gauw duizenden euro’s meer voor de gezamenlijke installatie van zonnepanelen en warmwateren verwarmingssystemen (zoals warmtepompen en warmwaterproductie) dan wanneer je elk van beide apart zou laten plaatsen. Overdreven hoge prijzen Doordat de offertes veelal één prijs, zonder verdere details, geven voor het totaalpakket, wordt het geheel minder overzichtelijk. Sinds enkele jaren ontvangen we klachten over bedrijven die pakketten aanbieden zoals Energie Habitat, Solaire-Eco, C Solar, Belgium Energy … Let op, want deze bedrijven veranderen soms van naam, terwijl dezelfde personen erachter zitten. We bekeken een offerte van een gezamenlijke installatie van C Solar van bijna € 28 000, terwijl de aparte toestellen iets meer dan € 16 000 zouden kosten, installatie inbegrepen. Bovendien krijgen we vaak klachten over een slechte uitvoering zoals een installatie die het keuringsorganisme als nietconform beschouwde. Vergelijk en wees kritisch We raden aan offertes te vergelijken en op je hoede te zijn voor bedrijven die grote besparingen beloven door tegelijkertijd zonnepanelen en verwarmingssystemen te installeren. ENERGIE Is een pakketaanbieding van zonnepanelen en verwarming voordeliger? Manu, 32 jaar tippen aan aparte winter- en zomerbanden, vooral als je veel rijdt. Als je je auto weinig gebruikt of niet in winterse omstandigheden, kunnen ze wel een goed alternatief zijn. Wel ligt hun levensduur globaal genomen iets lager dan die van winterbanden. Idealiter ga je dus nog steeds voor winterbanden bij koude temperaturen en voor zomerbanden bij warme temperaturen. Geloof bovendien niet de hardnekkige foute mythes over winterbanden, zoals dat ze meer lawaai zouden produceren en dat ze minder comfortabel zouden zijn dan zomerbanden. Sneller verslijten doen ze enkel als je ze ook in de lente en zomer gebruikt. Testaankoop 705 • 9 Als er een probleem is, zijn we er voor jou Stel jouw vragen via www.testaankoop.be/helpdesk of bel ons op 02 542 32 32 of via onze facebookpagina Testaankoop
Successen van Testaankoop Zo verbeteren Als consumentenorganisatie liggen we wakker van de problemen die jij tegenkomt. En waar mogelijk, ijveren we voor een verbetering van de regelgeving. Afgelopen jaar kwamen onder meer deze elf wijzigingen mede dankzij onze druk tot stand. Nikita Goossens 10 • Testaankoop 705
we jouw leven 1 CONTANTE BETALINGEN OVERAL MOGELIJK Winkeliers moedigen elektronische betalingen steeds meer aan, in die mate dat cash werd geweerd op sommige plekken. We drongen er daarom al lang op aan bij de overheid om contante betalingen in de wet te verankeren. Met resultaat, want sinds 1 april 2024 zijn winkeliers wettelijk verplicht om cash te accepteren als betaalmiddel wanneer zowel jij als de verkoper fysiek aanwezig zijn op het moment van aankoop. Verkoopautomaten, parkeermeters, geautomatiseerde parkeergarages enz. zijn dus uitzonderingen. En natuurlijk geldt deze regel evenmin voor online betalingen. Het moet ook redelijk blijven: winkeliers mogen bijvoorbeeld wel een briefje van € 200 weigeren als je alleen een brood koopt. Gebruik vooral je gezond verstand. De keuze ligt bij jou Sinds 2022 waren winkeliers al verplicht om minstens één vorm van elektronische betaling te accepteren (via een betaalterminal of smartphoneapplicatie). Dat wil zeggen dat je vandaag als klant bij wet kunt kiezen of je al dan niet contant of elektronisch betaalt. Als je een hypothecaire lening afsluit, geeft de bank soms een lagere rente als je bijvoorbeeld ook een woonverzekering neemt bij diezelfde bank. Ook een zichtrekening en een schuld saldoverzekering zijn populaire producten bij bundel verkopen. Maar als je op een bepaald moment toch beslist om een van die producten bij een andere bank te willen aangaan, kan dat vaak niet zonder dat de rente op je lening omhooggaat. Nieuwe wet rond bundelverkoop Gelukkig heb je sinds 1 juni 2024 meer vrijheid dankzij de nieuwe wet rond bundelverkoop. Deze wet zorgt ervoor dat je binnen een bundelverkoop alsnog kunt overstappen naar een andere verzekeraar zonder verhoging van de rente op je hypothecaire lening. Tenminste, als het gaat om een nieuwe lening én een derde van de looptijd van het krediet al verstreken is. Dat betekent dat het in de praktijk meestal pas na zeven tot acht jaar kan. Wij hadden die mogelijkheid liever al na twee jaar gezien, maar het blijft een belangrijke stap vooruit. 2 SNELLER VRIJHEID BIJ BUNDELVERKOPEN IN HET KADER VAN HYPOTHEEKLENINGEN 3 SPAARREKENING ZONDER ZICHTREKENING Op aandringen van onze organisatie besliste de regering dat banken je sinds februari 2024 niet langer kunnen verplichten om een zichtrekening bij hen te openen als je er een spaarrekening opent. Zo kun je je dagelijkse inkomsten en uitgaven blijven beheren bij je vertrouwde bank, terwijl je wel spaart bij een andere bank. Testaankoop 705 • 11
4 NIEUWE WETGEVING VOOR OPZEGGING VAN VERZEKERING Ging je op of na 1 oktober 2024 een verzekering aan? Dan kun je jouw polis in een aantal gevallen vlotter opzeggen. Als je je in het eerste jaar wilt verzetten tegen de stilzwijgende verlenging van je contract, moest je dit drie maanden voor de vervaldatum aan je verzekeraar melden. Nu moet dit dankzij de nieuwe regels slechts minstens twee maanden op voorhand. En na het eerste jaar kun je nu op élk moment opzeggen en geldt ook die kortere opzeg termijn van twee maanden. Of geef het uit handen Je kunt ook je nieuwe verzekeraar of je makelaar vragen om de formaliteiten voor het opzeggen van je polis namens jou uit te voeren. Zij moeten er dan voor zorgen dat je nieuwe contract van kracht wordt binnen de opzegtermijn. Contracten kun je nu trouwens ook elektronisch opzeggen, tenminste als je verzekeraar of makelaar daarvoor een digitaal platform aanbiedt. 5 COMPENSATIE VOOR TELECOMSTORINGEN Sinds november 2024 heb je recht op een schadevergoeding als de dienstverlening van je telecomprovider meer dan 8 uur wordt onderbroken. Wanneer de storing meer dan 25 000 mensen treft, is het aan de betrokken operator om spontaan compensatie te bieden aan de getroffen klanten. Dit is een goede stap vooruit, al vinden we de schadevergoeding relatief laag: het gaat om slechts enkele euro’s. Bovendien is er geen schadevergoeding verschuldigd als het gaat om overmacht. 6 STRENGERE NORMEN VOOR PFAS IN WATER In april 2024 verstrengde de federale regering de normen voor PFAS en perchloraat in water dat wordt gebruikt voor de productie van voedsel en drank, iets waar we bij Testaankoop op aandrongen. PFAS, de zogeheten “forever chemicals”, zijn zeer sterke chemicaliën die moeilijk afbreekbaar zijn. Perchloraat is een chemische stof die makkelijk oplost in water en, net als PFAS, maar moeilijk afbreekt. Langdurige blootstelling kan het risico op kanker, hormoon- en groeistoornissen en vruchtbaarheidsproblemen verhogen. Ook een vroeggeboorte is mogelijk. Door de strengere regels wordt jouw gezondheid nu dus beter beschermd. Sinutab is een geneesmiddel om klachten van een neusverstopping en hoofdpijn te verlichten. Sinds 1 november 2024 is het alleen nog op voorschrift verkrijgbaar. Dat is een goede zaak, want het product is gevaarlijker dan het lijkt. Bijwerkingen van pseudo-efedrine Sinutab bevat pseudo-efedrine. Dat middel ontzwelt het slijmvlies van de neus door de bloedvaatjes te vernauwen. Maar dat gebeurt ook met de bloedvaatjes elders in je lichaam, zoals rondom je hart en in je hersenen. Dat kan onder meer een hoge bloeddruk, hartritmestoornissen en hallucinaties veroorzaken. Bij de zeldzame bijwerkingen zien we zelfs een hartinfarct en beroerte. Nadat er nog extra bijwerkingen aan het licht kwamen, plaatste het Federaal Agentschap voor Geneesmiddelen en Gezondheidsproducten (FAGG) Sinutab en gelijkaardige varianten eindelijk op voorschrift. Wij pleiten er al jaren voor om dit product van de markt te halen. 7 SINUTAB ENKEL NOG OP VOORSCHRIFT 12 • Testaankoop 705
8 ONVEILIGE KINDERSCHOENEN UIT DE VERKOOP BIJ SHEIN In mei 2024 ontdekten we problemen met kinderkleding en -schoenen die online via het Chinese Shein waren gekocht. Tien producten bevatten minstens een gevaarlijke chemische stof. In een van de producten, een paar schoenen, lagen de concentraties zelfs een pak hoger dan de Europese wetgeving toelaat: vijf keer te veel lood en honderden keren te veel ftalaten. Bezorgd over onze vaststelling hebben we Shein gecontacteerd. Die liet weten dat ze het genoemde product uit de verkoop hebben gehaald. Wij raden kopen bij webwinkels als Shein, maar ook Temu, trouwens sowieso af. 9 TERUGBETALINGEN NA ADBLUE-PROBLEMEN De afgelopen twee jaar kregen we bijna 3 000 meldingen over problemen met het AdBlue-systeem bij dieselauto’s van fabrikant Stellantis (vooral Citroën, Peugeot, DS en Opel). De eigenaars kregen meldingen die verkeerdelijk aangaven dat de tank met AdBlue, een vloeistof die verplicht is in dieselvoertuigen met Euronorm 6 om de uitstoot van stikstofoxiden te verminderen, leeg zou zijn. Gevolg? De wagen wil uiteindelijk niet meer starten en de enige oplossing is de AdBlue-tank vervangen. Dat kost echter meer dan € 1 000. Voor alle Europese consumenten Aangezien het niet correct is dat je hiervoor als consument moet opdraaien, dienden we al in juli 2023 klacht in bij de Economische Inspectie. Dat was zonder resultaat en de autofabrikant bleef ook onze herhaalde verzoeken om compensatie weigeren. Daarom hebben we de autobouwer officieel in gebreke gesteld. In de tussen tijd nam de Europese Commissie ook contact op met Stellantis en die heeft nu duidelijke toezeggingen gekregen die gelden voor álle Europese consumenten: gedupeerden zullen worden vergoed voor de uitgevoerde herstellingen. Stellantis lanceerde daarvoor een eigen platform. Wij zullen toezien op de naleving van hun belofte. Kreeg je geen terugbetaling? Laat het ons dan hier weten 10 LANGERE GARANTIE OP 1.2 PURETECH-MOTOREN Naast AdBlue worstelt fabrikant Stellantis nog met andere complicaties. De PureTech 1.2-motoren in Citroën- en Peugeot-voertuigen kampen namelijk met technische problemen. Het belangrijkste probleem is de snelle slijtage van de distributieriem, waardoor de oliefilter verstopt raakt en de oliedruk daalt. Dit kan allerlei schade veroorzaken, waaronder overmatig olieverbruik en zelfs een totale motorstoring. Dat kan leiden tot ernstige veiligheidsrisico’s in het verkeer. Tot 10 jaar of 175 000 km In april vorig jaar vernamen we via de Franse, Nederlandse en Spaanse media dat Stellantis voortaan een verlengde garantie zou toepassen op de voertuigen met een PureTech 1.2-motor. We namen contact op met de fabrikant om te informeren naar de situatie in België. Na enkele maanden aandringen bevestigde Stellantis uiteindelijk dat dit ook in België geldt. Concreet wordt de garantie verlengd tot 10 jaar of 175 000 km. Dit is goed nieuws, al vinden we de voorwaarden van deze garantie te streng. Zo moeten de diagnose en reparatie worden uitgevoerd binnen het netwerk van diensten die door Stellantis zijn goed gekeurd. We hebben Stellantis gevraagd deze voorwaarden te versoepelen. 11 DEFINITIEF AKKOORD ROND DIESELGATE Na jarenlange inspanningen kunnen we meedelen dat er een defintief akkoord is rond de vergoeding voor wie werd getroffen door Dieselgate. Nadat in 2015 aan het licht kwam dat de Volkswagen-groep miljoenen diesel wagens had uitgerust met software om de werkelijke uitstoot te verbergen, startten wij een groepsvordering. In juli 2023 kwam er een uitspraak en nu zijn de definitieve schadevergoedingen in onderling overleg vastgelegd. Dat is zeer goed nieuws voor de gedupeerden. Concreet gaat het om 5 % van de aankoopprijs van het voertuig of 5 % van het verschil tussen de aankoop- en doorverkoopprijs als je geen eigenaar meer bent. Binnenkort geven we je alle details! Testaankoop 705 • 13
Test van keukenrobots De 3 beste deegkneders Meer uitleg en advies over keukenrobots in onze koopgids 14 • Testaankoop 705
Het kneden van deeg is een intensieve en lastige klus. Maar het is wel belangrijk voor de uiteindelijke textuur. Daarom kun je het best een krachtige keukenrobot gebruiken met een robuuste motor. Patisserierobots zijn ontworpen voor dit soort werk. We hebben een dertigtal patisserierobots van de bekendste merken getest: Bosch, Domo, Electrolux, Kenwood, KitchenAid, Moulinex, Smeg en Tristar. Hoe hebben we bepaald welke patisserierobot de beste is? Er is maar één manier: door je handen vuil te maken. We vroegen experts in keukenapparatuur om een aantal bereidingen te maken met verschillende modellen patisserierobots. We lieten de keukenpieten zelf kloppen, mixen en kneden om de modellen te kunnen beoordelen. Om deeg te kneden volstaat een gewone foodprocessor niet. Je hebt een krachtige patisserierobot nodig. We selecteerden er drie die kampioen zijn in kneden. Pascal Laureyn en Michaël Lesent 79 - Topkwaliteit KENWOOD KHC29A.R0SI Prospero € 359 Deze patisserierobot is de grote winnaar van de brooddeegkneedtest. Hij doet het zelfs beter dan de Beste van de test, die hij in de algemene ranglijst achter zich laat dankzij zijn uitstekende opklop- en mengprestaties. Hij wordt geleverd met een blender en andere accessoires om vlees te hakken en fruit te persen. Hoewel deze extra functies minder overtuigend waren voor onze testers, maken ze hem wel behoorlijk veelzijdig. 81 - Topkwaliteit BOSCH MUM5XW10 € 299 Hoewel hij niet de beste is in het kneden van brooddeeg, heeft deze robot geen reden om zich te schamen voor zijn prestaties. In feite voert hij deze taak net zo goed uit als de meeste andere patisserierobots. Hij onderscheidt zich door de andere taken die hem zijn toevertrouwd met vlag en wimpel uit te voeren. Zijn gebruiksgemak is een ander pluspunt, vooral dankzij het duidelijke bedieningspaneel en de gemakkelijk te vullen en te legen kom. Wat extra accessoires betreft, kan hij raspen en snijden. Het is de stilste van deze selectie. 70 - Goede kwaliteit MOULINEX QA160110 Bake Essential € 80 Uitgerust met een grote kom van bijna 5 liter kneedt deze patisserierobot net zo goed brooddeeg als de meeste andere patisserierobots, waaronder de Bosch MUM5XW10. Hij onderscheidt zich van de rest dankzij zijn scherpe prijs. Toegegeven, het maken van een mooi pannenkoekenbeslag lukte minder goed tijdens de test. Hij is ook minder gebruiksvriendelijk, met een bedieningspaneel dat niet altijd even duidelijk is. Afgezien daarvan zijn de prestaties over het algemeen erg goed, waardoor je waar voor je geld krijgt. ONZE KEUZE Testaankoop 705 • 15
Natuurlijke of synthetische vulling Zo kies je jouw dekbed Er bestaan twee soorten vulling voor een dekbed: een natuurlijke vulling van veren of dons en een synthetische vulling (polyester). De keuze tussen beide is vooral een kwestie van smaak en budget. Een natuurlijke vulling is luxueuzer en houdt de warmte beter vast. Daarom is dit type deken iets dunner dan dat met een synthetische vulling. Synthetisch dons voelt dan weer luchtiger aan. Qua budget vind je een eenpersoonsdekbed met een natuurlijke vulling vanaf € 60 (en € 80 voor een tweepersoonsmodel). Reken op de helft van dit bedrag voor een synthetische vulling (of zelfs minder voor lichte dekbedden). Op zoek naar een nieuw dekbed? Hou rekening met de voor- en nadelen van elk type en weet hoe je het correct moet onderhouden. Bart Marrez en Philippe Tomberg 16 • Testaankoop 705
Recycleerbaar Thermisch comfort Bamboevezels neutraliseren geurtjes, zijn vochtdoorlatend, antibacterieel én antiallergeen Maïsvezels zijn hypoallergeen (minder kans op allergieën) en warmteregulerend Duur Bamboevezels zijn niet hetzelfde als bamboeviscose. Warm Goed warmteregulerend De prijs hangt sterk af van de kwaliteit van de wol. Zo is kasjmier erg duur. Antiallergeen Zeer zacht Gezond Zeer duur Risico op namaak Elke soort vulling heeft voor- en nadelen Natuurlijke vulling Veren en dons Goede luchtcirculatie en doorlaatbaarheid Goede warmteregulatie Duur Dieronvriendelijk Moeilijk in onderhoud Plantenvezels (bamboe, soja, kokos, maïs) Wol Natuurlijke zijde Gemengde vezels (natuurlijk en synthetisch) Gerecycleerde vezels Comfortabel Luchtig Hun samenstelling en kwaliteit kan variëren Perfect voor milieubewuste consumenten Hoes uit biokatoen Weinig informatie beschikbaar over de herkomst van de gerecycleerde vezels Holle, volle en siliconenvezels Betaalbaar Vaak behandeld tegen huismijt Onderhoudsvriendelijk Zeer zacht Holle vezels reguleren vocht beter De kwaliteit kan variëren Weinig duurzaam Behandeling nodig tegen huisstofmijt en bacteriën Synthetische vulling Testaankoop 705 • 17
De natuurlijke vulling: dons of veren Dekbedden gevuld met Eidereendendons worden als de meest luxueuze aanzien. Deze vogels behoren tot een beschermde diersoort en hun dons wordt uit hun nesten gehaald zodra de kuikens zijn uitgevlogen. De hoge prijs ervan is dus zowel een gevolg van de arbeidsintensiteit als van de kwaliteit van het product. Een natuurlijke vulling bestaat echter niet per se volledig uit dons. Ze kan ook veren van eenden of ganzen bevatten. Of een mengsel van dons en veren. De vulling van een dekbed en de warmte die het afgeeft, zijn recht evenredig met de hoeveelheid veren of dons die het bevat. Hoe meer veren of dons het dekbed bevat, hoe zwaarder het is en hoe sneller je gaat zweten. Met grote veren riskeer je bovendien dat je de stelen door het hoeslaken voelt prikken, wat natuurlijk niet prettig is. Natuurlijke vullingen zijn vaak erg duurzaam. Helaas is het niet altijd makkelijk na te gaan of de ganzen en eenden waarvan je het dons hebt geleend diervriendelijk zijn behandeld. Synthetisch: makkelijk te onderhouden Er bestaan verschillende soorten polyestervullingen. Hoe meer de polyestervezels zijn ontworpen om lucht vast te houden, hoe lichter ze zijn en hoe beter ze de warmte vasthouden. Sommige zijn behandeld met siliconen zodat ze meer als echte dons aanvoelen. De meeste producenten bieden ook een assortiment dekbedden van gerecycleerde vezels in een milieuvriendelijk hoeslaken van biokatoen. Dekbedden met een synthetische vulling zijn in elk geval goedkoper en makkelijker te onderhouden (zie hiernaast) dan die met een natuurlijke vulling. Welke is het warmst? Het is erg moeilijk om een duidelijk beeld te krijgen van de thermische waarde van een dekbed. Net als bij matrassen gebruikt bijna elke fabrikant een andere schaal om die aan te geven. Dat is verwarrend voor de consument. Nochtans bestaat er een accurate en objectieve manier om de thermische waarde aan te geven: de TOG-waarde (Thermal Overall Grade). Helaas vermelden nog te weinig fabrikanten die op hun labels. De laagste TOG-waarde, 1, betekent dat het dekbed heel weinig warmte biedt en dus meer geschikt is voor (warmere) nachten. De hoogste TOG-waarde is 15, wat betekent dat het dekbed echt veel warmte biedt. Het zal dus zeer welkom zijn tijdens de koudste winternachten. Vierseizoensdekbed: praktisch Er bestaan ook vierseizoensdekbedden, die bestaan uit een lichter en een zwaarder dekbed, die je aan elkaar kunt bevestigen. Je kunt ze in de zomer van elkaar scheiden en alleen het lichtere exemplaar gebruiken. Zo heb je ook een extra dekbed beschikbaar voor eventuele gasten. Erg praktisch. In de winter kun je ze weer aan elkaar vastmaken voor extra warmte. TIPS VOOR HET ONDERHOUD Als je je dekbedovertrekken en lakens regelmatig wast, volstaat het om je dekbed één keer per jaar te (laten) wassen. Je moet het wel regelmatig opschudden en luchten. Ga er nooit met de stofzuiger over wegens de kans op beschadiging. Synthetisch mag in de wasmachine Een dekbed met synthetische vulling kun je zonder problemen in de was machine steken. Volg wel goed de richtlijnen op het etiket. Voor dekens tot 140x200 cm volstaat een toestel met een capaciteit van 5 kg. Voor grotere dekens heb je een grotere wasmachine nodig. Zwier wel niet tegen een te hoog toerental, want dan riskeer je dat het dekbed scheurt. Na de wasbeurt kun je het dekbed in de droogkast stoppen. Steek er dan een tennisbal tussen om het luchtig te houden. Een dekbed met een natuurlijke vulling mag je dan weer niet in de wasmachine wassen, maar was je met de hand in lauw water. Droog het vervolgens zo snel mogelijk. Het alternatief bestaat erin om het dekbed naar de droogkuis te brengen. 18 • Testaankoop 705
Verlaag je energiefactuur en investeer in zonnepanelen! Het is nog steeds interessant om zonnepanelen te laten installeren. Vraag nu een betrouwbare oerte aan met de beste prijs-kwaliteit. We hebben een voordelige prijs voor je onderhandeld. Ga naar www.testaankoop.be/zonnepanelen en vraag gratis en vrijblijvend een o erte aan. Vanaf nu ook voordelige aanbiedingen voor isolatie, verwarming, vochtbestrijding en ventilatie.
10 tips om beter én minder te strijken Voor een optimale strijk Je kleding kreukvrij krijgen, begint al vóór je je strijkijzer bovenhaalt. Bespaar tijd en moeite met onze handige tips. Bart Marrez en Anne-Marie Mollaert 20 • Testaankoop 705
1 WAS OP EEN LAAG TOERENTAL Door een wasbeurt met een niet te hoog toerental (max. 800 toeren per minuut) te kiezen, zal je kleding minder gekreukt zijn en beter haar vorm behouden. Hou er wel rekening mee dat een lager toerental een langere droogtijd vraagt. 3 LEEG DE TROMMEL METEEN Door je kleding meteen uit de trommel te halen, geef je die geen tijd om te kreuken. Als dit niet in je schema past, kun je – als je toestel hiermee is uitgerust – de uitgestelde start gebruiken. Met die handige functie kies je de gewenste eindtijd, waarna je toestel automatisch de starttijd berekent. 5 DROOG BINNENSTEBUITEN Hierdoor bescherm je de buiten kant van de stof tegen schade en wrijving, waardoor de kans op kreuken op de zichtbare kant verkleint. Verder helpt het de vezels van de stof ontspannen, waardoor de stof haar vorm beter behoudt en minder snel kreukt. 2 SLUIT JE KLEDINGSTUKKEN De rits of knopen van je kledingstukken sluiten, zorgt ervoor dat je kledij haar vorm beter behoudt. Ook verkleint de kans op ongecontroleerde bewegingen tijdens het wassen. Bovendien voorkomt het dat je kleding zich verstrengelt met andere kledingstukken, wat kan leiden tot wrijving en kreuken. 4 GEBRUIK HET STRIJKDROOGPROGRAMMA Bij deze droogtegraad, zal je kleding minder gekreukt zijn. Je strijkt het best meteen nadat je je kledij uit de droogkast haalt. Bij dit kortere programma is de kleding immers nog wat vochtig, waardoor je minder (soms zelfs geen) stoom nodig hebt om te strijken. Zo bespaar je zowel energie van je droogkast (korter programma) als van je strijkijzer (minder stoom). 6 HANG JE KLEDING SLIM OP Gebruik wasknijpers op de naden. Als je deze op andere plekken hangt, drogen de kreuken in je kleren en zie je waar de knijpers hingen. Hang T-shirts en katoenen kledij al op een kapstok zodat ze in hun gewenste vorm drogen. Broeken hang je dan weer het best op aan de onderste zoom. 7 STRIJK AL GLAD MET JE HAND Als je kleding droog is, kun je die al gladstrijken met je handen om zo zelf kreuken tot een minimum te beperken. Gebruik indien mogelijk een tafel en plaats op je kleding grote zware items, zoals boeken, om kreuken te voorkomen. Vóór het strijken VIA UITGESTELDE START KIES JE DE GEWENSTE EINDTIJD VAN JE PROGRAMMA Testaankoop 705 • 21
ZO VERMIJD JE KALKAANSLAG Hou je toestel proper Reinig de zool van je strijkijzer als die nog wat warm is. Doe dit met een doek of niet-metalen spons en niet-schurend schoonmaakmiddel. Gebruik gedistilleerd water Gebruik altijd het soort water dat de fabrikant aanbeveelt. Als je water te veel kalk bevat, is het aangeraden om ge distilleerd water te mengen met kraantjeswater. Puur gedistilleerd of gedemineraliseerd water gebruik je beter niet, want dit kan snel zuur worden. Ontkalk regelmatig Als er kalkdeeltjes – te herkennen aan bruine vlekken – op de strijkzool beginnen te komen, is het dringend tijd om je toestel te ontkalken en te reinigen. Nog eerder zou zelfs beter zijn. 8 STRIJK ALS JE KLEDING NOG VOCHTIG IS Dit beschermt je kleding tegen brandvlekken die je strijkijzer kan veroorzaken. Ook voorkomt het vlekken en vermijdt het dat synthetische vezels smelten, wat op zijn beurt vervorming kan veroorzaken. 10 LET OP MET DELICATE STOFFEN Delicate stoffen zoals fluweel en wol moet je binnenstebuiten en droog strijken. Verder plaats je het best een doek onder het strijkijzer, want deze stoffen mogen er niet rechtstreeks mee in contact komen. Dat geldt ook voor zijde en synthetische stoffen zoals fleece. Tijdens het strijken 9 VERMIJD RONDE BEWEGINGEN Ronde bewegingen kunnen meer wrijving en vervorming van de stof veroorzaken en dus meer kreuken. Je strijkt beter in rechte bewegingen waarbij je steeds de richting van de stof volgt. Dat helpt de stof gelijkmatig en gecontroleerd glad te strijken, wat de kans op kreuken verkleint. VERMIJD BIJ DELICATE STOFFEN RECHTSTREEKS CONTACT MET HET STRIJKIJZER 22 • Testaankoop 705
Stoomgenerator versus strijkijzer Alles hangt af van je gebruik Makkelijker om moeilijke kreuken of dikke stoffen mee te strijken door het hogere stoomdebiet Kan langdurig stoom produceren, waardoor je makkelijk veel (en ononderbroken) in één keer kunt strijken Vaak uitgerust met een makkelijk bijvulbaar en afneembaar waterreservoir VOORDELEN Relatief duur toestel Soms erg zwaar en groot, waardoor een strijkplank met een stoomunithouder handig kan zijn Verbruikt veel energie, vooral tijdens het opwarmen NADELEN Stoomgenerator Een strijkijzer is het zuinigst bij weinig strijk of als je in korte sessies strijkt, terwijl een stoomgenerator het handigst is bij veel strijk. Bart Marrez en Anne-Marie Mollaert Dit toestel warmt snel op, wat het ideaal maakt om snel een kledingstuk te strijken Licht en compact toestel dat makkelijk is om te stockeren en te verplaatsen Relatief goedkoop, dus ideaal als je budget beperkt is VOORDELEN Klein waterreservoir dat je vaker moet vullen en niet altijd volstaat voor een strijkbeurt Minder effectief om snel en grondig grotere hoeveelheden of zeer kreukelige stoffen te strijken door het lagere stoomdebiet NADELEN Strijkijzer Doordat een stoomgenerator- of centrale veel meer stoom produceert dan een (klassiek) strijkijzer, is hij ideaal voor grote bergen was. Wel raden we de eco-stand af, die verbruikt misschien minder, maar doet ook veel minder goed zijn werk. Doordat een strijkijzer water laat druppelen op de hete zoolplaat om stoom te produceren (in plaats van het echt te pompen of onder druk stoom te produceren), heeft het een lager stoomdebiet. Wel is het makkelijk in de hand te houden vanwege het kleine formaat. Naar alle geteste stoomgeneratoren en strijkijzers Testaankoop 705 • 23
Advies van onze expert Vermijd liever I n de eerste plaats heb je autobanden van goede kwaliteit nodig. Die zijn cruciaal voor je veiligheid. “Investeer in goede zomer- en winterbanden en vervang ze op tijd”, adviseert Steve Mestdagh, onze bandenexpert. Vierseizoensbanden, ook bekend als allseasonbanden, kun je gebruiken ongeacht het seizoen en/of de weersomstandigheden. Onze tests tonen echter aan dat die altijd ergens op moeten inboeten en niet kunnen tippen aan de prestaties van specifieke zomer- of winterbanden. “Zelfs bij de ontwikkeling van de beste zomer- en winterbanden worden al compromissen gemaakt, omdat fabrikanten de juiste balans tussen slijtage, remafstand, duurzaamheid … moeten zien te vinden. Welnu, bij vierseizoensbanden moet de band geschikt zijn voor alle temperaturen. Dit resulteert in een compromis op compromis, wat de mindere prestaties verklaart”, legt Steve Mestdagh uit. Met uitzondering van enkele modellen vertonen alle geteste vierseizoensbanden zwakke punten, bijvoorbeeld op droge wegen. En die komen nog sterker naar voren bij een volle belading en extreme temperaturen. De voordelen van een zomerof winterband worden pas De meeste vierseizoensbanden presteren ondermaats in onze tests. Onze expert beveelt een veiliger alternatief aan. Philippe Tomberg Steve Mestdagh bandenexpert 24 • Testaankoop 705
vierseizoensbanden echt duidelijk bij extreme weersomstandigheden. Soms toch een optie “Als je met je auto echter weinig kilometers aflegt en je niet in extreme weersomstandigheden rijdt, kan een vierseizoensband alsnog een goede optie zijn”, aldus onze expert. En hij maakt de volgende overweging. De levensduur van een set banden bedraagt ongeveer zeven tot tien jaar (het rubber heeft namelijk een houdbaarheidsdatum). Welnu, het is niet altijd haalbaar om je zomer- én winterbanden tegen die tijd volledig te verslijten. En dan is het zonde om twee sets banden weg te moeten gooien die nog niet helemaal op zijn. Uiteindelijk is het goedkoper om een set vierseizoensbanden te kopen dan een set winterbanden én een set zomerbanden (die je soms ook nog op een aparte set velgen moet monteren). € 200 tot € 400 voor een set Voor de goedkoopste vierseizoensband in maat 205/55 R16 in onze online vergelijker van autobanden, de Kenda Kenetica 4s, betaal je ongeveer € 50 per exemplaar of dus ongeveer € 200 voor een volledige set. De duurste vierseizoensband in maat 205/55 R16 in onze online vergelijker, de Michelin Crossclimate 2, kost ongeveer € 100 per autoband, wat een prijs van ongeveer € 400 geeft voor een hele set. Over het algemeen ligt de prijs van vier nieuwe allseasonbanden dus tussen de € 200 en € 400. Steve Mestdagh sluit af met een cruciaal advies: “Ga niet uitsluitend af op de prijs van de autobanden, want die zegt niet veel over de kwaliteit. Raadpleeg liever de vergelijker op onze website (door de bovenstaande QR-code te scannen). Je vindt er de beste autobanden in de maat die jij nodig hebt om veilig de weg op te gaan.” Voor de testresultaten van alle banden Testaankoop 705 • 25
Wasmachines Dit zijn de stilste modellen Een wasmachine maakt sowieso veel lawaai, maar sommige modellen zijn stiller dan andere. Tijdens het wassen zelf halen de meeste machines een geluidsniveau van 50 dBA (een meting in decibel A in plaats van dB houdt beter rekening met de voor het menselijk oor meest hinderlijke geluidsgolven), maar de stilste houden het bij 45 dBA, een niveau dat je kunt vergelijken met dat van het lawaai in een rustig kantoor. Tijdens het centrifugeren produceren de luidruchtigste machines 72 dBA, terwijl andere het bij 60 dBA houden. Dat komt overeen met een gesprek dat je op een normale toon voert. Weet dat onze oren een surplus van 10 decibel ervaren als een geluid dat twee keer zo sterk klinkt. De vier modellen hierna zijn de minst luidruchtige uit onze laatste tests. Toegegeven, de scores voor het geluidsniveau tijdens het centrifugeren liggen in de rode zone, maar bij de meeste andere modellen zou de cursor nog verder in het rood gaan. De minst luidruchtige modellen zijn uitgerust met een inverter- of inductiemotor. Een motor van dit type moduleert zijn snelheid naargelang de behoefte en heeft geen aandrijfriem, wat hem stiller en duurzamer maakt (geen riemen meer om te vervangen!). Welke machine je ook kiest, installeer ze goed om de trillingen en het lawaai te beperken: zet ze dus waterpas en op enige afstand van muren of meubels. Vooral tijdens het centrifugeren kan een wasmachine veel lawaai produceren. Is dit criterium belangrijk voor jou? Dan zijn deze vier stillere modellen een betere optie. Bart Marrez en Isabelle Nauwelaers 26 • Testaankoop 705
71 - Goede kwaliteit AEG LF62CS86 Vanaf € 499 Met een capaciteit van 8 kg en een centrifugeersnelheid van 1 600 toeren per minuut wast deze machine goed, spoelt ze goed en centrifugeert ze uitstekend. Het toestel is vrij stil tijdens het wassen. Het is energie- en waterzuinig en de programma’s hebben een aanvaardbare duurtijd. De machine heeft een stille invertermotor en is voorzien van een waterlekbeveiliging. Vrij stil tijdens het wassen Centrifugeert minder luid dan andere toestellen Doeltreffend tegen de meeste soorten vlekken Uitstekend zwierresultaat Laag elektriciteitsverbruik Laag waterverbruik Geen noemenswaardige minpunten 71 - Goede kwaliteit AEG LR76C1144 Vanaf € 799 Deze wasmachine met hoge capaciteit (tot 11 kg) en een maximale centrifugeersnelheid van 1 400 toeren per minuut is zeer discreet tijdens het wassen. De machine geeft goede was- en spoelresultaten en centrifugeert bijzonder goed. Het is een water- en energiezuinig toestel. De externe overloopbeveiliging moet overstromingen in geval van een storing voorkomen. Vrij stil tijdens het wassen Centrifugeert minder luid dan andere toestellen Doeltreffend tegen de meeste soorten vlekken Uitstekend zwierresultaat Laag elektriciteitsverbruik Laag waterverbruik Aankoopprijs ligt vrij hoog dB dB dB dB wassen zwieren wassen zwieren Testaankoop 705 • 27
71 - Goede kwaliteit AEG LR63XR844 Vanaf € 599 Dit model met een capaciteit van 8 kg en een zwiersnelheid van maximaal 1 400 toeren per minuut zorgt voor bevredigende wasprestaties. Het spoelresultaat is gemiddeld, terwijl het toestel bijzonder goed centrifugeert. Deze machine verbruikt weinig water en elektriciteit. De duur van de programma’s (katoen en synthetisch) is aanvaardbaar; reken 3 uur voor een katoenprogramma op 40°C. De machine is uitgerust met een externe overloopbeveiliging die overstroming moet voorkomen in geval van storing. Vrij stil tijdens het wassen Centrifugeert minder luid dan andere toestellen Doeltreffend tegen de meeste soorten vlekken Aanvaardbare spoelprestaties Uitstekend zwierresultaat Laag elektriciteitsverbruik Laag waterverbruik Geen noemenswaardige minpunten 73 - Goede kwaliteit BOSCH WGB2440BFG Vanaf € 1 199 Deze wasmachine met grote capaciteit (max. 9 kg) en een centrifugeersnelheid van 1 400 toeren per minuut geeft goede was- en spoelresultaten. Het wasgoed wordt bijzonder goed gecentrifugeerd. Het water- en elektriciteitsverbruik ligt vrij laag. Dit model is uitgerust met een externe overloopbeveiliging, die in geval van storing een overstroming moet voorkomen. Vrij stil tijdens het wassen Centrifugeert minder luid dan andere toestellen Doeltreffend tegen de meeste soorten vlekken Goede spoelprestaties Uitstekend zwierresultaat Laag elektriciteitsverbruik Laag waterverbruik Hoge prijs dB dB dB dB Naar onze vergelijker van wasmachines wassen zwieren wassen zwieren 28 • Testaankoop 705
Enkel voor leden Bestel je gratis gids met deze code 25032 De handigste en snelste manier om te bestellen is online: testaankoop.be/praktischegidsen JA, ik had graag deze gratis gids ontvangen (Of kies een gids uit onze catalogus op testaankoop.be/praktischegidsen) Grijp nu de kans om deze gids met een waarde van € 14,95 GRATIS te bestellen. Je betaalt slechts € 3,99 per gids voor de administratiekosten. Dit bedrag gaat van de rekening die aan je domiciliëring is gekoppeld. Aanbod geldig tot 31/03/2025. Dit voordeel van € 14,95 geldt EXCLUSIEF voor leden. Profiteer ervan! 60 kamerplanten (Ref. 147) GIDS-CHEQUE Kamerplanten geven je interieur karakter en verbeteren zelfs de luchtkwaliteit. Genoeg redenen dus om de natuur in huis te halen. Je leert dankzij onze gids hoe je planten verzorgt en in topvorm houdt. Naam en voornaam Lidnummer Stuur de gids-cheque hierboven op naar: Testaankoop, Hollandstraat 13, 1060 Brussel Bel ons en geef ons jouw code van de maand: 02 290 34 86 kamer- planten Gids voor een groen interieur 14,95 € 60 kamerplanten 11-04-24 11:06:45 Binnen genieten van groen GRATIS
9 onderhoudstips Draag zorg voor je stofzuiger 1 NEEM DE HANDLEIDING EENS DOOR In de handleiding vind je specifieke instructies voor de reiniging en het onderhoud van jouw eigen toestel. 2 VERWIJDER RONDSLINGERENDE VOORWERPEN Verwijder vóór het stofzuigen alle rondslingerende voorwerpen van de grond, zoals speelgoed of muntstukken. Die riskeren de buis te verstoppen. 3 ZUIG GEEN VLOEISTOFFEN OP Gewone stofzuigers zijn niet gemaakt om vloeistoffen op te zuigen. Filters raken erdoor verstopt en de motor kan kapotgaan. 4 CONTROLEER REGELMATIG DE STOFZUIGERZAK Wacht niet tot de zak overvol zit om hem te vervangen. Die hergebruiken is overigens ook geen goed idee: vaak zijn de poriën verstopt, waardoor de lucht niet kan circuleren en de motor oververhit kan raken. 5 KIJK UIT VOOR STEENTJES Gebruik de standaard stofzuigermond liever niet om de vloer van een garage of een schuur te stofzuigen. Er kunnen steentjes of gelijk aardige objecten in de borstelharen blijven hangen waarmee je ach teraf je mooie vloer binnenshuis kunt beschadigen. Het mondstuk zal ook veel sneller verslijten als je stofzuigt op ruwe vloeren zoals die mogelijk in je garage voorkomen. Gebruik je goede stofzuiger niet voor bouwstof, het kan de filters laten verstoppen en de motor kapot laten gaan. Gebruik liever een alleszuiger of een oude stofzuiger waarvan het minder kwaad kan als die de geest zou geven. Je kunt bouwstof ook eerst met een stoffer en een blik verwijderen om er vervolgens met een dweil over te gaan. Wil je je stofzuiger optimaal laten werken en de levensduur ervan verlengen, volg dan onze tips voor een efficiënt gebruik, een goede reiniging en het juiste onderhoud van je toestel. Bart Marrez en Isabelle Nauwelaers - Illustraties: Hanz Boeykens 30 • Testaankoop 705
6 WEES VOORZICHTIG MET STOFZUIGERSLANG EN SNOER Vermijd knikken in de stofzuigerslang. Koppel de slang eventueel los als je de stofzuiger opbergt. Trek nooit aan het snoer om de stekker uit het stopcontact te halen. En laat het snoer niet automatisch oprollen als het verstrikt raakt of vastzit. 7 HAAL HET MONDSTUK ER REGELMATIG AF Kijk of er geen voorwerpen in de stofzuigerbuis vastzitten en of die niet toe is aan een reinigingsbeurt. Wees extra voorzichtig met scherpe voorwerpen die door de slang heen kunnen prikken. 8 REINIG DE BORSTEL Verwijder haren en stof van de borstel met behulp van de stofzuiger buis. Sommige mondstukken kun je openschroeven om ze beter te reinigen. Haren die in de war zitten, kun je doorknippen en ver wijderen. 9 ONDERHOUD DE FILTERS Afhankelijk van het model moet je de filters regelmatig schoonmaken of vervangen, zowel die van de motor als die van de luchtuitlaat. Als die verzadigd zijn, wordt de motor extra belast. Laat een afgespoelde filter eerst goed drogen. Plaats hem daarna op de correcte manier terug, want als hij niet goed tegen de binnenwand aansluit, kan er alsnog ongefilterde lucht langs. Naar onze vergelijker van stofzuigers Testaankoop 705 • 31
Net als de matras heeft de bedbodem een grote invloed op je slaapcomfort: kies beide dan ook zorgvuldig. Een slechte bedbodem kan de kwaliteit en de ondersteuning van je matras tenietdoen, en een foute combinatie kan je matras zelfs sneller doen verslijten. Ondersteuning en elasticiteit zijn belangrijk De bedbodem moet jou en je matras perfect ondersteunen. Voor een goede nachtrust is een kwaliteitsvolle matras essentieel. Minstens zo belangrijk is de bodem waarop de matras rust. Lattenbodem, boxspring of spiraalbodem: elk type heeft zijn voor- en nadelen. Bart Marrez en Isabelle Nauwelaers Hij moet voldoende hard zijn om niet in te zakken en je lichaam goed te ondersteunen. Het is dus niet omdat een bedbodem hard of weinig soepel is dat hij sneller zal kapotgaan. Wel kan een zekere elasticiteit jouw slaapcomfort ten goede komen. Matras moet kunnen ademen Een cruciale eigenschap van een hoogwaardige bedbodem is de ventilatie. Een optimale verluchting bevordert niet alleen het nachtelijke comfort, maar is ook beter voor je gezondheid en komt de levensduur van je matras ten goede. Er moet voldoende ruimte open zijn – als vuistregel geldt ongeveer 50 % van het totale matrasoppervlak – zodat de matras kan ademen en het vocht van de slaper kan laten ontsnappen. Het is dus geen goed idee om je matras op de grond of op een gesloten plaat met lades eronder te leggen. Het zweetvocht kan dan immers niet weg en je kunt zo schimmel krijgen in je matras. Dat voorkom je liever. Pro’s en contra’s van elk type De meest geschikte bedbodem 32 • Testaankoop 705
Lattenbodem Een lattenbodem bestaat uit latten in hout of kunststof die aan elkaar zijn vastgemaakt. Meestal zijn de latten ietwat gebogen om meer elasticiteit te bieden. Veel lattenbodems hebben ergonomische zones: lichtere, meer buigzame latten geven op bepaalde plekken meer mee, bijvoorbeeld ter hoogte van de schouders, terwijl in andere zones verstevigde of dichter bij elkaar geplaatste latten voor meer ondersteuning zorgen. Slaap je graag op een hard bed, dan combineer je een harde lattenbodem met een harde matras van bijvoorbeeld polyurethaanschuim. – De houten latten zorgen voor elasticiteit en ondersteuning. – Goede verdamping van vocht uit de matras. – De latten zijn makkelijk vervangbaar (als ze niet vast zijn bevestigd zijn aan het frame). – Als de latten aan elkaar vastgemaakt zijn en kunnen worden opgerold, is het geheel makkelijk te verplaatsen. – Goedkoop; ze zijn al verkrijgbaar voor enkele tientallen euro’s. – Lattenbodems zijn minder geschikt voor (pocket) verenmatrassen, omdat de veren die zich in de zones tussen de latten bevinden, geen steun krijgen. – Bij schuimmatrassen rust jouw gewicht en dat van de matras enkel op de latten. Je moet dan de juiste balans vinden tussen ondersteuning en verluchting. Boxspring Een boxspring of bedbodem met springveren is een met stof beklede box met veren en meerdere schuimlagen. Als de matras is inbegrepen, spreken we van een boxspringbed. Boxsprings zijn aan te bevelen voor mensen die de voorkeur geven aan een zacht bed en voor zijslapers: de extra lagen laten de schouders beter en comfortabeler in de matras wegzinken en de ruggengraat ligt rechter in zijlig. Zoek je een extra verend “hotelbedgevoel”, combineer dan een boxspring met een verenmatras. – De keuze aan afwerkingen is enorm. – Combineerbaar met elk type matras. – Door de dikte van dit type bedbodem lig je hoger en kun je makkelijker in en uit bed stappen. – Een boxspring is veel soepeler dan andere bedbodems. De vering geeft tegendruk, waardoor je minder moeite ondervindt om uit bed te stappen. – Duurder dan andere bedbodems (tot een paar duizend euro voor een compleet bed). – Biedt minder lichaamsondersteuning voor rugslapers. – Verliest sneller zijn oorspronkelijke hardheid. – De dikke binnenvering verhoogt het risico op huisstofmijt. – Als de boxspring op de zijkant luchtdicht is afgewerkt, bv. met kunstleder, kan de vochtafvoer minder optimaal zijn, zeker als de onderkant onvoldoende ventilerend is. Testaankoop 705 • 33
Spiraalbodem Een spiraalbodem is een metalen frame met opgespannen stalen draden. Vroeger waren de draden vaak in de lengte opgespannen, nu meestal in de breedte, waardoor ze het doorzakken beter tegengaan. – Zeer goede ventilatie. – Geschikt voor elk type matras. – Lange levensduur. – Vaak verkrijgbaar in verstelbare versies. – Moelijker te transporteren met zijn niet-demonteerbaar metalen frame. – Duurder dan lattenbodems (minstens enkele honderden euro’s). – De lichaamsondersteuning lijkt minder goed dan bij een kwaliteitsvolle lattenbodem. – De stalen kabels werken als een antenne: niet geschikt voor wie zich zorgen maakt over elektro magnetische straling. – Een tweepersoonsframe heeft in principe een steun over de hele lengte in het midden, waardoor er een stuggere zone kan ontstaan. Verstelbare bedbodem Dit is eigenlijk geen afzonderlijk type van bedbodem, maar een extra eigenschap van sommige bodems. Met de meest eenvoudige versie kun je de rugleuning of het voeteinde wat hoger zetten, terwijl de complexere modellen verschillende secties hebben die je kunt plooien. Je kunt ze handmatig verstellen of met behulp van een of meer elektrische motoren. De prijs varieert sterk naargelang de verstelmethode (manueel of elektrisch) en het aantal secties dat je kunt instellen. In principe raden we een matrasdikte van minstens 16 à 18 cm aan, en zelfs 20 cm voor matrassen met binnenvering, maar je gebruikt maar beter een dunnere matras bij een bedbodem die op meerdere plaatsen verstelbaar is. – Comfortabel om te lezen of televisie te kijken. – Ideaal voor mensen die hun benen graag wat hoger leggen. – Niet te combineren met matrassen met binnenvering, maar wel met een latexmatras of een matras in polyurethaanschuim (PU HR). Naar onze vergelijker van matrassen 34 • Testaankoop 705
HIGHTECH Laat je smartphone herstellen Dit is de meest milieuverantwoorde optie als je toestel kapot, beschadigd of gedeeltelijk onbruikbaar is. Is hij minder dan twee jaar oud? Dan valt hij nog onder de garantie. In dat geval neem je het best contact op met de verkoper of fabrikant voor een gratis reparatie. Als je zelf je telefoon opent, loop je het risico dat je de garantie verliest, tenzij de voorwaarden dit toestaan. Is hij ouder? Dan kun je proberen hem zelf te repareren. Sommige websites, zoals iFixit, geven voor de meeste modellen aan hoe eenvoudig elk type reparatie is. Laat het over aan een professional als het je te ingewikkeld lijkt. Pas wel op voor kleine winkels die goedkope herstellingen beloven. Een van de beste oplossingen is om naar een repaircafé te gaan, een ontmoetingsplaats waar je gereedschap en advies kunt krijgen om je toestel te herstellen. ALLESREINIGER Zelfgemaakt schoonmaakmiddel Heb je genoeg van agressieve supermarktproducten? Maak dan je eigen schoonmaakmiddel. Je hebt alleen maar enkele eenvoudige ingrediënten nodig om een milieuvriendelijke allesreiniger te maken: 40 g bakingsoda, 200 ml witte azijn en 2 liter heet water. Giet de bakingsoda en het heet water via een trechter in een flacon van minstens 2,5 liter. Voeg de witte azijn toe. Schud de flacon krachtig om de ingrediënten goed te mengen. Weet wel dat dit zelfgemaakte product volgens onze labtests niet kan tippen aan de prestaties van commerciële producten qua doeltreffendheid tegen zowel licht als hardnekkig vuil. Toch is het ook niet de slechtste in het verwijderen van vlekken en laat het niet te veel strepen achter op de vloer na het schoonmaken. WAARHEEN MET JE OUDE BANDEN? De wet verplicht verkopers en garages om oude banden gratis over te nemen bij de aankoop van nieuwe. Wil je van je oude banden af zonder nieuwe te kopen? Je kunt ook naar een containerpark of een afvalverzamelpunt gaan dat lid is van het Recytyre-netwerk, een organisatie die gebruikte banden op een (milieu)verantwoorde manier inzamelt en recycleert. Bekijk wel de voorwaarden: je kunt over het algemeen maximaal vier banden per bezoek inleveren en alleen bepaalde soorten banden worden aanvaard. Testaankoop 705 • 35 planet Goed voor jou, goed voor het milieu Teksten: Muriel Hertens
TA&Me Naar de winkel Een boodschappenlijstje opmaken en meteen zien waar een product of toestel het goedkoopst is? Dat, en nog meer, kan met onze app TA&Me. Nikita Goossens Om jou te helpen bij je boodschappen lanceerde onze organisatie de app TA&Me. Ze bevat een grote database van vrijwel alle producten die je in de supermarkt vindt, inclusief prijzen (let op: enkele supermarkten ontbreken in onze databank). Daardoor kun je makkelijk vergelijken én dus besparen. Verder vind je onder meer huishoudtoestellen en hightech in de app, samen met hoe ze scoren in onze tests. En je kunt er eveneens medicatie in opzoeken. Hiernaast ontdek je alle mogelijkheden die TA&Me biedt, waaronder enkele handige nieuwigheden. Je hoeft je als lid alleen in te loggen om toegang te krijgen tot de app. Download de app voor Android Download de app voor iOS BOODSCHAPPENLIJSTJE PER WINKEL Koop je graag je yoghurt in de ene supermarkt, maar je schoonmaakproducten in de andere? Wel, in onze app kun je nu tot vijf winkels aanduiden als jouw favorieten. En voor élk van die winkels kun je een apart boodschappenlijstje opstellen, dat je via je smartphone altijd op zak hebt en in de winkel kunt gebruiken als leidraad. Wil je een product nog niet op je boodschappenlijstje zetten, maar wel bewaren voor later? Dan kun je het via het hartje toevoegen aan je favorieten. Heb je een nieuwe broodmachine nodig? Of misschien een koffiemachine? Een laptop? Stofzuiger? Of zelfs een matras? Wel, het assortiment van TA&Me gaat veel verder dan voeding. Als we een toestel of ander product hebben getest, vind je het namelijk in onze app. Je ziet dan meteen de score die het haalde in onze test én alle (technische) kenmerken. Ook de prijs staat er vanzelfsprekend bij, zowel die in fysieke winkels als in webNaar de supermarkt Een nieuw toestel 36 • Testaankoop 705 Testaankoop 705
met onze app winkels. Dit laat je toe naar harten lust te vergelijken. De producten die je aanspreken of waar je tussen twijfelt, kun je toevoegen aan je digitale verlanglijstje (dat je zelf kunt aanmaken en een naam kunt geven) door op het hartje te tikken. Sta je al in de winkel zelf, bijvoorbeeld bij Media Markt of Coolblue? Scan dan simpelweg de streepjescode via de app. Dan hoef je het product niet op naam te zoeken om uit te komen bij onze test resultaten. Zo zie je ook meteen of je het product niet voor een lagere prijs vindt in een andere (web)winkel. Met een klik beland je bovendien op de betreffende webpagina van de winkel en kun je jouw toestel voor die prijs bestellen. Sinds kort vind je onze databank van geneesmiddelen in de app. Zo kun je een bepaald geneesmiddel opzoeken en ontdek je in welke mate het werkzaam en veilig is. Als er een goedkopere variant bestaat, krijg je die ook voor gesteld. Je kunt er eveneens de bijsluiter raadplegen. Kortom, je vindt er alle relevante informatie over medicatie, buiten het advies van je dokter dan. Luister natuurlijk altijd in eerste instantie naar jouw zorgverlener(s). MAKKELIJK PRIJZEN VERGELIJKEN Als je in de app een product opzoekt, zie je meteen welke van jouw favoriete (buurt)winkels het in hun gamma hebben. Is een product ergens niet aanwezig (omdat het bijvoorbeeld om een huismerk gaat dat eigen is aan een andere winkelketen), dan krijg je in veel gevallen alternatieven voorgesteld. Nog handiger: je ziet voor welke prijs je een product in de winkel vindt. En je kunt ook jouw verschillende boodschappenlijstjes onderling vergelijken in prijs op basis van identieke producten. Zo kun je makkelijk beslissen naar welke wink el je gaat. Geef in je boodschappenlijstje zeker meteen aan hoeveel stuks van een bepaald product je nodig hebt, zo krijg je in de app een goed beeld van hoeveel je aan de kassa zult betalen. Sta je al in de winkel en ben je verwonderd door de hoge prijs van een product? Scan dan simpelweg de streepjescode via de app om in een oog opslag te zien of je het ergens anders goedkoper vindt. SLIMME KEUZES Verder laat TA&Me je toe om comfortabel van thuis uit producten te vergelijken. Via de Ontdek- functie blader je door alle producten in onze databank per categorie. Ben je dus op zoek naar een gezondere optie voor je beschuiten? Een lactose vrije variant van melk? Of wil je een schoonmaakproduct zonder javel? Dan komt de app goed van pas, want heel vaak vind je er ook de voedings informatie (incl. NutriScore), ingrediënten en allergenen terug. Naar de apotheek Testaankoop 705 • 37
Zoom 69 - Goede kwaliteit SAMSUNG 20 000 mAh EB-P4520 € 41,91 Deze powerbank heeft drie USB-C-poorten. Je kunt ze gebruiken om zowel de powerbank op te laden als om apparaten van stroom te voorzien. Bij de 15W-laadtest konden we 84 % van de energie benutten. Het toestel is geschikt om een laptop via USB-C op te laden. Het presteert ook goed bij gebruik van meerdere poorten. Bij intensief gebruik kan het apparaat wel iets te warm worden. De powerbank laadt zichzelf in 3,5 uur snel op. Door zijn grote formaat past hij echter niet in je zak. 66 - Goede kwaliteit 55 - Redelijke kwaliteit GMAIL Deze app is standaard geïnstalleerd op alle Android-toestellen en werkt perfect samen met Google Agenda en Contacten. Heb je een Android-smartphone, dan raden wij dit programma aan voor je e-mailbeheer. Je beschikt over een groter aantal praktische functies dan bij bijvoorbeeld Microsoft Outlook of eM Client. Tot slot is Gmail vrij gebruiksvriendelijk en compatibel met de meeste gekende e-maildiensten. Mailprogramma Powerbank 20 000 mAh 63 - Goede kwaliteit TWIDO Wc-gel met javel 3 in 1 citrus (Aldi) € 1,13/liter Deze reinigingsgel met javel heeft een zoete citrusgeur en reinigt prima. Maar hij heeft wel moeite met ontkalken. Dit product is dus een typisch voorbeeld van hoe moeilijk het is voor één product om beide doeltreffend te combineren. Het product hecht goed aan oppervlakken zonder de keramiek te beschadigen. Verder is zijn milieu-impact goed, hoewel de verpakking toch iets meer gevuld zou mogen zijn. Wc-reiniger voor Android voor Android voor iOS 38 • Testaankoop 705 Het beste van onze tests Tekst: Muriel Hertens
76 - Topkwaliteit SAMSUNG VS20B75AGR5 Jet 75E Pet € 299 Dit model behaalt uitstekende resultaten. Niet alleen op harde vloeren en in spleten en kieren, maar ook op vezels of haren op tapijt. Bovendien heeft het een goede zuigbreedte (de breedte van de schoongemaakte strook komt goed overeen met de zuigbreedte van het apparaat), waardoor je een kamer snel stofvrij kunt maken Steelstofzuiger SCHILDERKUNST Eigeel, spinazie, vermicelli ... Onze experts besmeuren borden, bestek, schalen en pannen met allerlei voedingsmiddelen om de vaatwassers te testen in het lab. En we laten niets aan het toeval over: we wegen alles precies af voordat we iets aanbrengen. ACHTER DE COULISSEN 73 - Goede kwaliteit MELITTA Purista F230-101 € 299 - 399 Dit apparaat heeft een waterreservoir van 1,2 liter dat zeer lekkere espresso (of zelfs twee tegelijk) bereidt tegen een goede prijs-kwaliteitverhouding. De maalgraad, de koffiesterkte en de temperatuur zijn instelbaar, net als de waterhardheid. Je kunt de koffiestroom zelf stoppen. Helaas kun je geen cappuccino maken, want het apparaat beschikt niet over een melkopschuimer of ingebouwd melkreservoir. Espressomachine Testaankoop 705 • 39 Bekijk hier de resultaten van al onze tests
40 • Testaankoop 705 Testaankoop 705
Test van wc-papier Duur is niet per se beter Met zoveel aanbod is het niet altijd makkelijk te kiezen. Onze experts helpen je door 25 producten van 18 verschillende merken te testen. Dat je veel moet betalen voor zacht en sterk toiletpapier, weerleggen ze alvast. Aantal lagen best belangrijk Bij toiletpapier heb je meestal de keuze uit 2, 3, 4 of zelfs 5 lagen. Welnu, het aantal lagen is een belangrijke kwaliteitsfactor want het bepaalt vaak de sterkte en de zachtheid, twee cruciale aspecten voor wc-papier. Koop je een van de geteste producten, dan zal het sowieso niet te snel scheuren, want op sterkte scoren alle producten minstens redelijk goed tot uitstekend. Op zachtheid scoort het meeste papier redelijk. Enkel Nalys doet het uitstekend. Ga liever niet voor het 2-laagspapier van Floralys (Lidl), want dit eindigde als laatste in onze zachtheidstest. Vermijd verstoppingen Toch zegt het aantal lagen niet alles. Zo scoort het 3-laagspapier van Albert Heijn bijvoorbeeld beter dan het 4-laagspapier van datzelfde merk. Dat komt omdat dat laatste papier niet zo goed oplost in water, wat op termijn afvoerproblemen kan creëren. Gelukkig scoort meer dan de helft van de producten uitstekend op oplosbaarheid in water. Als je het papier van Boni Selection (Colruyt) of het 2-laagspapier van Sublimo (Aldi) gebruikt, neem je het best niet te veel, want dit riskeert niet goed op te lossen. De prijs zegt niets Een lage prijs per rol kan een vertekend beeld geven als die rol weinig vellen telt zoals bij Renova. Een rol van Renova kost € 0,50, maar telt dan ook slechts 110 vellen. Om te weten welk toiletpapier het meeste waar voor zijn geld biedt, nemen wij daarom de prijs per 100 vellen. Die bedraagt bij de door ons geteste producten gemiddeld € 0,35. Het 2-laagspapier van Sublimo bij Aldi is het goedkoopst (€ 0,10 per 100 vellen) en biedt bovendien een uitstekende prijskwaliteitverhouding. Het papier van Nalys, de Beste van de test, zit ruim boven het gemiddelde (€ 1,27 per 100 vellen). Niet de prijs, maar wel het aantal lagen is doorgaans een goede indicator voor kwalitatief wc-papier. Voor topkwaliteit neem je het best 4- of 5-laagspapier. Michaël Lesent en Anne-Marie Mollaert KIJK ALTIJD NAAR DE PRIJS PER VEL Testaankoop 705 • 41
Al het 3-, 4-of 5-laagspapier is minstens van goede kwaliteit Prijzen in oktober 2024 PRIJS (€) BESCHRIJVING TESTRESULTATEN Per rol Per 100 vellen Aantal vellen per rol FSC PEFC EU Ecolabel Zachtheid Gemak van afscheuren van vellen Oplostijd in water Kans op perforatie bij gebruik EINDSCORE OP 100 4 OF 5 LAGEN NALYS Excellence 5-laags 0,93 1,27 73 V F F F F 96 DELHAIZE toiletpapier Extra Soft 4-laags 0,44 0,27 160 V G H F F 92 SIMPL CHOICE toiletpapier 4-laags (Carrefour) 0,53 0,33 160 V H G G F 88 PURE SOFT toiletpapier Ultra Soft & Extra Strong 4-laags (Action) 0,37 0,24 150 V H F F F 88 EVERYDAY toiletpapier 4-laags (Colruyt) 0,37 0,24 152 V H F G F 87 365 toiletpapier 4-laags (Delhaize) 0,45 0,30 150 V H G G F 85 ALBERT HEIJN toiletpapier Extra Zacht & Sterk 4-laags 0,80 0,33 240 V V I G L F 79 BONI SELECTION toiletpapier Décor 4-laags (Colruyt) 0,41 0,27 150 V I F N F 79 3 LAGEN LOTUS Moltonel 3-laags 0,68 0,54 126 V I H G F 84 ALBERT HEIJN toiletpapier Zacht & Sterk 3-laags 0,75 0,25 300 V H H F H 84 COSYNEL The original premium wit toiletpapier 3-laags 0,69 0,55 127 V H F F G 81 SUBLIMO Comforttoiletpapier 3-laags (Aldi) 0,37 0,20 180 V H G K G 80 KRUIDVAT Zacht & Sterk Toiletpapier 3-laags 0,36 0,18 200 V J G F G 77 PURE SOFT toiletpapier Soft & Extra Strong 3-laags (Action) 0,40 0,21 190 V J G F F 76 FLORALYS Soft toiletpapier - Ultra Comfort 3-laags (Lidl) 0,50 0,20 250 V J G L F 76 RENOVA Design Skincare 3-laags 0,50 0,46 110 I H F I 75 CORA Comfort wc-papier wit 3-laags 0,41 0,29 140 V J G F H 75 ESSENTIAL Ultra Confort 3-laags (Carrefour) 0,40 0,29 140 V J F G G 74 SCOTTEX/PAGE Kussenzacht wc-papier 3-laags 0,70 0,52 135 V J I F H 73 LABELL Le Moelleux wit toiletpapier 3-laags (Intermarché) 0,40 0,29 140 V J G H H 68 2 LAGEN NALYS Soft 2-laags 0,43 0,33 130 V I J F H 75 LOTUS Confort 2-laags 0,54 0,40 135 V I I F I 74 SUBLIMO toiletpapier maxi 2-laags (Aldi) 0,41 0,10 396 V K G M I 66 FLORALYS toiletpapier 2-laags (Lidl) 0,50 0,10 500 V M G J G 64 SCOTTEX/PAGE Complete Clean Décor wc-papier 2-laags 0,61 0,49 124 V J H F I 64 Beste van de test: de beste testresultaten Beste koop: de beste prijs-kwaliteitverhouding Topkwaliteit Goede kwaliteit Redelijke kwaliteit Slechte kwaliteit A uitstekend B goed C redelijk D zwak E slecht 42 • Testaankoop 705
87 - Topkwaliteit EVERYDAY toiletpapier 4-laags (Colruyt) € 0,24 voor 100 vellen Dit product heeft de beste prijskwaliteitverhouding bij het 4-laagspapier. Verder zijn de vellen eenvoudig van elkaar af te scheuren en zal eenzelfde vel niet te snel scheuren. Wel duurt het iets langer voordat het in water oplost. 77 - Goede kwaliteit KRUIDVAT Zacht & Sterk Toiletpapier 3-laags € 0,18 voor 100 vellen Dit toiletpapier, dat het goedkoopst is onder het 3-laagspapier, scoort zeer goed op sterkte en lost uitstekend op in water. Verder kun je de vellen eenvoudig van elkaar scheuren. Wel is het slechts redelijk zacht. 66 - Goede kwaliteit SUBLIMO toiletpapier maxi 2-laags (Aldi) € 0,10 voor 100 vellen Met een gemiddelde prijs van € 0,10 per 100 vellen is dit papier het goedkoopste over alle categorieën heen. De zachtheid is slechts redelijk en het lost vrij slecht op in water. Qua sterkte haalt dit product dan weer een mooie score. ONZE KEUZE Veel betalen voor je wc-papier levert je niet per se beter papier op. Zo zijn beide producten van Scottex behoorlijk duur, maar eindigen ze wel onderaan in het klassement. Verder scoren sommige betaalbare merken, zoals het 4-laagspapier van Pure Soft (Action) of dat van Everyday, net zo goed of zelfs beter op criteria zoals zachtheid, oplostijd in water en sterkte. Veel milieuvriendelijke opties Het 3-laagspapier van Pure Soft (Action) en dat van Labell zijn de enige die van gemengde cellulose zijn gemaakt. Dat is milieuvriendelijker dan pure cellulose omdat het een bepaald percentage gerecycleerd materiaal bevat. Hierdoor kan het papier wel minder zacht zijn. Verder bieden bijna alle fabrikanten milieuvriendelijk(er) toiletpapier aan met een duurzaamheidslabel FSC (Forest Stewardship Council – verantwoord bosbeheer) of PEFC (Programme for the Endorsement of Forest Certification – duurzame boscertificering) dat garandeert dat de vezels afkomstig zijn uit duurzaam beheerde bossen. Daarnaast is er het EU Ecolabel dat naar de volledige levenscyclus van een product kijkt. Het 4-laagspapier van Albert Heijn beschikt als enige over 2 labels. GEEN ENKEL GETEST PRODUCT ZAL TE SNEL SCHEUREN Naar al het geteste wc-papier 4 lagen 3 lagen 2 lagen Testaankoop 705 • 43
5 tips tegen cybergevaren Beveilig je tablet Of je tablet wordt blootgesteld aan allerhande cyberbedreigingen, hangt sterk af van hoe je jouw apparaat gebruikt. Met deze vijf tips beperk je de risico’s. Maarten De Backer en Philippe Tomberg Download je apps via de officiële kanalen Als je een Android-tablet hebt, is de Google Play Store de officiële winkel om je apps te downloaden. Heb je een iPad, dan ga je naar de Apple App Store. De controles op deze twee kanalen zijn tegenwoordig zo streng dat kwaad aardige apps (malware) relatief zeldzaam zijn. Op Android-apparaten en iPads met iPad OS 18 (of een recentere versie) kun je apps van alternatieve appstores installeren, maar dit raden wij af. Ze vormen een belangrijke bron van malware. 1 Voer systematisch updates uit Je apparaat is beter beveiligd als je regelmatig updates van het besturingssysteem installeert. Veiligheidslekken worden voortdurend aangepakt met nieuwe updates, hoewel niet alle fabrikanten deze even snel implementeren. Je kunt zelf via de instellingen van je tablet nakijken of er een update beschikbaar is. We raden je echter aan om automatische updates in te schakelen. Naast het besturingssysteem is het essentieel om je apps up-to-date te houden. Phishingwebsites worden bijvoorbeeld beter gedetecteerd als je browser-app up-to-date is. Ook hier raden we je aan om in de instellingen van je tablet de optie voor automatische updates voor je apps aan te vinken. 2 44 • Testaankoop 705
Klik niet op onbekende links Klik nooit zomaar op links in berichten op sociale media of in e-mails, vooral niet als je de afzender niet kent. Achter dit soort berichten kan een phishingpoging schuilgaan om je persoonlijke gegevens te stelen. Geef nooit je persoonlijke gegevens door als je wordt gecontacteerd per sms of e-mail. Op lichters kunnen hun berichten sterk laten lijken op die van je bank of een ander vertrouwd bedrijf. Vermijd ook om te veel informatie te delen op sociale media. Hoe minder gevoelige informatie je vrijgeeft, hoe minder kans op misbruik ervan. Wees ook voorzichtig met downloadlinks van onbekende of verdachte websites. Via een pop-up (een ongevraagd reclamevenster dat op je scherm verschijnt) kan malware worden geïnstalleerd. 4 Gebruik sterke, unieke wachtwoorden Gebruik altijd sterke en verschillende wachtwoorden, vooral voor belangrijke websites en diensten. Om je het leven makkelijker te maken, kun je een wachtwoordmanager gebruiken. Je hoeft dan maar een complex wachtwoord te onthouden en een programma vult de andere wachtwoorden automatisch voor je in. Voor extra beveiliging kun je tweestaps verificatie (zie blz. 59) activeren als je account dat toestaat. Naast je wachtwoord moet je een tweede element gebruiken om je account te beschermen. Dit kan bijvoorbeeld een digitale vingerafdruk zijn of een specifieke 2FA-app op je smartphone. Een hacker heeft dan aan je wachtwoord niet genoeg om toegang te krijgen tot je account. 5 Controleer apps vóór je ze installeert Doe zelf onderzoek naar de ontwikkelaar en de app voordat je die downloadt. Zeker als je er nog nooit van hebt gehoord. Hoe vaak is de app al gedownload? Kun je genoeg informatie vinden op internet? Heeft de ontwikkelaar al eerder andere apps gemaakt of is dit zijn eerste? Rare zinswendingen, spelfouten of vreemde logo’s kunnen ook duiden op een frauduleuze kopie. En wees voorzichtig met de machtigingen die een app vraagt. Als die er te veel of onnodig vraagt, kan dit verdacht zijn. 3 Voor onze testresultaten van wachtwoordmanagers Testaankoop 705 • 45
De keuze van onze experts Vijf paar oortjes van topkwaliteit Het aanbod aan draadloze oortjes is enorm. In onze online vergelijker vind je een honderdtal modellen, van € 20 tot bijna € 300. Ben je op zoek naar oortjes van goede kwaliteit tegen een redelijke prijs? Dan vind je zeker je gading bij onze Beste kopen, die je voor ongeveer € 20 tot € 30 op de kop kunt tikken. Verkies je topkwaliteit, dan heeft onze expert voor jou een selectie gemaakt van vijf van de beste modellen met actieve ruisonderdrukking. De verbinding met het bronapparaat (smartphone of een ander apparaat) verloopt via bluetooth. Ben je uit op de aankoop van nieuwe draadloze oortjes en wil je voor kwaliteit gaan? Onze expert selecteerde voor jou het neusje van de zalm. Richard Motte en Isabelle Nauwelaers 46 • Testaankoop 705
1 Vijf paar oortjes van topkwaliteit 2 75 - Topkwaliteit JBL Tour Pro 3 € 299 De Tour Pro 3 zijn de nieuwste highend oortjes van JBL en deze derde generatie kan bogen op prima prestaties. De geluidskwaliteit is zeer goed uitgebalanceerd en levert een goed niveau van bassen. De ruisonderdrukking past zich aan volgens de omgeving en elimineert doeltreffend permanente geluiden van transport. De oortjes kunnen bijna 9 uur afspeeltijd aan. Het opbergdoosje vormt de kers op de taart: het dient niet alleen om de oortjes op te laden maar ook om ze te bedienen via het ingebouwde touchscreen. Dat geeft je toegang tot allerlei functies zonder dat je je smartphone uit je zak moet halen. Het doosje kan zelfs fungeren als draadloze zender door het aan te sluiten op een bedrade geluidsbron (zoals de uitgang van een hoofdtelefoon in een vliegtuig of in een sportzaal). Zeer goede geluidskwaliteit Zeer goede adaptieve ANCprestaties (ruisonderdrukking) Goede batterijduur Zeer veelzijdige oplader Geen grote gebreken 75 - Topkwaliteit BOSE QuietComfort Ultra € 209 - 349 Dit vlaggenschip van Bose is ongetwijfeld een van de best presterende oortjes met ruisonderdrukking van de afgelopen tijd. Het desactiveren van ANC impliceert onvermijdelijk de activatie van de “Aware”- modus, die omgevingsgeluiden reproduceert. Het is dus onmogelijk om ANC simpelweg uit te schakelen. De oortjes leveren een goede geluidskwaliteit met krachtige bassen. Wel merkten we ongewenste ruis op tijdens het gebruik van ANC, wat vervelend kan zijn naargelang de gevoeligheid van de individuele gebruiker. De Bluetooth aptX biedt een lichtjes hoger datadebiet (voor een betere transfer va het audiosignaal) en een lagere latentie (dus met minder vertraging op het signaal). Met de adaptieve versie kun je het datadebiet aanpassen om de stabiliteit of de resolutie van het audiosignaal te wijzigen volgens de afstand tussen de zender en de ontvanger. De autonomie van de batterij is niet geweldig, maar met het doosje kun je vier keer opladen. Top qua ruisonderdrukking Uitstekende geluidskwaliteit Verbeterde versie van bluetooth (aptX Adaptive) Geen adaptieve ANC Hoorbaar achtergrondgeluid Vrij matige batterijduur Geen volledige ruisonderdrukking Bij Active Noise Cancellation, kortweg ANC, of letterlijk “actieve ruisonderdrukking” wordt het geluid voor alle duidelijkheid niet volledig onderdrukt en alle ruis wordt ook niet even doeltreffend verminderd. Zo worden bepaalde frequenties – meestal lage en lage middentonen – beter gedempt dan hoge frequenties. Bij de meeste modellen kun je de functie activeren of desactiveren door simpelweg op het linker- of rechteroortje te drukken. Maar in bepaalde omstandigheden activeer je de ruisonderdrukking beter niet. Bijvoorbeeld als je op straat wandelt (om veiligheidsredenen) of als je een gesprek wilt beginnen zonder je oortjes uit te nemen. ANC automatisch activeren De meer geavanceerde modellen kunnen voor jou bepalen op welke momenten je het best wordt afgezonderd van het lawaai en dan de functie automatisch activeren of desactiveren. Dit heet dan adaptieve ANC. In combinatie met een app detecteren de oortjes omgevingsgeluid en het soort transportmiddel. De ruisonderdrukking wordt bijvoorbeeld uitgeschakeld als je naar het station wandelt, en opnieuw geactiveerd zodra de trein vertrekt. Deze functie vereist wel soms toegang tot je locatiegegevens. Naar onze vergelijker van hoofdtelefoons en oortjes Testaankoop 705 • 47
4 5 73 - Topkwaliteit SAMSUNG Galaxy Buds FE € 69 - 79 De Galaxy Buds FE zijn niet de nieuwste of duurste oortjes van Samsung. Maar hun prestaties zijn van een hoog niveau voor een zeer redelijk budget. De geluidskwaliteit is goed uitgebalanceerd, de ruisonderdrukking is doeltreffend en de oortjes blijven mooi op hun plaats zitten, waardoor ze ideaal zijn om ermee te sporten. Enkel de levensduur van de batterij is wat minder. Maar het laden gaat heel snel: na 15 minuten beschik je al over 2 uur autonomie. Als je een compatibele smartphone van Samsung hebt, krijg je via de oortjes ook rechtstreeks toegang tot de functies Galaxy AI (Samsung’s artificiële intelligentie) en Bixby (stemassistent). Zeer goede geluidskwaliteit Goede pasvorm en comfort Doeltreffende actieve ruisonderdrukking op alle frequenties Snel opladen Aantrekkelijke prijs Niet zo’n goede batterijduur 72 - Topkwaliteit SENNHEISER Accentum True Wireless € 111 - 149 Deze nieuwe modellen bieden functies die redelijk standaard zijn voor oortjes uit het middensegment. Hun geluidskwaliteit is opmerkelijk, waardoor ze volgens ons tot de beste oortjes van 2024 behoren. Het geluid is perfect uitgebalanceerd, van diepe bassen tot sprankelend hoge tonen, waardoor ze kunnen wedijveren met of zelfs beter doen dan oortjes die dubbel zoveel kosten. Met de Sennheiser Smart Control-app kun je de toon aanpassen met de equalizer en heb je toegang tot andere opties. De Bluetooth aptX biedt een iets hogere datasnelheid (voor een betere overdracht van het audiosignaal) en een lagere latentie (met dus minder vertraging op het signaal). De batterijduur is niet uitzonderlijk, maar voldoende voor een dag. Opladen (kan ook draadloos) gaat vrij traag in vergelijking met de concurrentie. Een van de beste geluidsprestaties voor draadloze oortjes Goede ruisonderdrukking Verbeterde versie van bluetooth (aptX HD) Laadt vrij traag op 3 75 - Topkwaliteit APPLE AirPods Pro 2 € 219 - 279 Voor veeleisende iPhone-bezitters zijn de AirPods Pro 2 een vrij voor de hand liggende keuze. Ze onderscheiden zich vooral door hun combinatie van geluidsweergave en hoogwaardige ruisonderdrukkingstechnologie. De batterijduur is prima. Het opladen gaat snel: na een kwartier beschik je al over 140 minuten autonomie van de batterij. Zoals gewoonlijk heb je een iPhone nodig om alle functies van de AirPods te kunnen gebruiken. De nieuwe modellen zijn compatibel met USB-C, in lijn met de Europese wetgeving die USB-C sinds eind 2024 verplicht voor alle kleine elektrische apparaten. Zeer goede geluidskwaliteit, precies en gebalanceerd Uitstekende isolatie en ruisonderdrukking Goed comfort en pasvorm Geen Bluetooth Multipoint, dus geen gelijktijdige verbinding met 2 apparaten Speciaal ontworpen voor Appleapparaten 48 • Testaankoop 705
Schoonmaaktips Zo hou je jouw airfryer proper Een goed onderhoud van je airfryer is belangrijk opdat hij optimaal zou blijven presteren en smakelijke maaltijden zou blijven bereiden. Volg daarbij ons stappenplan. Muriel Hertens en Michaël Lesent HET MANDJE EN DE KUIP Beide mogen in de vaatwasser (lees wel de gebruiks aanwijzing bij het toestel). Wil je ze met de hand afwassen, gebruik dan nooit een schuur spons omdat die de antiaanbaklaag kan beschadigen. En dat vergroot de kans dat er schadelijke stoffen (zoals PFAS) vrijkomen en in de voeding terecht komen. Zijn er etensresten aangekoekt? Laat alles 10 minuten weken in warm water met een beetje afwasmiddel. Vervolgens verwijder je de etensresten met een zachte spons of schotelvod. Om je toestel properder te houden, kun je bij het koken ook bakpapier, aluminiumfolie of een siliconen vorm of matje plaatsen. HET VERWARMINGSELEMENT Trek eerst de stekker uit het stopcontact. Haal daarna de volledige lade met het mandje en de kuip uit de airfryer. Zet de airfryer (zonder lade) nu op zijn kop, zodat je goed bij het verwarmingselement kunt. Maak dat schoon met een zachte spons of schotelvod met een klein beetje water en afwasmiddel. Op de moeilijker bereikbare plekken kan een oude tandenborstel handig zijn. Vervolgens droog je alles af met een zachte doek en plaats je de onderdelen terug. Voordat je de airfryer opnieuw gebruikt, laat je het toestel het best eerst enkele minuten opwarmen alvorens je ermee begint te koken. Voor alle geteste airfryers DE BUITENKANT Omdat je bij een airfryer, in tegenstelling tot bij een oliefriteuse, geen vetspetters op de buitenzijde hebt, volstaat het om met een lichtjes vochtige vaatdoek de buitenkant kort schoon te wrijven. Testaankoop 705 • 49
Je vaatwasser herstellen: het lijkt een moeilijke klus, maar je kunt zelf meer doen dan je misschien denkt. Schakel wel steeds de vaatwasser of de elektriciteit uit vooraleer je aan een reparatie begint. Sharon Eeckhout en Damiano Kiss 1 ER LEKT WATER UIT DE DEUR Kijk na of de sproeiers vrij kunnen ronddraaien en ze de rekken of de vaat niet raken. Als ze worden gehinderd of geblokkeerd, kan er te veel water tegen de deur terechtkomen waardoor die lekt. Kijk de rubberen afsluiting aan de binnenkant van de deur na. Is ze proper en onbeschadigd? Sluit ze de deur nog goed af? Indien niet kun je ze zelf vervangen. Kijk het sluitstuk van de deur onderaan na. Als dat aan vervanging toe is, haal je er beter een professional bij. 2 ER BLIJFT WATER IN DE VAATWASSER STAAN Als de filters verstopt zitten, kan de vaatwasmachine niet leeglopen. De filters zitten onderin. Je kunt ze gemakkelijk uitnemen door ze los te draaien. Maak ze daarna grondig schoon. Helpt dit niet, haal dan de machine van haar plaats en kijk achteraan of er geen deuk in de afvoerbuis zit. Als dat zo is, raakte die wellicht daardoor verstopt. Zorg ervoor dat de afvoerbuis niet geklemd raakt. Als de vaatwasser is aangesloten op de afvoerleiding van de gootsteen, kijk dan na of die niet verstopt zit. Als geen van de genoemde opties van toepassing is, is de pomp waarschijnlijk kapot en zul je toch de hulp van een technicus moeten inroepen. 3 DE VAAT KOMT NIET PROPER UIT DE MACHINE Controleer regelmatig of de sproeikoppen niet verstopt zijn. Het water moet zich vrij en gelijkmatig kunTechnicus niet altijd nodig Herstel zelf je vaatwasser 50 • Testaankoop 705