Unit 1-6

Yanawut Kanthawong

Approaches of basic analysis

Step 3.1 มาพิจารณาองค์ประกอบทางธรรมชาติที่เหมือนกัน

ลักษณะที่มีเหมือนกันของ [pʰ] [kʰ] [f] [∫]คือ voiceless consonant

Step 3.2 ดูว่ามีกระบวนการสับหลีกเเบบไหน
Step 3.3 สรุปเป็นกฏออกมา

Step 3.4 ระบุอีกครั้งหนึ่งโดยใช้สัญลักษณ์

Unit 5 Basic Principle of Phonemic Analysis

Yanawut Kanthawong

หมายเหตุเพิ่มเติม

ถึงเเม้ว่าเสียง [g] เเละ [∫] อาจจะมี phoneme ตัวเดียวกัน
เเต่มีบางส่วนที่ทับซ้อนกันอยู่ เช่น ตำเเหน่งการวาง
ดังนั้นจึงเป็นเหตุผลของการ no generalized ไม่มีรูปแบบ
เเละอาจจะตีความได้ว่า ทั้งสองเสียงเป็นสมาชิกของเสียง
phoneme ที่เเตกต่างกัน (separate phoneme)

Yanawut Kanthawong

INTRODUCTION
TO

PHONOLOGY

Created by
Yanawut Kanthawong



Submitted to
Asst. Prof. Krerk Chetsadanuwat

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Phonological rules

เสียงหนึ่งจะเปลี่ยนไปเป็นอีกเสียงหนึ่ง ต้องมีสภาพ
บริบทเหมือนกัน เเละจะถูกนำมาเขียนเป็นสัญลักษณ์
ความสำคัญของ Phonological rules คือเอาใช้
บรรยายปรากฏการณ์การเปลี่ยนเปลี่ยงทางเสียง
เป็นอย่างไร ขึ้นกับสภาพเเวดล้อมอย่างไร
เเต่ถ้าพูดถึงการเปลี่ยนจากเสียงหนึ่งเป็นอีกเสียง
หนึ่ง เราสามารถอธิบายเป็นกระบวนการจะถูกเรียก
ว่า phonological process
ตัวอย่างเช่น เสียง /t/ จะเป็น flap /t/ หรือ [ɾ] ก็
ต่อเมื่อ /t/ ถูกวางไว้ระหว่าง สระที่ stress เเละสระที่
unstress

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Assimilation: การกลืนเสียง

คือกระบวนการของเสียงจะมีความใกล้เคียงกับเสียงรอบข้าง
ซึ่งสามารถเเบ่งได้เป็น 2 ประเภท
เเบบที่ 1 Anticipatory (regressive, right-to-left)
เสียงจะได้รับอิทธิพลจากเสียงข้างหลัง

ลักษณะของ/b/ คือ bilabial ซึ่งไปมี

อิทธิพลทำให้ /n/ กลายเป็น /m/ เพื่อที่จะ
ทำให้มีลัษะเหมือนกับ /b/ คือ bilabial

ย้อนกลับ

เเบบที่ 2 Perseveratory (progressive, left-to-right)
เสียงจะได้รับอิทธิพลจากเสียงข้างหน้า



ไปข้างหน้า

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Assimilation: การกลืนเสียง

ตัวอย่าง Anticipatory (regressive, right-to-left)



im- จะอยู่หน้า bilabial ได้เเก่ b, p, m
in- จะอยู่หน้า velar ได้เเก่ k, g, ŋ เเต่เวลาออกเสียงจะออกเป็น /iŋ/
il- จะอยู่หน้า lateral ได้เเก่ l
ir- จะอยู่หน้า retroflex หรือตัว r นั่นเอง

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Assimilation: การกลืนเสียง

ตัวอย่าง Perseveratory (progressive, left-to-right)

การเติม -ed จะสามารถออกเสียงได้ 3 เเบบ
ออกเสียง [t] เมื่อตัวพยัญชนะก่อนหน้าเป็น [-voice]
จะสังเกตเห็นว่าตัวด้านหน้ามีอิทธิพลต่อตัวด้านหลัง
เมื่อพยัญชนะก่อนหน้าเป็น [-voice] จึงส่งผลให้ตัวถัดไปเป็น [-voice]
ออกเสียง [d] เมื่อตัวพยัญชนะก่อนหน้าเป็น [+voice]
จะสังเกตเห็นว่าตัวด้านหน้ามีอิทธิพลต่อตัวด้านหลัง
เมื่อพยัญชนะก่อนหน้าเป็น [+voice] จึงส่งผลให้ตัวถัดไปเป็น [+voice]
ออกเสียง [ɪd] เมื่อตัวพยัญชนะก่อนหน้าเป็น /t/, /d/

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Assimilation: การกลืนเสียง

ตัวอย่าง Perseveratory (progressive, left-to-right)

การเติม -s, -es จะสามารถออกเสียงได้ 3 เเบบ
ออกเสียง [s] เมื่อตัวพยัญชนะก่อนหน้าเป็น [-voice]
จะสังเกตเห็นว่าตัวด้านหน้ามีอิทธิพลต่อตัวด้านหลัง
เมื่อพยัญชนะก่อนหน้าเป็น [-voice] จึงส่งผลให้ตัวถัดไปเป็น [-voice]
ออกเสียง [z] เมื่อตัวพยัญชนะก่อนหน้าเป็น [+voice]
จะสังเกตเห็นว่าตัวด้านหน้ามีอิทธิพลต่อตัวด้านหลัง
เมื่อพยัญชนะก่อนหน้าเป็น [+voice] จึงส่งผลให้ตัวถัดไปเป็น [+voice]
ออกเสียง [ɪz] เมื่อตัวพยัญชนะก่อนหน้าเป็นพวก sibilant (fricatives, affricates)

Yanawut Kanthawong

Dissimilation: การผลักเสียง

จะเป็นกระบวนการที่ตรงข้ามกับ assimilation คือการทำให้เสัยงเเตกต่างกัน
ตัวอย่างภาษาไทย

จะเห็นในคำว่า "คำ" /kʰ/ จะนำ aspirated ออก
นอกจากนี้ คำว่า "เเหง" ยังเเสดงถึง aspirated ซึ่งมันเเสดงถึง "ห"
ในพยางค์ที่ 2 ผลัก "ห" ในพยางค์ที่ 1
ตัวพยัญชนะในภาษาไทย ที่มีเสียง "ห" ผสม ได้เเก่ ข ค ฉ ช ถ ท ผ พ จะ
ถูกเรียกว่า พยัญชนะเสียงหนัก
ส่วนพยัญชนะเสียงเบา จะเป็น ก จ ต ป ซึ่งไม่ต้องหายใจเเรงเท่ากับกลุ่ม
พยัญชนะเเรกที่ได้กล่าวไว้ข้างต้น

/kʰ/ เป็น [k] /∫/ เป็น [ɕ]
/pʰ/ เป็น [p] /tʰ/ เป็น [t]

ตัวอย่างภาษาอังกฤษ

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Dissimilation: การผลักเสียง

เมื่อการออกเสียงพยัญชนเสียงหนัก ที่ต้องใช้ลมเยอะ บางที่ในการพูดออก
ไปอาจจะทำให้ฟังไม่ชัดเจน เช่น

ชมพู เป็น จมพู
ชมพู่ เป็น จมพู่
ข่มเหง เป็น กุมเหง
คุมฝอย เป็น กุมฝอย
เเต่ในทางกลับกัน ก็มีจากที่เป็นพยัญชนะเสียงเบา ไปเป็นพยัญชนะเสียงหนัก
เช่น
กี่ เป็น ขี่
ชักกะเย่อ เป็น ชักคะเย่อ
กบฏ เป็น ขบถ
กระยาสารท เป็น คยาสาด

ตัวอย่างในภาษาอังกฤษ
เสียงที่มีอยู่จะถูกลดความเหมือนออก เช่น
กรณีที่ 1 dropped /r/

กรณีที่ 2 การตัดพยางค์ออก

กระบวนการที่เกิดขึ้นนี้ จะเกิดขึ้น
ในบาง dialect ไม่ใช่สำเนียงมาตรฐาน

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Devoicing

จากเดิมที่เสียงเป็น [+voice] จะถูกทำให้เป็น [-voice]
จะพบมากใน /l/, /r/, /w/ เเละมักจะพบในพวกคำควบกล้ำ cluster

พวกคำควบกล้ำ cluster

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Deletion/ Elision: การตัดออก

เสียงที่ถูกหั่นออกไป เขียนออกมาอีกเเบบ เเต่ออกเสียงอีกเเบบ
เช่น คำว่า thumb จะออกเสียงว่า /θʌm/

หรือจะเป็นคำว่า history /ˈhɪstəri/ เเต่มักจะเอาเสียง schwa ออก
ทำให้ออกเสียงเป็น /ˈhɪstri/
literature /ˈlɪtərətʃə/ จะออกเสียงเป็น /ˈlɪtərtʃə/
ซึ่งการตัดออก จะถูกเเบ่งเป็น 2 แบบใหญ่ๆ ดังนี้

consonant deletion
vowel deletion
Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Deletion/ Elision: การตัดออก

Consonant deletion
/t/-deletion เมื่อไหร่ที่มีคำ เเล้วมีพยางคืที่ไม่ถูก stressมีตัว
t ขึ้นต้น มันจะเกิดการ drop โดยเฉพาะ หลัง
n + t + a/e//i/o/u

/h/-deletion จะถูกตัดในกรณีที่เสียง /h/ เป็นส่วนประกอบ
ของคำ function words

พวก content word พวก function word
Noun Pronoun

Verb Prepositoin

Adjective Conjuction

Adverb Verb บางกลุ่ม
Others


Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Deletion/ Elision: การตัดออก

/h/-deletion จะถูกตัดในกรณีที่เสียง /h/ เป็นส่วนประกอบ
ของคำ function words

/v/-deletion จะตัด /v/ออก เเละมักจะพบในคำว่า of /əv/ เเต่จะ
ถูกออกเสียงเพียง เสียง schwa /ə/

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Deletion/ Elision: การตัดออก

Vowel deletion
เสียงสระที่ unstressed มีเเนวโน้มจะถูกตัดออกไป หรือถูกกร่อนกลาย
เป็นเสียง schwa /ə/

คน American จะนำ schwa ออก เเล้วเหลือ r

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Deletion/ Elision: การตัดออก

Vowel deletion
เสียงสระที่ unstressed มีเเนวโน้มจะถูกตัดออกไป หรือถูกกร่อนกลาย
เป็นเสียง schwa /ə/

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Insertion

คือ การเเอบสอดใส่เสียง เเละจะเป็นการใส่เสียงพยัญชนะเท่านั้น

Epenthesis

คือ การเเอบสอดใส่เสียง เเละจะเป็นการใส่เสียงสระเท่านั้น (Schwa)

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Epenthesis

epenthesis สามารถเป็นได้ทั้ง consonant and vowel เเต่มักจะ
พบในที่เป็นเสียง schwa เฉพาะในภาษาอังกฤษ อาจเป็น shwa หรือ
อิ /I/ที่เป็นเสียงสั้น ส่วนภาษาอื่นหรือ dialects ของอังกฤษ เช่น
สำเนียงออสเตรเลีย​หรือ ไอริช อาจต้องหาข้อมูลเพิ่มเติม
voiced reduction (devoicing)
Vowel reduction คือการที่ออกเสียงสระในพยางค์ที่ไม่ถูก
stressed ด้วยเสียง /ə/ , /ɐ/ หรือ /ɪ/.
vowel alteration คือการย้าย stress ของคำไปลงที่ตำแหน่งใหม่
แล้วพยางค์ที่ถูก stressed ก็เปลี่ยนเสียงสระไป

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Metathesis

คือ การเปลี่ยนเสียงไปเลย ออกเสียงสลับสระ สลับพยัญชนะ

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Coalescence(s)

คือ การรวบเสียงให้เหลือเพียง 1 เสียง จะเกิดใน cluster
coalescence = is a phonological process by which a sound
is affected by both the processes of regressive assimilation
+ deletion.

Nasalization

คือ เป็นส่วนหนึ่งของ assimilation คือการที่เสียงนาสีกมีอิทธิพลต่อ
vowel ข้างหน้าหรือข้างหลังก็ได้ ที่จะโดน nasalize เเสดงว่าเป็นได้ทั้ง
regressive and progressive

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Nasalization

คือ เป็นส่วนหนึ่งของ assimilation คือการที่เสียงนาสีกมีอิทธิพลต่อ
vowel ข้างหน้าหรือข้างหลังก็ได้ ที่จะโดน nasalize เเสดงว่าเป็นได้ทั้ง
regressive and progressive

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Flapping

คือ จากเสียง /t/ เป็น [ɾ] หรือ [D]
กรณีที่ 1 อยู่พยางค์ที่ unstressed ระหว่างเสียงสระ เช่น

กรณีที่ 2 อยู่พยางค์ที่ unstressed เเละอยู่หลังเสียง /r/
กรณีที่ 3 อยู่พยางค์ที่ unstressed เเละอยู่หลังเสียง /l/

เเต่เมื่อเติม suffix เข้าไปเเล้ว จากที่เราจะออกเสียง /D/ เเต่จะ
กลับมาออกเสียงเป็น /t/ เหมือนเดิม

Unit 6 Phonological Processes in English

Yanawut Kanthawong

Cluster Reduction

คือ คำหรือพยางค์ที่จบด้วยพยัญชนะที่่มากกว่า 1 เสียง จะถูกตัดเสียง
ออก เพื่อให้ง่ายต่อการออกเสียง

ภายในคำ
ตัวใดตัวหนึ่งของ
พยัญชนะสุดท้าย

หายไป 1 ตัว

ระหว่างคำ
ตัว /d/ จะหายไป

หน้าพยัญชนะ หลังสระ
จะเกิดการเชื่อมเสียง

Unit 6 Phonological Processes in English