Unit 5

INTRODUCTION
TO

PHONOLOGY

Created by
Yanawut Kanthawong



Submitted to
Asst. Prof. Krerk Chetsadanuwat

Unit 5 Basic Principle of Phonemic Analysis

Yanawut Kanthawong

Segmentation and Classification

(การจำเเนกเเละการเเยกเเยะ)

เสียงที่เปล่งออกมาจะสามารถเเบ่งออกเป็นส่วนๆ เกิด
การ recurring หลากหลายรูปแบบ เเละในส่วนของ
การวิเคราะห์ เราต้องระบุส่วนประกอบเเละจัดจำเเนก
ออกเป็น 2 เเบบ :
Phonemic segments
Phonetic segments

Phonemic segments

คือรูปปกติทั่วไป ที่อยู่ใน slanting line // เพื่อเเยก
เสียงในภาษานั้นๆ ตัวอย่างเช่น คำว่า safe เเละ save

ข้อสังเกตสำหรับตัวอย่างนี้คือ มีโครงสร้างเหมือนกัน
หรือมีสภาพเเวดล้อมเหมือนกัน สิ่งที่ทำให้สองคำนี้เเตก
ต่างคือ ตำเเหน่ง final consonant ในทางตรงกันข้าม
มีสิ่งที่เเตกต่างคือ คุณสมบัติของมัน /f/: [-voiced]
ขณะที่ /v/: [+voiced]

Unit 5 Basic Principle of Phonemic Analysis

Yanawut Kanthawong

Phonetic segments

Phonetic segments สามารถเเยกเเยะได้โดย
ใช้ผลของการเปล่งเสียง หรือคุณสมบัติของ
คลื่ นเสียง

หรือตัวอย่างของเสียง /p/ สามารถออกเสียงได้ 2 แบบ
[pʰ] ในคำว่า pot [pʰat]เเละ [p] ในคำว่า [sport]

การที่เสียง /p/ มีการออกเสียงได้สองเเบบ เเละมี
ความเเตกต่าง อาจจะมีองค์ประกอบทาง phonetic
segment ที่เเตกต่างกัน จึงเป็นที่มาของ
Complementary distribution

เพิ่มเติม
อักษร C ออกเสียง [k] เมื่ออยู่หน้า [a, o, u, ʊ]
ออกเสียง [s] เมื่ออยู่หน้าเสียง [e, ɪ, i]

Unit 5 Basic Principle of Phonemic Analysis

Yanawut Kanthawong

คุณสมบัติของคือ เซ็ทของสภาพเเวดล้อมทาง
phonetic ที่ปรากฏ ซึ่งจะเเบ่งเป็น 2 เเบบ

contrastive sounds: ก็จะเป็นพวกเสียง
สองเสียงที่เเตกต่างกัน เเละทำให้ความหมายเเตก
ต่างเช่นกัน
non-contrastive sounds: ก็คือเสียง
allophone ของตัว phoneme เดียวกัน เเละ
เสียงเหล่านั้นสามารถเปลี่ยนเเล้วไม่สามารถทำให้
ความหมายเปลี่ยน เเต่จะทำให้มี accent ที่เเตก
ต่างกัน

เเต่บาง allophone ในบางภาษา อาจจะเป็น phoneme
ในภาษาอื่น เช่น ภาษา Hindi
ตัวอย่างเช่น เสียง /p/ :

[pʰ] ใน [pʰʌl] ที่เเปลว่า ผลไม้
[pʌl] ที่เเปลว่า ช่วงเวลา
ถึงเเม้จะมี phoneme เดียวกัน เเล้วมี allophone เเตก
ต่างกัน เเต่สามารถทำความหมายเเตกต่างกัน

Unit 5 Basic Principle of Phonemic Analysis

Three relationships:

Contrastive distribution

เสียง 2 เสียงที่เกิดในตำเเหน่งที่คล้ายกัน (identical
environments) เเล้วสามารถจำเเนกความเเตกต่างกัน
ได้ เเละให้ความหมายที่เเตกต่างกัน เเละ 2 เสียงนั้นจะ
เป็น minimal pairs คู่เทียบเสียงเพื่อดูความเเตกต่าง

จากตัวอย่างที่ยกมา จะเห็นว่า /s/เเละ /z/ ปรากฏใน
ตำเเหน่งที่คล้ายกันเเต่ทั้งสองคำมีความหมายเเตกต่างกัน
ดังนั้นทั้งสองเสียงจึงเป็น minimal pairs เเละอยู่ใน
กระบวนการ contrastive distribution เเต่สิ่งที่ทำให้สอง
เสียงเเตกต่างกันก็คือ the quality of voicing
ซึ่งสามารถสังเกตได้ที่ตัว /s/ : [-voiced], /z/: [+voiced]
เเต่ทั้งสองมีสิ่งที่เหมือนกันคือ place and manner of
articulation: alveolar fricative

Yanawut Kanthawong

Unit 5 Basic Principle of Phonemic Analysis

Three relationships:

Contrastive distribution (ต่อ)

ในบางภาษาอาจจะยากต่อการระบุ minimal pairs เเต่ก็
สามารถจับ pattern ได้ จึงถูกเรียกว่า near minimal
pairs เเละจะอยู่ในกระบวนการ near contrastive
distribution

ตัวอย่างเช่น ภาษา Guarani ของบราซิล จะไม่พบ
minimal pairs ในเสียง [p], [b]

Yanawut Kanthawong

Unit 5 Basic Principle of Phonemic Analysis

Yanawut Kanthawong

Three relationships:

Complementary distribution

เป็นกระบวนการสับหลีก ถึงเเม้จะมีหลาย allophones
ที่มาจาก phoneme เดียวกัน เเต่ก็มีการปรากฏของเสียง
นั้นที่เเตกต่างกัน ตัวอย่าง [s] เเละ [z] ในภาษาสเปน

ในทำนองเดียวกัน ภาษาอังกฤษก็มีเช่นกัน ตัวอย่างเสียง/p/ [pʰ]
ในคำว่า pot [pʰat] จะสามารถพบเสียงนี้ในตำเเหน่งพยัญชนะต้น
เเละ [p] ในคำว่า [sport] จะสามารถพบเสียงนี้ในตำเเหน่งหลัง [s]

Unit 5 Basic Principle of Phonemic Analysis

Yanawut Kanthawong

Three relationships:

Free Variation

เป็นกระบวนการที่ตัว allophones ใน phoneme เดียวกัน เเละสามา
รถเเทนตำเเหน่งเดียวกัน โดยที่ความหมายไม่มีการเปลี่ยนเเปลง เเต่จะเเส
ดงถึงผู้พูดมีหลาย accent

ดังนั้น ถึงเเม้จะใช้ allophone ที่เเตกต่างกัน เเเต่ความหมายไม่
เปลี่ยนเเปลง ซึ่งเราจะสามารถสรุปเป็นกฏทาง phonological ได้
ต้องมีการใช้สัญลักษณ์ดังต่อไปนี้

Unit 5 Basic Principle of Phonemic Analysis

Yanawut Kanthawong

Approaches of basic analysis

1.Look for minimal pairs
2.Consider free variation
3.List phonetic environments

3.1 Look at the environments to find natural class
3.2 Look for complementary distribution in the environments
3.3 State a generalization about the distribution of each of these
sounds
3.4 Determine the identity of the phoneme and its allophones

Unit 5 Basic Principle of Phonemic Analysis

Yanawut Kanthawong

Approaches of basic analysis

1.Look for minimal pairs
2.Consider free variation
3.List phonetic environments

3.1 Look at the environments to find natural class
3.2 Look for complementary distribution in the environments
3.3 State a generalization about the distribution of each of these
sounds
3.4 Determine the identity of the phoneme and its allophones

Step 1-2

Step 3

Unit 5 Basic Principle of Phonemic Analysis

Yanawut Kanthawong

Approaches of basic analysis

Step 3.1 มาพิจารณาองค์ประกอบทางธรรมชาติที่เหมือนกัน

ลักษณะที่มีเหมือนกันของ [pʰ] [kʰ] [f] [∫]คือ voiceless consonant

Step 3.2 ดูว่ามีกระบวนการสับหลีกเเบบไหน
Step 3.3 สรุปเป็นกฏออกมา

Step 3.4 ระบุอีกครั้งหนึ่งโดยใช้สัญลักษณ์

Unit 5 Basic Principle of Phonemic Analysis

Yanawut Kanthawong

หมายเหตุเพิ่มเติม

ถึงเเม้ว่าเสียง [g] เเละ [∫] อาจจะมี phoneme ตัวเดียวกัน
เเต่มีบางส่วนที่ทับซ้อนกันอยู่ เช่น ตำเเหน่งการวาง
ดังนั้นจึงเป็นเหตุผลของการ no generalized ไม่มีรูปแบบ
เเละอาจจะตีความได้ว่า ทั้งสองเสียงเป็นสมาชิกของเสียง
phoneme ที่เเตกต่างกัน (separate phoneme)