โครงงานเรื่อง น้ำอะไรละลายน้ำตาล ภาคเรียนที่ ๒ ปการศึกษา ๒๕๖๕ ระดับชั้นอนุบาลปที่ ๒/๑ นางสุนีรัตน อภิวัฒนานนท ครู คศ๓ โรงเรียนเทศบาลวัดปากน้ำ ตำบลปากน้ำง อำเภอเมือง จังหวัดระยอง สังกัดกองการศึกษา เทศบาลนครระยอง
โครงงานวิทยาศาสตร โครงงาน น้ำอะไรละลายน้ำตาล ระดับชั้น อนุบาลปที่ 2/1 จำนวน 1๙ คน ชื่อครูที่ปรึกษา นางสุนีรัตน อภิวัฒนานนท โรงเรียน เทศบาลวัดปากน้ำ ระยะเวลา 6 - 10 กุมภาพันธ พ.ศ. 2566 ๑
โครงงานเรื่อง น้ำอะไรละลายน้ำตาล ที่มาและความสำคัญของโครงงาน สืบเนื่องจากการจัดกิจกรรมประสบการณการเรียนรูในหองเรียนของเด็กอนุบาลปที่ 2/1 เรื่อง การละลายของน้ำตาล เด็กๆ มีความสนใจ สงสัยอยากรูวาน้ำตาลสามารถละลายในน้ำประเภทใดไดอีก หรือไม นอกจากนี้เมื่อผูปกครองมาสงลูกที่โรงเรียนในตอนเชาหรือรับกลับตอนเย็น ก็มักจะแวะซื้อกาแฟและ เครื่องดื่มตางๆ ซึ่งเด็กไดนำมาพูดคุยสนทนากับเพื่อนและถามครูเรื่องน้ำตาลที่ละลายในน้ำกาแฟและ เครื่องดื่มตางๆ ดังนั้น เพื่อเปนการสงเสริมนิสัยชางสงสัย ชางสังเกตของเด็ก เรื่องการทำละลายของน้ำตาล ซึ่งเปนกิจกรรมที่เสริมทักษะทางวิทยาศาสตร สามารถนำไปใชในชีวิตประจำวันไดดี ครูจึงเห็นความสำคัญที่ จะจัดใหเด็กไดเรียนรูจากการลงมือทดลอง เกิดประสบการณตรง ที่จะทำใหเด็กเกิดความรัก ความสนใจใคร ศึกษา เรียนรูขยายไปสูเรื่องอื่นๆ ได จึงจัดทำโครงงานนี้ตอไป วัตถุประสงค 1. เพื่อใหเด็กไดเรียนรู สังเกตการเปลี่ยนแปลงของน้ำตาลและน้ำประเภทตางๆ ที่นำมาทดลอง 2. เพื่อใหเด็กสามารถจำแนกและเปรียบเทียบ แสดงการลงความคิดเห็นจากการทำ ละลายของน้ำประเภทตางๆ 3. เพื่อใหเด็กเกิดความคิดสรางสรรคและความสนุกสนานในการทดลอง ๑
วัสดุและอุปกรณ 1. น้ำตาล 2. น้ำมันพืช 3. น้ำยาลางจาน 4. ซอสมะเขือเทศ 5. น้ำอัดลม 6. น้ำสมสายชู 7. น้ำปลา 8. หลอดหยด 9. จาน 10.ชอนพลาสติก 11.ถวยตวง 12.แกวใส 13.ที่คลีบน้ำตาล 14.แวนขยาย ขั้นตอนการทำโครงงาน ระยะที่ 1 เริ่มตนโครงงาน คุณครูและเด็กๆไดรวมกันวางแผนและสนทนาจากประสบการณเดิมในการทำการทดลอง เรื่องการละลายของน้ำตาล เด็กๆไดเกิดขอสงสัยวาถาเอาน้ำประเภทอื่นๆ มาทำการทดลอง วาน้ำตาลจะ สามารถละลายละลายไดหรือไม อยางไร บางคนไดกลับไปถามกับผูปกครองแลวกับมาเลาใหครูเพื่อนๆฟงใน หองเรียนในขอสงสัยเหลานี้คุณครูใหเด็กไดยกมือแสดงความคิดเห็นวาควรจะใชน้ำอะไรมาทดลองในครั้งนี้บาง ประสบการณเดิมเกี่ยวกับน้ำตาล - นองบี บอกวาที่บานของหนูมีน้ำตาลคะ - นองไออุน คุณแมเอาน้ำตาลมาปรุงรสใสขนมหวานใหหนูทานครับ - นองฝาย บอกวา น้ำตาลมีสีขาว เปนเม็กเล็กๆ มีรสหวานคะ - นองโฟ บอกวา น้ำตาลเปนรูปทรงสี่เหลี่ยม เปนเม็ดๆหนูเคยกินคะ รวมตัวอยู ดวยกันเยอะๆคะ - นองใบขาว ที่บานหนูทีน้ำตาลคะ ยาเอาใสขวดไว เอาไวใสกับขาว - นองอิท หนูเคยกินครับ เอาใสกวยเตี๋ยว มีระสหวานครับ - นองดำเบลล หนูเคยเห็นยายเอาใสกับขาวดวย ๒ ๓
เด็กๆทดลองการละลายของน้ำตาล คำถามที่เด็กอยากรูและสงสัยเกี่ยวกับเรื่อง การละลายของน้ำตาล - นองไออุน ถาเราเอาน้ำที่ผสมสีตางๆเชน สีแดง สีเขียวน้ำตาล จะสามารถ ละลายได ไหมคะ - นองสตัง น้ำสมสายชูละครับ มันละลายน้ำตาลไหมครับ - นององุน ที่บานหนูมีซอสมะเขือเทศ แลวซอสมะเขือเทศละลาย น้ำตาลไดไหมคะ - นองทูน น้ำยาลางจาน เมื่อหยดลงในน้ำตาลจะเกิดการละลายได หรือไมครับ - นองดำเบลล ที่บานของผมมีน้ำมันพืช น้ำมันพืชสามารถละลายน้ำตาลไดไหมคะ - นองบีม ที่บานหนูมีน้ำอัดลม ละลายน้ำตาลไดไหมครับ - นองบีม ที่บานหนูมีน้ำปลา สามารถละลายน้ำตาลไดหรือเปลาครับ ๓
เด็กๆตางสงสัยวานอกจากน้ำเปลาแลวยังมีน้ำอะไรบางที่ทำใหน้ำตาลละลายได ๔
จากการทดลองในครั้งนี้ เด็กไดเห็นวาการที่ใชน้ำเปลาผสมสีผสมอาหารทำใหน้ำตาลสามารถทำ ละลายไดเนื่องจากน้ำจะแทรกเขาไปอยูในชองวางระหวางผลึกน้ำตาลซึ่งมีอากาศอยูทำใหอากาศถูกแทนที่ ดวยน้ำ น้ำตาลจะดูดน้ำเขามาจนเต็มทำใหผลึกน้ำตาลแยกจากกันและละลายไปในที่สุด ระยะที่ พัฒนาการโครงงาน 1. จากการที่เด็กๆไดออกสำรวจหองครัวในโรงเรียน ศึกษาคนควาจากแหลงขอมูลตางๆ ผาน กิจกรรมที่ไดปฏิบัติจริง การทดลอง จากการถามผูปกครองเกี่ยวกับคุณสมบัติของน้ำประเภทตางๆ ซึ่งไดนำ ตัวอยางน้ำตางๆ ที่เด็กมานำเสนอใหเด็กดู เพื่อใหเด็กไดรับประสบการณตรงใหมากที่สุด น้ำหลายชนิดมาใหเด็กดู ๒. เด็กๆและครูไดรวมสนทนาเกี่ยวกับการทดลองการละลายของน้ำตาล และใหเด็กชวยกันคาดเดา วาน้ำชนิดใดจะทำละลายกับน้ำตาลไดดีหรือไมดี อยางไร จากนั้นจึงดำเนินการลงมือปฏิบัติการทดลองโดย นำน้ำทั้ง ๖ ชนิด มาทดลอง เมื่อลงมือทดลอง เด็กๆ ตื่นเตน สังเกต สนใจพูดแสดงความคิดเห็นตอ ปรากฏการณที่เห็น ซักถาม ตอบคำถาม จากนั้นครูรวมกันสรุปผลกับเด็กอีกครั้งและใหเด็กวาดภาพสรุปผล การทดลองที่ไดพบเห็น ๕
เด็ก ๆ รวมกันทดลอง โดยนำน้ำทั้ง ๖ ชนิด มาทดลอง จากการทดลองในครั้งนี้เด็กๆไดพบเห็นวาน้ำสมสายชูสามารถทำละลายกับน้ำตาลไดดีและเร็วกวา น้ำเปลา เพราะวาน้ำสมสายชูมีความเปรี้ยว มีสภาพเปนกรด จึงสามารถทำใหน้ำตาลละลายไดอยางรวดเร็ว จากการทดลองในครั้งนี้เด็กๆไดพบเห็นวาน้ำอัดลมสามารถทำละลายกับน้ำตาลไดดีและเร็วกวา น้ำเปลา เพราะวาน้ำอัดลมมีน้ำ, น้ำตาล, กรดคารบอนิก, กรดฟอสฟอริก, คาเฟอีน จึงสามารถทำใหน้ำตาล ละลายไดอยางรวดเร็วกวาน้ำเปลา จากการทดลองในครั้งนี้เด็กไดเห็นวาน้ำมันพืช ไมสามารถทำใหน้ำตาลละลายได เพราะน้ำมันพืชมี ความเหนียวหนืดมาก แตมีการซึมเขาสูกอนน้ำตาลทั้งกอนไดเพราะน้ำไปแทนที่อากาศในน้ำตาลนั่นเอง (ความรูเดิม) เด็กและครูรวมกันทำการทดลอง โดยใชน้ำยาลางจานและน้ำซอสมะเขือเทศ จากการทดลองในครั้งนี้ เด็กไดเห็นวาน้ำยาลางจานสามารถทำใหน้ำตาลละลายไดอยางชาๆ เพราะน้ำยาลางจานมีความเหนียวหนืด จึงตองใชเวลาในการทำละลาย จากการทดลองในครั้งนี้ เด็กไดเห็นวาน้ำปลาสามารถทำใหน้ำตาลละลายไดปนอันดับที่ ๓ รองจาก น้ำอัดลม น้ำสมสายชู เพราะน้ำปลา มีสวนประกอบของน้ำ จึงทำละลายน้ำตาล จากการทดลองในกิจกรรมนี้เด็กไดเห็นวาซอสมะเขือเทศไมสามารถทำใหน้ำตาลละลายได เพราะ น้ำซอสมะเขือเทศมีความเหนียวหนืดมาก แตมีการซึมเขาสูน้ำตาลเล็กนอย จากการทดลองในน้ำประเภทตางๆ เด็กออกมาเลาใหเพื่อนฟงวา น้ำที่สามารถทำใหน้ำตาลละลาย ไดเร็วคือน้ำอัดลม รองลงมาคือ น้ำสมสายชู น้ำเปลาผสมสีผสมอาหารเพราะน้ำอัดลมมีน้ำ, น้ำตาล, กรดคาร บอนิก, กรดฟอสฟอริก มีความเปนกรด ซึ่งสามารถทำใหน้ำตาลละลายไดเร็วกวา ตามดวยน้ำปลา และ น้ำตาลสามารถทำละลายในน้ำยาลางจานไดอยางชาๆ จนหมด สวนน้ำมันพืชซึมเขาสูกอนน้ำตาลแตไมทำ ละลาย เพราะมีน้ำเขาไปแทนที่อากาศในน้ำตาล และซอสมะเขือเทศไมสามารถทำละลายในน้ำตาลได แต ดูดซึมเล็กนอย ๖
ระยะที่ 3 สรุปโครงงาน 1. ครูไดรวมสรุปผลการทดลอง โดยการตั้งคำถามวาน้ำชนิดใดสามารถทำใหน้ำตาลละลายไดเร็ว ที่สุด ซึ่งเด็กตอบวา น้ำสมสายชูเพราะน้ำสมสายชูมีความเปรี้ยว มีสภาพเปนกรด จึงสามารถทำใหน้ำตาล ละลายไดอยางรวดเร็ว สวนน้ำเปลาที่ผสมสีผสมอาหารตองใชเวลาในการทำละลายละลายไดชากวา น้ำสมสายชู 2. เรียงตามลำดับการละลายน้ำตามดังนี้ น้ำสมสายชูน้ำอัดลม น้ำเปลา น้ำปลา น้ำยาลางจาน น้ำมันพืช และซอสมะเขือเทศตามลำดับ และน้ำยาลางจานยิ่งใชเวลาในการละลายของน้ำตาลมากกวาน้ำที่ ไดทำการทดลองไปแลวสวนน้ำมันพืชจะซึมเขาไปในกอนน้ำตาลแตไมละลาย และน้ำซอสมะเขือเทศไม สามารถทำใหน้ำตาลละลายเพราะมีความเหนียวหนืดมาก ตารางแสดงผลการทดลอง ที่ รายการ ผลการทดลอง ละลายน้ำตาลได เรียงตามลำดับ หมาย เหตุ ๑ น้ำสมสายชู ละลายน้ำตาลไดเร็วที่สุด ๑ ๒ น้ำมันพืช น้ำมันพืชซึมเขาน้ำตาลแตไมละลายน้ำตาล ๖ ๓ น้ำอัดลม ละลายน้ำตาลไดดี ๒ ๔ น้ำยาลางจาน ละลายน้ำตาลไดแตใชเวลานาน ๕ ๕ ซอสมะเขือเทศ ไมละลายน้ำตาลเลย ๗ ๖ น้ำปลา ละลายน้ำตาลไดใชเวลานาน ๔ ๗ น้ำเปลา ละลายน้ำตาลได ๓ สรุปสิ่งที่ไดเด็กไดจากการเรียนรู เด็กไดสังเกตเห็นการเปลี่ยนแปลงจากการทำละลายของน้ำตาล สามารถจำแนกและ เปรียบเทียบการทำละลายของ น้ำเปลาผสมสี น้ำสมสายชู น้ำอัดลม น้ำยาลางจาน น้ำมันพืชและน้ำซอส มะเขือเทศ และลงความคิดเห็นจากขอมูลไดวา น้ำสมสายชู น้ำอัดลม น้ำเปลาผสมสี น้ำปลา ทำละลายได เร็วและดีกวาน้ำยาลางจาน ทำละลายไดเพียงเล็กนอย และน้ำตาลไมสามารถละลายในน้ำมันพืชและน้ำซอส มะเขือเทศแตน้ำมันพืชจะซึมเขาไปในกอนน้ำตาลทั้งกอน แตน้ำซอสมะเขือเทศมีความหนืดจึงซึมเขากอน น้ำตาลเพียงเล็กนอย เด็กตื่นเตน สนุกสนาน กระตือรือรนจะทำการทดลองนี้อยางมากและเด็กสามารถวาด ภาพผลการทดลองตามความคิดสรางสรรคของแตละคน ๗
จากการทดลองเด็กมีพัฒนาการพื้นฐานดานการเรียนรูและแสดงถึงพัฒนาการทั้ง 4 ดาน และทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตรและจิตวิทยาศาสตร ดังนี้ ดานพื้นฐานดานการเรียนรูในการทำโครงงานตั้งแตตนจนจบ เด็กมีการพัฒนาดานภาษา มีการ เคลื่อนไหว ทำงานเปนกลุม มีทักษะทางสังคม รูจักรอคอย ฟงคำสั่งของครูหรือการชวยเหลือ แสดงความ คิดเห็นกับเพื่อนๆ สามารถรายงานเหตุการณ ตอบคำถาม ซักถามไดดี ดานพัฒนาการทั้ง 4 ดาน ๑. ดานรางกาย เด็กสามารถใชกลามเนื้อเล็ก-ใหญ ในการทำกิจกรรม เชน การวาดภาพ การ เคลื่อนไหว ในการปฏิบัติการทดลอง ๒. ดานอารมณ- จิตใจ เด็กมีความเพลิดเพลิน สนุกสนานในการทำกิจกรรมการทดลอง กระตือรือรนสนใจจะทำซ้ำอีก ๓. ดานสังคม เด็กไดสามารถทำงานรวมกับผูอื่น รูจักยอมรับความคิดเห็นของผูอื่นมีความ รับผิดชอบและภาคภูมิใจในผลงานที่ตัวเองสรางสรรค ๔. ดานสติปญญา เด็กสามารถตอบคำถาม แสดงความคิดเห็น ลงความเห็น เปรียบเทียบ จำแนก ความแตกตางของการทำละลายของน้ำตาลในน้ำประเภทตางๆ บอกสีตางๆ และสามารถวาดผลการทดลองได ดานทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตรและจิตวิทยาศาสตร ดานวิทยาศาสตรเด็กไดฝกฝนการใชกระบวนการทางวิทยาศาสตรเชน การสังเกต การคาดเดา ทำ การทดลอง แสดงความคิดเห็น สรุปผลในการทำโครงงาน นอกจากนี้พบวา เด็กมีนิสัยชอบสำรวจ ชางสงสัย ตั้งคำถาม ซักถาม อยางกระตือรือรน ๘
ภาคผนวก
อุปกรณการทดลอง เด็กๆ ทำการทดลองการละลายน้ำตาลดวยน้ำทั้ง ๖ ชนิด
เด็กๆ ทำการทดลองการละลายน้ำตาลดวยน้ำทั้ง ๖ ชนิด
เด็กๆ ทำการทดลองการละลายน้ำตาลดวยน้ำทั้ง ๖ ชนิด