บทพากย์เอราวัณ วั e-Book ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๓ รามเกียรติ์
คำ นำ E-Book สื่อการสอน หนังสือเล่มนี้มีเ มี นื้อหาเกี่ยวกับ กั การพัฒนา หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ (E-Book) เรื่อง รามเกียรติ์ บทพากย์เอราวัณ วั เพื่อนำ ไปใช้ ในการเรีย รี นรู้ และนักเรีย รี นได้ความรู้เกี่ยว กับ กั รามเกียรติ์ บทพากย์เอราวัณ วั เข้าใจเนื้อ เรื่อง วิเ วิ คราะห์วรรณคดีที่อ่ ที่ อ่ านได้ และ สามารถนำ ไปประยุกต์ใช้ในชีวิต วิ ประจำ วัน วั รวมถึงเห็น ห็ คุณค่าของเรื่องที่อ่ ที่ อ่ าน ผู้จัด จั ทำ
บทพากย์เอราวัณ ผู้แผู้ต่ง ต่ พระบาทสมเด็จ ด็ พระพุทธเลิศลิหล้า ล้ นภาลัย ลั ที่ม ที่ าของเรื่อ รื่ ง ได้เ ด้ ค้า ค้ โครงเรื่อ รื่ งมาจาก“รามายณะ” ของอินอิเดีย ดี ความมุ่งมุ่ หมาย ให้เ ห้ ห็น ห็ โทษของความลุ่มลุ่ หลงในรูป รู รส กลิ่นลิ่เสีย สี ง สัม สั ผัส ผั จะนำ มาซึ่ง ซึ่ ความประมาท อัน อั เป็น ป็ เหตุแ ตุ ห่งห ห่ ายนะ เช่น ช่ พระลัก ลั ษมณ์แ ณ์ ละ ไพร่พ ร่ ลวานรที่มั ที่ ว มั แต่เ ต่ พ่งดูเ ดู ทวดา (แปลง) อย่า ย่ งเพลิดลิเพลินลิจนต้อ ต้ งศร ของอินอิทรชิตชิ ในที่สุ ที่ ด สุ
บทพากย์เอราวัณ วั มีที่ มี ที่ ม ที่ าจากรามเกียรติ์ ตอน ศึกอินทรชิต ซึ่งศึกอินทร ชิตก็เป็นตอนหนึ่งจากรามเกียรติ์ทั้ง ทั้ หมดกว่า ๑๗๘ ตอน (อ้างอิงจาก หนังสือชุดวรรณคดีอมตะของไทย โดยเปรมเสรี)รี อินทรชิตเป็นบุตร ของทศกัณ กั ฐ์กับ กั นางมณโฑ เดิมทีชื่อ “รณพักตร์” แต่เปลี่ยนชื่อเป็น “อินทรชิต” เนื่องจากเป็นผู้รบชนะพระอินทร์ อินทรชิตบำ เพ็ญตบะมา ยาวนานจึงเป็นยัก ยั ษ์ที่มี ที่ ฤ มี ทธิ์แก่กล้ามาก แถมยัง ยั มีอ มี าวุธวิเ วิ ศษ ๓ อย่างที่ไที่ ด้ มาจากการทำ พิธีข ธี ออาวุธจากมหาเทพทั้ง ทั้ สามอีก หนึ่งในนั้นคือศรพร หมาสตร์ และพรที่ทำ ที่ ทำให้แปลงร่างเป็นพระอินทร์ได้ (อาวุธและพรนี้ อินทรชิตได้มาจากพระอิศวร) ซึ่งพรข้อนี้มีบ มี ทบาทอย่างมากใน รามเกียรติ์ ตอน ศึกอินทรชิต เรื่รื่ รื่อรื่ งย่ย่ ย่ อ ย่ อของบทพากย์ย์ ย์ เ ย์ เอราวัวั วั ณวั ณ จากพรข้อนี้ ในตอนที่อิ ที่ อิ นทรชิตจัด จั ทัพ ทั ออกไปรบกับ กั ฝ่ายพระราม อินทรชิต จึงใช้อุบายแปลงกายเป็นพระอินทร์ และให้การุณราชแปลงเป็นช้างเอราวัณ วั เพื่อให้พระรามและกองทัพ ทั หลงใหลในความงดงามอลังการ เนื้อหาส่วนใหญ่ จึงพรรณนาถึงความยิ่ง ยิ่ ใหญ่สวยงามของช้างเอราวัณ วั (ปลอม ๆ) และกองทัพ ทั เหล่าผู้วิเ วิ ศษ (ปลอม ๆ อีกเช่นกัน กั ) และมีส่ มี ส่ วนที่ก ที่ ล่าวถึงการเคลื่อนทัพ ทั ของ พระรามไปยัง ยั สนามรบ ซึ่งระหว่างที่เ ที่ คลื่อนพลก็เกิดปรากฎการณ์เหนือ ธรรมชาติต่าง ๆ มากมาย โดยจุดมุ่งหมายของอินทรชิตในศึกครั้ง รั้ นี้คือยิง ยิ ศรพรหมาสตร์ใส่พระลักษมณ์ ศรพรหมาสตร์เป็นอาวุธวิเ วิ ศษที่อิ ที่ อิ นทรชิตได้มาจากพระอิศวร เป็นอาวุธที่ท ที่ รง พลังมาก และทำ ให้กองทัพ ทั ของพระรามพ่ายแพ้ไปในศึกครั้ง รั้ นี้
ลักษณะคำ ประพันธ์ ๑.บท บทหนึ่งมี ๓ วรรค คือ -วรรคแรก (วรรคสดับดั ) มี ๖ คำ -วรรคที่ส ที่ อง (วรรครับรั ) มี ๔ คำ -วรรคที่ ๓ (วรรคส่ง) มี ๖ คำ รวมทั้งทั้หมด ๑๖ คำ จึงเรีย รี กฉบังบั๑๖ ๒.สัม สั ผัส ผั ๒.๑. สัมสัผัสผันอก หรือ รื สัมสัผัสผัระหว่างวรรค เป็นสัมสัผัสผับังบัคับคั คือ คำ สุดท้ายของวรรคแรก(วรรคสดับดั ) สัมสัผัสผักับกัคำ สุดท้ายของวรรค สอง (วรรครับรั ) ๒.๒. สัมสัผัสผัระหว่างบท คือ คำ สุดท้ายของวรรคสาม (วรรค ส่ง) สัมสัผัสผักับกัคำ สุดท้ายของวรรคหนึ่ง (วรรคสดับดั ) ของบทต่อไป ๓.การอ่านกาพย์ฉบังบั๑๖ การอ่านกาพย์ฉบังบัจะเว้นจังจัหวะการอ่านทุก ๆ ๒ คำ ดังดันี้ O O / O O / O O O O / O O O O / O O / O O
คุณค่าด้านสังคม 1 ) อาวุธในการทำ สงคราม อาวุธในการทำ สงครามที่ ปรากฏในบทพากย์เอราวัณ ส่วนใหญ่เป็นอาวุธของฝ่ายทัพ อินทรชิต เช่น โตมร (หอกด้ามสั้น) ศร พระขรรค์ คทา
2) ช้างเอราวัณ วั บทพากย์เอราวัณ วั กล่าวถึง ถึ ลัก ลั ษณะของ ช้างเอราวัณ วั ที่อิ ที่ น อิ ทรชิต ชิ ได้สร้างขึ้น ขึ้ ซึ่ง ซึ่ สารานุกรม วัฒ วั นธรรมไทย ภาคกลาง เล่มที่ ๑๕ กล่าวถึง ถึ ช้าง เอราวัณ วั ว่า คือ คื ช้างของพระอิน อิ ทร์อยู่บนสวรรค์ชั้น ชั้ ดาวดึง ดึ ส์ บางทีเ ที รีย รี กว่า ไอยรา หรือ รื ไอยราพรต ใน ไตรภูมิ พระร่วงบรรยายว่าช้างนี้ไ นี้ ม่ใช่สัต สั ว์เ ว์ ดรัจ รั ฉาน เพราะในเมือ มื งสวรรค์มีแ มี ต่เทวดา ดัง ดั นั้น นั้ เมื่อ มื่ พระอิน อิ ทร์จะ ไปที่ใ ที่ ดและปรารถนาจะขี่ช้ ขี่ ช้ าง เทวดาองค์หนึ่ง นึ่ ชื่อ ชื่ “ไอราวัณ วั เทพบุตร” ก็จ ก็ ะนิมิ นิ ต มิ กายเป็นช้างเผือ ผื กขนาดใหญ่ ซึ่ง ซึ่ ก็คื ก็ อ คื ช้างเอราวัณ วั นั่น นั่ เอง ช้ช้ ช้ า ช้ างเอราวัวั วั ณ วั ณ
3) สัต สั ว์ป่าในหิม หิ พานต์ เมื่อ มื่ กล่าวถึง ถึ การเคลื่อ ลื่ นทัพ ทั ของ พระราม กวีไวี ด้พ ด้ รรณนาความ ถึง ถึ แสนยานุภาพที่ยิ่ ที่ ยิ่ งใหญ่ แม้แต่ สัต สั ว์ต่ ว์ ต่ างๆ ในป่าหิม หิ พานต์ก็ตื่ ก็ ตื่ น ตื่ ตกใจในอำ นาจของกองทัพ ทั สัต สั ว์ ที่ก ที่ ล่าวถึง ถึ เช่น ลูกครุฑที่อ ที่ าศัย ศั อยู่ในรัง รั ไม้งิ้ว งิ้ และนกหัส หั ดีลิ ดี ง ลิ ค์ สัสัสั สั ต สั ต สั ตว์ว์ว์ ว์ ป่ ว์ ป่ ว์ ป่ ป่ า ป่ า ป่ าในหิหิหิ หิ ม หิ ม หิ มพานต์ต์ต์ ต์ต์ต์
คุคุ คุ ณ คุ ณค่ค่ ค่ า ค่ าด้ด้ ด้ า ด้ านสัสั สั งสั งคม 4) ฤๅษีและอมนุษย์ บทพากย์เอราวัณ วั ได้กล่าวถึงเหล่าบริว ริ ารของอินทรชิตที่ แปลงกายเป็นฤาษีและอมนุษย์ต่าง ๆ ได้แก่ - วิท วิ ยาธร มีลั มี ลั กษณะเป็นครึ่งคนครึ่งเทพ สามารถเหาะเหินเดินอากาศได้ มี พระขรรค์วิเ วิ ศษประจำ ตน ชอบนำ นารีผ รี ลซึ่งเป็นผลของต้นไม้ในป่าหิมพานต์มา สมสู่ - คนธรรพ์ ตามตำ นานกล่าวว่า เป็นบริว ริ ารของท้าวธตรฐซึ่งเป็นเจ้าโลกบาลผู้ รัก รั ษาทิศตะวัน วั ออก ลักษณะเด่น ด่ ของคนธรรพ์ คือ มีค มี วามชำ นาญด้านการ ดนตรีแ รี ละการขับ ขั ร้อง มีเ มี วทมนตร์และอิทธิฤ ธิ ทธิ์มาก - กินนร มีลั มี ลั กษณะครึ่งคนครึ่งนก หากเป็นหญิงจะเรีย รี กว่า “กินรี”รี กล่าวกัน กั ว่า กินนรหรือ รื กินรีอ รี าศัยอยู่บริเ ริ วณเขาไกรลาส และมีส มี ระอโนดาตไว้สำ หรับ รั อาบน้ำ
-อติพจน์ เช่น เสียงพลโห่ร้องเอาชัย เลื่อนลั่นสนั่นใน พิภพเพียงทำ ลาย -บุคคลวัต วั เช่น สัตภัณฑ์บรรพตทั้งหลาย อ่อนเอียงเพียงปลาย ประนอมประนมชมชัย - สัมผัส ผั อักษร เช่น เดือนดาวดับเศร้าแสงใส สร่างแสงอโณทัย ก็ผ่านพยับ ยั เรืองรอง - ดุลของเสียง (การซ้ำ คำ หรือพยางค์อย่างเป็นจัง จั หวะ) เช่น จับ จั ฟ้าอากาศแลเหลือง ธิบดินทร์เธอบรรเทือ ง บรรทมฟื้นจากไสยา (1) กลวิธีการประพันธ์ ได้แก่ - สัมผัส ผั สระ เช่น ผึ้งภู่หมู่คณาเหมหงส์ ร่อนราถาลง แทรกไซ้ในสร้อยสุมาลี (2) การใช้ภาพพจน์ ได้แก่ - อุปมา เช่น มีวิมานแก้วงามบวร ทุกเกศกุญชร ดังเวไชยัน ยั ต์อัมรินทร์ คุคุ คุ ณ คุ ณค่ค่ ค่ า ค่ าด้ด้ ด้ า ด้ านวรรณศิศิ ศิ ลศิ ลป์ป์ ป์ป์