คู่มือกลุ่มงานนิเทศฯ

คู่มอื การปฏบิ ัตงิ าน

กลุ่มงานนิเทศ ติดตามและประเมินผลระบบการบรหิ าร
และการจดั การศกึ ษา

กลุ่มนิเทศ ตดิ ตามและประเมนิ ผลการจัดการศึกษา
สานักงานเขตพ้ืนทก่ี ารศกึ ษาประถมศึกษาระนอง
สานักงานคณะกรรมการการศกึ ษาข้นั พ้ืนฐาน

กระทรวงศึกษาธกิ าร

คมู่ ือการปฏิบตั ิงาน

กลุ่มงานนเิ ทศ ตดิ ตามและประเมนิ ผลระบบบริหาร
และการจัดการศกึ ษา

ผรู้ ับผดิ ชอบ
๑. นางนันทน์ ภสั สักขาพรม ศึกษานเิ ทศกช์ ำนาญการ
๒. นายษณกร เสนาะเสียง ศกึ ษานเิ ทศก์ชำนาญการ
๓. นางเพ็ญณี แกว้ เกื้อกูล ศกึ ษานเิ ทศกช์ ำนาญการพิเศษ

กลุม่ นเิ ทศ ติดตามและประเมินผลการจดั การศกึ ษา
สำนักงานเขตพืน้ ทกี่ ารศกึ ษาประถมศึกษาระนอง
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขน้ั พน้ื ฐาน

กระทรวงศึกษาธิการ

หน้า |0

คำนำ

สำนักงานเขตพน้ื ท่ีการศึกษาประถมศึกษาระนอง ไดจ้ ัดทำคู่มือการปฏบิ ัตงิ านของกลุ่มนิเทศ ติดตามและ
ประเมินผลการจัดการศึกษา เพื่อให้การปฏิบัติงานของกลุ่มเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ มีการพัฒนาระบบการ
ปฏบิ ัตงิ านใหเ้ ปน็ ระบบ เพอ่ื ยกระดับคณุ ภาพและมาตรฐานการปฏิบตั ิงาน

กลุม่ งานนเิ ทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลระบบบรหิ ารและการจัดการศึกษา การศึกษา เหน็ ความสำคัญของ
การพัฒนาระบบการปฏิบัติงานอย่างเป็นรูปธรรม จึงได้จัดทำคู่มือการปฏิบัติงานขึ้นเพื่อเป็นกรอบแนวทางในการ
ดำเนินงานของผู้รับผิดชอบในกลุ่มงานนิเทศติดตามและประเมินผลระบบบริหารและการจัดการศึกษา รวมทั้ง
สามารถนำไปใช้เพื่อการพัฒนาคุณภาพและมาตรฐานงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ มีความถูกต้อง ครอบคลุมและ
ชัดเจน ประกอบด้วย กรอบภารกิจงาน ขั้นตอนและแนวปฏิบัติ ผลสำเร็จที่คาดหวัง และกฎหมาย ระเบียบและ
เอกสารทีเ่ กี่ยวข้อง

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระนอง ขอขอบคุณคณะทำงานและผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในการ
จัดทำเอกสารครั้งนี้ และหวังว่าจะเป็นประโยชน์สำหรับการพัฒนาการจัดการศึกษาให้บรรลุเป้าหมายสูงสุดโดย
ลำดบั ตอ่ ไป

กลุม่ งานนเิ ทศ ติดตามและประเมนิ ผลระบบบรหิ ารและการจดั การศกึ ษา
กลุ่มนเิ ทศ ติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษา
สำนกั งานเขตพืน้ ท่ีการศึกษาประถมศกึ ษาระนอง

คมู่ อื ปฏิบตั งิ าน กลมุ่ งานนเิ ทศตดิ ตามและประเมินผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา

หน้า |1

สารบญั

แนวคิด วตั ถุประสงค์ หนา้
กรอบภารกิจงานกลุ่มงานนิเทศตดิ ตามและประเมนิ ผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา 1
ขัน้ ตอนและแนวปฏิบัตงิ านกลุ่มส่งเสริมพัฒนาระบบการประกันคณุ ภาพการศกึ ษา 2
3
1. งานส่งเสรมิ และพฒั นาระบบการนเิ ทศและการจัดกระบวนการเรยี นรู้ 3
2. งานสง่ เสริม สนับสนุนเครอื ข่ายการนิเทศของเขตพ้ืนท่ีการศึกษาสถานศึกษา หน่วยงานที่ 6

เกี่ยวขอ้ งและชุมชน 9
3. งานนเิ ทศ ตดิ ตาม ตรวจสอบ และประเมินผลการบรหิ ารและการจัดการศึกษาขั้นพื้นฐาน
12
ของสถานศึกษา 15
4. งานศึกษาคน้ ควา้ วิเคราะห์ วจิ ยั พฒั นาระบบบริหารและการจัดการศึกษา 16
ภาคผนวก
คณะทำงาน

คมู่ ือปฏิบตั ิงาน กล่มุ งานนิเทศตดิ ตามและประเมินผลระบบบรหิ ารและการจดั การศกึ ษา

หน้า |1

กลมุ่ งานนิเทศ ตดิ ตาม และประเมินผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา

***********************

แนวคดิ
กลุ่มนิเทศ ติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษา สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระนอง

เปน็ กลุ่มงานดำเนนิ การเก่ยี วกบั การนิเทศการศึกษา วเิ คราะห์ วจิ ยั ตดิ ตาม ตรวจสอบ และประเมินผล การพัฒนา
ระบบการบริหารและการจัดการศึกษา เพื่อให้สถานศึกษามีความเข้มแข็งในการ บริหารและการจัดการเรียนการ
สอนได้อย่างมีคุณภาพเท่าเทียมกันโดยยึดโรงเรียนเป็นฐาน ส่งผลให้ผู้เรียน ทั้งในระบบ นอกระบบและตาม
อธั ยาศยั เกิดการเรียนรู้ตามวัตถุประสงค์และเปา้ หมายของการศกึ ษา

หลักการและรูปแบบการนิเทศวิธีการ และกระบวนการนิเทศกลยุทธ์การนิเทศการศึกษาในเรื่องการ
วิเคราะห์พฤติกรรมการนิเทศการศึกษาการสร้างทักษะในการนิเทศ การใช้กลยุทธ์ในการนิเทศ การนำนวัตกรรม
มาประยุกต์ใช้ในการนิเทศ การควบคุมและการประเมินเพื่อการพัฒนาคุณภาพการศึกษา การนิเทศภายในโดย
สามารถวิเคราะหว์ จิ ัย สง่ เสริมให้ข้อเสนอแนะเพ่ือพัฒนาระบบการนเิ ทศภายในสถานศึกษาไดต้ ิดตาม ประเมินผล
และรายงานผลการจัดกระบวนการเรียนรู ้การสอนและการบริหารจัดการการศึกษา ประสาน สนับสนุน และ
เผยแพร่ผลงานด้านการนิเทศการศึกษาแก่หนว่ ยงานท่ีเกยี่ วข้อง ใชเ้ ทคนิคการนิเทศได้อย่างหลากหลายด้านความ
เป็นกลั ยาณมิตร

วัตถปุ ระสงค์

1. เพื่อใช้เป็นแนวทางในการปฏิบัติของบุคลากรกลุ่มนิเทศ ติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษา
สำนกั งานเขตพื้นทก่ี ารศกึ ษาประถมศึกษาระนอง

2. เพื่อสร้างวัฒนธรรมคุณภาพการปฏิบัติงานของกลุ่มนิเทศ ติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษาให้มี
แนวทางการนิเทศการบรหิ ารและการจดั การศึกษาในเขตพื้นท่ีการศึกษา และสถานศึกษา

3. เพือ่ พฒั นาระบบการนเิ ทศติดตาม ตรวจสอบ และประเมนิ ผลการบรหิ ารจัดการศกึ ษา
4. เพื่อเป็นคู่มือในการส่งเสริมและพัฒนาระบบการนิเทศและการจัดกระบวนการเรียนรู้ของ สถานศึกษา
และสำนกั งานเขตพน้ื ท่กี ารศกึ ษา
5. เพ่อื สง่ เสริม การศกึ ษา วิจัย และพฒั นาให้เขตพนื้ ท่กี ารศกึ ษาและสถานศกึ ษา มีคุณภาพได้มาตรฐาน

ศึกษานิเทศก์ที่รับผดิ ชอบ
๑. นางนนั ท์นภัส สักขาพรม
๒. นายษณกร เสนาะเสียง
๓. นางเพญ็ ณี แกว้ เก้ือกูล

ค่มู อื ปฏิบตั ิงาน กลมุ่ งานนเิ ทศตดิ ตามและประเมนิ ผลระบบบรหิ ารและการจดั การศกึ ษา

หน้า |2

ค่มู อื ปฏบิ ตั งิ าน กลมุ่ งานนิเทศตดิ ตามและประเมนิ ผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา

หน้า |3

ขนั้ ตอนและแนวปฏิบตั งิ านกลมุ่ ส่งเสริมพฒั นาระบบการประกนั คุณภาพการศึกษา

งานสง่ เสริมและพัฒนาระบบการนิเทศและการจัดกระบวนการเรียนรู้

1. ช่ืองาน (กระบวนงาน)
งานสง่ เสรมิ และพฒั นาระบบการนเิ ทศและการจัดกระบวนการเรยี นรู้

2. วตั ถปุ ระสงค์
2.1 เพือ่ เปน็ แนวทางในส่งเสริมและพัฒนาระบบการนิเทศและการจัดกระบวนการเรียนรู้ของสถานศึกษา

และสำนกั งานเขตพน้ื ท่กี ารศึกษา
2.2 เพื่อเป็นคู่มือในการส่งเสริมและพัฒนาระบบการนิเทศและการจัดกระบวนการเรียนรู้ของ

สถานศึกษาและสำนกั งานเขตพื้นทกี่ ารศึกษา

3. ขอบเขตของงาน
เป็นแนวทางสำหรับกลุ่มนิเทศ ติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษา ใช้ในการส่งเสริมและพัฒนา

ระบบการนิเทศการศกึ ษาและการจดั กระบวนการเรยี นรู้ของของสถานศึกษาในสงั กัด เขตพ้นื ทก่ี ารศกึ ษา

4. คำจำกัดความ
การส่งเสริมและพัฒนาระบบการนิเทศและการจัดการเรียนการสอน หมายถึง การจัดกิจกรรมรูปแบบ

แนวทาง เทคนิค วิธีการ ในการเสริมสร้างความรู้ ความเข้าใจ รูปแบบแนวทางในการดำเนินงาน การสร้าง จัดหา
เครือ่ งมือ นวัตกรรม เพ่ือพฒั นาทักษะ ให้แกผ่ ู้บริหารสถานศึกษาและครู ในการพฒั นาการบริหารจัดการศึกษาใน
สถานศึกษา การจัดการเรียนการสอน และกิจกรรมส่งเสริมศักยภาพผู้เรียนที่เป็นการส่งเสริมการจัดการเรียนการ
สอนภายในสถานศึกษา รวมถึงการจัดกิจกรรม เพื่อการพัฒนาศักยภาพบุคลากรในสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา
และสถานศกึ ษา

ระบบการนิเทศ หมายถึง นวัตกรรม รูปแบบ วิธีการให้คำแนะนำ ชี้แนะ ส่งเสริม อบรม พัฒนาสร้าง
เสริมองคค์ วามร้ใู หแ้ กผ่ รู้ บั การนิเทศทั้งดา้ นการบริหารจัดการศึกษา การนิเทศการเรยี นการสอน และการ
พัฒนากิจกรมโครงการตา่ ง ๆ

การจัดการเรียนการสอน หมายถึง ขั้นตอน กระบวนการ วิธสี อน กจิ กรรมทคี่ รูผู้สอนจัดให้ผูเ้ รียน ได้ฝึก
ปฏบิ ตั ิ เพื่อพัฒนาผเู้ รยี น สร้างความรู้ ความเข้าใจใหผ้ ู้เรียนเกิดการเรยี นรู้ มคี วามรู้ ทักษะ สามารถนำไป
ปฏบิ ัติหรอื ใช้ประโยชนไ์ ด้

5. ข้นั ตอนการปฏบิ ัติงาน
5.1 วิเคราะห์ภาระงาน จัดระบบข้อมูลสารสนเทศ เกี่ยวกับการพัฒนาระบบนิเทศและการจัดการเรียน

การสอน
5.2 ศึกษาสภาพปัญหาและความต้องการรับการนเิ ทศการจัดการศึกษาและการจัดการเรียนการสอนของ

สถานศกึ ษา

คมู่ ือปฏบิ ตั ิงาน กลมุ่ งานนิเทศตดิ ตามและประเมนิ ผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา

หน้า |4

5.3 จดั ทำแผนสง่ เสริมและพัฒนาระบบการนิเทศและการจัดการเรยี นการสอน
5.4 กำหนดวิธกี าร แนวทางการนิเทศ สร้าง แสวงหาเคร่ืองมอื นวัตกรรม เพือ่ ดำเนินการนเิ ทศการศึกษา
และการเรียนการสอน
5.5 ติดตามและประเมินผลการนิเทศการศึกษาและการจัดการเรียนการสอน นำผลการประเมินไป
กำหนดแนวทางการพฒั นาระบบนเิ ทศและกระบวนการเรยี นรู้ในคราวต่อไป
5.6 สรุป รายงาน เผยแพร่ประชาสัมพนั ธ์ตอ่ หนว่ ยงานต้นสังกัด และหนว่ ยงานท่เี กีย่ วข้อง
6. Flow Chart การปฏบิ ตั งิ าน

คมู่ อื ปฏิบตั ิงาน กล่มุ งานนิเทศตดิ ตามและประเมินผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา

หน้า |5

7. ผลสำเรจ็ ท่คี าดหวัง
สถานศึกษาไดร้ ับการพัฒนาการจัดระบบการนิเทศและการจัดกระบวนการเรยี นรู้อยา่ งมปี ระสิทธิภาพ

8. แบบฟอร์มท่ีใช้
8.1 แบบนิเทศติดตามการพัฒนาระบบการนิเทศและจดั การเรยี นการสอน
8.2 แบบประเมินผลการพัฒนาระบบการนิเทศและจัดการเรียนการสอนในสถานศึกษา เช่น ระบบการ

นิเทศภายใน การสรา้ งเครือขา่ ย
8.3 แบบประเมินผลโครงการ
8.4 แบบรายงานผลการพัฒนาระบบการนิเทศและจัดการเรยี นการสอน

9. กฎหมาย ระเบียบและเอกสารทเี่ กย่ี วขอ้ ง
9.1 พระราชบัญญัตกิ ารศึกษาแห่งชาติ พ.ศ.๒๕๔๒ และที่แกไ้ ขเพิ่มเติม
9.2 พระราชบญั ญัติระเบยี บบรหิ ารราชการกระทรวงศกึ ษาธิการ พ.ศ. ๒๕๔๖
9.3 หลกั การพฒั นาระบบการนเิ ทศภายในและการสร้างเครือข่าย
9.4 หลักการติดตามและประเมินผลโครงการ

คมู่ ือปฏิบตั ิงาน กลมุ่ งานนิเทศตดิ ตามและประเมนิ ผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา

หน้า |6

งานส่งเสรมิ สนับสนนุ เครือข่ายการนเิ ทศของเขตพ้ืนท่ีการศกึ ษา สถานศึกษา
หนว่ ยงานทเ่ี ก่ยี วขอ้ งและชุมชน

1. ช่ืองาน (กระบวนงาน)
งานส่งเสริมสนับสนุนเครือข่ายการนิเทศของเขตพื้นที่การศึกษา สถานศึกษา หน่วยงานที่เกี่ยวข้องและ

ชมุ ชน

2. วตั ถุประสงค์
2.1 เพื่อเป็นแนวทางในส่งเสริมสนับสนุนเครือข่ายการนิเทศของเขตพื้นที่การศึกษา สถานศึกษา

หนว่ ยงานท่เี กี่ยวข้องและชุมชน
2.2 เพื่อเป็นคู่มือในส่งเสริมสนับสนุนเครอื ข่ายการนิเทศของเขตพื้นที่การศึกษา สถานศึกษาหนว่ ยงานที่

เก่ยี วขอ้ งและชมุ ชน

3. ขอบเขตของงาน
เป็นแนวทางในการส่งเสริมสนับสนุนเครือข่ายการนิเทศของเขตพื้นที่การศึกษา สถานศึกษาหน่วยงานที่

เกี่ยวข้องและชุมชน ที่จะนำไปสู่การพัฒนาคุณภาพการศึกษาในรูปแบบต่าง ๆ เช่น การจัดเครือข่ายบุคคล ครู
แกนนำ ครูต้นแบบ เครือข่ายการพัฒนาคุณภาพตามระดับการศึกษา เช่น กลุ่มเครือข่ายส่งเสริมประสิทธิภาพ
ระดับปฐมวัย ประถมศึกษา มัธยมศึกษา เครือข่ายโรงเรียนคู่พัฒนา โรงเรียนพี่โรงเรียนน้องเครือข่ายการพัฒนา
ชุมชน การพัฒนาคุณภาพโดยการจดั การแลกเปลย่ี นเรียนรู้ การพัฒนาเครอื ขา่ ยห้องเรียนใหเ้ ปน็ แหลง่ เรยี นรู้

4. คำจำกดั ความ
ส่งเสริมสนับสนุนเครือข่ายการนิเทศของเขตพื้นที่การศึกษา สถานศึกษา หน่วยงานที่เกี่ยวข้องและ

ชุมชน หมายถึง การจัดระบบการนิเทศที่ต้องอาศัยการทำงานร่วมกันเป็นเครือข่ายของบุคคลและหน่วยงาน ท้ัง
ระดับสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา สถานศึกษา และชุมชน โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อร่วมมือกันพัฒนาคุณภาพ
การศกึ ษา

5. ขน้ั ตอนการปฏิบัตงิ าน
5.1 จัดระบบข้อมลู สารสนเทศ ศกึ ษาความต้องการการส่งเสรมิ สนับสนุนเครือขา่ ยการนิเทศทั้งระดับเขต

พนื้ ที่การศกึ ษา สถานศกึ ษา หนว่ ยงานที่เกยี่ วขอ้ งและชุมชน
5.2 จัดทำแผนสร้างความรู้ความเข้าใจเพื่อส่งเสริมและสนับสนุนเครือข่ายการนิเทศทุกระดับ โดย

คำนงึ ถงึ สภาพปญั หาและความต้องการของแต่ละเครือข่าย
5.3 ประชมุ /สัมมนาเครือขา่ ยการนิเทศทกุ ระดบั เพอื่ สรา้ งความเข้าใจและกำหนดแนวทางการพฒั นา
5.4 ดำเนินการสง่ เสรมิ และสนับสนุนการพัฒนาเครอื ขา่ ยการนเิ ทศในรูปแบบต่าง ๆ เช่น
1. จดั เครอื ข่ายบคุ คล เชน่ ครูแกนนำ ครูตน้ แบบ ครูแหง่ ชาติ ฯลฯ
2. จัดเครือขา่ ยในรูปชมุ นุม เช่น ชมุ นุมครปู ฐมวัย ครวู ิทยาศาสตร์ ฯลฯ

คมู่ อื ปฏิบตั งิ าน กล่มุ งานนเิ ทศตดิ ตามและประเมนิ ผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา

หน้า |7

3. เครือข่ายในรูปของระดับการศึกษา เช่น เครือข่ายส่งเสริมประสิทธิภาพระดับปฐมวัย
ประถมศึกษา และมธั ยมศึกษา

4. เครือข่ายในรปู ของชมุ ชน เช่น เครอื ข่ายสุขภาพ เครอื ขา่ ยภมู ปิ ัญญาท้องถน่ิ ฯลฯ
5. เครอื ขา่ ยในรูปของห้องเรยี นหรือสถานศึกษา เช่น การพัฒนาหอ้ งเรียนวิทยาศาสตร์เครือข่าย
โรงเรยี นผูน้ าการเปลี่ยนแปลง เครอื ข่ายห้องเรยี นโรงเรยี นในฝนั
5.5 ประเมินผลและสรปุ ผลการพัฒนาเครอื ข่ายการนเิ ทศ
5.6 นำผลการประเมินไปกำหนดแนวทางการพัฒนาเครือข่ายการนิเทศทั้งระดับเขตพื้นที่การศึกษา
สถานศกึ ษา หน่วยงานท่ีเก่ยี วขอ้ งและชุมชนต่อไป
5.7 สรุปผลการดำเนินงานเครือข่ายการนิเทศและรายงานผลการพัฒนาต่อหน่วยงานต้นสังกัด/
สถานศึกษา หน่วยงานท่เี กีย่ วขอ้ ง และเผยแพรป่ ระชาสัมพันธ์
6. Flow Chart การปฏิบัตงิ าน

คมู่ อื ปฏบิ ตั ิงาน กล่มุ งานนเิ ทศตดิ ตามและประเมินผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา

หน้า |8

7. ผลสำเรจ็ ท่ีคาดหวงั
7.1 สถานศกึ ษาไดร้ บั การพัฒนาจากองคก์ รเครือข่ายอย่างเป็นระบบ
7.2 หน่วยงาน ชุมชน องคก์ รเอกชนเขา้ มามสี ว่ นรว่ มในการจัดการศึกษา

8. แบบฟอร์มที่ใช้
7.1 แบบสำรวจความต้องการการพฒั นาเครือขา่ ยการนิเทศ
7.2 แบบติดตามและประเมินผลการพัฒนาเครือข่ายการนิเทศทั้งระดับเขตพื้นที่การศึกษาสถานศึกษา

หนว่ ยงานท่ีเก่ยี วขอ้ งและชมุ ชน
7.3 แบบรายงานผลการพฒั นาระบบการนเิ ทศและจัดการเรยี นการสอน

9. กฎหมาย ระเบียบและเอกสารที่เกยี่ วข้อง
9.1 พระราชบัญญตั กิ ารศกึ ษาแหง่ ชาติ พ.ศ. ๒๕๔๒ และท่ีแกไ้ ขเพิ่มเตมิ
9.2 หลกั สูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพนื้ ฐาน พุทธศักราช 2551
9.3 หลักการสร้างเครอื ข่าย
9.4 หลกั การตดิ ตามและประเมินผลการดำเนินงานการสร้างเครือขา่ ย

คมู่ อื ปฏบิ ตั ิงาน กล่มุ งานนิเทศตดิ ตามและประเมนิ ผลระบบบรหิ ารและการจดั การศกึ ษา

หน้า |9

งานนเิ ทศ ติดตาม ตรวจสอบและประเมินผลการบรหิ ารและการจดั การศึกษาขนั้ พืน้ ฐานของสถานศึกษา

1. ช่ืองาน (กระบวนงาน)
งานนิเทศ ตดิ ตาม และประเมินผลการจดั การศกึ ษา

2. วตั ถุประสงค์
2.1 เพื่อเป็นแนวทางในการนิเทศ ติดตาม และประเมินผลการจัดการศึกษา ของกลุ่มนิเทศติดตามและ

ประเมนิ ผลการจัดการศกึ ษา
2.2 เพอื่ เป็นคมู่ ือในการนิเทศ ติดตาม และประเมนิ ผลการจดั การศึกษาของสถานศึกษา

3. ขอบเขตของงาน
งานนิเทศ ติดตาม และประเมินผลการจัดการศึกษา เป็นกระบวนการนิเทศ ติดตาม ศึกษา ค้นคว้า

วเิ คราะห์ วจิ ยั และประเมนิ ผลการจดั การศกึ ษาของสำนักงานเขตพน้ื ท่ีการศึกษาและสถานศึกษาในสังกัด

4. คำจำกัดความ
การนิเทศการจัดการศึกษา หมายถึง การช่วยเหลือ แนะนำ ส่งเสริมสนับสนุน รวมถึงการศึกษาค้นคว้า

วิเคราะห์ วิจัย และพัฒนาเพื่อให้การบริหารและการจัดการศึกษาของสถานศึกษาดำเนินไปอย่างมีประสิทธิภาพ
เกิดประสิทธผิ ล ทกุ ภาคส่วนมีความพงึ พอใจ

การติดตามการจัดการศึกษา หมายถึง การติดตาม ตรวจสอบความก้าวหน้าในการดำเนินงานรวมทั้ง
ปัญหาอาจเกิดขึ้นจากการดำเนินงานของสถานศกึ ษา เพ่อื จะหาแนวทางแก้ไข โดยยดึ การมีส่วนรว่ มจากทกุ ฝ่าย

การประเมินผลการจดั การศึกษา หมายถึง การตคี า่ ผลการบรหิ ารและการจัดการศึกษาของสถานศึกษาว่า
อยู่ในระดบั ใดเมือ่ เปรียบเทียบกับเปา้ หมายและวตั ถปุ ระสงค์ท่ีกำหนดไว้

5. ขัน้ ตอนการปฏิบัตงิ าน
5.1 จัดระบบข้อมลู สารสนเทศ ตามสภาพปญั หา ความต้องการเกี่ยวกบั การจัดการศกึ ษาของสถานศึกษา
5.2 จัดทำเกณฑ์ ตัวชี้วัดความสำเร็จ เครื่องมือ และวิธีการนิเทศ การตรวจสอบการจัดการศึกษาของ

สถานศกึ ษา
5.3 สถานศึกษาประเมนิ ตนเอง และตรวจสอบตามเกณฑ์และตวั ชวี้ ัดการจดั การศึกษาของสถานศกึ ษา
5.4 นิเทศ ติดตาม และประเมินผลการจัดการศึกษาของสถานศึกษาตามเกณฑ์และตัวชี้วัด วิจัยพัฒนา

รูปแบบ/วธิ ีการทีเ่ หมาะสม
5.5 นำผลการนิเทศ ติดตาม และประเมินผลการจัดการศึกษาของสถานศึกษา ตามเกณฑ์และตัวชี้วัดมา

กำหนดเป็นแนวทางในการปรบั ปรงุ แก้ไข และวางแผนการดำเนนิ งาน
5.6 สรปุ ผลการดำเนินงานนิเทศ ติดตาม และประเมินผลการจดั การศึกษาของสถานศกึ ษา
5.7 เผยแพร่ผลการนิเทศ ติดตาม และประเมินผลการจัดการศึกษาขั้นพื้นฐานของสถานศึกษาต่อ

หน่วยงานตน้ สังกดั หนว่ ยงานทเี่ กี่ยวขอ้ ง หรอื ผู้ท่สี นใจ

ค่มู ือปฏิบตั ิงาน กลมุ่ งานนเิ ทศตดิ ตามและประเมินผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา

ห น ้ า | 10

6. Flow Chart การปฏบิ ัติงาน

จดั ระบบข้อมลู สารสนเทศตามสภาพปัญหา ความตอ้ งการเกี่ยวกบั การจดั การศกึ ษา
ของสถานศกึ ษา

จดั ทำเกณฑ์ ตัวชว้ี ัดความสำเร็จ เครอื่ งมอื และวิธีการนิเทศ

สถานศึกษาประเมินตนเอง และตรวจสอบตามเกณฑ์และตวั ชว้ี ัด

นิเทศ ติดตาม และประเมนิ ผลตามเกณฑแ์ ละตวั ชี้วัด

ดำเนินการเลือกวิธีการท่ีเหมาะสม ไมบ่ รรลผุ ล
ในการปฏิบัติเพอื่ พฒั นารูปแบบการ วจิ ยั /พฒั นา

นเิ ทศ

บรรลผุ ล

สรุปผล อภปิ รายผล หาจดุ เดน่ จดุ พัฒนามากำหนดเป็นแนวทางในการปรับปรงุ
แกไ้ ข และวางแผนการดำเนินงาน

รายงานผล/เผยแพร่ประชาสัมพนั ธ์

ค่มู อื ปฏบิ ตั งิ าน กลมุ่ งานนเิ ทศตดิ ตามและประเมินผลระบบบรหิ ารและการจดั การศกึ ษา

ห น ้ า | 11

7. ผลสำเร็จทีค่ าดหวงั
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาและสถานศึกษา นำผลการรายงานไปใช้ในการพัฒนาสถานศึกษาให้ได้

มาตรฐาน
8. แบบฟอรม์ ท่ใี ช้

8.1 แบบสำรวจสภาพปัญหาและความต้องการเกี่ยวการบรหิ ารและการจดั การศึกษา
8.2 เกณฑ์ ตวั ช้ีวัดความสำเร็จของการบริหารและการจดั การศึกษาขน้ั พ้ืนฐานของสถานศกึ ษา
8.3 แบบติดตาม และสรปุ ผลการบริหารและการจัดการศึกษาขนั้ พ้ืนฐานของสถานศกึ ษา
9. กฎหมาย ระเบียบและเอกสารทีเ่ กีย่ วขอ้ ง
9.1 พระราชบญั ญตั ิการศกึ ษาแหง่ ชาติ พ.ศ. ๒๕๔๒ และทแ่ี กไ้ ขเพม่ิ เติม
9.2 พระราชบญั ญตั ริ ะเบยี บบรหิ ารราชการกระทรวงศกึ ษาธกิ าร พ.ศ.๒๕๔๖
9.3 หลักสตู รแกนกลางการศึกษาขน้ั พ้นื ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551
9.4 หลกั การนเิ ทศ ติดตามการบริหารและการจดั การศกึ ษาขนั้ พ้นื ฐานของสถานศึกษา
9.5 การจดั ทำเกณฑ์ ตัวช้วี ัดความสำเรจ็ ของการบรหิ ารและการจดั การศึกษาข้ันพ้ืนฐานของสถานศกึ ษา

คมู่ ือปฏบิ ตั งิ าน กล่มุ งานนิเทศตดิ ตามและประเมินผลระบบบรหิ ารและการจดั การศกึ ษา

ห น ้ า | 12

งานศึกษาคน้ ควา้ วิเคราะห์ วจิ ยั การพัฒนาระบบบริหารและการจัดการศึกษา

1. ชอ่ื งาน (กระบวนงาน)
งานศึกษาคน้ คว้า วิเคราะห์ วจิ ยั การพฒั นาระบบบรหิ ารและการจัดการศกึ ษา

2. วัตถปุ ระสงค์
2.1 เพื่อใชเ้ ป็นแนวทางในการปฏิบตั ิงานในการศึกษา ค้นควา้ วจิ ัย การพัฒนาระบบบริหารและ

การจดั การศกึ ษาให้มปี ระสทิ ธิภาพ
2.2 เพ่อื เปน็ แนวทางในการนิเทศ ติดตาม และประเมินผลในการศึกษา ค้นคว้า วิจัย การพฒั นาระบบ

บรหิ ารและการจัดการศึกษา

3. ขอบเขตของงาน
งานศกึ ษาคน้ ควา้ วเิ คราะห์ วจิ ัย การพัฒนาระบบบรหิ ารและการจดั การศกึ ษา เป็นการดำเนินงานให้

สำนักงานเขตพ้ืนท่ีการศึกษาและสถานศึกษาในสังกัด นำกระบวนการศึกษา ค้นคว้า วิเคราะห์ วจิ ยั เพื่อนำไป
พัฒนาระบบบรหิ ารและการจัดการศึกษาให้เหมาะกบั ความจำเป็นและความต้องการของสถานศึกษา

4. คำจำกดั ความ
การศกึ ษาคน้ คว้า วิเคราะห์ วจิ ยั การพฒั นาระบบบริหารและการจัดการศึกษา หมายถงึ ศึกษาค้นคว้า

วิเคราะหส์ ภาพปัญหาเกย่ี วกับการพฒั นาระบบบริหารและการจัดการศึกษา และนำผลการวิเคราะห์ไปใช้เป็นส่วน
หนึ่งในการทำวิจัย เพื่อพัฒนาระบบบริหารและการจัดการศึกษา การนิเทศ ติดตาม ประเมินผลและการพัฒนา
เครือขา่ ยการนิเทศ

5. ขนั้ ตอนการปฏบิ ตั ิงาน
5.1 ศึกษา ค้นควา้ งานวิจยั ทเ่ี กย่ี วข้อง
5.2 วเิ คราะหส์ ภาพปัญหาเก่ียวกบั การพฒั นาระบบบริหารและการจัดการศึกษา
5.3 ดำเนินการวิจัยเกยี่ วกบั การพฒั นาระบบบรหิ ารและการจัดการศึกษา
1. การพฒั นาระบบบริหารและการจัดการศึกษา
2. การนเิ ทศ ติดตาม ประเมินผล
3. การพัฒนาเครือขา่ ยการนเิ ทศ
5.4 สนบั สนนุ ส่งเสรมิ และเผยแพรก่ ารวิเคราะห์ วิจยั เกี่ยวกบั การพัฒนาระบบ การบรหิ าร

และการจดั การศึกษา
5.5 สรปุ ผล รายงาน เผยแพร่และประชาสมั พนั ธ์

ค่มู ือปฏบิ ตั ิงาน กล่มุ งานนิเทศตดิ ตามและประเมนิ ผลระบบบรหิ ารและการจดั การศกึ ษา

ห น ้ า | 13

6. Flow Chart การปฏิบัติงาน

ศึกษาค้นคว้างานวจิ ยั ทีเ่ ก่ยี วข้อง

วิเคราะห์สภาพปญั หาท่ีเก่ยี วขอ้ งกับการพฒั นาระบบบรหิ าร
และการจัดการศึกษา

ดำเนนิ การวจิ ยั เกย่ี วกับการพฒั นาระบบบรหิ ารและการจัดการศกึ ษา

สนับสนุน สง่ เสรมิ การดำเนนิ การวิจัย

ประเมนิ ผล ไม่บรรลผุ ล
วิจยั /พฒั นา

บรรลผุ ล

สรุปผล รายงานผล/เผยแพรป่ ระชาสัมพนั ธ์

คมู่ ือปฏบิ ตั งิ าน กล่มุ งานนิเทศตดิ ตามและประเมินผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา

ห น ้ า | 14

7. ผลสำเรจ็ ท่คี าดหวัง
สำนักงานเขตพ้นื ท่ีการศึกษา และสถานศึกษา มีการวเิ คราะห์ วิจยั การพัฒนาระบบการบริหารและ

การจดั การศกึ ษา และนำผลงานวจิ ัยไปใชใ้ นการพฒั นาคุณภาพการศึกษา
8. แบบฟอร์มท่ีใช้

7.1 แบบสำรวจสภาพปญั หาและความต้องการเกยี่ วการบรหิ ารและการจัดการศึกษา
7.2 เกณฑ์ ตวั ช้วี ดั ความสำเร็จของการบรหิ ารและการจดั การศึกษาขน้ั พืน้ ฐานของสถานศึกษา
7.3 แบบติดตาม และสรุปผลการบริหารและการจัดการศึกษาขัน้ พนื้ ฐานของสถานศึกษา
9. กฎหมาย ระเบียบ และเอกสารท่ีเกยี่ วข้อง
8.1 พระราชบัญญตั ิการศกึ ษาแห่งชาติ พุทธศักราช 2542 และที่แก้ไขเพิ่มเติม
8.2 หลกั สูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน พุทธศักราช 2551
8.3 หลกั การนเิ ทศ ตดิ ตามการบรหิ ารและการจดั การศึกษาข้นั พน้ื ฐานของสถานศึกษา
8.4 การจดั ทำเกณฑ์ ตวั ชวี้ ัดความสำเร็จของการบริหารและการจดั การศึกษาขัน้ พ้ืนฐาน
ของสถานศกึ ษา

คมู่ อื ปฏิบตั ิงาน กลมุ่ งานนิเทศตดิ ตามและประเมนิ ผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา

ห น ้ า | 15

ภาคผนวก

คมู่ ือปฏบิ ตั ิงาน กล่มุ งานนิเทศตดิ ตามและประเมินผลระบบบรหิ ารและการจดั การศกึ ษา

ห น ้ า | 16

ที่ปรึกษา คณะทำงาน

1. นางสาวพนอ ทพิ ย์พิมลรัตน์ ผอู้ ำนวยการสำนักงานเขตพน้ื ที่การศึกษาประถมศึกษาระนอง
2. นางสุทธริ า หงษ์เจริญ รองผู้อำนวยการสำนักงานเขตพืน้ ท่ีการศกึ ษาประถมศึกษาระนอง
3. นายภพเดชา บญุ ศรี รองผู้อำนวยการสำนักงานเขตพน้ื ที่การศึกษาประถมศกึ ษาระนอง
4. นางวันดี ละศรีจันทร์ รองผูอ้ ำนวยการสำนกั งานเขตพนื้ ที่การศึกษาประถมศึกษาระนอง

คณะทำงาน ทองพลอย ผู้อำนวยการกลุ่มนเิ ทศ ติดตาม และประเมนิ ผลฯ
1. นายปรชี าพล
เสนาะเสยี ง ศึกษานเิ ทศก์
2. นายษณกร แกว้ เกื้อกูล ศึกษานิเทศก์
3. นางเพ็ญณี ชัยวชั รนิ ทร์ ศึกษานเิ ทศก์
4. นางศุภศริ ิ สกั ขาพรม ศึกษานิเทศก์
5. นางนนั ทน์ ภสั คงทองจีน ศกึ ษานเิ ทศก์
6. นางสาวสุวรรณี พฤกษว์ รณุ ศึกษานิเทศก์
7. นางสาวช่อเพชร อรา่ มวิทยานุกูล ศกึ ษานเิ ทศก์
8. นางสาวอัจฉราวดี วสวุ ตั ศกึ ษานิเทศก์
9. นางสภุ าวดี

คณะทำงานจัดทำและตรวจรปู เล่ม

1. นางนนั ทน์ ภัส สกั ขาพรม ศกึ ษานิเทศก์
ศึกษานิเทศก์
2. นายษณกร เสนาะเสียง ศึกษานเิ ทศก์

3. นางเพญ็ ณี แกว้ เกื้อกลู

ค่มู อื ปฏิบตั ิงาน กล่มุ งานนเิ ทศตดิ ตามและประเมนิ ผลระบบบริหารและการจดั การศกึ ษา

กลุม่ นิเทศ ติดตามและประเมินผลการจดั การศกึ ษา
สานักงานเขตพน้ื ทีก่ ารศกึ ษาประถมศกึ ษาระนอง
สานักงานคณะกรรมการการศกึ ษาขั้นพื้นฐาน

กระทรวงศึกษาธิการ