คู่มือกลุ่มงานหลักสูตรฯ

ค่มู ือการปฏิบัติงาน

กลุ่มงานพฒั นาหลักสูตรการศกึ ษาขนั้ พน้ื ฐาน
และกระบวนการเรียนรู้

กล่มุ นเิ ทศ ตดิ ตามและประเมนิ ผลการจัดการศึกษา
สานักงานเขตพน้ื ท่ีการศึกษาประถมศึกษาระนอง
สานกั งานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพ้ืนฐาน

กระทรวงศึกษาธิการ

คู่มอื การปฏบิ ัตงิ าน

กลุม่ งานพฒั นาหลักสตู รการศกึ ษาขน้ั พื้นฐานและกระบวนการเรยี นรู้

ผ้รู บั ผดิ ชอบ
๑. นางศุภศริ ิ ชัยวชั รินทร์ ศึกษานเิ ทศก์ชำนาญการพเิ ศษ
๒. นายปรชี าพล ทองพลอย ศกึ ษานิเทศกช์ ำนาญการ
๓. นางสาวสวุ รรณี คงทองจนี ศึกษานิเทศกช์ ำนาญการพเิ ศษ

๔. นายษณกร เสนาะเสยี ง ศึกษานิเทศก์ชำนาญการ

กลมุ่ นเิ ทศ ติดตาม และประเมินผลการจดั การศึกษา
สำนักงานเขตพ้ืนที่การศึกษาประถมศึกษาระนอง
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาข้ันพืน้ ฐาน กระทรวงศึกษาธกิ าร

ก

คำนำ

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระนอง ได้จัดทำคู่มือการปฏิบัติงานของกลุ่มงานพัฒนา
หลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐานและกระบวนการเรียนรู้ สังกัดกลุ่มนิเทศ ติดตามและประเมินผลการจัด
การศึกษา เพื่อให้การปฏิบัติงานของกลุ่มเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ มีการจัดทำและพัฒนางานอย่างเป็น
ระบบ เพือ่ ยกระดับคุณภาพและมาตรฐานการปฏบิ ัติงานอย่างเป็นรปู ธรรม ซงึ่ สามารถนำไปใช้เป็นแนวทาง
หลักสำหรับการปฏิบัติราชการตามบทบาท ภาระงานของกลุ่มงานที่ได้รับมอบหมายอย่างสอดคล้องกับ
มาตรฐานตำแหน่งและมาตรฐานวชิ าชพี

อนึ่งคู่มือการปฏิบัติงานฉบับนี้ ประกอบด้วยรายละเอียดขั้นตอน กระบวนการปฏิบัติงานตาม
ภารกิจงานขอกลุ่มงานพัฒนาหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐานและกระบวนการเรียนรู้ สอดคล้องกับบทบาท
อำนาจหนา้ ท่ีตามประกาศกระทรวงศึกษาธิการเพื่อให้เกิดเป็นภาระงานที่เป็นรูปธรรม ชดั เจน และสามารถ
ให้บริการด้านการพัฒนางานหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน หลักสูตรการศึกษาปฐมวัย และหลักสูตร
การศึกษาพเิ ศษ แก่โรงเรียนทกุ โรงในสงั กดั ได้อย่างมปี ระสิทธิภาพ และมีประสิทธผิ ล เพ่ือพัฒนาการจัดการ
เรียนการสอนของครู สู่การพัฒนาคุณภาพของผู้เรียนให้ครอบคลุมทักษะวิชาการ ทักษะชีวิตและทักษะ
อาชีพ และสามารถปรับตัวให้เป็นพลเมืองที่มีวิถีชีวิตที่มีคุณภาพสอดรับกับการดำรงชีวิตอยู่ในโลกแห่งยุค
ศตวรรษท่ี ๒๑

ทั้งนี้กลุ่มงานพัฒนาหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐานและกระบวนการเรียนรู้ ขอขอบคุณท่าน
ผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระนอง ท่านรองผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นท่ี
การศึกษาประถมศึกษาระนอง ท่านผู้อำนวยการกลุ่มนิเทศ ติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษา
ตลอดจนคณะศึกษานิเทศก์และเจ้าหน้าที่ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องทุกท่านที่ให้ความร่วมมือและให้กำลังใจ ในการ
จัดทำเอกสารฉบับนี้ให้มีความสมบูรณ์ และสามารถนำไปปฏิบัติงานเพื่อส่งผลให้เกิดการพัฒนาคุณภาพ
การศึกษาของจังหวัดระนองได้อย่างมีประสิทธิภาพและประสทิ ธิผลสงู สุดตอ่ ไป

กลุ่มงานพัฒนาหลกั สตู รการศึกษาขั้นพน้ื ฐานและกระบวนการเรยี นรู้
กลมุ่ นเิ ทศ ตดิ ตามและประเมินผลการจดั การศึกษา
สำนกั งานเขตพ้ืนท่ีการศึกษาประถมศกึ ษาระนอง

ข

สารบญั หน้า

เรอ่ื ง ๑
๒
กรอบแนวทางการปฏิบตั งิ านตามขอบขา่ ยภารกิจกลุ่มงานพัฒนาหลกั สตู รการศกึ ษา ๖
ข้ันพนื้ ฐานและกระบวนการเรียนรู.้ .......................................................................................... ๘

งานพัฒนาหลักสูตรการศึกษาปฐมวยั การศึกษาพิเศษ และมีความสามารถพิเศษ................... ๘
งานส่งเสริมพัฒนาหลักสูตรการศึกษาขน้ั พนื้ ฐาน..................................................................... ๑๓
งานศึกษาค้นคว้า วิเคราะห์ วจิ ัย การพฒั นาหลักสูตรและกระบวนการเรยี นร้.ู ........................
ขอบข่ายภาระงานบุคลากรในกล่มุ งานพัฒนาหลักสตู รการศึกษาขน้ั พื้นฐานและ
กระบวนการเรียนร.ู้ ..................................................................................................................
บรรณานกุ รม..................................................................................................................... ........

1

กรอบแนวทางการปฏบิ ัตงิ านตามขอบข่ายภารกจิ
กลุ่มงานพัฒนาหลักสตู รการศึกษาขน้ั พ้ืนฐานและกระบวนการเรียนรู้

แผนภาพขอบข่ายภารกิจงานพัฒนาหลักสตู รการศกึ ษาขนั้ ฐานและกระบวนการเรยี นรู้

กลมุ่ งานพัฒนาหลักสูตร พฒั นา พื้นฐาน
การศกึ ษาขน้ั พนื้ ฐานและ

กระบวนการเรยี นรู้

๑.๑ งานสง่ เสริมพัฒนาหลกั สูตรการศกึ ษาปฐมวัย
ข้นั ตอนและแนวการปฏิบตั ิ
๑. ศึกษานโยบายของรัฐบาล กระทรวงศกึ ษาธิการ และสำนกั งานคณะกรรมการการศึกษา

ข้นั พืน้ ฐาน รวมทงั้ วิเคราะหแ์ นวโนม้ และทศิ ทางในการจดั การศกึ ษาปฐมวัย
๒. ศกึ ษาหลักสูตรการศึกษาปฐมวยั ฉบับปัจจุบัน ทงั้ ในประเทศและต่างประเทศ
๓. ส่งเสริมและสนบั สนุนใหส้ ถานศกึ ษามีความพร้อมในการจัดการศกึ ษาฐมวัย ในรปู แบบ

ท่ีเหมาะสมกบั ศักยภาพของสถานศึกษา โดย
๓.๑ พัฒนาครู ผูบ้ ริหาร ใหม้ คี วามมรูค้ วามเขา้ ใจ สามารถจัดการศึกษาปฐมวัย ตลอดจน

สามารถจัดทำวจิ ยั ในชั้นเรยี น เพ่อื พัฒนาหลักสูตรปฐมวัยได้
๓.๒ ส่งเสริมให้มกี ารมีส่วนร่วมของผูป้ กครอง ชมุ ชน คณะกรรมการสถานศึกษาและ

หน่วยงานที่เก่ยี วข้องในการจดั ทำหลักสตู รการศกึ ษาปฐมวัย
๔. นิเทศ ติดตามและประเมินผลการพัฒนาหลักสตู รการศึกษาฐมวยั และให้ความช่วยเหลอื

สถานศกึ ษาในดา้ นการพัฒนาหลกั สูตร อย่างต่อเนอื่ ง
๕. ประสานความรว่ มมอื กับหนว่ ยงานอ่นื ทจ่ี ัดการศึกษาปฐมวัย เชน่

องค์กรปกครองส่วนท้องถน่ิ เปน็ ต้น
ผลสำเรจ็ ที่คาดหวัง
นักเรียนก่อนวัยเรียน ได้รับโอกาสในการเข้าถึงการศึกษาระดับปฐมวัยอย่างทั่วถึง เท่าเทียม

ในสถานศึกษาสังกัดสำนกั งานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระนอง โดยได้รับการบริการด้านการจดั การ
เรียนรู้โดยคณะครู และผู้บริหารสถานศึกษา ที่มีความรู้ ความเข้าใจ มีความสามารถ มีสื่อการจัด
ประสบการณ์ที่หลากหลายรองรับในการพัฒนาหลักสูตรปฐมวัยให้เหมาะสมกับนักเรียนที่มีความแตกต่าง
กัน และมีความทนั สมยั อยเู่ สมอ

กล่มุ นเิ ทศ ตดิ ตาม และประเมินผลการจดั การศึกษา สำนักงานเขตพืน้ ทกี่ ารศึกษาประถมศึกษาระนอง

2

กรอบแนวทางในการพัฒนาหลกั สูตรการศึกษาปฐมวัย ปรบั ปรงุ /พัฒนา/วจิ ยั

Flow Chart

วิเคราะห์ สงั เคราะหข์ ้อมลู จากเอกสารและแหล่งข้อมลู ตา่ ง

จัดทำหลกั สตู รเผยแพร่และพฒั นากรอบหลกั สูตรระดบั ทอ้ งถ่ิน

ส่งเสริมสนบั สนนุ และพัฒนาให้สถานศึกษาจัดทำหลกั สตู รสถานศึกษา
การศกึ ษาปฐมวยั

ส่งเสริมและประสานความร่วมมอื ระหว่างเขตพน้ื ท่กี ารศกึ ษา โรงเรยี น
ชมุ ชนและหนว่ ยงานที่เกยี่ วขอ้ งในการใชห้ ลกั สตู ร

นิเทศกำกบั ตดิ ตาม ใหค้ วามช่วยเหลอื แนะนำสถานศกึ ษาในการใชห้ ลักสตู ร

ตรวจสอบและ ไม่มีคณุ ภาพ
ประเมินคุณภาพ

หลักสตู ร

มีคณุ ภาพ

สรุปรายงานผล เผยแพรป่ ระชาสมั พนั ธ์

กลมุ่ นิเทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลการจดั การศึกษา สำนักงานเขตพ้นื ท่กี ารศกึ ษาประถมศึกษาระนอง

3

๑.๒ งานส่งเสริมพฒั นาหลักสตู รการศึกษาพิเศษ ผู้ด้อยโอกาส และผู้มคี วามสามารถพเิ ศษ
๑. ศึกษานโยบายของรัฐบาล กระทรวงศึกษาธิการ และสำนักงานคณะกรรมการการศึกษา

ขั้นพื้นฐาน รวมทั้ง วิเคราะห์แนวโน้มและทิศทางในการจัดการศึกษาหลักสูตรการศึกษาพิเศษ
ผดู้ ้อยโอกาส และผู้มคี วามสามารถพิเศษ

๒. ศึกษาหลักสูตรการศึกษาพิเศษ ผู้ด้อยโอกาส และผู้มีความสามารถพิเศษ ฉบับปัจจุบัน ทั้งใน
ประเทศ และตา่ งประเทศ

๓. ส่งเสริมและสนับสนุนให้สถานศึกษามีความพร้อมในการจัดการศกึ ษาหลกั สูตรการศึกษาพิเศษ
ผดู้ อ้ ยโอกาส และผมู้ ี ความสามารถพเิ ศษในรปู แบบทเี่ หมาะสมกับศักยภาพของสถานศึกษา โดย

๓.๑ พัฒนาครู ผบู้ รหิ าร ใหม้ คี วามรู้ ความเขา้ ใจ สามารถจัดการศึกษาหลักสตู รการศึกษา
พิเศษ ผู้ด้อยโอกาส และผู้มีความสามารถพิเศษ ตลอดจนสามารถจัดทำวิจัยเพื่อพัฒนาหลักสูตร
การศึกษาพิเศษ ผ้ดู ้อยโอกาสและผู้มีความสามารถพเิ ศษได้

๓.๒ ส่งเสริมให้มีการมีส่วนร่วมของผู้ปกครอง ชุมชน คณะกรรมการสถานศึกษาและ
หน่วยงานทเ่ี ก่ียวขอ้ งในการจดั ทำหลักสูตรการศกึ ษาพิเศษ ผู้ด้อยโอกาสและผมู้ ีความสามารถพเิ ศษ

๔. นิเทศ ติดตามและประเมินผลการพัฒนาหลักสูตรการศึกษา หลักสูตรการศึกษาพิเศษ
ผู้ด้อยโอกาส และผู้มีความสามารถพิเศษ และให้ความช่วยเหลือสถานศึกษาในด้านการพัฒนาหลักสูตร
อย่างต่อเน่อื ง

๕. ประสานความร่วมมือกับหน่วยงานอื่น ที่จัดการศึกษาเกี่ยวกับการศึกษาหลักสูตรการศึกษา
พเิ ศษ ผดู้ ้อยโอกาส และผู้มีความสามารถพิเศษ เช่น ศนู ย์การศึกษาพิเศษประจำจังหวัด เปน็ ต้น

ขัน้ ตอนและแนวการปฏิบตั ิ
๑. ศึกษานโยบายของรัฐบาล กระทรวงศึกษาธิการ และสำนักงานคณะกรรมการการศึกษา

ขั้นพื้นฐาน รวมทั้ง วิเคราะห์แนวโน้มและทิศทางในการจัดการศึกษาหลักสูตรการศึกษาพิเศษ
ผู้ด้อยโอกาส และผู้มีความสามารถพิเศษ

๒. ศึกษาหลักสูตรการศึกษาพิเศษ ผู้ด้อยโอกาส และผู้มีความสามารถพิเศษ ฉบับปัจจุบัน ทั้งใน
ประเทศ และตา่ งประเทศ

๓. ส่งเสริมและสนับสนุนใหส้ ถานศกึ ษามีความพร้อมในการจัดการศึกษาหลกั สูตรการศึกษาพิเศษ
ผดู้ อ้ ยโอกาส และผมู้ ี ความสามารถพเิ ศษในรปู แบบท่ีเหมาะสมกับศักยภาพของสถานศกึ ษา โดย

๓.๑ พฒั นาครู ผบู้ ริหาร ใหม้ คี วามมรู้ ความเข้าใจ สามารถจัดการศกึ ษาตามหลกั สตู ร
การศกึ ษาพิเศษ ผู้ด้อยโอกาส และผมู้ ีความสามารถพิเศษ ตลอดจนสามารถจัดทำวิจยั เพ่อื พัฒนาหลักสตู ร
การ ศึกษาพเิ ศษ ผู้ด้อยโอกาส และผู้มคี วามสามารถพเิ ศษ ได้

๓.๒ ส่งเสริมให้มี การมีส่วนร่วมของผู้ปกครอง ชุมชน คณะกรรมการสถานศึกษา และ
หนว่ ยงานทเ่ี กยี่ วขอ้ งในการจัดทำหลกั สตู รการศึกษาพิเศษ ผูด้ ้อยโอกาส และผู้มีความสามารถพิเศษ ได้

๔. นิเทศ ติดตามและประเมินผลการพัฒนาหลักสูตรการศึกษาพิเศษ ผู้ด้อยโอกาส และผู้มี
ความสามารถพิเศษ และให้ความช่วยเหลือสถานศึกษาในด้านการพัฒนาหลักสูตรการศึกษาพิเศษ
ผูด้ ้อยโอกาส และผูม้ ีความสามารถพิเศษ อย่างต่อเนือ่ ง

๕. ประสานความร่วมมอื กับหนว่ ยงานอ่นื ทจี่ ัดการศกึ ษาตามหลักสูตรการศึกษาพเิ ศษ ผดู้ ้อยโอกาส
และผมู้ คี วาม สามารถพเิ ศษ เชน่ ศนู ยก์ ารศกึ ษาพิเศษประจำจงั หวัด เปน็ ต้น

กล่มุ นเิ ทศ ตดิ ตาม และประเมินผลการจดั การศกึ ษา สำนักงานเขตพ้นื ทีก่ ารศึกษาประถมศึกษาระนอง

4
ผลสำเรจ็ ท่คี าดหวัง

นักเรียนทีเ่ ป็นเดก็ ที่มีความตอ้ งการพิเศษ หรือผิดปกตทิ างร่างกาย สติปัญญา และทางจิตใจ ทั้ง 9
ประเภท ได้แก่ เด็กที่มีความบกพร่องทางสติปัญญา เด็กที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน เด็กที่มีความ
บกพร่องทางการเห็น เด็กที่มีความบกพร่องทางร่างกายและสุขภาพ เด็กที่มีความบกพร่องทางการพูดและ
ภาษา เด็กท่ีมีปญั หาทางพฤติกรรมและอารมณ์ เดก็ ท่ีมีปัญหาทางการเรียนรู้ เด็กพกิ ารซ้ำซอ้ น และเด็กออทิ
สตกิ ไดร้ ับโอกาสในการเข้าถึงการศึกษาตัง้ แต่ระดับปฐมวัยจนถึงระดับการศึกษาขนั้ พืน้ ฐานอย่างท่ัวถงึ เท่า
เทียม ในสถานศึกษา สังกัดสำนกั งานเขตพ้ืนที่การศึกษาประถมศึกษาระนอง โดยได้รับการบริการด้านการ
จัดการเรียนรู้ โดยคณะครู และผู้บริหารสถานศึกษา ที่มีความรู้ ความเข้าใจ มีความสามารถด้านการจัด
การศึกษาสำหรับนักเรียนที่มีความต้องการพิเศษ หรือผิดปกติทางร่างกาย สติปัญญา และทางจิตใจ ทั้ง ๙
ประเภท มสี ื่อการจดั การเรยี นรูท้ ่ีหลากหลาย รองรับในการพฒั นานักเรียนพิเศษประเภทตา่ ง ๆ ให้ไดเ้ รียนรู้
ตามหลกั สตู รการศึกษาพิเศษ ผู้ด้อยโอกาส และผ้มู ีความสามารถพเิ ศษ อย่างเหมาะสม สอดคล้องกับความ
แตกต่างระหว่างบุคคลของนักเรยี นแตล่ ะประเภทความพเิ ศษตอ่ ไป

กลุม่ นิเทศ ตดิ ตาม และประเมินผลการจดั การศึกษา สำนักงานเขตพืน้ ท่ีการศึกษาประถมศึกษาระนอง

5

กรอบแนวทางในการพัฒนาหลักสูตรการศึกษาพเิ ศษ

Flow Chart

วเิ คราะห์ สงั เคราะห์ ข้อมลู จากเอกสารและแหลง่ ข้อมูลตา่ งๆ

ส่งเสริม สนับสนุน และการพฒั นาให้สถานศกึ ษาคดั กรอง การเขียนแผน IEP
พฒั นาจดั กระบวนการเรยี นรตู้ ามความแตกต่างระหว่างบคุ คล วัดประเมนิ ผล การ

ใหบ้ รกิ าร

การศึกษาพิเศษ

สง่ เสริมและประสานความร่วมมอื ระหวา่ งเขตพ้ืนท่ีการศึกษา โรงเรยี น ปรบั ปรงุ /พัฒนา/วจิ ยั
ชุมชนและหน่วยงานทเี่ ก่ยี วขอ้ งในการใช้หลักสตู ร

ไมม่ คี ณุ ภาพ

ตรวจสอบและ
ประเมินคุณภาพ

มคี ุณภาพ

สรปุ รายงานผล เผยแพรป่ ระชาสมั พนั ธ์

กลุ่มนเิ ทศ ตดิ ตาม และประเมินผลการจดั การศกึ ษา สำนกั งานเขตพ้ืนทีก่ ารศกึ ษาประถมศกึ ษาระนอง

6

๑.๓ งานส่งเสรมิ พฒั นาหลักสูตรการศึกษาข้ันพืน้ ฐาน
ข้นั ตอนและแนวการปฏิบัติ
๑. ศึกษาหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ และมาตรฐานการเรียนรู้

และตัวชี้วัดฯ (ฉบับปรับปรุง พ.ศ.๒๕๖๐) ทั้ง ๘ กลุ่มสาระ รวมทั้งกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน ตลอดจนการวัด
และประเมินคุณลักษณะอันพึงประสงค์ และการประเมินสมรรถนะสำคญั ของผู้เรยี น

๒. ศึกษาสภาพ บริบท ความเป็นอยู่ ภูมิประเทศ ภูมิศาสตร์ ประวัติศาสตร์ เอกลักษณ์ อัตลักษณ์
และภูมิปัญญาของจังหวัดและจัดทำกรอบหลักสูตรท้องถิ่น เพื่อให้สถานศึกษานำไปปรับใช้ประกอบการ
จดั ทำหลักสตู รสถานศึกษา

๓. ศกึ ษา รวบรวมข้อมูล และจัดทำข้อมลู สารสนเทศเกยี่ วกับการพฒั นาหลักสตู รตลอดจนส่งเสริม
ให้ สถานศึกษา ดำเนินการดงั นี้

๓.๑ ศกึ ษา หลกั การ แนวคิด ทฤษฎีและงานวิจัย เกี่ยวกับการบริหารจัดการหลกั สูตร
๓.๒ รวบรวมข้อมูล แหล่งเรียนรู้ และภูมิปัญญาท้องถิ่น ที่เกี่ยวกับการ
บริหารจดั การหลกั สูตร
๔. พัฒนาครู ผูบ้ ริหารสถานศกึ ษา ใหม้ คี วามรู้ ความเข้าใจในการจัดทำหลักสตู รสถานศกึ ษา
๕. สง่ เสรมิ และสนบั สนนุ ให้สถานศึกษา จดั ทำหลกั สตู รสถานศกึ ษา โดยการมสี ว่ นร่วมของผู้มีส่วน
ได้ส่วนเสียทกุ ฝา่ ย
๖. ส่งเสริมและสนับสนุนให้ผู้รับผิดชอบกลุ่มสาระการเรียนรู้ต่างๆ ดำเนินการสนับสนุน
ให้สถานศึกษาจัดทำ หลักสูตรเฉพาะด้าน เช่น หลักสูตรต้านทุจริตศึกษา หลักสูตรบูรณาการตามหลัก
ปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพียง เปน็ ต้น
๗. ส่งเสริมและสนับสนุนให้ครูออกแบบการเรียนรู้และจัดการเรียนรู้ตามแนวปฏิรูป กระบวนการ
เรียนรู้ ทเ่ี นน้ ผู้เรียนเปน็ สำคัญ
๘. ส่งเสริมและสนับสนุนให้สถานศึกษา พัฒนาหลักสูตรสถานศึกษา โดยใช้ข้อมูลจากการวิจัย
และการนิเทศภายใน
๙. ดำเนินการนิเทศ กำกับ ติดตาม การพัฒนาหลักสูตรการศึกษาขัน้ พืน้ ฐานของสถานศึกษา และ
นำขอ้ มูลมา ใชใ้ นการวางแผนพัฒนา

ผลสำเร็จท่คี าดหวงั
นักเรียนวัยเรียนทุกคนที่อยู่ในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน ได้รับการจัดการเรียนรู้โดยครู และผู้บริหาร

สถานศึกษาที่มีความรู้ ความเข้าใจ การศึกษาขั้นพื้นฐาน ตามแนวปฏิรูปการเรียนรู้และมีความสามารถ
ในการพัฒนาหลกั สตู รการศึกษาขน้ั พน้ื ฐาน

กลุ่มนเิ ทศ ตดิ ตาม และประเมินผลการจดั การศึกษา สำนักงานเขตพ้นื ทกี่ ารศึกษาประถมศึกษาระนอง

7

กรอบแนวทางในการพัฒนาหลักสตู รการศึกษาขัน้ พ้ืนฐาน
Flow Chart

วิเคราะห์ สังเคราะห์ ขอ้ มลู ศกึ ษาเอกสารทเี่ กย่ี วข้อง

พัฒนากรอบหลักสูตรระดับท้องถ่นิ ปรบั ปรงุ /พัฒนา/วจิ ยั

ส่งเสรมิ สนบั สนนุ และ พฒั นาให้สถานศึกษาจัดทำ
หลกั สูตรสถานศึกษา

สง่ เสรมิ และประสานความร่วมมอื ระหวา่ งเขตพน้ื ที่
โรงเรยี น ชมุ ชน และหนว่ ยงานทเ่ี ก่ยี วข้องในการใช้

หลักสตู รสถานศกึ ษา

ตรวจสอบและประเมนิ คณุ ภาพ ไมม่ คี ณุ ภาพ
หลักสตู รสถานศกึ ษา

คณุ ภาพ

สรุป รายงานผล เผยแพร่ประชาสัมพันธ์

กลุม่ นิเทศ ตดิ ตาม และประเมินผลการจดั การศึกษา สำนักงานเขตพืน้ ที่การศึกษาประถมศึกษาระนอง

8
๑.๔ งานศกึ ษา คน้ คว้า วเิ คราะห์ วิจัยการพัฒนาหลกั สตู รและกระบวนการเรยี นรู้
ข้นั ตอนและแนวการปฏบิ ัติ

๑. ศึกษาสภาพปัญหา งานวจิ ยั เก่ยี วกบั การพัฒนาหลักสตู รและกระบวนการเรยี นรู้
๒. ดำเนินการวจิ ัยการบริหารหลักสูตรและกระบวนการเรยี นรู้
๓. สนับสนุนการศึกษา วิเคราะห์ วิจัย กำรพัฒนาหลักสูตร และการจัดกระบวนการเรียนรู้ของครู
ผูบ้ ริหารตลอดจนผเู้ ก่ยี วข้อง
๔. เผยแพร่ผลงานการศึกษา วิจัยเก่ียวกบั กำรพฒั นำหลกั สูตร และการพัฒนา กระบวนการเรยี นรู้
๕. นำผลการวจิ ยั ไป กำหนดนโยบายเพอื่ พัฒนางานบริหารหลักสตู รและกระบวนการเรียนรู้
ผลสำเร็จทค่ี าดหวัง
สถานศกึ ษามีการศึกษา วิจัย เพือ่ พฒั นาหลักสูตรและกระบวนการเรียนรู้ และนำผลไปประยุกต์ใช้
เพ่อื พฒั นาคณุ ภาพการศกึ ษาให้มปี ระสทิ ธภิ าพและประสิทธิผล
กฎหมาย ระเบยี บและเอกสารทเี่ กยี่ วขอ้ ง
๑. พระราชบัญญัติการศกึ ษาแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๔๒ และทแ่ี ก้ไขเพ่ิมเติม (ฉบับที่ ๔) พ.ศ.๒๕๖๒
๒. หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขน้ั พื้นฐาน พทุ ธศักราช ๒๕๕๑ (ฉบับปรับปรงุ พ.ศ.๒๕๖๐)
๓. หลกั สตู รการศกึ ษาปฐมวยั พทุ ธศกั ราช ๒๕๖๐
๔. พระราชบญั ญัติการจัดการศกึ ษาสำหรบั คนพกิ าร พ.ศ.๒๕๕๑ (ฉบับที่ ๒) พ.ศ.๒๕๕๖

กล่มุ นเิ ทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลการจดั การศกึ ษา สำนักงานเขตพ้นื ที่การศกึ ษาประถมศกึ ษาระนอง

9

กรอบแนวทางในการพัฒนาหลักสตู รการศึกษาขัน้ พ้ืนฐาน
Flow Chart

วิเคราะห์ สังเคราะห์ ขอ้ มลู ศกึ ษาเอกสารทเี่ กย่ี วข้อง

พัฒนากรอบหลักสูตรระดับท้องถ่นิ ปรบั ปรงุ /พัฒนา/วจิ ยั

ส่งเสรมิ สนบั สนนุ และ พฒั นาให้สถานศึกษาจัดทำ
หลกั สูตรสถานศึกษา

สง่ เสรมิ และประสานความร่วมมอื ระหวา่ งเขตพ้นื ที่
โรงเรยี น ชมุ ชน และหนว่ ยงานทเ่ี ก่ยี วข้องในการใช้

หลักสตู รสถานศกึ ษา

ตรวจสอบและประเมนิ คณุ ภาพ ไมม่ คี ณุ ภาพ
หลักสตู รสถานศกึ ษา

คณุ ภาพ

สรุป รายงานผล เผยแพร่ประชาสัมพันธ์

กลุม่ นิเทศ ตดิ ตาม และประเมินผลการจดั การศึกษา สำนักงานเขตพืน้ ที่การศึกษาประถมศึกษาระนอง

10

ขอบข่ายภาระงานบคุ ลากรในกล่มุ งานพัฒนาหลักสูตรการศึกษาข้ันพ้นื ฐานและกระบวนการเรยี นรู้
๑. นางศุภศริ ิ ชยั วัชรินทร์ ตำแหนง่ ศกึ ษานเิ ทศก์ มีหนา้ ที่ และความรบั ผิดชอบ ดงั น้ี

๑.๑ ปฏบิ ตั ิหน้าทห่ี วั หนา้ กลุ่มงานพัฒนาหลกั สตู รการศกึ ษาข้นั พ้ืนฐานและกระบวนการเรยี นรู้
๑.๒ ควบคุม กำกับ ดูแล ติดตาม เร่งรัด ตรวจสอบ การปฏิบัติงาน และให้คำแนะนำการ
ปฏบิ ตั ิงาน
ของศกึ ษานเิ ทศก์ในกลุ่มงานพัฒนาหลักสตู รการศกึ ษาขน้ั พืน้ ฐานและกระบวนการเรยี นรู้
๑.๓ ส่งเสริมการนำหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน ๒๕๕๑ สู่การปฏิบัติ และการพัฒนา
หลกั สูตรสถานศึกษา
๑.๔ ส่งเสรมิ และพฒั นาครู ผู้บรหิ ารโรงเรยี น ใหม้ ีความรู้ ความเขา้ ใจ การทำหลักสูตรสถานศึกษา
สกู่ ารปฏบิ ัตใิ นโรงเรียน
๑.๕ ส่งเสริม สนับสนุนและนิเทศ ติดตาม การพัฒนาหลักสูตรสถานศึกษาและการนำผลการ
ประเมินหลักสูตรไปใช้ในการพัฒนาผู้เรียนให้มีคุณภาพด้านการศึกษาที่มีประสิทธิภาพ มีประสิทธิผล
สอดคล้องกับความต้องการและความพึงพอใจของชุมชนและผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในการจัดการศึกษาของ
โรงเรียน
๑.๖ สง่ เสริม สนบั สนุน และขับเคลื่อนงานนโยบายตา่ งๆ ท่เี ก่ียวข้องกับการจดั การเรียนการสอนที่
เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญและสอดคล้องกับการเรียนรู้ในศตวรรษที่ ๒๑ เช่น การจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active
Learning) และนโยบายลดเวลาเรยี น เพ่ิมเวลารู้ เปน็ ต้น

หมายเหตุ : ผรู้ บั ผิดชอบ การจัดการเรียนการสอน ๘ กลุ่มสาระ ประกอบดว้ ย

๑. กลุม่ สาระการเรยี นร้คู ณติ ศาสตร์ นายษณกร เสนาะเสยี ง

๒. กลุ่มสาระการเรยี นรูภ้ าษาไทย นางนันท์นภสั สกั ขาพรม

๓. กลุ่มสาระการเรียนรวู้ ิทยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี นางสาวอจั ฉราวดี อร่ามวิทยานกุ ูล

๔. กลุ่มสาระการเรยี นรภู้ าษาตา่ งประเทศ นางศภุ ศิริ ชยั วชั รินทร์

๕. กลุ่มสาระการเรียนร้สู งั คมศกึ ษาฯ นายปรชี าพล ทองพลอย

๖. กลมุ่ สาระการเรยี นรศู้ ิลปะ นางเพ็ญณี แกว้ เกอ้ื กลู

๗. กล่มุ สาระการเรียนรกู้ ารงานอาชพี นางสาวชอ่ เพชร พฤกษว์ รณุ

๘. กิจกรรมพฒั นาผูเ้ รยี น นางสาวอัจฉราวดี อร่ามวทิ ยานุกลู

๒. ปรีชาพล ทองพลอย ตำแหนง่ ศึกษานเิ ทศก์ มหี น้าท่ี และความรบั ผดิ ชอบ ดังนี้

๑.๑ ปฏบิ ตั ิหน้าที่ เจา้ หนา้ ทกี่ ลมุ่ งานพฒั นาหลักสูตรการศกึ ษาข้ันพนื้ ฐานและกระบวนการเรยี นรู้

๑.๒ ส่งเสริมการนำหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน ๒๕๕๑ สู่การปฏิบัติ และการพัฒนา

หลักสูตรสถานศกึ ษา

๑.๓ ส่งเสริมและพฒั นาครู ผู้บริหารโรงเรียน ใหม้ ีความรู้ ความเขา้ ใจ การทำหลักสูตรสถานศึกษา

สู่การปฏิบตั ิในโรงเรยี น

๑.๔ ส่งเสริม สนับสนุนและนิเทศ ติดตาม การพัฒนาหลักสูตรสถานศึกษาและการนำผลการประเมิน

หลกั สูตรไปใชใ้ นการพฒั นาผู้เรยี นให้มีคณุ ภาพด้านการศึกษาที่มีประสิทธิภาพ มีประสทิ ธผิ ล สอดคล้องกับความ

ต้องการและความพึงพอใจของชมุ ชนและผูม้ ีส่วนได้สว่ นเสยี ในการจดั การศึกษาของโรงเรยี น

๑.๕ ส่งเสรมิ สนบั สนนุ และขบั เคลือ่ นงานนโยบายต่างๆ ทีเ่ ก่ียวข้องกับการจัดการเรียนการสอนที่

เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญและสอดคล้องกับการเรียนรู้ในศตวรรษที่ ๒๑ เช่น การจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active

Learning) และนโยบายลดเวลาเรียน เพิ่มเวลารู้ เป็นต้น

กลุ่มนิเทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลการจดั การศึกษา สำนกั งานเขตพ้ืนท่ีการศกึ ษาประถมศกึ ษาระนอง

11

๓. นางสาวสุวรรณี คงทองจนี ตำแหนง่ ศกึ ษานเิ ทศก์ มหี นา้ ที่ และความรับผิดชอบ ดังนี้
๑.๑ ปฏบิ ัติหน้าที่ หัวหน้างานพฒั นาหลกั สตู รปฐมวัย
๑.๒ ส่งเสริมการนำหลักสูตรการศึกษาปฐมวัย พุทธศักราช ๒๕๖๐ สู่การปฏิบัติในสถานศึกษา

และสง่ เสริมให้มกี ารจดั ประสบการณส์ ำหรับนักเรยี นระดับปฐมวยั อยา่ งหลากหลาย เหมาะสมกบั บริบทของ
นักเรียนและสถานศกึ ษา เช่น การจัดการเรียนการสอนตามโครงการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย การจัดการ
เรียนการสอนในรูปแบบไฮสโคป การจัดการเรียนการสอนในรูปแบบมอนเทสเซอรี่ การจัดการเรียนการ
สอนแบบสบื เสาะ เป็นตน้

๑.๓ ส่งเสริมและพัฒนาครู ผู้บริหารโรงเรียน ให้มีความรู้ ความเข้าใจ เกี่ยวกับการจัดทำหลักสูตร
ปฐมวยั การจัดประสบการณแ์ กน่ ักเรียนระดับปฐมวัย พรอ้ มทง้ั มกี ารประเมินหลกั สูตรการศึกษาปฐมวัยเพื่อ
นำผลหรือขอ้ คน้ พบไปปรับใชใ้ นการพัฒนาคุณภาพนกั เรียนระดับปฐมวยั ต่อไป

๑.๔ นเิ ทศ ติดตาม การพัฒนาหลกั สูตรการศึกษาปฐมวยั และการนำผลการประเมินหลักสูตรไปใช้
ในการพัฒนานกั เรยี นใหม้ คี ณุ ภาพดา้ นการศึกษาทมี่ ีประสิทธิภาพ มีประสทิ ธิผล สอดคล้องกับความต้องการ
และความพงึ พอใจของชมุ ชนและผู้มสี ่วนไดส้ ่วนเสียในการจดั การศึกษาของโรงเรียน

๑.๖ สง่ เสรมิ สนบั สนนุ และขับเคล่ือนงานนโยบายต่างๆ ท่เี กี่ยวข้องกับการจัดการเรียนการสอนท่ีเน้น
ผู้เรียนเป็นสำคัญและสอดคล้องกับการเรียนรู้ในศตวรรษที่ ๒๑ ในระดับปฐมวัย เช่น การเข้าร่วมโครงการบ้าน
นัก วิทยาศาสตร์น้อย การจัดการเรียนการสอนในรูปแบบไฮสโคป การจัดการเรียนการสอนในรูปแบบมอนเทส
เซอร่ี การจดั การเรียนรู้เชงิ รุก (Active Learning) และนโยบายลดเวลาเรียน เพม่ิ เวลารู้ เป็นตน้

๔. นายษณกร เสนาะเสียง ตำแหน่งศึกษานเิ ทศก์ มหี นา้ ที่ และความรบั ผิดชอบ ดงั น้ี
๑.๑ ปฏบิ ตั ิหน้าท่ี หวั หนา้ งานพฒั นาหลักสูตรการศึกษาพิเศษ ผู้ดอ้ ยโอกาส และผู้มีความสามารถพิเศษ
๑.๒ ส่งเสริมการนำหลักสูตรการศึกษาพิเศษ ผู้ด้อยโอกาส และผู้มีความสามารถพิเศษ สู่การปฏิบัติใน

สถานศึกษา และส่งเสริมให้มีการกิจกรรมการเรียนการสอนสำหรับเด็กที่มีความต้องการพิเศษ หรือผิดปกติทาง
รา่ งกาย สตปิ ญั ญา และทางจิตใจ ทง้ั ๙ ประเภท ใหส้ ามารถเรียนรวมกับเด็กปกติได้อย่างมีความสุข ตามบริบท
และความต้องการช่วยเหลือเปน็ พิเศษตามประเภทความพิการทั้ง ๙ ประเภท

๑.๓ ประสานงานกับศูนย์การศึกษาพิเศษ เพื่อดูแล อำนวยความสะดวก ในการให้คำปรึกษา หรือให้
ข้อเสนอแนะสำหรับการใชส้ ื่อการเรียนรทู้ ่ีเหมาะสมกับเด็กทม่ี ีความต้องการพิเศษ

๑.๔ ส่งเสริมและพัฒนาครู ผู้บริหารโรงเรียน ให้มีความรู้ ความเข้าใจ เกี่ยวกับการจัดการจัดการเรียน
การสอนสำหรับเด็กที่มีความต้องการพิเศษ หรือผิดปกติทางรา่ งกาย สตปิ ญั ญา และทางจิตใจ ท้งั ๙ ประเภท

๑.๕ จัดทำฐานข้อมูลสารสนเทศที่เป็นปัจจุบันของเด็กที่มีความต้องการพิเศษ หรือผิดปกติทางร่างกาย
สติปัญญา และทางจิตใจ ทั้ง ๙ ประเภท ที่เรียนอยู่ในโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา
ระนอง เพือ่ ใหก้ ารช่วยเหลอื ดแู ลในเชิงรุกอยา่ งท่ัวถึง

๑.๖ นิเทศ ติดตาม สถานศึกษา ที่มีนักเรียนเรียนร่วม ซึ่งเป็นเด็กที่มีความต้องการพิเศษ หรือผิดปกติ
ทางร่างกาย สติปัญญา และทางจิตใจ ทั้ง ๙ ประเภท เพื่อสร้างขวัญและกำลังใจที่ดีแก่ครูผู้สอนและผู้บริหาร
สถานศึกษาอย่างใกลช้ ิดและต่อเน่ือง

๑.๗ ส่งเสริม สนับสนุน และขับเคลื่อนงานนโยบาย หรือกิจกรรมต่างๆ ที่สามารถช่วยเหลือเด็กที่มี
ความต้องการพิเศษ หรือผิดปกติทางร่างกาย สติปัญญา และทางจิตใจ ทั้ง ๙ ประเภท ให้มีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น
ตามบริบทและศักยภาพของผ้เู รียนท่ีมคี วามต้องการให้ได้รบั ความช่วยเหลือเปน็ พิเศษรายบุคคล

กลุ่มนเิ ทศ ตดิ ตาม และประเมินผลการจดั การศกึ ษา สำนกั งานเขตพืน้ ทีก่ ารศึกษาประถมศกึ ษาระนอง

12

ทป่ี รึกษา รายช่ือคณะทำงาน

1. นางสาวพนอ ทพิ ย์พมิ ลรตั น์ ผู้อำนวยการสำนกั งานเขตพ้นื ท่ีการศึกษาประถมศึกษาระนอง
2. นางสุทธิรา หงษ์เจริญ รองผอู้ ำนวยการสำนกั งานเขตพื้นที่การศกึ ษาประถมศึกษาระนอง
3. นายภพเดชา บญุ ศรี รองผอู้ ำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศกึ ษาประถมศึกษาระนอง
4. นางวนั ดี ละศรีจนั ทร์ รองผอู้ ำนวยการสำนกั งานเขตพ้นื ท่ีการศกึ ษาประถมศกึ ษาระนอง

คณะทำงานกลุ่มนิเทศ ตดิ ตาม และประเมินผลการจัดการศึกษา

1. นายปรีชาพล ทองพลอย ผ้อู ำนวยการกลุ่มนเิ ทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลฯ คณะทำงาน

2. นายษณกร เสนาะเสยี ง ศึกษานิเทศก์ คณะทำงาน
คณะทำงาน
3. นางเพญ็ ณี แกว้ เกื้อกูล ศกึ ษานเิ ทศก์ คณะทำงาน
คณะทำงาน
4. นางศภุ ศริ ิ ชัยวัชรินทร์ ศึกษานเิ ทศก์ คณะทำงาน
คณะทำงาน
5. นางนันทน์ ภัส สักขาพรม ศึกษานิเทศก์ คณะทำงาน
คณะทำงาน
6. นางสาวสุวรรณี คงทองจีน ศึกษานเิ ทศก์

7. นางสาวชอ่ เพชร พฤกษ์วรุณ ศึกษานิเทศก์

8. นางสาวอัจฉราวดี อรา่ มวิทยานุกูล ศึกษานเิ ทศก์

9. นางสภุ าวดี วสวุ ตั ศกึ ษานิเทศก์

คณะทำงานจดั ทำและตรวจสอบเอกสาร

1. นางศภุ ศริ ิ ชยั วัชรนิ ทร์ หวั หน้ากล่มุ งานฯ

2. นายปรีชาพล ทองพลอย ศกึ ษานเิ ทศก์

3. นางสาวสุวรรณี คงทองจีน ศึกษานเิ ทศก์

๔. นายษณกร เสนาะเสยี ง ศึกษานเิ ทศก์

กลมุ่ นเิ ทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลการจดั การศกึ ษา สำนกั งานเขตพ้นื ทกี่ ารศกึ ษาประถมศกึ ษาระนอง

13

บรรณานกุ รม

กระทรวงศกึ ษาธิการ. หลกั สตู รแกนกลางการศึกษาข้ันพืน้ ฐาน พ.ศ. ๒๕๕๑ (ฉบับปรบั ปรุง พ.ศ.๒๕๖๐).
กรงุ เทพมหานคร : โรงพิมพค์ รุ สุ ภาลาดพร้าว, ๒๕๕๑.

สำนกั นายกรฐั มนตรี. พระราชบญั ญตั กิ ารศกึ ษาแห่งชาติ ฉบบั ๒ (พ.ศ. ๒๕๔๕). ๒๕๔๕.
ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง การแบ่งสว่ นราชการภายในสำนักงานเขตพนื้ ทีก่ ารศึกษา
ประถมศกึ ษาและมธั ยมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๓, ๒๕๕๓.

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาบุรีรัมย์ เขต ๒. คู่มือการปฏิบัติงานกลุ่มนิเทศ
ติดตามและประเมินผลการจัดการศกึ ษา. เอกสาร สพป.บร.๒ ท่ี ๒/๒๕๖๑, ๒๕๖๑.

กลุ่มนเิ ทศ ตดิ ตาม และประเมินผลการจดั การศึกษา สำนักงานเขตพน้ื ท่กี ารศึกษาประถมศกึ ษาระนอง

14

ภาคผนวก

กลุ่มนิเทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลการจดั การศกึ ษา สำนกั งานเขตพน้ื ท่ีการศกึ ษาประถมศึกษาระนอง

15

กลมุ่ นิเทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลการจดั การศกึ ษา สำนกั งานเขตพนื้ ทก่ี ารศกึ ษาประถมศึกษาระนอง

16

กลมุ่ นิเทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลการจดั การศกึ ษา สำนกั งานเขตพนื้ ทก่ี ารศกึ ษาประถมศึกษาระนอง

17

กลมุ่ นิเทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลการจดั การศกึ ษา สำนกั งานเขตพนื้ ทก่ี ารศกึ ษาประถมศึกษาระนอง

18

กลมุ่ นิเทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลการจดั การศกึ ษา สำนกั งานเขตพนื้ ทก่ี ารศกึ ษาประถมศึกษาระนอง

19

กลมุ่ นิเทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลการจดั การศกึ ษา สำนกั งานเขตพนื้ ทก่ี ารศกึ ษาประถมศึกษาระนอง

20

กลมุ่ นิเทศ ตดิ ตาม และประเมนิ ผลการจดั การศกึ ษา สำนกั งานเขตพนื้ ทก่ี ารศกึ ษาประถมศึกษาระนอง

กลุม่ นิเทศ ติดตามและประเมินผลการจดั การศกึ ษา
สานักงานเขตพน้ื ทีก่ ารศกึ ษาประถมศกึ ษาระนอง
สานักงานคณะกรรมการการศกึ ษาขั้นพื้นฐาน

กระทรวงศึกษาธิการ