สุภาษิต คำพังเผย

โครงงาน
เร่อื ง ราชาศพั ท์รู้ไวใ้ ชเ้ หมาะสม ( พระภิกษุสงฆ์ )

เสนอ
คณุ ครูฐานติ ย์ นาคศิริ

จดั ทำโดย
นายณัฐพงษ์ เชยช่ืน เลขที่ 5 ช้นั มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 5/2

รายงานนี้เปน็ ส่วนหน่งึ ของการศึกษาวชิ าภาษาไทย
ภาคเรยี นที่ 2 ปกี ารศกึ ษา 2556
โรงเรียนสนุ ทรภพู่ ิทยา
อำเภอแกลง จังหวดั ระยอง

บทคัดย่อ

โครงงานภาษาไทย เรอื่ ง ราชาศัพทร์ ู้ไวใ้ ช้เหมาะสม ( พระภกิ ษุสงฆ์ )

คณะผู้จดั ทำรวบรวมไว้เพ่ือที่จะได้เผยแพรแ่ ก่ผทู้ สี่ นใจ การศึกษาภาษาไทยในแต่ละท้องถ่นิ มีภาษา
ซ่งึ เป็นเอกลกั ษณ์ของตนเอง อาจจะแตกตา่ งกนั ออกไป ทั้งน้ขี น้ึ อยูก่ ับวัฒนธรรม ประเพณี อิทธพิ ล
จากประเทศเพื่อนบ้าน ลักษณะภมู ปิ ระเทศ ภูมิอากาศและความเปน็ อยใู่ นท้องถ่นิ นั้น ๆ ดงั น้นั
สำนวนภาษา และคำพงั เพยที่ใชจ้ ึงมภี าษาพูดท่แี ตกตา่ งกนั ออกไป แต่ความหมายยังคลา้ ยคลงึ กัน
เช่นเดียวกับสำนวนภาษา และคำพังเพยท่แี ตกต่างกันออกไปจงึ ไดท้ ำโครงงานการศกึ ษา สำนวน
ภาษาและคำพงั เพยในทอ้ งถ่นิ ของอำเภอโพนพสิ ัยข้ึน

กติ ตกิ รรมประกาศ

โครงงานภาษาไทย เร่ืองสำนวนภาษา และคำพังเพยแต่ละท้องถ่ิน
นส้ี ำเรจ็ ลุลว่ งได้ดว้ ยความกรุณาช่วยเหลือ แนะนำ ให้คำปรกึ ษา ตรวจสอบแก้ไขข้อบกพรอ่ งต่าง ๆ
ด้วยความเอาใจใส่อยา่ งดยี ิง่ จาก ครูฐานิตย์ นาคศริ ิ ครูผู้สอนรายวิชาโครงงานภาษาไทย
ท 30208 ผูเ้ ขียนกราบขอบพระคณุ เปน็ อย่างสงู

ขอขอบพระคุณครูครฐู านติ ย์ นาคศริ ิ กลุ่มสาระการเรยี นร้ภู าษาไทย โรงเรยี นสุนทรภู่
พิทยาที่กรณุ าให้ผเู้ ขียนไดส้ มั ภาษณเ์ รือ่ งเก่ยี วกบั สำนวนภาษา และคำพังเพยแตล่ ะท้องถ่ิน

ขอขอบคณุ ครบู รรณารกั ษห์ ้องสมดุ โรงเรยี นเทิงวทิ ยาคมทใี่ ห้ความอนเุ คราะห์และความ
สะดวกในการค้นคว้าหาข้อมูล

ขอขอบคุณนายกฤษฎา คงดีและญาติพ่นี ้องทุกคนที่ช่วยเหลือสนับสนนุ ทง้ั ด้านกำลงั ใจ
และกำลงั ทรพั ย์ดว้ ยดีตลอดมา นอกจากนย้ี ังมีผทู้ ี่ให้ความร่วมมอื ช่วยเหลอื อีกหลายทา่ น ซง่ึ ผู้เขยี น
ไม่สามารถกลา่ วนามในทีน่ ไ้ี ด้หมด จงึ ขอขอบคุณทุกทา่ นเหลา่ นน้ั ไว้ ณ โอกาสนี้ด้วย

คุณคา่ ทัง้ หลายที่ได้รบั จากรายงานการศึกษาความเรียงขน้ั สูงฉบับนี้ ผเู้ ขยี นขอมอบ
เป็นกตัญญูกตเวทีแด่บิดามารดา และบูรพาจารย์ที่เคยอบรมสง่ สอน รวมทงั้ ผมู้ ีพระคุณทุกท่าน

นายณฐั พงษ์ เชยช่นื

สารบัญ

เร่อื ง หน้า
บทคดั ย่อ
กติ ติกรรมประกาศ 1
บทท่ี 1 บทนำ 2
บทที่ 2 เอกสารทเ่ี ก่ียวข้อง 4
บทท่ี 3 วธิ ดี ำเนินการศกึ ษา 5
บทที่ 4 ผลการศึกษา 7
บทท่ี 5 สรุปผลการศึกษา 8
บรรณานกุ รม

1

บทท่ี 1
บทนำ

1.ท่มี าของโครงงาน

ภาษาไทยในแตล่ ะท้องถ่นิ มีภาษาซึง่ เป็นเอกลักษณ์ของตนเอง อาจจะแตกตา่ งกันออกไป
ท้ังนข้ี ึ้นอยกู่ ับวัฒนธรรม ประเพณี อิทธพิ ล จากประเทศเพ่ือนบา้ น ลกั ษณะภูมปิ ระเทศ
ภมู อิ ากาศและความเปน็ อยู่ในทอ้ งถ่ินนั้น ๆ ดังนั้น สำนวนภาษา
และคำพงั เพยทใ่ี ชจ้ ึงมภี าษาพูดท่ีแตกต่างกันออกไป แต่ความหมายยังคล้ายคลงึ กัน
เชน่ เดียวกับสำนวนภาษา และคำพังเพยท่แี ตกต่างกันออกไปจึงไดท้ ำโครงงานการศกึ ษา
สำนวนภาษาและคำพงั เพยในท้องถิ่นของอำเภอโพนพิสัยข้ึน

2.วัตถปุ ระสงค์

1เพ่อื รวบรวมสำนวนภาษา และคำพงั เพยทมี่ ีในท้องถน่ิ
2.เพอ่ื หาความหมายของสำนวนภาษาและคำพังเพย
3.เพ่อื เผยแพร่ใหค้ วามรูแ้ กบ่ คุ คลท่วั ไปนำไปใชใ้ หถ้ ูกต้อง

3.ขอบเขตของโครงงาน

แตกตา่ งกัน

4.วิธีดำเนนิ การ

1. สอบถาม สัมภาษณ์ จากครู ผปู้ กครอง และบคุ คลแหล่งชมุ ชนในทอ้ งถนิ่
2. ศึกษาคน้ ควา้ จากห้องสมุดโรงเรียน หอ้ งสมดุ ประชาชน
3. สงั เกตจากการเขา้ ร่วมกิจกรรมในชุมชน
4. สรา้ งเคร่อื งมือ แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์
5. รวบรวมข้อมูล วิเคราะหข์ ้อมูล บนั ทกึ ผล

5.ประโยชน์ทไ่ี ด้รบั

1. ได้ทราบภาษาถ่นิ ทเี่ ปน็ สำนวนภาษา และคำพังเพย
2. ไดท้ ราบความแตกต่างของภาษาถนิ่ และภาษากลาง บางคำมาจากรากศัพท์เดียวกัน
3. ภูมใิ จในวัฒนธรรมของท้องถิ่น ภาษาของชาวบา้ นท่สี รรหาคำมาเปรยี บเปรย

2

บทที่ 2
เอกสารทเ่ี ก่ยี วข้อง
โครงงานภาษาไทยเรอื่ ง สำนวนภาษา และคำพังเพยแตล่ ะท้องถิ่น
ได้ศึกษาและรวบรวมเอกสารดงั น้ี
เนอ้ื หาทเี่ กีย่ วขอ้ งกบั โครงงานของนักเรียน
ในการศึกษาสำนวนภาษา และคำพังเพยที่ใชใ้ นท้องถิ่น อำเภอโพนพสิ ัย
ได้ข้อมูลท้งั สิ้น 28สำนวน ดังน้ี

1. หทู วนลม หมายความว่า พดู ไมฟ่ งั

2. งัวลมื ตนี หมายความว่า คนท่ีไดด้ แี ลว้ ลืมตวั

3. ข้คี ่านสันหลังยาว หมายความวา่ เป็นคนขีเ้ กียจ

4. สซี อให้ควายฟัง หมายความวา่ ฟงั แตไ่ ม่รบั รู้

5. สหู่ ลังซนฝา หมายความวา่ สูไ้ มถ่ อย

6. สองตนี สองมือ หมายความวา่ ทำอะไรพร้อมๆ กัน

7. ลงิ หลอกเจ้า หมายความวา่ ต่อหน้าทำดลี บั หลงั นินทา

8. หวั ทอก่ำปนั้ หมายความว่า ยงั เปน็ เดก็ แตอ่ วดเก่ง

9. เท่ยี วจนซอดแจ้ง หมายความว่า เท่ียวจนไม่รู้เวลาเช้าหรือเย็น

10. เว้าคักแท้ หมายความว่า

พดู เรอื่ งท่ีเป็นไปไม่ได้ เกินความจริง

11. จับปูใสก่ ะดง้ หมายความว่า อยไู่ มน่ ่ิง

12. ซ่วั ก่อนหมา หมายความวา่ ชัว่ มาก

13. หัวข้อหล่อ หมายความวา่ โตแตห่ วั แตต่ ัวเลก็ ๆ

14. เขา่ ใหม่ปลามัน หมายความว่า แตง่ งานอยู่กินกนั ใหม่ๆ

15. ใหญ่ย่อนกินเขา่ เฒ่าย่อนเกิดโดน หมายความวา่ คนที่ไมม่ ีความรู้

ความคิด คนโง่

16. ปั้นนำ้ เป็นโต หมายความว่า

พดู เป็นตุเปน็ ตะ ไม่มคี วามจริงเลย

17. บฮ่ ู้ปะสีปะสา หมายความว่า ไมไ่ ดเ้ รอื่ ง

18. ดำคอื ถา่ น หมายความวา่ เปรยี บเทยี บคนผวิ ดำ

3

19. ดำคอื ขคี้ วาย หมายความวา่ เปรยี บเทยี บคนผิวดำ

20. ฝนั ลมๆ แลง้ ๆ หมายความว่า เพ้อฝนั ไปวนั ๆ หนง่ึ

21. นอนตะเวน็ ส่องก้น หมายความว่า

นอนจนกระทัง่ สาย แลว้ ยังไมต่ ่นื

22. ไกต่ าแตก หมายความวา่ งงมาก

23. ถกื สวมเขา หมายความว่า

โดนคนรักหักหลงั หลอกลวง

24. พวกขห้ี ยอด หมายความว่า พวกท่ีไมร่ ู้ประสปี ระสา

25. พวกตะแคงตนี ยา่ ง หมายความว่า ทำตวั เหมอื นผดู้ ี

26. เด็กน้อยอุม้ ลูกแม่นมะแข้งมะเขือกิน หมายความว่า แต่งงานตอนเดก็ ๆ

ยงั ไมม่ ีงานหาเงินเล้ียงครอบครวั

27. เอาทั้งงานราษฎรง์ านหลวง หมายความวา่ ทำงานทกุ อยา่ ง

28. รวยหยังบบ่ นั ยะบันยัง หมายความว่า รำ่ รวยมาก

4

บทท่ี 3
วธิ ีการดำเนนิ การโครงงาน

ผ้จู ดั ทำโครงงานมีวธิ ีดำเนินงานโครงงานตามขัน้ ตอนดงั นี้
1. แหล่งศกึ ษาคน้ คว้า

1. https://www.gotoknow.org/posts/250728
2. ขนั้ ตอนการดำเนนิ การโครงงาน

1.ข้ันตอนการดำเนินการ
2.วางแผนการดำเนินการ
3.ดำเนนิ การตามแผนทว่ี างไว้
4.ติดตามและประเมนิ ผล

5

บทที่ 4
ผลการดำเนนิ งาน

จากการศกึ ษาสำนวนภาษาและคำพังเพยในทอ้ งถ่นิ ไดด้ งั น้ี
เนือ้ หาท่ีเกย่ี วขอ้ งกบั โครงงานของนกั เรยี น

ในการศกึ ษาสำนวนภาษา และคำพงั เพยท่ใี ช้ในท้องถิน่ อำเภอโพนพิสยั
ไดข้ ้อมูลท้งั สน้ิ 28สำนวน ดังน้ี

1. หูทวนลม หมายความว่า พดู ไมฟ่ งั

2. งัวลืมตนี หมายความว่า คนทีไ่ ดด้ แี ล้วลมื ตัว

3. ข้คี ่านสนั หลังยาว หมายความว่า เปน็ คนขเี้ กียจ

4. สซี อใหค้ วายฟงั หมายความว่า ฟังแตไ่ มร่ บั รู้

5. ส่หู ลงั ซนฝา หมายความว่า สูไ้ ม่ถอย

6. สองตีนสองมอื หมายความวา่ ทำอะไรพร้อมๆ กัน

7. ลิงหลอกเจา้ หมายความวา่ ต่อหน้าทำดีลบั หลงั นนิ ทา

8. หวั ทอกำ่ ปนั้ หมายความว่า ยงั เป็นเด็กแตอ่ วดเก่ง

9. เท่ียวจนซอดแจง้ หมายความวา่ เทยี่ วจนไม่รู้เวลาเช้าหรือเยน็

10. เวา้ คกั แท้ หมายความวา่ พดู เรอ่ื งที่เปน็ ไปไมไ่ ด้

เกินความจรงิ

11. จับปูใสก่ ะด้ง หมายความวา่ อยูไ่ มน่ ิ่ง

12. ซว่ั ก่อนหมา หมายความวา่ ชัว่ มาก

13. หัวขอ้ หล่อ หมายความวา่ โตแตห่ วั

แต่ตัวเล็กๆ

14. เข่าใหมป่ ลามนั หมายความว่า

แตง่ งานอยกู่ นิ กันใหม่ๆ

15. ใหญย่ อ่ นกนิ เข่า เฒ่ายอ่ นเกดิ โดน หมายความวา่ คนทไี่ ม่มีความรู้

ความคดิ คนโง่

16. ปัน้ น้ำเปน็ โต หมายความว่า พดู เปน็ ตเุ ปน็ ตะ

ไม่มคี วามจริงเลย

6

17. บฮ่ ปู้ ะสีปะสา หมายความว่า ไมไ่ ด้เรื่อง

18. ดำคอื ถา่ น หมายความวา่ เปรียบเทยี บคนผิวดำ

19. ดำคือขค้ี วาย หมายความวา่ เปรียบเทยี บคนผวิ ดำ

20. ฝนั ลมๆ แล้งๆ หมายความวา่ เพ้อฝนั ไปวนั ๆ หนง่ึ

21. นอนตะเวน็ สอ่ งก้น หมายความว่า นอนจนกระทง่ั สาย

แลว้ ยังไม่ต่นื

22. ไก่ตาแตก หมายความว่า งงมาก23.

ถกื สวมเขา หมายความวา่ โดนคนรกั หกั หลัง หลอกลวง

24. พวกข้หี ยอด หมายความว่า พวกทไี่ มร่ ปู้ ระสีประสา

25. พวกตะแคงตีนย่าง หมายความว่า ทำตวั เหมอื นผดู้ ี

26. เด็กนอ้ ยอมุ้ ลกู แม่นมะแข้งมะเขอื กิน หมายความวา่ แต่งงานตอนเด็กๆ

ยังไมม่ ีงานหา เงินเลี้ยงครอบครวั

27. เอาท้ังงานราษฎร์งานหลวง หมายความวา่ ทำงานทุกอย่าง

28. รวยหยังบบ่ นั ยะบันยัง หมายความวา่ รำ่ รวยมาก

7

บทที่ 5
สรปุ ผลการศึกษา

1. ประโยชน์ทไี่ ดร้ ับจากการทำโครงงาน
1.เพือ่ ศกึ ษาเร่อื งสำนวนภาษาและคำพงั เพยในทอ้ งถิ่น
2.เพือ่ เปน็ แหลง่ ความร้เู รือ่ งสำนวนภาษาและคำพงั เพยในทอ้ งถน่ิ ในรปู แบบ

ออนไลน์
2. การนำผลการศกึ ษาไปใช้

จดั ทำเปน็ สื่อความรอู้ อนไลนเ์ ร่ืองสำนวนภาษาและคำพงั เพยในท้องถิ่น
3.ขอ้ เสนอแนะ

-

8

บรรณานุกรม
https://www.gotoknow.org/posts/250728