C7092ED6-3B08-4044-A4F9-BD0C635E1658

E book unit 12

การควบคมุ การเจรญิ เติบโตและ
การตอบสนองของพชื

ไ ซ โ ท ไ ค นิ น ก ร ด แ อ บ ไ ซ ซิ ก
(CYTOKININ) (ABSCISIC ACID)

เ ป น ก ลุ่ ม ข อ ง ส า ร ค ว บ คุ ม ก า ร เ จ ริ ญ เ ป น ส า ร ที ถู ก สั ง เ ค ร า ะ ห์ ขึ น ไ ด้ ใ น ทุ ก ส่ ว น
เ ติ บ โ ต ที มี บ ท บ า ท สาํ คั ญ ใ น ก า ร ค ว บ คุ ม ข อ ง ต้ น พื ช ก ร ะ ตุ้ น ก า ร ห ลุ ด ร่ ว ง ข อ ง ใ บ แ ล ะ
ก า ร แ บ่ ง เ ซ ล ล์ ก า ร ข ย า ย ตั ว แ ล ะ ก า ร ผ ล แ ก่ ยั บ ยั ง ก า ร เ จ ริ ญ เ ติ บ โ ต แ ล ะ ก า ร ยื ด
เ ป ลี ย น แ ป ล ง ข อ ง เ ซ ล ล์ พื ช   มี ผ ล ต่ อ ก า ร
ข่ ม ข อ ง ต า ย อ ด ก า ร เ จ ริ ญ ข อ ง ต า ข้ า ง ตั ว ข อ ง เ ซ ล ล์ บ ริ เ ว ณ ต า ข้ า ง ร ว ม ไ ป ถึ ง
ยั บ ยั ง ก า ร ง อ ก ข อ ง เ ม ล็ ด ก า ร แ ต ก ใ บ อ่ อ น
และการชราของใบ
และการเปดออกของปากใบ

นู เ ท ชั น การเบนตามแสง
(NUTATION) (PHOTOTROPISM)

ก า ร เ ค ลื อ น ไ ห ว ข อ ง พื ช ที เ ป น ก า ร เ บ น ข อ ง พื ช โ ด ย มี แ ส ง ซึ ง เ ป น
ปลายยอดโบกไปมาขณะ สิ ง เ ร้ า ภ า ย น อ ก มั ก พ บ ไ ด้ กั บ พื ช ที
เ จ ริ ญ เ ติ บ โ ต เ นื อ ง จ า ก สิ ง
ป ลู ก ใ น ร่ ม ซึ ง ส า ม า ร ถ จาํ แ น ก ไ ด้ ส อ ง
เ ร้ า ภ า ย ใ น ข อ ง พื ช เ อ ง ป ร ะ เ ภ ท คื อ   . . .   ก า ร เ บ น อ อ ก จ า ก แ ส ง

ก า ร เ ค ลื อ น ไ ห ว พ า ร า โ ซ นิ ก ฮ อ ร์ โ ม น พื ช
(PARATONIC MOVEMENT) (PLANT HORMONE)

ก า ร เ ค ลื อ น ไ ห ว ข อ ง พื ช แ บ นี เ กิ ด จ า ก สิ ง เ ร้ า ภ า ย น อ ก คื อ ส า ร อิ น ท รี ย์ ที พื ช ส ร้ า ง ขึ น เ อ ง ต า ม
ม า ก ร ะ ทํา ใ ห้ มี ก า ร เ จ ริ ญ เ ติ บ โ ต ไ ม่ เ ท่ า กั น จึ ง เ กิ ด ธ ร ร ม ช า ติ ใ น บ ริ เ ว ณ อ วั ย ว ะ ห รื อ เ นื อ เ ยื อ
ก า ร เ ค ลื อ น ไ ห ว ขึ น ส่ ว น ใ ด ส่ ว น ห นึ ง ข อ ง ต้ น พื ช ก่ อ น ทํา ก า ร
เ ค ลื อ น ย้ า ย ส า ร ดั ง ก ล่ า ว ไ ป ยั ง เ นื อ เ ยื อ เ ป า
โ พ โ ต ท ร อ ป ซึ ม
(PHOTOTROPISM) หมาย

เ ป น ก า ร เ ค ลื อ น ไ ห ว โ ด ย พื ช โ ค้ ง
เ ข้ า ห า แ ส ง โ ด ย เ ฉ พ า ะ พื ช  

ที ไ ด้ รั บ ค ว า ม เ ข้ ม ข อ ง แ ส ง ไ ม่ เ ท่ า กั น
ทุ ก ด้ า น พื ช จ ะ โ ค้ ง ไ ป ท า ง ด้ า น ที มี
ค ว า ม เ ข้ ม ข อ ง แ ส ง ม า ก ก ว่ า

จี โ อ ท ร อ ป ซึ ม
(GEOTROPISM)

เ ป น ก า ร ต อ บ ส น อ ง ข อ ง พื ช ต่ อ ค ว า ม โ น้ ม
ถ่ ว ง ข อ ง โ ล ก โ ด ย ที ร า ก จ ะ เ จ ริ ญ ไ ป ใ น

ทิ ศ ท า ง เ ดี ย ว กั บ ค ว า ม โ น้ ม ถ่ ว ง ข อ ง โ ล ก
แ ต่ ลํา ต้ น จ ะ เ จ ริ ญ ใ น ทิ ศ ท า ง ต ร ง กั น ข้ า ม

กั บ ค ว า ม โ น้ ม ถ่ ว ง ข อ ง โ ล ก เ ส ม อ

แ ร ง ดั น เ ต่ ง
(TURGOR PRESSURE)

คื อ แ ร ง ดั น ใ น เ ซ ล ลื ที เ กิ ด จ า ก นาํ อ อ ส โ ม ซิ ส
เ ข้ า ไ ป โ ด ย เ มื อ แ ร ง ดั น เ ต่ ง ม า ก สุ ด จ ะ ห ยุ ด

อ อ ส โ ม ซิ ส เ พ ร า ะ นาํ เ ข้ า ไ ป อี ก ไ ม่ ไ ด้ แ ล้ ว

อ อ ก ซิ น ( A U X I N ) จิ บ เ บ อ เ ร ล ลิ น
(GIBBERELLIN)
เ ป น ก ลุ่ ม ข อ ง ฮ อ ร์ โ ม น พื ช ที ก ร ะ ตุ้ น ก า ร
เ จ ริ ญ เ ติ บ โ ต ทํา ใ ห้ มี ก า ร แ บ่ ง เ ซ ล ล์ แ ล ะ เ ป น ฮ อ ร์ โ ม น พื ช ที มี โ ค ร ง ส ร้ า ง
ยื ด ตั ว ข อ ง เ ซ ล ล์ ก า ร ข น ส่ ง อ อ ก ซิ น ภ า ย โ ม เ ล กุ ล ข น า ด ใ ห ญ่ . . . บ ริ เ ว ณ ที มี ก า ร

ใ น พื ช เ ป น ก า ร ข น ส่ ง อ ย่ า ง มี ทิ ศ ท า ง ส ร้ า ง จิ บ เ บ อ เ ร ล ลิ น ม า ก ใ น ด อ ก คื อ
ผ นั ง ข อ ง อั บ ล ะ อ อ ง เ ร ณู แ ล ะ ใ น ล ะ อ อ ง

เ ร ณู

เ อ ทิ ลี น ก ร ด แ อ บ ไ ซ ซิ ก
(ETHYLENE) (ABSCISIC ACID)

เ ป น ฮ อ ร์ โ ม น พื ช ที มี ส ภ า พ เ ป น ฮ อ ร์ โ ม น ที อ อ ก ฤ ท ธิ ยั บ ยั ง ก า ร เ จ ริ ญ
เ ป น ก๊ า ซ ที อุ ณ ห ภู มิ ห้ อ ง เ ติ บ โ ต ข อ ง พื ช ทํา ใ ห้ พื ช ท น ต่ อ ส ภ า ว ะ
เ ค รี ย ด ต่ า ง ๆ ไ ด้ ดี มี บ ท บ า ท ใ น ก า ร
บ ท บ า ท ที สาํ คั ญ ข อ ง เ อ ทิ ลี น เ จ ริ ญ พั ฒ น า ข อ ง เ อ็ ม บ ริ โ อ
คื อ ค ว บ คุ ม ก ร ะ บ ว น ก า ร

เ ติ บ โ ต ที เ กี ย ว ข้ อ ง กั บ ค ว า ม
ช ร า ก า ร ห ลุ ด ร่ ว ง ข อ ง ใ บ
ดอก ผล

พั ล ไ ว นั ส
(PULVINUS)

ก ลุ่ ม เ ซ ล ล์ ที มี ข น า ด ใ ห ญ่ ผ นั ง
เ ซ ล ล์ บ า ง มี ค ว า ม ไ ว สู ง ต่ อ สิ ง

เ ร้ า ที ม า ก ร ะ ตุ้ น อ ยู่ บ ริ เ ว ณ
โ ค น ก้ า น ใ บ ข อ ง พื ช บ า ง ช นิ ด

เ ช่ น ต้ น ไ ม ย ร า บ

แ น ส ติ ก มู ฟ เ ม น ต์
(NASTIC MOVEMENT)

ก า ร เ ค ลื อ น ไ ห ว เ นื อ ง จ า ก ก า ร เ จ ริ ญ เ ติ บ โ ต ข อ ง พื ช
ไ ม่ ถู ก กํา ห น ด โ ด ย ทิ ศ ท า ง ข อ ง ป จ จั ย ภ า ย น อ ก ที ม า

ก ร ะ ตุ้ น เ ช่ น ก า ร หุ บ ห รื อ บ า น ข อ ง ด อ ก ไ ม้ ต้ อ ง
อ า ศั ย แ ส ง ส ว่ า ง อุ ณ ห ภู มิ เ ป น สิ ง เ ร้ า