BAB 1.0 PENYELESAIAN MASALAH SECARA INVENTIFF

BAB 1
PENYELESAIAN MASALAH

SECARA INVENTIF



1.1.1 MENGENALPASTI MASALAH BUKAN INVENTIF
DAN MASALAH INVENTIF

TP 1 TAHAP PENGUASAAN 1

Menyatakan maksud :
• Masalah bukan inventif
• Masalah inventif

1. MASALAH BUKAN 2. MASALAH INVENTIF
INVENTIF
• masalah yang
• masalah yang mempunyai
tidak kesan sampingan
mempunyai selepas usaha
kesan penambahbaikan
sampingan berlaku.
selepas usaha
penambahbaik
an berlaku

Bagaimana nak TAPI…..susah pula
membuat lubang nak tebuk 2 lubang
kecil pada kertas
pada kadar
supaya kertas kedudukan yang
senang di SUSUN?
sama
Guna penebuk
lubang……SELESAI…

Guna penebuk 2
lubang……SELESAI…

TAPI……macamana
nak pastikan 2

lubang tu berada
pada kedudukan
yang sama dengan

kertas yang
seterusnya?

AKHIRNYA…..masala
h selesai…kertas
dapat disusun
dengan cantik dan
berada pada
kedudukan yang
sama semuanya.

CONTOH PENYELESAIAN MASALAH
SECARA TAK INVENTIF

BEKAS MAKANAN AYAM

SITUASI 1

- Menggunakan bekas makanan ayam
yang di jual di kedai

- Bekas kecil , anak ayam kecil
- Tiada masalah

SITUASI 2

- Bekas kecil , ayam semakin besar
- Masalah : ruang semakin sempit, ayam

berebut nak makan

SITUASI 3

Penyelesaian bukan inventif 1:
- Tukar bekas makanan yang lebih besar
- Masalah selesai

SITUASI 4

Masalah timbul lagi: Menjadi masalah inventif
semula

- Bila ayam semakin besar
- Ayam tidak suka makan dengan cara menyengetkan

kepala
- Ruang takungan makanan cetek, makanan banyak

terbuang
- Ruang untuk makan perlu di tambah

SITUASI 5

Penyelesaian bukan inventif 2:

- Buat bekas makanan sendiri:
- Ruang makan bertambah, supaya ayam makan

dengan selesa
- Ruang dalam, makanan tidak terbuang

SITUASI 5

Masalah timbul lagi: Menjadi masalah inventif lagi
- Ayam duduk dalam bekas
- Terberak dalam bekas makanan, mengotorkan

makanan
- Ruang makan jadi berkurang..

Boleh anda LAKARKAN IDEA
PENYELESAIAN MASALAH itu
supaya masalah dapat
selesai dengan jayanya?

SITUASI 7

Penyelesaian bukan inventif 3:

- Memasang penghadang pada bahagian atas bekas
- 2 fungsi :
- i. menghalang ayam masuk ke dalam bekas
- ii. Sebagai saluran untuk mengisi makanan

AKHIRNYA…

Ayam dapat makan dengan selesa:

- Ruang makan yanglebih luas / mencukupi
- Walaupun ada yang cuba nak masuk, tetapi tidak

berjaya

1.1.2 MENERANGKAN PROSES PENYELESAIAN
MASALAH BUKAN INVENTIF DAN INVENTIF

TP 2 TAHAP PENGUASAAN 2

Menerangkan proses
• Masalah bukan inventif
• Masalah inventif

CARTAALIR PROSES PENYELESAIAN MASALAH BUKAN INVENTIF

MULA

KENAL PASTI MASALAH
SENARAIKAN IDEA-IDEA

PILIH IDEA TERBAIK

LAKSANAKAN IDEA /
BUAT

BUAT PENILAIAN Tidak

Ya SELESAI

Bina carta alir proses
penyelesaian masalah

bukan inventif
berdasarkan produk

yang dipilih

PROSES PENYELESAIAN MASALAH INVENTIF

Masalah 3

Penyelesaian

Umum KAEDAH Umum

PENYELESAIAN

4

2 MODEL MASALAH MODEL

PENYELESAIAN

Masalah Meringkaskan Penyelesaian
khusus masalah Spesifik

1
ANALISIS

Halangan penyelesaian

FASA-FASA PENYELESAIAN MASALAH INVENTIF

ANALISIS MODEL KAEDAH MODEL
PUNCA MASALAH PENYELESAIAN PENYELESAIAN
MASALAH

ANALISIS FUNGSI PERCANGGAHAN PILIHAN KAEDAH KAEDAH
FIZIKAL PENYELESAIAN PENYELESAIAN
SPESIFIK

1.2 ANALISIS FUNGSI

MOTOR

GEAR

SPEED
CONTROL
SWITCH

PEMUKUL SPEED
CONTROL

KNOB

TURN TABLE

SOKET

1.2 ANALISIS FUNGSI

1. Produk / Sistem
terdiri daripada
gabungan komponen
dan fungsi yang
membentuk sebuah
sistem

2. Objek ialah penerima
kesan akibat daripada
kefungsian sesuatu
produk

3. Fungsi ialah tugas
sesuatu produk.

1.2.1 MEMBUAT HUBUNGKAIT ANTARA PRODUK
DENGAN OBJEK DARI SEGI FUNGSINYA.

Produk Fungsi Objek
/ Sistem
Tindakan Parameter yang
Menjalankan berubah disebabkan
fungsi Fungsi
Memegang tindakan yang
Produk Mengangkut dijalankan
Meja Membias
Kereta Memegang Objek
Cermin mata Mengadun bahan Buku
Pen Manusia
Pengadun Cahaya
Dakwat
bahan

Fungsi

( tugas yang dilakukan oleh

produk untuk merubah objek

Kipas sasaran Manusia

Menjalankan Mengurangkan suhu Rasa panas ditukar
fungsi kepada rasa sejuk

dan nyaman

Bagi satu contoh
hubungan produk
dengan objek dari

segi fungsinya

1.2.2 MELUKIS SISTEM FUNGSI

Buku Muka Meja

Skru

Komponen Lantai Kaki meja

Muka meja Fungsi Objek
Kaki Meja
Memegang Buku
Skru Memegang Muka Meja
Lantai Memegang Kaki meja / muka meja
Memegang Kaki meja

Bina MODEL FUNGSI bersama dengan GARISAN
INTERAKSI untuk menganalisi kenapa meja itu
bermasalah?

Didapati meja yang
digunakan BERGOYANG

dan TIDAK STABIL.

1.2.3 MEMBINA MODEL FUNGSI DENGAN
MENGGUNAKAN GARISAN INTERAKSI

Memegang

Lantai Kaki Meja Muka Meja Buku

Memegang Memegang

Memegang Memegang

Simbol Skru

Mewakili

berguna (normal)

Berguna (tetapi tidak mencukupi)

berguna (tetapi berlebihan)

MASALAH FUNGSI DAN PUNCA MASALAH

Memegang

Lantai Kaki Meja Muka Meja Buku

Memegang Memegang

Memegang Memegang

Kelembapan Skru

Penyelesaian masaah inventif :
1. Masalah dikenalpasti melalui Analisis Fungsi Komponen
Ada 2 langkah yang perlu dilakukan untuk mencari punca masalah ;
1. Mengenalpasti masalah pada Model Fungsi
2. Mengenalpasti masalah pada Komponen terlibat

ANALISIS BERANTAI PUNCA DAN KESAN

Meja yang tidak stabil

Jenis Contoh
Halangan Halangan

• Tujuan analisis punca dan kesan Semula Jadi Panas, hujan
adalah untuk memahami dan dan
mengesahkan rantaian punca Sains dan Fizik
dan kesan bagi sesuatu Sifat Asas kelembapan
masalah. Objek
Momentum,
• Soalan akan ditanya beberapa graviti
kali sehingga punca masalah
dapat dikesan. Kebolehan
manusia
• Soalan akan terhenti apabila
jawapan diperoleh.

ANALISIS PUNCA DAN KESAN

Meja kayu tidak stabil?

Mengapa?

Muka Meja tidak stabil Kaki meja tidak stabil

Mengapa? Mengapa?

Skru muka meja Skru kaki meja longgar
longgar

Mengapa?

Kayu rosak dan reput
menyebabkan skru tercabut

Mengapa?

Terkena air

1.2.2 MELUKIS SISTEM FUNGSI

Di dapati rantai basikal selalu
terkeluar daripada gear basikal.

Lukiskan model fungsi bagi
menganalisis kenapa masalah

ini berlaku.

KOMPONEN FUNGSI OBJEK
Tiub tayar
Tempat duduk Memegang Tayar basikal
Roda
Pemegang memegang Manusia
gear
Menghasilkan pergerakan Permukaan jalan

Menentukan arah Manusia

Mengubah kelajuan Roda

1.2.3 MEMBINA MODEL FUNGSI DENGAN
MENGGUNAKANCoGntoAhMRodIeSl FAungNsi INTERAKSI

bagi sebuah basikal yang bermasalah.

memegang memegang memegang

Tiub tayar Roda Tempat duduk Manusia

memegang Rantai

Gear

LUKISKAN MODEL FUNGSI BAGI MESIN PENGADUN DI BAWAH

MOTOR

GEAR

SPEED
CONTROL
SWITCH

PEMUKUL SPEED
CONTROL

KNOB

TURN TABLE

SOKET

Pilih satu produk yang
anda tahu, lukiskan dan

cerakinkan setiap
komponen pada produk

tersebut.
(Masa 10 minit)

Amirul Ikmal 2018

Mohamad Naim 2018

1.3 PERCANGGAHAN FIZIKAL

• Percanggahan fizikal ialah PERUBAHAN
yang berlaku dalam satu parameter
menyebabkan keadaannya berubah
menjadi BERTENTANGAN dari keadaan
asal

PERCANGGAHAN
FIZIKAL

PEMISAHAN PEMISAHAN
RUANG MASA

1.3.1 MENGENALPASTI DAN MENGANALISIS
PERCANGGAHAN FIZIKAL

PARAMETER PERCANGGAHAN FIZIKAL

Saiz Besar – kecil
Panjang - pendek

Beban Berat – ringan

Ketinggian Tinggi – rendah

Bilangan Sikit - ramai

Contoh Percanggaha Contoh Soalan penentuan Jenis
situasi kaedah Pemisahan Kaedah
objek n fizikal pemisahan
Ruang/Masa
Ruang
Kerusi Tinggi , rendah Kerusi perlu Adakah kerusi perlu
sesuai rendah dan tinggi pada
dengan saiz masa yang sama?
ketinggian YA. Kerana pelajar
pelajar pelbagai ketinggian
dalam kelas

Khemah Besar lawan Khemah Adakah khemah perlu Masa
kecil perlu besar besar dan kecil pada
semasa di masa yang sama?
gunakan
dan perlu TIDAK…kerana khemah
kecil digunakan dan disimpan
semasa pada masa yang
disimpan berlainan

Contoh Percang Contoh Soalan penentuan Jenis
objek gahan situasi kaedah Pemisahan Kaedah
fizikal pemisahan
Ruang/Masa
……………
Ampaian Banyak Rak ampaian Adakah ampaian boleh
atau yang ingin di dibuka dan ditutup pada
sedikit gunakan boleh masa yang sama?
disesuaikan
dengan jumlah
baju ingin di sidai

Pilih dua produk yang
berbeza…..kenalpasti dan

analisis percanggahan

fizikal yang ada

1.3.2 MENCADANGKAN PEMILIHAN PRINSIP INVENTIF

T IDAK PEMBAHAGIAN
SEMETRI PENGEKSTRAKAN

7 PRINSIP KUALIT I
INVENTIF SET EMPAT
( PEMISAHAN
RUANG)

PENGANTARA

FILEM NIPIS DAN PENYARANGAN

CANGKERANG
BOLEH LENTUR

1.3.2 MENCADANGKAN PEMILIHAN PRINSIP INVENTIF

KEDINAMIKAN

T INDAKAN T INDAKAN
AWAL
BERT ERUSAN
YANG

BERFAEDAH

PEMBUANGAN 7 PRINSIP T INDAKAN
DAN PEMULIHAN INVENTIF BERKALA
( PEMISAHAN

MASA)

PENGEMBANGAN T INDAKAN
T ERM A KET ERLALUAN

1.3.3 MENJUSTIFIKASIKAN CADANGAN PERUBAHAN
REKA BENTUK BERDASARKAN PEMILIHAN PRINSIP INVENTIF

1.3.3 MENJUSTIFIKASIKAN CADANGAN PERUBAHAN
REKA BENTUK BERDASARKAN PEMILIHAN PRINSIP INVENTIF

Produk • Meja makan untuk 4 orang

Percanggahan fizikal • Kecil ( utk 4 orang )
• Besar ( utk 8 orang )
Contoh situasi
• Meja hanya sesuai dengan maksimum
Soalan penentuan 4 orang pengguna sahaja.
kaedah pemisahan
• Adakah meja boleh diubahsuai kepada
Jenis kaedah 4 atau 8 pada masa yang sama?
pemisahan
Prinsip inventif yang • Masa
dicadangkan
• Kedinamikan
• Meja boleh dibesarkan maksimum

kepada 8 pengguna

Kebiasaan ahli keluarga hanya
menggunakan meja yang muat
untuk 4 orang sahaja.

Apabila ada tetamu yang
ramai, meja boleh
dipanjangkan saiznya

1.3.3 MENJUSTIFIKASIKAN CADANGAN PERUBAHAN
REKA BENTUK BERDASARKAN PEMILIHAN PRINSIP INVENTIF

Contoh Percang Contoh Soalan penentuan Jenis Kaedah Prinsip Penerangan
objek gahan situasi kaedah Pemisahan pemisahan inventif
fizikal
Ruang/Masa Ruang yang
dicadangka

n

Katil Sikit 3 tilam Adakah 3 tilam 1.Pembah a) Membahagika
dan diguna boleh
ramai kan digunakan agian n objek kepada
apabil pada masa
a yang sama? (Segment beberapa
tetamu YA. ation) bahagian
datang bersendirian

b) Menjadikan

sesebuah

objek itu

mudah

dileraikan

PRINSIP INVENTIF BAGI KAEDAH PEMISAHAN RUANG

Cadangan Prinsip Penerangan Konsep Contoh
Inventif
Memisahkan atau Pemisahan unit pendingin
2.Pengeskstrakan mengeluarkan bahagian yang hawa di dalam dan di luar
( Taking out mendatangkan gangguan bangunan supaya bunyi
extraction ) daripada objek bising dan haba dapat
diasingkan

PRINSIP INVENTIF BAGI KAEDAH PEMISAHAN RUANG

Cadangan Prinsip Penerangan Konsep Contoh
Inventif

3. Kualiti setempat • Mengubah struktur objek • Bekas menyimpan

(Local quality ) dan pengaruh luaran makanan pelbagai petak

daripada seragam menjadi berbeza dan pelbagai

tidak seragam fungsi

• Menjadikan setiap bahagian • Tool box

objek memenuhi fungsi

berbeza yang berguna