แผนการจัดการเรียนรู้

ก รายวิชา วิทยาศาสตร์(ว14101) ชั้นประถมศึกษาปีที่4 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2566 กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

ก ค าน า การจัดท าแผนการจัดการเรียนรู้นับเป็นวิธีหนึ่งที่ท าให้ครูผู้สอนได้มีการเตรียมการสอนล่วงหน้า ก่อนที่จะ ท าการสอนจริง โดยมีการเตรียมเนื้อหาเตรียมกิจกรรม เตรียมสื่อการเรียนการสอน รวมทั้งวิธีการวัดผลประเมินผล ซึ่งการเตรียมการสอนจะช่วยให้ครูผู้สอนมีความพร้อมที่จะสอนให้ผู้เรียนบรรลุตามจุดมุ่งหมายของหลักสูตร การจัดท าแผนการจัดการเรียนรู้ฉบับนี้ ผู้จัดท าได้ศึกษาค้นคว้าหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พุทธศักราช 2560) เอกสารอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง วิเคราะห์หลักสูตร จัดท าการด า การสอน โครงสร้างรายวิชา และหารูปแบบการท าแผนการจัดการเรียนรู้โดย เน้นให้ผู้เรียนได้เรียนผ่าน กระบวนการคิดด้วยตนเอง โดยค านึงถึงสภาพแวดล้อมของผู้เรียน โรงเรียนและชุมชนเป็นหลัก แผนการจัดการเรียนรู้ฉบับนี้ เป็นแผนการจัดการเรียนรู้กลุ่มสาระวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ชั้น ประถมศึกษาปีที่ 4 หน่วยการเรียนรู้ที่ 3 เรื่อง ตัวกลางของแสง จัดท าไว้เพื่อสะดวกต่อการจัดกิจกรรมการเรียน การสอน สามารถน าไปประยุกต์ใช้ได้ทุกปีการศึกษา ผู้ที่จะน าไปใช้ควรอ่านค าชี้แจงการใช้แผนการจัดการเรียนรู้ ให้เข้าใจก่อนน าไปใช้จริง ข้าพเจ้าหวังเป็นอย่างยิ่งว่าแผนการจัดการเรียนรู้ฉบับนี้จะช่วยให้การเรียนการสอนกลุ่มสาระ วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ด าเนินไปด้วยดี และท าให้ผู้เรียนมีความรู้ความสามารถ มี ทักษะกระบวนการและมีคุณลักษณะอันพึงประสงค์ตรงตามจุดมุ่งหมายของหลักสูตรต่อไป นางสาวเจนจิรา ไข่แก้ว ผู้จัดท า

ข สารบัญ ค าน า ก สารบัญ ข วิสัยทัศน์ 1 สมรรถนะส าคัญของผู้เรียน 1 คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 2 มาตรฐานการเรียนรู้ 3 ค าอธิบายรายวิชา 5 โครงสร้างรายวิชา 7 โครงสร้างหน่วยการเรียนรู้ 8 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง ตัวกลางของแสง 12 ภาคผนวก 26

1 วิสัยทัศน์ “ยกระดับคุณภาพ สู่มาตรฐานการศึกษาชั้นน าและสู่สากล มีศักยภาพในการแข่งขัน ยึดหลักการบริหารจัดการ แบบมีส่วนร่วม ภายในปีการศึกษา ๒๕๖๑” สมรรถนะส าคัญของผู้เรียนและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ในการพัฒนาผู้เรียนตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน มุ่งเน้นพัฒนาผู้เรียนให้มีคุณภาพตาม มาตรฐานที่ก าหนด ซึ่งจะช่วยให้ผู้เรียนเกิดสมรรถนะส าคัญและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ดังนี้ สมรรถนะส าคัญของผู้เรียน หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐานมุ่งให้ผู้เรียนเกิดสมรรถนะส าคัญ ๕ ประการ ดังนี้ ๑. ความสามารถในการสื่อสาร เป็นความสามารถในการรับและส่งสาร มีวัฒนธรรมในการใช้ภาษา ถ่ายทอดความคิด ความรู้ความเข้าใจ ความรู้สึก และทัศนะของตนเองเพื่อแลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวสารและ ประสบการณ์อันจะเป็นประโยชน์ต่อการพัฒนาตนเองและสังคม รวมทั้งการเจรจาต่อรองเพื่อขจัดและลดปัญหา ความขัดแย้งต่าง ๆ การเลือกรับหรือไม่รับข้อมูลข่าวสารด้วยหลักเหตุผลและความถูกต้องตลอดจนการเลือกใช้ วิธีการสื่อสารที่มีประสิทธิภาพโดยค านึงถึงผลกระทบที่มีต่อตนเองและสังคม ๒. ความสามารถในการคิด เป็นความสามารถในการคิดวิเคราะห์ การคิดสังเคราะห์ การคิด อย่าง สร้างสรรค์ การคิดอย่างมีวิจารณญาณ และการคิดเป็นระบบ เพื่อน าไปสู่การสร้างองค์ความรู้หรือสารสนเทศเพื่อ การตัดสินใจเกี่ยวกับตนเองและสังคมได้อย่างเหมาะสม ๓. ความสามารถในการแก้ปัญหา เป็นความสามารถในการแก้ปัญหาและอุปสรรคต่าง ๆ ที่เผชิญได้ อย่างถูกต้องเหมาะสมบนพื้นฐานของหลักเหตุผล คุณธรรมและข้อมูลสารสนเทศ เข้าใจความสัมพันธ์และการ เปลี่ยนแปลงของเหตุการณ์ต่าง ๆ ในสังคม แสวงหาความรู้ ประยุกต์ความรู้มาใช้ในการป้องกันและแก้ไขปัญหา และมีการตัดสินใจที่มีประสิทธิภาพโดยค านึงถึงผลกระทบที่เกิดขึ้นต่อตนเอง สังคมและสิ่งแวดล้อม ๔. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต เป็นความสามารถในการน ากระบวนการต่าง ๆ ไปใช้ในการด าเนิน ชีวิตประจ าวัน การเรียนรู้ด้วยตนเอง การเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง การท างาน และการอยู่ร่วมกันในสังคมด้วยการสร้าง เสริมความสัมพันธ์อันดีระหว่างบุคคลการจัดการปัญหาและความขัดแย้งต่าง ๆ อย่างเหมาะสม การปรับตัวให้ทันกับ การเปลี่ยนแปลงของสังคมและสภาพแวดล้อมและการรู้จักหลีกเลี่ยงพฤติกรรมไม่พึงประสงค์ที่ส่งผลกระทบต่อ ตนเองและผู้อื่น

2 ๕. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยีเป็นความสามารถในการเลือก และใช้ เทคโนโลยีด้านต่าง ๆ และมี ทักษะกระบวนการทางเทคโนโลยี เพื่อการพัฒนาตนเองและสังคม ในด้านการเรียนรู้ การสื่อสาร การท างาน การ แก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์ ถูกต้อง เหมาะสม และมีคุณธรรม คุณลักษณะอันพึงประสงค์ หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน มุ่งพัฒนาผู้เรียนให้มีคุณลักษณะอันพึงประสงค์ เพื่อให้สามารถ อยู่ร่วมกับผู้อื่นในสังคมได้อย่างมีความสุข ในฐานะเป็นพลเมืองไทยและพลโลก ดังนี้ ๑. รักชาติ ศาสน์ กษัตริย์ ๒. ซื่อสัตย์สุจริต ๓. มีวินัย ๔. ใฝ่เรียนรู้ ๕. อยู่อย่างพอเพียง ๖. มุ่งมั่นในการท างาน ๗. รักความเป็นไทย ๘. มีจิตสาธารณะ

3 มาตรฐานการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี สาระที่ 1 วิทยาศาสตร์ชีวภาพ มาตรฐาน ว 1.1 เข้าใจความหลากหลายของระบบนิเวศ ความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งไม่มีชีวิตกับสิ่งมีชีวิตและ ความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งมีชีวิตกับสิ่งมีชีวิตต่าง ๆ ในระบบนิเวศ การถ่ายทอดพลังงานการเปลี่ยนแปลงแทนที่ใน ระบบนิเวศ ความหมายของประชากร ปัญหาและผลกระทบที่มีต่อทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม แนวทางใน การอนุรักษ์ธรรมชาติและการแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมทั้งน าความรู้ไปใช้ประโยชน์ มาตรฐาน ว 1.2 เข้าใจสมบัติของสิ่งมีชีวิต หน่วยพื้นฐานของสิ่งมีชีวิต การล าเลียงสารเข้าและออกจาก เซลล์ความสัมพันธ์ของโครงสร้าง และหน้าที่ของระบบต่าง ๆ ของสัตว์และมนุษย์ที่ท างานสัมพันธ์กันความสัมพันธ์ ของโครงสร้าง และหน้าที่ของอวัยวะต่าง ๆ ของพืชที่ท างานสัมพันธ์กัน รวมทั้งน าความรู้ไปใช้ประโยชน์ มาตรฐาน ว 1.3 เข้าใจกระบวนการและความส าคัญของการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรม สาร พันธุกรรมการเปลี่ยนแปลงทางพันธุกรรมที่มีผลต่อสิ่งมีชีวิต ความหลากหลายทางชีวภาพและวิวัฒนาการของ สิ่งมีชีวิต รวมทั้งน าความรู้ไปใช้ประโยชน์ หมายเหตุ: มาตรฐาน ว 1.1 – ว .3 ส าหรับผู้เรียนในระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 1 ถึงระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 สาระที่ 2 วิทยาศาสตร์กายภาพ มาตรฐาน ว 2.1 เข้าใจสมบัติของสสาร องค์ประกอบของสสาร ความสัมพันธ์ระหว่างสมบัติของสสารกับ โครงสร้างและแรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาค หลักและธรรมชาติของการเปลี่ยนแปลงสถานะของสสาร การเกิด สารละลาย และการเกิดปฏิกิริยาเคมี มาตรฐาน ว 2.2 เข้าใจธรรมชาติของแรงในชีวิตประจ าวัน ผลของแรงที่กระท าต่อวัตถุ ลักษณะการ เคลื่อนที่ แบบต่าง ๆ ของวัตถุ รวมทั้งน าความรู้ไปใช้ประโยชน์ มาตรฐาน ว 2.3 เข้าใจความหมายของพลังงาน การเปลี่ยนแปลงและการถ่ายโอนพลังงาน ปฏิสัมพันธ์ ระหว่างสสารและพลังงาน พลังงานในชีวิตประจ าวัน ธรรมชาติของคลื่น ปรากฏการณ์ที่เกี่ยวข้องกับเสียง แสง และคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า รวมทั้งน าความรู้ไปใช้ประโยชน์ หมายเหตุ: มาตรฐาน ว 2.1 – ว 2.3 ส าหรับผู้เรียนในระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 1 ถึงระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 6

4 สาระที่ 3 วิทยาศาสตร์โลกและอวกาศ มาตรฐาน ว 3.1 เข้าใจองค์ประกอบ ลักษณะ กระบวนการเกิด และวิวัฒนาการของเอกภพ กาแล็กซี ดาวฤกษ์และระบบสุริยะ รวมทั้งปฏิสัมพันธ์ภายในระบบสุริยะที่ส่งผลต่อสิ่งมีชีวิตและการประยุกต์ใช้ เทคโนโลยีอวกาศ มาตรฐาน ว 3.2 เข้าใจองค์ประกอบและความสัมพันธ์ของระบบโลก กระบวนการเปลี่ยนแปลงภายใน โลก และบนผิวโลก ธรณีพิบัติภัย กระบวนการเปลี่ยนแปลงลมฟ้าอากาศและภูมิอากาศโลก รวมทั้งผลต่อสิ่งมีชีวิต และสิ่งแวดล้อม หมายเหตุ: มาตรฐาน ว 3.1 – ว 3.2 ส าหรับผู้เรียนในระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 1 ถึงระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 สาระที่ 4 เทคโนโลยี มาตรฐาน ว 4.1 เข้าใจแนวคิดหลักของเทคโนโลยีเพื่อการด ารงชีวิตในสังคมที่มีการเปลี่ยนแปลงอย่าง รวดเร็วใช้ความรู้และทักษะทางด้านวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ และศาสตร์อื่น ๆ เพื่อแก้ปัญหา หรือ พัฒนางาน อย่างมีความคิดสร้างสรรค์ด้วยกระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม เลือกใช้เทคโนโลยีอย่างเหมาะสมโดยค านึงถึง ผลกระทบต่อชีวิต สังคม และสิ่งแวดล้อม มาตรฐาน ว 4.2 เข้าใจและใช้แนวคิดเชิงค านวณในการแก้ปัญหาที่พบในชีวิตจริงอย่างเป็นขั้นตอนและ เป็นระบบใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารในการเรียนรู้ การท างาน และการแก้ปัญหาได้อย่างมี ประสิทธิภาพ รู้เท่าทัน และมีจริยธรรม

5 ค าอธิบายรายวิชาพื้นฐาน กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รหัสวิชา ว14101 รายวิชา วิทยาศาสตร์ 4 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 เวลา 80 ชั่วโมง จ านวน 2 หน่วยกิต ....................................................................................................................... ...................................... ศึกษา วิเคราะห์ หน้าที่ของราก ล าต้น ใบ และดอกของพืชดอก ส่วนประกอบของพืชดอก ความแตกต่าง ของลักษณะของสิ่งมีชีวิตออกเป็น กลุ่มพืช กลุ่มสัตว์ และกลุ่มที่ไม่ใช่พืชและสัตว์ จ าแนกพืชออกเป็นพืชดอกและ พืชไม่มีดอก จ าแนกสัตว์ออกเป็นสัตว์มีกระดูกสันหลังและสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลัง ลักษณะเฉพาะของสัตว์มีกระดูก สันหลังในกลุ่มปลา กลุ่มสัตว์สะเทินน้ าสะเทินบก กลุ่มสัตว์เลื้อยคลาน กลุ่มนก และกลุ่มสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม ตัวอย่างของสัตว์ในแต่ละกลุ่ม สมบัติทางกายภาพของวัสดุจากการทดลองและระบุการน าสมบัติของวัสดุไปใช้ใน ชีวิตประจ าวันโดยผ่านกระบวนการออกแบบชิ้นงาน แลกเปลี่ยนความคิดกับผู้อื่นโดยการอภิปรายเกี่ยวกับสมบัติ ทางกายภาพของวัสดุอย่างด้านความแข็ง สภาพความยืดหยุ่น การน าความร้อน การน าไฟฟ้า ของวัสดุ สมบัติของ สสารทั้ง 3 สถานะ การสังเกต มวล การต้องการที่อยู่ รูปร่างและปริมาตรของสสาร เครื่องมือที่ใช้วัดมวล และ ปริมาตรของสสาร ทั้ง 3 สถานะ ผลของแรงโน้มถ่วงที่มีต่อวัตถุ การใช้เครื่องชั่งสปริงในการวัดน้ าหนักของวัตถุ มวลของวัตถุที่มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงการเคลื่อนที่ของวัตถุ วัตถุที่เป็นตัวกลางโปร่งใส ตัวกลางโปร่งแสง และ วัตถุทึบแสง ลักษณะการมองเห็นผ่านวัตถุ แบบรูปเส้นทางการขึ้นและตกของดวงจันทร์ แบบจ าลองอธิบายแบบ รูปการเปลี่ยนแปลงรูปร่างปรากฏของดวงจันทร์ และพยากรณ์รูปร่างปรากฏของดวงจันทร์ แบบจ าลองแสดง องค์ประกอบของระบบสุริยะ และเปรียบเทียบคาบ การโคจรของดาวเคราะห์ต่าง ๆ จากแบบจ าลอง ใช้เหตุผลเชิงตรรกะในการแก้ปัญหา การอธิบายการท างาน การคาดการณ์ผลลัพธ์ จากปัญหาอย่างง่าย ออกแบบ และเขียนโปรแกรมอย่างง่าย โดยใช้ซอฟต์แวร์ หรือสื่อ และตรวจหาข้อผิดพลาดและแก้ไขใช้ อินเทอร์เน็ตค้นหาความรู้ รวบรวม ประเมิน น าเสนอข้อมูลและสารสนเทศ โดยใช้ซอฟต์แวร์ที่หลากหลาย เพื่อ แก้ปัญหาในชีวิตประจ าวัน ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศอย่างปลอดภัย เข้าใจสิทธิและหน้าที่ของตน เคารพในสิทธิของ ผู้อื่น โดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ในการสืบเสาะหาความรู้ การส ารวจตรวจสอบ การสืบค้นข้อมูล การเปรียบเทียบข้อมูลจากหลักฐานเชิงประจักษ์ และการอภิปรายเพื่อให้เกิดความรู้ ความคิด ความเข้าใจ สามารถสื่อสารสิ่งที่เรียนรู้ มีความสามารถในการตัดสินใจ น าความรู้ไปใช้ในชีวิตประจ าวัน มีจิตวิทยาศาสตร์มี จริยธรรม คุณธรรมและค่านิยมที่เหมาะสม

6 รหัสตัวชี้วัด มาตรฐาน ว 1.2 ป.4/1 มาตรฐาน ว 1.3 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3, ป.4/4 มาตรฐาน ว 2.1 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3, ป.4/4 มาตรฐาน ว 2.2 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3 มาตรฐาน ว 2.3 ป.4/1 มาตรฐาน ว 3.1 ป.4/1 , ป.4/2, ป.4/3 รวม 16 ตัวชี้วัด

7 โครงสร้างรายวิชา กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 เวลา 80 ชั่วโมง ภาคเรียนที่ 1 หน่วยการ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วยการเรียนรู้ มาตรฐาน ตัวชี้วัด เวลา (ชั่วโมง) น้ าหนัก คะแนน 1 การเรียนรู้สิ่งต่างๆ รอบตัว ทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ 8 7 2 สิ่งมีชีวิต ว 1.2 ป.4/1 13 10 ว 1.3 ป.4/1, ป.4/2, ป. 4/3, ป.4/4 3 แรงและพลังงาน ว 2.2 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3 8 8 ว 2.3 ป.4/1 4 วิทยาการค านวณ(1) ว 4.2 ป.1/1, ป.1/2, ป.1/3, ป.1/4, ป.1/5 10 10 สอบปลายภาคเรียนที่ 1 1 15 รวม 5 17 40 50 ภาคเรียนที่ 2 หน่วยการ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วยการเรียนรู้ มาตรฐาน ตัวชี้วัด เวลา (ชั่วโมง) น้ าหนัก คะแนน 5 วัสดุและสสาร ว.2.1 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3, ป.4/4 20 15 6 โลกและอวกาศ ว.3.1 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3 9 10 7 วิทยาการค านวณ(2) ว 4.2 ป.1/1, ป.1/2, ป.1/3, ป.1/4,ป.1/5 10 10 สอบปลายภาคเรียนที่ 2 1 15 รวม 3 12 40 50 หมายเหตุ สัดส่วนคะแนน / ภาคเรียน = 35 : 15 สัดส่วนคะแนน / ปีการศึกษา = 70 : 30

8 โครงสร้างหน่วยการเรียนรู้ วิชาวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ภาคเรียนที่ 1 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เวลา 8 ชั่วโมง ชื่อหน่วยการเรียนรู้ การเรียนรู้สิ่งต่างๆ รอบตัว น้ าหนักคะแนน 7 คะแนน ทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ แผนการจัดการเรียนรู้ที่ เรื่อง เวลา 1 การสืบเสาะหาความรู้ 2 2 ถั่วเต้นระบ าได้อย่างไร 1 3 ทักษะการวัด 1 4 ทักษะการใช้จ านวน 1 5 การทดลองของนักวิทยาศาสตร์ 1 6 ทักษะการทดลอง 2 รวม 8 หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 เวลา 13 ชั่วโมง ชื่อหน่วยการเรียนรู้ สิ่งมีชีวิต น้ าหนักคะแนน 10 คะแนน สาระที่1 วิทยาศาสตร์ชีวภาพ มาตรฐานการเรียนรู้ว 1.2 ตัวชี้วัด ป.4/1 ว 1.3 ตัวชี้วัด ป.4/1 ป.4/2 ป.4/3 และ ป.4/4 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ เรื่อง เวลา 1 การจ าแนกสิ่งมีชีวิต 1 2 การจ าแนกสัตว์ 2 3 การจ าแนกสัตว์มีกระดูกสันหลัง 2 4 การจ าแนกพืช 2 5 หน้าที่ส่วนต่างๆ ของพืชดอก 1 6 หน้าที่ของรากและล าต้น 2 7 หน้าที่ของใบ 2 8 หน้าที่ของดอก 1 รวม 13 หน่วยการเรียนรู้ที่ 3 เวลา 8 ชั่วโมง

9 ชื่อหน่วยการเรียนรู้ แรงและพลังงาน น้ าหนักคะแนน 8 คะแนน สาระที่2 วิทยาศาสตร์กายภาพ มาตรฐานการเรียนรู้ว 2.2 ตัวชี้วัด ป.4/1 ป.4/2 และ ป.4/3 ว 2.3 ตัวชี้วัด ป.4/1 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ เรื่อง เวลา 1 แรงโน้มถ่วงของโลก 2 2 มวลและน้ าหนัก 2 3 มวลและการเปลี่ยนแปลงการเคลื่อนที่ของวัตถุ 2 4 ตัวกลางของแสง 2 รวม 8 หน่วยการเรียนรู้ที่ 4 เวลา 10 ชั่วโมง ชื่อหน่วยการเรียนรู้ วิทยาการค านวณ(1) น้ าหนักคะแนน 10 คะแนน สาระที่4 เทคโนโลยี มาตรฐานการเรียนรู้ว 4.2 ตัวชี้วัด ป.4/1 ป.4/2 ป.4/3 ป.4/4 และ ป.4/5 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ เรื่อง เวลา 1 การใช้อัลกอริทึมในการแก้ปัญหา 2 2 รู้จักโปรแกรม Scratch 2 3 การเขียนโปรแกรม Scratch 2 4 การรวบรวมข้อมูลและประมวลผลอย่างง่าย 2 5 การใช้อินเตอร์เน็ตในการสืบค้นข้อมูล 2 รวม 10

10 โครงสร้างหน่วยการเรียนรู้ วิชาวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ภาคเรียนที่ 2 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 เวลา 20 ชั่วโมง ชื่อหน่วยการเรียนรู้ วัสดุและสสาร น้ าหนักคะแนน 15 คะแนน สาระที่2 วิทยาศาสตร์กายภาพ มาตรฐานการเรียนรู้ว 2.1 ตัวชี้วัด ป.4/1 ป.4/2 ป.4/3 และ ป.4/4 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ เรื่อง เวลา 1 สมบัติทางกายภาพของวัสดุ 2 2 ความแข็งของวัสดุ 2 3 สภาพยืดหยุ่นของวัสดุ 2 4 การน าความร้อนของวัสดุ 2 5 การน าไฟฟ้าของวัสดุ 2 6 สถานะของสาร 2 7 สถานะของแข็ง 2 8 สถานะของเหลว 2 9 สถานะแก๊ส 2 10 การเปลี่ยนแปลงสถานะของสสาร 2 รวม 20 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 เวลา 9 ชั่วโมง ชื่อหน่วยการเรียนรู้ โลกและอวกาศ น้ าหนักคะแนน 10 คะแนน สาระที่3 วิทยาศาสตร์โลก และอวกาศ มาตรฐานการเรียนรู้ว 3.1 ตัวชี้วัด ป.4/1 ป.4/2 และ ป.4/3 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ เรื่อง เวลา 1 การขึ้นตกของดวงจันทร์ 2 2 รูปร่างของดวงจันทร์ 2 3 องค์ประกอบของระบบสุริยะ 2 4 ดาวเคราะห์ในระบบสุริยะ 2 5 วัตถุท้องฟ้า 1 รวม 9 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 เวลา 10 ชั่วโมง

11 ชื่อหน่วยการเรียนรู้ วิทยาการค านวณ(2) น้ าหนักคะแนน 10 คะแนน สาระที่4 เทคโนโลยี มาตรฐานการเรียนรู้ว 4.2 ตัวชี้วัด ป.4/1 ป.4/2 ป.4/3 ป.4/4 และ ป.4/5 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ เรื่อง เวลา 1 การเลือกวิธีการแก้ปัญหา 2 2 การน าเสนอข้อมูล 2 3 การประเมินความน่าเชื่อถือของข้อมูล 2 4 การท านายผลลัพธ์และตรวจหาข้อผิดพลาด 2 5 การประยุกต์ใช้วิทยาการค านวณ 2 รวม 10

12 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 1 กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 หน่วยการเรียนรู้ที่ 3 เรื่อง ตัวกลางของแสง เวลา 1 ชั่วโมง สอนวันที่ 15 เดือน กรกฎาคม พ.ศ. 2566 ครูผู้สอน นางสาวเจนจิรา ไข่แก้ว 1. สาระที่ 2 วิทยาศาสตร์กายภาพ 2. มาตรฐานการเรียนรู้ ว 2.3 เข้าใจความหมายของพลังงาน การเปลี่ยนแปลงและการถ่ายโอนพลังงาน ปฏิสัมพันธ์ระหว่างสสาร และพลังงาน พลังงานในชีวิตประจ าวัน ธรรมชาติ ของคลื่น ปรากฏการณ์ที่เกี่ยวข้อง กับเสียง แสง และ คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า รวมทั้งน าความรู้ไปใช้ประโยชน์ 3. ตัวชี้วัด ว 2.3 ป.4/1 จ าแนกวัตถุเป็นตัวกลางโปร่งใส ตัวกลางโปร่งแสง และตัวกลางทึบแสง โดยใช้ลักษณะการ มองเห็นสิ่งต่าง ๆ ผ่านวัตถุนั้นเป็นเกณฑ์จากหลักฐานเชิงประจักษ์ 4. สาระส าคัญ/ความคิดรวบยอด ตัวกลางของแสง คือ วัตถุที่กั้นทางเดินของแสง เมื่อมองสิ่งต่างๆ โดยมีวัตถุต่างชนิดกันมา กั้นแสงจะท าให้ มองเห็นสิ่งนั้นๆ ชัดเจนได้แตกต่างกันไป จึงจ าแนกวัตถุที่กั้นแสงได้เป็น ตัวกลางโปร่งใส ตัวกลางโปร่งแสง และ ตัวกลางทึบแสง 5. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1. อธิบายลักษณะการมองเห็นสิ่งต่างๆ เมื่อแสงเดินทางผ่านวัตถุที่เป็นตัวกลางต่างชนิดกัน (K) 2. ระบุประเภทตัวกลางแสงของวัตถุแต่ละชนิดได้(K) 3. จ าแนกวัตถุเป็นตัวกลางโปร่งใส ตัวกลางโปร่งแสง และตัวกลางทึบแสง จากลักษณะการมองเห็น สิ่งต่าง ๆ ผ่านวัตถุนั้นเป็นเกณฑ์ โดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์ (P) 4. ซื่อสัตย์สุจริต สนใจใฝ่เรียนรู้ และมีส่วนร่วมในการท ากิจกรรม ที่ได้รับมอบหมาย (A) 6. คุณลักษณะที่พึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการท างาน 7. สมรรถนะที่ส าคัญ 1. ความสามารถในการคิด 1.1. ทักษะการสังเกต 1.2. ทักษะการส ารวจและค้นหา 1.3. ทักษะการตั้งสมมติฐาน 1.4. ทักษะการทดสอบสมมติฐาน

13 1.5. ทักษะการจ าแนกประเภท 2. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี 8. ทักษะกระบวนการคิด การคิดวิเคราะห์ คิดอย่างมีวิจารณญาณ 9. เนื้อหาสาระ ตัวกลางของแสง คือ วัตถุที่กั้นทางเดินของแสง เมื่อมองสิ่งต่างๆ โดยมีวัตถุต่างชนิดกันมา กั้นแสง จะท า ให้มองเห็นสิ่งนั้นๆ ชัดเจนได้แตกต่างกันไป การแบ่งชนิดของตัวกลางโดยการดูทางเดินของแสงผ่านวัตถุต่างๆ จะ แบ่งได้เป็น 3 ชนิด คือ 1. ตัวกลางโปร่งใส เป็นตัวกลางที่ยอมให้แสงผ่านได้หมดหรือเกือบทั้งหมดอย่างเป็นระเบียบ สามารถมองเห็นวัตถุอีกชนิดได้ชัดเจน เช่น กระจกใส อากาศ น้ า กระดาษแก้วใส แผ่นพลาสติกใส เป็นต้น 2. ตัวกลางโปร่งแสง เป็นตัวกลางที่ยอมให้แสงผ่านได้บ้างและไม่เป็นระเบียบ ท าให้การมองเห็น วัตถุด้านตรงข้ามไม่ชัดเจน เช่น กระจกฝ้า กระดาษไข แผ่นพลาสติกขุ่น เป็นต้น ตัวกลางนี้ถ้าน าไปขวางทางเดิน ของแสงจะท าให้เกิดเงาด าไม่ชัดเจน (เงามัว) 3. ตัวกลางทึบแสง เป็นตัวกลางที่ไม่ยอมให้แสงทะลุผ่าน แต่สะท้อนได้หรือบางชนิดดูดกลืนแสง ได้ เช่น ไม้ เหล็ก กระเบื้องสมุด เป็นต้น ตัวกลางนี้ถ้าน าไปขวางทางเดินของแสงจะท าให้เกิดเงาด าชัดเจน (เงามืด) 10. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ( 60 นาที ) • วิธีสอนแบบสืบเสาะหาความรู้ Inquiry Method : 5E ขั้นที่ 1 ขั้นสร้างความสนใจ (Engagement) ( 5 นาที ) 1. ครูร้องเพลง ตัวกลางของแสง เพื่อกระตุ้นความสนใจ 2. ครูและนักเรียนสนทนาร่วมกันเกี่ยวกับเพลงที่ครูน ามาร้อง โดยครูตั้งค าถามเพื่อกระตุ้นความสนใจของ นักเรียน โดยใช้ประเด็นดังนี้ - จากเพลงที่ครูน ามาร้อง นักเรียนคิดว่าเราจะเรียนเกี่ยวกับเรื่องอะไร แนวค าตอบ (เรื่อง แสง) - นักเรียนคิดว่าแสงมีประโยชน์ต่อ พืช สัตว์ มนุษย์อย่างไร แนวค าตอบ (พืช ใช้แสงในการสร้างอาหาร มนุษย์และสัตว์ใช้แสงในการมองเห็น ให้ความ อบอุ่นกับร่างกาย ฯลฯ) ตัวกลางตัวกลางทึบแสง แม้แดดร้อนแรงก็ผ่านไม่ได้ โปร่งแสง พอผ่านไปได้ (ซ้ า) โปร่งใส นี้ไง แสงผ่านทะลุเลย

14 3. ครูเตรียมกล่องทดสอบ ที่มีแผ่นทดสอบ 3 ลักษณะ ที่มีลักษณะแตกต่างกัน ได้แก่ แผ่นทดสอบ พลาสติกใส แผ่นทดสอบพลาสติกขุ่น และแผ่นทดสอบกระดาษแข็ง และท าการสาธิตโดยการเปิดหลอดไฟ ที่กล่องทดสอบ แล้วให้นักเรียนสังเกต แสงจากหลอดไฟ จะทะลุผ่านแผ่นทดสอบแต่ละแผ่นได้หรือไม่อย่างไร 4. ครูตั้งค าถามเพื่อกระตุ้นความสนใจของนักเรียน โดยใช้ประเด็นดังนี้ - แผ่นทดสอบแผ่นไหนบ้างที่นักเรียนสังเกตแล้วพบว่าแสงทะลุผ่าน (แนวค าตอบ: แผ่นทดสอบพลาสติกใส และแผ่นทดสอบพลาสติกขุ่น) - แผ่นทดสอบแผ่นไหนบ้างที่นักเรียนสังเกตแล้วพบว่าแสงไม่ทะลุผ่าน (แนวค าตอบ: แผ่นทดสอบกระดาษแข็ง) 5. ครูกระตุ้นความสนใจนักเรียนเพิ่มขึ้น พร้อมตั้งค าถาม - ถ้าครูน าวัตถุปริศนาไปไว้ด้านหลังแผ่นทดสอบทั้ง 3 แผ่น นักเรียนคิดว่าแผ่นทดสอบลักษณะใดจะมองเห็นวัตถุนั้นได้อย่างชัดเจน (แนวค าตอบ: แผ่นทดสอบพลาสติกใส) นักเรียนคิดว่าแผ่นทดสอบลักษณะใดจะมองเห็นวัตถุนั้นเกิดเงามัว (แนวค าตอบ: แผ่นทดสอบพลาสติกขุ่น) ขั้นที่ 2 ) ขั้นส ารวจและค้นหา (Exploration) ( 20 นาที) 6. ครูแบ่งนักเรียนเป็นกลุ่ม กลุ่มละ 3 –4 คน โดยคละนักเรียนตามความสามารถ เก่ง กลาง อ่อน เพื่อท ากิจกรรม ตัวกลางของแสง ซึ่งมีขั้นตอนการท ากิจกรรมดังนี้ - ครูแจกแบบบันทึกกิจกรรมการทดลองเรื่อง วัสดุตัวกลางของแสง - วัตถุที่ใช้ในการทดลองครั้งนี้มี 6 ชนิด โดยครูก าหนดวัตถุในการทดลอง 3 ชนิด ได้แก่ แก้วน้ าใส กระดาษกล่องลัง และกระดาษไข ส่วนวัตถุอีก 3 ชนิด ให้แต่ละกลุ่มเลือกวัตถุที่มีอยู่ใน ห้องเรียนทดลองตามความสนใจแต่มีเงื่อนไข คือ วัตถุ 3 ชนิดที่นักเรียนสนใจนั้น จะต้องมีวัตถุโปร่งใส วัตถุโปร่งแสง และวัตถุทึบแสง - แต่ละกลุ่มส่งตัวแทนออกมารับอุปกรณ์ที่ใช้ในการทดลอง 7. ในระหว่างที่นักเรียนท าการทดลอง ครูคอยส ารวจเกี่ยวกับการเลือกใช้วัสดุที่จ ามาทดลอง โดยมุ่งเน้น ให้นักเรียนเลือกใช้วัสดุที่อยู่ใกล้ตัวเป็นส าคัญ 8. นักเรียนท าแบบบันทึกกิจกรรมการทดลองเรื่อง วัสดุตัวกลางของแสง ขั้นที่ 3 ขั้นอธิบายและลงข้อสรุป (Explanation) ( 20 นาที ) 9. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายผลการทดลองจากวัตถุที่ครูก าหนดให้ (แก้วน้ าใส = วัตถุโปร่งใส, กระดาษไข = วัตถุโปร่งแสง, กระดาษกล่องลัง = วัตถุทึบแสง) 10. ครูให้นักเรียนน าเสนอผลการทดลองจากวัสดุที่กลุ่มตนเองสนใจ และให้นักเรียนคนอื่นๆ ร่วมกัน ตรวจสอบความถูกต้องและเสนอความคิดเห็นเพิ่มเติม 11. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปผลการทดลอง

15 (เมื่อน าวัตถุต่างๆ มากั้นทางเดินแสง จะท าให้เรามองเห็นลักษณะของแสงที่ทะลุผ่านวัตถุได้ต่างกัน ดังนี้ ตัวกลางโปร่งใส จะท าให้มองเห็นแสงหรือมองเห็นสิ่งที่อยู่ด้านหลังวัตถุนั้นได้ชัดเจน ตัวกลางโปร่งแสง จะท าให้ มองเห็นแสงหรือมองเห็นสิ่งที่อยู่ด้านหลังวัตถุนั้นได้ไม่ชัดเจน และตัวกลางทึบแสง จะท าให้มองไม่เห็นแสงหรือ มองไม่เห็นสิ่งที่อยู่ด้านหลังวัตถุนั้นได้ ดั้งนั้น สิ่งที่กั้นทางเดินของแสง เรียกว่า ตัวกลางของแสง จ าแนกตามการ มองเห็นได้เป็น 3 ประเภท คือตัวกลางโปร่งใส ตัวกลางโปร่งแสง และตัวกลางทึบแสง) โดยครูน าสื่อการสอน เรื่อง ตัวกลางของแสง และ กล่องทดสอบตัวกลางของแสง 3 ลักษณะ มาให้อธิบายนักเรียน 12. ครูให้นักเรียนท ากิจกรรมสถาปนิกตัวน้อย โดยนี้มีขั้นตอนการท ากิจกรรมดังนี้ - ครูแจกภาพบ้าน ให้นักเรียนกลุ่มละ 1 แผ่น เพื่อให้นักเรียนเลือกวัสดุที่เหมาะสม ในการสร้างบ้านแต่ละส่วน หรือนักเรียนจะต่อเติมส่วนอื่นๆ เพิ่มเติมได้ตาม จินตนาการ โดยใช้ความรู้เกี่ยวกับ ตัวกลางของแสงประกอบการเลือกวัสดุ พร้อม ทั้งระบายสีให้สวยงาม (โดยครูก าหนด สีขาว ให้เป็นวัตถุโปร่งใส , สีเทา สีเหลือง สีเขียวอ่อน เป็นวัตถุโปร่งแสง , สีฟ้า สีน้ าเงิน สีเขียวเข้ม สีแดง สีส้ม สีน้ าตาล สีม่วง เป็นวัตถุทึบ แสง) - นักเรียนสามารถสืบค้นข้อมูลเพิ่มเติมจากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.4 และ อินเตอร์เน็ต เพิ่มเติมได้ 13. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มส่งตัวแทนน าเสนอผลงานหน้าชั้นเรียน โดยให้เพื่อนๆ ในห้องถามค าถาม เพิ่มเติมเพื่อร่วมแลกเปลี่ยนความคิดเห็นและดูความเหมาะสมของการใช้วัสดุในกิจกรรมสถาปนิกตัวน้อย 14. หลังจากน าเสนอครบทุกกลุ่มแล้ว ครูให้นักเรียนน าผลงานของกลุ่มตนเอง ไปติดไว้บนกระดานเพื่อให้ เพื่อนๆ ได้ชมผลงาน และร่วมกันโหวตผลงานกลุ่มที่ตนชื่นชอบโดยห้ามเลือกผลงานของกลุ่มตนเอง โดยครูมอบ รางวัลให้กับกลุ่มที่มีผลการโหวตมากที่สุด ขั้นที่ 4 ขั้นขยายความรู้ (Elaboration) (5 นาที ) 15. ครูให้นักเรียนท าใบงาน เรื่อง ชนิดของตัวกลาง เพื่อขยายความเข้าใจเกี่ยวกับวัสดุอื่นๆ ในชีวิตประจ าวัน และการน าไปประโยชน์ด้านอื่นๆ เพิ่มเติม 16. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายค าตอบ จากการท าใบงาน เรื่อง ชนิดของตัวกลาง โดยให้นักเรียนมี บทบาทส าคัญในการอภิปราย ส่วนครูเป็นผู้คอยตรวจสอบความถูกต้องและเพิ่มเติมข้อมูลให้ครบถ้วนสมบูรณ์ ขั้นที่ 5 ขั้นประเมิน (Evaluation) ( 5 นาที ) 17. ครูใช้โปรแกรมสุ่มชื่อนักเรียน 2 คน ออกมาสรุปบทเรียนและความรู้ที่ได้รับเพื่อน าไปใช้ประโยชน์ จากการท ากิจกรรมในครั้งนี้ 18. ครูตรวจสอบความเข้าใจของนักเรียนโดยใช้ค าถามดังนี้ - วัตถุที่ท าให้เกิดเงามืดเป็นวัตถุประเภทใด (แนวค าตอบ: ตัวกลางทึบแสง) - ตัวกลางที่ยอมให้แสงผ่านได้ทั้งหมดคือตัวกลางประเภทใด (แนวค าตอบ: ตัวกลางโปร่งใส)

16 - ตัวกลางที่ยอมให้แสงผ่านได้บ้างส่วนคือตัวกลางประเภทใด (แนวค าตอบ: ตัวกลางโปร่งแสง) - บอกวัสดุที่เป็น ตัวกลางทึบแสง ตัวกลางโปร่งแสง ตัวกลางโปร่งใส ตามล าดับ (แนวค าตอบ: หนังสือ, หมอก , อากาศ) 19. ครูตรวจสอบความเข้าใจของนักเรียนจากการใช้สื่ออะไรเอ่ย และการมีส่วนร่วมในการตอบค าถาม 20. ครูให้นักเรียนท าแบบทดสอบหลังเรียน เรื่อง ตัวกลางของแสง (การบ้าน) เพื่อน าผลที่ได้มาพัฒนา นักเรียนในการดูแลสอนซ่อมเสริมต่อไป 11. สื่อการเรียนรู้ 1. สื่อการเรียนรู้ 1.1. หนังสือเรียน วิทยาศาสตร์ ป.4 1.2. ภาพบ้าน 1.3. ใบงาน เรื่อง ชนิดของตัวกลาง 1.4. แบบบันทึกกิจกรรมการทดลอง เรื่อง วัสดุตัวกลางของแสง 1.5. แบบทดสอบหลังเรียน เรื่อง ตัวกลางของแสง 1.6. อุปกรณ์ที่ใช้ในการทดลอง เรื่อง ตัวกลางของแสง 1.6.1. กล่องทดสอบ 3 ลักษณะ 1.7. สื่อตัวกลางของแสง 1.8. สื่ออะไรเอ่ย 1.9. โปรแกรมสุ่มชื่อนักเรียน 2) แหล่งการเรียนรู้ 2.1. ห้องเรียน 2.2. ห้องสมุด 2.3. อินเตอร์เน็ต

17 12. การวัดและประเมินผลการเรียนรู้ การวัดประเมินผล วิธีการ เครื่องมือ เกณฑ์ 1. อธิบายลักษณะการ มองเห็นสิ่งต่างๆ เมื่อแสง เดินทางผ่านวัตถุที่เป็น ตัวกลางต่างชนิดกัน 2. ระบุประเภทตัวกลาง แสงของวัตถุแต่ละชนิดได้ ตรวจสอบจาก 1. ใบงาน เรื่อง ชนิดของ ตัวกลาง 2. แบบบันทึกกิจกรรมการ ทดลอง เรื่อง วัสดุตัวกลาง ของแสง 3. แบบทดสอบหลังเรียน เรื่อง ตัวกลางของแสง 4. สื่ออะไรเอ่ย 5. แบบระบายสีภาพบ้าน 1. ใบงาน เรื่อง ชนิดของ ตัวกลาง 2. แบบบันทึกกิจกรรมการ ทดลอง เรื่อง วัสดุตัวกลางของ แสง 3. แบบทดสอบหลังเรียน เรื่อง ตัวกลางของแสง 4. สื่ออะไรเอ่ย 5. แบบระบายสีภาพบ้าน ได้คะแนนร้อยละ 60 ขึ้นไป 2. จ าแนกวัตถุเป็นตัวกลาง โปร่งใส ตัวกลางโปร่งแสง และตัวกลางทึบแสง จาก ลั ก ษ ณ ะ ก า ร ม อง เ ห็ น สิ่งต่าง ๆ ผ่านวัตถุนั้นเป็น เกณฑ์ โดยใช้หลักฐานเชิง ประจักษ์ (P) - สังเกตพฤติกรรมการสืบค้น ข้อมูล 1. แบบบันทึกใบงานการสังเกต 2. แบบบันทึกการท างานกลุ่ม ผ่านเกณฑ์การ ประเมินอยู่ใน ระดับดีขึ้นไป 3. ซื่อสัตย์สุจริต สนใจใฝ่ เรียนรู้ และมีส่วนร่วมใน การท ากิจกรรม ที่ได้รับ มอบหมาย - สังเกตพฤติกรรมด้าน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ - แบบประเมินคุณลักษณะ อันพึงประสงค์ นักเรียนมีพฤติกรรม ระดับดีขึ้นไป

18 บันทึกการใช้แผนการจัดการเรียนรู้ ผลการสอน ปัญหาและอุปสรรค ข้อเสนอแนะ/ แนวทางแก้ไข ลงชื่อ ผู้สอน ( ) ต าแหน่ง วันที่ เดือน พ.ศ.

19 แบบประเมินการสังเกตพฤติกรรม ค าชี้แจง ให้เขียนเครื่องหมาย (✓) ถ้านักเรียนมีพฤติกรรมตามรายการสังเกต ที่ ชื่อ - สกุล รายการสังเกต รวม สรุป การสังเกต การจ าแนกประเ ภ ท การสรุปและอ้างอิง การประเมินผล การน าไปใช้ ผ่าน ไม่ผ่าน 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 15 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 ลงชื่อ ผู้ประเมิน (นางสาวเจนจิรา ไข่แก้ว) ผู้ประเมิน ตนเอง เพื่อน ผู้สอน

20 เกณฑ์การประเมินการสังเกตพฤติกรรม ประเด็นการประเมิน ระดับคุณภาพ 3 2 1 1. การด าเนินการ สังเกต ด าเนินการสังเกต ตามล าดับขั้นตอนได้ดี และทันตามเวลาที่ ก าหนด ด าเนินการสังเกตได้ ตามล าดับขั้นตอน ต้องการ ความช่วยเหลือจากครูเป็น บางครั้ง ด าเนินการสังเกตค่อนข้าง จะผิดพลาด ไม่สามารถ ปฏิบัติได้บางขั้นตอน ท า ให้ด าเนินการเสร็จไม่ ทันเวลา 2. การจ าแนก รายละเอียดของสิ่งที่ สังเกต การจ าแนกลักษณะของ สิ่งที่สังเกตได้อย่าง สมบูรณ์และครบถ้วน การจ าแนกองค์ประกอบ หลักของสิ่งที่สังเกตได้ การจ าแนกองค์ประกอบ หลักของสิ่งที่สังเกตได้ เพียงบางส่วน 3.การสรุปและ อ้างอิง บันทึกผลการ ท างานตรงไปตรงมา ตามความเป็นจริง มีการบันทึกผลการ สังเกตอย่างตรงไป ตรงมาตามความเป็นจริง ไม่แสดงความ คิดเห็นหรือใช้เหตุผล ประกอบ มีการบันทึกผลการสังเกต อย่างตรงไป ตรงมาตามความเป็นจริง และแสดงความ คิดเห็นหรือใช้เหตุผล ประกอบบ้างเล็กน้อย มีการบันทึกผลการสังเกต ตามความเป็นจริงบางส่วน และแสดงความคิดเห็น หรือให้เหตุผลประกอบ เป็นส่วนใหญ่ 4.การประเมิน ท าใบงานเสร็จทันเวลา ถูกต้องครบถ้วน ท าใบงานเสร็จทันเวลา ไม่ ถูกต้องครบถ้วน ท าใบงานเสร็จไม่ทันเวลา ไม่ถูกต้องครบถ้วน 5. การน าไปใช้ มีการน าความรู้ที่เกิด จากความเข้าใจไปใช้ เพื่อให้เกิดความ ช านาญได้ดี มีการน าความรู้ที่เกิดจาก ความเข้าใจไปใช้ เพื่อให้ เกิดความช านาญได้พอใช้ มีการน าความรู้ที่เกิด จากความเข้าใจไปใช้ เพื่อให้เกิดความช านาญ ไม่ได้ ระดับคุณภาพ คะแนน 11 – 15 หมายถึง ดีมาก คะแนน 6 – 10 หมายถึง ดี คะแนน 0 – 5 หมายถึง พอใช้และควรปรับปรุง

21 แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานกลุ่ม ค าชี้แจง ให้เขียนเครื่องหมาย (✓) ถ้านักเรียนมีพฤติกรรมตามรายการสังเกต ที่ ชื่อ - สกุล รายการสังเกต รวม สรุป การแบ่งหน้าที่ภายในกลุ่ม การรู้จักแสดงความคิดเห็น ความร่วมมือในการท างาน ปฏิบัติงานเสร็จทันเวลา ความรับผิดชอบ ผ่าน ไม่ผ่าน 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 15 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 ลงชื่อ ผู้ประเมิน (นางสาวเจนจิรา ไข่แก้ว) ผู้ประเมิน ตนเอง เพื่อน ผู้สอน

22 เกณฑ์การประเมินพฤติกรรมการท างานกลุ่ม รายการประเมิน ระดับคุณภาพ รวม 3 2 1 1. การแบ่งหน้าที่ ภายในกลุ่ม มีการแบ่งหน้าที่ภายใน กลุ่มอย่างชัดเจน มีความ รับผิดชอบงานตาม บทบาทหน้าที่ มีการแบ่งหน้าที่ภายใน กลุ่มชัดเจน แต่ไม่ท างานตาม บทบาทหน้าที่ของ ตนเอง มีการแบ่งหน้าที่ภายใน กลุ่มไม่ชัดเจน ไม่ ท างานตามบทบาท หน้าที่ของตนเอง 3 2. การรู้จักแสดง ความคิดเห็น รู้จักแสดงความคิดเห็นใน กลุ่มดีมาก รู้จักแสดงความคิดเห็น ในกลุ่ม ไม่แสดงความคิดเห็น ในกลุ่มเลย 3 3. ความร่วมมือใน การท างาน ขณะท างานสมาชิกในกลุ่ม ให้ความร่วมมือ เป็นอย่างดีทุกคน ขณะท างานสมาชิกใน กลุ่มให้ความร่วมมือ เป็นบางคน ขณะท างานสมาชิกใน กลุ่มไม่ค่อย ให้ความร่วมมือ 3 4. ปฏิบัติงานเสร็จ ทันเวลา ปฏิบัติงานเสร็จทันเวลา ตามก าหนดเรียบร้อย ดีมาก ปฏิบัติงานเสร็จ ทันเวลาตามก าหนด ปฏิบัติงานไม่เสร็จ ทันเวลาตามที่ก าหนด 3 5. ความ รับผิดชอบ สมาชิกทุกคนท างาน ที่ได้รับมอบหมายจนเสร็จ สิ้นสมบูรณ์ทันเวลา สมาชิกส่วนใหญ่ท างาน ที่ได้รับมอบหมายจน เสร็จสิ้นสมบูรณ์ ทันเวลา สมาชิกไม่มีความ รับผิดชอบท าให้งานไม่ บรรลุเป้าหมาย 3 ระดับคุณภาพ คะแนน 11 – 15 หมายถึง ดีมาก คะแนน 6 – 10 หมายถึง ดี คะแนน 0 – 5 หมายถึง พอใช้และควรปรับปรุง

23 แบบประเมินคุณลักษณะอันพึงประสงค์ เกณฑ์การตัดสินคะแนนรวมที่ได้ ระดับ ดีเยี่ยม คือ คะแนนอยู่ในช่วง 8– 9 คะแนน ระดับ ดี คือ คะแนนอยู่ในช่วง 4– 7 คะแนน ระดับ ปรับปรุงคือ คะแนนอยู่ในช่วง 1– 3 คะแนน ค าชี้แจง :สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ✓ ลงในช่อง ที่ตรงกับระดับคะแนน เลขที่ ชื่อ –สกุล พฤติกรรมบ่งชี้ คะแนนรวม (9) การ แปลผล ชื่อสัตย์ สุจริต สนใจใฝ่ เรียนรู้ มีส่วนร่วมใน การท า กิจกรรม 3 2 1 3 2 1 3 2 1 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 ลงชื่อ ผู้ประเมิน (นางสาวเจนจิรา ไข่แก้ว)

24 เกณฑ์การประเมินด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ รายการประเมิน ระดับคุณภาพ รวม 3 2 1 1. ความซื่อสัตย์ สุจริต ให้ข้อมูลที่ถูกต้องและ เป็นจริง ไม่น าสิ่งของ และผลงานของผู้อื่นมา เป็นของตนเอง ปฏิบัติ ตนต่อผู้อื่นด้วยความ ซื่อตรง เป็นแบบอย่าง ที่ดีด้านความซื่อสัตย์ ให้ข้อมูลที่ถูกต้อง และเป็นจริง ไม่น า สิ่งของและผลงาน ของผู้อื่นมาเป็นของ ตนเอง ไม่ให้ข้อมูลที่ถูกต้อง และเป็นจริงมี พฤติกรรมน าสิ่งของ และผลงานของผู้อื่น มาเป็นของตนเอง 3 2. สนใจใฝ่เรียนรู้ กระตือรือร้นในการ แสวงหาข้อมูลมีการจด บันทึกความรู้อย่างเป็น ระบบและสรุปความรู้ได้ อย่างมีเหตุผล รู้จักแสวงหาข้อมูลมี การจดบันทึกความรู้ ที่ได้รับเป็นบางครั้ง และสรุปความรู้ได้ ไม่กระตือรือร้นใน การแสวงหาข้อมูลมี การจดบันทึกความรู้ เป็นบางครั้งแต่ไม่มี การสรุปความรู้ 3 3. มีส่วนร่วมใน การท ากิจกรรม มีการวางแผนการ ด าเนินงานเป็นระบบการ ท างานครบทุกขั้นตอนจัด เรียงล าดับความส าคัญ ก่อน – หลังของงาน ถูกต้องครบถ้วน มีการวางแผนการ ด าเนินงานการ ท างานไม่ครบทุก ขั้นตอนจัดเรียงล าดับ ความส าคัญก่อน – หลังของงานได้เป็น บางส่วน ไม่มีการวางแผนการ ด าเนินงานการท างาน ไม่จัดเรียงล าดับ ความส าคัญของงาน 3

25 แบบประเมินแผนการจัดการเรียนรู้สาระวิทยาศาสตร์ ล าดับ เกณฑ์คุณภาพ คุณภาพ 3 2 1 1 เขียนสาระส าคัญครอบคลุมองค์ความรู้ แนวปฏิบัติคุมค่า 2 จุดประสงค์เชิงพฤติกรรมสอดคล้องกับ KAP 3 สาระเรียนรู้ครอบคลุมเนื้อหา เนื้อหา กระบวนการ คุณลักษณะ 4 กิจกรรมการเรียนรู้เน้นสมอง RL เกิด Active Learning 5 ออกแบบแต่ละกิจกรรมเหมาะสมกับผู้เรียน 6 ออกแบบการวัดประเมินจากชิ้นงานกลุ่ม/เดี่ยวของผู้เรียน 7 มีความสัมพันธ์ระหว่างองค์ประกอบข้อที่ 1 - 6 8 สื่อการเรียนรู้สอดคล้อง จุดประสงค์ ตรงเนื้อหา น่าสนใจ เหมาะสมกับวัย สะดวกใช้ รวม เฉลี่ย กิจกรรมเสนอแนะ (ถ้ามี) ข้อเสนอแนะของหัวหน้าสถานศึกษาหรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย ลงชื่อ ผู้ประเมิน ( ) ต าแหน่ง วันที่ เดือน พ.ศ. เกณฑ์การประเมินคุณภาพ 2.5 – 3 ระดับ 3 หมายถึง ดี 1.5 – 2.49 ระดับ 2 หมายถึง พอใช้ 0 - 1.49 ระดับ 1 หมายถึง ปรับปรุง

26 ภาคผนวก ภาพบ้าน

27 ใบงาน ระบายสีรูปภาพ ค าชี้แจง ให้นักเรียนระบายสีตามสีที่ก าหนดให้ (สีขาว ให้เป็นวัตถุโปร่งใส , สีเทา สีเหลือง สีเขียวอ่อน เป็น วัตถุโปร่งแสง , สีฟ้า สีน้ าเงิน สีเขียวเข้ม สีแดง สีส้ม สีน้ าตาล สีม่วง เป็นวัตถุทึบแสง)

28 แบบบันทึกกิจกรรมเรื่อง วัสดุตัวกลางของแสง ชื่อ................................................................................................................................ชั้น.......................เลขที่............... ค าชี้แจง ให้นักเรียนท าการทดลองและบันทึกผลลงในตารางพร้อมสรุป วัสดุอุปกรณ์ ....................................................................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................................................................... วิธีการทดลอง 1. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 2. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 3. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 4. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 5. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. บันทึกผลการทดลอง วัตถุที่ใช้กั้นแสง ผลการสังเกต การจ าแนกวัตถุ (โปร่งใส , โปร่งแสง ,ทึบ แสง) มองเห็นแสงชัดเจน มองเห็นแสง ไม่ชัดเจน มองไม่เห็นแสง 1. 2. 3. 4. 5. 6. สรุปผลการทดลอง ....................................................................................................................................................................................................... .......................................................................................................................................................................................................

29 ใบงาน เรื่อง ชนิดของตัวกลาง ชื่อ....................................................................................................................................ชั้น.......................เลขที่............... ค าชี้แจง ให้นักเรียนท าเครื่องหมาย ลงในช่องของตัวกลางแต่ละชนิดพร้อมระบุประโยชน์ของตัวกลางนั้น ให้ถูกต้อง ที่ สสารหรือวัสดุต่าง ๆ ชนิดของตัวกลาง ประโยชน์หรือน าไปใช้ โปร่งใส โปร่งแสง ทึบแสง 1. น้ าขุ่น 2. กระจกเงา 3. กระดาษไข 4. บีกเกอร์ 5. น้ าใส 6. อากาศ 7. กระจกฝ้า 8. หล่องลัง 9. หนังสือ 10. ผ้าขาวบาง สรุปผลการทดลอง ....................................................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................................................... ..

30 ครูดี ศิษย์ดี มีอนาคต ค าขวัญ “วันครู” ครั้งที่67 ในปีพุทธศักราช 2566 นายประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี