4. สรุป ป.อ. 2499 (ความผิดต่อตำแหน่งหน้าที่ราชการ)

ป.อ.2499 (ความผดิ ต่อตาแหนง่ หน้าที่ราชการ)

และแกไ้ ขเพมิ่ เตมิ ถงึ ฉบับท่ี 26 พ.ศ.2560

นยิ ามศพั ท์

เพื่อแสวงหา กระดาษหรือวัสดอุ น่ื ใดซ่ึงได้
ประโยชนท์ ม่ี คิ วรได้โดยชอบดว้ ย ทาให้ปรากฏความหมายด้วยตัวอักษร ตัวเลข
กฎหมายสาหรับตนเองหรือผู้อ่นื ผัง หรือแผนแบบอย่างอื่น จะเป็นโดยวิธีพิมพ์
ถ่ายภาพ หรือวิธีอ่ืนอันเป็นหลักฐานแห่ง
ความหมายน้นั

เอกสารซึ่งเจ้าพนักงานได้ทา เอกสารที่เป็นหลักฐาน
ขึน้ หรือรบั รองในหน้าที่ และให้หมายความ แหง่ การกอ่ เปล่ียนแปลง โอน
รวมถึงสาเนาเอกสารน้ันๆ ท่ีเจ้าพนักงาน สงวนหรือระงบั ซึ่งสิทธิ
ไดร้ ับรองในหน้าที่ด้วย

รวมถึงลายพิมพ์นิ้วมือ
และเครอื่ งหมายซึ่งบุคคลลงไว้แทนลา
ยมมอื ชือ่ ของตน

บุคคลซึ่งกฎหมายบัญญัติว่าเป็นเจ้าพนักงานหรือ 1
ไดร้ บั แตง่ ตงั้ ตามกฎหมายใหป้ ฏบิ ตั ิหนา้ ทรี่ าชการ ไม่วา่ เป็นประจา
หรือครั้งคราว และไมว่ ่าจะไดร้ บั คา่ ตอบแทนหรือไม่

สอบขา้ ราชการทอ้ งถ่นิ By Thurakan

มาตรา 147

ผูใ้ ดเป็นเจา้ พนกั งาน มีหน้าท่ีซือ้ ทา จัดการหรือรักษาทรพั ย์ใดเบียดบังทรัพย์น้ันเป็น
ของตน หรือเปน็ ของผู้อื่นโดยทุจริต หรอื โดยทจุ รติ ยอมใหผ้ ้อู ่ืนเอาทรัพยน์ ั้นไป

ความผดิ ฐาน : เจา้ พนกั งานยกั ยอกทรัพย์

ตัวอย่าง : นาย ก เปน็ นักวชิ าการศกึ ษา ไดร้ ับคาสง่ั มอบหมายจากนายกเทศมนตรีให้ไปรับ
เงินจากจังหวัดมามอบให้เทศบาล แม้จะไม่ใช่หน้าที่ตามตาแหน่งของนาย ก โดยตรง
นาย ก จึงเป็นเจ้าพนักงานผู้มีหน้าท่ีจัดการเกี่ยวกับเงินท่ีได้รับมอบหมายน้ัน เมื่อนาย ก มี
เจตนาทจุ รติ เบียดบังเอาเงินนน้ั เป็นของตน นาย ก จึงมีความผิดฐานเป็นเจ้าพนักงานยักยอก
ทรัพย์
อตั ราโทษ : จาคุกต้ังแต่ 5 - 20 ปี หรอื จาคกุ ตลอดชวี ติ

และปรับตั้งแต่ 100,000 - 400,000 บาท

มาตรา 148

ผ้ใู ดเปน็ เจ้าพนกั งาน ใชอ้ านาจในตาแหน่งโดยมิชอบ ขม่ ขนื ใจหรอื จูงใจเพื่อใหบ้ ุคคลใด
มอบใหห้ รอื หามาใหซ้ ึ่งทรพั ยส์ ินหรือประโยชนอ์ น่ื ใดแก่ตนเองหรือผ้อู ่ืน

ความผดิ ฐาน : เจา้ พนักงานใชอ้ านาจในตาแหน่งโดยมิชอบ

ตัวอย่าง : นาย ข ซึ่งเป็นเจ้าพนักงานตารวจกองปราบปรามขู่ให้นายตี๋เล็กนาเงินมามอบให้
โดยอ้างว่าเพ่ือลบช่ือนายตี๋เล็กออกจากบัญชีผู้ค้ายาเสพติดของสานักงานคณะกรรมการป้องกัน
และปราบปรามยาเสพติด และเพื่อที่จะไม่จับกุมนายตี๋เล็ก จึงเป็นความผิดต่อตาแหน่งหน้าที่
ราชการฐานเป็นเจา้ พนกั งานใช้อานาจในตาแหน่งโดยมิชอบข่มขืนใจและจูงใจเพ่ือให้ผู้ทาผิดมอบ
ใหซ้ ่ึงทรพั ยส์ นิ แกต่ นเอง
อตั ราโทษ : จาคุกตั้งแต่ 5 - 20 ปี หรือจาคุกตลอดชวี ติ

และปรับตงั้ แต่ 100,000 - 400,000 บาท หรือประหารชวี ิต

**มกั ออกสอบ

สอบขา้ ราชการทอ้ งถ่นิ By Thurakan 2

มาตรา 149

ผู้ใดเป็นเจ้าพนักงาน สมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งรัฐ สมาชิกสภาจังหวัด หรือสมาชิก
สภาเทศบาล เรียก รบั หรอื ยอมจะรับทรัพยส์ นิ หรือประโยชน์อ่นื ใดสาหรับตนเองหรือผู้อ่ืน
โดยมิชอบ เพ่อื กระทาการอย่างใดในตาแหน่งไมว่ า่ การนัน้ จะชอบหรือมชิ อบด้วยหนา้ ที่

เปน็ ความผดิ สาเร็จทันทีต้ังแต่เรียกรับหรือยอมจะรับทรัพย์สินไม่ว่าการนั้นจะชอบหรือไม่
ชอบดว้ ยหนา้ ท่ี ก็เปน็ ความผิดทงั้ ส้ิน

ความผดิ ฐาน : เจ้าพนกั งานเรียกรบั สินบน

ตัวอยา่ ง : ตารวจพบผกู้ ระทาผดิ เรียกเงนิ เพ่ือไมจ่ ับกมุ ผิดมาตรานีเ้ พราะเรียกเพ่อื ไมก่ ระทาการ
ในตาแหนง่
อัตราโทษ : จาคกุ ตัง้ แต่ 5 - 20 ปี หรอื จาคุกตลอดชีวติ

และปรับต้งั แต่ 100,000 - 400,000 บาท หรอื ประหารชวี ติ

**มกั ออกสอบ

มาตรา 150

ผู้ใดเป็นเจ้าพนักงาน กระทาการหรือไม่กระทาการอย่างใดในตาแหน่ง โดยเห็นแก่
ทรัพยส์ ินหรอื ประโยชน์อื่นใด ซึ่งตนได้เรียก รับ หรือยอมจะรับไว้ก่อนท่ีตนได้รับแต่งต้ังเป็น
เจา้ พนกั งานในตาแหน่งนน้ั

ความผดิ ฐาน : รบั สินบนกอ่ นเปน็ เจา้ พนักงาน

ตัวอยา่ ง : อีก 2 วัน ขา้ งหนา้ นาย ก จะไดร้ บั คาสั่งแตง่ ตง้ั ใหเ้ ปน็ เจา้ พนกั งานตรวจ
สถานบนั เทงิ ตอ่ มานายต๋ีใหญ่ทราบขา่ ววา่ นาย ก จะเป็นผมู้ าตรวจกจิ การของตัวเอง จงึ ไดร้ ีบ
นาบตั ร VIP จอดรถท่รี า้ น พรอ้ มกบั เครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอลไ์ ปมอบใหน้ าย ก เปน็ การแสดง
ความยนิ ดลี ว่ งหนา้ และขอไม่ให้นาย ก ตรวจกิจการของตน นาย ก จึงมีความผิดฐานรับ
สนิ บนก่อนเปน็ เจา้ พนกั งาน
อัตราโทษ : จาคกุ ตง้ั แต่ 5 - 20 ปี หรอื จาคกุ ตลอดชีวิต

และปรับต้ังแต่ 100,000 - 400,000 บาท

สอบขา้ ราชการทอ้ งถ่นิ By Thurakan 3

มาตรา 151

ผู้ใดเป็นเจ้าพนักงาน มีหน้าที่ซื้อ ทา จัดการหรือรักษาทรัพย์ใดๆ ใช้อานาจใน
ตาแหนง่ โดยทจุ ริต อนั เปน็ การเสยี หายแก่รฐั เทศบาล เทศบาลหรอื เจา้ ของทรพั ย์นนั้

ความผิดฐาน : เจ้าพนักงานท่ีมีหน้าที่เก่ียวกับทรัพย์ใช้อานาจในตาแหน่งโดยทุจริต

ตัวอย่าง : นายมานพ รับราชการเป็นนายช่างโยธา ตาแหน่งหัวหน้าหน่วยจราจร กรมทาง
หลวง ในการปฏิบัติหน้าท่ีนายมานพมีอานาจสั่งอนุญาตให้เบิกจ่ายน้ามันและอนุญาตให้ใช้
รถยนต์ด้วย การที่นายมานพได้ส่ังให้ใช้รถของราชการและส่ังอนุญาตให้เบิกจ่ายน้ามันของ
ราชการสาหรับรถดังกล่าวขนเสาซีเมนต์ป้ายจราจรจากแขวงการทางหลวงไปยังจุดติดตั้งใน
กจิ การส่วนตวั จงึ เปน็ การใชอ้ านาจในตาแหน่งโดยทุจรติ อันเปน็ การเสียหายแกก่ รมทางหลวง
อัตราโทษ : จาคุกตงั้ แต่ 5 - 20 ปี หรอื จาคุกตลอดชีวิต

และปรบั ตง้ั แต่ 100,000 - 400,000 บาท

มาตรา 152

ผู้ใดเป็นเจา้ พนกั งาน มหี น้าทจี่ ัดการหรือดแู ลกิจการใด เข้ามสี ่วนได้เสยี เพ่ือประโยชน์
สาหรับตนเองหรือผอู้ ่นื เนอื่ งด้วยกจิ การนัน้

ความผดิ ฐาน :เป็นเจ้าพนกั งานเขา้ มสี ่วนไดเ้ สยี ในกิจการท่ีตนมีหน้าที่ (ผลประโยชนท์ บั ซ้อน)

ตวั อย่าง : นายมานะเป็นปลดั เทศบาลได้รับคาสั่งแตง่ ตงั้ จากเทศบาลให้เป็นผู้ตรวจงานจ้างใน
การจา้ งเหมาขดุ ลอกและล้างทางระบายน้าในเขตเทศบาล นายมานะได้เข้าดาเนินการขุดลอกและ
ล้างทางระบายน้าโดยใช้คนงานของเทศบาลทางานให้นายมานะ เมื่อนายมานะเข้ามีส่วนได้เสีย
เพื่อประโยชน์สาหรบั ตนเองและผู้อน่ื เน่อื งด้วยกจิ การดงั กลา่ วโดยจ่ายค่าจ้างคนงานเพียง 1,750
บาท แตเ่ บิกเงินคา่ จา้ งตามสญั ญาไป 2,900 บาท เป็นเหตใุ หเ้ ทศบาลไดร้ ับความเสียหาย การ
กระทาของนายมานะจึงเป็นความผดิ
อตั ราโทษ : จาคกุ ต้งั แต่ 1 - 10 ปี และปรับต้งั แต่ 20,000 - 200,000 บาท

สอบขา้ ราชการทอ้ งถ่นิ By Thurakan 4

มาตรา 153

ผู้ใดเป็นเจา้ พนกั งาน มีหน้าที่จา่ ยทรัพย์ จ่ายทรพั ยน์ นั้ เกินกว่าท่คี วรจา่ ยเพือ่ ประโยชน์
สาหรบั ตนเองหรอื ผู้อ่นื

ความผิดฐาน : เป็นเจา้ พนกั งานผมู้ ีหนา้ ท่ีจ่ายทรัพย์พยายามจ่ายทรัพย์เกินกว่าท่ีควรจ่ายเพ่ือ

ประโยชน์สาหรับตนเองหรอื ผูอ้ ืน่
ตวั อยา่ ง : นาย ก ตาแหนง่ นกั ป้องกันฯ ไดร้ ับมอบหมายให้เป็นเจ้าพนักงานไปแจกถุงยังชีพ
ใหช้ าวบ้านกรณเี หตุน้าท่วม โดยให้แจกคนละ 1 ถุง เท่านั้น แต่นาย ก เห็นญาติของตนมา
รบั จึงใหถ้ ุงยงั ชีพไป 3 ถงุ เทศบาลไดร้ บั ความเสยี หาย นาย ก จึงมคี วามผิด
อตั ราโทษ : จาคุกตง้ั แต่ 1 - 10 ปี และปรบั ตัง้ แต่ 20,000 - 200,000 บาท

มาตรา 154

ผู้ใดเป็นเจ้าพนักงาน มีหนา้ ที่หรือแสดงวา่ ตนมีหนา้ ท่เี รยี กเกบ็ หรอื ตรวจสอบภาษอี ากร
ค่าธรรมเนียม หรือเงินอ่ืนใด โดยทุจริตเรียกเก็บหรือละเว้นไม่เรียกเก็บภาษีอากร
ค่าธรรมเนียมหรือเงินนั้น หรือกระทาการหรือไม่กระทาการอย่างใด เพ่ือให้ผู้มีหน้าท่ีเสียภาษี
อากรหรือค่าธรรมเนียมนนั้ มิตอ้ งเสยี หรอื เสยี น้อยไปกว่าทจ่ี ะตอ้ งเสีย

ความผดิ ฐาน : เจา้ พนักงานเรียกเกบ็ ภาษีโดยทจุ ริต

ตวั อยา่ ง : นางสุนี เปน็ เจ้าพนกั งานอยู่กรมแรงงาน แต่ไปแสดงตนว่าตวั เองมหี นา้ ท่ตี รวจภาษี
เพอ่ื เรียกเก็บภาษกี บั ชาวบ้าน
อตั ราโทษ : จาคุกตั้งแต่ 5 - 20 ปี หรือจาคุกตลอดชวี ติ

และปรับตั้งแต่ 100,000 - 400,000 บาท

สอบขา้ ราชการทอ้ งถ่นิ By Thurakan 5

มาตรา 155

ผู้ใดเปน็ เจ้าพนกั งาน มหี นา้ ที่กาหนดราคาทรัพยส์ นิ หรือสินค้าใดๆ เพื่อเรยี กเกบ็ ภาษี
อากรหรือค่าธรรมเนียมตามกฎหมายโดยทุจริตกาหนดราคาทรัพย์สินหรือสินค้านั้น เพื่อให้ผู้มี
หน้าท่ีเสยี ภาษอี ากรหรือคา่ ธรรมเนียมนั้นมิต้องเสียหรอื เสยี นอ้ ยไปกว่าทจี่ ะต้องเสีย

ความผิดฐาน : เจ้าพนักงานมีหนา้ ที่กาหนดราคาสินค้า เรียกเก็บค่าภาษีหรือค่าธรรมเนียม

น้อยเกนิ จริง
ตัวอย่าง : นาย ก มีหน้าท่ีตรวจภาษีและกาหนดราคาสินค้า และรู้จักกับผู้ประกอบการท่ี
นาเข้าสินค้าแบรนด์เนม ผู้ประกอบการให้กระเป๋าแบรนด์เนมแก่นาย ก เพื่อให้ นาย ก
กาหนดราคาสินคา้ และเรียกเก็บภาษีหรอื ค่าธรรมเนียมน้อยลง นาย ก จึงกาหนดราคาสินค้า
เท็จ ในราคาท่ถี กู ว่าปกติ เพื่อให้ผู้ประกอบการเสียภาษีน้อยลง
อตั ราโทษ : จาคกุ ต้งั แต่ 5 - 20 ปี หรือจาคุกตลอดชวี ิต

และปรบั ตั้งแต่ 100,000 - 400,000 บาท

มาตรา 156

ผู้ใดเป็นเจ้าพนักงาน มีหน้าท่ีตรวจสอบบัญชีตามกฎหมายโดยทุจริต แนะนาหรือกระทา
การหรือไมก่ ระทาการอย่างใด เพอื่ ใหม้ กี ารละเว้นการลงรายการในบญั ชี ลงรายการเท็จในบัญชี
แกไ้ ขบัญชี หรือซอ่ นเร้น หรือทาหลักฐานในการลงบัญชีอันจะเป็นผลให้การเสียภาษีอากรหรือ
ค่าธรรมเนยี มน้ันมิตอ้ งเสีย หรอื เสียนอ้ ยกวา่ ท่ีจะตอ้ งเสีย

ความผดิ ฐาน : เจา้ พนักงานมีหนา้ ที่ตรวจสอบบญั ชี โดยทุจริตลงรายการในบญั ชเี ท็จ

ตวั อยา่ ง : นาย ก มหี นา้ ทต่ี รวจสอบบัญชี นายตใี๋ หญใ่ หแ้ หวนทองคาแก่นาย ก 1 วง
ขอใหน้ าย ก ทาบัญชเี ทจ็ เพือ่ จะไดเ้ สยี ภาษนี ้อยลง
อตั ราโทษ : จาคุกตั้งแต่ 5 - 20 ปี หรอื จาคกุ ตลอดชีวติ

และปรบั ตงั้ แต่ 100,000 - 400,000 บาท

สอบขา้ ราชการทอ้ งถ่นิ By Thurakan 6

มาตรา 157

ผ้ใู ดเปน็ เจา้ พนกั งาน ปฏบิ ัตหิ รือละเวน้ การปฏิบตั หิ น้าที่โดยมิชอบ เพอ่ื ใหเ้ กิดความ
เสยี หายแก่ผหู้ น่ึงผู้ใด หรอื ปฏิบตั หิ รอื ละเวน้ การปฏิบตั ิหนา้ ทโี่ ดยทุจรติ

ความผดิ ฐาน : เจา้ พนักงาน ปฏบิ ัติหรอื ละเวน้ การปฏบิ ัติหนา้ ที่โดยมชิ อบ

ตัวอย่าง : นาย ก ซ่ึงเป็นเจ้าพนักงานตารวจมีอานาจสืบสวนสอบสวนคดีอาญาได้รับแจ้ง
ความจาก ช. ว่ามีคนร้ายลักเรือและเครื่องยนต์ของผู้เสียหายไป แต่ไม่ยอมลงรับแจ้งความใน
ประจาวนั เป็นหลักฐานและเม่อื จับคนรา้ ยทีล่ ักทรพั ยด์ ังกลา่ วแล้ว นาย ก กลับปล่อยตัวคนร้าย
ไป ถอื ได้ว่า นาย ก ได้ปฏบิ ตั หิ รือละเว้นการปฏบิ ตั หิ น้าทโี่ ดยมิชอบ
อัตราโทษ : จาคกุ ต้งั แต่ 1 - 10 ปี หรือปรบั ตง้ั แต่ 20,000 - 200,000 บาท

หรือทัง้ จาทง้ั ปรบั

มาตรา 158

ผู้ใดเปน็ เจา้ พนกั งาน ทาใหเ้ สียหาย ทาลายซ่อนเร้น เอาไปเสยี หรอื ทาให้สญู หายหรือ
ทาให้ไรป้ ระโยชน์ ซงึ่ ทรพั ย์หรือเอกสารใด อนั เป็นหนา้ ทข่ี องตนทจ่ี ะปกครองหรอื รกั ษาไว้ หรือ
ยนิ ยอมให้ผูอ้ ื่นกระทาเช่นน้ัน

ความผดิ ฐาน : เจา้ พนักงานทาใหเ้ สียหาย ซ่อนเร้น เอาไปเสยี ซง่ึ ทรัพยห์ รอื เอกสารซึง่ ตน

มีหนา้ ท่ปี กครอง หรอื รักษา
ตัวอยา่ ง : นางเอ๋ เปน็ เสมยี นศาล มีหนา้ ท่ีเกบ็ รักษาสานวนความ ผู้พิพากษาหัวหนา้ ศาล ต้งั
ให้นางเอ๋เป็นกรรมการปลดเผาสานวนร่วมกับผู้อ่ืน ในระหว่างการปลดเผาสานวน นางเอ๋เอา
แสตมปฤ์ ชากรที่ฉีกออกจากสานวนที่จะตอ้ งปลดเผาไป จงึ เป็นความผดิ
อตั ราโทษ : จาคุกไมเ่ กิน 7 ปี และปรับไมเ่ กนิ 140,000 บาท

สอบขา้ ราชการทอ้ งถ่นิ By Thurakan 7

มาตรา 159

ผูใ้ ดเป็นเจา้ พนักงาน มหี น้าท่ีดแู ล รักษาทรัพย์หรือเอกสารใดกระทาการอันมิชอบ
ด้วยหนา้ ท่ีโดยถอน ทาให้เสียหาย ทาลายหรือทาให้ไร้ประโยชน์หรือโดยยินยอมให้ผู้อ่ืนกระทา
เช่นนนั้ ซงึ่ ตราหรอื เคร่ืองหมายอันเจา้ พนักงานไดป้ ระทบั หรอื หมายไวท้ ที่ รัพย์หรือเอกสารน้ันใน
การปฏิบัตกิ ารตามหนา้ ท่ี เพอ่ื เป็นหลักฐานในการยดึ หรอื รักษาสงิ่ น้ัน

ความผิดฐาน :เจ้าพนักงานทาใหเ้ สียหาย ซึง่ ตราหรือเครอ่ื งหมายอันเจา้ พนักงานไดป้ ระทับไว้

ตัวอย่าง : นาย ก เป็นเจ้าพนักงานศุลกากร มีหน้าท่ีดูแลดูแลตู้คอนเทนเนอร์ ซึ่งตู้คอน
เทนเนอร์ได้ล็อคและประทับตราศุลกากรนั้นเรียบร้อยแล้ว แต่นาย ก ไปแกะจนทาให้ตรา
ประทบั น้ันเสยี หาย จึงมคี วามผดิ
อัตราโทษ : จาคกุ ไมเ่ กนิ 5 ปี หรือปรบั ไมเ่ กนิ 100,000 บาท หรอื ทั้งจาทง้ั ปรบั

มาตรา 160

ผูใ้ ดเป็นเจา้ พนักงาน มีหน้าท่ีรกั ษาหรอื ใชด้ วงตราหรอื รอยตราของราชการหรือของผอู้ ืน่
กระทาการอันมิชอบด้วยหน้าที่ โดยใช้ดวงตราหรือรอยตรานั้น หรือโดยยินยอมให้ผู้อ่ืนกระทา
เชน่ นัน้ ซง่ึ อาจทาให้ผู้อื่นหรอื ประชาชนเสียหาย

ความผดิ ฐาน :เจ้าพนกั งานใชด้ วงตราหรือรอยตราอนั มชิ อบดว้ ยหนา้ ท่ี ซงึ่ ทาใหผ้ ู้อน่ื เสยี หาย

ตัวอยา่ ง : นางเอ๋ เอาตราประทับของราชการไปใชโ้ ดยเสอ่ื มประโยชน์ ภาพรวมของหนว่ ยงาน
เสยี หาย หรอื ทาใหป้ ระชาชนเสยี หาย
อัตราโทษ : จาคุกไม่เกิน 5 ปี หรอื ปรบั ไม่เกิน 100,000 บาท หรือทง้ั จาท้ังปรับ

สอบขา้ ราชการทอ้ งถ่นิ By Thurakan 8

มาตรา 161

ผู้ใดเป็นเจ้าพนักงาน มีหน้าท่ีทาเอกสาร กรอกข้อความลงในเอกสารหรือดูแล
รักษาเอกสาร กระทาการปลอมเอกสารโดยอาศยั โอกาสทต่ี นมีหน้าทน่ี ้นั

ความผิดฐาน : เจา้ พนักงานปลอมเอกสาร

ตัวอย่าง : นายมานพเป็นเจ้าหน้าที่บริหารงานท่ัวไปประจาสานักงานสาธารณสุขจังหวัด มี
หน้าที่ดูแลรักษาเอกสาร ทาคาส่ังจังหวัดเรื่องแต่งตั้งข้าราชการ โดยไม่มีอานาจ แล้วตัดเอา
กระดาษไขทม่ี ีลายมือชือ่ ของผ้วู า่ ราชการจงั หวัดซึง่ ลงนามไวใ้ นคาส่งั ฉบับอ่ืน มาติดไว้ท้ายคาส่ังท่ี
นายมานพทาขึ้น และโรเนยี วคาสัง่ น้อี อกมา เพอ่ื แสดงใหบ้ คุ คลอนื่ หลงเชื่อวา่ เป็นคาส่ังท่ีแท้จริง
เป็นการทาเอกสารปลอมขึ้นทัง้ ฉบบั
อตั ราโทษ : จาคกุ ไมเ่ กนิ 10 ปี และปรับไม่เกิน 200,000 บาท

มาตรา 162

ผใู้ ดเป็นเจา้ พนกั งาน มหี นา้ ที่ทาเอกสาร รบั เอกสารหรือกรอกขอ้ ความในเอกสารกระทา
การดงั ต่อไปนใ้ี นการปฏิบัติการตามหน้าที่

1. รับรองเป็นหลักฐานว่า ตนได้กระทาการอย่างใดขึ้นหรือว่าการอย่างใดได้กระทาต่อ
หน้าตนอันเป็นความเทจ็

2. รับรองเป็นหลักฐานว่า ได้มกี ารแจง้ ชอ่ื ข้อความอนั มิได้มกี ารแจง้
3. ละเวน้ ไม่จดข้อความซึ่งตนมีหน้าท่ีต้องรับจด หรือจดเปลี่ยนแปลงข้อความเช่นว่านั้น
หรอื
4. รบั รองเปน็ หลกั ฐานซึง่ ขอ้ เทจ็ จรงิ อันเอกสารนน้ั มุ่งพิสูจนค์ วามจริงอันเป็นความเท็จ

ความผดิ ฐาน : เจ้าพนกั งานทาเอกสารเทจ็

ตวั อย่าง : นายเอ เป็นเจ้าพนักงานมีหนา้ ทเี่ ป็นกรรมการตรวจรับรถยนต์ได้ลงช่ือในใบตรวจ

รับพัสดุว่า กรรมการได้ตรวจรับรถยนต์แล้ว เห็นว่ามีปริมาณและคุณภาพถูกต้องครบถ้วนทั้ง

ราคาก็เป็นไปตามราคาในท้องตลาด และได้ส่งมอบให้แก่เจ้าหน้าท่ีแผนกช่างรับไว้เป็นการ

ถกู ตอ้ งแล้ว ซึง่ ความจริงยงั ไม่ได้ตรวจรับและสง่ มอบแต่อย่างใด การที่นายเอลงช่ือรับรองว่าได้

กระทาการดังกล่าวจึงเปน็ การรับรองเท็จ นายเอจึงมีความผิดตามขอ้ 1 และ 4
อตั ราโทษ : จาคกุ ไม่เกิน 7 ปี และปรบั ไมเ่ กนิ 140,000 บาท

สอบขา้ ราชการทอ้ งถ่นิ By Thurakan 9

มาตรา 163

ผู้ใดเป็นเจ้าพนักงาน มีหน้าที่ในการไปรษณีย์ โทรเลขหรือโทรศัพท์ กระทาการอันมิ
ชอบด้วยหนา้ ทีด่ ังต่อไปน้ี

1. เปิด หรอื ยอมให้ผอู้ น่ื เปิด จดหมายหรือส่งิ อืน่ ท่สี ง่ ทางไปรษณยี ห์ รอื โทรเลข (แกะ)
2. ทาให้เสียหาย ทาลาย ทาใหส้ ญู หาย หรือยอมให้ผอู้ ืน่ ทาใหเ้ สียหาย ทาลายหรือทาให้
สญู หาย ซึ่งจดหมายหรือสงิ่ อนื่ ทีส่ ่งทางไปรษณียห์ รือโทรเลข (ทาของเสยี หาย)
3. กัก สง่ ใหผ้ ดิ ทาง หรือสง่ ใหแ้ ก่บุคคลซ่งึ ร้วู า่ มใิ ชเ่ ป็นผ้คู วรรับซ่ึงจดหมาย หรือส่ิงอื่น
ทีส่ ่งทางไปรษณีย์หรอื โทรเลข (ส่งผดิ )
4. เปิดเผยข้อความทสี่ ง่ ทางไปรษณยี ์ ทางโทรเลขหรอื ทางโทรศพั ท์ (แอบอ่าน)

ความผดิ ฐาน : เจ้าพนักงานเปิดเผยข้อความทสี่ ง่ ทางไปรณยี ์

ตวั อยา่ ง : นายเอ เปน็ พนักงานไปรษณยี ์ เหน็ ซองจดหมายขาด แล้วเห็นว่าเป็นจดหมายท่ีจ่า
หน้าซองถึงคนที่รู้จักจึงแกะออกมาอ่าน ซึ่งซองจดหมายน้ันเป็นจดหมายแจ้งการชาระหนี้ของ
ผ้รู บั แลว้ นายเอเอาไปถา่ ยรปู ลง Facebook สว่ นตัวของตัวเอง
อัตราโทษ : จาคุกไม่เกนิ 5 ปี หรือปรบั ไมเ่ กิน 100,000 บาท หรอื ทง้ั จาทง้ั ปรับ

มาตรา 164

ผู้ใดเป็นเจ้าพนักงาน รู้หรืออาจรู้ความลับในราชการ กระทาโดยประการใด ๆ
อันมิชอบดว้ ยหนา้ ที่ ใหผ้ ู้อนื่ ลว่ งรู้ความลบั นนั้

ความผิดฐาน : เจา้ พนกั งานเปิดเผยความลับ

ตัวอย่าง :นางบี และ นางดี มีเจตนาทจุ รติ ร่วมกนั นาขอ้ สอบซึ่งเป็นความลับของทางราชการ
ไปเปิดเผยใหส้ ถานบันติวเตอร์ และนอ้ งสาวของตนรูก้ อ่ นการสอบ
อัตราโทษ : จาคกุ ไมเ่ กิน 5 ปี หรือปรบั ไมเ่ กิน 100,000 บาท หรอื ท้ังจาทงั้ ปรบั

สอบขา้ ราชการทอ้ งถ่นิ By Thurakan 10

มาตรา 165

ผใู้ ดเป็นเจ้าพนักงาน มหี นา้ ทีป่ ฏบิ ตั ิการใหเ้ ป็นไปตามกฎหมาย หรอื คาสัง่ ซึง่ ได้สง่ั เพ่ือ
บงั คบั การให้เป็นไปตามกฎหมาย ปอ้ งกนั หรอื ขัดขวางมใิ ห้การเปน็ ไปตามกฎหมายหรอื คาส่ังนั้น

ความผดิ ฐาน :เจ้าพนักงานปอ้ งกันหรอื ขัดขวางมใิ ห้การเปน็ ไปตามกฎหมายหรือคาส่งั

ตัวอยา่ ง : นายซี ไดร้ ับคาส่งั แต่งต้ังใหไ้ ปเขา้ เวรจดุ ตรวจคัดกรองผ้เู ดินทางขา้ มจังหวัด ชว่ ง
โรคระบาดไวรสั โควิด-19 แตน่ ายซีเห็นว่ามคี นไปเขา้ เวรเยอะแล้ว จงึ ไมไ่ ปปฏบิ ตั งิ านตามคาส่ัง
และยังบอกนายเอซ่งึ ไดร้ บั คาส่ังเชน่ กันอกี วา่ ไมต่ อ้ งไปก็ได้
อตั ราโทษ : จาคุกไมเ่ กิน 1 ปี หรือปรับไมเ่ กนิ 20,000 บาท หรอื ทงั้ จาทง้ั ปรับ

มาตรา 166

ผูใ้ ดเป็นเจ้าพนกั งาน ละทิง้ งานหรอื กระทาการอยา่ งใด ๆ เพ่ือให้งานหยุดชะงกั หรือ
เสียหาย โดยร่วมกระทาการเช่นนั้นดว้ ยกันตงั้ แต่ห้าคนข้นึ ไป

ความผดิ ฐาน : เจา้ พนักงานละทิ้งงานเพื่อใหง้ านหยุดชะงักหรอื เสียหาย

ตัวอย่าง : นางบีและเพื่อนๆในกองการศึกษารวม 5 คน ไม่พอใจท่ี ผ.อ.กอง กาหนดจัด
งานโครงการในวนั เสาร์ ซงึ่ เป็นวันหยดุ นางบแี ละเพอ่ื นๆ จึงตกลงกันว่าจะไม่มาทางานในวัน
เสาร์ซงึ่ มหี น้าท่ีของแตล่ ะคนตอ้ งทาอยู่นั้น
อัตราโทษ : จาคุกไมเ่ กิน 5 ปี หรือปรบั ไมเ่ กนิ 100,000 บาท หรอื ท้ังจาทง้ั ปรบั

*** ถ้าความผดิ นน้ั ได้กระทาลงเพอื่ ใหเ้ กดิ การเปลีย่ นแปลงในกฎหมายแผน่ ดนิ เพ่ือบังคับ
รัฐบาลหรอื เพอ่ื ขม่ ขู่ประชาชน ผูก้ ระทาต้องระวางโทษจาคุกไม่เกนิ 10 ปี และปรับไม่เกนิ
200,000 บาท

สอบขา้ ราชการทอ้ งถ่นิ By Thurakan 11