หลักสตู รระดับชัน้ เรยี น ช้ันมธั ยมศึกษาปีที่ 3
รายวิชา ประวัติศาสตร์ (ฉบับปรบั ปรงุ 2560)
กลุ่มสาระการเรียนรสู้ งั คมศึกษา ศาสนา และวฒั นธรรม
นายกาสี ยกนอ้ ยวงษ์
ตาแหน่ง ครู วิทยฐานะ ครูชานาญการพิเศษ
โรงเรียนบา้ นเมก็ ดา
อาเภอพยัคฆภมู ิพิสัย จังหวดั มหาสารคาม
สานักงานเขตพ้ืนทก่ี ารศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต 2
คานา
หลักสูตรระดบั ช้นั เรยี น รายวชิ าประวัตศิ าสตร์ (ฉบบั ปรับปรงุ 2560) ชัน้ มธั ยมศึกษาปีท่ี 3
กลุ่มสาระการเรยี นร้สู งั คมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม เพ่อื ใชเ้ ป็นเครอ่ื งมือสาคญั ท่จี ะช่วยให้ครผู สู้ อน
นาไปพฒั นาผ้เู รียนใหม้ คี ุณภาพ การพฒั นาหลักสูตรระดบั ช้ันเรียนมีการจัดทาอย่างเป็นระบบ และสอดคล้อง
กับหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาขน้ั พืน้ ฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง 2560) การจัดทาไดร้ ับ
ความร่วมมือจากผู้เกยี่ วข้องทุกฝา่ ยในการให้ข้อมลู พน้ื ฐานทส่ี าคญั สามารถปรับปรุงและยดื หย่นุ ให้เหมาะ
กับสภาพการณต์ ่าง ๆ ทเ่ี ปลี่ยนแปลงเพื่อใชแ้ นวทางจดั การเรียนรู้ ช่วยสง่ เสรมิ ความเจรญิ งอกงามของผู้เรียน
ในทกุ ดา้ น รวมทัง้ สง่ เสรมิ ความคิดริเริ่มสรา้ งสรรค์เหมาะกับธรรมชาติวชิ า และความตอ้ งการของผเู้ รียน
นอกจากน้ยี ังเปน็ แนวทางในการวดั ผลประเมินผลท่ชี ดั เจนเพ่ือนาไปสูก่ ารพัฒนาผู้เรียนตรงกบั สภาพ
ความเป็นจรงิ
เน้ือหาหลักสตู รเล่มนี้ ประกอบด้วยมาตรฐานการเรียนรู้ ตวั ช้ีวดั คาอธบิ ายรายวชิ า โครงสร้าง
รายวชิ า และหนว่ ยการเรียนรู้ เพอื่ ใหส้ ามารถนาไปสกู่ ารพัฒนาแผนการจดั การเรียนรู้ได้อย่างมีคุณภาพ
ขอบคุณผบู้ รหิ ารสถานศึกษา และคณุ ครูทุกท่านท่ีมีส่วนรว่ มจดั ทาหลกั สตู รและให้ความสาคัญ
กับการพฒั นาหลกั สูตรระดบั ช้นั เรียนใหส้ ามารถนาไปใช้ได้จรงิ หวงั เปน็ อย่างยง่ิ วา่ เอกสารหลักสตู รระดบั
ชัน้ เรียนเล่มน้ี จะชว่ ยอานวยความสะดวกให้ครผู ู้สอนได้นาไปเป็นแนวทางในการพัฒนาการจดั การเรียนรู้
ใหป้ ระสบผลสาเร็จต่อไป
กาสี ยกน้อยวงษ์
สารบญั
เรื่อง หนา้
สาระและมาตรฐานการเรยี นรู้ ............................................................................................. 1
คาอธบิ ายรายวชิ า ................................................................................................................ 4
โครงสรา้ งรายวิชาหนว่ ยการเรียนรู้ ...................................................................................... 5
ประวัติผู้จัดทา ..................................................................................................................... 9
1
หลกั สูตรรายวชิ าประวตั ศิ าสตร์ ช้ันมัธยมศึกษาปี ที่ 3
กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวฒั นธรรม โรงเรียนบ้านเม็กดา
ตวั ชี้วดั และสาระการเรียนรู้แกนกลางช้ันมธั ยมศึกษาปี ที่ 3
สาระท่ี 4 ประวตั ิศาสตร์
มาตรฐาน ส 4.1 เขา้ ใจความหมาย ความสาคญั ของเวลา และยคุ สมยั ทางประวตั ิศาสตร์ สามารถใชว้ ธิ ีการทาง
ประวตั ิศาสตร์มาวเิ คราะห์เหตุการณ์ต่าง ๆ อยา่ งเป็นระบบ
ตัวชี้วดั สาระการเรียนรู้แกนกลาง
1. วเิ คราะห์เร่ืองราวเหตุการณ์สาคญั ทางประวตั ิศาสตร์ ข้นั ตอนของวธิ ีการทางประวตั ิศาสตร์สาหรับ
ไดอ้ ยา่ งมีเหตุผลตามวธิ ีการทางประวตั ิศาสตร์ การศึกษาเหตุการณ์ทางประวตั ิศาสตร์ที่เกิดข้ึน
2. ใชว้ ธิ ีการทางประวตั ิศาสตร์ในการศึกษาเร่ืองราว ในทอ้ งถ่ินตนเอง
ตา่ ง ๆ ที่ตนสนใจ วเิ คราะห์เหตุการณ์สาคญั ในสมยั รัตนโกสินทร์
โดยใชว้ ธิ ีการทางประวตั ิศาสตร์
นาวธิ ีการทางประวตั ิศาสตร์มาใชใ้ นการศึกษา
เรื่องราวท่ีเกี่ยวขอ้ งกบั ตนเอง ครอบครัว และ
ทอ้ งถ่ินของตน
สาระที่ 4 ประวตั ศิ าสตร์
มาตรฐาน ส 4.2 เขา้ ใจพฒั นาการของมนุษยชาติจากอดีตจนถึงปัจจุบนั ในดา้ นความสัมพนั ธ์และ การเปลี่ยนแปลง
ของเหตุการณ์อยา่ งต่อเน่ือง ตระหนกั ถึงความสาคญั และสามารถวเิ คราะห์ผลกระทบที่เกิดข้ึน
ตัวชี้วดั สาระการเรียนรู้แกนกลาง
1. อธิบายพฒั นาการทางสงั คม เศรษฐกิจ และ ท่ีต้งั และสภาพทางภูมิศาสตร์ของภูมิภาคตา่ ง ๆ
การเมืองของภูมิภาคตา่ ง ๆ ในโลกโดยสงั เขป ของโลก (ยกเวน้ เอเชีย) ท่ีมีผลต่อพฒั นาการ
2. วเิ คราะห์ผลของการเปล่ียนแปลงที่นาไปสู่ความ โดยสงั เขป
ร่วมมือ และความขดั แยง้ ในคริสตศ์ ตวรรษท่ี 21 พฒั นาการทางสงั คม เศรษฐกิจ และการเมืองของ
ภูมิภาคตา่ งๆของโลก (ยกเวน้ เอเชีย)โดยสงั เขป
ตลอดจนความพยายามในการขจดั ปัญหาความขดั แยง้
อิทธิพลของอารยธรรมตะวนั ตกท่ีมีผลตอ่
พฒั นาการและการเปลี่ยนแปลงของสงั คมโลก
ความร่วมมือและความขดั แยง้ ในคริสตศ์ ตวรรษที่
21 เช่น สงครามโลกคร้ังที่ 1 คร้ังท่ี 2 สงครามเยน็
องคก์ ารความร่วมมือระหวา่ งประเทศ
2
สาระท่ี 4 ประวตั ศิ าสตร์
มาตรฐาน ส 4.3 เขา้ ใจความเป็ นมาของชาติไทย วฒั นธรรม ภูมิปัญญาไทย มีความรัก ความภูมิใจและธารงความ
เป็ นไทย
ตัวชี้วดั สาระการเรียนรู้แกนกลาง
1. วเิ คราะห์พฒั นาการของไทยสมยั รัตนโกสินทร์ใน การสถาปนากรุงเทพมหานครเป็ นราชธานีของ
ดา้ นต่าง ๆ
2. วเิ คราะห์ปัจจยั ท่ีส่งผลตอ่ ความมน่ั คงและความ ไทย
เจริญรุ่งเรืองของไทยในสมยั รัตนโกสินทร์ ปัจจยั ที่ส่งผลต่อความมนั่ คงและความเจริญรุ่งเรือง
3. วเิ คราะห์ภูมิปัญญาและวฒั นธรรมไทยสมยั
รัตนโกสินทร์ และอิทธิพลตอ่ การพฒั นาชาติไทย ของไทยในสมยั รัตนโกสินทร์
บทบาทของพระมหากษตั ริยไ์ ทยในราชวงศจ์ กั รี
4. วเิ คราะห์บทบาทของไทยในสมยั ประชาธิปไตย
ในการสร้างสรรคค์ วามเจริญและความมนั่ คงของ
ชาติ
พฒั นาการของไทยในสมยั รัตนโกสินทร์ทางดา้ น
การเมือง การปกครอง สงั คม เศรษฐกิจ และ
ความสมั พนั ธ์ระหวา่ งประเทศตามช่วงสมยั ต่างๆ
เหตุการณ์สาคญั สมยั รัตนโกสินทร์ที่มี
ผลตอ่ การพฒั นาชาติไทย เช่น การทาสนธิสัญญา
เบาวร์ ิงในสมยั รัชกาลท่ี 4 การปฏิรูปประเทศใน
สมยั รัชกาลที่ 5 การเขา้ ร่วมสงครามโลกคร้ังที่ 1
และคร้ังที่ 2 โดยวเิ คราะห์สาเหตุปัจจยั และผลของ
เหตุการณ์ต่าง ๆ
ภูมิปัญญาและวฒั นธรรมไทยในสมยั
รัตนโกสินทร์
บทบาทของไทยต้งั แต่เปลี่ยนแปลง
การปกครองจนถึงปัจจุบนั ในสงั คมโลก
3
ส 231010 ประวตั ศิ าสตร์ คาอธิบายรายวชิ าพืน้ ฐาน
ช้ันมธั ยมศึกษาปี ท่ี 3 ภาคเรียนที่ 1 กล่มุ สาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวฒั นธรรม
เวลา 20 ช่ัวโมง จานวน 0.5 หน่วยกติ
วเิ คราะห์เรื่องราวเหตุการณ์สาคญั ทางประวตั ิศาสตร์ไดอ้ ยา่ งมีเหตุผลตามวธิ ีการทางประวตั ิศาสตร์
ผลของการเปล่ียนแปลงที่นาไปสู่ความร่วมมือ และความขดั แยง้ ในคริสตศ์ ตวรรษที่ 21 ตลอดจนความพยายามใน
การขจดั ปัญหาความขดั แยง้ อธิบายพฒั นาการทางสงั คม เศรษฐกิจ และการเมืองของภูมิภาค ต่าง ๆ ในโลก
โดยสังเขป
ใชว้ ธิ ีการทางประวตั ิศาสตร์ศึกษาเร่ืองราวเหตุการณ์สาคญั ทางประวตั ิศาสตร์ท่ีเกิดข้ึน เพ่ือใหเ้ กิดความรู้
ความเขา้ ใจ สามารถอธิบายเร่ืองราวท่ีเก่ียวขอ้ งกบั ตนเอง ครอบครัว และทอ้ งถ่ินไดอ้ ยา่ งเหมาะสม
ตระหนกั ถึงความสาคญั ของพฒั นาการทางสังคม เศรษฐกิจ และการเมือง และสามารถวเิ คราะห์ผลกระทบ
ที่เกิดข้ึนได้
รหสั ตัวชี้วดั ม. 3/1, ม. 3/2
ส 4.1 ม. 3/1, ม. 3/2
ส 4.2
รวมท้งั หมด 4 ตัวชี้วดั
4
ส 231010 ประวตั ิศาสตร์ โครงสร้างรายวชิ าพืน้ ฐาน
ช้ันมัธยมศึกษาปี ที่ 3 ภาคเรียนที่ 1 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวฒั นธรรม
เวลา 20 ช่ัวโมง จานวน 0.5 หน่วยกติ
ลาดบั ที่ ช่ือหน่วยการเรียนรู้ มาตรฐานการเรียนรู้/ สาระสาคัญ เวลา นา้ หนัก
ตวั ชี้วดั ชั่วโมง คะแนน
1 วธิ ีการทาง ส 4.1 วธิ ีการทางประวตั ิศาสตร์เป็ น 11 51
ประวตั ิศาสตร์ ม. 3/1, ม. 3/2 กระบวนการท่ีนกั ประวตั ิศาสตร์
ใชศ้ ึกษาเรื่องราวที่เกิดข้ึนในอดีต
ใหม้ ีความน่าเชื่อถือและตรงกบั
ความจริงมากที่สุด การเรียนรู้
วธิ ีการทางประวตั ิศาสตร์ทาใหเ้ รา
เขา้ ใจเรื่องราวที่เก่ียวกบั ตนเอง
ครอบครัวและทอ้ งถ่ินไดถ้ ูกตอ้ ง
2 พฒั นาการของ ส 4.2 พฒั นาการความเจริญของดินแดน 11 51
มนุษยชาติใน ม. 3/1,ม. 3/2 ตา่ ง ๆ ในแต่ละภูมิภาคของโลก
ภูมิภาคตา่ ง ๆ มีความแตกต่างกนั ไป ท้งั น้ีข้ึนอยู่
ของโลก กบั ที่ต้งั และสภาพทางภูมิศาสตร์
การเรียนรู้เหตุการณ์สาคญั ใน
ภูมิภาคตา่ ง ๆ ของโลก ช่วยใหเ้ กิด
ความรู้ความเขา้ ใจในอิทธิพลของ
อารยธรรมที่มีผลต่อการ
เปล่ียนแปลงของสังคมโลก
ไดถ้ ูกตอ้ ง
รวมตลอดภาคเรียน 21 111
5
ส 231012 ประวตั ศิ าสตร์ คาอธิบายรายวชิ าพืน้ ฐาน
ช้ันมธั ยมศึกษาปี ที่ 3 ภาคเรียนที่ 2 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวฒั นธรรม
เวลา 20 ช่ัวโมง จานวน 1.5 หน่วยกติ
วเิ คราะห์พฒั นาการของไทยสมยั รัตนโกสินทร์ในดา้ นต่าง ๆ ปัจจยั ที่มีอิทธิพลตอ่ ความมน่ั คง และความ
เจริญรุ่งเรืองของไทยสมยั รัตนโกสินทร์ ภูมิปัญญาและวฒั นธรรมไทยสมยั รัตนโกสินทร์และอิทธิพลต่อการพฒั นา
ชาติไทย บทบาทของไทยในสมยั ประชาธิปไตย
ใชว้ ธิ ีการทางประวตั ิศาสตร์ศึกษาเร่ืองราวเหตุการณ์สาคญั ทางประวตั ิศาสตร์ท่ีเกิดข้ึน เพื่อใหเ้ กิดความรู้
ความเขา้ ใจ สามารถอธิบายเร่ืองราวท่ีเก่ียวพฒั นาการของไทยสมยั รัตนโกสินทร์ในดา้ นตา่ ง ๆ ไดอ้ ยา่ งถูกตอ้ ง
ตระหนกั ถึงความสาคญั ของวฒั นธรรมและภูมิปัญญาไทยสมยั รัตนโกสินทร์ท่ีมีอิทธิพลตอ่ การพฒั นาชาติ
ไทย เพื่อใหเ้ กิดจิตสานึกในการร่วมกนั อนุรักษว์ ฒั นธรรมและภูมิปัญญาไทยสืบไป
รหัสตวั ชี้วดั
ส 4.3 ม. 3/1, ม. 3/2,ม. 3/3,ม. 3/4
รวมท้งั หมด 4 ตัวชี้วดั
6
ส 231012 ประวตั ศิ าสตร์ โครงสร้างรายวชิ าพืน้ ฐาน
ช้ันมัธยมศึกษาปี ที่ 3 ภาคเรียนท่ี 2 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวฒั นธรรม
เวลา 20 ช่ัวโมง จานวน 1.5 หน่วยกติ
ลาดับที่ ช่ือหน่วยการเรียนรู้ มาตรฐานการ สาระสาคญั เวลา นา้ หนัก
1 เรียนรู้/ตัวชี้วดั ช่ัวโมง คะแนน
2 พฒั นาการของไทย ส 4.3 ช่วงระยะเวลา 200 กวา่ ปี หลงั 10 50
สมยั รัตนโกสินทร์ ม.3/1, ม.3/2 การสถาปนากรุงรัตนโกสินทร์ 10 50
เป็นราชธานีของไทยไดม้ ี 20 100
พฒั นาการทางดา้ นตา่ ง ๆ อยา่ ง
ตอ่ เน่ือง โดยอาศยั ปัจจยั แวดลอ้ ม
หลายประการช่วยเก้ือหนุน
ส่งเสริมใหป้ ระเทศเจริญรุ่งเรือง
ภูมิปัญญาและ ส 4.3 เมื่อกรุงรัตนโกสินทร์มีความ
วฒั นธรรมไทยสมยั ม. 3/3,ม. 3/4 มน่ั คงเป็นปรึกแผน่ ไดม้ ีสัง่ สม
รัตนโกสินทร์ วฒั นธรรมและภูมิปัญญา
เพอ่ื แกป้ ัญหาการดารงชีวติ จน
กลายเป็นมรดกท่ีทรงคุณคา่ และ
เป็ นที่ภาคภูมิใจของคนไทยจนถึง
ปัจจุบนั
รวมตลอดภาคเรียน
ช่อื ประวัติย่อของผจู้ ดั ทำหลักสูตรระดับช้ันเรียน
วันเกดิ
สถำนท่ีเกิด นายกาสี ยกนอ้ ยวงษ์
สถำนท่ีอยู่ปจั จบุ นั วนั ท่ี ๒๐ สงิ หาคม พ.ศ. ๒๕๐๖
บา้ นโคกจนั ทรห์ อม ตาบลเม็กดา อาเภอพยคั ฆภูมพิ ิสยั จังหวัดมหาสารคาม
ตำแหน่งหน้ำทก่ี ำรงำน บา้ นเลขท่ี ๒๒ หมทู่ ี่ ๒๐ ตาบลเมก็ ดา อาเภอพยัคฆภูมพิ สิ ัย
สถำนที่ทำงำนปัจจบุ นั จังหวัดมหาสารคาม
ประวตั ิกำรศกึ ษำ ครู วทิ ยฐานะ ชานาญการพิเศษ
โรงเรียนบ้านเม็กดา อาเภอพยัคฆภูมิพิสยั จงั หวัดมหาสารคาม
พ.ศ. ๒๕๒๒
มัธยมศกึ ษาปีท่ี ๓ (ม.ศ. ๓) โรงเรียนพุทไธสง อาเภอพุทไธสง
พ.ศ. ๒๕๒๔ จงั หวดั บุรีรมั ย์
พ.ศ. ๒๕๒๙ ประกาศนียบัตรวิชาการศึกษา (ป.กศ.) วทิ ยาลัยครูมหาสารคาม
พ.ศ. ๒๕๓๕ ประกาศนียบัตรประโยคพเิ ศษครมู ัธยม (พ.ม.) กรมฝึกหดั ครู
ปริญญาศึกษาศาสตรบัณฑิต (ศษ.บ) วชิ าเอกบริหารการศึกษา
พ.ศ. ๒๕๕๑ วชิ าเลอื กสงั คมไทย มหาวทิ ยาลัยสโุ ขทยั ธรรมาธริ าช
ปริญญาศิลปศาสตรมหาบณั ฑิต (ศศ.ม) สาขาวชิ า การจัดการกีฬาและสุขภาพ
มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม