BUKU TEKS Matematik T5 JILID 2

175 4.4.1 d Satu lawatan sambil belajar ke Melaka telah bermula pada hari Khamis, pukul 9:00 pagi hingga hari Sabtu, pukul 3:00 petang dalam minggu yang sama. Hitung tempoh, dalam hari dan jam, bagi lawatan itu. e h f Nelly dan Sudir masing-masing berumur 8.5 tahun dan 19 tahun pada tahun 2021. i Berapakah lebihnya usia Sudir daripada Nelly? Berikan jawapan dalam tahun dan bulan. ii Pada tahun berapa usia Sudir ialah 2 kali usia Nelly? g Beza usia antara kereta antik model P dengan kereta antik model Q ialah 2 dekad 7 tahun. Kereta antik model P berusia 5.8 dekad. Berapakah usia, dalam dekad dan tahun, kereta antik model Q? 18 Mac 2020 31 Mac 2020 MULA TAMAT Kalendar di sebelah menunjukkan tarikh berkuat kuasa Perintah Kawalan Pergerakan (PKP) Fasa 1 di Malaysia untuk memutuskan rantaian penularan COVID-19. Berapakah tempoh, dalam hari, PKP Fasa 1 itu? Marsha diberikan satu tugasan seperti gambar rajah di atas untuk diselesaikan. Dalam gambar rajah tersebut, nilai P, Q dan R tidak diberikan. Nilai dalam petak ialah hasil tambah dua unit masa dalam bulatan di antara petak itu. i Hitung nilai P, Q dan R. ii Adakah jumlah P dan Q ialah 1 abad 9 dekad? Tunjukkan pengiraan. Q dekad R tahun P abad 0.7 abad 1 5 abad 1 2 abad

176 4.2.1 (i), 4.3.1, 4.3.2, 4.4.1 kertas A4, kad manila, gam, pensel warna, pen, gunting, bahan kitar semula seperti bahan bacaan, Internet 3 Bentangkan hasil kerja. Terima cadangan penambahbaikan daripada kumpulan lain. 2 Gunting dan tampalkan pada gambar seperti haiwan yang dilukis atau daripada bahan kitar semula atau Internet. Mudik ke muara dengan Pak Nawab, Berumah rakit di Sungai Rojam; Wahai anak cubalah jawab, Berapakah minit untuk satu tiga perempat jam? Hendak ke pekan membeli mihun, Terlihat Zaiton berkebaya nyonya; Dua perpuluhan dua abad dengan enam tahun, Dalam tahun berapa bezanya? Tangan dihulur salam perkenalan, Tersenyum riang nampak gembira; Jumlahkan setengah tahun dan dua bulan, Berapakah bulannya, silalah kira? 1 Tulis dua unit masa melibatkan nombor bulat, pecahan atau perpuluhan yang memberikan jumlah dan beza yang sama pada kertas A4. PANTUN MASA 3 4 tahun + 1.5 tahun 3.5 tahun – 15 bulan 2 tahun 3 bulan 3 4 tahun + 1.5 tahun 3.5 tahun – 15 bulan 2 tahun 3 bulan Tugasan k b Alat/Bahan AKTIVITI BERKUMPULAN

177 PANJANG, JISIM DAN ISI PADU CECAIR • Jalankan aktiviti simulasi mengukur panjang, ketebalan objek dan kedalaman air dalam cm dan mm. Kemudian, minta murid menukarkan unit berkenaan kepada perpuluhan atau pecahan. • Imbas kembali cara darab dan bahagi cepat melibatkan sebarang nombor dengan 10. 5.1.1 (i) 5.1.2 (i) Milimeter dan sentimeter TUKAR UNIT PANJANG T 1 2 3 b Tukar 36 1 2 cm kepada mm. 36 1 2 cm = mm 36 1 2 cm = (73 2 × 10) mm = 365 mm 36 1 2 cm = 365 mm 5 1 1 7 3 × 5 365 cm × 10 ÷ 10 1 cm = 10 mm mm 47 mm = cm 20 cm 6 mm = cm 20 cm 6 mm = 20 cm + ( 6 ÷ 2 10 ÷ 2) cm 20 cm 6 mm = 20 3 5 cm dalam perpuluhan dalam pecahan 47 mm = (47 ÷ 10) cm = 4.7 cm 47 mm = 47 10 cm = 4 7 10 cm = 20 cm + 3 5 cm = 20 3 5 cm Alat penimbang ini dicipta menggunakan 9.2 cm benang dan 36 1 2 cm penyangkut pakaian. a Tukar 9.2 cm kepada mm. 9.2 cm = mm 9.2 cm = (9.2 × 10) mm = 92 mm 9.2 cm = 92 mm 5 47 mm = 4.7 cm atau 4 7 10 cm

178 5.1.1 (ii) 5.1.2 (ii) • Galakkan murid menghargai permainan tradisional warisan berzaman seperti wau, gasing dan congkak. • Gunakan pelbagai cara untuk menyatakan hubungan antara unit yang melibatkan pecahan dan perpuluhan. Sentimeter dan meter 2 1 1 4 m = cm 3 39 cm = m 39 cm = (39 ÷ 100) m = 0.39 m 39 cm = 0.39 m 4 5 m 80 cm = m 5 m 80 cm = 5 m + (80 ÷ 100) m = 5 m + 0.8 m = 5.8 m 5 m 80 cm = 5.8 m Cara 1 Cara 2 = 100 cm + 25 cm = 125 cm 1 1 4 m = 125 cm 1 1 4 m = 1 m + 1 4 m = (1 × 100) cm + (1 4 × 100) cm 25 1 1 1 4 m = (5 4 × 100) cm = (5 × ) cm = cm 5.8 m sama dengan 5 4 5 m. Buktikan. 1 Tukar 1.37 m kepada cm. 1.37 m = cm 1.37 m = (1.37 × 100) cm = 137 cm 1.37 m = 137 cm Ukuran lebar badan wau ini ialah 1.37 m. Adakah cara 2 memberikan jawapan yang sama? m × 100 ÷ 100 1 m = 100 cm cm

179 0 375 m PQR 1 000 m 1 2 km 3 4 km 2 7 3 8 km = m 7 3 8 km = 7 km + 3 8 km = (7 × 1 000) m + (3 8 × 1 000) m = 7 000 m + 375 m 7 3 8 km = 7 375 m 125 1 5.1.1 (iii) 5.1.2 (iii) • Galakkan murid menggunakan pelbagai strategi semasa mendarab atau membahagi seperti menggerakkan titik perpuluhan atau pemansuhan. Meter dan kilometer 4 68 km 4 m = km 68 km 4 m = 68 km + ( 4 1000) km = 68 km + 0.004 km = 68.004 km 68 km 4 m = 68.004 km Maraton Antarabangsa Jambatan Pulau Pinang Jarak keseluruhan 42.195 km Nyatakan nilai Q dalam pecahan. Tarikh: 24 November 2019 Waktu mula: 1:30 a.m. (Terbuka Lelaki dan Wanita, dan Veteran) Masa kelayakan: 7 jam Lokasi permulaan: Tempat Letak Kereta Queensbay Mall 1 Tukar 42.195 km kepada m. 42.195 km = m 42.195 km = (42.195 × 1 000) m = 42 195 m 42.195 km = 42 195 m 3 10 300 m = km 10 300 m = (10 300 ÷ 1 000) km = 10.3 km = 10 3 10 km 10 300 m = 10.3 km atau 10 3 10 km km × 1 000 ÷ 1 000 1 km = 1 000 m m

180 • Adakan kuiz menjawab secara spontan. Contohnya, 3.5 cm dalam pecahan dijawab 3 1 2 cm. • Bimbing murid menggunakan Google Maps untuk mencari jarak dari rumah ke sekolah dalam aktiviti Jejak Bestari. 5.1.1 5.1.2 1 Tukar ukuran yang berikut kepada unit yang dikehendaki. a 3.1 cm = mm b 7 1 2 cm = mm c 56 mm = cm d 8 cm 4 mm = cm e 0.19 m = cm f 10 3 4 m = cm g 37 cm = m h 5 km 2 m = km i 2 043 m = km 2 Nyatakan jawapan dalam perpuluhan. a 908 mm = cm b 24 m 6 cm = m c 79 cm = m d 45 cm 3 mm = cm e 6 005 m = km f 18 km 14 m = km 3 Nyatakan jawapan dalam pecahan. a 25 mm = cm b 4 cm 1 mm = cm c 920 cm = m d 6 m 75 cm = m e 1 300 m = km f 50 km 600 m = km kad aktiviti, pen, pita ukur, pembaris, kad manila, gambar foto berpasangan 1 Lakukan ukuran dan lengkapkan kad aktiviti. 2 Salin maklumat rakan dalam kad manila dan tampalkan gambar foto. 3 Kumpulkan hasil kerja sebagai buku skrap. Ukuran Tinggi Panjang tapak kasut Lebar beg sekolah Jarak dari rumah ke sekolah mm/cm/m/km unit pecahan atau perpuluhan Nama: Kamini a/p Muthu Tinggi: 139 cm = 1.39 m Panjang tapak kasut: 18.6 cm Jarak dari rumah ke sekolah: 3 7 10 km Lebar beg sekolah: 20.3 cm Kad aktiviti Hasil Kerja k p Alat/Bahan Peserta b 1 Lkk k Tugasan KENALI DIRIKU

181 5.1.3 • Minta murid memastikan semua ukuran telah ditukar kepada unit yang sama dan bentuk yang sama (pecahan atau perpuluhan) sebelum menambah. • Jalankan aktiviti menambah ukuran keliling pelbagai bentuk segi tiga yang melibatkan ukuran dalam pecahan dan perpuluhan. 2 Uranus 18.4 cm Utarid 30 1 2 cm Bumi 26.3 cm 26.3 cm + 18.4 cm = cm 26.3 cm + 18.4 cm + 30 1 2 cm = mm 26.3 cm + 18.4 cm + 30 1 2 cm = 752 mm 74 cm + 1.08 m + 2 3 4 m = m 74 cm + 1.08 m + 2 3 4 m = 4.57 m 74 cm + 1.08 m + 2 3 4 m = 0.74 m + 1.08 m + 2.75 m = 4.57 m 74 cm = (74 ÷ 100) m = 0.74 m 26.3 cm + 18.4 cm = 44.7 cm Jumlah panjang tali replika Bumi, Uranus dan Utarid ialah 752 mm. 1 2 6.3 cm + 1 8.4 cm 4 4.7 cm 1 1 2 6.3 cm 1 8.4 cm + 3 0.5 cm 7 5.2 cm 30 1 2 cm = 30 cm + 1 2 cm = 30 cm + 0.5 cm = 30.5 cm 2 3 4 m = 11 4 m = 2.75 m TAMBAH UNIT PANJANG T Jumlah panjang tali replika Bumi dan Uranus ialah 44.7 cm. a Hitung jumlah panjang tali replika Bumi dan Uranus. 1 b Jumlahkan panjang, dalam mm, tali replika Bumi, Uranus dan Utarid. 75.2 cm = (75.2 × 10) mm = 752 mm 2.75 m 4 1 1. 0 0 m − 8 3 0 − 2 8 2 0 − 2 0 0

182 5.1.3 • Pelbagaikan soalan seperti hitung hasil tambah. 3 Hitung jarak, dalam m, dari rumah Hani ke taman burung melalui kedai bunga dan restoran. Jarak dari rumah Hani ke taman burung melalui kedai bunga dan restoran ialah 14 520 m. 1 Jumlahkan ukuran mengikut unit yang dikehendaki. 2 Jumlahkan 78.3 cm dan 27 cm. Beri jawapan dalam mm. 3 Berpandukan kad di sebelah, cari jumlah jarak dalam: a km b m 8 3 5 km + 3 km 20 m + 2.9 km = m 8 3 5 km + 3 km 20 m + 2.9 km = 14 520 m 8 3 5 km = (43 5 × 1 000) m = 8 600 m 200 1 3 km 20 m = 3 km + 20 m = (3 × 1 000) m + 20 m = 3 000 m + 20 m = 3 020 m 2.9 km = (2.9 × 1 000) m = 2 900 m 1 8 600 m 3 020 m + 2 900 m 1 4 520 m Nyatakan jarak yang paling dekat ke taman burung dari rumah Hani. 9.012 km 23 2 5 km 4 km 960 m 8 kedai bunga 3 5 km 3 km 20 m 4.701 km 2.9 km taman burung restoran 11 km 65 m rumah Hani a 37.9 cm + 4.8 cm = cm b 6.7 cm + 33.9 cm = mm c 20 1 5 cm + 7.6 cm = cm d 81.4 cm + 65 cm = mm e 80 cm + 2.04 m + 1 2 m = m f 31 4 5 m + 103 cm + 18.9 m = cm g 11 1 8 km + 45.7 km = km h 50.207 km + 48 3 10 km + 30 m = m

183 5.1.4 • Galakkan murid menolak dengan mencari baki atau beza panjang sesuatu objek. • Minta murid melakukan penukaran unit bagi ukuran panjang yang perlu mengikut kehendak soalan. 62.7 cm – 54.9 cm = cm 54.9 cm – 3 5 cm = mm 54.9 cm – 3 5 cm = 543 mm Beza tinggi antara Robot R dengan Robot S ialah 7.8 cm. Tinggi Robot T ialah 543 mm. Tukar ukuran dalam perpuluhan m dahulu. Kemudian, tolak. 62.7 cm – 54.9 cm = 7.8 cm 16 cm = (16 ÷ 100) m = 0.16 m TOLAK UNIT PANJANG T a Berapakah beza tinggi antara Robot R dengan Robot S? b Hitung tinggi, dalam mm, Robot T. 2.07 m – 16 cm – 4 5 m = m 2.07 m – 16 cm – 4 5 m = 1.11 m 1 2 11 5 1 17 62.7 cm – 54.9 cm 7.8 cm 54.9 cm – 3 5 cm = (54.9 × 10) mm – (3 5 × 10) mm = 549 mm – 6 mm = 543 mm 1 2 1 10 2.07 m –0. 1 6 m 1.91 m –0.8 0 m 1.1 1 m 0.8 m 5 4.0 m −0 4 0 −4 0 0 R ST 62.7 cm 54.9 cm 3 5 cm lebih rendah daripada Robot S

184 5.1.4 • Jalankan kuiz secara berkumpulan melibatkan penolakan hingga tiga ukuran panjang. Tinggi Penguin Emperor: 1. m – 1 m = 1.15 m Nombor pada adalah sama. Apakah nombor itu? 3 Berapakah lebihnya panjang Jambatan Pulau Pinang daripada Jambatan Angkat Terengganu? Panjang Jambatan Pulau Pinang lebih 12.862 km daripada Jambatan Angkat Terengganu. 13.5 km – 638 m = km 13.5 km – 638 m = 12.862 km 638 m = (638 ÷ 1 000) km = 0.638 km 14 9 2 41010 1 3.5 0 0 km – 0 . 6 3 8 km 1 2 . 8 6 2 km 4 90 7 8 km – 34.3 km – 1 180 m = m 90 7 8 km – 34.3 km – 1 180 m = 55 395 m 90 7 8 km = 90 km + 7 8 km = (90 × 1 000) m + (7 8 × 1 000) m = 90 000 m + 875 m = 90 875 m 1 125 34.3 km = (34.3 × 1 000) m = 34 300 m Kira. a 53.1 cm – 12.9 cm = cm b 67.8 cm – 2 9 10 cm = mm c 18 3 4 km – 6.509 km = km d 4.15 m – 72 cm – 1 3 5 m = m e 30 1 2 m – 340 cm – 25.7 m = cm f 26 3 4 km – 8 km 85 m – 9.27 km = m 8 10 90 875 m – 34 300 m 56 575 m 4 17 56 575 m – 1 180 m 55 395 m Jambatan Angkat Terengganu 638 m Jambatan Pulau Pinang 13.5 km m

185 Kekal FOKUS! Fikir Positif Jadi Positif Usaha Tangga Kejayaan 2.8 cm 1.9 cm lebar b Hitung panjang, dalam mm, bagi bingkai hiasan. 14 × 1.9 cm = mm 1.9 cm = (1.9 × 10) mm = 19 mm 14 × 1.9 cm = 266 mm Panjang bingkai hiasan ialah 266 mm. DARAB UNIT PANJANG a Berapakah lebar bingkai hiasan? 6 × 2.8 cm = cm 4 2. 8 cm × 6 1 6. 8 cm 3 2 4 3 7 7 5 cm × 56 11 1 4 650 +38 750 4 3 4 0 0 cm 1 2 Cara 1 Cara 2 6 × 2.8 cm = 16.8 cm Lebar bingkai hiasan ialah 16.8 cm. 56 × 7 3 4 m = cm Hitung panjang dan lebar bagi setiap kad motivasi pada bingkai di atas. 56 × 7 3 4 m = 56 × 31 4 m = 434 m = (434 × 100) cm = 43 400 cm 14 1 7 3 4 m = 7 m + 3 4 m = (7 × 100) cm + (3 4 x 100) cm = 700 cm + 75 cm = 775 cm 25 1 5.1.5 • Gunakan pelbagai contoh situasi harian yang melibatkan pendaraban seperti mencari panjang bangku atau meja yang disambungkan. • Terapkan nilai murni lain sebagai seorang murid seperti tidak berputus asa dan belajar dengan tekun. 56 × 7 3 4 m = 43 400 cm 3 1 9 mm × 14 1 7 6 +190 2 6 6 mm

186 2.735 km Hitung jumlah jarak, dalam m, Aiman pergi dan balik dalam tempoh 5 hari persekolahan. 10 × 2.735 km = m 10 × 2.735 km = 10 × (2.735 × 1 000) m = 10 × 2 735 m = 27 350 m 10 × 2.735 km = 27 350 m Jumlah jarak Aiman pergi dan balik dalam tempoh 5 hari persekolahan ialah 27 350 m. 3 1 000 × 19 4 5 5 cm = m 4 5 cm = 0.8 cm 1 000 × 19 4 5 cm = 1 000 × 19.8 cm = 19 800 cm = (19 800 ÷ 100) m = 198 m 1 000 × 19 4 5 cm = 198 m a 8 × 4.39 cm = cm c 13 × 7 1 5 cm = m e 42 × 18.05 km = km b 6 × 9 3 4 cm = mm d 25 × 7.44 m = km f 70 × 10 1 2 m = km Darab. Lengkapkan. 1 2 100 × 0.2 km = m 1 000 × 8.3 cm = mm 1 4 m cm 2 1 5 m cm 1.567 km km 0.046 km m 4 1 2 m = 0.5 m 100 × 48 1 2 m = 100 × 48.5 m = 4 850 m = (4 850 ÷ 1 000) km = 4.850 km 100 × 48 1 2 m = 4.85 km 100 × 48 1 2 m = km 5.1.5 • Latih tubi pendaraban ukuran panjang dengan menggunakan carta atau kad gambar. a b

187 5.1.6 • Jalankan aktiviti simulasi seperti mencari ketebalan sebuah buku daripada timbunan buku yang sama. BAHAGI UNIT PANJANG Berapakah tebal sekeping duit syiling 10 sen? 12 mm ÷ 8 = mm 12 mm ÷ 8 = 1.5 mm Tebal sekeping duit syiling 10 sen ialah 1.5 mm. 2 1 3 45.18 cm ÷ 9 = 50.2 mm 3 1 5 m ÷ 16 = cm 3 1 5 m ÷ 16 = 20 cm 5.02 cm = (5.02 × 10) mm = 50.2 mm Bolehkah kamu tukar kepada unit mm dahulu, kemudian bahagi? Bincangkan. 45.18 cm ÷ 9 = mm 2 0 cm 1 6 3 2 0 cm –3 2 0 0 – 0 0 3 1 5 m = (16 5 × 100) cm = 320 cm 20 1 1 . 5 mm 8 1 2. 0 mm − 8 4 0 − 4 0 0 5 . 0 2 cm 9 4 5 . 1 8 cm −4 5 0 1 − 0 1 8 − 1 8 0 Langkah 1 Langkah 1 Langkah 2 Langkah 2 12 mm

188 4 Kira jarak jalan, dalam m, yang diturap dalam masa 1 jam. 2 1 4 km ÷ 10 = m 2 1 4 km ÷ 10 = 9 4 km ÷ 10 = (2.25 × 1 000) m ÷ 10 = 2 250 m ÷ 10 = 225 m 2 1 4 km ÷ 10 = 225 m Jarak jalan yang diturap dalam masa 1 jam ialah 225 m. 5.1.6 • Latih tubi pembahagian ukuran panjang dengan menggunakan bahan yang sesuai seperti keratan benang, tali dan reben. Bahagi. Lengkapkan. 6 30 m 72 cm ÷ 1 000 = cm 30 m 72 cm = (30 × 100) cm + 72 cm = 3 000 cm + 72 cm = 3 072 cm 1 2 a 0.12 cm ÷ 3 = cm c 56.64 m ÷ 16 = cm a 48.3 km ÷ 10 = km b 48.3 km ÷ 100 = m b 83 4 5 mm ÷ 10 = mm d 25 1 8 km ÷ 25 = m 3 Bahagikan yang berikut. Nyatakan jawapan dalam m. a 3.672 km dengan 18. b 32 m 10 cm dengan 100. 5 238.9 km ÷ 100 = m 238.9 km ÷ 100 = 2.389 km = (2.389 × 1 000) m = 2 389 m 238.9 km ÷ 100 = 2 389 m 3 072 cm ÷ 1 000 = 3.072 cm 30 m 72 cm ÷ 1 000 = 3.072 cm Kami mengambil masa selama 10 jam untuk menurap jalan sepanjang 2 1 4 km.

189 1.8 kg 2 3 4 kg kg 5.2.1 • Murid melakukan aktiviti menukarkan unit kg kepada g atau sebaliknya berpandukan jisim yang tercatat pada bungkusan barangan. 1 a Tukar 1.8 kg kepada g. b 2 3 4 kg = g 2 3 4 kg = 2 kg + 3 4 kg = (2 × 1 000) g + (3 4 × 1 000) g = 2 000 g + 750 g = 2 750 g 250 1 1.8 kg = g 2 3.07 kg = kg 3.07 kg = 3 kg + 0.07 kg = 3 kg + kg = kg 1.8 kg = (1.8 × 1 000) g = 1 800 g 1.8 kg = 1 800 g Cara 1 Cara 2 2 3 4 kg = (11 4 × 1 000) g = 2 750 g 250 1 250 × 11 250 +2 500 2750 Adakah 2 1 5 kg bersamaan 2 200 g? Tunjukkan. 2 3 4 kg = 2 750 g TUKAR UNIT GRAM DAN KILOGRAM T kg × 1 000 ÷ 1 000 1 kg = 1 000 g g

190 5.2.1 • Laksanakan kuiz penukaran unit jisim yang melibatkan pecahan dan perpuluhan. 3 Tukar 6 900 g kepada kg. 4 Tukar 5 kg 800 g kepada kg. 6 900 g = (6 900 ÷ 1 000) kg = 6.9 kg 6 900 g = kg 5 kg 800 g = kg 5 kg 800 g = 5 kg + 800 g = 5 kg + (800 ÷ 1 000) kg = 5 kg + 0.8 kg = 5.8 kg 5 kg 800 g = 5.8 kg 6 900 g = 6.9 kg atau 6 9 10 kg dalam perpuluhan dalam pecahan Nyatakan jawapan dalam pecahan pula. 5. 25 kg = 5 8 kg Cari nilai yang mungkin bagi dan . 1 Lengkapkan. 2 Nyatakan jawapan dalam perpuluhan. 3 Nyatakan jawapan dalam pecahan. a 0.01 kg = g b 6 3 5 kg = g c 4 250 g = kg d 8 kg 400 g = kg e 3 9 10 kg = g f 7 kg 2 g = kg a 5 130 g = kg b 65 g = kg a 500 g = kg b 7 125 g = kg 6 900 g = ( 6 900 1 000 ) kg = 69 10 kg = 6 9 10 kg

191 5.2.2 • Lakukan aktiviti simulasi seperti menimbang setiap barangan atau alatan dengan menggunakan penimbang digital untuk mencari jumlah jisim. a Jumlahkan jisim beg dan hadiah. b Hitung jumlah jisim, dalam kg, bagi pakaian dan sepasang kasut sukan. Jumlah jisim bagi pakaian dan sepasang kasut sukan ialah 3.395 kg. 3.505 kg + 0.48 kg = kg Jumlah jisim beg dan hadiah ialah 3.985 kg. 3.505 kg + 0.48 kg = 3.985 kg Tukar 3 1 8 kg dan 270 g kepada perpuluhan kg dahulu. TAMBAH UNIT JISIM T 3.505 kg + 0.480 kg 3.985 kg 3 1 8 kg = 25 8 kg 3 1 8 kg + 270 g = kg 3 1 8 kg + 270 g = 3.395 kg 3 1 8 kg + 270 g = 3.125 kg + 0.27 kg = 3.395 kg 270 g = 270 1 000 kg = 0.27 kg Nyatakan barangan yang boleh dimasukkan ke dalam beg sebagai bagasi kabin. 1 Bagasi kabin ialah beg pakaian dan lain-lain yang dibawa atau diletakkan di dalam ruang penyimpanan kapal terbang. 3 . 1 2 5 kg 8 25. 000 kg −2 4 1 0 − 8 2 0 − 1 6 4 0 − 4 0 0 3 1 8 kg 270 g 0.48 kg 3.505 kg Jisim bagasi kabin tidak boleh melebihi 7 kg.

192 5.2.2 • Latih tubi menambah jisim dengan menggunakan kad soalan atau risalah pasar raya. 2 6.73 kg + 1 080 g + 4 9 10 kg = kg 3 7 8 kg + 4.305 kg + 945 g = g 7 8 kg + 4.305 kg + 945 g = (7 8 × 1 000) g + (4.305 × 1 000) g + 945 g = g + g + g = g 1 Kira. Jumlahkan jisim, dalam g, bagi nanas dan betik. 2 3 Hitung jumlah jisim, dalam g, bagi ketiga-tiga peket wafer seperti yang ditunjukkan dalam gambar. 1.608 kg 1.4 kg 1 8 kg 217.5 g 0.25 kg 6.73 kg + 1 080 g + 4 9 10 kg = 6.73 kg + 1 080 1 000 kg + 4.9 kg = 6.73 kg + 1.08 kg + 4.9 kg = 12.71 kg 6.73 kg + 1 080 g + 4 9 10 kg = 12.71 kg 1 1 6 . 7 3 kg 1 . 0 8 kg + 4 . 9 0 kg 1 2 . 7 1 kg kg a 7.42 kg + 0.845 kg = kg b 3 5 kg + 760 g = g c 12 1 2 kg + 4.8 kg + 370 g = kg d 80 g + 6 1 4 kg + 9 kg = g

193 5.2.3 • Lakukan aktiviti seperti mencari beza jisim antara dua orang rakan. • Galakkan murid menolak perpuluhan dalam bentuk lazim dengan memastikan unit mestilah sama dan titik perpuluhan pula selajur. 41.2 kg – 34.9 kg = kg 41.2 kg – 34.9 kg = 6.3 kg 1 4 kg – 0.1 kg = g Jisim mentega lebih g daripada gula. 1 4 kg – 0.1 kg = 0.25 kg – 0.10 kg = 0.15 kg = (0.15 × 1 000) g = g 1 Hitung beza jisim antara Khairul dengan Divesh. Berapakah lebihnya jisim mentega daripada gula? Berikan jawapan dalam g. Beza jisim antara Khairul dengan Divesh ialah 6.3 kg. TOLAK UNIT JISIM 2 Resipi Kek Mentega Bahan A • 1 4 kg mentega • 0.1 kg gula • 5 biji kuning telur • 230 g tepung gandum Cara 1 Cara 2 1 4 kg – 0.1 kg = (1 4 × 1 000) g – (0.1 × 1 000) g = 250 g – 100 g = g 250 1 Tukar 1 4 kg kepada perpuluhan kg dahulu. Adakah jawapan bagi cara 1 dan cara 2 sama? 0.25 kg 4 1.00 kg −0 1 0 − 8 20 − 20 0 10 3 0 12 4 1 . 2 kg − 3 4 . 9 kg 6 . 3 kg pung Nama Jisim Khairul 34.9 kg Divesh 41.2 kg Khairul Divesh

194 9 5 1014 6 .0 4 2 kg – 1 .07 0 kg 4 .9 7 2 kg 18 3 8 17 4 .9 7 2 kg – 0.98 0 kg 3 .9 9 2 kg • Bersoal jawab tentang penolakan melibatkan jisim dengan menggunakan perkataan seperti kira baki, cari beza dan berapa lebihnya suatu jisim 5.2.3 daripada jisim yang lain. 3 6 042 g – 1.07 kg – 980 g = kg 4 10 4 5 kg – 1 503 g – 3.96 kg = g 6 042 g – 1.07 kg – 980 g = 3.992 kg Tukar unit g kepada kg Tukar unit kg kepada g Tolak berturut-turut 1 1 5 kg – 800 g = p q kg Cari nilai p dan q. 1 Kira. 2 a Hitung beza antara 38.92 kg dengan 60 1 5 kg. b Berapakah lebihnya 13.051 kg daripada 7 360 g? c Tolak 5 2 5 kg daripada 9.018 kg. Berikan jawapan dalam g. a 7.1 kg – 2.54 kg = kg b 3 4 kg – 0.69 kg = g c 5 120 g – 1 7 10 kg – 2.093 kg = kg d 10 1 2 kg – 4 860 g – 3.72 kg = g 3.96 kg = (3.96 × 1 000) g = 3 960 g Tolak berturut-turut 10 800 g – 1 503 g g – 3 960 g g 980 g = (980 ÷ 1 000) kg = 0.980 kg 6 042 g = (6 042 ÷ 1 000) kg = 6.042 kg 1 200 10 4 5 kg = 10 kg + 4 5 kg = (10 × 1 000) g + ( 4 5 × 1 000) g = 10 000 g + 800 g = 10 800 g

195 5.2.4 • Galakkan murid membuat kiraan pantas apabila mendarab sebarang jisim dengan 10, 100 atau 1 000. DARAB UNIT JISIM 1 Hitung jisim 7 peket kacang hazel. Berapakah jisim 15 peket kerepek? Jisim 7 peket kacang hazel ialah 1.75 kg. Jisim 15 peket kerepek ialah 7 500 g. 7 × 0.25 kg = kg 15 × 1 2 kg = g 3 10 × 40 3 5 kg = g 10 × 40 3 5 kg = 406 000 g 10 × 40 600 g = 406 000 g 10 × 40 3 5 kg = 10 × (40 kg + 3 5 kg) = 10 × (40 kg + 0.6 kg) = 10 × 40.6 kg = 406 kg 15 × 1 2 kg = 7 500 g 7 × 0.25 kg = 1.75 kg 1 3 0 . 2 5 kg × 7 kg 1 . 7 5 kg 2 1 5 × 5 0 0 g 7 5 0 0 g 15 × 1 2 kg = 15 × (1 2 × 1 000) g = 15 × 500 g = 7 500 g 1 500 Cara 1 Cara 2 40 3 5 kg = 40 kg + 3 5 kg = (40 × 1 000) g + (3 5 × 1 000) g = 40 000 g + 600 g = 40 600 g 200 1 406 kg = (406 × 1 000) g = 406 000 g Puan, boleh saya bantu? Saya mahu 7 peket kacang hazel. 2 1 2 kg

196 5.2.4 • Latih tubi pendaraban menggunakan kad imbasan. Galakkan murid mencongak apabila mendarab jisim yang melibatkan 10, 100 atau 1 000. 4 Bil. Bilangan (peket) Jenama makanan kucing Jisim seunit 1. 100 Meow Meow 1.2 kg 2. 1 000 Comel 0.85 kg 3. 1 000 Anggun 480 g Berdasarkan jadual di atas, hitung jumlah jisim makanan kucing jenama: Jumlah jisim makanan kucing jenama Meow Meow ialah 120 kg. Jumlah jisim makanan kucing jenama Comel ialah 850 000 g. Hitung jumlah jisim, dalam kg, bagi makanan kucing jenama Anggun pula. 1 Kira. 2 Kira cepat. a 9 × 1.07 kg = kg b 16 × 4.5 g = kg c 24 × 3 1 10 kg = g d 50 × 6.78 kg = g a 10 × 2.06 kg = kg b 10 × 4 5 kg = g c 100 × 1.9 kg = g d 100 × 1 1 4 kg = g e 1 000 × 0.003 kg = g f 1 000 × 3 7 10 kg = kg a Meow Meow. 100 × 1.2 kg = kg 100 × 1.2 kg = 120 kg 100 × 1.2 kg = 120 kg b Comel. 1 000 × 0.85 kg = g 1 000 × 0.85 kg = 850 kg = (850 × 1 000) g = 850 000 g 1 000 × 0.85 kg = 850 000 g

197 • Bimbing murid melakukan aktiviti secara berkumpulan. Murid menimbang bahan yang sesuai dan membahagikan beberapa bungkus bahan kepada jisim yang sama dengan memberikan jawapan dalam unit yang dikehendaki. 5.2.5 1 Hitung jisim satu bar coklat. Jisim satu bar coklat ialah 0.05 kg. BAHAGI UNIT JISIM 3 0.35 kg ÷ 7 = kg 2 12.33 kg ÷ 18 = g 16 1 2 kg ÷ 10 = g 16 1 2 kg = 16 kg + 1 2 kg = 16 kg + 0.5 kg = 16.5 kg 16.5 kg ÷ 10 = 1.65 kg = (1.65 × 1 000) g = 1 650 g 16 1 2 kg ÷ 10 = 1 650 g 12.33 kg ÷ 18 = 685 g 0.35 kg ÷ 7 = 0.05 kg Cuba cara lain dengan menukarkan 16 1 2 kg kepada g dahulu dan bahagikan. 0 . 0 5 kg 7 0 . 3 5 kg −0 0 3 − 0 3 5 − 3 5 0 0 0 . 6 8 5 kg 18 1 2 . 3 3 0 kg −0 1 2 − 0 12 3 − 10 8 1 53 − 1 44 9 0 − 9 0 0 0.685 kg = (0.685 × 1 000) g = 685 g Jisim 7 bar coklat ialah 0.35 kg.

198 • Bimbing murid menggunakan cara pemansuhan atau menggerakkan titik perpuluhan apabila membahagi sebarang jisim dengan 10, 100 dan 1 000. 5.2.5 4 5 Hitung jisim, dalam g, bagi sebiji makarun. 1.4 kg ÷ 1 000 = g 1.4 kg ÷ 1 000 = ( × ) g ÷ 1 000 = g ÷ 1 000 = g Gunakan semua kad nombor di atas untuk melengkapkan petak kosong di bawah. 0 4 2 1 3 . kg = . kg ÷ 1 Kira. 2 a 9.02 kg ÷ 5 = kg b 10.2 kg ÷ 6 = kg c 13.51 kg ÷ 14 = g d 7 3 4 kg ÷ 50 = g e 21.1 kg ÷ 10 = g f 36 4 5 kg ÷ 100 = kg g 6.8 kg ÷ 1 000 = g h 9 7 10 kg ÷ 1 000 = g Berdasarkan gambar rajah di sebelah, lengkapkan petak kosong di bawah dan selesaikan. kg ÷ = g 1 1 2 kg ÷ 100 = g 1 1 2 kg ÷ 100 = (3 2 × 1 000) g ÷ 100 = 1 500 100 g = 15 g 1 1 2 kg ÷ 100 = 15 g Jisim sebiji makarun ialah 15 g. 1 500 Gula pasir 4.5 kg 100 biji makarun berjisim 1 1 2 kg Cuba selesaikan.

• Minta murid menyukat isi padu cecair berwarna dengan 199 menggunakan bekas bersenggat dan membuat penukaran unit kepada pecahan atau perpuluhan. 5.3.1 2 2 750 mፎ = ፎ 2 750 mፎ = (2 750 ÷ 1 000)ፎ = 2.75ፎ 2 750 mፎ = 2.75 ፎatau 2 3 4 ፎ Botol ini berisi 0.3ፎjus. Adakah 0.5ፎ sama dengan 1 2ፎ? Ceritakan. Kotak ini pula berisi 1 2ፎ jus. a Tukar 0.3ፎkepada mፎ. 0.3ፎ = mፎ 0.3ፎ= (0.3 × 1 000) mፎ = 300 mፎ 0.3ፎ = 300 mፎ dalam perpuluhan dalam pecahan 2 750 mፎ = 2 000 mፎ+ 750 mፎ = (2 000 ÷ 1 000)ፎ + ( 750 1 000)ፎ = 2ፎ+ ( 75 ÷ 25 100 ÷ 25 )ፎ = 2ፎ+ 3 4ፎ = 2 3 4ፎ b 1 2ፎ = mፎ 1 2ፎ = (1 2 × 1 000) mፎ = 500 mፎ 1 2ፎ = 500 mፎ 500 1 1 0.5ፎ 500 mፎ 1.0ፎ 1 000 mፎ TUKAR UNIT MILILITER DAN LITER T ፎ × 1 000 ÷ 1 000 1ፎ = 1 000 mፎ mፎ

200 • Gunakan pecahan dengan penyebut 2, 4, 5, 8 dan 10 untuk mengukuhkan pemahaman murid tentang penukaran unit isi padu cecair. 5.3.1 3 42ፎ 9 mፎ = ፎ 42ፎ 9 mፎ = 42ፎ+ ( 9 1 000)ፎ = 42ፎ+ 0.009ፎ = 42.009ፎ 42ፎ 9 mፎ = 42.009 ፎ 4 700 mፎ = ፎ 700 mፎ = ( 700 1 000)ፎ = 7 10ፎ 700 mፎ = 7 10 ፎ Adakah 7 10ፎsama dengan 0.7ፎ? Bincangkan. 5 6 025 mፎ = ፎ 6 025 mፎ = (6 025 1 000 )ፎ = (6 000 1 000 + 25 1 000 )ፎ = 6 25 ÷ 25 1 000 ÷ 25ፎ = ፎ 6 27 3 5ፎ = mፎ 27 3 5ፎ = 27ፎ+ 3 5ፎ = (27 × 1 000) mፎ + (3 5 × 1 000) mፎ = mፎ + mፎ = mፎ 200 1 1 Tukarፎ kepada mፎ atau sebaliknya. a b c d e 2 Nyatakan jawapan dalam pecahan. a 800 mፎ = ፎ b 1 200 mፎ = ፎ c 3 900 mፎ = ፎ 3 Nyatakan jawapan dalam perpuluhan. a 5 mፎ = ፎ b 10 080 mፎ = ፎ c 26ፎ40 mፎ = ፎ 4 Selesaikan. a 6 1 8ፎ= mፎ b 5 7 10ፎ= mፎ 0.35ፎ 1.2ፎ 15 mፎ 200 mፎ 1 400 mፎ Delima Jus

201 TAMBAH UNIT ISI PADU CECAIR 5.3.2 • Tegaskan unit isi padu mesti disamakan sebelum melakukan proses penambahan. 1.875ፎ+ 5 1 2ፎ = ፎ 1.875ፎ+ 5 1 2ፎ = 1.875ፎ+ 11 2ፎ = 1.875ፎ+ 5.5ፎ = 7.375ፎ 1 a Hitung jumlah isi padu cat biru dan cat kuning. b Jumlahkan isi padu cat biru dan cat merah. 1.875ፎ+ 125 mፎ = mፎ 1.875ፎ + 125 mፎ = (1.875 × 1 000) mፎ+ 125 mፎ = 1 875 mፎ + 125 mፎ = 2 000 mፎ 1.875ፎ+ 125 mፎ = 2 000 mፎ Jumlah isi padu cat biru dan cat kuning ialah 7.375 ఺. Jumlah isi padu cat biru dan cat merah ialah 2 000 m఺. 1.875ፎ 125 mፎ 1.875ፎ+ 5 1 2ፎ= 7.375 ፎ Jumlah isi padu ketiga-tiga cat melebihi 8ፎ. Adakah pernyataan ini benar? Buktikan. 0 5.5ፎ 2 11 . 0ፎ −0 1 1 − 1 0 1 0 − 1 0 0 1 1.8 7 5ፎ + 5.5 0 0ፎ 7.3 7 5ፎ 5 1 2ፎ

202 • Kenal pasti kelemahan murid dan banyakkan soalan yang berkaitan untuk mengukuhkan pemahaman murid. 5.3.2 2 9.27ፎ+ 13ፎ500 mፎ + 10 2 5ፎ= ፎ 9.27ፎ + 13 500 mፎ + 10 2 5ፎ= 33.17 ፎ 10 2 5ፎ = 10ፎ + 2 5ፎ = 10ፎ + 0.4ፎ = 10.4ፎ 1 1 9.2 7ፎ 1 3.5 0ፎ + 1 0.4 0ፎ 3 3.1 7ፎ 3 40.08ፎ+ 11 9 10ፎ+ 76 mፎ = mፎ 40.08ፎ= (40.08 × 1 000) mፎ = 40 080 mፎ 76 mፎ= (76 ÷ 1 000)ፎ = 0.076ፎ 52.056ፎ= (52.056 × 1 000) mፎ = mፎ Cara 1 Cara 2 40.0 8ፎ + 1 1.9 0ፎ 51.98ፎ 40 080mፎ 1 1 900mፎ + 76mፎ mፎ 1 1 5 1 .98 0ፎ + 0.0 7 6ፎ 5 2.056ፎ 0.4 5 2 . 0 −0 2 0 −2 0 0 ፎ ፎ Adakah kedua-dua cara di atas betul? Bincangkan. 13ፎ500 mፎ = 13 500 mፎ = (13 500 1 000 )ፎ = 13.5ፎ Kira. a 3.8ፎ+ 9.204ፎ= ፎ b 2 3 4ፎ+ 7.265ፎ= ፎ c 10.46ፎ+ 578 mፎ= mፎ d 9 10ፎ+ 12 304 mፎ = ፎ e 3 1 5ፎ+ 680 mፎ + 0.2ፎ= ፎ f 8ፎ645 mፎ + 12 1 2ፎ+ 4.1ፎ= ፎ 11 9 10ፎ = 11ፎ+ 9 10ፎ = 11ፎ+ 0.9ፎ = 11.9ፎ = (11.9 × 1 000) mፎ = 11 900 mፎ

203 5.3.3 • Lakukan aktiviti penolakan dua isi padu cecair dengan menggunakan permainan domino secara berkumpulan. 1 Berapakah beza isi padu cecair di dalam picagari? Beza isi padu cecair di dalam picagari ialah 1.7 m఺. TOLAK UNIT ISI PADU CECAIR 2 5 mፎ – 3.3 mፎ = 1.7 mፎ 5 mፎ – 3.3 mፎ = mፎ Berapakah baki isi padu jus di dalam balang? 3 12.09ፎ − 780 mፎ = mፎ 12.09ፎ− 780 mፎ = (12.09 × 1 000) mፎ− 780 mፎ = 12 090 mፎ− 780 mፎ = 11 310 mፎ 12.09ፎ− 780 mፎ = 11 310 mፎ 10 1 4ፎ = 10ፎ+ 1 4 ፎ = 10ፎ+ 0.25ፎ = 10.25ፎ 10 1 4ፎ– 2.5ፎ= 7.75 ፎ Baki isi padu jus di dalam balang ialah 7.75 ఺. 1 10 12 090 mፎ − 780 mፎ 11 310 mፎ 4 10 5.0 mፎ − 3.3 mፎ 1.7 mፎ Saya telah isikan 2.5ፎ jus ke dalam jag. Langkah 1 Langkah 2 Isi padu penuh 10 1 4ፎ 9 0 10 12 1 0 .25 ፎ − 2 .50 ፎ 7 .75 ፎ 10 1 4ፎ– 2.5ፎ= ፎ

204 5.3.3 • Buat aktiviti bersoal jawab tentang penolakan isi padu cecair seperti “Tolak 0.2ፎ daripada 1 2 ፎ sama dengan berapa mፎ?”. 5 20ፎ35 mፎ – 0.948ፎ– 16 1 8ፎ = ፎ mፎ 4 8 2 5ፎ – 1 360 mፎ – 4.91ፎ = ፎ 8 2 5ፎ – 1 360 mፎ – 4.91ፎ = (8ፎ + 0.4ፎ) – (1 360 1 000 )ፎ – 4.91ፎ = 8.4ፎ – ፎ – 4.91ፎ = ፎ 1 5ፎ = 0.2ፎ atau 200 mፎ 2 5ፎ = 0.4ፎ atau 400 mፎ Tukar unit Tolak berturut-turut 1 Kira. a 10 mፎ – 4.5 mፎ = mፎ b 13 1 2ፎ – 1.85ፎ = ፎ c 7.025ፎ – 629 mፎ = mፎ d 9 3 5ፎ – 2 084 mፎ = mፎ e 12 3 4ፎ – 960 mፎ – 8.47ፎ = ፎ f 8 1 10ፎ – 3ፎ640 mፎ – 1.02ፎ= mፎ 2 Hitung. a 15.24ፎ – 6 1 8ፎ – 120 mፎ = ፎ mፎ b 6ፎ 320 mፎ – 4.5ፎ – 1 1 2ፎ = ፎ mፎ 20ፎ35 mፎ – 0.948ፎ– 16 1 8ፎ = 2 ፎ 962 mፎ 0.948ፎ = (0.948 × 1 000) mፎ = 948 mፎ 16 1 8ፎ = 16ፎ + 1 8ፎ = 16ፎ + (1 8 × 1 000) mፎ = 16ፎ + 125 mፎ = 16ፎ 125 mፎ 1 125 ፎ mፎ 18 1087 19 87 − 16 125 2 962 ፎ mፎ 191035 20 35 − 948 19 87

205 5.3.4 • Terangkan maksud susu kultur, iaitu hasilan susu yang diperoleh apabila susu steril, susu pasteur atau susu skim dimasukkan dengan kultur bakteria tertentu. Susu kultur membantu proses penghadaman. 1 Hitung jumlah isi padu bagi 5 botol susu kultur. 2 Berapakah jumlah isi padu air di dalam kotak? Jumlah isi padu air di dalam kotak ialah 11 040 m఺. DARAB UNIT ISI PADU CECAIR 5 × 0.08ፎ= 0.4 ፎ Jumlah isi padu bagi 5 botol susu kultur ialah 0.4ፎ. 4 0. 0 8ፎ × 5 0. 4 0ፎ 48 × 0.23ፎ= mፎ 48 × 0.23ፎ = 11 040 mፎ • Darab. • Tukar 11.04ፎ kepada mፎ. (11.04 × 1 000) mፎ = 11 040 mፎ Cara 1 1 2 230mፎ × 48 1 1 840 + 9200 1 1 040mፎ • Tukar 0.23ፎkepada mፎ. (0.23 × 1 000) mፎ = 230 mፎ • Darab. Cara 2 3 10 × 1 3 5ፎ= ፎ 10 × 1 3 5ፎ = 10 × 8 5 ፎ = 16ፎ 10 × 1 3 5ፎ = 16 ፎ 1 2 Nyatakan jawapan dalam mፎ pula. 5 × 0.08ፎ = ፎ Setiap botol berisi 0.08ፎ. 1 1 2 0.23 × 48 1 1 1 84 +09 20 1 1 .04 ፎ ፎ

206 • Pelbagaikan bentuk soalan seperti menggunakan peta pemikiran untuk mengukuhkan pemahaman murid. • Terapkan nilai murni seperti menjaga kebersihan dan kesihatan. 5.3.4 4 BBB PENSANITASI TANGAN PENSANITASI BB TANGAN PE PENSANITAS TANGAN SI B 50 mፎ 0.4ፎ 1 2ፎ a Hitung isi padu, dalam mፎ, bagi 100 botol pensanitasi tangan jenama BB. b Berapakah isi padu, dalam mፎ, bagi 1 000 botol pensanitasi tangan jenama BBB? 100 × 0.4ፎ= mፎ Isi padu bagi 100 botol pensanitasi tangan jenama BB ialah 40 000 mצ. Isi padu bagi 1 000 botol pensanitasi tangan jenama BBB ialah m఺. 100 × 0.4ፎ= 40 000 mፎ 40ፎ= (40 × 1 000) mፎ = 40 000 mፎ Cara 1 Cara 2 0.4ፎ= (0.4 × 1 000) mፎ = 400 mፎ 100 × 400 mፎ = 40 000 mፎ 1 000 × 1 2ፎ= ፎ = ( × ) mፎ = mፎ buat pemansuhan tukar unit 1 Selesaikan. a 16 × 0.39ፎ= ፎ b 13 × 5.7ፎ= mፎ c 25 × 0.416ፎ= mፎ d 48 × 2 1 4ፎ= mፎ e 100 × 6 7 10ፎ= mፎ f 1 000 × 7.8 mፎ = ፎ 2 Lengkapkan. seperti seperti 1 000 × 75 mፎ 10 × 0.75ፎ 100 × 3 4ፎ ፎ mፎ ፎ Kira isi padu, dalamፎ, bagi 10 botol pensanitasi tangan jenama B. 1 500 0.4 ×100 4 0.0 ፎ ፎ

207 5.3.5 • Bimbing murid membahagi dengan pelbagai strategi untuk memantapkan lagi pengetahuan mereka. 1 Berapakah isi padu semangkuk sup kambing berpandukan gambar di sebelah? Isi padu semangkuk sup kambing ialah 0.625ፎ. 2.5ፎ÷ 4 = ፎ 2 6.93ፎ÷ 15 = mፎ 6.93ፎ= (6.93 × 1 000) mፎ = 6 930 mፎ 6.93ፎ÷ 15 = 462 mፎ 0.462ፎ= (0.462 × 1 000) mፎ = 462 mፎ 2.5ፎ÷ 4 = 0.625 ፎ BAHAGI UNIT ISI PADU Cara 1 Cara 2 0.6 2 5ፎ 4 2.5 0 0ፎ − 0 2 5 − 2 4 1 0 − 8 2 0 −2 0 0 0.4 6 2ፎ 15 6 . 9 3 0ፎ −0 6 9 −6 0 9 3 − 9 0 3 0 − 3 0 0 0 462mፎ 15 6 9 3 0 mፎ − 0 6 9 − 6 0 9 3 − 9 0 3 0 − 3 0 0 Saya menuang 2.5ፎ sup kambing sama banyak ke dalam 4 mangkuk.

208 5.3.5 • Pelbagaikan strategi pengiraan untuk mengira jawapan. 3 7 2 5ፎ÷ 50 = ፎ 4 Berapakah isi padu, dalam mፎ, sebotol madu mini? 2.5ፎ÷ 100 = mፎ 5 48ፎ÷ 1 000 = ፎ 48ፎ÷ 1 000 = 0.048 ፎ 2.5ፎ÷ 100 = 25 mፎ Isi padu sebotol madu mini ialah 25 m఺. 2.5ፎ= (2.5 × 1 000) mፎ = 2 500 mፎ 7 2 5ፎ÷ 50 = 0.148 ፎ 7 2 5ፎ÷ 50 = 37 5 ፎ ÷ 50 = 7.4ፎ ÷ 50 = 0.148ፎ 48 1 000ፎ = 0.048ፎ 1 5ፎ÷ 100 = ፎ÷ 10 Apakah nilai dalam ? Nyatakan jawapan dalam mፎ pula. 1 Hitung. a 1.2ፎ÷ 4 = ፎ b 9.6 mፎ ÷ 8 = mፎ c 25 1 4ፎ÷ 50 = mፎ d 60 4 5ፎ÷ 32 = ፎ mፎ e 19 7 10ፎ÷ 100 = ፎ f 43.9ፎ÷ 100 = mፎ 2 a Bahagikan 31ፎ800 mፎ dengan 1 000. Berikan jawapan dalam mፎ. b Kira 33.36ፎbahagi 60. Nyatakan jawapan dalam mፎ. 0. 148ፎ 50 7 . 4 0 0ፎ −0 7 4 −5 0 2 4 0 −2 00 4 0 0 − 400 0 2 500 mፎ 100 = 25 mፎ 5A+A7, MAJ/,6 PHQJDQGXQJL ERWROPDGXPLQL

• Buat penilaian tahap penguasaan murid dari segi pengetahuan, 209 kemahiran komunikasi, kemahiran berfikir, kemahiran insaniah termasuk sikap dan nilai semasa melaksanakan aktiviti. 5.1, 5.2, 5.3 1 Dapatkan maklumat tentang panjang, jisim atau isi padu cecair dalam katalog barangan (bercetak atau muat turun daripada laman web) atau melalui membelibelah dalam talian. 2 Guntingkan dan tampalkan maklumat tersebut pada kad manila. 3 Bina soalan penukaran unit atau operasi tambah, tolak, darab dan bahagi serta selesaikan. Contoh: 4 Bentangkan hasil kerja dan bincangkan. katalog barangan, kad manila, gam, pen 2 × 130 g = kg Tukar 1.5ፎ kepada: a mፎ. b pecahanፎ. a 1.5ፎ = (1.5 × 1 000) mፎ = 1 500 mፎ b 1.5ፎ= 1ፎ+ 0.5ፎ = 1ፎ+ 5 ÷ 5 10 ÷ 5 ፎ = 1 1 2ፎ 260 g = (260 ÷ 1 000) kg = 0.26 kg 1 3 0 g × 2 2 6 0 g Hitung jumlah jisim, dalam kg, bagi 2 bekas kerepek kentang. 5 Pamerkan hasil kerja yang baik pada sudut matematik. 1.5ፎ 1.5ፎ 130 g Kerepek kentang 130 g Kerepek kentang Tugasan Alat/Bahan k AKTIVITI KUMPULAN

210 • Bimbing murid mencari kata kunci dalam soalan dan menyemak jawapan dengan kalkulator. 5.4.1 1 Cliff ingin membentuk segi tiga bersudut tegak. Dia menggunakan tiga utas tali seperti ukuran yang ditunjukkan. a Hitung jumlah panjang, dalam cm, bagi semua tali. b Berapakah beza, dalam m, antara tali terpanjang dengan tali terpendek? b 1 5 m – 12 cm = m = 20 cm – 12 cm = 8 cm = (8 ÷ 100) m = 0.08 m • Tali berukuran 12 cm, 0.16 m dan 1 5 m. • Cari jumlah panjang semua tali dalam cm. • Cari beza tali terpanjang dengan tali terpendek dalam m. SELESAIKAN MASALAH 4 8 cm – 1 6 cm 3 2 cm 3 2 cm – 2 0 cm 1 2 cm 12 cm + 1 5 m + 0.16 m = 48 cm b 0.08 m + 12 cm = 0.08 m + (12 ÷ 100) m = 0.08 m + 0.12 m = 0.2 m 1 5 m – 12 cm = 0.08 m Jumlah panjang semua tali ialah 48 cm. Beza tali terpanjang dengan tali terpendek ialah 0.08 m. a 12 cm + 1 5 m + 0.16 m = cm 12 cm + 1 5 m + 0.16 m = 12 cm + (1 5 × 100) cm + (0.16 × 100) cm = 12 cm + 20 cm + 16 cm = 48 cm 1 20 Fahami soalan Fikir cara Selesaikan Semak a 12 cm 0.16 m 1 5 12 cm m 0.16 m 1 5 m 12 cm 1 5 m 0.16 m jumlah panjang

211 5.4.1 • Tunjukkan pelbagai strategi penyelesaian masalah seperti membuat jadual atau simulasi. • Berbincang cara menyemak jawapan bagi contoh 3. 1 1 2 5 0 m × 33 1 750 +7 500 8 2 5 0 m Berdasarkan gambar rajah di atas, jarak dari rumah Ashley ke sekolah ialah 3 kali jarak dari rumah Jeera ke sekolah. Berapakah jarak, dalam m, dari rumah Jeera ke sekolah? Bersempena dengan kempen kitar semula, murid Tahun 5 Meteor telah mengumpulkan 4.67 kg tin minuman. Jisim kertas yang dikumpulkan ialah 12 kali jisim tin minuman itu. Hitung jisim, dalam g, kertas yang dikumpulkan. Jarak dari rumah Jeera ke sekolah ialah 2 750 m. 2 3 Penyelesaian Penyelesaian Tukar 8 1 4 km kepada m. Garis maklumat penting. 8 1 4 km ? Jarak rumah Ashley Jarak rumah Jeera 8 1 4 km ÷ 3 = m 8 1 4 km ÷ 3 = 2 750 m 8 1 4 km = (33 4 × 1 000) m 250 1 2 1 2 750m × 3 8 250m Semak Jisim kertas yang dikumpulkan ialah g. Tukar 4.67 kg kepada g. 12 × 4.67 kg = g 4.67 kg = (4.67 × 1 000) g = 4 670 g 1 1 4 670g × 12 1 1 9 340 +46 700 56 040g Lukis gambar rajah. Tulis ayat matematik. 2 750m 3 8 250m − 6 2 2 − 2 1 1 5 − 1 5 0 0 − 0 0 rumah Ashley rumah Jeera sekolah 8 1 4 km

212 5.4.1 • Bimbing murid mencongak dan menganggar dengan cekap untuk mengenal pasti jumlah suatu kuantiti. 4 Jadual di sebelah menunjukkan isi padu beberapa barang. Puan Ani membeli dua barang dengan jumlah 10 botol bagi setiap barang. Jumlah isi padu barang yang dibeli ialah 7ፎ. Apakah dua barang yang mungkin dibeli oleh Puan Ani? Barang Isi padu susu kurma 200 mፎ jus delima 0.25ፎ minyak zaitun 1 2ፎ pencuci tangan 450 mፎ Penyelesaian Tukar semua isi padu dalam perpuluhanፎ. 200 mፎ = (200 ÷ 1 000)ፎ = 0.2ፎ 1 2ፎ = 0.5ፎ 450 mፎ = (450 ÷ 1 000)ፎ = 0.45ፎ Dua barang yang mungkin dibeli oleh Puan Ani ialah susu kurma dan minyak zaitun atau jus delima dan pencuci tangan. Puan Ani hendak mengisi sebotol jus delima sama banyak ke dalam 2 biji gelas. Saiz gelas yang mana perlu dipilih? Ceritakan. 120 mፎ P 130 mፎ Q Kira jumlah isi padu 10 botol. Kenal pasti dua isi padu yang berjumlah 7ፎ. 2.0ፎ+ 5.0ፎ= 7ፎ 2.5ፎ+ 4.5ፎ= 7ፎ 10 × 0.2ፎ= 2.0ፎ 10 × 0.25ፎ= 2.5ፎ 10 × 0.5ፎ= 5.0ፎ 10 × 0.45ፎ= 4.5ፎ

213 5.4.1 • Bina lebih banyak soalan seperti a hingga d dan minta murid menyelesaikannya secara berkumpulan. Selesaikan masalah yang berikut. a Puan Anita membeli sehelai kain putih dan kain batik. Panjang kain putih itu ialah 20 3 4 m. Panjang kain batik lebih 1.5 m daripada panjang kain putih. Hitung panjang, dalam cm, kain batik yang dibeli oleh Puan Anita. b Gambar rajah di bawah menunjukkan kedudukan beberapa tempat di sebatang jalan yang lurus. d Jadual di sebelah menunjukkan isi padu tiga bekas air minuman yang disediakan oleh Lay Ting. i Hitung jumlah isi padu, dalamፎ, air minuman di dalam ketiga-tiga bekas itu. rumah Azam taman rekreasi kompleks renang rumah Ajay 36 1 2 km Rumah Ajay terletak 19.7 km dari rumah Azam dan 9 km 80 m dari taman rekreasi. i Hitung jarak, dalam km, dari taman rekreasi ke kompleks renang. ii Azam pergi ke rumah Ajay 2 kali seminggu untuk belajar berkumpulan. Hitung jumlah jarak ulang-alik, dalam m, yang dilalui oleh Azam. Rajah di atas menunjukkan beberapa biji bola getah yang sama jenis dan saiz di atas sebuah penimbang yang seimbang. Hitung jisim, dalam g, sebiji bola getah itu. Bekas air Isi padu P 3.18ፎ Q 750 mፎ R 3 1 2ፎ ii Air minuman di dalam bekas R diisikan sama banyak ke dalam 30 biji gelas. Setiap gelas mengandungi 150 mፎ air minuman. Adakah pernyataan ini benar? Buktikan. 2.1 kg c j y

214 • Galakkan murid menggunakan pelbagai cara pengiraan untuk mendapatkan jawapan. 5.1, 5.2, 5.3 1 4 5 6 Tukar ukuran kepada unit yang dikehendaki. a 0.8 cm = mm b 3 1 4 m = cm c 9 002 m = km d 17 m 3 cm = m e 126 mm = cm f 45 km 9 m = km 3 Selesaikan. a Jumlahkan 24.6 cm dan 37 cm. Nyatakan jawapan dalam mm. b Adakah 18 × 7 1 2 cm sama dengan 5.4 m ÷ 4? Tunjukkan pengiraan. Lengkapkan penukaran unit. Hitung. Cari jawapan. 2 Kira. a 10.9 cm + 8.21 cm = cm b 6 3 5 m + 0.78 m + 94.1 cm = cm c 9 1 10 m – 65 cm = cm d 13 1 8 km – 6.03 km – 40 m = km e 8 × 1 4 5 m = m f 100 × 0.46 km = m g 9.1 km ÷ 26 = m h 76 m 9 cm ÷ 1 000 = cm a 1 2 kg + 0.15 kg = kg b 47.07 kg + 13 080 g + 9 3 4 kg = g c 7 1 4 kg – 0.26 kg = kg d 12 9 10 kg – 6.98 kg – 1 120 g = g e 18 × 4.5 g = kg f 2 7 8 kg ÷ 100 = g a 0.375ፎ+ 900 mፎ = mፎ b 6 1 4ፎ+ 1 140 mፎ + 3.9ፎ= ፎ c 15.01ፎ– 860 mፎ = ፎ d 40.308ፎ– 17 1 2 ፎ– 580 mፎ = mፎ e 27 × 3 1 5ፎ= mፎ f 8ፎ92 mፎ ÷ 1 000 = mፎ Sukatan Dalam perpuluhan Dalam pecahan 4 200 g kg kg g 3.9 kg kg 600 mፎ ፎ ፎ mፎ 8.7ፎ ፎ a b c d

5.2.3, 215 5.3.5, 5.4 • Jalankan aktiviti kuiz secara berkumpulan untuk menyelesaikan soalan Cuba Lagi. • Tambah soalan mudah untuk kemahiran penyelesaian masalah. 7 8 Selesaikan. a Berapakah perlu ditolak daripada 3 206 g supaya menjadi 1.507 kg? b Cari hasil bahagi 16 3 4ፎdengan 25. Beri jawapan dalamፎ. Kek Jisim Coklat 1 1 2 kg Strawberi 50 g lebih daripada kek lobak merah Lobak merah 1.2 kg Selesaikan masalah berikut. a Aishah menggunakan 2 1 4 m reben merah dan 85 cm reben biru untuk membuat kraf tangan. i Hitung panjang, dalam m, reben biru. ii Hitung jumlah panjang, dalam m, dua utas reben itu. b Berpandukan gambar rajah di sebelah, jarak dari sekolah ke kedai buku ialah 4 kali jarak dari rumah Adam ke sekolah. Adam berbasikal dari rumahnya ke kedai buku melalui sekolah. Kemudian, dia balik mengikut jarak yang paling dekat. i Hitung jarak, dalam m, dari sekolah ke kedai buku. ii Hitung jumlah jarak, dalam km, yang dilalui oleh Adam. c Encik Sulaiman telah menyumbang dua kotak yang berisi 96 botol air mineral kesemuanya kepada mangsa banjir. Jumlah isi padu air ialah 24ፎ. Berapakah isi padu, dalamፎ, sebotol air mineral? Nyatakan jawapan dalam pecahan. d Jadual menunjukkan jisim tiga jenis kek yang dijual di sebuah kedai. i Berapakah jisim, dalam kg, bagi sebiji kek strawberi? ii Pekedai itu telah menjual 6 kg kek pada suatu petang. Nyatakan bilangan dan jenis kek yang mungkin dijualnya. Saya guna 125 mm dawai untuk membentuk pentagon sekata. Saya guna 0.5 cm kurang daripada panjang dawai kamu untuk buat segi empat sama. Nyatakan panjang sisi, dalam cm, bagi: i pentagon. ii segi empat sama. Jacky Farah e sekolah 5.09 km rumah Adam kedai buku 1 2 5 km Kedai Buku J k e

216 5.1, 5.2, 5.3, 5.4 • Ubah suai soalan pada kad permainan mengikut tahap keupayaan murid. duit syiling, penanda , kad permainan, kertas, pen Cara bermain Alat/Bahan d Peserta 2 orang pemain dan 1 orang pengadil 1 Telangkupkan semua kad soalan. 2 Lambung duit syiling untuk tentukan giliran. 3 Pemain pertama membuka sekeping kad soalan dan jawab. 4 Letakkan penanda pada bulatan di stesen penanda jika jawapan betul. Hanya satu penanda diletakkan bagi setiap jawapan yang betul. 5 Tukar giliran. Ulang cara 3 dan 4 sehingga semua kad soalan diselesaikan. 6 Pemain yang paling awal meletakkan penanda dalam bentuk , , atau ialah pemenang. 0.84 cm + 37 mm + 1 2 cm = mm 2 1 5 kg ÷ 8 = g Darabkan 15 dengan 3 4 kg. Beri jawapan dalam g. Sehelai jubah memerlukan 3 3 4 m kain. Berapakah panjang, dalam cm, bagi 6 helai jubah? Jisim 1 uncang teh ialah 0.002 kg. Jisim 100 uncang teh ialah g. Aida minum 14.7ፎair dalam seminggu. Dalam sehari, dia minum mፎ air. Bahagikan 9.018 km dengan 9. Berikan jawapan dalam m. 7 8 m – 34 cm – 5.6 cm = cm 70 × 3 1 2 km = m 1 000 × 17.8ፎ= ፎ Permainan 2S Selesaikan dan Susun stesen penanda

217 6 6.1.1 d /CMWMCPCMVKXKVKNKRCVCPDGPVWMRQNKIQPOGPIIWPCMCPRQVQPICPMGTVCU CVCWMCFWPVWMOWTKFOGPGTQMCEKTKEKTKRQNKIQPUGMCVC d -GNCUMCPRGPLWTWDGTUKPQPKOFGPICPDWEW,ODCUMGODCNKEKTKEKTKRQNKIQP UGMCVC[CPIVGNCJFKMGVCJWK7GTCPIMCPOCMUWFUWFWVRGFCNCOCP a UGOWCUKUKNWTWU UCOCRCPLCPI TCMCP NCOCP YGD IWTW DWMW TWLWMCP DGPVWMVGTVWVWR DKNCPICP RCMUKUKOGVTK UCOCFGPICP DKNCPICPUKUK NWTWU UCK\UGOWC UWFWVUCOC DGUCT ciri-ciri poligon sekata DKNCPICPUWFWV UCOCFGPICP DKNCPICPRGPLWTW RGPLWTW UWFWVRGFCNCOCP RGRGPLWTW UKUKNWTWU 1 RUANG b :CJECPVKMP[CEQTCM FKPFKPIKPK $FCUGIKNKOC RGPVCIQP <C$FCRQNKIQP UGMCVCFCPVCM UGMCVC POLIGON SEKATA dUKUKNWTWUUCOCRCPLCPI dUWFWVRGFCNCOCP dRGPLWTW dRGRGPLWTW dRCMUKUKOGVTK Ciri-ciri pentagon sekata 0CTKMGPCN EKTKEKTKRQNKIQP UGMCVC

218 6.1.1 d%WCVRTQLGMOQDKNRGTJKCUCPICPVWPICPRQNKIQPUGMCVCFGPICP EKTKEKTKP[CFCPRCOGTMCPRCFCUWFWVOCVGOCVKM d%KODKPIOWTKFOGP[CVCMCPDKNCPICPRGRGPLWTWDCIKRQNKIQPUGMCVC 3GRGPLWTWKCNCJICTKUCP NWTWU[CPIFKDWCVFCTK RGPLWTWMGRGPLWTW[CPI DGTVGPVCPICP 2 1COCMCPRQNKIQPUGMCVCKPK&GTKVCMCPEKTKEKTKP[C dUKUKNWTWU[CPI VGTVWVWR dUGOWCUKUKNWTWU UCOCRCPLCPI dRCMUKUKOGVTK dUKUKNWTWUUCOC RCPLCPI dUWFWVRGFCNCOCP [CPIUCOCDGUCT dRGRGPLWTW dRGPLWTW dUGOWCUKUKNWTWU UCOCRCPLCPI dRGRGPLWTW 7WNKUPCOCRQNKIQPDGTRCPFWMCPEKTKEKTKP[C /GPIMCRMCPLCFWCN %GTCRCMCJDKNCPICP RGRGPLWTWDCIK RQNKIQPUGMCVC[CPI FKVWPLWMMCP" 1 3 2 Poligon sekata Bilangan sisi lurus Bilangan penjuru Bilangan paksi simetri Bilangan sudut Bilangan pepenjuru UGIKVKIC UCOCUKUK   UGIKGORCV UCOC   RGPVCIQP   JGMUCIQP    JGRVCIQP    QMVCIQP    a a b b c RGPLWTW RGPLWTW RGPLWTW RGPLWTW RGRGPLWTW RGRGPLWTW

219 108  d3GTMGPCNMCPEKTKEKTK[CPICFCRCFCLCPIMCUWFWVCVCWRTQVTCMVQTMGRCFC OWTKFUGRGTVKUMCNCFCNCOUMCNCNWCTICTKUCUCUFCPRWUCVRTQVTCMVQT d%WCVFGOQPUVTCUKECTCRGPIWMWTCPUWFWVOGPIIWPCMCPRTQVTCMVQT UGECTCVGTRGTKPEK UKUR SUDUT PEDALAMAN 1 2 6CK\UGOWCUWFWVRGFCNCOCPDCIKRGPVCIQPUGMCVCCFCNCJUCOC %GTCRCMCJPKNCKUWFWVC" 1[CVCMCPPKNCKUWFWVR. 1KNCKUWFWVRKCNCJ . 1  /GVCMMCPRWUCV  RTQVTCMVQTVGRCV  FGPICPRGPLWTW$ 2  3CUVKMCP  ICTKU$(DGTVKPFKJ  FGPICPICTKU  CUCURTQVTCMVQT 3  %CECUMCNC  FCNCOFCTKa  ICTKU$(JKPIIC  MGUKUKICTKU$% 4  1KNCKUWFWVC  KCNCJa CVCW  a−a a. &CTCECTCOGPIWMWTPKNCKUWFWVC: & D A ( % Q ICTKUCUCU RWUCVRTQVTCMVQT UMCNCFCNCO UMCNCNWCT P UWFWVR RGPLWTW3 R 3CUVKMCPRWUCV RTQVTCMVQTDGTVKPFKJ FGPICPRGPLWTWUWFWV [CPIJGPFCMFKWMWTR. %QNGJMCJMCOWP[CVCMCPLGPKUUWFWVCFCPR FKCVCU"0GPICRC" 3TQVTCMVQTCVCWLCPIMC UWFWVFKIWPCMCP WPVWMOGPIWMWTPKNCK UWFWVC. P W % 1KNCKUWFWVCKCNCJ UGTCVWUNCRCPFCTLCJ. C

220  d%KODKPIOWTKFOGP[GNGUCKMCPUQCNCP&WDC,PKFCPRCUVKMCPOWTKF OGPIWMWTPKNCKUWFWVFGPICPVGMPKM[CPIDGVWN d -CNCPMCPRTQLGMOGPIWMWTUWFWVRCFCVQRGPIRQNKIQPWPVWM OGPIWMWJMCPRGOCJCOCPOWTKF 1KNCKUWFWVCKCNCJ . 1KNCKUWFWVDKCNCJ . %CECCPUMCNCNWCT6a %CECCPUMCNCNWCT5a 1KNCKUWFWVR  −  6CNKPICODCTTCLCJRQNKIQPUGMCVCFKDCYCJ 8MWTFCPECVCVPKNCKUWFWVRGFCNCOCPP[C R S 5 1COCMCPRQNKIQP[CPIOGORWP[CK UWFWVaFCPUWFWVVKTWU w w R R q Q 3 a b a b c C D ICTKUCP WPLWTCP

221  d%GTKMCPUGVKCRMWORWNCPOWTKFDGDGTCRCDGPVWMRQNKIQPUGMCVC0KPVC UGVKCRMWORWNCPOGODGPVWMICDWPICPFWCRQNKIQPFCPUGVGTWUP[C OGPGPVWMCPRGTKOGVGTDGPVWMICDWPICPKVW PERIMETER BENTUK GABUNGAN %CICKOCPCMCJOGPGPVWMCPRCPLCPIMGTVCUJKLCW[CPIFKRGTNWMCP" 3CPLCPIMGTVCUJKLCW[CPIFKRGTNWMCPKCNCJ63 cm. 3GTKOGVGT EO  EO $7$8 3GTKOGVGT uEO  EO 1 EO EO EO EO EO EO EO 1 8MWTRCPLCPI UGOWCUKUKNWCT DGPVWMICDWPICP 2 -WONCJMCPWMWTCP RCPLCPIUGOWC UKUKNWCTDGPVWM ICDWPICP $FCMCJRGTKOGVGTDGPVWMICDWPICPRQNKIQP UGMCVCKPKEOLWIC"%KPECPIMCP 3CPLCPIMGTVCUJKLCW OGTWRCMCPRCPLCPI UKUKNWCTCVCWRGTKOGVGT DGPVWMICDWPICP EO ,PFWPIMKVCVGNCJ OGPIJCUKNMCP RGPCPFCDWMWKPK FCTKRCFCFWCDGPVWM RQNKIQPUGMCVC 6JCPVKLQOMKVCJKCU MGNKNKPIRGPCPFC DWMWFGPICP MGTVCUJKLCWKPK

222  d -CNCPMCPCMVKXKVKRGPGTQMCCPFWCDGPVWMICDWPICPWPVWMOGPECTK RGTKOGVGTFGPICPOGPIIWPCMCPRQNKIQPUGMCVCVGTOCUWMUGIKVKICFCP UGIKGORCV 2 7GPVWMCPUCVW UKUKOWNCWPVWM OGPIKTC Cara 1 Cara 2 3GTKOGVGT O  64 m O O O O O O O O O O CMJKT OWNC O 3 .KTCRGTKOGVGTDCIKMCYCUCPDGTNQTGM 4 O O O O 3GTKOGVGTMCYCUCPDGTEQTCM O O %KPECPIMCPMGUKNCRCP RGPIKTCCPRGTKOGVGTKPK EO EO OWNC -WONCJMCP RCPLCPIUKUKMGNKNKPI MCYCUCPDGTNQTGM 3GTKOGVGTMCYCUCPDGTNQTGM EO EO EO EO 3GTKOGVGT 3GTKOGVGTUKUKNWCT3GTKOGVGTUKUKNWCT QMVCIQPUGIKGORCVUCOC  uOOOOO  O O  O

223  d -CNCPMCPCMVKXKVKDGTMWORWNCPWPVWMOGPLCYCDUQCNCP&WDC,PK d6GVKCRMWORWNCPOGODGPVCPIMCPJCUKNMGTLCFCPMWORWNCP[CPINCKP DQNGJOGPECFCPIMCPECTCNCKPUGMKTCP[CUGUWCK 2 &CTKRGTKOGVGTDCIKMCYCUCPDGTEQTCM a b +KVWPIRGTKOGVGTDCIKDGPVWMICDWPICPFKDCYCJ EO EO EO EO EO EO EO EO EO 1 a b EO EO EO EO EO 1 /CPECTMCP06:QTF 2 .NKM,PUGTV.NKM6JCRGU3KNKJFWCDGPVWMRQNKIQP UGMCVCJKPIICGPCOUKUKVGTOCUWMUGIKVKICDGTUWFWV VGICMUGIKVKICUCOCMCMKFCPUGIKGORCVVGRCV 3 %WCVDGDGTCRCFWCDGPVWMICDWPICPOGPIKMWV MTGCVKXKVKFGPICPOGPIWDCJUWCKUCK\UWUWPCPFCP YCTPCDGPVWM 4 &GVCMFCPWMWTRGTKOGVGTDGPVWMICDWPICP 5 %GPVCPIMCPJCUKNMGTLCUGECTC-CNCP*CNGTK*CNNGT[:CNM 06:QTFMGTVCU$RGPEGVCMRGODCTKURGP QTCPIUGMWORWNCP CONTOH BENTUK GABUNGAN Alat/Bahan M Peserta  1 /CPECTMCP M Tugasan REKAAN SAYA O O O O O

224  d %KPECPIMCPRGTCPCPUKUKFCNCORCFCDGPVWMICDWPICPWPVWMOGPIKTCNWCU DGPVWMICDWPICP d /CMWMCPCMVKXKVKDGTMWORWNCPOGPIKTCNWCUDGTRCPFWMCPFWCDGPVWM ICDWPICP[CPIFKDGTKMCP6GVKCRMWORWNCPRGTNWOGODGPVCPIMCPJCUKNMGTLC LUAS BENTUK GABUNGAN 1 2 .KTCNWCUDGPVWMICDWPICP[CPIFKYCTPCMCPQNGJ&JKP /WCUDGPVWMICDWPICP[CPIFKYCTPCMCPQNGJ&JKPKCNCJ20 unit2. %GTCRCMCJNWCURGTOWMCCPFKPFKPI[CPI VGNCJFKECV" /WCURGTOWMCCPFKPFKPI[CPIVGNCJFKECV KCNCJ21 m2. /WCURGTOWMCCPFKPFKPI[CPIVGNCJFKECV RGTOWMCCP$RGTOWMCCP% OuOOuO O O O /WCUDGPVWMICDWPICP WPKV WPKV   WPKV /WCUUGIKGORCVUCOC RCPLCPIuNGDCT /WCUUGIKVKIC  1  uVCRCMuVKPIIK A % O O O O A WPKV WPKV WPKV WPKV % &CVCVMCPWMWTCP RCPLCPINGDCT VCRCMFCPVKPIIK 1 /WCUUGIKGORCVUCOC$ WPKVuWPKV WPKV /WCUUGIKVKICDGTUWFWVVGICM% 1 uWPKVuWPKV WPKV 1