46 โครงงานประเภทการทดลอง โครงงćนปรąเภทนĊ้เป็นโครงงćนทĊ่มĊกćรĂĂกแบบกćรทคลĂงเพČ่ĂýċกþćผลขĂง ตĆüแปรĀนċ่งทĊ่มĊผลต่ĂตĆüแปรĂĊก ตĆüĀนċ่งทĊ่ต้Ăงกćรýċกþć โดขกüบคčมตĆüแปรĂČ่น 1 ทĊ่ĂćจมĊผลต่ĂตĆüแปรทĊ่ต้Ăงกćรýċกþćไü้ ขĆ้นตĂนกćรดĈเนĉนงćนขĂงโครงงćนปรąเกทนĊ้จąปรąกĂบด้üยกćรกĈĀนดปัญĀć กćรกĈĀนดจčดปรąÿงค์ กćร ตĆ้งÿมมดĉฐćน กćรĂĂกแบบกćรทดลĂง กćรดĈนĉนกćรทดลĂง กćรรüบรüมข้ĂมĎล กćรตĊคüćมĀมćยข้ĂมĎลแลąกćรÿรčป ตĆüĂย่ćงโครงงćนปรąเภท โครงงานประเภทÿิ่งประดิþฐ์ โครงงćนปรąเภทนĊ้เป็นโครงงćนเกĊ่ยüกĆบกćรปรąยčกตĆทฤþฎĊ ĀรČĂĀลĆกกćรทćงüĉทยćýćÿตร์ĀรČĂด้ćนĂČ่น ๆ มć ปรąดĉþฐ์ขĂงเล่น เครČ่ĂงมČĂ เครČ่Ăงใช้ĀรČĂĂčปกรณ์ เพČ่Ăปรą โยชน์ใช้ÿĂยด่ćง ๆ ซċ่งĂćจจąเป็นÿĉ่งปรąดĉþฐ์ใĀม่ ĀรČĂ ปรĆบปรčงเปลĊ่ยนแปลงขĂงเดĉมทĊ่มĊĂยĎ่แล้üใĀ้มĊปรąÿĉทธĉภćพÿĎงขċ้นก็ได้Ăćจจąเป็นด้ćนÿĆงคม ĀรČĂด้ćนüĉทยćýćÿตร์ ĀรČĂ กćรÿร้ćงแบบจĈลĂงเพČ่ĂĂธĉบćยแนüคĉดต่ćง ๆ โครงงานประเภททฤþฎี โครงงćนปรąเภทนĊ้เป็นโครงงćนนĈเÿนĂทฤยฎĊ ĀลĆกกćรĀรČĂแนüคĉดใĀม่ ๆ ซċ่งĂćจจąĂยĎ่ในรĎปขĂงÿĎตรÿมกćร ĀรČĂดĈĂธĉบćยก็ได้ โดยผĎ้เÿนĂได้ตĆ้งกตĉกćĀรČĂข้Ăตกลงขċ้นมćเĂง แล้üนĈเÿนĂทฤยฎĊ ĀลĆกกćรĀรČĂแนüคĉด ĀรČĂ จĉนตนćกćรขĂงตนเĂงตćมกตĉกćĀรČĂข้ĂตกลงนĆ้น ĀรČĂĂćจจąใช้กตĉกćĀรČĂข้ĂตกลงเดĉมมćĂธĉบćยก็ได้ ผลกćรĂธĉบćย ĂćจจąใĀม่ยĆงไม่มĊใครคĉดมćก่Ăน ĀรČĂĂćจจąขĆดแย้งกĆบทฤþฎĊเดĉม ĀรČĂĂćจจąเป็นกćรขยćยทฤยฎĊĀรČĂแนüคĉดเดĉมก็ได้ ซċ่งผĎ้ทĊ่ทĈโครงงćนปรąเกทนĊ้ต้ĂงมĊพČ้นฐćนคüćมรĎ้ ในเรČ่ĂงนĆ้น ๆ Ăย่ćงดĊโครงงćนปรąเกทนĊ้ ได้แก่ โครงงćนทฤþฎĊขĂงเซต โครงงćนทฤยฎĊคćüเครćąĀ์น้Ăย โครงงćนทฤยฎĊกćรเกĉดโลก โครงงćนทฤþฎĊกćรเกĉดคลČ่นคüćมร้ĂนในมĀćÿมčทร เป็น ต้น ขั้นตอนการทำโครงงาน กćรทĈโครงงćนเป็นกĉจกรรมทĊ่ต่ĂเนČ่ĂงแลąมĊกćรดĈเนĉนงćนĀลćยขĆ้นตĂน ตĆ้งแต่เรĉ่มต้นจนถċงขĆ้นÿčดท้ćย Ăćจ ÿรčปลĈดĆบได้ดĆงนĊ้ 1. กćรคĉดแลąเลČĂกĀĆüเรČ่Ăง 2. กćรüćงแผน 3. กćรดĈเนĉนงćน 4. กćรเขĊยนรćยงćน 5. กćรนĈเÿนĂผลงćน การคิดและเลือกĀัüเรื่อง
47 ผĎ้เรĊยนจąต้ĂงคĉดแลąเลČĂกĀĆüเรČ่ĂงขĂงโครงงćนด้üยตนเĂงü่ćĂยćกจąýċกþćĂąไร ทĈไมจċงĂยćกýċกþć ĀĆüเรČ่ĂงขĂงโครงงćนมĆกจąได้มćจćกปัญĀć คĈถćม ĀรČĂคüćมĂยćกรĎ้ĂยćกเĀ็นเกĊ่ยüกĆบเรČ่Ăงต่ćงๆ ขĂงผĎ้เรĊยนเĂง ĀĆü เรČ่ĂงขĂงโครงงćนคüรเฉพćąเจćąจงแลąชĆดเจน เมČ่Ăใครได้Ă่ćนชČ่ĂเรČ่Ăงแล้ü คüรเข้ćใจแลąรĎ้เรČ่Ăงü่ć โครงงćนนĊ้ทĈĂąไร กćรกĈĀนดĀĆüเรČ่ĂงขĂงโครงงćนนĆ้น มĊแĀล่งทĊ่จąช่üยกรąตč้นใĀ้เกĉดคüćมคĉดแลąÿนใจ จćกĀลćยแĀล่งด้üยกĆน เช่น จćก กćรĂ่ćนĀนĆงÿČĂ เĂกÿćร บทคüćม กćรไปเยĊ่ยมชมÿถćนทĊ่ต่ćง ๆ กćรฟังบรรยćยทćงüĉชćกćร กćรเข้ćชมนĉทรรýกćร ĀรČĂงćนปรąกüดโครงงćนทćงüĉทยćýćÿตร์ กćรÿนทนćกĆบบčคลต่ćง ๆ ĀรČĂจćกกćรÿĆงเกตปรćกฏกćรณ์ต่ćง ๆ รĂบตĆü เป็นต้นนĂกจćกนĊ้คüรคĈนċงถċงในเรČ่Ăงต่ĂไปนĊ้ การüางแผน กćรüćงแผนกćรทĈโครงงćน จąรüมถċงกćรเขĊยนเค้ćโครงขĂงโครงงćน ซċ่งต้ĂงมĊกćรüćงแผนไü้ล่üงĀน้ć เพČ่ĂใĀ้ กćรดĈเนĉนกćรเป็นไปĂย่ćงรĆดกčมแลąรĂบคĂบ ไม่ÿĆบÿน แล้üนĈเÿนĂต่ĂผĎ้ÿĂนĀรČĂครĎทĊ่ปรċกþć เพČ่ĂขĂคüćมเĀ็นชĂบ ก่ĂนดĈเนĉนกćรขĆ้นต่Ăไป การดำเนินงาน เมČ่ĂทĊ่ปรċกþćโครงงćนใĀ้คüćมเĀ็นชĂบเก้ćโครงขĂงโครงงćนแล้ü ต่Ăไปก็เป็น ขĆ้นลงมČĂปฏĉบĆตĉงćนตćมขĆ้นตĂน ทĊ่ได้รąบčไü้ ผĎ้เรĊยนต้ĂงพยćยćมทĈตćมแผนงćนทĊ่üćงไü้ เตรĊยมüĆÿดčĂčปกรณ์แลąÿถćนทĊ่ใĀ้พร้Ăม ปฏĉบĆตĉงćนด้üยคüćม ลąเĂĊยดรĂบคĂบ คĈนċงถċงคüćมปรąĀขĆดแลąปลĂดภĆยในกćรทĈงćน ตลĂดจนกćรบĆนทċกข้ĂมĎลต่ćง ๆ ü่ćได้ทĈĂąไร ไป บ้ćง ได้ผลĂย่ćงไร มĊปัญĀćแลąข้ĂคĉดเĀ็นĂย่ćงไร พยćยćมบĆนทċกใĀ้เป็นรąเบĊยบแลąครบถ้üน การเขียนรายงาน กćรเขĊยนรćยงćนเกĊ่ยüกĆบ โครงงćน เป็นüĉธĊÿČ่ĂคüćมĀมćยüĉธĊĀนċ่งทĊ่จąใĀ้ผĎ้ĂČ่นได้เข้ćใจถċงแนüคĉด üĉธĊกćร ดĈเนĉนงćน ผลทĊ่ได้ ตลĂดจนข้Ăÿรčปแลąช้ĂเÿนĂแนąต่ćง ๆ เกĊ่ยüกĆบโครงงćนนĆ้น กćรเขĊยนโครงงćนคüรใช้กćยćทĊ่Ă่ćน แล้üเข้ćใจง่ćย ชĆดเจนแลąครĂบคลčมปรąเด็นÿĈคĆญ ๆ ทĆ้งĀมดขĂงโครงงćน การนำเÿนอผลงาน กćรนĈเÿนĂผลงćนเป็นขĆ้นตĂนÿčดท้ćยขĂงกćรทĈโกรงงćน เป็นüĉธĊกćรทĊ่จąทĈใĀ้ผĎ้ĂČ่นได้รĆบรĎ้แลąเข้ćใจถċง ผลงćนนĆ้น กćรนĈเÿนĂผลงćนĂćจทĈได้ĀลćยรĎปแบบขċ้นĂยĎ่กĆบคüćมเĀมćąÿมกĆบปรąเกทขĂงโครงงćน เนČ้ĂĀć เüลć รąดĆบขĂงผĎ้รĊยน เช่น กćรแÿดงบทบćทÿมมตĉ กćรเล่ćเรČ่Ăง กćรเขĊยนรćยงćน ÿถćนกćรณ์จĈลĂง กćรÿćธĉต กćรจĆด นĉทรรýกćร ซċ่งĂćจจąมĊทĆ้งกćรจĆดแÿดงแลąกćรĂธĉบćยด้üยคĈพĎด ĀรČĂกćรรćยงćนปćกเปล่ć กćรบรรยćย กćรใช้ CAI (Computer Assisted Instruction) กćรใช้Multimedia Computer/ Homepage แต่ÿĉ่งทĊ่ÿĈคĆญคČĂ ผลงćนทĊ่จĆด แÿดงต้ĂงดċงดĎดคüćมÿนใจขĂงผĎ้ชมมĊคüćมชĆดเจน เข้ćใจง่ćย แลąมĊคüćมถĎกต้ĂงขĂงเนČ้ĂĀć การประเมินผลโครงงาน
48 กćรปรąเมĉนผลเป็นĀĆüใจขĂงกćรเรĊยนกćรÿĂน ทĊ่ÿąท้ĂนÿภćพคüćมÿĈเร็จขĂงกćรจĆดกĉจกรรมกćรเรĊยนกćร ÿĂน ผĎ้ÿĂนแลąผĎ้เรĊยนร่üมกĆนปรąเมĉนผลü่ćกĉจกรรมทĊ่ทĈไปนĆ้นบรรลčดćมจčดปรąÿงค์ทĊ่กĈĀนดไ ü้ĀรČĂไม่ Ăย่ćงไร ปัญĀćแลąĂčปÿรรคทĊ่พบคČĂĂąไรบ้ćง ได้ใช้üĉธĊกćรแก้ไขĂย่ćงไร ผĎ้เรĊยนได้เรĊยนรĎ้Ăąไรบ้ćงจćกกćรทĈโครงงćนนĊ้ ผู้ประเมินโครงงาน ĂćจคĈเนĉนกćรด้üยบčคคล ต่ĂไปนĊ้ (1) ผĎ้เรĊยนปรąเมĉนดนเĂง (2) เพČ่Ăนช่üยปรąเมĉน (3) ผĎ้ÿĂนĀรČĂครĎทĊ่ปรċกþćปรąเมĉน (4) ผĎ้ปกครĂงปรąเมĉน (5) บčคคลĂČ่น ๆ ทĊ่ÿนใจแลąมĊÿ่üนเกĊ่ยüข้Ăง (1) ผĎ้เรĊยนปรąเมĉนตนเĂง จąแÿดงĂĂกใĀ้เĀ็นü่ć ผĎ้เรĊยนเจ้ćขĂงโครงงćน ซċ่งĂćจเป็นรćยบčคคล ĀรČĂกลč่ม ทĈงćน มĊคüćมพċงพĂใจต่ĂขĆ้นตĂนขĂงกĉจกรรมแต่ลąขĆ้นตĂนทĊ่ได้กĈĀนด ĀรČĂร่üมกĆนกĈĀนดขċ้นเĂงเพĊยงใด มĊ ĀĆüข้ĂกĉจกรรมใดทĊ่ยĆงขćคตกบกพร่Ăง จąต้Ăงเพĉ่มเตĉมในÿ่üนใดบ้ćงคüćมลąเĂĊยด รĆดกčม ในแต่ลąขĆ้นเป็นĂย่ćงไร (2) ผĎ้ปรąเมĉนซċ่งเป็นเพČ่Ăนร่üมชĆ้น ĂćจใĀ้ข้ĂคĉดเĀ็นÿąท้Ăนภćพเพĉ่มเตĉม เช่น ในรąดĆบชĆ้นปรąถมýċกþć เพČ่Ăน ĂćจใĀ้คüćมเĀ็นไปในเรČ่ĂงขĂงกćรเรĊยน กćรใช้ตĆüÿąกด กćรĆนต์ üรรคตĂน ซċ่งเน้นไปในด้ćนภćยć รąดĆบชĆ้นมĆธยมýċกþć กćรปรąเมĉนโครงงćน Ăćจเรĉ่มขยćยขĂบเขตจćกด้ćนกćรใช้ภćþć ĂĂกไปถċงกćรแÿดงคüćมÿĆมพĆนธ์รąĀü่ćงกćรตĆ้งชČ่Ă โครงงćนกĆบจčดปรąÿงค์ขĂงโกรงงćน แลąตćมคüćมข้ใจขĂงผĎ้ปรąเมĉน เÿนĂแนąüĉธĊกćรýċกþćขĂงผĎ้ปรąเมĉนเพČ่Ăกćร พĉจćรณćกćรจĆดรĎปเล่มเพČ่ĂกćรนĈเÿนĂโครงงćน ĄลĄ (3) ผĎ้ปรąเมĉนซċ่งเป็นผĎ้ÿĂน ĀรČĂครĎทĊ่ปรċกþć ĂćจใĀ้คĈแนąนĈเพĉ่มเดĉมได้ในเรČ่ĂงüĉธĊกćรĂČ่นทĊ่ใช้ในกćรýċกþćĀć คĈตĂบ คüćมÿĆมพĆนธ์ขĂงüĉชćตćมĀĆüเรČ่ĂงทĊ่ýċกþćกĆบüĉชćĂČ่น ข้Ăค้นพบทĊ่ผĎ้เรĊยนได้จćกโครงงćน กćรนĈคĈตĂบขĂง กćรýċกþćทĊ่ได้ไปใช้ปรą โยชน์ กćรนĈ ข้Ăค้นพบทĊ่ต่ćงไปจćกเป้ćĀมćยขĂงกćรýċกþćไปใช้ปรą โยชน์ĀรČĂขยćยผล กćรýċกþćเป็นโครงงćนใĀม่ ĄลĄ (4) ผĎ้ปรąเมĉนทĊ่เป็นพ่Ă แม่ ผĎ้ปกครĂง จąได้รĆบทรćบถċงคüćมÿćมćรถ คüćมถนĆดทćงกćรเรĊยนขĂงลĎกĀรČĂเด็ก ในคüćมปกครĂง คüćมรĎ้ÿċก คüćมต้ĂงกćรขĂงเด็กผĎ้ทĈโครงงćน ทĈใĀ้ÿćมćรถปรĆบตĆüปรĆบใจเพČ่ĂกćรÿนĆบÿนčนทĆ้งด้ćน กćรเงĉน กĈลĆงใจ ใĀ้โĂกćÿ ใĀ้เüลćร่üมกĉจกรรมตćมคüćมÿนใจขĂงเด็ก ชĊ้แนąĂčปÿรรด ปัญĀćเบČ้Ăงต้นทĊ่Ăćจเกĉดขċ้น รąĀü่ćงกćรปฏĉบĆตĉกĉจกรรมขĆ้นต่ćง ๆ ขĂงโครงงćน ข้ĂเÿนĂแนąÿĈĀรĆบกćรทĈโครงงćนครĆ้งต่Ăไป
49 Āน่üยที่4 ÿื่อการเรียนการÿอนและการออกแบบระบบการเรียนการÿอน 1. คüามĀมายของÿื่อการเรียนการÿอน ÿČ่Ă (Media) Āมćยถċง ตĆüกลćงทĊ่ใช่ถ่ćยทĂดĀรČĂนĈคüćมรĎ้ ในลĆกþณąต่ćง ๆ จćกผĎ้ÿ่งไปยĆงผĎ้รĆบใĀ้เข้ćใจ คüćมĀมćยได้ตรงกĆนในกćรเรĊยนกćรÿĂนÿČ่ĂทĊ่ใช้เป็นตĆüกลćงนĈคüćมรĎ้ในกรąบüนกćรÿČ่ĂคüćมĀมćยรąĀü่ćงผĎ้ÿĂนกĆบ ผĎ้เรĊยนเรĊยกü่ćÿČ่ĂกćรÿĂน (Instruction Media) ในทćงกćรýċกþćมĊคĈทĊ่มĊคüćมĀมćยแนüเดĊยüกĆนกĆบÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂน เช่น ÿČ่ĂกćรÿĂน ( Instructional Media or Teaching Media) ÿČ่ĂกćรÿĂน (Educational media) Ăčปกรณ์ช่üยÿĂน (Teaching Aids) เป็นต้น ใน ปัจจčบĆนนĆกกćรýċกþćมĆกจąเรĊยกกćรนĈÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂนชนĉดต่ćง ๆ มćรüมกĆนü่ć เทคโนโลยĊทćงกćรýċกþć ซċ่ง ĀมćยถċงกćรนĈเĂćüĆÿดčĂčปกรณ์แลąüĉธĊกćรมćใช้ร่üมกĆนĂย่ćงมĊรąบบในกćรเรĊยนกćรÿĂน เพČ่Ăเพĉ่มปรąÿĉทธĉภćพในกćร ÿĂน ÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂน Āมćยถċง ÿĉ่งต่ćงๆ ทĊ่เป็นบčคคล üĆÿดč Ăčปกรณ์ ตลĂดจนเทคนĉคüĉธĊกćร ซċ่งเป็นตĆüกลćงทĈ ใĀ้ผĎ้เรĊยนเกĉดกćรเรĊยนรĎ้ตćมจčดปรąÿงค์ขĂงกćรเรĊยนกćรÿĂนทĊ่กĈĀนดไü้ได้Ăย่ćงง่ćยแลąรüดเร็üเป็นเครČ่ĂงมČĂแลą ตĆüกลćงซċ่งมĊคüćมÿĈคĆญในกรąบüนกćรเรĊยนกćรÿĂนมĊĀน้ćทĊ่เป็นตĆüนĈคüćมต้ĂงกćรขĂงครĎไปÿĎ่ตĆüนĆกเรĊยนĂย่ćง ถĎกต้Ăงแลąรüดเร็üเป็นผลใĀ้นĆกเรĊยนเปลĊ่ยนแปลงพฤตĉกรรมไปตćมจčดมč่งĀมćยกćรเรĊยนกćรÿĂนได้Ăย่ćงถĎกต้Ăง เĀมćąÿม นĆกกćรýċกþćเรĊยกชČ่ĂกćรÿĂนด้üยชČ่Ăต่ćง ๆ เช่น Ăčปกรณ์กćรÿĂน โÿตทĆýนĎปกรณ์ เทคโนโลยĊกćรýċกþć ÿČ่Ă กćรเรĊยนกćรÿĂนÿČ่Ăกćรýċกþć เป็นต้น 2. ประเภทของÿื่อการเรียนการÿอน ÿื่อการเรียนการÿอนแบ่งตามคุณลักþณะ ได้ 4 ประเภทคือ 1. ÿČ่ĂปรąเภทüĆÿดč ได้แก่ÿไลด์แผ่นใÿ เĂกÿćร ตĈรć ÿćรเคมĊÿĉ่งพĉมพ์ต่ćง ๆ แลąคĎ่มČĂกćรฝึกปฏĉบĆตĉ 2. ÿČ่ĂปรąเภทĂčปกรณ์ได้แก่ขĂงจรĉง Āč่นจĈลĂง เครČ่Ăงเล่นเทปเÿĊยง เครČ่Ăงเล่นüĊดĉทĆýน์ เครČ่Ăงฉćยแผ่นใÿ Ăčปกรณ์แลąเครČ่ĂงมČĂในĀ้ĂงปฏĉบĆตĉกćร 3. ÿČ่ĂปรąเภทเทคนĉคĀรČĂüĉธĊกćร ได้แก่กćรÿćธĉต กćรĂภĉปรćยกลč่ม กćรฝึกปฏĉบĆตĉกćรฝึกงćน กćรจĆดนĉทรรýกćร แลąÿถćนกćรณ์จĈลĂง 4. ÿČ่ĂปรąเภทคĂมพĉüเตĂร์ได้แก่คĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂน (CAI) กćรนĈเÿนĂด้üยคĂมพĉüเตĂร์ (Computer presentation) กćรใช้ Intranet แลą Internet เพČ่ĂกćรÿČ่Ăÿćร (Electronic mail: E-mail) แลąกćรใช้ WWW (World Wide Web) ÿื่อการเรียนการÿอนจำแนกตามประÿบการณ์ (Dale’s Cone of Experience) 1. ปรąÿบกćรณ์ตรงแลąมĊคüćมมč่งĀมćย ปรąÿบกćรณ์ขĆ้นนĊ้เป็นรćกฐćนÿĈคĆญขĂงกćรýċกþć ทĆ้งปüง เป็นปรąÿบกćรณ์ทĊ่ผĎ้เรĊยนได้รĆบมćจćกคüćมเป็นจรĉงแลąด้üยตĆüเĂงโดยตรง ผĎ้รĆบปรąÿบกćรณ์นĊ้ จąได้เĀ็น ได้จĆบ ได้ทĈ ได้รĎ้ÿċก แลąได้ดมกลĉ่นจćกขĂงจรĉง ดĆงนĆ้นÿČ่ĂกćรÿĂนทĊ่ไĀ้ปรąÿบกćรณ์กćร เรĊยนรĎ้ในขĆ้นนĊ้ก็คČĂขĂงจรĉงĀรČĂ คüćมเป็นจรĉงในชĊüĉตขĂงคนเรćนĆ่นเĂง
50 2. ปรąÿบกćรณ์จĈลĂง เป็นทĊ่ยĂมรĆบกĆนü่ćýćÿตร์ต่ćงๆ ในโลก มĊมćกเกĉนกü่ćทĊ่จąเรĊยนรĎ้ได้Āมดÿĉ้นจćก ปรąÿบกćรณ์ตรงในชĊüĉต บćงกรณĊก็ĂยĎ่ในĂดĊต ĀรČĂซĆบซ้Ăนเร้นลĆบĀรČĂเป็นĂĆนตรćยไม่ÿąดüกต่ĂกćรเรĊยนรĎ้จćก ปรąÿบกćรณ์จรĉง จċงได้มĊกćรจĈลĂงÿĉ่งต่ćง ๆ เĀล่ćนĆ้นมćเพČ่ĂกćรýċกþćขĂงจĈลĂงบćงĂย่ćงĂćจจąเรĊยนได้ง่ćยกü่ćแลą ÿąดüกกü่ć 3. ปรąÿบกćรณ์นćฏกćร ปรąÿบกćรณ์ต่ćง ๆ ขĂงคนเรćนĆ้นมĊĀลćยÿĉ่งĀลćยĂย่ćงทĊ่เรćไม่ÿćมćรถปรąÿบได้ ด้üยตนเĂง เช่น เĀตčกćรณ์ในĂดĊต เรČ่ĂงรćüในüรรณคดĊกćรเรĊยนในเรČ่ĂงทĊ่มĊปัญĀćเกĊ่ยüกĆบÿถćนทĊ่ ĀรČĂเรČ่ĂงธรรมชćตĉทĊ่ เป็นนćมธรรม กćรแÿดงลąครจąช่üยไปใĀ้เรćได้เข้ćไปใกล้คüćมเป็นจรĉงมćกทĊ่ÿčด เช่น ฉćก เครČ่Ăงแต่งตĆü เครČ่ĂงมČĂ Āč่น ต่ćง ๆ เป็นต้น 4. กćรÿćธĉต กćรÿćธĉตคČĂ กćรĂธĉบćยถċงข้Ăเท็จจรĉงĀรČĂแบ่งคüćมคĉด ĀรČĂกรąบüนกćรต่ćงๆ ใĀ้ผĎ้ฟังแลเĀ็นไป ด้üย เช่น ครĎüĉทยćýćÿตร์เตรĊยมก๊ćซĂĂกซĉเจนใĀ้นĆกเรĊยนดĎก็เป็นกćรÿćธĉต กćรÿćธĉตก็เĀมČĂนกĆบนćฏกćร ĀรČĂ กćรýċกþćนĂกÿถćนทĊ่ เรćถČĂเป็นÿČ่ĂกćรÿĂนĂย่ćงĀนċ่ง ซċ่งในกćรÿćธĉตนĊ้ĂćจรüมเĂćÿĉ่งขĂงทĊ่ใช้ปรąกĂบĀลćยĂย่ćง นĆบตĆ้งแต่ขĂงจรĉงไปจนถċงตĆüĀนĆงÿČĂ ĀรČĂคĈพĎดเข้ćไü้ด้üยแต่เรćไม่เพ่งเล็งถċงÿĉ่งเĀล่ćนĊ้เรćจąใĀ้คüćมÿĈคĆญกĆบ กรąบüนกćรทĆ้งĀมดทĊ่ผĎ้เรĊยนจąต้Ăงเฝ้ćÿĆงเกตĂยĎ่โดยตลĂด 5. กćรýċกþćนĂกÿถćนทĊ่ กćรพćนĆกเรĊยนไปýċกþćนĂกÿถćนทĊ่ เป็นกćรÿร้ćงเÿรĉมปรąÿบกćรณ์ ชĊüĉตเพČ่ĂใĀ้นĆกเรĊยนได้เรĊยนจćกแĀล่งข้ĂมĎล แĀล่งคüćมรĎ้ทĊ่มĊĂยĎ่จรĉงภćยนĂกĀ้ĂงเรĊยน ดĆงนĆ้นกćรýċกþć นĂกÿถćนทĊ่จċงเป็นüĉธĊกćรĀนċ่งทĊ่เป็นÿČ่ĂกลćงใĀ้นĆกเรĊยน ได้เรĊยนจćกขĂงจรĉง 6. นĉทรรýกćร นĉทรรýกćรมĊคüćมĀมćยทĊ่กü้ćงขüćง เพรćąĀมćยถċง กćรจĆดแÿดงÿĉ่งต่ćงๆ เพČ่ĂใĀ้คüćมรĎ้แก่ผĎ้ชม ดĆงนĆ้นนĉทรรýกćรจċงเป็นกćรรüมÿČ่Ăต่ćง ๆ มćกมćยĀลćยชนĉด กćรจĆดนĉทรรýกćร ทĊ่ใĀ้ผĎ้เรĊยนมćมĊÿ่üนร่üมในกćรจĆด จąÿ่งเÿรĉมใĀ้ผĎ้เรĊยนได้มĊโĂกćÿคĉดÿร้ćงÿรรค์มĊÿ่üนร่üม แลąได้รĆบ ข้ĂมĎลย้ĂนกลĆบด้üยตĆüขĂงเขćเĂง 7. โทรทĆýน์แลąภćพยนตร์โทรทĆýน์เป็นÿČ่ĂกćรÿĂนทĊ่มĊบทบćทมćกในปัจจčบĆน เพรćąได้เĀ็นทĆ้งภćพแลąได้ยĉน เÿĊยงในเüลćเดĊยüกĆน แลąยĆงÿćมćรถแพร่แลąถ่ćยทĂดเĀตčกćรณ์ทĊ่กĈลĆงเกĉดขċ้นได้ด้üยนĂกจćกนĆ้นโทรทĆýน์ยĆงมĊĀลćย รĎปแบบ เช่น โทรทĆýน์üงจรปิด ซċ่งโรงเรĊยนÿćมćรถนĈมćใช้ในกćรเรĊยนกćรÿĂนได้เป็นĂย่ćงดĊนĂกจćกนĊ้ยĆงมĊโทรทĆýน์ üงจรปิด ทĊ่เĂČ้Ăปรąโยชน์ต่ĂกćรýċกþćĂย่ćงกü้ćงขüćงภćพยนตร์เป็นÿČ่ĂทĊ่จĈลĂงเĀตčกćรณ์มćใĀ้ผĎ้ชมĀรČĂผĎ้เรĊยนได้ดĎแลą ได้ฟัง Ăย่ćงใกล้เคĊยงกĆบคüćมจรĉงแต่ไม่ÿćมćรถถ่ćยทĂดเĀตčกćรณ์ทĊ่กĈลĆงเกĉดขċ้นได้ถċงĂย่ćงไรก็ตćมภćพยนตร์ก็ยĆงนĆบü่ć เป็นÿČ่ĂทĊ่มĊบทบćทมćกในกćรเรĊยนกćรÿĂน เช่นเดĊยüกĆนกĆบโทรทĆýน์ 8. ภćพนĉ่ง กćรบĆนทċกเÿĊยง แลąüĉทยč ภćพนĉ่ง ได้แก่ ภćพถ่ćย ภćพüćดซċ่งมĊทĆ้งภćพทċบแÿงแลąโปร่งแÿง ภćพ ทċบแÿงคČĂรĎปถ่ćย ภćพüćด ĀรČĂภćพในÿĉ่งพĉมพ์ต่ćง ๆ ÿ่üนภćพนĉ่งโปร่งใÿĀมćยถċงÿไลด์ฟิล์มÿตรĉป ภćพโปร่งใÿทĊ่ใช้กĆบ เครČ่ĂงฉćยüĆÿดčโปร่งใÿ เป็นต้น ภćพนĉ่งÿćมćรถจĈลĂงคüćมเป็นจรĉงมćใĀ้เรćýċกþćบนจĂได้กćรบĆนทċกเÿĊยง ได้แก่ แผ่นเÿĊยงแลąเครČ่Ăงเล่นแผ่นเÿĊยง เทปแลąเครČ่ĂงบĆนทċกเÿĊยง แลąเครČ่ĂงขยćยเÿĊยงตลĂดจนĂčปกรณ์ต่ćง ๆ ทĊ่เกĊ่ยüกĆบ เÿĊยง ซċ่งนĂกจćกจąÿćมćรถนĈมćใช้Ăย่ćงĂĉÿรąในกćรเรĊยนกćรÿĂนด้üยแล้ü ยĆงใช้กĆบรćยกćรüĉทยčแลąกĉจกรรม กćรýċกþćĂČ่น ๆ ได้ด้üย ÿ่üนüĉทยčนĆ้น ปัจจčบĆนทĊ่ยĂมรĆบกĆนแล้üü่ć ช่üยกćรýċกþćแลąกćรเรĊยนกćรÿĂนได้มćก ซċ่งไม่ จĈกĆดĂยĎ่แต่เพĊยงüĉทยčโรงเรĊยนเท่ćนĆ้น แต่ยĆงĀมćยรüมถċงüĉทยčทĆ่üไปĂĊกด้üย
51 9. ทĆýนÿĆญลĆกþณ์ÿČ่ĂกćรÿĂนปรąเภททĆýนÿĆญลĆกþณ์นĊ้ มĊมćกมćยĀลćยชนĉด เช่น แผนภĎมĉ แผนภćพ แผนทĊ่ แผนผĆง ภćพโฆþณć กćร์ตĎน เป็นต้น ÿČ่ĂเĀล่ćนĊ้เป็นÿČ่ĂทĊ่มĊลĆกþณąเป็นÿĆญลĆกþณ์ÿĈĀรĆบถ่ćยทĂด คüćมĀมćยใĀ้เข้ćใจได้รüดเร็üขċ้น 10. üĆจนÿĆญลĆกþณ์ÿČ่ĂขĆ้นนĊ้เป็นÿČ่ĂทĊ่จĆดü่ć เป็นขĆ้นทĊ่เป็นนćมธรรมมćกทĊ่ÿčด ซċ่งได้แก่ ตĆüĀนĆงÿČĂ ĀรČĂĂĆกþร ÿĆญลĆกþณ์ทćงคĈพĎดทĊ่เป็นเÿĊยงพĎด คüćมเป็นรĎปธรรมขĂงÿČ่ĂปรąเภทนĊ้จąไม่คงเĀลČĂĂยĎ่เลย Ăย่ćงไรก็ดĊถċงแม้ÿČ่ĂปรąเภทนĊ้จąมĊลĆกþณąทĊ่เป็นนćมธรรมทĊ่ÿčดก็ตćม เรćก็ใช้ปรąโยชน์จćกÿČ่Ăปรąเภท นĊ้มćก เพรćąต้Ăงใช้ในกćรÿČ่ĂคüćมĀมćยĂยĎ่ตลĂดเüลć ÿื่อการเรียนการÿอนจำแนกตามคุณÿมบัติ Wilbure Young ได้จĆดแบ่งไü้ดĆงนĊ้ 1. ทĆýนüĆÿดč (Visual Materials) เช่น กรąดćนดĈ กรąดćนผ้ćÿĈลĊ) แผนภĎมĉรĎปภćพ ฟิล์มÿตรĉป ÿไลด์ĄลĄ 2. โÿตüĆÿดč (Audio Materials ) เช่น เครČ่ĂงบĆนทċกเÿĊยง (Tape Recorder) เครČ่ĂงรĆบüĉทยčĀ้ĂงปฏĉบĆตĉกćรทćง ภćþć รąบบขยćยเÿĊยง ĄลĄ 3. โÿตทĆýนüĆÿดč (Audio Visual Materials) เช่น ภćพยนตร์โทรทĆýน์ĄลĄ 4. เครČ่ĂงมČĂĀรČĂĂčปกรณ์ (Equipment) เช่น เครČ่Ăงฉćยภćพยนตร์เครČ่Ăงฉćยฟิล์มÿตรĉป เครČ่Ăงฉćยÿไลด์ 5. กĉจกรรมต่ćง ๆ (Activities )เช่น นĉทรรýกćร กćรÿćธĉต ทĆýนýċกþć ĄลĄ ÿื่อการเรียนการÿอนจำแนกตามรูปแบบ (Form) Louis Shores ได้แบ่งปรąเภทÿČ่ĂกćรÿĂนตćมรĎปแบบไü้ดĆงนĊ้ 1. ÿĉ่งตĊพĉมพ์ (Printed Materials) เช่น ĀนĆงÿČĂแบบเรĊยน เĂกÿćรกćรÿĂน ĄลĄ 2. üĆÿดčกกรćฟิก เช่น แผนภĎมĉ ( Charts) แผนÿถĉตĉ (Graph) แผนภćพ (Diagram) ĄลĄ 3. üĆÿดčฉćยแลąเครČ่Ăงฉćย (Projected Materials and Equipment) เช่น ภćพยนตร์ÿไลด์ĄลĄ 4. üĆÿดčถ่ćยทĂดเÿĊยง (Transmission) เช่น üĉทยč เครČ่ĂงบĆนทċกเÿĊยง ÿื่อการเรียนการÿอนตามลักþณะและการใช้ในทางเทคโนโลยีการýึกþา 1. เครČ่ĂงมČĂĀรČĂĂčปกรณ์ (Hardware) ĀรČĂÿČ่ĂใĀญ่ (Big Media) Āมćยถċง ÿĉ่งทĊ่เป็นĂčปกรณ์ทćง เทคนĉคทĆ้งĀลćยทĊ่ปรąกĂบด้üยกลไก ไฟฟ้ć แลąĂĉเล็กทรĂนĉกÿ์ซċ่งไม่ใช่ÿĉ่งÿĉ้นเปลČĂง ได้แก่ เครČ่Ăงฉćย ปรąเภทต่ćง ๆ เช่น เครČ่Ăงฉćยภćพยนตร์เครČ่Ăงฉćยÿไลด์เครČ่Ăงฉćยภćพข้ćมýĊรþą เครČ่ĂงฉćยภćพจćกคĂมพĉüเตĂร์ เครČ่ĂงรĆบโทรทĆýน์เครČ่Ăงเล่นซĊดĊ/ดĊüĊดĊเครČ่ĂงเÿĊยง รüมทĆ้งเครČ่ĂงมČĂĀรČĂĂčปกรณ์ทćงเทคนĉคĂČ่น ๆ ทĊ่เป็นทćงผ่ćนขĂง คüćมรĎ้เช่น เครČ่ĂงฉćยจčลชĊüą เครČ่ĂงคĂมพĉüเตĂร์เป็นต้น 2. üĆÿดč (Software) ĀรČĂÿČ่Ăเล็ก (Small Media) ซċ่งเป็นüĆÿดčทĊ่เก็บคüćมรĎ้ในลĆกþณąขĂงภćพ เÿĊยง แลąตĆüĂĆกþร ในรĎปแบบต่ćง ๆ โดยจĈแนกได้ 2 ปรąเภทคČĂ ก. üĆÿดčทĊ่ต้ĂงĂćýĆยเครČ่ĂงมČĂĂčปกรณ์ (Hardware) เพČ่ĂกćรนĈเÿนĂเรČ่Ăงรćü ข้ĂมĎล ĀรČĂคüćมรĎ้ĂĂกมćÿČ่ĂคüćมĀมćยแก่ผĎ้เรĊยน ได้แก่ ฟิล์ม แผ่นใÿ เทปบĆนทċกเÿĊยง แผ่นซĊดĊ/ดĊüĊดĊüĆÿดčบĆนทċก ข้ĂมĎลคĂมพĉüเตĂร์เป็นต้น ข. üĆÿดčทĊ่เÿนĂคüćมรĎ้ได้ด้üยตĆüเĂง โดยไม่ต้ĂงĂćýĆยเครČ่ĂงมČĂĀรČĂĂčปกรณ์ใด ๆ เช่น เĂกÿćร
52 ตĈรć ĀนĆงÿČĂ คĎ่มČĂ รĎปภćพ แผนภćพ ขĂงจรĉง ขĂงตĆüĂย่ćง Āč่นจĈลĂง เป็นต้น 3. เทคนĉคĀรČĂüĉธĊกćร (Techniques or Methods) กćรÿČ่ĂคüćมĀมćยในกćรเรĊยนกćรÿĂนบćงครĆ้งไม่ĂćจทĈ ได้ด้üยเครČ่ĂงมČĂĂčปกรณ์ĀรČĂüĆÿดčแต่จąต้ĂงĂćýĆยเทคนĉคĀรČĂüĉธĊกćร เพČ่ĂกćรใĀ้เกĉดกćรเรĊยนรĎ้ĀรČĂใช้ทĆ้งüĆÿดčĂčปกรณ์ แลąüĉธĊกćรไปพร้Ăม ๆ กĆน แต่เน้นทĊ่üĉธĊกćรเป็นÿĈคĆญ เช่น กćรÿćธĉตปรąกĂบกćรใช้เครČ่ĂงมČĂเครČ่ĂงจĆกร กćรทดลĂง กćรแÿดงบทบćท กćรýċกþćนĂกÿถćนทĊ่ กćรจĆดนĉทรรýกćร เป็นต้น ดĆงนĆ้นเทคนĉคĀรČĂüĉธĊกćรต่ćง ๆ ดĆงกล่ćü จċงจĆดü่ć เป็นÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂนĂĊกปรąเภทĀนċ่ง แต่ÿČ่ĂปรąเภทนĊ้มĆกจąใช้ร่üมกĆบÿČ่Ă 2 ปรąเภทแรก จċงจąได้ผลดĊ 3. คüามÿำคัญของÿื่อการเรียนการÿอน ชüลĉต เข่งทĂง (ม.ป.ป.) กล่ćüü่ć ÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂน นĆบเป็นĂงค์ปรąกĂบทĊ่ÿĈคĆญมćกปรąกćรĀนċ่งใน กรąบüนกćรเรĊยนกćรÿĂน ÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂนก็คČĂตĆüกลćงĀรČĂช่Ăงทćง ทĊ่ใช้ในกćรนĈเรČ่Ăงรćüข้ĂมĎลข่ćüÿćรจćก ผĎ้ÿĂนไปÿĎ่ผĎ้เรĊยน เพČ่ĂทĈใĀ้กćรเรĊยนรĎ้ĀรČĂกćรเรĊยนกćรÿĂนบรรลčผลÿĈเร็จตćมüĆตถčปรąÿงค์ĀรČĂจčดมč่งĀมćยทĊ่üćงไü้ได้ เป็นĂย่ćงดĊจċงĂćจกล่ćüได้ü่ć ÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂนนĆบได้ü่ćเป็นปัจจĆยÿĈคĆญปรąกćรĀนċ่งทĊ่จąทĈใĀ้กćรเรĊยนกćรÿĂน ดĈเนĉนไปได้Ăย่ćงมĊปรąÿĉทธĉภćพÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂนมĊĀลćยปรąเภท แต่ลąปรąเภทก็มĊคčณลĆกþณąĀรČĂคčณÿมบĆตĉ ต่ćงกĆนไป ผĎ้ÿĂนทĊ่ตรąĀนĆกในคčณค่ćขĂงÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂน จąต้ĂงýċกþćใĀ้เข้ćใจถċงเงČ่ĂนไขกćรเลČĂกใช้ÿČ่Ă แลąใช้ งćนได้Ăย่ćงถĎกต้Ăงเต็มตćมปรąÿĉทธĉภćพขĂงÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂนนĆ้น ๆ ตลĂดจนกćรทดลĂงกćรผลĉตĀรČĂดĈเนĉนกćร ก่ĂนทĊ่จąนĈเข้ćมćดĈเนĉนกćรจรĉงในธčรกĉจ ผลลĆพธ์ขĂงรąบบนĊ้ มĆกĂยĎ่ในรĎปขĂง ÿĉ่งปรąดĉþฐ์ ตĆüแบบ รĎปแบบ เป็นต้น 3.1 คüามÿำคัญของของÿื่อการเรียนการÿอน 1. คุณค่าด้านüิชาการ 1.1 ทĈใĀ้ผĎ้เรĊยนรĆบปรąÿบกćรณ์ตรง แลąเรĊยนรĎ้ได้มćกกü่ćทĊ่ไม่ใช้ÿČ่ĂกćรÿĂน 1.2 ลĆกþณąทĊ่เป็นรĎปธรรมขĂงÿČ่ĂกćรÿĂน ช่üยทĈใĀ้ผĎ้เรĊยนเข้ćใจคüćมĀมćยขĂงÿĉ่งต่ćงๆ ได้ดĊขċ้น แลąยĆงช่üยÿ่งเÿรĉมด้ćนคüćมคĉดแลąกćรแก้ปัญĀćĂĊกด้üย 1.3 ผลจćกกćรÿรčปüĉจĆยÿรčปได้ü่ć ÿČ่ĂกćรÿĂนใĀ้ปรąÿบกćรณ์ทĊ่เป็นจรĉงแก่ผĎ้เรĊยน ทĈใĀ้ผĎ้เรĊยนเรĊยนรĎ้Ăย่ćงถĎกต้Ăง ทĆ้งยĆงช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนจดจĈเรČ่Ăงรćü ต่ćงๆได้มćก แลąจĈได้นćน 1.4 ÿČ่ĂกćรÿĂนบćงชนĉด เช่น ภćพยนตร์ ภćพนĉ่ง จąช่üยเร่งทĆกþąในกćรเรĊยนรĎ้ 2. คุณค่าทางด้านจิตüิทยาการเรียนรู้ 2.1 ÿČ่ĂกćรÿĂนทĈใĀ้ผĎ้เรĊยนเกĉดคüćมÿนใจ แลąต้ĂงกćรเรĊยนรĎ้ÿĉ่งต่ćงๆ มćกขċ้น เช่น กćรĂ่ćน คüćมคĉดรĉเรĉ่มÿร้ćงÿรรค์ จĉนตนćกćร เจตตคตĉ กćรแก้ปัญĀćแลąคüćมซćบซċ้งทćงýĉลป 2.2 ÿČ่ĂกćรÿĂนทĈใĀ้ผĎ้เรĊยนเกĉดคüćมคĉดรüบยĂดเป็นĂย่ćงเดĊยüกĆน ทĆ้งมĊเจตคตĉทĊ่ดĊต่ĂกćรเรĊยนด้üย 2.3 ÿČ่ĂกćรÿĂนเร้ćใĀ้ผĎ้เรĊยนเกĉดคüćมพĂใจ แลąยĆ่üยčใĀ้กรąทĈกĉจกรรมด้üยตนเĂง 3.2 คุณค่าทางเýรþฐกิจการýึกþา 3.1 ÿČ่ĂกćรÿĂนช่üยใĀ้นĆกเรĊยนทĊ่เรĊยนช้ć เรĊยนได้เร็üแลąมćกขċ้น 3.2 ถ้ćใช้ÿČ่ĂกćรÿĂนจąช่üยขจĆดคüćมÿĉ้นเปลČĂง แลąยĆงช่üยใĀ้ครĎทĊ่ÿĂยดĊĂยĎ่แล้üÿĂนได้ดĊยĉ่งขċ้น
53 3.3 ÿČ่ĂกćรÿĂนช่üยปรąĀยĆดคĈพĎดแลąเüลćขĂงครĎ 3.4 ÿČ่ĂกćรÿĂนช่üยขจĆดปัญĀćเรČ่ĂงÿถćนทĊ่ เüลćแลąรąยąทćง 3.5 ÿČ่ĂกćรÿĂนช่üยลดกćรตกซ้ĈชĆ้นขĂงนĆกเรĊยนได้จĈนüนมćกปรĆบเปลĊ่ยนเงČ่Ăนไขแลąกรąบüนกćร พĉจćรณćได้ โดยĂćýĆยปรąÿบกćรณ์ แลą คüćมÿćมćรถขĂงผĎ้บรĉĀćรเĂง ผĎ้บรĉĀćรĂćจกĈĀนดเงČ่ĂนไขแลąทĈ กćรเปลĊ่ยนแปลงเงČ่Ăนไขต่ćงๆ ไปจนกรąทĆ่งพบÿถćนกćรณ์ทĊ่เĀมćąÿมทĊ่ÿčด แล้üใช้เป็นÿćรÿนเทýทĊ่ช่üย ตĆดÿĉนใจ รĎปแบบขĂงผลลĆพธ์ ĂćจจąĂยĎ่ในรĎปขĂง รćยงćนเฉพćąกĉจ รćยงćนกćรüĉเครćąĀ์เพČ่ĂตĆดÿĉนใจ กćร ทĈนćย ĀรČĂ พยćกรณ์เĀตčกćรณ์ 3.6 รąบบÿćรÿนเทýÿĈĀรĆบผĎ้บรĉĀćรรąดĆบÿĎง (Executive Information System - EIS) เป็นรąบบ ทĊ่ÿร้ćงÿćรÿนเทýเชĉงกลยčทธ์ÿĈĀรĆบผĎ้บรĉĀćรรąดĆบÿĎง ซċ่งทĈĀน้ćทĊ่กĈĀนดแผนรąยąยćüแลąเป้ćĀมćยขĂง กĉจกćร ÿćรÿนเทýÿĈĀรĆบผĎ้บรĉĀćรรąดĆบÿĎงนĊ้จĈเป็นต้ĂงĂćýĆยข้ĂมĎลภćยนĂกกĉจกรรมเป็นĂย่ćงมćก ยĉ่งในยčค ปัจจčบĆนทĊ่เป็นยčค Globalization ข้ĂมĎลรąดĆบโลก แนüโน้มรąดĆบÿćกลเป็นข้ĂมĎลทĊ่จĈเป็นÿĈĀรĆบกćรแข่งขĆน ขĂงธčรกĉจ ผลลĆพธ์ขĂงรąบบนĊ้ มĆกĂยĎ่ในรĎปขĂงกćรพยćกรณ์/กćรคćดกćรณ์ 3.3 ประโยชน์ของÿื่อการเรียนการÿอน ÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂนÿćมćรถใช้ปรąโยชน์ได้ทĆ้งผĎ้เรĊยนแลąผĎ้ÿĂนดĆงต่ĂไปนĊ้ ÿื่อกับผู้เรียน 1. เป็นÿĉ่งทĊ่ช่üยใĀ้กćรเรĊยนรĎ้Ăย่ćงมĊปรąÿĉทธĉภćพ เพรćąจąช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนเกĉดคüćมเข้ćใจเนČ้ĂĀć บทเรĊยนทĊ่ยč่งยćกซĆบซ้Ăนได้ง่ćยขċ้นในรąยąเüลćĂĆนÿĆ้น แลąÿćมćรถช่üยใĀ้เกĉดคüćมคĉดรüบยĂด ในเรČ่ĂงนĆ้นได้Ăย่ćงถĎกต้Ăงแลąรüดเร็ü 2. ÿČ่Ăจąช่üยกรąตč้นแลąÿร้ćงคüćมÿนใจใĀ้กĆบผĎ้เรĊยน ทĈใĀ้เกĉดคüćมÿนčกÿนćนแลąไม่รĎ้ÿċก เบČ่ĂĀน่ćยกćรเรĊยน 3. กćรใช้ÿČ่ĂจąทĈใĀ้ผĎ้เรĊยนมĊคüćมเข้ćใจตรงกĆน แลąเกĉดปรąÿบกćรณ์ร่üมกĆนในüĉชćทĊ่เรĊยนนĆ้น 4. ช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนมĊÿ่üนร่üมในกĉจกรรมกćรเรĊยนกćรÿĂนมćกขċ้น ทĈใĀ้เกĉดมนčþยÿĆมพĆนธ์ĂĆนดĊ ในรąĀü่ćงผĎ้เรĊยนด้üยกĆนเĂงแลąกĆบผĎ้ÿĂนด้üย 5. ช่üยÿร้ćงเÿรĉมลĆกþณąทĊ่ดĊในกćรýċกþćค้นคü้ćĀćคüćมรĎ้ช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนเกĉดคüćมคĉดÿร้ćงÿรรค์ จćกกćรใช้ÿČ่ĂเĀล่ćนĆ้น 6. ช่üยแก้ปัญĀćเรČ่ĂงขĂงคüćมแตกต่ćงรąĀü่ćงบčคคลโดยกćรจĆดใĀ้มĊกćรใช้ÿČ่Ăในกćรýċกþćรćยบčคคล 3.4 ÿื่อกับผู้ÿอน 1. กćรใช้ÿČ่ĂüĆÿดčĂčปกรณ์ต่ćงๆ ปรąกĂบกćรเรĊยนกćรÿĂน เป็นกćรช่üยใĀ้บรรยćกćýในกćรÿĂน น่ćÿนใจยĉ่งขċ้น ทĈใĀ้ผĎ้ÿĂนมĊคüćมÿนčกÿนćนในกćรÿĂนมćกกü่ćüĉธĊกćรทĊ่เคยใช้กćรบรรยćยแต่เพĊยงĂย่ćงเดĊยü แลąเป็น กćรÿร้ćงคüćมเชČ่ĂมĆ่นในตĆüเĂงใĀ้เพĉ่มขċ้นด้üย 2. ÿČ่Ăจąช่üยแบ่งเบćภćรąขĂงผĎ้ÿĂนในด้ćนกćรเตรĊยมเนČ้ĂĀć เพรćąบćงครĆ้งĂćจใĀ้ผĎ้เรĊยนýċกþć เนČ้ĂĀćจćกÿČ่Ăได้เĂง 3. เป็นกćรกรąตč้นใĀ้ผĎ้ÿĂนตČ่นตĆüĂยĎ่เÿมĂในกćรเตรĊยมแลąผลĉตüĆÿดčใĀม่ๆ เพČ่Ăใช้เป็นÿČ่ĂกćรÿĂน
54 ตลĂดจนคĉดค้นเทคนĉคüĉธĊกćรต่ćงๆ เพČ่ĂใĀ้กćรเรĊยนรĎ้น่ćÿนใจยĉ่งขċ้น üĉüรรธน์จĆนทร์เทพย์ (2551) ได้กล่ćüถċงปรąโยชน์ขĂงÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂนไü้ดĆงนĊ้ 1. ช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนเกĉดกćรเรĊยนรĎ้Ăย่ćงมĊปรąÿĉทธĉภćพ ได้แก่ 1.1 เรĊยนรĎ้ได้ดĊขċ้นจćกปรąÿบกćรณ์ทĊ่มĊคüćมĀมćยในรĎปแบบต่ćงๆ 1.2 เรĊยนรĎ้ได้Ăย่ćงถĎกต้Ăง 1.3 เรĊยนรĎ้ได้ง่ćยแลąเข้ćใจได้ชĆดเจน 1.4 เรĊยนรĎ้ได้มćกขċ้น 1.5 เรĊยนรĎ้ได้ในเüลćทĊ่จĈกĆด 2. ช่üยใĀ้ÿćมćรถเĂćชนąข้ĂจĈกĆดต่ćง ๆ ในกćรเรĊยนรĎ้ได้แก่ 2.1 ทĈÿĉ่งนćมธรรมใĀ้เป็นรĎปธรรมมćกขċ้น 2.2 ทĈÿĉ่งซĆบซ้ĂนใĀ้ง่ćยขċ้น 2.3 ทĈÿĉ่งเคลČ่ĂนไĀüช้ćใĀ้เร็üขċ้น 2.4 ทĈÿĉ่งเคลČ่ĂนไĀüเร็üใĀ้ช้ćลง 2.5 ทĈÿĉ่งเล็กใĀ้ใĀญ่ขċ้น 2.6 ทĈÿĉ่งใĀญ่ใĀ้เล็กลง 2.7 นĈÿĉ่งทĊ่ĂยĎ่ไกลมćýċกþćได้ 2.8 นĈÿĉ่งทĊ่เกĉดในĂดĊตมćýċกþćได้ช่üยกรąตč้นคüćมÿนใจขĂงผĎ้ 2.9 ช่üยใĀ้จดจĈได้นćน เกĉดคüćมปรąทĆบใจแลąมĆ่นใจในกćรเรĊยน 2.10 ช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนได้คĉดแลąแก้ปัญĀć 2.11 ช่üยแก้ปัญĀćเรČ่Ăงคüćมแตกต่ćงรąĀü่ćงบčคคล ในเรČ่ĂงเดĊยüกĆนนĊ้ชüลĉต เข่งทĂง (ม.ป.ป.) ยĆงได้กล่ćüถċงปรąโยชน์ขĂงÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂนในลĆกþณąขĂง ข้Ăพĉจćรณćü่ćทĈไมผĎ้ÿĂนจċงคüรนĈÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂนมćใช้โดยได้กล่ćüไü้ĀลćกĀลćยปรąเด็นทĊ่มĊคüćมน่ćÿนใจ ĂĆน ได้แก่ 1. ช่üยใĀ้คčณภćพกćรเรĊยนรĎ้ดĊขċ้น เพรćąมĊคüćมจรĉงจĆงแลąมĊคüćมĀมćยชĆดเจนต่ĂผĎ้เรĊยน 2. ช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนได้เรĊยนรĎ้ในปรĉมćณมćกขċ้น ในเüลćทĊ่กĈĀนดไü้จĈนüนĀนċ่ง 3. ช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนÿนใจ แลąมĊÿ่üนร่üมĂย่ćงแข็งขĆนในกรąบüนกćรเรĊยนกćรÿĂน 4. ช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนจĈ ปรąทĆบคüćมรĎ้ÿċกได้รüดเร็üแลąดĊขċ้น 5. ช่üยÿ่งเÿรĉมกćรคĉดแลąกćรแก้ปญĀćในกรąบüนกćรเรĊยนกćรÿĂน 6. ช่üยใĀ้ÿćมćรถเรĊยนรĎ้ในÿ่ĉงทĊ่เรĊยนได้ยćกลĈบćก ใĀ้มĊคüćมเป็นไปได้โดย… - กćรทĈÿĉ่งทĊ่ซĆบซ้ĂนใĀ้ง่ćยขċ้น - กćรทĈนćมธรรมใĀ้เป็นรĎปธรรมขċ้น - กćรทĈÿĉ่งทĊ่เคลČ่ĂนไĀüĀรČĂเปลĊ่ยนแปลงช้ć ใĀ้ดĎเร็üขċ้น
55 - กćรทĈÿĉ่งทĊ่เคลČ่ĂนไĀüĀรČĂเปลĊ่ยนแปลงเร็ü ใĀ้ดĎช้ćลง - กćรทĈÿĉ่งทĊ่ใĀญ่มćกใĀ้ย่Ăขนćดลง - กćรทĈÿĉ่งทĊ่เล็กมćกใĀ้ขยćยขนćดขċ้น - กćรนĈĂดĊตมćใĀ้ผĎ้เรĊยนเĀ็นได้ - นĈÿĉ่งทĊ่ĂยĎ่ไกลĀรČĂลĊ้ลĆบมćใĀ้ผĎ้เรĊยนýċกþćได้เป็นกćรÿ่งเÿรĉมกćรเรĊยนกćรÿĂนใĀ้มĊ คčณภćพดĊขċ้น แลąยĆงÿĂดคล้ĂงกĆบüĉธĊกćรÿĂนทĊ่ผĎ้ÿĂนพĉจćรณćนĈมćใช้ 7. ช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนเรĊยนÿĈเร็จง่ćยขċ้น แลąผ่ćนกćรüĆดผลได้Ăย่ćงตรงตćมüĆตถčปรąÿงค์ขĂง บทเรĊยน 4. การใช้ÿื่อในการจัดการเรียนการÿอน J. Romiszowski (1999) ได้เÿนĂแนüทćงĂย่ćงง่ćยในกćรพĉจćรณćเลČĂกใช้ÿČ่ĂกćรÿĂนไü้ü่ć ในกćรเลČĂกÿČ่Ă กćรÿĂนนĆ้นมĊปัจจĆยĀลćยĂย่ćงทĊ่มĊผลต่ĂกćรเลČĂกÿČ่ĂทĊ่จĈเป็นต้ĂงนĈมćพĉจćรณć ปัจจĆยเĀล่ćนĆ้น ได้แก่ üิธีการÿอน (Instructional Method) กćรเลČĂกüĉธĊกćรÿĂนเป็นปัจจĆยแรกทĊ่คüบคčมกćรเลČĂกÿČ่Ă ĀรČĂĂย่ćง น้ĂยทĊ่ÿčดก็เป็นÿĉ่งทĊ่จĈกĆดทćงเลČĂกขĂงกćรใช้ÿČ่ĂกćรÿĂนในกćรนĈเÿนĂ เช่น ถ้ćเลČĂกใช้üĉธĊกćรÿĂนแบบĂภĉปรćยกลč่ม (Group Discussion) เพČ่Ăแบ่งปันปรąÿบกćรณ์ซċ่งกĆนแลąกĆนรąĀü่ćง งานการเรียนรู้ (Learning Task) ÿĉ่งทĊ่มĊĂĉทธĉพลต่ĂทćงเลČĂกในกćรเลČĂกÿČ่ĂกćรÿĂนĂĊกปรąกćรĀนċ่งคČĂ งćน กćรเรĊยนรĎ้ÿĈĀรĆบผĎ้เรĊยน เพรćąÿĉ่งนĊ้จąเป็นÿĉ่งทĊ่จĈกĆดĀรČĂคüบคčมกćรเลČĂกüĉธĊกćรÿĂน ตĆüĂย่ćงเช่น กćรฝึกĂบรม ผĎ้ตรüจกćร ĀรČĂทĆกþąกćรบรĉĀćรงćน ลักþณะของผู้เรียน (Learner Characteristics) ลĆกþณąพĉเýþเฉพćąขĂงผĎ้เรĊยนก็เป็นปัจจĆยĀนċ่งทĊ่มĊĂĉทธĉพล โดยตรงต่ĂกćรเลČĂกÿČ่ĂกćรÿĂน ตĆüĂย่ćงเช่น กćรÿĂนผĎ้เรĊยนทĊ่เรĊยนรĎ้ได้ช้ć โดยกćรใช้ĀนĆงÿČĂĀรČĂเĂกÿćรเป็นÿČ่Ăกćร ÿĂน จąเป็นÿĉ่งทĊ่ยĉ่งทĈใĀ้เกĉดปัญĀćĂČ่นๆ ตćมมćในกรąบüนกćรเรĊยนกćรÿĂน ผĎ้เรĊยนกลč่มนĊ้คüรเรĊยนรĎ้จćกÿČ่ĂĂČ่นๆ ทĊ่ทĈ กćรรĆบรĎ้แลąเรĊยนรĎ้ได้ง่ćยกü่ćนĆ้น ข้อจำกัดในทางปฏิบัติ (Practical Constrain) ข้ĂจĈกĆดในทćงปฏĉบĆตĉในทĊ่นĊ้Āมćยถċง ข้ĂจĈกĆดทĆ้งทćงด้ćน กćรจĆดกćร แลąทćงด้ćนเýรþฐýćÿตร์ ซċ่งเป็นปัจจĆยทĊ่มĊĂĉทธĉพลต่ĂทćงเลČĂกในกćรเลČĂกใช้üĉธĊกćรÿĂนแลąÿČ่ĂกćรÿĂน เช่น ÿถćนทĊ่ใช้ÿČ่ĂกćรÿĂน ÿĉ่งĂĈนüยคüćมÿąดüก ขนćดพČ้นทĊ่ งบปรąมćณ เป็นต้น ผู้ÿอนĀรือครู (Teacher) ÿČ่ĂกćรÿĂนแต่ลąชนĉดไม่ü่ćจąมĊข้ĂดĊĂย่ćงไร แต่Ăćจไม่ถĎกนĈไปใช้เพĊยงเพรćą ผĎ้ÿĂนไม่มĊทĆกþąในกćรใช้ÿČ่ĂนĆ้นๆ นĂกจćกปรąเด็นในเรČ่ĂงทĆกþąขĂงผĎ้ÿĂนแล้ü ปรąเด็นในเรČ่ĂงทĆýนคตĉขĂงผĎ้ÿĂนก็ เป็นÿĉ่งทĊ่มĊĂĉทธĉพลต่ĂกćรเลČĂกÿČ่ĂกćรÿĂนเช่นกĆนแผนทĊ่üćงไü้ โดยĂćจจąเรĊยกข้ĂมĎลเพĉ่มเตĉมĂĂกมćจćกรąบบ เพČ่ĂใĀ้ ทรćบü่ćคüćมผĉดพลćดในกćรปฏĉบĆตĉงćนเกĉดขċ้นจćกÿćเĀตčใด ĀรČĂจĆดรĎปแบบÿćรÿนเทýในกćรüĉเครćąĀ์ปัญĀćใĀม่ 1. แนüคิดการเลือกÿื่อการÿอนของเคมพ์และÿเมลเล Jerrold E. Kemp แลą Don C. Smelle (1989) เÿนĂü่ć นĂกจćกงćนกćรเรĊยนรĎ้ĀรČĂÿถćนกćรณ์กćรเรĊยนรĎ้ ซċ่งเป็นÿĉ่งÿĈคĆญทĊ่กĈĀนดถċงÿČ่ĂทĊ่จąเลČĂกใช้แล้ü ÿĉ่งÿĈคĆญปรąกćรต่ĂมćในกćรพĉจćรณćเลČĂกใช้ÿČ่ĂกćรÿĂนคČĂ
56 คčณลĆกþณąขĂงÿČ่Ă ซċ่งผĎ้ÿĂนคüรýċกþćคčณลĆกþณąขĂงÿČ่Ăแต่ลąชนĉดปรąกĂบในกćรเลČĂกÿČ่ĂกćรÿĂนด้üย คčณลĆกþณą ขĂงÿČ่Ă (Media Attributes) Āมćยถċง ýĆกยภćพขĂงÿČ่ĂในกćรแÿดงĂĂกซċ่งลĆกþณąต่ćงๆ เช่น กćรเคลČ่ĂนไĀü ÿĊ แลą เÿĊยง เป็นต้น คุณลักþณะของÿื่อที่ÿำคัญ ได้แก่ - กćรแÿดงแทนด้üยภćพ (เช่น ภćพถ่ćย ภćพกรćฟิก) - ปัจจĆยทćงด้ćนขนćด (เช่น กćรใช้/ไม่ใช้เครČ่ĂงฉćยเพČ่Ăขยćยขนćด) - ปัจจĆยทćงด้ćนÿĊ (เช่น ÿĊÿĆนต่ćงๆ ขćü-ดĈ) - ปัจจĆยทćงด้ćนกćรเคลČ่ĂนไĀü (เช่น ภćพนĉ่ง ภćพเคลČ่ĂนไĀü) - ปัจจĆยทćงด้ćนภćþć (เช่น ข้Ăคüćม/ตĆüĂĆกþร เÿĊยงพĎด) - คüćมÿĆมพĆนธ์ขĂงภćพแลąเÿĊยง (เช่น ภćพทĊ่มĊ/ไม่มĊเÿĊยงปรąกĂบ) - ปัจจĆยทćงด้ćนกćรจĆดรąเบĊยบข้ĂมĎล (กĈĀนดใĀ้ดĎทĊลąภćพตćมลĈดĆบ ĀรČĂตćมลĈดĆบทĊ่ผĎ้ชมเลČĂก) Āลักการเลือกÿื่อ 1. เลือกÿื่อการÿอนที่ÿอดคล้องกับüัตถุประÿงค์การเรียนรู้ผĎ้ÿĂนคüรýċกþćถċงüĆตถčปรąÿงค์กćร เรĊยนรĎ้ทĊ่ĀลĆกÿĎตรกĈĀนดไü้ üĆตถčปรąÿงค์ในทĊ่นĊ้ĀมćยถċงüĆตถčปรąÿงค์เฉพćąในแต่ลąÿ่üนขĂงเนČ้ĂĀćย่Ăย ไม่ใช่ üĆตถčปรąÿงค์ในภćพรüมขĂงĀลĆกÿĎตร 2. เลือกÿื่อการÿอนที่ตรงกับลักþณะของเนื้อĀาของบทเรĊยน เนČ้ĂĀćขĂงบทเรĊยนĂćจมĊลĆกþณą แตกต่ćงกĆนไป เช่น เป็นข้Ăคüćม เป็นแนüคĉด เป็นภćพนĉ่งภćพเคลČ่ĂนไĀü เป็นเÿĊยง เป็นÿĊ ซċ่งกćรเลČĂกÿČ่ĂกćรÿĂนคüร เลČĂกใĀ้เĀมćąÿมกĆบลĆกþณąขĂงเนČ้ĂĀć 3. เลือกÿื่อการÿอนใĀ้เĀมาะÿมกับลักþณะของผู้เรียน ลĆกþณąเฉพćąตĆüต่ćงๆ ขĂงผĎ้เรĊยนเป็นÿĉ่ง ทĊ่มĊĂĉทธĉพลต่ĂกćรรĆบรĎ้ÿČ่ĂกćรÿĂน ในกćรเลČĂกÿČ่ĂกćรÿĂนต้ĂงพĉจćรณćลĆกþณąต่ćงๆ ขĂงผĎ้เรĊยน เช่น Ăćยč เพý คüćม ถนĆด คüćมÿนใจ รąดĆบÿตĉปัญญć üĆฒนธรรม แลąปรąÿบกćรณ์เดĉม ตĆüĂย่ćงเช่น กćรÿĂนผĎ้เรĊยนทĊ่เป็นนĆกเรĊยนรąดĆบ ปรąถมýċกþćคüรใช้เป็นภćพกćร์ตĎนมĊÿĊÿĆนÿดใÿ 4. เลือกÿื่อการÿอนใĀ้เĀมาะÿมกับจำนüนของผู้เรียน แลąกĉจกรรมกćรเรĊยนกćรÿĂนในกćรÿĂนแต่ลąครĆ้ง จĈนüนขĂงผĎ้เรĊยนแลąกĉจกรรมทĊ่ใช้ในกćรเรĊยนÿĂน ในĀ้Ăงก็เป็นÿĉ่งÿĈคĆญทĊ่ต้ĂงนĈมćพĉจćรณćคüบคĎ่กĆนในกćรใช้ÿČ่Ă กćรÿĂน เช่น กćรÿĂนผĎ้เรĊยนจĈนüนมćก จĈเป็นต้Ăงใช้üĉธĊกćรÿĂนแบบบรรยćย ซċ่งÿČ่ĂกćรÿĂนทĊ่นĈมćใช้Ăćจเป็น เครČ่Ăงฉćยต่ćง ๆ แลąเครČ่ĂงเÿĊยง เพČ่ĂใĀ้ผĎ้เรĊยนมĂงเĀ็นแลąได้ยĉนĂย่ćงทĆ่üถċง ÿ่üนกćรÿĂนผĎ้เรĊยนเป็นรćยบčคคล Ăćจ เลČĂกใช้üĉธĊกćรÿĂนแบบค้นคü้ć ÿČ่ĂกćรÿĂนĂćจเป็นĀนĆงÿČĂบทเรĊยนแบบโปรแกรม ĀรČĂบทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂน เป็นต้น 5. เลือกÿื่อการÿอนที่เĀมาะÿมกับÿภาพแüดล้อม ÿภćพแüดล้ĂมในทĊ่นĊ้Ăćจได้แก่ Ăćคćร ÿถćนทĊ่ ขนćดพČ้นทĊ่ แÿง ไฟฟ้ć เÿĊยงรบกüน Ăčปกรณ์ĂĈนüยคüćม ÿąดüก ĀรČĂ บรรยćกćý ÿĉ่งเĀล่ćนĊ้คüรนĈมćปรąกĂบกćรพĉจćรณćเลČĂกใช้ÿČ่ĂกćรÿĂน ตĆüĂย่ćงเช่นกćรÿĂนผĎ้เรĊยน จĈนüนมćกซċ่งคüรจąใช้เครČ่ĂงฉćยแลąเครČ่ĂงเÿĊยง 6. เลือกÿื่อการÿอนที่มีลักþณะน่าÿนใจและดึงดูดคüามÿนใจ
57 คüรเลČĂกใช้ÿČ่ĂกćรÿĂนทĊ่มĊลĆกþณąน่ćÿนใจแลąดċงดĎดคüćมÿนใจผĎ้เรĊยนได้ ซċ่งĂćจจąเป็นเรČ่ĂงขĂง เÿĊยง ÿĊÿĆน รĎปทรง ขนćด ตลĂดจนกćรĂĂกแบบแลąกćรผลĉตด้üยคüćมปรąณĊต ÿĉ่งเĀล่ćนĊ้จąช่üยทĈใĀ้ÿČ่ĂกćรÿĂนมĊคüćมน่ćÿนใจ แลąดċงดĎดคüćมÿนใจขĂงผĎ้เรĊยนได้ 7. เลือกÿื่อการÿอนที่มีüิธีการใช้งาน เก็บรักþา และบำรุงรักþา ได้ÿะดüก ในปรąเด็นÿčดท้ćยขĂงกćรพĉจćรณć คüรเลČĂกÿČ่ĂกćรÿĂนทĊ่มĊüĉธĊกćรใช้งćนได้ÿąดüก ไม่ยč่งยćก แลąĀลĆงใช้งćน คüรเก็บรĆกþćได้ง่ćยๆ ตลĂดจนไม่ต้Ăงใช้üĉธĊกćรบĈรčงรĆกþćทĊ่ÿลĆบซĆบซ้ĂนĀรČĂมĊค่ćใช้จ่ćยในกćรบĈรčงรĆกþćÿĎง 2. Āลักการใช้ÿื่อการÿอน 1. เตรียมตัüผู้ÿอน เป็นกćรเตรĊยมคüćมพร้ĂมขĂงตĆüผĎ้ÿĂนในกćรใช้ÿČ่ĂกćรÿĂน โดยกćรทĈคüćมเข้ćใจใน เนČ้ĂĀćทĊ่มĊในÿČ่Ă ขĆ้นตĂน แลąüĉธĊกćรใช้ÿČ่Ă เป็นต้น 2. เตรียมจัดÿภาพแüดล้อม เช่น ÿถćนทĊ่ Ā้ĂงเรĊยน Ā้Ăง Lab üĆÿดčĂčปกรณ์ เครČ่Ăงไม้เครČ่ĂงมČĂ แลąÿĉ่ง ĂĈนüยคüćมÿąดüกต่ćงๆ 3. เตรĊยมตĆüผĎ้เรĊยน เพČ่ĂใĀ้มĊคüćมพร้ĂมทĊ่จąเรĊยน ĂćจมĊกćรทดÿĂบ มĊกćรĂธĉบćยüĉธĊกćรใช้ÿČ่Ă Ăčปกรณ์ เครČ่ĂงมČĂต่ćงๆบĂกüĆตถčปรąÿงค์ แนąนĈĀรČĂใĀ้คüćมคĉดรüบยĂดขĂงเนČ้ĂĀćในÿČ่ĂนĆ้นๆ เป็นต้น 4. การใช้ÿื่อใĀ้เĀมาะกับขั้นตอนและüิธีการตามที่ได้เตรียมไü้แล้ü แลąคüบคčมกćรนĈเÿนĂÿČ่Ă เพČ่ĂใĀ้กćร เรĊยนกćรÿĂนเป็นไปĂย่ćงรćบรČ่น 5. การติดตามผล ( Follow Up ) ĀลĆงจćกกćรใช้ÿČ่ĂกćรÿĂนแล้ü คüรมĊกćรตĉดตćมผลเพČ่Ăเป็นกćรทดÿĂบ ü่ć ผĎ้เรĊยนเข้ćใจบทเรĊยน แลąเรĊยนรĎ้ จćกÿČ่ĂทĊ่นĈเÿนĂไปนĆ้นĂย่ćงถĎกต้ĂงĀรČĂไม่ เช่น กćรใĀ้ผĎ้เรĊยนตĂบ คĈถćม Ăภĉปรćย ทĈรćยงćน เป็นต้น เพČ่ĂผĎ้ÿĂนจąได้ทรćบจčดบกพร่Ăง ÿćมćรถ นĈมćแก้ไขปรĆบปรčง ÿĈĀรĆบกćรÿĂนในครĆ้งต่Ăไป 5. การออกแบบระบบการเรียนการÿอนและÿื่อการเรียนการÿอน ระบบการÿอน Āรือระบบการเรียนการÿอน (IS : Instructional System) เป็นกćรนĈเĂćüĉธĊกćรรąบบ (System Approach) ĀรČĂüĉธĊรąบบ มćใช้ในกćรเรĊยนกćรÿĂน โดยทĊ่รąบบ Āมćยถċง ÿ่üนต่ćง ๆ ทĊ่ÿĆมพĆนธ์กĆน ได้แก่ ÿ่üนนĈเข้ć (Input) ÿ่üนดĈเนĉนกćร (Process) แลąÿ่üนผลลĆพธ์ (Output) รąบบกćรÿĂนจċง ปรąกĂบด้üยĂงค์ปรąกĂบย่Ăย ๆ ทĊ่ÿĆมพĆนธ์กĆน เพČ่Ăช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนเกĉดกćรเรĊยนรĎ้ตćม üĆตถčปรąÿงค์ทĊ่กĈĀนดไü้ ปรąกĂบด้üยÿ่üนต่ćง ๆ ได้แก่ ผĎ้เรĊยน ผĎ้ÿĂน ÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂน แลąกćรüĆดแลąปรąเมĉนผล เป็นต้น รąบบกćรÿĂนทĊ่ĂĂกแบบโดยใช้üĉธĊกćรรąบบ ได้มĊกćรปรąยčกต์ใช้งćนĂย่ćงกü้ćงขüćง โดยกćรกĈĀนดขĆ้นตĂน กćรÿĂน กćรกĈĀนดüĆตถčปรąÿงค์เชĉงพฤตĉกรรม กćรĂĂกแบบกĉจกรรมกćรเรĊยนรĎ้โดยĂćýĆยÿČ่Ăต่ćง ๆ แลąกćรใช้แĀล่ง คüćมรĎ้ต่ćง ๆ โดยยċดผĎ้เรĊยนเป็นýĎนย์กลćง เพČ่ĂตĂบÿนĂงต่Ăคüćมแตกต่ćงรąĀü่ćงบčคคลขĂงผĎ้เรĊยน ไม่ü่ćจąเป็น เพý üĆย ĂĆตรćกćรเรĊยนรĎ้ คüćมÿนใจ คüćมถนĆด แลąปรąÿบกćรณ์เดĉม รüมทĆ้งพČ้นฐćนทćงปรąเพณĊแลąüĆฒนธรรมซċ่งผĎ้ÿĂน แลąผĎ้ทĊ่เกĊ่ยüข้ĂงจąมĊบทบćทในกćรĂĂกแบบพĆฒนćรąบบกćรÿĂน การออกแบบระบบการÿอน (ISD : Instructional System Design)
58 กćรĂĂกแบบรąบบกćรÿĂน (ISD : Instructional System Design ĀรČĂ ID : Instructional Design) Āมćยถċง กćรจĆดรąบบกćรÿĂนĂย่ćงมĊรąบบ โดยĂćýĆยคüćมรĎ้เกĊ่ยüกĆบกรąบüนกćรเรĊยนรĎ้ซċ่งรüบรüมĂงค์ปรąกĂบแลą ปัจจĆยต่ćงๆเพČ่ĂนĈไปÿĎ่กรąบüนกćรตĆดÿĉนใจĂĂกแบบรąบบแล้üจċงทĈกćรทดลĂงแลąปรĆบปรčงแก้ไขจนใช้ได้ผลเป็นกćร นĈไปÿĎ่คüćมÿĈเร็จขĂงกćรเรĊยนรĎ้ตćมüĆตถčปรąÿงค์ทĊ่กĈĀนดไü้ กระบüนการออกแบบระบบการÿอน จะประกอบไปด้üยĀลักพื้นฐาน 4 ÿ่üน ดังต่อไปนี้ 1. üĆตถčปรąÿงค์ เป็นÿ่üนทĊ่กĈĀนดüĆตถčปรąÿงค์กćรเรĊยนรĎ้ขĂงผĎ้เรĊยน 2. ผĎ้เรĊยน โดยพĉจćรณćคčณÿมบĆตĉขĂงผĎ้เรĊยน เพČ่ĂกćรĂĂกแบบรąบบกćรÿĂนใĀ้เĀมćąÿม 3. üĉธĊกćรแลąกĉจกรรมกĈĀนดüĉธĊกćรแลąกĈĀนดกĉจกรรมในกรąบüนกćรเรĊยนรĎ้ เพČ่ĂใĀ้ผĎ้เรĊยนเกĉดกćรเรĊยนรĎ้ ตćมüĆตถčปรąÿงค์Ăย่ćงมĊปรąÿĉทธĉภćพ 4.กćรüĆดแลąปรąเมĉนผลเป็นกćรกĈĀนดüĉธĊกćรüĆดแลąปรąเมĉนผลกćรเรĊยนรĎ้ขĂงผĎ้เรĊยนใĀ้ÿĂดคล้Ăงตćม üĆตถčปรąÿงค์ รูปแบบการÿอน (IM : Instructional Model) รĎปแบบกćรÿĂน (IM : Instructional Model) Āมćยถċง แนüทćง กรąบüนกćร ĀรČĂกลยčทธ์ในกćรนĈเÿนĂ เนČ้ĂĀćแลąจĆดกĉจกรรมกćรเรĊยนรĎ้ตćมขĆ้นตĂน แลąüĉธĊกćรทĊ่มĊผĎ้เชĊ่ยüชćญคĉดค้นขċ้น ซċ่งÿĆงเครćąĀ์มćจćกĀลĆกกćรýċกþć แลąเงČ่ĂนไขกćรเรĊยนรĎ้ รĎปแบบกćรÿĂนมĊจĈนüนมćกมćย แต่รĎปแบบกćรÿĂนทĊ่นĉยมใช้กĆนĂย่ćงแพร่Āลćยแลąได้มĊกćรนĈไป ปรąยčกต์ใช้ในกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂน ได้แก่ บทเรĊยน รąบบกćรÿĂน แลąบทเรĊยนÿĈเร็จรĎปรüมทĆ้งบทเรĊยน คĂมพĉüเตĂร์ มĊดĆงต่ĂไปนĊ้ รĎปแบบกćรÿĂน ADDIE (ADDIE Model) รĎปแบบกćรÿĂนขĂงดĉค แĂนด์แคเรย์ (Dick and Carey Model) รĎปแบบกćรÿĂนขĂงเกĂลćช แĂนด์เĂลĊ (Gerlach and Ely Model) รĎปแบบกćรÿĂนขĂงบรćüน์แลąคณą (Brown and Others Model) รĎปแบบกćรÿĂน (Rapid Prototying Model) องค์ประกอบของการออกแบบการเรียนการÿอน ในกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂนจċงปรąกĂบด้üยĂงค์ปรąกĂบต่ćง ๆ ทĊ่ÿĆมพĆนธ์กĆนĂย่ćงแยกไม่ได้ แลąใน กรąบüนกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂนก็จąมĊกลไกในกćรปรĆบปรčงแก้ไขตĆüเĂง ได้แก่ กรąบüนกćรใช้ข้ĂมĎลป้ĂนกลĆบ (Feedback) จćกกćรปรąเมĉนผลทĊ่เรĊยกü่ć กćรปรąเมĉนผลเพČ่ĂกćรปรĆบปรčง (formative evaluation) เนČ่ĂงจćกมĊรĎปแบบ (Model) ÿĈĀรĆบนĈไปใช้ในกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂนĂยĎ่มćกมćยจċงมĊคüćม ĀลćกĀลćยในĂงค์ปรąกĂบในรĎปแบบนĆ้น ๆ แต่Ăย่ćงไรก็ตćม รĎปแบบกćรเรĊยนกćรÿĂนใด ๆ ก็จąยċดแนüทćงขĂง รĎปแบบดĆ้งเดĉม (generic model) ดĆงนĊ้ 1. กćรüĉเครćąĀ์ (Analysis) 2. กćรĂĂกแบบ (Design) 3. กćรพĆฒนć (Development)
59 4. กćรนĈไปใช้ (Implementation) 5. กćรปรąเมĉนผล (Evaluation) จćกรĎปแบบดĆงเดĉม (Generic model) นĊ้จąมĊผĎ้รĎ้ต่ćง ๆ นĈไปÿĆงเครćąĀ์เป็นรĎปแบบต่ćง ๆ มćกมćย ตćมคüćม เชČ่Ăคüćมต้ĂงกćรขĂงตนรĎปแบบต่ćง ๆ ขĂงกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂน 6. ปฏิบัติการออกแบบการใช้ÿื่อในการจัดการเรียนการÿอนและการÿื่อÿารการเรียนการÿอน คüามĀมายของการออกแบบการเรียนการÿอน จćกกćรýċกþćเĂกÿćรทĊ่เกĊ่ยüข้Ăง พบü่ćคüćมĀมćยขĂงกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂน มĊĀลćกĀลćย ÿćมćรถ แยกได้เป็น 2 นĆยยą คČĂ คüćมĀมćยเชĉงýćÿตร์ (discipline/ science) แลąคüćมĀมćยเชĉงกรąบüนกćร (process) 1. คüามĀมายเชิงýาÿตร์กćรĂĂกแบบกćรจĆดกćรเรĊยนกćรÿĂน เป็นÿćขćขĂงคüćมรĎ้แนüคĉด ทฤþฎĊ แลąกćรýċกþćค้นคü้ćเกĊ่ยüกĆบยčทธýćÿตร์กćรจĆดกćรเรĊยนกćรÿĂน กćรพĆฒนćยčทธýćÿตร์แลąกćรน ć ยčทธýćÿตร์ไปใช้ĀรČĂĂćจกล่ćüได้ü่ć กćรĂĂกแบบกćรจĆดกćรเรĊยนกćรÿĂน เป็นýćÿตร์ทĊ่เกĊ่ยüกĆบกćรกĈĀนด Ăงค์ปรąกĂบขĂงกćรจĆดกćรเรĊยนกćรÿĂน กćรน ćไปÿĎ่กćรปฏĉบĆตĉ กćรปรąเมĉนผลแลąกćรจĆดกćรชĆ้นเรĊยนทĊ่เĂČ้Ăต่Ăกćร เรĊยนรĎ้ขĂงผĎ้เรĊยน 2. คüามĀมายเชิงกระบüนการ กćรĂĂกแบบกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้ เป็นกĉจกรรมขĆ้นตĂนĀนċ่งขĂงกćร นĈĀลĆกÿĎตรไปใช้ เป็นกรąบüนกćรกĈĀนดลĆกþณąเฉพćąขĂงกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้Ăย่ćงเป็นรąบบ โดยใช้แนüคĉดทฤþฎĊ ข้ĂมĎลทĊ่เกĊ่ยüข้Ăง เพČ่Ăเพĉ่มปรąÿĉทธĉภćพขĂงกćรÿĂน (Carl Berger and Rose Land Kam, 2006) จุดมุ่งĀมายของการออกแบบการเรียนการÿอน 1. เพČ่ĂกĈĀนดĂงค์ปรąกĂบต่ćง ๆ ขĂงกćรเรĊยนกćรÿĂนใĀ้เĀมćąÿม ÿĂดคล้ĂงกĆบผĎ้เรĊยน คüćมก้ćüĀน้ćขĂงýćÿตร์ÿČ่Ă แลąบรĉบทขĂงผĎ้เรĊยน ใĀ้ผĎ้เรĊยนเกĉดกćรเรĊยนรĎ้ได้ดĊทĊ่ÿčด 2. เพČ่ĂพĆฒนćคčณภćพ ปรąÿĉทธĉภćพกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้ไปÿĎ่เป้ćĀมćยแลąมćตรฐćนÿćกลทĊ่ยĂมรĆบได้ 3. เพČ่ĂยกรąดĆบคüćมเป็นüĉชćชĊพขĂงครĎผĎ้ÿĂนไปÿĎ่มćตรฐćน คüามÿำคัญของการออกแบบการเรียนการÿอน 1. คüามÿำคัญต่อครู 1.1 เป็นกćรแÿดงถċงคüćมรĎ้ คüćมÿćมćรถ ขĂงครĎในกćรปรąยčกต์แลąบĎรณćกćรคüćมรĎ้ ทĆกþąเจต คตĉแลąปรąÿบกćรณ์ในกćรÿĂน มćก ćĀนดĂงค์ปรąกĂบต่ćง ๆ ขĂงกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้ใĀ้เĀมćąÿมกĆบÿภćพ คüćมต้ĂงกćรแลąบรĉบทขĂงผĎ้เรĊยน 1.2 เป็นกćรยกรąดĆบมćตรฐćนüĉชćชĊพครĎ กล่ćüคČĂเป็นกćรปฏĉบĆตĉงćนÿĂนทĊ่ต้Ăงใช้คüćมรĎ้ คüćมÿćมćรถ ด้ćนเนČ้ĂĀćüĉชćทĊ่ÿĂนüĉชćชĊพครĎทĆกþąกćรคĉด กćรÿČ่Ăÿćร กćรแก้ปัญĀć ทĊ่ได้รĆบฝึกฝนมćเป็น เüลćนćนตćมลĆกþณąขĂงüĉชćชĊพมćกขċ้น 1.3 เป็นกćรแÿดงใĀ้เĀ็นถċงคüćมตĆ้งใจ พยćยćมขĂงครĎในกćรพĆฒนćตนเĂงแลąงćนทĊ่รĆบผĉดชĂบใĀ้ เĀ็นถċงคüćมรĆกคüćมปรćรถนćดĊต่Ăýĉþย์กćรĂčทĉýเüลćเพČ่Ăýċกþćค้นคü้ćข้ĂมĎลเพĉ่มเตĉมÿĈĀรĆบกćรĂĂกแบบกćร จĆดกćรเรĊยนกćรÿĂน
60 2. คüามÿำคัญต่อนักเรียน 2.1 เป็นกćรช่üยผĎ้เรĊยนได้เรĊยนรĎ้จćกกćรจĆดกĉจกรรมกćรเรĊยนรĎ้ทĊ่มĊปรąÿĉทธĉภćพ แลąเกĉด ปรąÿĉทธĉผลต่ĂผĎ้เรĊยนมćกขċ้น 2.2 ช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนมĊแรงจĎงใจ แลąเจตคตĉทĊ่ดĊต่ĂกćรเรĊยนเพรćąได้เรĊยนจćกกĉจกรรมทĊ่ÿĂดคล้ĂงกĆบ พĆฒนćกćร คüćมÿนใจ แลąคüćมถนĆดมćกขċ้น แนüทางการออกแบบการเรียนการÿอน จćกกćรýċกþćรĎปแบบแลąแนüคĉดในกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂนพบü่ćกćรĂĂกแบบกćรเรĊยน กćรÿĂนมĊแนüทćงทĊ่ครĎÿćมćรถนĈไปใช้ได้ดĆงนĊ้ 1. แนüทćงเชĉงรąบบ เป็นกćรĂĂกแบบĂงค์ปรąกĂบต่ćง ๆ ขĂงกćรเรĊยนกćรÿĂนในลĆกþณąทĊ่เป็น ปัจจĆยนĈเข้ć กรąบüนกćร แลąผลทĊ่เกĉดขċ้น มĆกใช้ในกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂนในรąบบกü้ćง (macro) ÿĈĀรĆบปัจจĆยนĈเข้ćปรąกĂบด้üย ผĎ้เรĊยน ĀลĆกÿĎตร ผĎ้ÿĂน ÿถćนทĊ่ ÿČ่Ă เป็นต้น กรąบüนกćรเป็นขĆ้นตĂนกćร ĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂน กćรüĆดแลąปรąเมĉนผล ÿ่üนผลทĊ่เกĉดขċ้นเป็นรĎปแบบüĉธĊกćร ĀรČĂกĉจกรรมกćร จĆดกćรเรĊยนรĎ้(Dick & Carrey, 1996) 2. แนüทćงทĆ่üไป เป็นกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂนตćมĂงค์ปรąกĂบĀลĆก ได้แก่ กćรกĈĀนด จčดมč่งĀมćย กćรกĈĀนดเนČ้ĂĀć กćรกĈĀนดกĉจกรรมกćรเรĊยนรĎ้แลąกćรüĆดแลąกćรปรąเมĉนผล เป็นกćร กĈĀนดĂงค์ปรąกĂบตćมแนüคĉดขĂงไทเลĂร์(Tyler, 1956) ทĊ่ใช้กĆนมćเป็นเüลćนćน 3. แนüทćงแบบย้ĂนกลĆบ üĉกกĉ้นแลąไทĀ์ (Wiggins & Tighe,1998) เป็นผĎ้นĈเÿนĂแนüคĉดนĊ้โดย มĂงü่ć กćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้ใĀ้เกĉดผลทĊ่ต้ĂงกćรนĆ้น คüรได้กĈĀนดผลลĆพธ์กćรเรĊยนรĎ้พฤตĉกรรม/ชĉ้นงćนขĂง ผĎ้เรĊยน แนüทćงüĉธĊกćรเครČ่ĂงมČĂทĊ่ใช้ในกćรüĆดผลก่ĂนกćรĂĂกแบบกĉจกรรมแลąขĆ้นตĂนกćรเรĊยนรĎ้ใĀ้ ÿĂดคล้ĂงกĆน เพČ่ĂใĀ้ผĎ้เรĊยนเกĉดกćรเรĊยนรĎ้ แÿดงพฤตĉกรรม ĀรČĂทĈชĉ้นงćนทĊ่คćดĀüĆงได้แนüทćงนĊ้มĊ3 ขĆ้นตĂน ĀลĆกคČĂ กćรกĈĀนดเป้ćĀมćย กćรกĈĀนดĀลĆกฐćนกćรเรĊยนรĎ้ แลąกćรกĈĀนดกĉจกรรมกćรเรĊยนกćรÿĂน 4. แนüทćงกćรĂĂกแบบÿČ่Ă เป็นกćรĂĂกแบบกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้โดยĂćýĆยแนüคĉดขĂงกćร ĂĂกแบบÿČ่ĂกćรเรĊยน ซċ่งมĊผĎ้นĈเÿนĂขĆ้นตĂนไü้ต่ćงกĆน เช่น แบบ ADDIE มĊ 5 ขĆ้นตĂน คČĂ กćรüĉเครćąĀ์ (analysis) จčดมč่งĀมćย เนČ้ĂĀćขĂงผĎ้เรĊยน กćรĂĂกแบบ (design) เป็นกćรĂĂกแบบĂงค์ปรąกĂบต่ćง ๆ ขĂง กćรÿĂน/ÿČ่Ă กćรพĆฒนćÿČ่Ă (develop) ตćมทĊ่ĂĂกแบบไü้ กćรน ćไปใช้(implement) แลąกćรปรąเมĉนผล กćรน ćไปใช้(evaluation) ĀรČĂแบบ IDLS ทĊ่พĆฒนćโดยเĂÿเซฟแลąเĂÿเซฟ (Esseff & Esseff, 1972) ปรąกĂบด้üย 1) กćรĂĂกแบบüĉเครćąĀ์งćน (design a task analysis) 2) กćรพĆฒนćแบบทดÿĂบĂĉงเกณฑ์ แลąกćรüĆดพฤตĉกรรม (develop eviction test and performance measures) 3) กćรพĆฒนćÿČ่ĂกćรÿĂน เชĉงปฏĉÿĆมพĆนธ์ (develop interactive instructional materials)แลą4) ตรüจÿĂบคüćมถĎกต้ĂงขĂงÿČ่Ăกćร ÿĂน (validate the interactive instructional materials) เป็นต้น 5. แนüทćงกćรüĉจĆย เป็นกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂน ทĊ่ดĈเนĉนกćรตćมขĆ้นตĂนกรąบüนกćรüĉจĆยมĆกใช้ กรąบüนกćรüĉจĆยเชĉงพĆฒนć (Research and Development) กćรüĉจĆยแบบมĊÿ่üนร่üม (Participatory Research)
61 เป็นต้น ตĆüĂย่ćงกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂนตćมแนüทćงนĊ้ เป็นกćรĂĂกแบบขĂงนĆกýċกþćรąดĆบบĆณฑĉตýċกþćใน มĀćüĉทยćลĆยต่ćงๆ Āลักการออกแบบการเรียนการÿอน จćกแนüทćงกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂนข้ćงต้นพบü่ćกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂนครĎคüรมĊ ĀลĆกกćรดĆงนĊ้ 1. คĈนċงถċงผลทĊ่จąเกĉดกĆบผĎ้เรĊยนเป็นÿĈคĆญ ü่ćเมČ่ĂจĆดกĉจกรรมตćมทĊ่ĂĂกแบบแล้üผĎ้เรĊยนจąได้ ĂąไรคüćมรĎ้คüćมเข้ćใจ ทĆกþą ĀรČĂเจตคตĉต่Ăÿĉ่งใดÿĉ่งĀนċ่ง 2. ýċกþćข้ĂมĎลทĊ่เกĊ่ยüข้ĂงใĀ้ครบถ้üนครĂบคลčมโดยเฉพćąข้ĂมĎลทĊ่เกĊ่ยüข้ĂงกĆบผĎ้เรĊยน 3. คĈนċงถċงปัจจĆยทĊ่ÿ่งผลต่ĂกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้ เช่น เüลć ÿถćนทĊ่ คüćมÿนใจขĂงผĎ้เรĊยน ÿĉ่งĂĈนüย คüćมÿąดüกĂČ่น ๆ เป็นต้น 4. น คüćมรĎ้เกĊ่ยüกĆบกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้มćปรąยčกต์ใช้โดยคüรĂĂกแบบกĉจกรรม นĈเÿนĂเนČ้ĂĀćทĊ่ เป็นนćมธรรมใĀ้เป็นรĎปธรรมใĀ้ได้มćกทĊ่ÿčด เพČ่ĂใĀ้เกĉดผลดĊต่ĂผĎ้เรĊยนมćกทĊ่ÿčด 5. คüรĂĂกแบบกĉจกรรมกćรเรĊยนรĎ้ทĊ่ĀลćกĀลćย ใĀ้ผĎ้เรĊยนมĊÿ่üนร่üมท้ćทćย ÿนčกÿนćน Ăĉÿรą ผ่Ăนคลćย 6. นĈข้Ăบกพร่ĂงจćกกćรนĈไปใช้มćปรĆบปรčงกćรĂĂกแบบครĆ้งต่Ă ๆ ไป ประเภทของรูปแบบการออกแบบการเรียนการÿอน Gustafson แลą Branch (2002) กล่ćüü่ć รĎปแบบขĂงกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂน แบ่งได้เป็น 3 ปรąเภทคČĂ แบบทĊ่ใช้ในĀ้ĂงเรĊยน แบบเน้นผลผลĉต แลąรąบบกćรเรĊยนกćรÿĂน 1. กćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂนแบบทĊ่ใช้ในĀ้ĂงเรĊยน (classroom oriented) เป็นกćรĂĂกแบบ กćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้ทĊ่ผĎ้ÿĂนดĈเนĉนกćรเĂงตćมบรĉบท ÿĈĀรĆบนĈไปใช้ในĀ้ĂงเรĊยนกćรĂĂกแบบกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้ รąดĆบนĊ้คüรเป็นกćรĂĂกแบบแบบปกตĉตćมแนüคĉดขĂงไทเลĂร์ (กĈĀนดĂงค์ปรąกĂบขĂงกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้ จćกจčดปรąÿงค์ เนČ้ĂĀć กĉจกรรมกćรเรĊยนกćรÿĂน แลąกćรüĆดแลąกćรปรąเมĉนผล) ĀรČĂ Ăćจเป็นแบบ ย้ĂนกลĆบตćมแนüคĉดขĂงüĉกกĉ้นแลąไทĀ์ เป็นกćรĂĂกแบบกćรเรĊยนรĎ้เรĉ่มจćกกćรกĈĀนดเป้ćĀมćย กćรกĈĀนดĀลĆกฐćน กćรเรĊยนรĎ้แลąกćรกĈĀนดกĉจกรรมกćรเรĊยนกćรÿĂน ผลทĊ่ได้จąได้แผนกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้รąดĆบ รćยüĉชć Āน่üยกćรเรĊยนรĎ้แลąแผนรćยครĆ้ง 2. กćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂนแบบเน้นผลผลĉต (product oriented) เป็นกćรĂĂกแบบÿČ่Ăกćร เรĊยนกćรÿĂน เพČ่Ăใช้เป็นเครČ่ĂงมČĂÿĈĀรĆบกćรÿร้ćงปฏĉÿĆมพĆนธ์ ĀรČĂเพČ่ĂกćรนĈเÿนĂเนČ้ĂĀćทĊ่ÿĂน เป็นแบบทĊ่ ใช้เทคโนโลยĊแลąแนüคĉดในกćรĂĂกแบบทĊ่ซĆบซ้Ăนมćกขċ้น 3. กćรĂĂกแบบเชĉงรąบบ (system oriented) กćรĂĂกแบบในรąดĆบกü้ćงมćกขċ้น เช่น รąดĆบ รćยüĉชć ĀรČĂรąดĆบĀลĆกÿĎตร ต้ĂงĂćýĆยกćรüĉเครćąĀ์เบČ้Ăงต้น กćรทดÿĂบ กćรปรĆบปรčงแก้ไข แลąเทคโนโลยĊ Ăย่ćงมćก Ăย่ćงไรก็ตćม จćกปรąÿบกćรณ์ÿĂนแลąกćรüĉเครćąĀ์เนČ้ĂĀćทĊ่เกĊ่ยüข้Ăง ผĎ้เขĊยนขĂน ćเÿนĂแนüคĉด เกĊ่ยüกĆบกćรจĆดกลč่มขĂงกćรĂĂกแบบกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้เป็น 3 กลč่ม โดยเชČ่ĂมโยงกĆบจčดมč่งĀมćยในกćร
62 ĂĂกแบบ กรąบüนกćร üĉธĊกćรในกćรĂĂกแบบ แลąผลทĊ่ได้จćกกćรĂĂกแบบดĆงนĊ้ 1) รąดĆบทĆ่üไป 2) รąดĆบ จčดมč่งĀมćย แลą 3) รąดĆบชĆ้นเรĊยน ซċ่งรąดĆบนĊ้จąเป็นรąดĆบทĊ่ÿĂดคล้ĂงกĆบแนüคĉดขĂงกĆÿตćฟÿĆนแลąบรĂงช์ทĊ่ ได้นĈเÿนĂข้ćงต้น 1) รąดĆบทĆ่üไป (general level) เป็นกćรĂĂกแบบกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้ขĂงนĆกüĉชćกćรýċกþćĀรČĂกćร üĉจĆย/Ăćจćรย์ÿถćบĆนĂčดมýċกþć นĆกพĆฒนć/ĂĂกแบบ ในเชĉงรąบบĀรČĂกćรüĉจĆย เน้นขĆ้นตĂนในกćรĂĂกแบบ ĀรČĂพĆฒนć เป้ćĀมćยในกćรพĆฒนćจąเน้นผลÿĆมฤทธĉ์ในกćรเรĊยนรĎ้ขĂงผĎ้เรĊยนในภćพรüม เช่น รĎปแบบขĂง เคมพ์ (Kamp, 1994) ผลทĊ่ได้จćกกćรĂĂกแบบ เป็นรĎปแบบกćรÿĂน รąบบกćรÿĂน ÿČ่ĂนüĆตกรรมกćรเรĊยนรĎ้ 2) รąดĆบจčดมč่งĀมćยขĂงกćรเรĊยนรĎ้ (learning domains level) เป็นกćรĂĂกแบบกćรจĆดกćร เรĊยนรĎ้ ทĊ่ใช้จčดมč่งĀมćยขĂงกćรเรĊยนรĎ้ทĆ้ง 3 ด้ćนขĂงบลĎม (Bloom, 1976) เป็นกćรĂĂกแบบกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้ ทĊ่มč่งพĆฒนćกćรเรĊยนรĎ้ขĂงผĎ้เรĊยนเป็นเฉพćąด้ćนเฉพćąýćÿตร์ ขĆ้นตĂนกćรĂĂกแบบจąเป็นüĉจĆย ผ่ćนกćร ทดลĂงใช้ผลทĊ่ได้จćกกćรĂĂกแบบจąเป็นรĎปแบบกćรÿĂน/üĉธĊÿĂน เช่น รĎปแบบกćรÿĂนเน้นกćรÿร้ćงคüćมคĉด รüบยĂด (concept attainment) ขĂง จĂยÿ์ เüลล์ (Joyce Weil) รĎปแบบกćรÿĂนแบบใช้ปัญĀćเป็นฐćน (problem-based learning) เป็นต้น 3) รąดĆบชĆ้นเรĊยน (classroom level) กćรĂĂกแบบกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้ทĊ่ครĎด ćเนĉนกćรเĂง ÿĈĀรĆบ นĈไปใช้ในĀ้ĂงเรĊยน กćรĂĂกแบบĂćจเป็นกćรĂĂกแบบปกตĉ (กĈĀนดรćยลąเĂĊยดขĂงĀĆüข้Ă กćรÿĂน ตćมลĈดĆบ) ĀรČĂĂćจเป็นกćรĂĂกแบบ แบบย้ĂนกลĆบ (backward design) ซċ่งนĈ รĎปแบบกćรÿĂน üĉธĊกćร ÿĂนทĊ่ได้จćกกćรĂĂกแบบในรąดĆบทĆ่üไป/รąดĆบจčดมč่งĀมćยมćใช้ ผลทĊ่ได้จąเป็นแผนกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้รąดĆบ รćยüĉชć Āน่üยกćรเรĊยนรĎ้แลąแผนกćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้
63 Āน่üยที่ 5 การออกแบบและพัฒนาÿื่อการเรียนการÿอน ÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂน (Instructional Media) ÿČ่Ă (Media) มćจćกภćþćลąตĉน แปลü่ć"รąĀü่ćง" แลąตćม พจนćนčกรมรćชบĆณฑĉตยÿถćน Āมćยถċง "ตĉดต่ĂใĀ้ถċงกĆน" เมČ่Ă นĈ ÿČ่ĂมćปรąกĂบในกćรจĆดกćรเรĊยนกćรÿĂน เรćเรĊยกü่ć "ÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂน" ĀรČĂ "Instructional Media" Āมćยถċง üĆÿดč Ăčปกรณ์ต่ćง ๆ ทĊ่ผĎ้ÿĂนÿćมćรถนĈมćปรąยčกตใช้ใน กćรจĆดกรąบüนกćรเรĊยนรĎ้แลąĂ ćนüยคüćมÿąดüกใĀ้ผĎ้เรĊยนบรรลčผลÿĈเร็จตćมüĆตถčปรąÿงค์ทĊ่กĈĀนด ซċ่งĀมćยรüมถċง ÿČ่ĂดĆ้งเดĉม ได้แก่ กรąดćนดĈเทปบĆนทċกเÿĊยง üĉดĊโĂเทป ÿไลด์ ขĂงจรĉง เป็นต้น ÿČ่ĂใĀม่แลąüĉธĊกćรใĀม่ได้แก่ คĂมพĉüเตĂร์ ĂĉนเทĂร์เน็ต ÿมćร์ทโฟน ÿČ่Ăปรąÿม ÿČ่ĂĂĉเล็กทรĂนĉกÿ์ เป็นต้น ในกćรจĆดกĉจกรรมกćรเรĊยนกćรÿĂนจĈเป็นต้ĂงĂćýĆย กรąบüนกćรÿČ่ĂÿćรทĊ่มĊĂงค์ปรąกĂบพČ้นฐćน ได้แก่ ผĎ้รĆบ (ผĎ้ÿĂน) ตĆüกลćง (ÿČ่Ă) แลąผĎ้รĆบ (ผĎ้เรĊยน) ซċ่งตĆüกลćงคČĂ "ÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂน"เป็นÿ่üนÿĈคĆญในกćรนĈÿ่งข้ĂมĎล ข่ćüÿćร เนČ้ĂĀć Ăงค์คüćมรĎ้ต่ćง ๆ ไปยĆงผĎ้เรĊยนโดยüĉธĊกćร ใดüĉธĊกćรĀนċ่งทĊ่เĀมćąÿม ปัจจčบĆนÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂนมĊคüćม ĀลćกĀลćยมćกขċ้นแลąตĂบÿนĂงคüćมแตกต่ćงรąĀü่ćงบčคคลขĂง ผĎ้เรĊยนได้เป็นĂย่ćงดĊ แลąไม่ได้มĊĀน้ćทĊ่นĈÿ่งข้ĂมĎล คüćมรĎ้จćกผĎ้ÿĂนไปÿĎ่ผĎ้เรĊยนเพĊยงĂย่ćงเดĊยü แต่ยĆงÿćมćรถÿร้ćง ÿภćพกćรณ์ĀรČĂÿภćพแüดล้ĂมกćรเรĊยนรĎ้ในรĎปแบบ ต่ćง ๆ ใĀ้แก่ผĎ้เรĊยนได้ĂĊกด้üย เนČ่Ăงจćกคüćมก้ćüĀน้ćทćง เทคโนโลยĊÿćรÿนเทýแลąทคโนโลยĊกćรÿČ่ĂÿćรทĊ่มĊÿ่üนช่üยในกćรปรĆบปรčง กćรเรĊยนรĎ้ขĂงผĎ้เรĊยนได้Ăย่ćงมĊ ปรąÿĉทธĉภćพ แลąมĊปรąÿĉทธĉผลมćกขċ้น โดยนĈเครČ่ĂงมČĂต่ćง ๆ ทĊ่เป็นชĂฟท์แüร์แลą üĉธĊกćรÿČ่Ăÿćรมćใช้ร่üมกĆนโดย เรĊยกü่ć "Collaborative Tools" ทĈใĀ้เกĉดÿČ่ĂใĀม่ทĊ่ÿนĆบÿนčนกćรเรĊยนรĎ้ขĂงผĎ้เรĊยนทčกทĊ่ ทčกเüลć (Anytime Anywhere) ÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂนในปัจจčบĆนจċงทĈĀน้ćทĊ่เป็นÿ่üนÿนĆบÿนčน ช่üยเĀลČĂแลąเป็น ตĆüแทนผĎ้ÿĂนในกćรจĆด กĉจกรรมกćรเรĊยนกćรÿĂนทĊ่ÿćมćรถÿร้ćงทĆกþąทćงปัญญć (Cognitive Skill) ทĆกþąด้ćนกćร ปฏĉบĆตĉ(Psychomotor Skill) แลąทĆกþąทćงจĉตใจ (Affective Skill) ใĀ้แก่ผĎ้เรĊยนได้ครบถ้üน ÿื่อประÿม (Multimedia) เป็นÿČ่ĂทĊ่เกĉดจćกกรąบüนกćรนĈÿČ่ĂปรąเภทüĆÿดč Ăčปกรณ์เครČ่ĂงมČĂ แลąเทคนĉค üĉธĊกćรมćใช้ร่üมกĆนซċ่งมĊทĆ้งภćพ เÿĊยง ตĆüĂĆกþร แลąลĆกþณąพĉเýþทĊ่ÿร้ćงคüćมÿนใจใĀ้แก่ผĎ้เรĊยนได้มćกกü่ćÿČ่ĂดĆ้งเดĉม ĀรČĂÿČ่ĂเดĊ่ยüทĊ่มĊกćรนĈเÿนĂภćพĂย่ćงเดĊยü เÿĊยงĂย่ćงเดĊยüĀรČĂĂĆกþรĂย่ćงเดĊยü โดยรĎปแบบขĂงมĆลตĉมĊเดĊย ตĂบÿนĂง กćรเรĊยนรĎ้ได้ĀลćยรĎปแบบ ได้แก่ กćรเรĊยนคนเดĊยü กćรเรĊยนร่üมกĆนเป็นกลč่มเล็ก-ใĀญ่ ĀรČĂกćรเรĊยนผ่ćน เü็บ เป็นต้น ปัจจčบĆนÿČ่Ăปรąÿมกลćยเป็นÿ่üนĀนċ่งทĊ่ÿĈคĆญในกćรจĆดกĉจกรรมกćรเรĊยนรĎ้ซċ่งÿćมćรถนĈไปใช้ได้ 2 ลĆกþณą คČĂ 1. มĆลตĉมĊเดĊยเพČ่ĂกćรนĈเÿนĂ (Presentation Multimedia มĆลตĉมĊเดĊยลĆกþณąนĊ้เน้นÿร้ćงคüćมÿนใจ คüćมตČ่นตćตČ่นใจ น่ćตĉดตćม โดยนĈเÿนĂĀรČĂถ่ćยทĂดผ่ćนตĆüĂĆกþร ภćพนĉ่งภćพเคลČ่ĂนไĀüแลąเÿĊยง เพČ่ĂใĀ้ผĎ้เรĊยน เข้ćใจเนČ้ĂĀćทĊ่ต้ĂงกćรนĈเÿนĂได้มćกขċ้น ทĆ้งนĊ้ยĆงÿćมćรถÿĂดแทรกüĉดĊโĂต่ćง ๆ เข้ćไü้ในมĆลตĉมĊเดĊยเพČ่ĂใĀ้ผĎ้เรĊยนได้เĀ็น ภćพแลąเรĊยนรĎ้ได้Ăย่ćงมĊปรąÿĉทธĉภćพมćกขċ้น มĆลตĉมĊเดĊย เพČ่ĂกćรนĈเÿนĂเĀมćąÿĈĀรĆบผĎ้ÿĂนใช้ปรąกĂบกćรนĈเÿนĂ เนČ้ĂĀćแลąปรąÿบกćรณ์กćรเรĊยนรĎ้ แลąเĀมćąÿĈĀรĆบ ผĎ้เรĊยนในกćรนĈเÿนĂเนČ้ĂĀćทĊ่ได้จćกกćรýċกþćค้นคü้ć
64 เพČ่ĂกćรแลกเปลĊ่ยนเรĊยนรĎ้ในĀ้ĂงเรĊยนĀรČĂผ่ćนรąบบ ĂĉนเทĂร์เน็ต ซċ่งผĎ้ÿĂนÿćมćรถปรąเมĉนผĎ้เรĊยนได้ทĆ้งคüćมÿćมćรถ ในกćรÿร้ćงÿรรค์คüćมรĎ้ (Create content) แลą คüćมÿćมćรถในกćรนĈเÿนĂเนČ้ĂĀć (disseminate information) 2. มĆลตĉมĊเดĊยปฏĉÿĆมพĆนธ์ (Interactive Multimedia) มĆลตĉมĊเดĊยลĆกþณąนĊ้มč่งเน้นใĀ้ผĎ้เรĊยนÿćมćรถโต้ตĂบ แลąÿČ่ĂÿćรกĆบÿČ่Ăได้โดยตรงผ่ćนโปรแกรม มĆลตĉมĊเดĊยทĊ่มĊÿČ่ĂĀลćยมĊมĉตĉ (Hypermedia)ทĊ่เนČ้ĂĀćภćยในÿćมćรถเชČ่Ăมโยง (LinK) ถċงกĆน มĆลตĉมĊเดĊยลĆกþณąนĊ้ นĂกจćกผĎ้เรĊยนÿćมćรถเรĊยกดĎข้ĂมĎลได้ĀลćกĀลćยเช่นเดĊยüกĆบมĆลตĉมĊเดĊยเพČ่Ăกćร นĈเÿนĂแล้ü ผĎ้เรĊยนยĆงÿćมćรถ ÿČ่Ăÿćรโต้ตĂบกĆบบทเรĊยนผ่ćนกćรคลĉกเมćÿ์ แป้นพĉมพ์ ĀรČĂĂčปกรณ์ĂČ่น 1 โดยผĎ้เรĊยน ÿćมćรถÿČ่ĂÿćรกĆบคĂมพĉüเตĂร์ได้ü่ćต้ĂงกćรĂąไร เช่น ต้ĂงกćรเรĊยนบทเรĊยนเพĉ่มเตĉม ĀรČĂต้ĂงกćรเรĊยนเนČ้ĂĀćบทถĆดไป เพĊยงแค่คลĉกทĊ่ÿĆญลĆกþณ์ ĀรČĂข้ĂคüćมแÿดงกćรเชČ่Ăมโยง โปรแกรมจąแÿดงภćพĀรČĂเนČ้ĂĀćทĊ่ต้ĂงกćรใĀ้ผĎ้เรĊยนได้ ทĆนทĊทĆนใด ทĆ้งนĊ้ผĎ้เรĊยนÿćมćรถüĆดคüćมรĎ้ĀรČĂปรąเมĉนคüćมÿćมćรถขĂงตนเĂงจćกกćรเรĊยนรĎ้ได้ด้üยกćรทĈ แบบทดÿĂบĀรČĂแบบฝึกต่ćง ๆ โดยโปรแกรมÿćมćรถปรąมüลผลกćรทĈแบบทดÿĂบใĀ้ผĎ้เรĊยนĀลĆงทĈแบบทดÿĂบทĆนทĊ ทĆ้งยĆงÿćมćรถตรüจÿĂบได้ü่ć ตนเĂงทĈผĉดข้Ăใด ซċ่งมĆลตĉมĊเดĊยลĆกþณąปฏĉÿĆมพĆนธ์นĊ้จąช่üยดċงดĎดผĎ้เรĊยนใĀ้ÿนใจในเนČ้ĂĀć แลąกรąตč้นกćรตĂบÿนĂง ขĂงผĎ้เรĊยนĂยĎ่ตลĂดเüลć ÿćมćรถเรĊยนช้ć ๆ ทĈแบบฝึกĀĆดซ้ć ๆ ได้เท่ćทĊ่ต้Ăงกćร ทĈใĀ้ กรąบüนกćรเรĊยนรĎ้ขĂงผĎ้เรĊยน ปรąÿบคüćมÿĈเร็จตćมเป้ćĀมćยĀรČĂจčดปรąÿงค์ทĊ่กĈĀนดไü้ได้ บทเรียนคอมพิüเตอร์ช่üยÿอน (Computer-assisted Instruction: CAI) เป็นรĎปแบบทเรĊยน คĂมพĉüเตĂร์ทĊ่ĂยĎ่ในลĆกþณąขĂงมĆÿตĉมĊเดĊยปฏĉÿĆมพĆนธ์ ซċ่งเดĉมใช้นĈเÿนĂเนČ้ĂĀćแลąกĉจกรรมกćรเรĊยนกćรÿĂนทĊ่ผĎ้เรĊยน ÿćมćรถýċกþćเรĊยนรĎ้ได้ด้üยตนเĂงจćกแผ่น CD-ROM แต่ต่ĂมćมĊช่ĂงทćงกćรนĈเÿนĂบทเรĊยนมĆลตĉมĊเดĊยเพĉ่มมćกขċ้น โดยเฉพćąผ่ćนรąบบเครČĂข่ćยĂĉนเทĂร์เน็ต ซċ่งÿćมćรถนĈเÿนĂบทเรĊยนมĆÿตĉมĊเตĊยไปรüมไü้บนĀน้ćเü็บไชต์ทĊ่Ăนčญćต ใĀ้ ผĎ้เรĊยนเข้ćถċงข้ĂมĎลได้พร้ĂมกĆนทčกทĊ่ทčกเüลć รüมทĆ้งĂนčญćตใĀ้ผĎ้เรĊยนแลąผĎ้ÿĂนเกĉดปฏĉÿĆมพĆนธ์รąĀü่ćงกĆนแบบ ทĆนทĊทĆนใดผ่ćนช่Ăงทćงÿนทนćบนเü็บทĊ่บทเรĊยนมĆลตĉมĊเดĊยนĆ้นĂćýĆยĂยĎ่ บทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂนแบ่งĂĂกเป็น ĀลćยปรąเภทตćมลĆกþณąขĂงüĆตถčปรąÿงค์ขĂงกćรนĈบทเรĊยน คĂมพĉüเตĂร์ไปใช้ดĆงนĊ้ 1. บทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂนปรąเภทÿĂนเÿรĉม (Tutoria) มĊüĆตถčปรąÿงค์เพČ่Ăใช้ในกćรนĈเÿนĂ เนČ้ĂĀć ใĀม่ĀรČĂเพČ่ĂทบทüนเนČ้ĂĀćทĊ่ผĎ้ÿĂนได้ÿĂนแล้üในĀ้ĂงเรĊยน โดยเน้นคüćมรĎ้คüćม รĎปแบบ คČĂเข้ćใจเนČ้ĂĀćซċ่งช่üย เÿรĉมÿร้ćง คüćมเข้ćใจในมโนทĆýน์ (Concept) ทĊ่ได้เรĊยนมćแล้üในชĆ้นเรĊยนĀลĆงจćกเรĊยนรĎ้เนČ้ĂĀćแล้üจąมĊแบบทดÿĂบ ใĀ้ผĎ้เรĊยน ได้ฝึกทĈบทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ปรąเภทนĊ้มĊ 2 1.1 แบบเÿ้นตรง (Linear Program) ลĆกþณąขĂงบทเรĊยนแบ่งเป็นเฟรม ๆ ตĆ้งแต่เฟรมแรกจนถċงเฟรม ÿčดท้ćยในเรČ่ĂงนĆ้น ๆ แล้üใĀ้ผĎ้เรĊยนตĂบค ćถćมท้ćยบทเรĊยนใĀ้ผ่ćนก่ĂนจċงจąÿćมćรถไปเรĊยนเนČ้ĂĀćในบทĀรČĂĀน่üย ถĆดไป ซċ่งถ้ćผĎ้เรĊยนทĈแบบทดÿĂบไม่ผ่ćนเกณฑ์ต้ĂงกลĆบไปทบทüนบทเรĊยนใĀม่แล้üกลĆบมćทĈแบบทดÿĂบĂĊกครĆ้งจน ผ่ćน จċงÿćมćรถเรĊยนบทเรĊยนถĆดไปได้ 1.2 แบบÿćขć (Branching Tutorial) เป็นกćรเÿนĂเนČ้ĂĀćแลąบทเรĊยนĀลćย ๆ
65 ĀĆüข้Ă แล้üใĀ้ผĎ้เรĊยน เลČĂกเรĊยนได้ตćมคüćมต้Ăงกćร แต่ลąบทเรĊยนมĊแบบฝึกĀĆดĀรČĂแบบทดÿĂบใĀ้ผĎ้เรĊยนทĈซċ่งแม้ ผĎ้เรĊยนจąทĈไม่ผ่ćน ก็ÿćมćรถข้ćมไปเรĊยนบทเรĊยนĂČ่นได้ (ทĆ้งนĊ้ขċ้นĂยĎ่กĆบกćรĂĂกแบบขĂงผĎ้ÿĂน บทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ ช่üยÿĂนแบบÿćขć เĀมćąกĆบบทเรĊยนทĊ่มĊเนČ้ĂĀćมćก ๆ แลąแบ่งเนČ้ĂĀćเป็นĀĆüข้Ăย่Ăย ๆ ตćมคüćมเĀมćąÿม 2. บทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ปรąเภทกćรฝึกĀĆด (Drill and Practice) เป็นกćรĂĂกแบบบทเรĊยนเพČ่Ăกćร ทบทüน ทĈแบบฝึกĀĆดแลąฝึกทĆกþąเฉพćąĂย่ćง เช่น กćรÿąกดค ć กćรĂ่ćน แลąฝึกทĆกþąทćงคณĉตýćÿตร์ เป็นต้น 3. บทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂนปรąเภทจĈลĂงÿถćนกćรณ์ (Simulation) เป็นโปรแกรมทĊ่ช่üยจĈลĂง ÿถćนกćรณ์ĀรČĂÿĉ่งแüดล้Ăมต่ćง ๆ ใĀ้แก่ผĎ้เรĊยน เนČ่ĂงจćกบćงครĆ้งกćรฝึกแลąทดลĂงจรĉงĂćจจąรćคćแพงĀรČĂมĊคüćม เÿĊ่ยงทĊ่จąเกĉดĂĆนตรćยÿĎง จċงใช้üĉธĊกćรจĈลĂงÿถćนกćรณ์แลąÿภćพแüดล้Ăมด้üยคĂมพĉüเตĂร์แทน ซċ่งกćรจĈลĂง ÿถćนกćรณ์แบ่งเป็น 2 รĎปแบบ คČĂ 3.1 แบบกฎตćยตĆü (Determinative) เป็นกćรจĈลĂงÿถćนกćรณ์จćกÿĎตร ĀรČĂกฎทĊ่ตćยตĆü เช่น เรČ่Ăง แรงโน้มถ่üง กćรไĀลขĂงกรąแÿไฟฟ้ć กฎขĂงโĂĀ์ม เป็นต้น 3.2 แบบน่ćจąเป็น ( Probabilistic) เช่น กćรฝึกขĆบเครČ่Ăงบĉน กćรทดลĂงทćงเคมĊกćรจรćจร กćรทĈ โมเดล เป็นต้น 4. บทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂนปรąเภทกćรแก้ปัญĀć ( Problem-solving) เป็นกćรÿร้ćงบทเรĊยน ÿĈĀรĆบใช้ในกćรเรĊยนรĎ้üĉธĊคĉดแก้ปัญĀć เป็นโปรแกรมทĊ่ขĆบซ้Ăนมćก ต้Ăงใช้เทคนĉคแลąüĉธĊกćรĀลćย ๆ Ăย่ćงมćใช้ ร่üมกĆน ทĆ้งรĎปแบบเกม กćรจĈลĂงÿถćนกćรณ์แลąต้ĂงĂćýĆยนĆกเขĊยนโปรแกรมมćช่üยด้ćนเทคนĉค 5. บทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂนปรąเภทกมกćรýċกþć (Instructional Games) เป็นบทเรĊยนทĊ่มĊ ลĆกþณą เด่นทĊ่รüมคüćมÿนčกÿนćน เพลĉดเพลĉนเข้ćมćใÿ่ไü้ในบทเรĊยน ซċ่งÿćมćรถดċงดĎดแลąกรąตč้นคüćมÿนใจผĎ้เรĊยน ได้ ตลĂดเüลć มĊคüćมท้ćทćยทĈใĀ้ผĎ้เรĊยนมĊคüćมพยćยćมทĊ่จąทĈใĀ้ÿĈเร็จเพČ่ĂเĂćชนąเกมใĀ้ได้ เน้นกćรปฏĉÿĆมพĆนธ์รąĀü่ćง ผĎ้เรĊยนกĆบคĂมพĉüเตĂร์ĀรČĂโปรแกรมĂย่ćงมćก จċงจĈเป็นต้ĂงมĊกćรแÿดงผลแบบทĆนทĊทĆนใด (Real-time feedback) ĀลĆกกćรĂĂกแบบแลąพĆฒนćÿČ่ĂมĆลตĉมĊเดĊยปฏĉÿĆมพĆนธ์ กćรĂĂกแบบกćรเรĊยนกćรÿĂน (Instructional Design) เป้ćĀมćย ĀลĆกขĂงกćรจĆดกćรเรĊยนกćรÿĂน คČĂ กćรทĈÿĈเร็จบรรลčตćมเป้ćĀมćยแลąจčดปรąÿงค์ทĊ่กĈĀนดไü้ในกĉจกรรมกćรเรĊยน กćรÿĂน กรąบüนกćรĂĂกแบบกćร เรĊยนกćรÿĂนจċงเป็นกčญแจÿĈคĆญทĊ่จąทĈใĀ้กćรจĆดกćรเรĊยนกćรÿĂนบรรลč เป้ćĀมćยได้ซċ่งในกćรĂĂกแบบกćรเรĊยน กćรÿĂนมĊกčญแจÿĈคĆญ 4 ปรąกćร ได้แก่ 1.What to teach (ต้ĂงกćรÿĂนĂąไร) 2. Who will accomplish (ผĎ้เรĊยนคČĂใคร) 3. How to teach (มĊüĉธĊกćรĀรČĂกรąบüนกćรเรĊยนกćรÿĂนĂย่ćงไร) 4. How to evaluate (มĊüĉธĊกćรปรąเมĉนผลĂย่ćงไร)
66 ĀćกÿćมćรถไขกčญแจทĆ้ง 4 ปรąกćรนĊ้ได้ÿĈเร็จกćรจĆดกĉจกรรมกćรเรĊยนกćรÿĂนก็จĆกÿĈเร็จไปด้üย ทĆ้งนĊ้กćร ĂĂกแบบ กćรเรĊยนกćรÿĂนในบทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂนจĈเป็นต้ĂงกĈĀนดลĈดĆบขĆ้นตĂนไü้ใĀ้ชĆดเจนเพČ่Ăไม่ใĀ้ ผĎ้ÿĂนเกĉด คüćมÿĆบÿนในขณąพĆฒนćบทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂนซċ่งขĆ้นตĂนทĊ่มĆกนĈมćใช้กĆนคČĂ The Events of Instruction ขĂง Gagne (1992) ปรąกĂบด้üย ขĆ้นตĂนกรąบüนกćรเรĊยนกćรÿĂน 9 ขĆ้นตĂนดĆงนĊ้ 1. กćรกรąตč้นคüćมÿนใจ (Gaining Attention) 2. กćรแจ้งจčดปรąÿงค์กćรเรĊยนรĎ้ใĀ้ผĎ้เรĊยนทรćบ (Informing Learner of Lesson 3. กćรกรąตč้นใĀ้รąลċกถċงคüćมรĎ้เดĉม (Stimulating Recall of Prerequisite Learning) 4. กćรนĈเÿนĂÿĉ่งเร้ćĀรČĂเนČ้ĂĀćใĀม่ (Presenting the Stimulus Materials) 5. กćรแนąแนüทćงกćรเรĊยนรĎ้ (Providing Learning Guide) 6. กćรกรąตč้นใĀ้แÿดงคüćมÿćมćรถ (Eliciting the Performance) 7. กćรใĀ้ข้ĂมĎลป้ĂนกลĆบ (Providing Feedback about Performance Correctness) 8. กćรปรąเมĉนผลกćรแÿดงĂĂก (Assessing the Performance) 9. กćรÿ่งเÿรĉมคüćมคงทนแลąกćรถ่ćยโĂนกćรเรĊยนรĎ้ (Enhancing Retention and Transfer) การออกแบบและพัฒนาÿื่อมัÿติมีเดียโดยใช้ ADDIE Model ADDIE Model เป็นรĎปแบบ รąบบกćรเรĊยนกćรÿĂนทĊ่นĉยมนĈมćใช้ในกćรĂĂกแบบแลąพĆฒนćÿČ่ĂกćรเรĊยน กćรÿĂน เนČ่Ăงจćกเป็นรĎปแบบทĊ่ง่ćยแลą มĊขĆ้นตĂนชĆดเจนÿćมćรถนĈไปใช้ได้กĆบกćรĂĂกแบบแลąพĆฒนćÿČ่ĂĀลćยรĎปแบบโดยเฉพćąกćรพĆฒนćÿČ่ĂมĆÿตĉมĊเดĊย ลĆกþณąต่ćง ๆ ขĆ้นตĂนขĂง ADDIE Model ปรąกĂบด้üย 1. Analysis (กćรüĉเครćąĀ์) 2. Design (กćรĂĂกแบบ) 3. Development (กćรพĆฒนć) 4. Implementation (กćรนĈไปใช้) 5. Evaluation (กćรปรąเมĉนผล)
67 จćกขĆ้นตĂนทĆ้ง 5 ขĂง ADDIE Model ÿćมćรถนĈมćปรąยčกต์ใช้ในกćรĂĂกแบบบทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂนได้ดĆงนĊ้ üĉเครćąĀ์ผĎ้เรĊยน : รąดĆบชĆ้น Ăćยč เพý ÿถćนąทćงครĂบครĆü ĂćชĊพ คüćมต้Ăงกćร üĉเครćąĀ์เนČ้ĂĀć : üĉชćĂąไร บทไĀน ทĊ่Āน่üย เน้นเนČ้ĂĀć ĀรČĂปฏĉบĆตĉ ĀรČĂทĆกþą üĉเครćąĀ์เüลć: จĈนüนเüลćทĊ่ไช้ในกćรเรĊยนรĎ้แลąĀน่üย แลąทĆ้งบทเรĊยน เüลćทĊ่ ใช้ในกćรทĈแบบทดÿĂบ เนČ้ĂĀć: เรĊยมเนČ้ĂĀć ĂĂกแบบเนČ้ĂĀć (คüćมเข้ćใจ ปฏĉบĆตĉ ĀรČĂทĆกþą) แลą กćรĂĂกแบบข้ĂคĈถćมÿĈĀรĆบกćรปรąเมĉน กĉจกรรมกćรเรĊยนกćรÿĂน: ขĆ้นตĂนกćรÿĂนทĆ้ง 9 ขĆ้น กĉจกรรมเกมรąĀü่ćง นĈเÿนĂเนČ้ĂĀć กćรตĂบคĈถćม กćรจĆบคĎ่ ĄลĄ กćรĂĂกแบบกรćฟิกข้Ăคüćม/ภćพภćพเคลČ่ĂนไĀü/เÿĊยง กćรĂĂกแบบüĉชĊüĆดแลąเกณฑ์กćรปรąเมĉนผล: แบบฝึกĀĆด แบบทดÿĂบก่ĂนเรĊยน แบบทดÿĂบĀลĆงเรĊยน เนČ้ĂĀć: เรĊยมเนČ้ĂĀć ĂĂกแบบเนČ้Āć (คüćมเข้ćใจ ปฏĉบĆตĉ ĀรČĂทĆกþą) แลąกćร ĂĂกแบบข้ĂคĈถćมÿĈĀรĆบกćรปรąเมĉนแบบทดÿĂบĀลĆงเรĊยน เตรĊยมกรćฟิก เÿĊยง ภćพ ภćพเคลČ่ĂนไĀü พĆฒนćแบบฝึกĀĆด แบบทดÿĂบก่ĂนเรĊยน แบบทดÿĂบĀลĆงเงĊยน พĆฒนćโปรแกรม: นĈĀลĆกกćร เนČ้ĂĀć กรćฟิก ทĊ่เตรĊยมไü้มćพĆฒนćเป็นบทเรĊยน คĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂน ทดลĂงใช้กĆบกลč่มตĆüĂย่ćงเพČ่ĂĀćปรąÿĉทธĉภćพรĂงบทเรĊยน ĀรČĂนĈไปใช้ใน ขĆ้นเรĊยนจรĉงเพČ่ĂปรąเมĉนบทเรĊยน ปรąเมĉนผลบทเรĊยนโดยใĀ้ผĎ้เรĊยนเป็นผĎ้ปรąเมĉน แลąปรąเมĉนผลกćรจĊยนรĎ้ขĂงผĎ้เรĊยนทĆ้งรąĀü่ćงเรĊยนแลąĀลĆงเรĊยน กćรüĉเครćąĀ์ Analysis กćรĂĂกแบบ Design กćรพĆฒนć Development กćรนĈไปใช้ Implementation กćรปรąเมĉนผล Evaluation
68 กćรจĆดทĈคĎ่มČĂปรąกĂบกćรĂĂกแบบแลąพĆฒนćบทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂน 1. ชČ่ĂผลงćนแลąชČ่ĂผĎ้จĆดทĈ 2. บทนĈ ĀรČĂคüćมเป็นมćขĂงกćรจĆดทĈ บทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂน 3. üĆตถčปรąÿงค์ขĂงกćรจĆดทĈบทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂน 4. ผĎ้เรĊยนกลč่มเป้ćĀมćย 5. กćรüĉเครćąĀ์ ÿĆงเครćąĀ์งćนเพČ่ĂกćรĂĂกแบบโดยใช้ ADDIE Model (เขĊยนรćยลąเĂĊยดกćรüĉเครćąĀ์ ÿĆงเครćąĀ์Ăย่ćงชĆดเจนแลąเป็นขĆ้นตĂน) 6. ทฤþฎĊทĊ่ใช้ในกćรพĆฒนćบทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂน (รąบčทฤþฎĊแลąรćยลąเĂĊยดขĂงทฤþฎĊ) 7. กćรพĆฒนćบทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂน (เขĊยนเป็นขĆ้นตĂนแลąมĊ Flow chart แÿดงขĆ้นตĂนชĆดเจน) 8. กćรนĈไปใช้บทเยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยÿĂนไปใช้ปรąโยชน์
69 ภาคผนüก
70 แบบฝึกĀัดท้ายบท (บทที่ 1 ) 1. ข้อใดคือคüามĀมายที่ถูกต้องที่ÿุดของ"นüัตกรรม" ก.กćรกรąทĈทĊ่ไม่เคยมĊมćก่Ăน ข.กćรกรąทĈทĊ่รČ้Ăฟื้นมćจćกขĂงเดĉม ค.กćรกรąทĈทĊ่เĂćแบบĂย่ćงมćจćกทĊ่ĂČ่น ง.กćรกรąทĈทĊ่ใช้แนüคĉดĀรČĂüĉธĊปฏĉบĆตĉใĀม่ๆเพČ่Ăแก้ปัญĀćแลąพĆฒนćงćน คำตอบ ง.การกระทำที่ใช้แนüคิดĀรือüิธีปฏิบัติใĀม่ๆเพื่อแก้ปัญĀาและพัฒนางาน 2. ข้อใด"ไม่ใช่"แนüคิดพื้นฐานที่ก่อใĀ้เกิดนüัตกรรมการýึกþา ก.เüลćทĊ่ใช้ในกćรเรĊยน ข.คüćมพร้ĂมขĂงผĎ้เรĊยน ค.คüćมแตกต่ćงรąĀü่ćงบčคคล ง.คüćมทĆนÿมĆยขĂงเทคโนโลยĊ คำตอบ ง.คüามทันÿมัยของเทคโนโลยี 3. นüัตกรรมการýึกþามีคüามÿำคัญต่อการจัดการýึกþาอย่างไร ก.ลดคüćมÿĈคĆญในตĆüผĎ้ÿĂน ข.เพĉ่มคüćมÿĈคĆญในตĆüผĎ้เรĊยน ค.ช่üยแก้ไขปัญĀćแลąพĆฒนćกćรจĆดกćรýċกþć ง.เพĉ่มคüćมÿĈคĆญทĆ้งในตĆüผĎ้เรĊยนแลąผĎ้ÿĂน คำตอบ ค.ช่üยแก้ไขปัญĀาและพัฒนาการจัดการýึกþา 4. ข้อใดเป็นนüัตกรรมการýึกþาที่เกิดจากแนüคิดพื้นฐานที่ต้องการตอบÿนองคüามแตกต่างระĀü่างบุคคล ก.มĀćüĉทยćลĆยเปิด ข.กćรเรĊยนทćงไปรþณĊย์ ค.กćรจĆดตćรćงเรĊยนแบบยČดĀยč่น ง.บทเรĊยนคĂมพĉüเตĂร์ช่üยกćรÿĂน คำตอบ ง.บทเรียนคอมพิüเตอร์ช่üยการÿอน 5. ข้อใดไม่ใช่นüัตกรรมการýึกþาที่เกิดจากแนüคิดพื้นฐานด้านการตอบÿนองอัตราการเพิ่มของประชากร ก.มĀćüĉทยćลĆยเปิด ข.กćรýċกþćทćงไกล ค.โรงเรĊยนไม่แบ่งชĆ้น ง.กćรจĆดกćรýċกþćผ่ćนĂĉนเทĂร์เน็ต คำตอบ ค.โรงเรียนไม่แบ่งชั้น
71 ข้อÿอบท้ายบท (บทที่ 2) 1.ข้อใดคืออุปกรณ์Āรือซอฟต์แüร์ที่ÿามารถใช้บอกĀรือค้นĀาตำแĀน่งได้ ก. rfd ข. pds ค. google map ง. Gprs คำตอบ ค.google map 2. Qr code ÿามารถนำมาใช้ในการเรียนการÿอนตรงกับข้อใด ก. ÿČบค้นĀćรćคćÿĉนค้ć ข. ตรüจÿĂบÿภćพĂćกćý ค. ทลÿĂบคüćมเป็นกรดเบÿผ่ćนเü็บไซต์ ง. ลĉ้งค์ข้ĂมĎลพĆนธč์ไม้โดยไม่ต้ĂงจĈชČ่Ă URL ยćüๆ คำตอบ ง. ลิ้งค์ข้อมูลพันธุ์ไม้โดยไม่ต้องจำชื่อ URL ยาüๆ 3.นายดำ อยากทำโครงงานคอมพิüเตอร์ นายดำคüรเริ่มจากขั้นตอนใดก่อน ก. ปรċกþćผĎ้รĎ้ ข. ทดลĂงทĈ ค. Āćงบปรąมćณ ง. ýċกþćปัญĀćแลąเลČĂกĀĆüข้Ă คำตอบ ง. ýึกþาปัญĀาและเลือกĀัüข้อ 4.ข้อใดคือตัüอย่างเü็บไซต์ที่เกี่ยüข้องกับการýึกþาĀากนักเรียนดูจากโดเมนเนม ก. www.bkw.com ข. www.bkw.go.th ค.www.cpdo.ac.th ง.www.cpdo.net คำตอบ ค. www.cpdo.ac.th 5.นักเรียนÿามารถนำĀลักการทำโครงงานคอมพิüเตอร์ไปใช้ในชีüิตประจำüันได้ในข้อใด ก. กćรทĈงćนเป็นขĆ้นตĂน ข. กćรเรĊยนรĎ้จćกĀนĆงÿČĂเรĊยน ค. กćรเรĊยนรĎ้ภćยในĀ้ĂงเรĊยน ง. กćรเรĊยนรĎ้ผ่ćนดćüเทĊยม คำตอบ ก. การทำงานเป็นขั้ นตอน
72 ข้อÿอบท้ายบท (บทที่ 3) 1. ข้อใดกล่าüถึงเทคโนโลยีได้อย่างถูกต้องที่ÿุด ก. กćรนĈเทคโนโลยĊมćใช้ปรąโยชน์ ข. กćรýċกþćüĉชćเทคโนโลยĊÿćรÿนเทý ค. กćรปรąยčกต์ทฤþฎĊÿĎ่กćรปฏĉบĆตĉในกćรĂĂกแบบ กćรพĆฒนćกćรใช้กćรจĆดกćรแลąกćรปรąเมĉนผลขĂง กรąบüนกćรแลąทรĆพยćกรกćรเรĊยนรĎ้ ง. กćรปรąยčกต์ทฤþฎĊ แนüคĉด üĉธĊกćร เพČ่ĂนĈมćใช้ในกćรจĆดกćรเรĊยนกćรÿĂน คำตอบ ข. กćรýċกþćüĉชćเทคโนโลยĊÿćรÿนเทý 2. การนำüิธีการทางจิตüิทยา มนุþย์üิทยากระบüนการกลุ่มภาþาฯลฯมาใช้ในเทคโนโลยีการýึกþาเป็นการจัดการ ตามแนüคิดใด ก. แนüคĉดทćงüĉทยćýćÿตร์กćยภćพ ข. แนüคĉดทćงพฤตĉกรรมýćÿตร์ ค. แนüคĉดทćงปัญญćทĆýนýćÿตร์ ง. แนüคĉดทćงคณĉตýćÿตร์ คำตอบ ข. แนüคĉดทćงพฤตĉกรรมýćÿตร์ 3. แนüคิดที่เกี่ยüกับเทคโนโลยีการýึกþา มีกี่ประการ อะไรบ้าง ก. 2 แนüคĉดทćงüĉทยćýćÿตร์กćยภćพ แนüคĉดทćงพฤตĉกรรมýćÿตร์ ข. 3 แนüคĉดทćงüĉทยćýćÿตร์กćยภćพ แนüคĉดทćงพฤตĉกรรมýćÿตร์แนüคĉดทćงปัญญćทĆýนýćÿตร์ ค. 4 แนüคĉดทćงüĉทยćýćÿตร์กćยภćพ แนüคĉดทćงพฤตĉกรรมýćÿตร์ แนüคĉดทćงปัญญćทĆýนýćÿตร์ แนüคĉดทćงคณĉตýćÿตร์ ง.ไม่มĊแนüคĉดทĊ่เกĊ่ยüกĆบเทคโนโลยĊกćรýċกþć คำตอบ ก. 2 แนüคĉดทćงüĉทยćýćÿตร์กćยภćพ แนüคĉดทćงพฤตĉกรรมýćÿตร์ 4. การเปรียบเทียบประÿบการณ์ของนักเรียนโดยใช้ "กรüยแĀ่งประÿบการณ์" เกี่ยüข้องกับแนüคิดใด ก. แนüคĉดทćงüĉทยćýćÿตร์กćยภćพ ข. แนüคĉดทćงพฤตĉกรรมýćÿตร์ ค. แนüคĉดทćงปัญญćทĆýนýćÿตร์ ง. แนüคĉดทćงคณĉตýćÿตร์ คำตอบ ก. แนüคĉดทćงüĉทยćýćÿตร์กćยภćพ 5. การนำĀลักการจากการผุดรู้และญาณüิทยามาใช้ในการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรม เกี่ยüข้องกับแนüคิดใด ก. แนüคĉดทćงüĉทยćýćÿตร์กćยภćพ ข. แนüคĉดทćงพฤตĉกรรมýćÿตร์ ค. แนüคĉดทćงปัญญćทĆýนýćÿตร์ ง. แนüคĉดทćงคณĉตýćÿตร์ คำตอบ ค. แนüคิดทางปัญญาทัýนýาÿตร์
73 ข้อÿอบท้ายบท (บทที่ 4) 1. แผนภาพ (Diagram) เป็นÿื่อการเรียนการÿอนรูปแบบใด ก.üĆÿดčกรćฟิก ข.ÿĉ่งตĊพĉมพ์ (Printed Materials) ค.üĆÿดčฉćยแลąเครČ่Ăงฉćย (Projected Materials and Equipment) ง.üĆÿดčถ่ćยทĂดเÿĊยง (Transmission) คำตอบ ก.üัÿดุกราฟิก 2.Āนังÿือแบบเรียน เป็นÿื่อการเรียนการÿอนรูปแบบใด ก.ÿĉ่งตĊพĉมพ์ (Printed Materials) ข.üĆÿดčฉćยแลąเครČ่Ăงฉćย (Projected Materials and Equipment) ค.üĆÿดčถ่ćยทĂดเÿĊยง (Transmission) ง. üĆÿดčกกรćฟิก คำตอบ ก.ÿิ่งตีพิมพ์ (Printed Materials) 3.ÿื่อที่ÿ่งเÿริมใĀ้ผู้เรียนได้มีโอกาÿคิดÿร้างÿรรค์มีÿ่üนร่üม และได้รับข้อมูลย้อนกลับด้üยตัüของเขาเอง เป็นÿื่อ การÿอนประเภทใด ก. นĉทรรýกćร ข.โทรทĆýน์แลąภćพยนตร์ ค.ภćพนĉ่ง กćรบĆนทċกเÿĊยง แลąüĉทยč ภćพนĉ่ง ง.ทĆýนÿĆญลĆกþณ์ คำตอบ ก. นิทรรýการ 4.ข้อใดไม่ใช่ÿื่อการÿอนประเภททัýนÿัญลักþณ์ ก.แผนผĆง ข.ตĆüĀนĆงÿČĂ ค.กćร์ตĎน ง.ภćพโฆþณć คำตอบ ข.ตัüĀนังÿือ 5.ข้อใดไม่ใช่ÿื่อประเภทอุปกรณ์ ก. เครČ่Ăงเล่นเทปเÿĊยง ข.เครČ่Ăงฉćย ค.เครČ่Ăงเล่นüĉดĊทĆýน์ ง.นĉทรรýกćร คำตอบ ง.นิทรรýการ
74 ข้อÿอบท้ายบท (บทที่ 5) 1.การนำคüามรู้ทางüิทยาýาÿตร์ การนำแนüคิด Āลักการเทคนิคüิธีการ กระบüนการ ตลอดจนผลิตผลทาง üิทยาýาÿตร์มาประยุกต์ใช้ในระบบงานต่างๆ Āมายถึงข้อใด ก.เทคโนโลยĊทćงกćรýċกþć ข.นüĆตกรรม ค.ÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂน ง.กćรจĆดกćรเรĊยนรĎ้ คำตอบ ก.เทคโนโลยีทางการýึกþา 2.กรüยประÿบการณ์ มาจากภาþาอังกฤþคำü่าอะไร n.cone of adroitness ข.cone of effciency ค.cone of expertise ง.cone of experience คำตอบ ง.cone of experience 3.คุณค่าของÿื่อการÿอนที่เกิดขึ้นกับผู้เรียน คือข้อใด ก.ช่üยใĀ้กćรเรĊยนรĎ้Ăย่ćงมĊปรąÿĉทธĉภćพ ข.ช่üยกรąตč้นแลąÿร้ćงคüćมÿนใจ ค.ช่üยใĀ้ผĎ้เรĊยนÿćมćรถýċกþćเนČ้ĂĀćจćกÿČ่Ăได้เĂง ง.กรąตč้นใĀ้ครĎตČ่นตĆüĂยĎ่เÿมĂในกćรเตรĊยมÿČ่Ă คำตอบ ข.ช่üยกระตุ้นและÿร้างคüามÿนใจ 4.ÿื่อการÿอนที่ดี ข้อใดÿำคัญที่ÿุด ก.ใช้ง่ćย ปลĂดภĆย แลąÿąดüก ข.เĀมćąกĆบกĉจกรรมกćรเรĊยนกćรÿĂน ค.เĀมćąกĆบüĆตถčปรąÿงค์ทĊ่üćงไü้ ง.เĀมćąกĆบüĆยขĂงผĎ้เรĊยน คำตอบ ค.เĀมาะกับüัตถุประÿงค์ที่üางไü้ 5.Āากอันตรายไม่ÿะดüกต่อการเรียนรู้จากประÿบการณ์จริง คüรใช้ÿื่อการÿอนประเภทใด ก.ปรąÿบกćรณ์จĈลĂง ข.นĉทรรýกćร ค.üจนÿĆญลĆกþณ์ ง.ปรąÿบกćรณ์นćฏกćร คำตอบ ก.ประÿบการณ์จำลอง
75 เอกÿารอ้างอิง ชĆยยงค์ พรĀมüงý์. (2537). ประÿิทธิภาพÿื่อการÿอนระดับปฐมüัยýึกþา. เĂกÿćรกćรÿĂนชčดüĉชć ÿČ่ĂกćรÿĂนรąดĆบปฐมüĆยýċกþć Āน่üยทĊ่ 8-15. พĉมพ์ครĆ้งทĊ่ 4. นนทบčรĊ: มĀćüĉทยćลĆยÿčโขทĆย ธรรมćธĉรćช. ทĉýนć แขมมณĊ. (2559). ýาÿตร์การÿอน : องค์คüามรู้เพื่อการจัดกระบüนการเรียนรู้ที่มี ประÿิทธิภาพ. พĉมพ์ครĆ้งทĊ่ 20. กรčงเทพĄ: โรงพĉมพ์แĀ่งจčāćลงกรณ์มĀćüĉทยćลĆย. บüรพĆนธ์ บčญแก้üÿčข. (2558). การพัฒนาผลÿัมฤทธิ์ทางการเรียน เรื่องเครื่องมือทางภูมิýาÿตร์ของ นักเรียนชั้นมัธยมýึกþาปีที่ 5 โรงเรียนเทพýิรินทร์นนทบุรี โดยใช้แบบฝึกเÿริมทักþะ. รćยงćนüĉจĆยในชĆ้น เรĊยน ปรąกĂบกćรเรĊยนรćยüĉชćกćรüĉจĆยในชĆ้นเรĊยนกลč่มÿćรąกćรเรĊยนรĎ้ÿĆงคมýċกþć. ÿćขćüĉชćÿĆงคมýċกþć คณąครčýćÿตร์ มĀćüĉทยćลĆยรćชภĆฏÿüนÿčนĆนทć. พĉชĉต ฤทธĉ์จรĎญ. (2559). เทคนิคการüิจัยเพื่อพัฒนาการเรียนรู้. กรčงเทพĄ: โรงพĉมพ์แĀ่งจčāćลงกรณ์ มĀćüĉทยćลĆย. พĉÿณč ฟĂงýรĊ. (2551). üิจัยชั้นเรียน : Āลักการและเทคนิคปฏิบัติ. พĉมพ์ครĆ้งทĊ่ 6. กรčงเทพĄ : บรĉþĆทด่ćนÿčทธćกćรพĉมพ์จĈกĆด. รćชบĆณฑĉตÿถćน. (2546). พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยÿถาน พ.ý. 2542. กรčงเทพĄ : นćนมĊบčคÿ์. ÿĈนĆกงćนÿภćÿถćบĆนรćชภĆฏ. (2544). คู่มือการฝึกอบรมการüิจัยในชั้นเรียน. กรčงเทพĄ: เÿมćธรรม กรąทรüงýċกþćธĉกćร. เทคโนโลยĊทćงกćรýċกþć. ค้นเมČ่ĂüĆนทĊ่ 10 กčมภćพĆนธ์ 2566 จćก เทคโนโลยĊกćรýċกþć - กรąทรüงýċกþćธĉกćร (moe.go.th). ปรćนĂม ĀยüกทĂง. 2555. การประยุกต์ใช้เทคโนโลยีÿารÿนเทý. [ĂĂนไลน์]. แĀล่งทĊ่มć https://sites.google.com/site/kroonom/kar-prayukt-chi-the [ÿČบค้นเมČ่Ă 14 กčมภćพĆนธ์ 2566]. ÿčพรรþć ยüงทĂง. “คüามรู้เบื้องต้นเกี่ยüกับคอมพิüเตอร์และเทคโนโลยีÿารÿนเทý ฉบับปรับปรุง”, โปรüĉชĆ่น, 2557. จตčชĆย แพงจĆนทร์. “เจาะระบบ Network 3rd Edition”, ไĂดĊซĊ, 2555. https://sites.google.com/site/praevisutthikhun/khwam-ru-beuxng-tn-keiyw-kab-khxmphiwtexr- laeathekhnoloyi-sarsnthes-1 ยčทธนć พĆนธ์มĊ. (2557). บททĊ่ 1 เทคโนโลยĊแลąนüĆตกรรมทćงกćรýċกþć. [ĂĂนไลน์]. http://eduweb.kpru.ac.th/wbi/index.php/menu-technology-for-teachers-1-1. เข้ćถċงข้ĂมĎลเมČ่ĂüĆนทĊ่ 18 กčมภćพĆนธ์2566.
76 คüćมเป็นมćขĂงแนüคĉดทćงเทคโนโลยĊกćรýċกþć. [ĂĂนไลน์]. https://sites.google.com/site/tappycycon/khwam-pen-ma-khxng-naewkhid-thang-thekhnoloyi- kar-suksa/-naewkhid-thi-2-nen-withi-kar-sux-xupkrn-withi-kar. เข้ćถċงข้ĂมĎลเมČ่ĂüĆนทĊ่ 19 กčมภćพĆนธ์ 2566. คüćมĀมćยขĂง นüĆตกรรมกćรýċกþćแลąเทคโนโลยĊทćงกćรýċกþć. [ĂĂนไลน์]. http://ceit.sut.ac.th/km/wordpress/?p=138. เข้ćถċงข้ĂมĎลเมČ่ĂüĆนทĊ่ 17 กčมภćพĆนธ์2566. พĆฒนćกćรทćงเทคโนโลยĊแลąนüĆตกรรม. [ĂĂนไลน์]. https://sites.google.com/site/supoldee/phathnakar-thekhnoloyi-laea-nwatkrrm. เข้ćถċงข้ĂมĎลเมČ่ĂüĆนทĊ่ 11 ธĆนüćคม 2558. üĉüĆฒนćกćรขĂงรąบบงćนÿČ่ĂแลąเทคโนโลยĊกćรýċกþć. (2550). [ĂĂนไลน์]. http://www.vcharkarn.com/varticle/32423. เข้ćถċงข้ĂมĎลเมČ่ĂüĆนทĊ่ 11 ธĆนüćคม 2558. Indygirl_Khem.(2554). พĆฒนćกćรขĂงเทคโนโลยĊกćรýċกþć. [ĂĂนไลน์]. http://www.oknation.net/blog/Apinya0936/2013/12/24/entry-1. เข้ćถċงข้ĂมĎลเมČ่ĂüĆนทĊ่ 11 ธĆนüćคม 2558. ýĎนย์พĆฒนćทรĆพยćกรกćรýċกþć(CARD). ĀลĆกกćรเลČĂกแลąใช้ÿČ่ĂกćรÿĂน. [ĂĂนไลน์]. เข้ćถċงได้จćก : http://www.elearning.msu.ac.th/opencourse/0503780/Unit04/unit04_006.htm. ÿĈนĆกพĆฒนćเทคนĉคýċกþć มĀćüĉทยćลĆยเทคโนโลยĊพรąจĂมเกล้ćพรąนครเĀนČĂ. ÿČ่ĂกćรเรĊยนกćรÿĂน. [ĂĂนไลน์]. เข้ćถċงได้จćก : http://www.stjohn.ac.th/polytechnic/stpoly/rbm/fle_ar/54016.pdf. ข้ĂดĊแลąข้ĂจĈกĆดขĂงÿČ่ĂมĆลตĉมĊเดĊยเพČ่Ăกćรýċกþć. (ม.ป.ป). เข้ćถċงได้จćก: https://www.thaiedunet.com/cet/html/multimedia/multi…/07/adv_multi.html (ÿČบค้นเมČ่Ă 11 ธĆนüćคม 2558) ณĆฐกร ÿงครćม. (2553). กćรĂĂกแบบแลąพĆฒนćมĆลตĉมĊเดĊยเพČ่ĂกćรเรĊยนรĎ้. กรčงเทพ: ÿĈนĆกพĉมพ์แĀ่งจčāćลงกรณ์มĀćüĉทยćลĆย ÿčรýĆกดĉ์ ปćเă. (2555). ÿČ่ĂมĆลตĉมĊเดĊยเพČ่Ăกćรýċกþć. [ĂĂนไลน์]. เข้ćถċงได้จćก: https://sites.google.com/site/nilobonnoeyps/x (ÿČบค้นเมČ่Ă 11 ธĆนüćคม 2558)
77