การวเิ คราะหแ์ ละประเมนิ คา่
การใชภ้ าษาจากสอ่ื สิง่ พิมพ์
และสอ่ื อเิ ล็กทรอนกิ ส์
จุดประสงค์การเรียนรู้
๑. อธิบายหลักการวเิ คราะห์
และวิจารณก์ ารใช้ภาษาของ
สื่อสิ่งพิมพแ์ ละสอ่ื อเิ ลก็ ทรอนิกส์
จุดประสงค์การเรียนรู้
๒. การวิเคราะหแ์ ละวิจารณ์
การใช้ภาษาของส่ือสิง่ พมิ พแ์ ละ
สอ่ื อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์
สื่อสงิ่ พิมพ์
หมายถึง ส่อื ทีเ่ ป็นสง่ิ พิมพท์ กุ ประเภท
ประเภทของสื่อส่งิ พิมพ์
๑. สิ่งพิมพ์ประเภทหนงั สอื
๒. สิง่ พิมพ์เพือ่ เผยแพรข่ า่ วสาร
ประเภทของสอ่ื ส่งิ พิมพ์
๒.๑ หนังสือพมิ พ์ ๒.๓ วารสาร
๒.๒ นติ ยสาร ๒.๔ จุลสาร
ประเภทของสอื่ ส่งิ พิมพ์
๒.๕ โบรชวั ร์ ๒.๗ แผ่นพบั
๒.๖ ใบปลิว ๒.๘ โปสเตอร์
ประเภทของสอ่ื ส่ิงพมิ พ์
๓. สิ่งพิมพเ์ พือ่ บรรจุภณั ฑ์
เชน่ กลอ่ งหรือซองใสส่ ินค้า
๔. สิ่งพิมพ์มคี า่
เช่น ธนบัตร พาสปอร์ต บัตรเครดติ ฯลฯ
ประเภทของสือ่ สงิ่ พมิ พ์
๕. ส่ิงพมิ พล์ กั ษณะพิเศษ
เช่น บตั รอวยพร ปฏทิ ิน ฯลฯ
๖. สิ่งพิมพอ์ ิเลก็ ทรอนิกส์
สือ่ อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์
เป็นวสั ดทุ ่ีบนั ทึกสารสนเทศในรูปสัญญาณ
อเิ ล็กทรอนิกส์หรือดิจิตอล เวลาใช้ตอ้ งมี
เคร่อื งแปลงสัญญาณอิเลก็ ทรอนกิ ส์
เปน็ สัญญาณภาพและเสยี ง
ประเภทของส่อื อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์
๑. แผ่นซดี ี ๓. แผ่นวีดีทศั น์
๒. ซีดรี อม ๔. แผ่นดีวดี ี
ประเภทของส่ืออเิ ลก็ ทรอนกิ ส์
๕. บทเรียนคอมพวิ เตอร์ชว่ ยสอน
๖. หนังสอื อเิ ล็กทรอนกิ ส์
การอา่ นสื่อส่งิ พิมพ์และสอ่ื อเิ ล็กทรอนิกส์
การใช้ภาษาของส่อื ส่งิ พิมพแ์ ละสือ่ อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์
โดยเฉพาะภาษาหนงั สือพมิ พ์แตกต่างจากภาษา
มาตรฐาน มลี กั ษณะเฉพาะและเปน็ ภาษาในระดับ
ที่ไม่เปน็ แบบแผน
ลกั ษณะการใช้ภาษาของหนังสือพมิ พ์
๑. ให้ถอ้ ยคางา่ ย ๆ ภาษาปาก เพอ่ื ใหส้ ะดุดตา
เชน่ ฝนถลม่ กรุงเทพฯอ่วม
๒. ไมเ่ คร่งครดั การสะกดคาและการใชล้ ักษณะนาม
เช่น ๒ นกั กฬี าไทยชนะงดงาม
ลักษณะการใชภ้ าษาของหนงั สอื พมิ พ์
๓. ใชค้ าคะนอง แสลง และอกั ษรย่อ
เชน่ กสทช. ส่งั เยยี วยา
๔. ใชค้ าผิดความหมาย
เชน่ สัง่ นายตารวจออกตรวจ เพอ่ื ป้องกนั
ความสงบเรียบรอ้ ย
ลกั ษณะการใช้ภาษาของหนังสือพมิ พ์
๕. ใช้คาฟมุ่ เฟือย
เช่น ถกู เผาทัง้ เป็นในเพลงิ
๖. ใชค้ าสานวนตา่ งประเทศ
เชน่ จับตา ‘ม.๔๔’ อุม้ ทวี ีดิจติ อล
ลักษณะการใช้ภาษาของหนงั สอื พมิ พ์
๗. ใช้คาโดยไมค่ านงึ ถงึ ระบบไวยากรณไ์ ทย
เชน่ รบ.โชวแ์ ผน-โครงการยักษ์
๘. ไมเ่ คร่งครดั แบบแผนของประโยค
มกั ละประธาน คาขยาย
เช่น เรยี ก ๓ ค่ายเคลียร์
ลกั ษณะการใช้ภาษาของหนงั สือพมิ พ์
๙. ใช้สรรพนามลาดบั ญาติให้ฉายา
เรียกชื่อเล่นของบุคคลในขา่ ว
เช่น บกิ๊ ปอ้ ม
๑๐. ใชเ้ คร่ืองหมายแปลก ๆ ประกอบการเขยี น
ลกั ษณะการใชภ้ าษาของหนงั สอื พิมพ์
๑๐. ใช้เครอ่ื งหมายแปลก ๆ ประกอบการเขียน
อศั เจรีย์ ! ปรศั นี ? ยตั ภิ าค -
ลกั ษณะการใชภ้ าษาของหนังสือพิมพ์
๑๑. ละคาเชื่อมและส่วนขยายของประโยค
เชน่ พายฝุ นถล่มท่วมมิตรภาพ
๑๒. ละประธาน
เช่น สิ้นสดุ ‘สงกรานต’์ ทยอยกลบั
ลกั ษณะการใช้ภาษาของหนงั สือพมิ พ์
๑๓. วางคาขยายผดิ ที่
เชน่ ให้เกบ็ ขนมจากท้องตลาดทีม่ เี ชอ้ื รา
๑๔. ใชภ้ าษากากวม
เช่น นายสบิ ซอ้ มทหารเดนิ แถว
อาหารท่ีเรากินมีผลตอ่ สขุ ภาพโดยตรง
สารอาหารต่าง ๆ ท่ีเราได้รับจากการกินอาหาร
อย่างถกู ต้องตามหลกั โภชนาการน้ัน โดยเฉพาะอย่างย่ิง
เมื่อเริ่มต้นวัยเด็กส่งผลต่อการเจริญเติบโตพัฒนาการ
ต่าง ๆ ระบบการทางานในร่างกายให้เป็นไปอย่างสมบูรณ์
และแขง็ แรง
นอกจากน้ี สารอาหารที่มีประโยชน์จากการกินอาหาร
ครบ ๕ หมู่ ยงั สามารถชว่ ยทาให้ระบบภมู ิคุ้มกันทางาน
ได้อย่างมีประสิทธิภาพ สามารถต่อสู้ส่ิงแปลกปลอมที่
เข้ามาทาอันตรายภายในร่ายกาย จึงป้องกันหรือลด
ภาวการณ์เกดิ โรคภัยไข้เจบ็ ต่าง ๆ ท่อี าจจะเกิดข้ึนได้
อาหารขยะ คอื อาหารทใ่ี หค้ ณุ คา่
ทางโภชนาการต่า ท้ังยังให้พลังงานสงู
มากเกนิ ความจาเปน็ ของรา่ งกาย
มปี ริมาณของแป้ง ไขมัน นา้ ตาล
และเกลือสูง
สว่ นปรมิ าณของโปรตีน วิตามิน และใยอาหารมีตา่
จงึ เปน็ ปจั จยั เสีย่ งตอ่ การเกดิ โรคต่าง ๆ โดยเฉพาะ
ภาวะโรคอว้ นลงพุง ซง่ึ เปน็ ตน้ ตอของการเกดิ โรค
ไม่ติดตอ่ เรื้อรงั อนื่ ๆ ตามมา เชน่ เบาหวาน ความดนั
โลหติ สูง หลอดเลือดหวั ใจอดุ ตนั รวมถึง มะเร็ง เปน็ ตน้
“อาหารขยะ คอื อาหารที่ให้คณุ ค่าทางโภชนาการตา่
ท้ังยังให้พลงั งานสงู มากเกินความจาเป็นของรา่ งกาย”
ทเ่ี รยี กกนั วา่ “อาหารขยะ” มีดังน้ี
๑. อาหารปนเปือ้ น
มีสว่ นผสมสารเคมีทางอาหารต่างๆ เพอ่ื ปรุงแต่ง
กลน่ิ สี รส เพมิ่ รสชาติความอร่อย ซึง่ เปน็ สารที่ไม่มี
ประโยชนท์ างโภชนาการ และเมื่อสะสมในร่างกาย
ในปริมาณมาก ทาให้เกดิ โทษต่อระบบการทางาน
ของอวยั วะตา่ ง ๆ
นอกจากนี้ ยังนยิ มใส่สารปอ้ งกนั การเสือ่ มสภาพ
ของอาหาร เชน่ สารกนั เสยี ทาใหอ้ าหารขยะสามารถ
เก็บรักษาได้นานข้ึน
๒. ไม่ใชอ่ าหารสด
มกั เป็นอาหารทผี่ ่านกระบวนการแปรรูป
เปน็ ผลิตภัณฑ์ในรูปแบบที่สามารถกินได้งา่ ย
สะดวกต่อการซื้อหาและเกบ็ รกั ษา เช่น ในรูปแบบ
ผลติ ภณั ฑ์อาหารแช่แข็ง ที่สามารถอนุ่ ได้
ด้วยไมโครเวฟกอ่ นกิน
ชนิดอาหารขยะ
อาหารขยะมที ้ังอาหารคาว อาหารหวาน ขนม
เครื่องดื่ม ดังตัวอย่างตอ่ ไปน้ี
๑. แฮมเบอรเ์ กอร์
มีองคป์ ระกอบของแปง้ และไขมนั ในปรมิ าณที่สูงมาก
ส่วนโปรตีนนั้นมักทาจากเนอ้ื สตั ว์ ซ่งึ ผา่ นการแปรรูป
ดว้ ยกระบวนการตา่ ง ๆ มกี ารแตง่ เตมิ สารเคมเี พอ่ื เพิม่ รสชาติ
เนอื้ สมั ผสั ให้นุม่ และสารกนั เสยี มกั มปี ริมาณใยอาหาร
จากผักต่า พลงั งานทไ่ี ด้รบั จึงสงู มาก
๒. พซิ ซ่า
มอี งค์ประกอบของแป้งสูง สว่ นองคป์ ระกอบ
ทใี่ ช้ตกแตง่ หนา้ ของพซิ ซ่านั้น มักเป็นเน้อื สตั ว์
ทผ่ี า่ นการแปรรปู แล้ว มีคุณค่าทางอาหารตา่
แตใ่ หพ้ ลังงานสูง
๓. เน้ือสตั วท์ อดนุม่
ทาจากช้ินสว่ นของเนือ้ สตั ว์ที่เหลือจากการแยก
เอาสว่ นดี ๆ ไปทาอาหารอน่ื แล้วนามาผสมกบั แปง้
ขนมปงั กรอบ ทอดในน้ามนั ท่วมทอ่ี ณุ หภูมิสงู
ให้พลงั งานสูง ปริมาณสารอาหารต่า
๔. มนั ฝรั่งทอด
แปง้ อาหารวา่ งที่ทาจากพชื หวั มนั ฝรง่ั
ซงึ่ มีองค์ประกอบของแป้งสูง สารอาหาร
ทมี่ ีประโยชนอ์ ืน่ แทบไมม่ ี ใหพ้ ลงั งานสูง
นอกจากน้ยี งั มกี ารโรยเกลอื เพ่ือเพิ่มรสชาติ
“อาหารขยะ หาซือ้ ง่าย กินสะดวกและจากวิถีชวี ิต
ความเร่งรีบ ทาให้กลายเปน็ อาหารประจา
ของคนจานวนมาก”
๕. ขนมกรุบกรอบ
มกั มีส่วนผสมเกลอื ผงชรู สในปรมิ าณมาก
ซง่ึ มีผลเสยี ตอ่ ไต ความดดั โลหิตสงู บางชนิดมรี สหวาน
ทาใหไ้ ดร้ บั นา้ ตาลมาก ซ่งึ ทาใหอ้ ว้ น และยังทาให้ฟนั ผุ
บางชนิดใชน้ ้ามนั ในการทอดกรอบ ทาใหม้ ไี ขมนั สงู
๖. นา้ อดั ลม
เป็นเครือ่ งดมื่ ทม่ี สี ว่ นผสมของนา้ ตาลสงู มาก
สารแตง่ สแี ตง่ กลิน่ รส และอัดแก๊สเขา้ ไปในขวด
หรือกระป๋อง ทาให้เกิดฟอง มีรสชาตซิ าบซา่ น้าอัดลม
จัดว่าให้พลังงานสงู มาก เพราะมปี ริมาณ
น้าตาลท่มี มี ากกว่าความต้องการในร่างกาย
จากวถิ ีชีวติ ความเร่งรีบ ผู้คนจานวนมากไมส่ ะดวก
ทจ่ี ะประกอบอาหารเอง การหาซื้ออาหารกนิ ระหว่าง
เดนิ ทางทหี่ าซื้อง่าย กินสะดวก โดยไมต่ ้องใช้อุปกรณ์
การกิน
เช่น จาน ชาม ช้อน และราคาไม่แพงมาก
ประกอบกบั กลยุทธก์ ารโฆษณาประชาสัมพนั ธ์
ทาใหอ้ าหารขยะที่เป็นอาหารจานด่วน (fast food)
เปน็ อาหารประจาของผู้คนจานวนมาก
เขียนผงั ความคิดวเิ คราะหว์ จิ ารณก์ ารใชภ้ าษาของสื่อส่งิ พมิ พ์
การใช้ถอ้ ยคา ประโยค ระดบั ของภาษา
ลดอาหารขยะ
ข้อคิด การนาไปใชใ้ นชวี ิตประจาวนั
นกั เรยี น ทากจิ กรรม
หาข่าวจากหนงั สือพมิ พ์ เพอื่ วเิ คราะหว์ จิ ารณต์ ามหลกั การ