อารยธรรมอินเดีย

สมยั ก่อนประวตั ศิ าสตร์

ในทศวรรษของปี ค.ศ.๒๒๐การขดุ คน้ หาหลกั ฐานทาง
โบราณคดีเพื่อพสิ ูจนค์ วามเจริญของอินเดียในสมยั ก่อน
ประวตั ิศาสตร์และจากการขดุ คน้ กพ็ บซากเมืองฮปั ปา

(Harappa)และโมเฮนโจ-ดาโร(Mohenjo-(Daro) ใน
กลุ่มแม่น้าสินธุซ่ึงนกั โบราณคดีสันนิฐานวา่ เมืองสองน้ีเป็น
ศนู ยก์ ลางของอารยธรรมเก่าแก่สมยั ก่อนประวตั ิศาสตร์ท่ี
ครอบคลุมพ้ืนที่ส่วนใหญ่ของลุม่ แม่น้าสินธุและตอนบนของลุ่ม
แม่น้าคงคาเม่ือสมยั ประมาณ๒๕๐๐ปี หรือ๒๐๐๐ปี ก่อนจา
หลกั ฐานไดว้ า่ ชาวอินเดียในลุม่ แม่น้าสินธุเป็นชาวเมืองที่มีความ
เจริญสูงมากโดยสังเกตจกั การวางผงั เมืองอยา่ งเป็นระเบียบถนน
ตดั เป็นมุมฉาก

นอกจากนีย้ งั มีการขดุ พบศลิ ปวตั ถตุ า่ งๆอีกมากที่แสดง
ให้เหน็ ถงึ ความเชื่อและความคดิ สร้างสรรค์เช่นทป่ี ระทบั ตรา
ทาด้วยหินสบจู่ านวนมากบางชิน้ ฝี มือการสลกั ยอดเยี่ยมมาก
โดยแกเป็นเทพเจ้าเป็นสตั ว์ประเภทตา่ งๆ(สว่ นใหญ่เป็ นรูปววั
อนิ เดีย)และยงั พบเครื่องประดบั ทาด้วยหนิ มีคา่ หลายชนิด
บางชนิดกท็ าด้วยกระดกู สตั ว์พวกงาช้างเปลือกหอยประเภท
ดนิ เผาทาเป็นรูปนกและสตั ว์พวกเคร่ืองรางและแกะสลกั เป็น
รูปเสือช้างจระเข้แตท่ ่ีสนใจและแสดงให้เหน็ วา่ มกี ารตดิ ต่อ
กบั เมโสโมเตเมียและอยี ิปต์คือประตมิ ากรรมลอยตวั ขนาด
เลก็ ซง่ึ รูปคร่ึงตวั ของชายมีเครา ใบหน้าคล้ายชนชาติเซมติ ิก
(Semitic) ในเมโสโปเตเมียเทพเจ้าบางองค์ของอารย
ธรรมลมุ่ แมน่ า้ สนิ ธุยงั คงมีอิทธิพลอยศู่ าสนาพรามณ์-ฮินดู
ปัจจบุ นั ซงึ่ หลกั ฐานแสดงความตอ่ เนื่องของอารยธรรม
อนิ เดีย

ประตมิ ากรรมลอยตวั ขนาดเลก็ ซง่ึ รูปคร่ึงตวั ของชายมีเครา

หลกั ฐานทางประวตั ศิ าสตร์อนิ เดีย
สมยั ก่อนประวตั ิศาสตร์

ซากเมืองโบราณโมเฮนจาโรและฮารัปปา

ในสมยั กอ่ นประวตั ศิ าสตร์ของอินเดีย พบ
หลกั ฐานเป็นซากเมืองโบราณ 2 แหง่ ในบริเวณลมุ่
แมน่ า้ สนิ ธุ คือเมืองโมเฮนโจดาโร ทางตอนใต้ของ
ประเทศปากีสถาน และ เมืองฮารับปา ในแคว้นปัน
จาป ประเทศปากีสถานในปัจจบุ นั

เมืองโบราณโมเฮนโจดาโรและฮารัปปากอ่ สร้างโดยชางดราวิ
เดียน หลกั ฐานที่ค้นพบบง่ บอกถงึ อารายธรรมลมุ่ แมน่ า้ สนิ ธุ
ได้แก่ ด้านการปกครองที่มีลกั ษณะรวมอานาจ ระบบเศรษฐกิจ
เป็นแบบเกษตรกรรมมีการเพาะปลกู พืชเกษตร เช่น ฝ้ าย ข้าว
สาลี ถว่ั งา ข้าวโพดมีย้งุ ฉางสาหรับเกบ็ ผลผลติ ทางการเกษตร
ป้ อมปราการขนาดใหญ่ มีระบบชลประทาน สงั คมวฒั นธรรม
การวางผงั เมืองท่มี ีระเบียบ งดงาม มีถนนตดั กนั แบง่ เมืองเป็น
ตารางแยกพืน้ ท่ีใช้สอยออกจากกนั เช่นที่อยอู่ าศยั อาคาร
สาธารณะ ท่ีอยชู่ ่างฝี มือ ย้งุ ข้าว ป่ าช้า ทา่ เรือ พืน้ ท่ีทางศาสนา
บ้านเรือนสร้างด้วยอฐิ มีระบบระบายนา้ สองทอ่ ดินเผาอยู่
ข้างถนน เพ่ือรับนา้ ท่ีระบายจากบ้าน

มีอกั ษรภาพใช้ และยงั ได้มีการพบโบราณวตั ถรุ ูปแกะสลกั หนิ
ชายมีเครา มีแถบผ้าคาด มีตราประทบั ตรงหน้าผาก รูปสาริด
หญิงสาว รูปแกะสลกั บนหนิ เนือ้ ออ่ น เคร่ืองประดบั สร้อย
ทองคา สร้อยลกู ปัด และสภาพชีวติ ของประชากร
ในด้านสถาปัตยกรรม ซากเมืองฮารับปาและโมเฮนโจดาโร ทา
ให้เหน็ วา่ มีการวางผงั เมืองอยา่ งดี มีสาธารณปู ระโภคอานวย
ความสะดวกหลายอยา่ ง เช่น ถนน บอ่ นา้ ประปา ซง่ึ เน้น
ประโยชน์ใช้สอยมากกวา่ ความสวยงาม

ซากพระราชวงั ท่ีเมืองปาฏลีบตุ รและตกั ศลิ า

สถปู และเสาแปดเหลี่ยม ที่สาคญั คือ สถปู เมืองสาญจี (สมยั
ราชวงศ์โมริยะ)
พระเจ้าอโศกได้สร้างสถปู ที่สาญจีอยา่ งยง่ิ ใหญ่ ด้วยเหตผุ ลที่
สาคญั ๔ อยา่ งคือ
๑. เพ่ือประดิษฐานพระรมสารีริกธาตขุ องพระพทุ ธองค์
๒. เพ่ือบรรจพุ ระธาตขุ องพระอคั รสาวกทงั้ สอง รวมทงั้ พระ
ธาตขุ องพระสงฆ์ท่ีพระองค์
สง่ ไปประกาศพระศาสนาในการทาสงั คายนาครัง้ ที่ ๓
๓. เพื่อเป็นอนสุ รณ์แกพ่ ระราชโอรสธิดาที่พระสงฆ์ไปประกาศ
พระศาสนาที่เกาะสีหล
๔. เพ่ือเป็นอนสุ รณ์แกพ่ ระนางเวทิสา พระอคั รมเหสขี อง
พระองค์

คมั ภีร์พระเวทชาวอารยนั

เมื่อชาวอารยนั อพยพเข้ามาในเขตภาคเหนือของอนิ เดีย จึงเกิด
อารายธรรมใหมข่ องชาวอารยนั เรียกวา่ อารายธรรมพระเวท
หลกั ฐานทส่ี าคญั ในชว่ งนีค้ ือคมั ภีร์พระเวทของชาวอารยนั ซงึ
เป็นหลกั ฐานทางจินตนาการที่แสดงให้เหน็ ถงึ ความรุ่งเรืองของ
พวกอารยนั จินตนาการอนั งดงามและทรงพลงั ของชาวอารยนั
ได้ถกู สร้างสรรค์ ถา่ ยทอดสบื ตอ่ กนั มา ประกอบด้วยคมั ภีร์
ฤคเวท สามเวท ยชรุ เวท และอาถรรพระเวท ข้อมลู ทาง
ประวตั ิศาสตร์ท่ีได้จากคมั ภีร์พระเวทได้แก่ กรอบความคดิ ทาง
การเมืองในเร่ืองสมมติเทพ พระราชพธิ ีตา่ งๆ ความเช่ือในสิ่งท่ี
เหนือธรรมชาตขิ นบธรรมเนียมประเพณี เป็นต้น