ความหมายของสถิติศาสตร์และข้อมูล

บทที่ 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตร์และข้อมูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 1

เอกสารประกอบการเรียนการสอนคณติ ศาสตร์พื้นฐาน

รายวชิ าคณติ ศาสตร์ 5 รหัสวชิ า ค33101

ภาคเรยี นที่ 1 ปีการศึกษา 2565

(หลักสูตรปรับปรงุ 2560)

ประชากร ตัวอย่าง

1 2 34

38

5 6 78

9 12

9 10 11 12

บทที่ 1
ความหมายของสถติ ศิ าสตรแ์ ละข้อมูล
(Definition of statistics and data)

กล่มุ สาระการเรยี นรคู้ ณิตศาสตร์
โรงเรยี นปากเกร็ด จังหวัดนนทบรุ ี

ชอ่ื นามสกลุ……………………………………………………………..…..……………….……………….. ……………………...……………………..…………….........................……..………………………………………..

ช้ัน ม. 6/ เลขที่ เลขประจาตวั โทร.…........……
………….…….. ………………………………… ………………..…….……………………………..………………………..

ครผู ูส้ อน ………………………………………..……………….………………...............................................................…………………...………………………….........................……..………………………………………..

บทท่ี 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตรแ์ ละข้อมลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 2

สาระการเรยี นรู้และตัวชวี้ ัด

รายวิชาคณติ ศาสตร์ 5 (รหัสวิชา ค33101)

ระดบั ชัน้ มธั ยมศึกษาปีที่ 6

บทที่ 1 ความหมายของสถติ ศิ าสตรแ์ ละข้อมลู
(Definition of statistics and data)

สาระการเรยี นรู้ :

1.1 สถติ ศิ าสตร์ ( Statistics )
1.2 คาสาคัญในสถิตศิ าสตร์ (Keyword of Statistics)
1.3 ประเภทของขอ้ มลู (Type Information)

1.3.1 การแบง่ ประเภทของขอ้ มลู ตามแหล่งที่มาของข้อมูล
1.3.2 การแบ่งประเภทของขอ้ มูลตามระยะเวลาที่จัดเกบ็
1.3.3 การแบง่ ประเภทของขอ้ มลู ตามลกั ษณะของข้อมูล
1.4 สถิตศิ าสตรเ์ ชิงพรรณนา (descriptive statistics) และสถิติศาสตร์เชงิ อนมุ าน (inferential statistics)

ตวั ชว้ี ัด :

1. เขา้ ใจและใช้ความรทู้ างสถิตใิ นการนาเสนอข้อมลู และแปลความหมายของคา่ สถติ ิเพอื่ ประกอบการตัดสินใจ

ความรพู้ น้ื ฐานของนักเรยี น (ทตี่ ้องเรียนมาแล้ว)

 สถติ ิศาสตรใ์ นระดบั ชนั้ มัธยมศึกษาตอนต้น

จุดม่งุ หมาย : นักเรยี นสามารถ

1. บอกความหมายและประโยชน์ของสถิติศาสตร์ พร้อมท้งั สามารถอธิบายได้ว่าการนาเสนอขอ้ มูลท่พี บเห็น
ในชวี ติ ประจาวันมคี วามนา่ เชอื่ ถือมากนอ้ ยเพียงใด ก่อใหเ้ กดิ ความเข้าใจคลาดเคล่ือนหรอื ไม่

2. ระบุประชากร ตัวอยา่ ง ตัวแปร ข้อมูล พารามเิ ตอร์ และคา่ สถติ ิจากสถานการณท์ ี่กาหนด
3. จาแนกประเภทของข้อมลู ตามแหล่งที่มาของขอ้ มลู ระยะเวลาท่ีจดั เก็บหรือลักษณะของข้อมูล
4. ระบไุ ด้วา่ สถานการณ์ท่กี าหนดใช้วิธกี ารของสถิติศาสตร์เชิงพรรณนาหรอื สถติ ศิ าสตรเ์ ชิงอนุมาน

บทท่ี 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตรแ์ ละข้อมลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 3

บทท่ี 1 ความหมายของสถิติศาสตร์และขอ้ มลู
(Definition of statistics and data)

สาระการเรียนรู้ :
1. สถิตศิ าสตร์
2. คาสาคญั ในสถติ ศิ าสตร์
3. ประเภทของข้อมลู
3.1 การแบง่ ประเภทขอ้ มูลตามแหลง่ ท่มี าของข้อมลู
3.2 การแบง่ ประเภทของข้อมลู ตามลกั ษณะของขอ้ มลู
4. สถติ ศิ าสตร์เชงิ พรรณนาและสถิตศิ าสตรเ์ ชงิ อนมุ าน

จดุ มงุ่ หมาย :
1. บอกความหมายและประโยชนข์ องสถิตศิ าสตร์ พร้อมท้ังสามารถอธบิ ายไดว้ า่ การนาเสนอขอ้ มลู ทพี่ บเห็น
ในชวี ิตประจาวนั มีความนา่ เชือ่ ถือมากน้อยเพยี งใด ก่อใหเ้ กดิ ความเขา้ ในคลาดเคล่อื นหรอื ไม่
2. ระบุประชากร ตัวอย่าง ตัวแปร ขอ้ มลู พารามเิ ตอร์ และค่าสถติ จิ ากสถานการณท์ ี่กาหนด
3. จาแนกประเภทของขอ้ มลู ตามแหลง่ ท่มี าของข้อมลู ระยะเวลาทีจ่ ดั เกบ็ หรือลักษณะของขอ้ มูล
4. ระบไุ ดว้ ่าสถานการณท์ กี่ าหนดใชว้ ิธกี ารของสถติ ิศาสตร์เชิงพรรณนาหรอื สถิตศิ าสตร์เชงิ อนมุ าน

บทนา : ความหมายของสถิติศาสตรแ์ ละขอ้ มลู

ข้อมูลท่ีเกิดข้ึนในปัจจุบันมีหลายรูปแบบและสามารถนามาใช้ให้เกิดประโยชน์ในด้านต่าง ๆ เช่นอในการดาเนิน
ธุรกิจ ผู้ประกอบการอาจมีความต้องการท่ีจะปรับปรุงคุณภาพของสินค้าที่ผลิตขนึ้ หรอื หาแนวทางใหม่ ๆ ในการให้บริการ
แก่ลูกค้า ดังน้ันผู้ประกอบการจึงต้องมีการเก็บข้อมูลต่าง ๆ ท่ีเกี่ยวกับธุรกิจของตนไม่ว่าจะเป็นการผลิตสินค้าการเก็บ
รักษาสินค้าและการขนส่งสินค้าการจ้างบุคลากรในส่วนต่าง ๆ รายรับและรายจ่ายในแต่ละประเภทและอ่ืน ๆ หาก
พิจารณาการประกอบกิจการธุรกิจร้านขายเคร่ืองด่ืมและขนมหวานผู้ประกอบการจะต้องเก็บข้อมูลปริมาณวัตถุดิบที่ต้อง
ใช้ในการผลิต เช่น เมล็ดกาแฟ นมน้าตาล แป้งสาลี เนย ผลไม้หรือธัญพืชที่ใช้ในการทาขนม ราคาและเวลาท่ีใช้ในการ
ส่ังซื้อวัตถุดิบแต่ละชนิด แรงงานหรือทรัพยากรอื่น ๆ ท่ีต้องใช้ในการผลิต เครื่องดื่มและขนมแต่ละชนิ ดปริมาณลูกค้าที่
เข้ามาใชบ้ ริการในแต่ละชว่ งเวลาของวนั สัปดาห์ เดือนหรอื ช่วงเทศกาลตา่ ง ๆ รวมทั้งระยะเวลาท่ีลูกค้าเข้ามาใช้บริการใน
ร้าน นอกจากน้ีผู้ประกอบการอาจสอบถามความพึงพอใจของลูกค้าโดยเก็บข้อมูลเกี่ยวกับ เพศ อายุ เครื่องด่ืมหรือขนมท่ี
ลูกค้านิยม ระดับความพึงพอใจต่อการให้บริการของพนักงานรวมท้ังความเห็นอ่ืน ๆ เก่ียวกับร้านแล้วนาข้อมูลเหล่านี้มา
วิเคราะห์และใช้ประกอบการพิจารณาเพื่อออกแบบผลิตภัณฑ์ใหม่ให้ตอบสนองความต้องการของลูกค้าได้มากข้ึน หรือ
ปรับปรุงการให้บริการการตัดสินใจทางธุรกิจบนพื้นฐานของการวิเคราะห์ข้อมูลดังตัวอย่างข้างต้นเป็นปัจจัยสาคัญท่ีส่งผล
ต่อความสาเร็จของธุรกิจต่าง ๆ ในปัจจุบัน และความรู้ที่อยู่เบื้องหลังการวิเคราะห์ข้อมูลดังกล่าวก็คือความรู้ทางด้าน
สถิตศิ าสตร์

บทท่ี 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และขอ้ มูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 4

∎ 1.1 สถติ ศิ าสตร์ (statistics)

1. สถิติศาสตร์(statistics) หมายถึง วิชาที่ว่าด้วยการเก็บรวบรวมข้อมูล วิเคราะห์ข้อมูล และสรุปผลจากข้อมูลที่
เกี่ยวข้องเพือ่ นามาตอบคาถาม อธบิ ายปรากฏการณ์หรือประเดน็ ทส่ี นใจ

2. องค์ประกอบที่สาคัญของสถิติศาสตร์ ได้แก่ การเก็บรวบรวมข้อมูล (collection data) การนาเสนอข้อมูล
(presentation data) การวิเคราะห์ข้อมูล (analysis data) และการตีความหมายข้อมูล (interpretation data) การสรุปผลจาก
ข้อมูลทเ่ี กีย่ วข้อง

3. ประโยชน์ของสถิตศิ าสตร์ในดา้ นตา่ ง ๆ เชน่

1) ด้านการศึกษา 2) ด้านการเกษตร

3) ด้านการผลิต 4) ดา้ นการควบคมุ คณุ ภาพสินคา้

5) ดา้ นผ้บู ริโภค 6) ดา้ นการพยากรณ์

7) ดา้ นชวี ิตประจาวนั

ดา้ น ตัวอย่างการนาไปใช้ประโยชน์
การศกึ ษา
รัฐบาลสามารถนาข้อมูลเกี่ยวกับประชากรก่อนวัยเรียนและวัยเรียน บุคลากรทางการศึกษา
การเกษตร ปริมาณการผลิตและพัฒนาครูในแต่ละสาขาวิชา จานวนสถานศึกษา และค่าใช้จ่ายในแต่ละระดบั
การศึกษา มาวิเคราะห์เพ่ือกาหนดนโยบายและวางแผนพัฒนาการศึกษาและการกระจายโอกาส
การผลิต ทางการศึกษาให้กบั เด็กและเยาวชนในระดบั การศกึ ษาขน้ั พืน้ ฐาน

การควบคุมคุณภาพ รัฐบาลสามารถนาข้อมูลเกี่ยวกับครัวเรือนที่ทาการเกษตร พ้ืนท่ีการเพาะปลูก ผลิตผลทาง
สินคา้ การเกษตร ราคาสินค้าเกษตรกรรม เครื่องมือเครื่องใช้ทางการเกษตร แหล่งน้าและชลประทาน
และความต้องการสินค้าทางการเกษตรของผู้บริโภค มาวิเคราะห์เพ่ือให้คาแนะนาในการวาง
แผนการเพาะปลูกกับเกษตรกรในฤดกู าลถดั ไปได้

การวางแผนผลิตสินค้าออกจาหน่ายควรเก็บข้อมูลและวิเคราะห์ว่าสินค้านั้นเป็นที่ต้องการของ
ตลาดหรือไม่ ผู้ผลิตมีกาลังการผลิตเท่าใด ควรจาหน่ายสินค้าท่ีใดและทาอย่างไรผลผลิตจะมีอยา่ ง
ต่อเนอื่ ง และไดส้ ินค้าทม่ี คี ณุ ภาพ

การควบคุมคุณภาพสินคา้ ท่ีผลิตให้มีมาตรฐานท่ีกาหนด โดยเฉพาะอย่างยิ่งในยุคที่มีการแขง่ ขนั สงู
การรักษามาตรฐานสินค้าย่ิงมีความสาคัญมากย่ิงขึ้น อย่างไรก็ตาม การตรวจสอบคุณภาพของ
สินค้าที่ผลิตทุกชิ้นก่อนส่งออกจาหน่าย นับเป็นภาระที่มากเกินกว่าที่จะกระทาได้ในการควบคุม
คุณภาพสินค้าที่ผลิตให้เป็นไปตามมาตรฐานท่ีกาหนดโดยไม่ตอ้ งตรวจสอบคุณภาพสินคา้ ท่ีผลติ ทกุ
ช้ินเป็นสิ่งที่สามารถกระทาได้ โดยกาหนดวิธีการตามขั้นตอนของกระบวนการทางสถิติศาสตร์
กล่าวคือ ในการเก็บรวบรวมข้อมูล สถิติศาสตร์จะกาหนดวิธีการเก็บรวบรวมข้อมูลที่เหมาะสมว่า
ควรเป็นการเลือกตัวอย่างโดยการสุ่มตัวอย่างสินค้าจานวนหน่ึงจากจานวนสินค้าท้ังหมดที่ผลิตใน
แต่ละรุ่น โดยสามารถกาหนดขนาดตัวอย่างท่ีจะเลือกและสามารถใช้วิธีการวิเคราะห์ซ่ึงสร้าง
เกณฑ์การพิจารณาว่า หากมีสินค้าที่ชารุดในสินค้าตัวอย่างทั้งหมดที่เลือกมาจานวนไม่เกินเท่าใด
แล้วจะถอื ว่าสินคา้ รนุ่ นั้นไดม้ าตรฐานตามท่ีกาหนด

บทที่ 1 : ความหมายของสถิติศาสตรแ์ ละข้อมูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 5

ดา้ น ตวั อย่างการนาไปใชป้ ระโยชน์
ผูบ้ ริโภค
การตัดสินใจเลือกสินค้าสามารถนาสถิติศาสตร์มาใช้ โดยเก็บรวบรวมข้อมูลเก่ียวกับสินค้าท่ี
การพยากรณ์ ต้องการ แล้วนาข้อมูลที่ได้ไปวิเคราะห์หรือเปรียบเทียบข้อมูลจากร้านค้าต่างๆ ที่สารวจเพ่ือนามา
ตดั สนิ ใจวา่ จะซื้อสินค้านน้ั หรอื ไม่

การพยากรณ์เก่ียวกับฝนโดยอาศัยข้อมูลจากรมอุตุนิยมวิทยา ซ่ึงใช้ข้อมูลทั้งในอดีตและปัจจุบัน
ตลอดจนวิธีวิเคราะห์ทางสถิติศาสตร์เข้ามาช่วย ทาให้สามารถคาดเดาสถานการณ์ลว่ งหนา้ ได้ว่าฝน
จะตกหนกั หรือไม่

4. บทบาทของสถติ ใิ นชวี ิตประจาวัน

∎ วิเคราะหส์ ิ่งทไี่ ดจ้ ากข้อมูล

∎ วเิ คราะห์สง่ิ ท่ไี ดจ้ ากข้อมูล

บทท่ี 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และขอ้ มูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 6

∎ วิเคราะหส์ ง่ิ ท่ไี ด้จากขอ้ มูล

∎ วิเคราะห์สิ่งที่ได้จากขอ้ มลู

บทท่ี 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และขอ้ มูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 7

∎ วิเคราะหส์ ง่ิ ท่ไี ด้จากขอ้ มูล

∎ วิเคราะห์สิ่งที่ได้จากขอ้ มลู

บทท่ี 1 : ความหมายของสถิติศาสตรแ์ ละขอ้ มลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 8

∎ วิเคราะหส์ ่ิงท่ีไดจ้ ากข้อมูล

จะเห็นว่าสถิติศาสตร์มีความสาคัญอย่างมาก โดยเฉพาะอย่างย่ิงในปัจจุบันซึ่งมีข้อมูลข่าวสารมากมายอยู่รอบตัวเรา
ผู้วิเคราะห์ข้อมูลจาเป็นต้องมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเครื่องมือและกระบวนการทางสถิติศาสตร์ที่เหมาะสมกับสถานการณ์
ต่าง ๆ และสามารถแปลความหมายโดยไม่ก่อให้เกิดความเสียหายหรือความเข้าใจคลาดเคล่ือนในภายหลัง นอกจากนี้ ผู้ใช้ข้อมูล
ยังต้องมีความรู้ทางสถิติศาสตร์ที่จาเป็น เพื่อให้สามารถสังเกตเห็นข้อมูลท่ีเป็นเท็จหรือทาให้เข้าใจผอด และตระหนักถึงข้อมูล
ที่บิดเบือนไปจากความจริง รวมท้ังสามารถวิเคราะห์ได้ว่าค่าสถิติ แผนภูมิ กราฟ หรือการนาเสนอข้อมูลต่าง ๆ มีความน่าเช่ือถือ
มากนอ้ ยเพยี งใด ก่อใหเ้ กดิ ความเขา้ ใจคลาดเคลอ่ื นหรอื ไม่ ตวั อยา่ ง เช่น

1) ผลสารวจความคดิ เห็นของนกั เรยี นทม่ี ีตอ่ การไปโรงเรยี น

ผลสารวจความคิดเหน็ ของนักเรียนท่มี ีต่อการไปโรงเรยี น

ร้อยละ

รู้สกึ ดี 62.7

ร้สู ึกเฉย ๆ 29.8

รู้สึกไมด่ ี 3.5

∎ วเิ คราะหส์ ิ่งที่ไดจ้ ากขอ้ มลู
เมื่อพิจารณาอย่างผิวเผิน ผลการสารวจดังกล่าวอาจดูปกติ แต่ถ้าพิจารณา ให้รอบคอบจะพบว่า ข้อมูลดังกล่าวไม่ได้บอก
รายละเอียดในการสารวจ เช่น จานวนนักเรียนท้ังหมดท่ีสารวจ และเม่ือนาร้อยละของความคิดเห็นทั้งหมดมารวมกันก็ไม่
เท่ากับ 100 ดังนน้ั จึงไม่สามารถสรปุ ได้ว่า ขอ้ มูลดังกลา่ วนา่ เช่อื ถือหรือไม่

บทท่ี 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตร์และข้อมลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 9

2) เงนิ เดอื นของพนกั งานทง้ั หมดในบริษทั A เรยี งลาดบั จากน้อยไปมาก

เงนิ เดอื น (บาท) จานวนพนักงาน (คน)

15,000 5
20,000 4
22,000 4
25,000 3
40,000 1
91,000 2
120,000 1
180,000 1

∎ วิเคราะหส์ ่ิงทีไ่ ด้จากขอ้ มลู

3) รายไดข้ องบริษทั A ใน พ.ศ. 2560 และ 2561 การนาเสนอขอ้ มลู แบบที่ 2
การนาเสนอขอ้ มลู แบบท่ี 1

∎ วเิ คราะหส์ ่ิงทไี่ ดจ้ ากข้อมูล

บทที่ 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และขอ้ มลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 10

4) ยอดขายของบรษิ ทั A ในปี พ.ศ. 2561 (ลา้ นบาท) การนาเสนอขอ้ มลู แบบที่ 2
การนาเสนอข้อมลู แบบที่ 1

∎ วิเคราะห์ส่งิ ทีไ่ ดจ้ ากข้อมูล

MEMO

บทที่ 1 : ความหมายของสถิติศาสตรแ์ ละขอ้ มลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 11

กจิ กรรมระหวา่ งเรียน 1 : แบบฝกึ หัด 1.1 ความหมายของสถติ ิศาสตร์และขอ้ มูล
(Definition of statistics and data)

1. จงยกตัวอย่างประโยชนข์ องสถิตศิ าสตรท์ ีเ่ ก่ียวขอ้ งกบั ชีวติ ประจาวันของนกั เรยี นมาอย่างนอ้ ย 3 ตัวอย่าง
∎ ตอบ ประโยชน์ของสถติ ิศาสตร์ ทีเ่ กีย่ วข้องกบั ชวี ติ ประจาวนั มดี ังน้ี

1)

2)

3)

2. โรงเรียนแห่งหนึ่งเปิดสอนตั้งแต่ช้ันประถมศึกษาปีที่ 1 ถึงช้ันมัธยมศึกษาปีท่ี 6 ถ้าโรงเรียนแห่งนี้ได้สอบถามความสูงของ
นักเรียนทั้งหมดในโรงเรียน พบว่าความสูงเฉลี่ยของนักเรียนท้ังหมด คือ 140 เซนติเมตร จึงสรุปว่านักเรียนส่วนใหญ่ของโรงเรียน
แห่งนสี้ งู ประมาณ 140 เซนตเิ มตร จงพจิ ารณาว่าขอ้ สรุปดงั กล่าวเหมาะสมหรือไม่ เพราะเหตุใด

∎ ตอบ

3. ห้างสรรพสินค้าแห่งหนึ่งมีกาหนดเปิดให้บริการในอีก 4 เดือนข้างหน้า จึงได้ทาเอกสารเชิญชวนผู้สนใจให้เข้ามาเช่าพื้นท่ีใน
หา้ งสรรพสนิ คา้ โดยเนื้อหาตอนหน่งึ ในเอกสารระบวุ ่า “ชุมชนบรเิ วณใกล้เคียงห้างสรรพสินค้ากาลังขยายตวั อย่างรวดเร็ว โดยคาด
ว่าจะมีจานวนหลังคาเรือนในปีนี้เป็น 2 เท่าของปีท่ีแล้ว” เพ่ือให้ผู้อ่านเข้าใจเน้ือหาดังกล่าวได้ดียิ่งข้ึนในเอกสารมีภาพประกอบ
โดยทารูปทางด้านขวาให้มีความกว้างและความยาวเป็นสองเท่าของรูปทางด้านซ้าย เพ่ือส่ือว่าจานวนหลังคาเรือนในปีน้ีจะเป็น 2
เทา่ ของปที แี่ ลว้ ดังนี้

จงพิจารณาว่าการนาเสนอข้อมลู ดว้ ยภาพดังกล่าวก่อใหเ้ กิดความเขา้ ใจคลาดเคล่ือนหรือไมเ่ พราะเหตุใด
∎ ตอบ

บทท่ี 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตรแ์ ละขอ้ มลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 12

4. การสอบวัดผลวิชาคณิตศาสตรร์ ะดบั ประเทศท่ีจัดสอบโดยสถาบันแหง่ หน่ึง มีคะแนนเต็ม 100 คะแนน โดยคะแนนสอบ

เฉล่ียของนักเรียนในตาบลหนึ่งเทียบกับคะแนนสอบเฉลี่ยของนักเรียนท่ัวประเทศ ใน พ.ศ. 2557 - 2561 แสดงได้ด้วย

แผนภมู แิ ทง่ ดงั น้ี

4.1) สามารถสรุปไดห้ รอื ไมว่ า่ คะแนนสอบเฉลย่ี ของนักเรียนในตาบลน้ี พ.ศ. 2558 เป็นสองเทา่ ของคะแนนสอบเฉลย่ี ใน
พ.ศ. 2557
∎ ตอบ

4.2) จงสร้างแผนภูมิแท่งโดยให้ระยะบนแกนตัง้ เริม่ จาก 0
∎ ตอบ

บทท่ี 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และขอ้ มลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 13

4.3) เมอื่ เปรยี บเทียบแผนภูมิแทง่ ท่ไี ด้ในขอ้ 4.2) กับแผนภมู แิ ท่งท่โี จทย์กาหนด จงพจิ ารณาวา่ แผนภูมิแท่งท่ีโจทย์
กาหนดกอ่ ใหเ้ กดิ ความเขา้ ใจคลาดเคล่ือนหรอื ไม่ เพราะเหตใุ ด

∎ ตอบ

5. จงพิจารณาว่าการนาเสนอขอ้ มลู ต่อไปนกี้ ่อใหเ้ กิดความเข้าใจคลาดเคลอ่ื นหรอื ไม่ เพราะเหตใุ ด
5.1) แผนภมู ิรปู ภาพแสดงจานวนทรพั ยากรสารสนเทศในหอ้ งสมุดทงั้ หมด จานวน 12,062 เล่ม

319

5,313

3,255 342
1,862
971

∎ ตอบหนังสือสารคดี ตารา เรอื่ งส้นั หนงั สืออา้ งอิง หนังสอื เยาวชน วารสาร/นิตยสาร

บทที่ 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตรแ์ ละขอ้ มูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 14

5.2) ) แผนภูมิกราฟเส้น แสดงรายไดจ้ ากธุรกิจสง่ พสั ดุของไปรษณยี ์ (มีหน่วยเป็นล้านบาท) ของไปรษณีย์ A , C , D และ
E ตามลดับ ในชว่ งปี 2557-2564

ธุรกิจส่งพสั ดุ

30, 000 21, 382 27, 897
10, 000
ไปรษณีย์ A
ไปรษณีย์ B

6, 673 ไปรษณีย์ C
ไปรษณีย์ D

1, 000 ไปรษณีย์ E

892

651
537 513

386

0 2558 0.15 48 พ.ศ.
2557 2559
2560
∎ ตอบ

6. ให้นักเรียนค้นหาและเลือกข้อมูลข่าวสารที่สนใจจากส่ือส่ิงพมิ พ์หรือสื่ออิเล็กทรอนิกส์ เช่น ผลสารวจความคิดเห็น สถิติจานวน
ประชากร มลู คา่ การส่งออกสนิ ค้า แล้วอธบิ ายเก่ยี วกับประโยชนแ์ ละความรู้ทไี่ ดร้ ับจากขอ้ มูลดังกล่าว

∎ ตอบ

บทที่ 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตรแ์ ละข้อมลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 15

7. ใหน้ ักเรียนค้นหาและเลือกข้อมูลข่าวสารทก่ี ่อใหเ้ กิดความเข้าใจคลาดเคลอ่ื น พร้อมทงั้ อธบิ ายว่าข้อมลู ขา่ วสารดังกล่าว
ก่อให้เกดิ ความเขา้ ใจคลาดเคลอื่ นอยา่ งไร

∎ ตอบ

บทท่ี 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และข้อมูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 16

∎ 1.2 คาสาคัญในสถิตศิ าสตร์ ( )

1. ประชากร ( ) หมายถงึ กล่มุ ของหน่วยท้ังหมดในเรื่องท่ีสนใจศึกษา หนว่ ยในทน่ี อ้ี าจเปน็ คน สตั ว์หรอื ส่ิงของ
ประชากรสามารถแบง่ ได้เปน็ 2 ประเภท โดยพจิ ารณาจากขนาดของประชากร ดังนี้

1.1) ประชากรท่ีมีจานวนจากัด หมายถึง ประชากรที่สามารถระบุได้ว่ามีจานวนประชากรท้ังหมดเท่าใด ตัวอย่างเช่น
นกั เรยี นช้ันมธั ยมศกึ ษาปีท่ี 6 ในโรงเรียนแห่งหนึง่ รถยนต์ท่ผี ลติ โดยบริษทั แห่งหนึง่

1.2) ประชากรที่มีจานวนไม่จากัด หมายถึง ประชากรที่ไม่สามารถระบุได้ว่ามีจานวนประชากรทั้งหมดเท่าใด หรือ
ประชากรมีจานวนไม่แน่นอน มีการเปล่ียนแปลงอยู่ตลอดเวลา หรือมีจานวนอนันต์ ตัวอย่างเช่น ประชากรท้ังหมดในโลก
แบคทีเรียที่อย่ใู นรา่ งกายผปู้ ่วยคนหน่ึง

2. ตัวอย่าง ( ) หมายถึง กลุ่มย่อยของประชากรที่ถูกเลือกมาเป็นตัวแทนของประชากร โดยทั่วไป
มีวัตถุประสงค์เพ่อื ใชต้ ัวอย่างในการสรุปผลเกีย่ วกับลกั ษณะของประชากรทส่ี นใจ

3. ตวั แปร ( ) หมายถงึ ลกั ษณะบางประการของประชากรหรือตัวอย่างท่สี นใจศึกษา

4. ข้อมลู ( ) หมายถึง ขอ้ ความจรงิ เกี่ยวกับเรื่องใดเร่ืองหนงึ่ ที่สามารถใช้ในการสรปุ ผลในเรื่องที่สนใจศกึ ษา อาจเป็นได้
ท้งั ตัวเลขหรอื ไม่ใช่ตัวเลข หรอื อาจหมายถึงค่าของตัวแปรท่ีสนใจศึกษา

ข้อมลู ที่ผ่านการวิเคราะห์แลว้ เรียกว่า สารสนเทศ หรอื ข่าวสาร ( )

5. พารามิเตอร์ ( ) หมายถึง ค่าวัดที่แสดงลักษณะของประชากร ซึ่งเป็นค่าคงตัวที่คานวณหรือประมวลจาก
ข้อมูลทง้ั หมดของประชากร เช่น คา่ เฉลี่ย ( ) สว่ นเบีย่ งเบนมาตรฐาน (σ) ความแปรปรวน ( 2)

6. ค่าสถิติ ( ) เป็นค่าคงตัวที่พิจารณาจากข้อมูลของตัวอย่าง โดยมีวัตถุประสงค์เพื่ออธิบายลักษณะของตัวอย่าง
นั้นหรือเพื่อประมาณค่า ( ) ของพารามิเตอร์แล้วนาไปใช้ในการอธิบายลักษณะของประชากร เช่น ค่าเฉลี่ย ( ̅)
สว่ นเบ่ียงเบนมาตรฐาน ( ) ความแปรปรวน ( 2)

หมายเหตุ การประมาณค่า ( ) ในที่นี้หมายถึง การกะประมาณค่าเท่าที่ควรจะเป็นหรือการกาหนดค่าไว้อย่าง
คร่าว ๆ ซ่ึงมีความหมายแตกต่างจากคาว่า การประมาณค่า ( ) ท่ีหมายถึงการกะหรือคะเนให้ใกล้เคียงค่าที่
แท้จริง โดยใหม้ คี วามละเอียดเพยี งพอท่ีจะนาไปใช้

บทที่ 1 : ความหมายของสถิติศาสตรแ์ ละข้อมลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 17

∎ ตัวอย่างที่ 1 จากการเลือกตัวอยา่ งนกั เรียนระดับมธั ยมศึกษาตอนปลายของโรงเรียนแห่งหนึ่งจานวน 50 คนเพ่ือพิจารณาดชั นี
มวลกาย ( ∶ ) ซึ่งใช้เป็นมาตรฐานในการประเมินสภาวะของร่างกายว่าอยู่ในเกณฑท์ ี่เหมาะสมหรือไม่ โดย
ได้สารวจขอ้ มูลตา่ ง ๆ ที่เกี่ยวข้อง ปรากฏผลดังตาราง

ลาดบั ที่ เลขประจาตัว เพศ อาย(ุ ป)ี นา้ หนกั สว่ นสงู
นกั เรียน (กโิ ลกรมั ) (เซนตเิ มตร)
1 45146 หญิง 17
2 48607 ชาย 16 70 170
3 50143 หญิง 18 45 155
⋮ ⋮⋮ 50 168
50 ⋮ หญิง 16
46804 ⋮ ⋮
55 159

จงระบุวา่ ประชากร ตวั อย่าง ตัวแปร และข้อมลู ของการสารวจนคี้ ืออะไร
∎ ตอบ

1) ประชากร (population) :

2) ตวั อยา่ ง (sample) :

3) ตวั แปร (variable) :

4) ข้อมลู (data) :

∎ ตัวอย่างท่ี 2 จากการสารวจเกย่ี วกบั อาชพี ในฝนั ของนกั เรยี นในยคุ ดิจิทัลของจังหวดั หนงึ่ โดยสารวจจากนกั เรียนท่มี ีอายุ 15-18

ปี ทเี่ ลือกมาจากทุกโรงเรยี นในจังหวดั รวมทั้งสนิ้ 300 คน พบว่า อาชพี ในฝันของนักเรยี นในยคุ ดจิ ิทัล 5 อนั ดับแรก ได้แก่

อนั ดับที่ 1 อาชพี ธรุ กจิ ส่วนตวั ร้อยละ 35

อันดบั ท่ี 2 อาชพี ครู รอ้ ยละ 22

อันดบั ที่ 3 อาชีพรับราชการ รอ้ ยละ 17

อนั ดับท่ี 4 อาชีพแพทย์ รอ้ ยละ 12 และ

อนั ดับท่ี 5 อาชพี วศิ วกร ร้อยละ 7

จงระบวุ ่าประชากร ตัวอยา่ ง ตวั แปร ขอ้ มลู และค่าสถติ ขิ องการสารวจนค้ี ืออะไร

∎ ตอบ

1) ประชากร (population) :

2) ตัวอย่าง (sample) :

3) ตัวแปร (variable) :

4) ขอ้ มลู (data) :

5) ค่าสถติ ิ (statistics) :

บทท่ี 1 : ความหมายของสถิติศาสตรแ์ ละข้อมูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 18

∎ ตัวอย่างท่ี 3 จากการสารวจภาวะเศรษฐกิจและสังคมของครัวเรือน พ.ศ.2560 สานักงานสถิติแห่งชาติได้เก็บรวบรวมข้อมูล
ในชว่ ง 6 เดอื นแรกของ พ.ศ.2560 จากครวั เรือนตัวอย่างในทกุ จังหวัดทั่วประเทศท้งั ในเขตเทศบาลและนอกเขตเทศบาลประมาณ
26,000 ครัวเรือน เพื่อศึกษารายได้เฉลี่ยต่อเดือนของครัวเรือนท่ัวประเทศ โดยจากข้อมูลตัวอย่างได้ข้อสรุปว่าค่าประมาณของ
รายได้เฉลี่ยต่อเดือนของครัวเรือนท่ัวประเทศ คือ 26,973 บาท จงระบุว่าประชากร ตัวอย่าง พารามิเตอร์ ตัวแปร ข้อมูล และ
คา่ สถติ ขิ องการสารวจน้ี คอื อะไร

∎ ตอบ

1) ประชากร (Population) :

2) ตัวอยา่ ง (sample) :

3) ตัวแปร (variable) :

4) ขอ้ มลู (data) :

5) พารามเิ ตอร์ (parameter) :

6) ค่าสถติ ิ (statistics) :

MEMO

บทที่ 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และข้อมูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 19

กิจกรรมระหว่างเรยี น 2 : แบบฝึกหดั 1.2 คาสาคญั ในสถิตศิ าสตร์ (statistics)

1. ในการศึกษาเก่ียวกับ ความรู้เรื่องโรคเบาหวาน และ พฤติกรรมการดูแลตนเอง ของผู้ป่วยโรคเบาหวานของโรงพยาบาลแห่ง
หนึ่ง ผู้ศึกษาได้เก็บรวบรวมข้อมูลเก่ียวกับเพศ อายุ น้าหนัก ประวัติการเป็นโรคเบาหวานของคนในครอบครัว ความรู้เร่ือง
โรคเบาหวาน และพฤติกรรมการดูแลตนเอง โดยสุ่มตัวอย่างผู้ป่วยโรคเบาหวานจานวน 120 คน จากโรงพยาบาลแห่งนี้และใช้
แบบสอบถามเป็นเครื่องมือในการเก็บรวบรวมขอ้ มูล

1.1) จงระบุวา่ ประชากรและตัวอยา่ งของการศกึ ษานีค้ อื อะไร
∎ ตอบ

1. ประชากร (population) :
2. ตวั อยา่ ง (sample) :

1.2) จงยกตวั อย่างตวั แปรของการศึกษานี้มาอยา่ งนอ้ ย 3 ตัวแปร
∎ ตอบ

ตวั แปรท่ี 1) คือ

ตวั แปรท่ี 2) คือ

ตัวแปรที่ 3) คือ

2. สวนดุสิตโพล มหาวิทยาลัยสวนดุสิต ได้สารวจความคิดเห็นของประชาชนที่พักอาศัยอยู่ในกรุงเทพมหานครและปริมณฑล
จานวนทง้ั สิ้น 1,353 คน ระหว่างวนั ที่ 30 มกราคม – 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ.2562 เกี่ยวกบั สถานการณ์ฝุน่ ละออง ซง่ึ ในแบบสารวจได้
กาหนดตัวเลอื ก 5 ตัว และผตู้ อบแบบสารวจสามารถเลอื กได้มากกว่า 1 ตัว ไดผ้ ลสารวจดังนี้

อันดบั ท่ี 1 เข้าข้ันวกิ ฤต เกนิ มาตรฐาน รา้ ยแรงมากข้นึ เรื่อย ๆ ยังแก้ไขไม่ได้ 38.98%
อนั ดับที่ 2 คุณภาพชวี ติ แย่ อนั ตรายตอ่ สขุ ภาพ ระบบทางเดินหายใจ 37.01%
อนั ดบั ที่ 3 ภาครฐั ควรเร่งแกป้ ัญหา มีมาตรการณ์เรง่ ด่วน ทาอยา่ งจริงจงั 30.02%
อนั ดับท่ี 4 ประขาขนตอ้ งดแู ลตัวเอง สวมหน้ากากไมท่ ากจิ กรรมกลางแจ้ง 18.50%
อนั ดบั ที่ 5 ควบคุมยาก ทุกคนตอ้ งชว่ ยกนั แก้ปัญหาระยะยาว 15.71%

จงระบุวา่ ประชากร ตวั อยา่ ง ตวั แปร และขอ้ มูล ของการสารวจนี้ คืออะไร
∎ ตอบ

1) ประชากร (population) :

2) ตวั อยา่ ง (sample) :

3) ตวั แปร (variable) :

4) ข้อมลู (data) :

บทที่ 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และขอ้ มูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 20

3. จากการสารวจเกี่ยวกับเงินออมในแต่ละเดือนของนักเรียนระดับมัธยมศึกษาตอนปลายในจังหวัดหนึ่ง โดยสุ่มตัวอย่างนักเรียน
ระดับมัธยมศึกษาตอนปลายในจังหวัดนี้มาจานวน 3,000 ตน พบว่า นักเรียนระดับมัธยมศึกษาตอนปลายในจังหวัดนี้มีเงินออม
เฉล่ยี เดือนละ 700 บาท จงระบวุ ่าประชากร ตัวอยา่ ง ตวั แปร ขอ้ มูล พารามิเตอร์ และคา่ สถิตขิ องการสารวจน้ีคอื อะไร

∎ ตอบ

1) ประชากร (population) :

2) ตัวอย่าง (sample) :

3) ตัวแปร (variable) :

4) ข้อมลู (data) :

5) ค่าสถติ ิ (statistics) :

5) พารามเิ ตอร์ (parameter) :

4. บริษัทผลิตตัวเก็บประจุไฟฟ้าแห่งหน่ึงต้องการตรวจสอบคุณภาพสินค้า โดยบริษัทได้ผลิตตัวเก็บประจุไฟฟ้า ล็อตละ 500 ช้ิน
แล้วสุ่มตัวอย่างตัวเก็บประจุไฟฟ้าจานวน 50 ชิ้น จากแต่ละล็อตมาตรวจสอบคุณภาพสินค้า ถ้าพบว่ามีตัวเก็บประจุไฟฟ้าชารุด
อยา่ งน้อย 1 ชนิ้ จะไมจ่ าหน่ายสนิ คา้ ลอ็ ตน้ัน จงระบุวา่ ประชากร ตัวอยา่ ง ตวั แปร และข้อมูล ของการสารวจในแตล่ ะล็อตคืออะไร
∎ ตอบ

1) ประชากร (population) :

2) ตวั อยา่ ง (sample) :

3) ตวั แปร (variable) :

4) ขอ้ มูล (data) :

บทท่ี 1 : ความหมายของสถิติศาสตรแ์ ละข้อมลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 21

∎ 1.3 ประเภทของขอ้ มูล

ข้อมูลท่ีจะนามาใชศ้ กึ ษาสามารถแบง่ ได้หลายประเภท ทสี่ าคัญมีดงั นี้

1.3.1 การแบง่ ประเภทของข้อมูลตามแหล่งทมี่ าของขอ้ มลู แบง่ เป็น 2 ประเภท ดังนี้
1) ข้อมูลปฐมภูมิ ( ) คือ ข้อมูลที่ผู้ใช้ดาเนินการเก็บรวบรวมจากเจ้าของข้อมูลหรือต้นกาเนิดของข้อมูล

โดยตรง ซ่ึงได้จาก การสังเกต การทดลอง การสัมภาษณ์ การวัด การนับ การสามะโน (census) และการสารวจจากกลุ่มตัวอย่าง
(sample survey)

2) ข้อมูลทุติยภูมิ ( ) คือ ข้อมูลที่ผู้ใช้ไม่ไดด้ าเนินการเก็บรวบรวมจากเจ้าของขอ้ มูลหรือต้นกาเนดิ ของ
ขอ้ มลู โดยตรง แต่ใช้ขอ้ มูลทบี่ คุ คลหรือหน่วยงานอ่ืนเกบ็ รวบรวมมา ซง่ึ ส่วนใหญ่ผใู้ ช้มักจะใชข้ ้อมูลท่ีเกบ็ รวบรวมโดยภาครฐั ซึ่งเป็น
การเก็บรวบรวมข้อมูลตามภาระกจิ ของหนว่ ยงาน โดยจัดเก็บไวใ้ นรูปของ รายงาน บทความจากหนงั สอื วารสาร

จงพิจารณาวา่ ข้อมลู ต่อไปนเ้ี ปน็ ข้อมูล ปฐมภูมหิ รือขอ้ มูลทุตยิ ภูมิ
1) ขอ้ มูลความพึงพอใจในสินคา้ ทเี่ จา้ ของสนิ คา้ เก็บรวบรวมจากผู้ใช้สินค้าหรือผบู้ รโิ ภค
∎ ตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
2) รายงานขอ้ มลู ทะเบียนประวัตขิ องนักเรียนทีเ่ ขตพนื้ ท่กี ารศกึ ษาไดร้ ับจากโรงเรียนในสังกดั
∎ ตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
3) ขอ้ มลู ผลการทดสอบระดับชาติ (O-NET) ท่โี รงเรียนนามาใชป้ รับปรงุ พัฒนาการจัดการเรยี นการสอน
∎ ตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

1.3.2 การแบง่ ประเภทของข้อมลู ตามระยะเวลาท่จี ัดเกบ็
1) ข้อมูลอนุกรมเวลา ( ) คือ ชุดข้อมูลที่เกิดขึ้นและจัดเก็บตามลาดับเวลาต่อเน่ืองกันไปตลอดช่วง ๆ

หนงึ่ (เวลาในการจัดเกบ็ เปน็ ช่วง)
2) ขอ้ มลู ตัดขวาง ( − ) คือ ข้อมลู ท่บี อกสถานะหรือสภาพของสิง่ ท่สี นใจ ณ จดุ หนง่ึ ของเวลา (เวลา

ในการจัดเกบ็ เป็นจุด)
จงพจิ ารณาว่าข้อมลู ตอ่ ไปน้เี ป็นขอ้ มูลอนกุ รมเวลา ( ) หรือ ข้อมลู ตดั ขวาง ( − )

1) ยอดขายสินค้ารายเดอื นตง้ั แต่เดือนมกราคม พ.ศ. 2558 ถึงเดือนธันวาคม พ.ศ. 2561
∎ ตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

2) รายงานผลการศึกษาของนกั เรยี นเมือ่ สิ้นปกี ารศกึ ษา 2563
∎ ตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

3) จานวนผู้ป่วยดว้ ยโรคไวรสั โคโรนา 2019 รายใหมข่ องประเทศไทย ณ วนั ที่ 16 พฤษภาคม พ.ศ. 2564
∎ ตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

1.3.3 การแบ่งประเภทของข้อมูลตามลกั ษณะของข้อมูล
1) ข้อมูลเชิงปริมาณ ( ) คือ ข้อมูลที่ได้จากการวัดหรือการนับค่า โดยแสดงเป็นตัวเลขหรือปริมาณที่

สามารถนาไปบวก ลบ คณู หรือหาร และเปรยี บเทียบกันได้
ขอ้ มูลเชิงปริมาณแบ่งไดเ้ ป็น 2 ประเภท ตามลักษณะของคา่ ที่เปน็ ไปได้ ดงั น้ี
1.1) ข้อมูลไม่ต่อเน่ือง ( ) คือข้อมูลท่ีมีค่าท่ีเป็นไปได้ท้ังหมดอยู่ในเซตท่ีสามารถนับจานวนสมาชิกได้

หรือค่าท่เี ปน็ ไปได้ทัง้ หมดสามารถเขียนเรียงลาดับจากนอ้ ยไปมากได้ ตัวอย่างเชน่ จานวนนักเรยี นที่ใช้บรกิ ารห้องสมุดของโรงเรียน
ในแต่ละวนั ยอดขายรถยนต์รายเดือน

1.2) ข้อมูลต่อเน่ือง ( ) คือข้อมูลท่ีมีค่าที่เป็นไปได้ท้ังหมดอยู่ในช่วงที่เป็นสับเซตของ ข้อมูล
ต่อเน่ืองมักเป็นค่าที่ได้จากการวัด ตัวอย่างเช่น ระยะเวลา(นาที) ท่ีนักเรียนแต่ละคนใช้ในการทาข้อสอบวิชาคณิตศาสตร์ โดยอาจ
ได้ว่า ค่าทเี่ ป็นไปไดอ้ ยู่ในช่วง [30 , 60]

2) ข้อมูลเชิงคุณภาพ ( ) คือ ข้อมูลท่ีแสดงลักษณะ ประเภท สมบัติในเชิงคุณภาพและอื่น ๆ ที่ไม่
สามารถวัดค่าเป็นตัวเลขท่ีนามาบวก ลบ คูณ หรือหารกันได้ เช่น อาชีพ เลขบัตรประชาชน เพศ เบอร์รองเท้า ทะเบียนรถ ความ
คิดเห็น ความพึงพอใจ

บทท่ี 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และข้อมูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 22

จงพจิ ารณาว่าข้อมลู ต่อไปนีเ้ ป็นขอ้ มูลเชงิ ปรมิ าณ ( ) หรอื ข้อมูลเชิงคุณภาพ ( )
1) ความสงู ของนักกีฬาวอลเลยบ์ อลของสโมสรแห่งหน่ึง

∎ ตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

2) ความพงึ พอใจของผ้ใู ช้บรกิ ารแผนกทันตกรรมของโรงพยาบาลแหง่ หนงึ่
∎ ตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

3) ปรมิ าณผงชรู สท่ใี ส่ในสม้ ตาปปู ลารา้ ของรา้ นขายสม้ ตาในจังหวัดนนทบรุ ี
∎ ตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

4) เดือนเกดิ ของนักเรยี นชั้นมธั ยมศกึ ษาปีที่ 6 ห้องหนึง่
∎ ตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

∎ ชวนคิด นกั เรียนคิดวา่ ผลการเรยี นหรือเกรด (4 , 3.5 , 3 , 2.5 , 2 , 1.5 , 1 , 0) ของนกั เรยี นเป็นขอ้ มูลเชิงปริมาณ
หรือ ข้อมูลเชงิ คณุ ภาพ เพราะเหตใุ ด

∎ ตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

1.3.4 การแบง่ ประเภทของขอ้ มูลตามมาตรา ( )

เป็นการแบ่งประเภทของขอ้ มูลโดยจาแนกตามระดับการวดั คา่ ของข้อมลู โดย

ก. แบง่ ประเภทของข้อมลู เชงิ คุณภาพออก เปน็ 2 ประเภท ได้แก่

1) ข้อมูลนามบัญญัติ ( ) คือข้อมูลเชิงคุณภาพที่บอกลักษณะหรือประเภท เช่น สี (แดง
เขียว น้าเงิน ดา ขาว) เพศ (หญิง ชาย) รหัสไปรษณีย์ (10400, 11000, 96000) การดาเนินการทางคณิตศาสตร์เก่ียวกับข้อมูล
นามบญั ญตั สิ ามารถทาไดโ้ ดยการเปรยี บเทยี บความเหมือน/เท่ากนั และความไมเ่ หมอื น/ไม่เทา่ กัน เท่านน้ั

2) ข้อมูลอันดับ ( ) คือข้อมูลเชิงคุณภาพท่ีบอกลักษณะเชิงเปรียบเทียบตามอันดับ เช่น เกรด
วชิ าคณติ ศาสตร์ (4 , 3.5 , 3 , 2.5 , 2 , 1.5 , 1 , 0 หรอื A , B , C , D , F) ระดบั ความพงึ พอใจของผบู้ รโิ ภคท่ีมีต่อร้านอาหารแหง่
หนึง่ (พอใจมากท่ีสุด พอใจมาก พอใจปานกลาง พอใจนอ้ ย พอใจน้อยที่สดุ หรือ 5 , 4 , 3 , 2 , 1) การดาเนินการทางคณติ ศาสตร์
เก่ยี วกับขอ้ มูลอันดบั สามารถทาได้โดยการเปรยี บเทียบความเท่ากันหรอื เปรยี บเทียบมากน้อยเท่ากัน และ

ข. แบง่ ประเภทของขอ้ มูลเชิงปรมิ าณ ออกเปน็ 2 ประเภท ได้แก่

1) ข้อมูลช่วง ( ) คือข้อมูลต่อเนอื่ งทไ่ี ม่แสดงสถานะของค่าศูนย์ทแี่ ท้จริง เชน่ อณุ หภมู ิ (องศา
เซลเซียส) ค่าศูนย์ไม่ได้แสดงว่าไม่มีอุณหภูมิ และ 80 องศาเซลเซียส ไม่ได้ร้อนเป็นสองเท่าของ 40 องศาเซลเซียส เนื่องจากเมื่อ
แปลงมาตราวดั เป็นองศาฟาเรนไฮต์แล้ว 0 องศาเซลเซียส เท่ากับ 32 องศาฟาเรนไฮต์ และ 80 องศาเซลเซียส เท่ากับ 176 องศา
ฟาเรนไฮต์ ซงึ่ เป็น 1.69 เทา่ ของ 104 องศาฟาเรนไฮต์ ซ่งึ เท่ากับ 40 องศาเซลเซียส การดาเนินการทางคณติ ศาสตรเ์ กย่ี วกับข้อมูล
ช่วงสามารถทาได้ทง้ั การเปรียบเทียบความเทา่ กนั การเปรยี บเทียบมากน้อย หรอื การบวกหรอื ลบ รวมทัง้ หาคา่ เฉลี่ยได้

2) ข้อมูลอัตราส่วน ( ) คือข้อมูลต่อเน่ืองท่ีมีค่าศูนย์แสดงสถานะว่าไม่มี เช่น น้าหนัก (กิโลกรัม)
จะเห็นว่าน้าหนัก 0 กิโลกรัม แสดงว่าไม่มีน้าหนัก ข้อมูลอัตราส่วนสามารถสามารถนามาเปรียบเทียบ หรือบวก ลบ คูณ หรือหาร
กันได้อย่างมีความหมาย เช่น น้าหนัก 80 กิโลกรัม หนักเป็นสองเท่าของ 40 กิโลกรัม การดาเนินการทางคณิตศาสตร์เกี่ยวกับ
ขอ้ มลู อัตราสว่ นสามารถทาได้ทงั้ การเปรียบเทียบความเทา่ กัน การเปรยี บเทยี บมากน้อย หรือการบวก ลบ คูณ หรอื หาร

บทท่ี 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตรแ์ ละข้อมูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 23

กจิ กรรมระหวา่ งเรียน 3 : แบบฝกึ หัด 1.3 ประเภทของข้อมูล

1. ในการวิจัยเก่ียวกับพฤติกรรมและปัจจัยทานายพฤติกรรมการป้องกันโรคความดันเลือดสูงในกลุ่มประชาชนที่มีภาวะก่อนเป็น
โรคความดันเลือดสูง ตัวอย่างท่ีใช้ศึกษาคือประชาชนจานวน 250 คน ท่ีมีค่าความดันเลือดอยู่ระหว่าง 120 - 139 / 80 - 89
มิลลิเมตรปรอท เครื่องมือท่ีใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลประกอบด้วยแบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคลแบบสอบถามความรู้เก่ียวกับ
โรคความดันเลือดสูง และแบบสอบถามเจตคติตอ่ โรคและพฤติกรรมการป้องกันโรคความดันเลือดสูง จงพิจารณาว่าขอ้ มลู ที่ไดจ้ าก
การวิจัยขา้ งต้นเปน็ ข้อมลู ปฐมภูมิหรือขอ้ มลู ทุตยิ ภูมิ

∎ ตอบ
ขอ้ มลู ข้างตน้ เปน็  ข้อมลู
เน่อื งจาก

2. โรงงานผลิตอาหารสาเรจ็ รูปแหง่ หนึ่งใช้ข้อมูลจากสานักงานสถติ ิแหง่ ชาติดังตารางด้านล่างในการวางแผนการผลิตอาหารวา่ จะ
ปรุงด้วยวธิ ใี ด เพ่ือนาไปจาหน่ายในร้านสะดวกซ้อื

วธิ ีปรุงอาหาร กล่มุ อายุ

ท่ีรบั ประทานเปน็ ประจา รวม 6 – 14 ปี 15 – 24 ปี 25 – 59 ปี 60 ปี ข้นึ ไป

ตม้ /ลวกสกุ 50.4 32.6 37.3 51.1 71.1

ตุ๋น/นงึ่ /อบ 4.3 2.5 2.7 4.4 6.5

ผัด 27.4 25.5 34.8 29.8 14.7

ทอด 12.5 36.2 19.1 8.6 3.9

ลวกแบบสุก ๆ ดิบ ๆ 0.6 0.1 0.5 0.8 0.2

ปงิ้ /ย่าง 4.1 2.9 5.0 4.5 2.9

อื่น ๆ 0.7 0.2 0.6 0.8 0.7

จากสถานการณ์ข้างต้น จงพจิ ารณาว่าข้อมูลท่โี รงงานผลติ อาหารสาเรจ็ รูปนามาใชเ้ ป็นขอ้ มลู ปฐมภูมิหรือขอ้ มลู ทุติยภมู ิ

∎ ตอบ
ขอ้ มูลข้างตน้ เปน็  ขอ้ มูล
เนือ่ งจาก

3. จงพจิ ารณาว่าหากตอ้ งการเกบ็ ขอ้ มูลตอ่ ไปนี้ ควรใช้ข้อมลู อนกุ รมเวลาหรอื ข้อมูลตัดขวาง [ อนกุ รมเวลา/ขอ้ มูลตัดขวาง ]
3.1) วา่ ที่นายกรฐั มนตรีในดวงใจของคนไทย พ.ศ. 2566
3.2) ความหนาแน่นของประชากรต่อพ้ืนที่ในภาคเหนือ พ.ศ. 2562
3.3) ราคาทองคาในตลาดโลกระหวา่ ง พ.ศ. 2550 - 2562
3.4) ความสูงของนักเรียนชัน้ มัธยมศกึ ษาปที ่ี 6 ห้องหน่ึง เม่อื เปดิ ภาคเรียนที่ 1

3.5) คณะยอดนิยมทีเ่ ด็กไทยเลือกเขา้ ศึกษาตอ่ ในระดบั อดุ มศกึ ษาในช่วง 3 ปี
ท่ีผ่านมา

บทที่ 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และข้อมลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 24

4. จงพิจารณาว่าข้อมูลต่อไปนเ้ี ป็นข้อมูลเชงิ ปรมิ าณหรือขอ้ มลู เชงิ คุณภาพ [ ข้อมูลเชิงปรมิ าณหรอื ข้อมูลเชงิ คุณภาพ ]
4.1) คะแนนสอบวิชาภาอังกฤษของนกั เรียนหอ้ งหนึ่ง
โดยมกี ารแบง่ ระดบั คะแนนเป็น สูง กลาง และตา่
4.2) จานวนผโู้ ดยสารที่ใชร้ ถประจาทางในแต่ละวัน

4.3) หมายเลขทะเบยี นรถยนตน์ ่งั ส่วนบคุ คล
4.4) รหสั ไปรษณียใ์ นกรุงเทพมหานคร
4.5) ราคาข้าวสารต่อกิโลกรัม

4.6) เลขประจาตัวประชาชนของพนักงานในบริษทั แหง่ หน่งึ
4.7) บ้านเลขทขี่ องนักเรียนในโรงเรียนแห่งหนงึ่
4.8) รายได้ของสมาชกิ ในครอบครัวหนึ่ง
4.9) สถานะการป่วยเปน็ โรคหวั ใจของคนไทย

4.10) ความพึงพอใจของผบู้ รโิ ภคทมี่ ตี ่อรา้ นคา้ แห่งหน่ึง

5. ใหน้ ักเรยี นคน้ หาและเลือกขอ้ มลู ทสี่ นใจมา 5 รายการ พรอ้ มทง้ั ระบุประเภทของข้อมูล ประเภทของขอ้ มูล
(ขอ้ มลู อนกุ รมเวลา/ข้อมูลตดั ขวาง และขอ้ มูลเชงิ ปรมิ าณ/ขอ้ มลู เชงิ คณุ ภาพ

∎ ตอบ

ขอ้ มลู ทีน่ กั เรยี นสนใจ
1.)

2.)

3.)

4.)

5.)

MEMO

บทท่ี 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตร์และข้อมูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 25

∎ 1.4 สถติ ิศาสตร์เชงิ พรรณนาและสถติ ิศาสตรเ์ ชงิ อนุมาน

1) สถติ ิศาสตร์เชิงพรรณนา ( )
เป็นการวิเคราะห์ข้อมูลที่สรุปสาระสาคัญของข้อมูลชุดหนึ่ง ซึ่งเป็นข้อมูลเชิงคุณภาพหรือข้อมูลเชิงปริมาณ เพื่อ

อธิบายลักษณะหรือสภาพของข้อมูลชุดนัน้ วา่ เป็นอย่างไร โดยทั่วไปข้อมูลเชิงคุณภาพจะใช้การนาเสนอดว้ ยตารางความถี่ แผนภูมิ
แทง่ ฐานนิยม และอ่ืน ๆ สว่ นขอ้ มูลเชิงปรมิ าณจะใชก้ ารนาเสนอดว้ ยฮสิ โทรแกรม แผนภาพกล่อง คา่ ต่าสุด คา่ สูงสดุ ค่าเฉล่ีย และ
อ่ืน ๆ

2) สถติ ิศาสตรเ์ ชงิ อนมุ าน ( )
เป็นการวิเคราะห์ข้อมูลที่ใช้ทฤษฎีที่เกี่ยวกับ ความน่าจะเป็นในการหาข้อสรุปเกี่ยวกับลักษณะของประชากรโดยใช้

ข้อมลู จากตัวอยา่ งท่ีได้มาจากประชากรนัน้ เชน่
ในการสารวจพฤติกรรมการเดินทางท่องเท่ียวของคนไทยท่ีมีอายุ 15 ปีข้ึนไป ใน พ.ศ.2559 ซ่ึงจัดทาโดยสานักงานสถติ ิ

แห่งชาติร่วมกับการท่องเท่ียวแห่งประเทศไทย (ททท.) ได้มีการเก็บรวบรวมข้อมูลในเดือนมกราคม - กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2560 จาก
คนไทยทีม่ อี ายุ 15 ปขี ้นึ ไปทัว่ ประเทศ ทเ่ี ลอื กเป็นตวั อย่างจานวน 63,060 คน และไดข้ อ้ สรปุ ดังรูป

ร้อยละของคนไทยทมี่ ีอายุ 15 ปขี ้ึนไป ท่ีเดนิ ทางท่องเทีย่ วจาแนกตามวัตถปุ ระสงค์หลัก
ในการเดนิ ทางท่องเทยี่ ว 5 อันดบั แรก ในรอบปี 2559

ข้อสรุปท่ีได้จากวิธีการของสถิติศาสตร์เชิงอนุมานใช้อธิบายลักษณะของประชากร โดยค่าที่แสดงลักษณะของประชากร
หรือพารามิเตอร์จะไม่สามารถหาได้จากวิธีการของสถิติศาสตร์เชิงอนุมาน แต่วิธีการของสถิติศาสตร์เชิงอนุมานสามารถใช้หา
ค่าประมาณของพารามิเตอร์ได้ ซง่ึ ค่าประมาณดงั กลา่ วเปน็ คา่ สถติ ิ เน่ืองจากเปน็ คา่ ทีพ่ จิ ารณาจากข้อมลู ของตัวอยา่ ง

บทท่ี 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตรแ์ ละข้อมลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 26

กิจกรรมระหวา่ งเรยี น 4 : แบบฝกึ หัด 1.4 สถิตศิ าสตรเ์ ชงิ พรรณนาและสถติ ิศาสตร์เชงิ อนมุ าน

จงพิจารณาว่าตัวอย่างต่อไปน้ีใช้วิธีการของสถิติศาสตร์เชิงพรรณนาหรือสถิติศาสตร์เชิงอนุมาน พร้อมท้ังให้เหตุผล
ประกอบ

1. สานักโพลแห่งหนึ่งได้สารวจเก่ียวกบั อาชีพในฝันของเยาวชนไทยใน พ.ศ. 2562 โดยสารวจจากเยาวชนไทยท่ีมอี ายุ 12 ปีขน้ึ ไป

กระจายทุกภูมิภาค ระดับการศึกษา และอาชีพรวมท้ังส้ิน 15,000 คน ซึ่งสรุปผลได้ว่าอาชีพในฝันของเยาวชนไทยท้ังประเทศ 5

อันดบั แรก ไดแ้ ก่

อนั ดบั ท่ี 1 อาชพี ธรุ กจิ สว่ นตัว รอ้ ยละ 16.40

อันดับท่ี 2 อาชพี ครู รอ้ ยละ 13.65

อนั ดบั ที่ 3 อาชีพรบั ราชการ รอ้ ยละ 13.36

อันดบั ท่ี 4 อาชีพแพทย์ รอ้ ยละ 10.80

อันดบั ท่ี 5 อาชีพวิศวกร รอ้ ยละ 7.53

∎ ตอบ ขอ้ มูลขา้ งตน้ เป็นสถติ ิ  เชิง

เน่ืองจาก

2. จากการจัดทาสามะโนประชากรและเคหะของสานักงานสถิติแห่งชาติ พบว่าใน พ.ศ. 2553 จังหวัดท่ีมีความหนาแน่นของ
ประชากรโดยเฉล่ียสูงสุด คือ กรุงเทพมหานคร รองลงมา คือ จังหวัดนนทบุรี สมุทรปราการ สมุทรสาคร ภูเก็ต ปทุมธานี
สมทุ รสงคราม นครปฐม ชลบรุ ี และพระนครศรอี ยธุ ยา ตามลาดับ

∎ ตอบ ขอ้ มูลขา้ งต้นเป็นสถติ ิ  เชงิ

เนื่องจาก

3. ห้างสรรพสินค้าแห่งหนง่ึ ได้สารวจความพึงพอใจของลกู ค้าในด้านกจิ กรรมส่งเสริมการตลาดเพื่อเป็นแนวทางในการวางแผนกล
ยุทธ์ทางการตลาด โดยสารวจจากลูกค้าที่มาใช้บริการที่ห้างสรรพสินค้าในเดือนมกราคม พ.ศ. 2562 ท่ีเลือกเป็นตัวอย่างจานวน
142 คน สรปุ ผลไดว้ ่า ร้อยละ 50 ของลูกค้าทกุ คนท่มี าใช้บรกิ ารห้างสรรพสินค้าแหง่ น้ีมีความพงึ พอใจในระดับมากทสี่ ุด

∎ ตอบ
ขอ้ มูลขา้ งต้นเป็นสถติ ิ  เชงิ

เนอื่ งจาก

4. จากรายงานผลการทดสอบทางการศึกษาระดับชาติขั้นพ้ืนฐาน (O-NET) วิชาภาษาอังกฤษชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 ปีการศึกษา
2560 สามารถแสดงคะแนนเฉลย่ี รายภมู ภิ าค (จากคะแนนเต็ม 100 คะแนน) ไดด้ ังตาราง

ภมู ภิ าค คะแนนเฉลยี่

ภาคตะวันออกเฉยี งเหนือ 24.36
ภาคใต้ 26.49
26.84
ภาคตะวนั ตก 28.84
ภาคเหนอื 28.85
ภาคกลาง 29.46
ภาคตะวนั ออก 39.65
กรุงเทพมหานคร

∎ ตอบ ข้อมูลข้างต้นเป็นสถิติ  เชิง
เน่ืองจาก

บทท่ี 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และขอ้ มลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 27

5. สานักโพลแห่งหนึ่งได้สารวจเกี่ยวกับนโยบายท่ีสาคัญและเร่งด่วนท่ีสุดที่ประชาชนไทยต้องการจากรัฐบาลชุดใหม่ โดยสารวจ
จากประชาชนไทยท่ีมีอายุ 18 ปีขึ้นไป กระจายทุกภูมิภาค ระดับการศึกษา และอาชีพ รวมทั้งส้ิน 10,000 คน ซ่ึงสรุปผลได้ว่า
ประชาชนสว่ นใหญ่ของทง้ั ประเทศตอ้ งการให้รฐั บาลชดุ ใหม่

แก้ปัญหาปากท้องและหน้สี นิ ของประชาชน ร้อยละ 55.75
รองลงมาต้องการให้สง่ เสรมิ ราคาสนิ ค้าและพืชผลทางการเกษตร รอ้ ยละ 28.23

ส่งเสริมโครงการเรยี นฟรถี ึงระดับปรญิ ญาตรี ร้อยละ 5.76
แก้ไขปญั หาการทุจริตคอร์รัปชัน รอ้ ยละ 3.54
แก้ปญั หาหน้นี อกระบบ รอ้ ยละ 1.75
แก้ไขปัญหาด้านการคมนาคม รอ้ ยละ 1.68
และอ่ืน ๆ รอ้ ยละ 3.2

∎ ตอบ ขอ้ มูลข้างต้นเป็นสถิติ  เชงิ
เนอ่ื งจาก

6. สานักอนามัยการเจริญพันธุ์ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข ได้รายงานอัตราการคลอดบุตรในวัยรุ่น อายุ 10 - 14 ปี ต่อ
ประชากรหญิงอายุ 10 - 14 ปี จานวน 1,000 คน ดังตาราง

พ.ศ. หญิงคลอดอายุ 10-14 ปี (คน) หญงิ อายุ 10-14 ปที ั้งหมด (คน) อตั รา : 1,000
2546 1,791
2547 2,469 2,388,624 0.7
2548 2,586 2,382,623 1.0
2549 2,545 2,369,156 1.0
2550 2,654 2,384,031 1.1
2551 2,745 2,395,156 1.1
2552 2,928 2,384,707 1.2
2553 3,074 2,339,177 1.3
2554 3,417 2,272,507 1.4
2555 3,710
2556 3,415 2,196,350 1.6
2557 3,213 2,096,028 1.8
2558 2,988 2,024,332 1.7
2559 2,746 1,991,041 1.6
1,963,728 1.5
∎ ตอบ ขอ้ มูลขา้ งต้นเป็นสถิติ  เชิง 1,941,436 1.4
เน่ืองจาก

บทท่ี 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตร์และขอ้ มูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 28

7. สานักงานสถิติแห่งชาติได้จัดทาโครงการ “สารวจพฤติกรรมการออมและการเข้าถึงบริการทางการเงินภาคครัวเรือน” โดยได้
ดาเนินการสารวจไปพร้อมกับการสารวจภาวะเศรษฐกิจและสงั คมของครัวเรือนจากครัวเรอื นตวั อยา่ งในทุกจังหวัดท่วั ประเทศทั้งใน
เขตเทศบาลและนอกเขตเทสบาล จานวน 13,000 ครวั เรือน โดยเกบ็ รวบรวมข้อมูลระหวา่ งเดอื นกรกฎาคม - กนั ยายน พ.ศ. 2561
ซง่ึ สรปุ ผลไดว้ า่ ครัวเรอื นทัว่ ประเทศส่วนใหญ่มวี ัตถปุ ระสงคห์ ลกั ของการเกบ็ ออม

เพือ่ ใช้จ่ายในยามชราหรอื เกษียณอายุ ร้อยละ 42.1
เพือ่ ใช้จา่ ยยามเจ็บป่วย/ฉุกเฉนิ รอ้ ยละ 32.0
เพื่อใชจ้ า่ ยเม่ือเว้นว่างจากฤดกุ าลเกบ็ เกี่ยว/ทาการเกษตร/ทาธรุ กิจ รอ้ ยละ 9.7
เพื่อใชใ้ นการศึกษา ร้อยละ 7.9
เพ่ือจัดหาเครอื่ งอานวยความสะดวกและยานพาหนะ รอ้ ยละ 4.2
เพือ่ มีบ้านเป็นของตัวเอง ร้อยละ 3.7
และอืน่ ๆ รอ้ ยละ 0.4 เชน่ คา้ ประกันเงนิ กู้ มรดก ทอ่ งเทย่ี ว

∎ ตอบ ข้อมลู ขา้ งตน้ เป็นสถิติ  เชิง
เนอ่ื งจาก

8. โรงงานผลิตผลไม้กระป๋องผลิตเงาะกระป๋องล็อตละ 5,000 กระป๋อง ถ้าโรงงานเลือกตัวอย่างเงาะกระป๋องมาตรวจสอบจานวน
100 กระป๋อง แล้วพบว่าเงาะกระป๋องท่เี ลือกมาไดม้ าตรฐานตามขอ้ กาหนด โรงงานแหง่ นีจ้ งึ สรปุ วา่ เงาะกระปอ๋ งทุกกระปอ๋ งในล็อต
น้ไี ดม้ าตรฐานในการวิจัยเกยี่ วกับพฤตกิ รรมและปัจจัยทานายพฤตกิ รรมการปอ้ งกันโรคความดนั เลอื ด

∎ ตอบ ขอ้ มูลข้างต้นเป็นสถติ ิ  เชงิ
เน่ืองจาก

กจิ กรรม 1 : เรียงร้อยความหมาย

บทที่ 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตรแ์ ละข้อมลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 29

∎ ตอบ เมื่อจดั กระดาษท้ัง 16 ช้นิ แล้วมาเรยี งต่อกันใหม่ โดยใหส้ ่วนท่ตี อ่ กนั มีความหมายตรงกนั
โดยเรมิ่ ทจ่ี ุดเริ่มตน้ และจบท่จี ุดสิน้ สุด จะได้ลาดับหมายเลขของกระดาษที่เรียงตอ่ กัน ดังนี้

เริ่มตน้ ใบที่ 1 ใบที่ 2 ใบที่ 3 ใบท่ี 4

ใบที่ 5 ใบท่ี 6 ใบที่ 7 ใบที่ 8

ใบที่ 9 ใบที่ 10 ใบท่ี 11 ใบท่ี 12

ใบที่ 13 ใบที่ 14 ใบท่ี 15 ใบที่ 16
จุดสน้ิ สดุ

บทที่ 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และข้อมูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 30

กจิ กรรม 2 : การอนุญาตใหน้ กั เรยี นใสช่ ุดลาลองมาโรงเรยี นได้

∎ ตอบ
ข้อ 1. ประชากร (population) :

ขอ้ 2. ตวั แปร (variable) :

ขอ้ 3. การออกแบบสอบถามสาหรับการสารวจ :

ขอ้ 4. ขอ้ มูลที่ได้จากการสารวจเปน็ ขอ้ มลู :

ขอ้ 5. พารามเิ ตอร์ (parameter) ของการสารวจ :

ขอ้ 6. ประชากร (population) :

ขอ้ 7. สถานการณ์ทก่ี าหนดใชว้ ธิ ีการของสถติ ศิ าสตร์ :
เนอื่ งจาก :

บทที่ 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตร์และขอ้ มูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 31

จากแบบสอบถามขา้ งตน้ ใหน้ กั เรียนตอบคาถามต่อไปน้ี

1. จงระบวุ า่ ประชากรและตวั อยา่ งของการสารวจนีค้ อื อะไร (ถ้าม)ี
∎ ตอบ

1. ประชาการ (population) :

2. ตวั อยา่ ง (sample) :

2. จงระบวุ ่าตัวแปรของการสารวจน้คี อื อะไร และ
3. จากข้อ 2. ขอ้ มลู ทไ่ี ดจ้ ากตัวแปรใดบ้างเปน็ ขอ้ มูลเชิงปริมาณ และข้อมลู ที่ได้จากตัวแปรใดบา้ งเป็นข้อมลู เชงิ คณุ ภาพ

∎ ตอบ ตัวแปร (variable) ข้อมูลเชงิ ปรมิ าณ/เชิงคุณภาพ
ตวั แปร : 1.

2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.

บทท่ี 1 : ความหมายของสถิติศาสตรแ์ ละข้อมลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 32

4. จงระบุประเภทของข้อมลู ตาม
4.1 แหลง่ ที่มาของข้อมูล

∎ ตอบ

4.2 ระยะเวลาทจ่ี ดั เกบ็ ขอ้ มลู
∎ ตอบ

5. จงอธิบายประโยชน์ทีไ่ ดจ้ ากการเก็บขอ้ มูลข้างต้นนี้
∎ ตอบ

บทท่ี 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตร์และขอ้ มูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 33

กิจกรรมระหว่างเรียน 5 : แบบฝึกหดั ท้ายบท
บทท่ี 1 ความหมายของสถิตศิ าสตร์และขอ้ มูล ( )

1. หนังสือพิมพ์ท้องถิ่นฉบับหน่ึงรายงานว่า 29% ของ 200 คน ท่ีสุ่มตัวอย่างมาในจังหวัดหน่ึงท่ีได้รับการสอบถาม ระบุว่า
“พวกเขาชอบไปหา้ งสรรพสนิ ค้าวันเสาร์” จงระบวุ ่าประชากรและตวั อยา่ งของการสารวจนี้คอื อะไร

∎ ตอบ
1. ประชากร (population) :

2. ตัวอย่าง (sample) :

2. หน่วยงานของรฐั แห่งหน่ึงต้องการประมาณสัดส่วนของเยาวชนไทยที่เชื่อว่าระบบประกันสงั คมจะส่งผลดีต่อชวี ติ ของพวกเขาใน
อนาคตเมื่อพวกเขาเข้าสู่วัยชรา หน่วยงานแห่งน้ีจึงได้สารวจเยาวชนไทยจานวน 1,500 คน และพบว่า 36% ของกลุ่มที่สารวจมี
ความเช่ือดังกลา่ ว จงระบุว่าประชากร ตวั อยา่ ง และคา่ สถิติ ของการสารวจนี้คอื อะไร

∎ ตอบ
1. ประชากร (population) :

2. ตัวอยา่ ง (sample) :

3. คา่ สถติ ิ (statistics) :

3. ในวันหน่ึงห้างสรรพสนิ คา้ แหง่ หนง่ึ ไดส้ อบถามความคิดเห็นของลูกค้าทสี่ ุม่ ตัวอย่างมาจานวน 300 คน เกยี่ วกับความพึงพอใจ
ต่อการให้บริการของห้างสรรพสินค้า จงระบุวา่ ประชากร ตวั อย่าง ตัวแปร และขอ้ มูลของการสารวจนค้ี ืออะไร พร้อมทั้งพจิ ารณา
ว่าขอ้ มลู ทห่ี ้างสรรพสนิ คา้ จัดเก็บเป็นข้อมูลอนกุ รมเวลาหรือขอ้ มลู ตัดขวาง

∎ ตอบ [ข้อมลู อนุกรมเวลา/ขอ้ มลู ตัดขวาง]
1. ประชากร (population) :

2. ตัวอยา่ ง (sample) :

3. ตวั แปร (variable) :

4. ข้อมูลของการสารวจ (data) :

บทที่ 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตร์และขอ้ มลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 34

4. จงพิจารณาวา่ ข้อมลู จากสถารการณ์ตอ่ ไปนี้เป็นขอ้ มูลปฐมภมู หิ รือขอ้ มูลทุตยิ ภมู ิ [ ขอ้ มูลปฐมภูมิ / ข้อมลู ทุตยิ ภูมิ ]

4.1) ชใู จดาวนโ์ หลดขอ้ มลู ความคิดเหน็ เกี่ยวกบั การใช้บริการ e-Banking
ของผูท้ เี่ ข้ามาตอบแบบสอบถามออนไลนท์ ีต่ นสรา้ ง

4.2) ปติ ดิ าวน์โหลดขอ้ มูลราคาหนุ้ จากเวบ็ ไซต์ www.set.or.th

4.3) มานีโทรศพั ท์สอบถามความคิดเห็นของเพอ่ื น ๆ เกี่ยวกบั การจัด
กิจกรรมกีฬาสขี องโรงเรียน

5. จงพจิ ารณาว่าขอ้ มลู ต่อไปน้ีเปน็ ขอ้ มูลประเภทใด
(ข้อมลู อนุกรมเวลา/ข้อมลู ตัดขวางและข้อมูลเชิงปริมาณ/ขอ้ มลู เชิงคณุ ภาพ) [ ข้อมลู เชิงปริมาณ / ข้อมูลเชิงคณุ ภาพ ]

5.1) ปรมิ าณกรดไขมนั โอเมกา-3 ต่อเน้อื ปลาทะเลไทย 100 กรมั
จากปลาทั้งหมด 300 ตวั ทเี่ ก็บมา

5.2) มลู คา่ การสง่ ออกอญั มณีรายเดือนในช่วง 3 ปีที่ผ่านมา
5.3) รายไดต้ ่อวนั ของรา้ นอาหารอมิ่ อรอ่ ยในเดือนมกราคม พ.ศ. 2562
5.4) ความคิดเหน็ ของผทู้ อี่ าศยั อยู่ในกรุงเทพมหานครเก่ียวกับการจดั เก็บ

ภาษกี ารรบั มรดกใน พ.ศ. 2562 ว่าเห็นด้วยมากน้อยเพยี งใด
5.5) ปริมาณการนาเข้านา้ มนั ดิบรายเดือนในช่วง 3 ปีท่ีผ่านมา
5.6) ปรมิ าณผลผลติ ขา้ วโพดจากการเก็บเก่ียวรายปีในจงั หวัดนา่ นต้งั แต่

พ.ศ. 2555 ถงึ ปจั จุบนั
5.7) ประเภทของสถานที่ท่องเที่ยวทีค่ นไทยช่นื ชอบจากการสารวจใน

พ.ศ. 2562
5.8) ความจุผูโ้ ดยสารของเครือ่ งบนิ โดยสารแบบต่าง ๆ
5.9) จานวนผปู้ ว่ ยโรคไส้ต่ิงอักเสบของโรงพยาบาลแหง่ หนง่ึ ใน พ.ศ. 2561
5.10) เชือ้ ชาตขิ องชาวตา่ งชาตทิ เ่ี ดินทางเขา้ ประเทศไทยใน พ.ศ.2558
5.11) สถานภาพสมรสของพนกั งานในบรษิ ทั แห่งหนง่ึ
5.12) อตั ราการเกิดของประชากรไทยในแตล่ ะเดอื นใน พ.ศ. 2562
5.13) อตั ราการเกิดอบุ ตั ิเหตุบนทางหลวงรายเดือนในช่วง 30 ปีที่ผ่านมา
5.14) ร้อยละของเดก็ ไทยที่อา่ นออกเขียนได้ใน พ.ศ. 2562
5.15) ย่ีห้อโทรศพั ท์มือถือของนักเรยี นหอ้ งหนึ่ง
5.16) ระดบั การศกึ ษาสูงสุดของอาจารยใ์ นมหาวทิ ยาลัยแหง่ หน่ึง

MEMO

บทท่ี 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตรแ์ ละข้อมูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 35

6. ข้อมูลนักกีฬาวอลเลย์บอลหญงิ ทีมชาติไทยในการแข่งขนั กีฬาเอเชียนเกมส์ ค.ศ. 2014 เป็นดงั น้ี

เบอรเ์ สอ้ื ชอ่ื -นามสกลุ สว่ นสูง กระโดดตบสงู สุด กระโดดบลอ็ กสงู สุด
(เซนติเมตร) (เซนตเิ มตร) (เซนติเมตร)
275
2 ปยิ ะนุช แป้นน้อย 171 280 281
287
3 เอ็มอร พานสุ ทิ ธิ์ 179 297 293
285
4 ทัดดาว นกึ แจง้ 183 305 271
282
5 ปลืม้ จิตร์ ถินขาว 180 298 276
278
6 อรอุมา สิทธิรักษ์ 175 303 290
281
9 คทั ลยี ์ ป่นิ สุวรรณ 171 291 270

10 วลิ สวัณย์ อภิญญาพงศ์ 174 294

12 ฐาปไพพรรณ ไชยศรี 168 295

13 นศุ รา ตอ้ มคา 169 289

15 มลิกา กันทอง 177 310

17 แก้วกลั ยา กมุลทะลา 179 298

19 ปรญิ ญา พานแกว้ 170 281

จากตาราง ข้อมลู ในหลกั ใดเปน็ ขอ้ มูลเชงิ ปริมาณ และข้อมลู ในหลักใดเป็นข้อมูลเชงิ คณุ ภาพ
∎ ตอบ

1. ข้อมลู เชงิ ปรมิ าณ (quanitative data) :

2. ข้อมลู เชงิ คณุ ภาพ (qualitative data) :

7. นักวิจัยคนหนึ่งต้องการศึกษาเก่ียวกับภาวะเศรษฐกิจของประเทสไทยในปีที่ผ่านมา จึงสืบค้นข้อมูลจากอินเทอร์เน็ต ซึ่งได้
แผนภูมเิ ส้นแสดง Real GDP per capita หรอื ผลติ ภณั ฑม์ วลรวมในประเทศตอ่ หัวทีค่ ดิ เทียบกบั อัตราเงนิ เฟอ้ ของ พ.ศ.2531 ตัง้ แต่
พ.ศ.2531 ถงึ 2554 ดงั น้ี

จงพจิ ารณาว่าข้อมูลดังกลา่ วเป็นขอ้ มูลประเภทใด (ขอ้ มลู ปฐมภูม/ิ ขอ้ มูลทุติยภูมิ ขอ้ มลู อนุกรมเวลา/ข้อมูลตดั ขวาง และ
ขอ้ มูลเชิงปริมาณ/ข้อมลู เชิงคุณภาพ)
∎ ตอบ ข้อมูลดังกลา่ ว : เป็นขอ้ มูล

8. จงพจิ ารณาวา่ ตวั อยา่ งต่อไปน้ีใชว้ ิธกี ารของสถิตศิ าสตรเ์ ชิงพรรณนา หรอื สถิตศาสตร์เชงิ อนุมาน พร้อมทัง้ ให้เหตุผลประกอบ

บทท่ี 1 : ความหมายของสถิติศาสตร์และข้อมูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 36

8.1) สานักโพลแห่งหน่ึงต้องการทราบความคิดเห็นของประชาชนไทยที่มีอายุ 18 - 70 ปี ท่ัวประเทศต่อความสาเร็จใน
ชีวิตของผู้หญิงในปัจจุบัน จึงได้สารวจจากประชาชนไทยท่ีมอี ายุ 18 - 70 ปี กระจายทุกภูมิภาคท่ัวประเทศ รวมท้ังส้ิน 3,000 คน
สรปุ ผลไดว้ ่า ความคดิ เหน็ ตอ่ ความสาเรจ็ ในชีวติ ของผู้หยงิ ในปัจจบุ ันของประชาชนไทยที่มอี ายุ 18 – 70 ปี ทวั่ ประเทศ

ส่วนใหญ่ รอ้ ยละ 32.25 ระบุว่ามีความก้าวหนา้ ในหน้าท่กี ารงาน
รองลงมา รอ้ ยละ 24.13 ระบุว่ามีความม่ันคงทางด้านการเงนิ

รอ้ ยละ 16.77 ระบวุ า่ แต่งงานมีลูก
รอ้ ยละ 12.55 ระบวุ ่าเปน็ เจา้ ของธรุ กิจหรอื มีกจิ การส่วนตัว
รอ้ ยละ 8.00 ระบวุ ่ามคี วามอิสระ คลอ่ งตัวไมม่ ีภาระ
รอ้ ยละ 2.32 ระบวุ า่ มโี อกาสทอ่ งเท่ยี วเปดิ โลกทัศน์ และ
รอ้ ยละ 3.98 ระบุเหตผุ ลอ่นื ๆ

∎ ตอบ ใช้วิธกี ารของสถิติศาสตร์ :
เนอ่ื งจาก :

8.2) กรมปอ้ งกันและบรรเทาสาธารณภัยรายงานมูลค่าความเสยี หายจากอทุ กภัยใน พ.ศ. 2557 – 2560 ดงั ตาราง

พ.ศ. มลู ค่าความาสยี หาย (บาท)
2557
2558 323,578,804
2559 162,063,478
2560 271,167,957
1,050,281,997
∎ ตอบ ใช้วธิ ีการของสถติ ศิ าสตร์ :
เนื่องจาก :

8.3) สานักโพลแห่งหนึ่งต้องการทราบความคิดเห็นของประชาชนไทยท่ีมีอายุ 18 ปีขึ้นไป เกี่ยวกับจุดเด่นของครูไทยใน
พ.ศ. 2562 จึงได้สารวจจากประชาชนไทยท่ีมีอายุ 18 ปีข้ึนไป กระจายทุกภูมิภาค ระดับการศึกษา และอาชีพ รวมท้ังส้ิน 10,000
คน สรุปผลไดว้ า่ ประชาชนไทยที่มีอายุ 18 ปีข้ึนไปมีความคิดเห็นว่า จดุ เดน่ 5 อนั ดบั แรกของครไู ทยใน พ.ศ. 2562 ได้แก่

อนั ดบั ท่ี 1 มีความทนั สมัยและสามารถนาเทคโนโลยีมาใชใ้ นการจดั การเรยี นการสอน รอ้ ยละ 27.13
อันดับที่ 2 ดแู ลเอาใจใส่ อบรมสง่ั สอนลูกศิษย์ ร้อยละ 20.22
อนั ดับท่ี 3 เปน็ แบบอยา่ งทดี่ ีใหแ้ ก่ลกู ศษิ ย์ รอ้ ยละ 16.65
อนั ดบั ท่ี 4 ขยนั อดทน เสยี สละ รอ้ ยละ 9.65 และ
อันดับที่ 5 บคุ ลกิ ภาพ การวางตัว รอ้ ยละ 5.35

∎ ตอบ ใช้วิธีการของสถติ ิศาสตร์ :
เนื่องจาก :

8.4) ศนู ย์ขอ้ มลู อุบตั ิเหตุ เพื่อเสรมิ สร้างวฒั นธรรมความปลอดภัยทางถนนไดจ้ ัดทาสถิติ 10 จงั หวัด ทมี่ ีจานวนผ้เู สยี ชีวิต

บทท่ี 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตรแ์ ละขอ้ มลู MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 37

จากอุบตั ิเหตบุ นท้องถนนมากท่สี ุดใน พ.ศ. 2560 แสดงดงั ตาราง

อนั ดบั จงั หวดั จานวนผู้เสยี ชีวติ (คน)

1 กรงุ เทพมหานคร 845
2 ชลบุรี 522
3 นครราชสมี า 515
4 อุดรธานี 457
5 เชยี งใหม่ 434
6 ระยอง 425
7 สมุทรปราการ 372
8 สระบุรี 366
9 อุบลราชธานี 362
10 นครศรธี รรมราช 358

∎ ตอบ ใช้วิธีการของสถิติศาสตร์ :
เนื่องจาก :

8.5) บรษิ ทั ผลิตรถยนต์แห่งหนึ่งกาลังจะส่ังซอื้ ยางรถยนต์ลอ็ ตหน่ึง จากโรงงานผลิตยางรถยนต์ บริษัทผลติ รถยนต์แห่งนี้
จึงขอสุ่มตัวอย่างยางรถยนต์มาตรวจ 1,000 เส้น ถ้าพบว่า ยางรถยนต์มีตาหนิไม่เกิน 10 เส้นจะสั่งซื้อยางรถยนต์ล็อตนี้จาก
โรงงานผลิตยางรถยนต์

∎ ตอบ ใชว้ ิธีการของสถติ ิศาสตร์ :
เน่อื งจาก :

แล้วเจอกนั ในบทท่ี 2 เรอ่ื ง การวิเคราะห์และนาเสนอขอ้ มูลเชิงคณุ ภาพ นะครับ
1 – 2 - > GO

บทที่ 1 : ความหมายของสถติ ิศาสตรแ์ ละขอ้ มูล MA33101 M.6 PAKKRED SECONDARY SCHOOL : 38